Orhan Miroğlu SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapanlar: Hasan Aydın, Ömer Uğurlu

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Orhan Miroğlu SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapanlar: Hasan Aydın, Ömer Uğurlu"

Transkript

1 UKAM YAYINLARI OCAK Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi Orhan Miroğlu 8 Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapanlar: Hasan Aydın, Ömer Uğurlu Uluslararası Kültürel Araştırmalar Merkezi International Cultural Research Center Navende Lêkolîna Çandeyîya Navneteweyî SÖYLEŞİ

2 Orhan Miroğlu Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi Orhan Miroğlu Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya 1 Söyleşiyi Yapanlar: Hasan Aydın, Ömer Uğurlu YAYINLARI /UKAMIstanbul /Uluslararası Kültürel Araştırmalar Merkezi

3 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi Orhan Miroğlu Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapanlar: Hasan Aydın, Ömer Uğurlu 2 UKAM YAYINLARI SÖYLEŞİ NO: 08 KAPAK TASARIMI ve MİZANPAJ: Hamdi Alanay ULUSLARARASI KÜLTÜREL ARAŞTIRMALAR MERKEZİ Maltepe Mah. Edirne Çırpıcı Yolu Sok. No: 5/2B, Mira Rezidans, Zeytinburnu, İstanbul TÜRKİYE Telefon: Faks: E-Posta: Copyright Ocak 2015 UKAM Bu analizde yer alan görüşler bir kurum olarak UKAM ın görüşleri ile birebir örtüşmeyebilir.

4 Orhan Miroğlu SUNUŞ...4 NEDEN ORHAN MİROĞLU?...6 ÇÖZÜM SÜRECİ...7 MUHALEFET...15 GELECEK...17 PROJE KOORDİNATÖRÜ ve SÖYLEŞİYİ YAPANLAR...19 İÇİNDEKİLER 3

5 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 4 SUNUŞ Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi Türkiye nin en kadim sorunlarından biri şüphesiz Kürt Sorunu. Devlet, yıllarca sorunu bir asayiş meselesine indirgeyerek, güvenlikçi bir yaklaşımla çözmeye çalıştı. Başta asker olmak üzere güvenlik bürokrasisinin şekillendirdiği bu yaklaşım, en sonunda iflas etti. Kürtlerin hak taleplerini görmezlikten gelen bu yaklaşım, maalesef sorunu çözemedi. Hatta büyüttü. Binlerce insan öldü, yüzbinlerce insan yerinden edildi ve büyük ekonomik kayıplar yaşandı. Ancak birçok şey, 2012 yılının sonunda başlatılan Çözüm Süreci ile değişti. Devlet, ilk kez sorunu bir salt asayiş sorunu olarak görmekten vazgeçip, siyasi bir çözüm arayışına girdi. AKP hükümetinin siyasi riskler alarak başlattığı Çözüm Süreci, beklenenin aksine, büyük bir toplumsal tepkiye neden olmadı. Tam aksine, barışçıl çözüm çabaları, toplumun geniş kesimleri tarafından memnuniyetle karşılandı. Öcalan ile yapılan görüşmelerle şekillenen süreç, aktörlerin çeşitlenmesi ile daha derinlikli bir boyut kazandı. Teşekkül ettirilen Akil İnsan Heyetleri, bir nevi toplum ile devlet arasında arabuluculuk görevi gördü. Heyetlerin hazırladıkları raporlar, devletin ilgili kurumlarına iletilerek yapılacak olan düzenlemeler ve takip edilecek politikalar için önemli bir veri oluşturuldu. Hükümet ise yavaş hareket ediyor eleştirilerine rağmen farklı dönemlerde demokratikleşme paketleri hazırlayarak, bu konudaki kararlılığını ortaya koydu. BDP/HDP heyetlerinin Öcalan ı ziyaret etmelerine ve ondan, süreç hakkında perspektif almalarına müsaade etti. PKK, sürecin büyük bölümünde herhangi bir şiddet eylemine başvurmadı. Askerle sıcak çatışmalara girmedi. Elindeki kamu görevlilerini serbest bıraktı. Kandil de bir basın toplantısı yaparak, güçlerini Türkiye dışına çıkaracağını ilan etti. Daha sonra bu güçlerin bir kısmını Türkiye dışına çıkardı. Kürt siyasi hareketi, Gezi Olayları ve 17 Aralık süreçlerinde hükümeti zora sokacak girişimlerden uzak durdu. Dolayısıyla küçük bazı aksaklıklara rağmen süreç, büyük ölçüde istikrarlı bir şekilde yürüdü. Gezi Olayları ve 17 Aralık süreçleri ile sarsılan hükümet, çok eleştirilecek bazı düzenlemelere imza attı. Hükümetin söylemindeki değişim, temelde bir demokratikleşme ve haklar sorunu olan Kürt sorununun çözümü konusunda da kuşkulara neden oldu. Arap Baharı ile istikrarsızlaşan Suriye, Türkiye de Çözüm Süreci nin dinamiklerini ve denklemlerini de etkiledi. Türkiye nin Esad yönetimine muhalif olan kesimlere verdiği destek ve PYD nin izlediği bağımsız siyaset, iki tarafı yer yer karşı karşıya getirdi. Bunun zirve noktası ise IŞİD in Kobani ye girmeye çalıştığı sırada yaşandı. Kürt siyasi hareketi Türkiye nin IŞİD i desteklediğini iddia ederek, Kobani deki olası bir katliama kapı açtığını iddia etti. Kobani, Kürtler için duygusal anlamı olan simgesel bir mekana dönüştü. Başta Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgelerindeki kentler olmak üzere, Türkiye nin birçok kentinde 6-8 Ekim 2014 tarihlerinde şiddetli protestolar yaşandı. Kırk civarında insan yaşamını yitirdi. Birçok kişi yaralandı ve binlerce işyeri tahrip edildi. Polis ve askere yönelik suikastlar, gerilimi daha da artırdı. Türkiye bir anda barış havasından, yeniden çatışma havasına girdi. Kobani olayları, aslında Çözüm Süreci nin ne kadar kırılgan bir zeminde yürüdüğünü gösterdi. Hükümet ve PKK yetkilileri karşılıklı olarak birbirlerini suçlayarak, karşı tarafı süreci baltalamakla itham ettiler. PKK, hükümeti ağır adımlar attığı ve süreci seçimler için bir oyalama aracı olarak kullandığı gerekçesiyle eleştirdi. Hükümet yetkilileri ise PKK ve HDP yi şiddeti teşvik etmek ve süreci provoke etmekle suçladı. Kobani eylemleri iki önemli şeyi gösterdi. Birincisi, PKK ve HDP nin Kürt toplumunu mobilize etme kabiliyetinin saklı bir rezerv olarak hâlâ durduğunu ortaya koydu. Bu kabiliyetin, isterse Türkiye yi eski günlerine döndürebilecek ve kaosa sürükleyebilecek bir güçte olduğunu gösterdi. İkinci olarak ise kamu düzeninin sağlanması ile çözüm sürecinin selameti arasındaki hassas

6 Orhan Miroğlu denge fark edildi. Başka bir ifade ile PKK ne yapabileceğinin ipuçlarını verirken, hükümet ise buna nasıl bir reaksiyon gösterebileceğine dair doneler sundu. Hükümet, kapsamlı bir güvenlik paketi hazırlayarak meclise sundu. Polise ve valilere geniş yetkiler veren bu düzenlemelere gerekçe ise kamu düzeninin sağlanması olarak gösterildi. Hükümet, kamu otoritesinin sağlanması için bu paketin gerekli olduğunu ifade ederken, paketi eleştirenler ise bunu güvenlikçi politikalara geri dönüş olarak değerlendirdi. PKK ise bölgeden çekilmeyeceğini, daha güçlü bir askeri güce ve sosyal desteğe sahip olduğunu ifade etti. Bütün bu hamleler, söylemler ve gerilimler, çözüm sürecinin nereye gittiği konusunda sorgulamalara neden oldu. Kobani eylemleri aslında devletin refleksleri ve Kürt sokağının hassasiyetleri açısından bir turnusol görevi gördü. Türkiye nin, Kobani de yaşanabilecek bir katliama duyarsız kaldığı düşüncesi, Kürt sokağında hayal kırıklığına neden oldu. Bu da, Kürt sorununun sosyolojisi kadar psikolojisinin de dikkate alınması gerektiği gerçeğini ortaya koydu. Türkiye nin Kobani de yaşanabilecek bir katliama duyarsız kaldığı algısı ve kentin düşmesini arzuluyormuş izlenimi vermesi, Kürtler tarafından infialle karşılandı. Türkiye nin tutumu, devlete karşı duyulan güvensizlik duygularının tekrar canlanmasına neden oldu. Türkiye nin, vatandaşlarının etnik akrabalıkları arasına bir hiyerarşi koyuyor düşüncesi, Kürtlerdeki öteki algısını güçlendirdi. Bu da, Kürtlerin kendi kaderlerini tayin etme konusunda, farklı bir arayışa girebilecekleri düşüncesinin dillendirilmesine neden oldu. İşte bütün bu olup-bitenleri anlamak ve Çözüm Süreci nin geleceği konusunda fikir sahibi olmak üzere, Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi ni başlatmak istedik. Konuya kafa yoran ve Türkiye kamuoyunun nabzını yakından takip eden farklı kesimlerden entelektüellerle konuştuk. Onların gözünden Çözüm Süreci nde olan biteni, hükümet ve Kürt siyasi hareketinin tutumlarını, sürecin zaaflarını, dinamiklerini ve toplumsal desteğini konuştuk. Türkiye nin uzun süredir aradığı barışa katkı sağlayan bir çalışma olması dileğiyle ilginize sunuyoruz. 5 UKAM Başkanı Prof. Dr. İlhan KAYA

7 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 NEDEN ORHAN MİROĞLU? 6 Orhan Miroğlu nun yaşam serüveni ile Türkiye deki Kürt siyasi uyanışı arasında derin bir bağ var. O nun yaşamı bu uyanış hareketi içerisinde yaşadıkları mücadele, ıstırap ve hayal kırıklıkları ile şekillendi. Kürt meselesinde çoğu zaman Ne İsa ya ne de Musa ya yaranabildi ve bundan dolayı çok acılar çekti. Orhan Miroğlu nun gençlik yılları, Kürt meselesinin en yoğun olarak yaşandığı Batman ve Diyarbakır da geçti. Kürt siyasetiyle tanışması da bu yıllara rastlamaktadır. 13 yaşında Türkiye İşçi Partisi nin (TİP) mitinglerini takip ederek siyasi hayata giriş yapan Miroğlu, gençlik yıllarından 1980 e kadar demokratik gençlik hareketi içinde bulundu yılında Diyarbakır Eğitim Enstitüsü Edebiyat Bölümü nden mezun olduktan sonra yaklaşık bir sene kadar öğretmenlik yaptı. Türkiye Kürdistanı Sosyalist Partisi (TKSP) davasından dolayı 12 Eylül Devlet Güvenlik Mahkemelerinde (DGM) yargılandı ve 15 yıla mahkûm oldu. Diyarbakır Askeri Cezaevi nde 6,5 yıl yattı ve burada işkence gördü yılında tahliye olduğunda siyasi yasaklıydı ve bu durum 1995 yılına kadar sürdü yılında, Apê Musa (Musa Amca) olarak bilinen Kürt aydın Musa Anter vurulduğunda Orhan Miroğlu da yanındaydı. Miroğlu, o cinayetten ağır yaralı olarak kurtuldu ve uzun yıllar tedavi gördü. Miroğlu, 1999 yılından başlayarak HADEP, DEHAP ve Demokratik Toplum Partisi Genel Başkan Yardımcılık görevlerini yaptı. Bu süreçte Kürt siyasi hareketiyle ayrı düştüğü noktalar oldu. Birçok gazetede köşe yazarlığı yapan Miroğlu, 2012 yılından bu yana Star gazetesinde yazmaktadır. Onlara Dair Her Şey, Çapraz Ateşte İki Halk:Türkler ve Kürtler, Ana ya Söyleyin Herşey Bitti, Ona Zarfsız Kuşlar Gönderin Orhan Miroğlu nun çalışmalarından sadece bazılarıdır. Miroğlu Kürt meselesinin önemli akillerinden biri. O, yeri geldiğinde devleti, yeri geldiğinde PKK yi karşısına alabilmiş cesur bir entelektüel. Biz de Orhan Miroğlu na Çözüm Süreci nin gidişatı ve gelinen durumu konuşmak istedik. O da içtenlikle cevap verdi. İlginize sunuyoruz.

8 Orhan Miroğlu Çözüm Süreci Çözüm Süreci nde gelinen noktayı nasıl değerlendiriyorsunuz? Oslo da ne olup bittiğini tam olarak bilemedik. Kamuoyu, oradaki bilgilere vakıf olamadı. Hâlâ da Oslo ile ilgili bildiklerimiz, medyaya sızdığı kadar. Oslo, rahmetli Özal ın girişiminden sonra en ciddi devlet girişimiydi ten önce Abdullah Öcalan Türkiye ye getirildiği zaman, PKK aslında çözüme çok yakın bir yerde duruyordu te bir kongre toplanacaktı ve o kongrede savaşa devam veya savaşı bırakma gibi bir ikilem söz konusuydu. Osman Öcalan ve Nizamettin Taş gibi PKK nin önemli yılında PKK içerisinde değişimi savunanlar bugün PKK yi yönetiyor olsalardı ya da PKK böyle bir anlayışla yönetilseydi, Abdullah Öcalan ın 2013 te Diyarbakır da okunan mektubu PKK de bir muhatap bulacaktı. kadroları, -yani değişim ve silahın miadını doldurduğu gibi- fikirlerini kongrede %90-99 oranında kabul ettirdiler. Sonra da İmralı dan sert bir müdahale geldi. Dolayısıyla bu fikir tepetaklak oldu. Değişimi savunan bu insanlar tasfiye edildiler yılında PKK içerisinde değişimi savunanlar bugün PKK yi yönetiyor olsalardı ya da PKK böyle bir anlayışla yönetilseydi, Abdullah Öcalan ın 2013 te Diyarbakır da okunan mektubu PKK de bir muhatap bulacaktı. Bana göre, Çözüm Süreci nin en büyük handikabı bu. Abdullah Öcalan ın 1999 da yaptığı çağrının daha da ilerisinde bir çağrıydı bu. Artık silahlı mücadelenin miadı doldu, Türkiye yi terk edin. Tabi o terk etmeye de devlet hazır değildi. Devlet, PKK gibi Ortadoğu da ve Türkiye nin iç siyasetinde konjonktüre göre kullanabileceği bir imkânı, bir alanı öyle kolay kolay heba etmek istemedi. Oysa bana göre o dönem, hem PKK hem de Abdullah Öcalan, barış fikrine ve çözüme bugünkünden çok daha yakın duruyordu. Bu altı çizilmesi gereken bir durum. Aradan yıl geçmiş, PKK bugün barışa daha mı yakın? Bence değil. 7

9 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 Peki, Oslo görüşmeleri neden başarısızlıkla sonuçlandı? 8 Silahsızlanma, silahsızlanma konferansı veya Türkiye yi terk etme dendiği zaman, PKK mutlaka bir refleks gösteriyor. Silvan da 13 asker şehit oldu. O olay karanlık, hâlâ aydınlatılabilmiş değil. Geçen yine bu olayın oluşu sırasında bir takım telsiz konuşmaları medyaya sızdı. O telsiz konuşmalarında PKK yi yöneten bir komutan, emrindeki gerillalara diyor ki; neden böyle ortalıkta dolaşıyor bu askerler, siz bunlara neden bir şey yapmıyorsunuz? Askerler ortalıkta niye dolaşıyor? Asker ortalıkta nasıl böyle dolaşır? Niçin dolaşır? Bu işin karanlık sayfası. Zaten bu işten sorumlu birçok kişi de yargılandı bildiğim kadarıyla. Üst düzeyde, Türk ordusunda görev yapan kişiler vs. Aynı gün demokratik özerklik ilan edildi. Hiçbir karşılığı yoktu. Yani ne Kürtler bunu anlayabildi ne de Türk toplumu anlayabildi. Ama iki olayın aynı gün olması, Oslo da masayı terk etme hamlesiydi. Bu, biraz 6-7 Ekim Olayları na benziyor. 6-7 Ekim Olayları aslında -tabi biz her zaman bardağın dolu tarafına bakmak istiyoruz; öyle de yapmak gerekiyor- bence tıpkı Silvan Saldırısı gibi ve aynı gün demokratik özerkliğin Diyarbakır da ilan edilmesi gibi bir işleve sahip oldu. 6-7 Ekim Olayı, Abdullah Öcalan ın reddedilmesiydi. Ne oldu daha sonra? Selahaddin Bey bir açıklama yaptı; 3 Eylül de Abdullah Öcalan, bir silahsızlanma kongresi toplamayı teklif etti hükümete. Hükümet de bunu kabul etti. Biz de bu fikri aldık, PKK ve ilgili kurumlarla tartışacaktık dedi. İşte tam o noktada 6-7 Ekim Olayları gerçekleşti. Buradan şunu söylemek istiyorum. Silahsızlanma, silahsızlanma konferansı veya Türkiye yi terk etme dendiği zaman, PKK mutlaka bir refleks gösteriyor. Olumsuz bir refleks gösteriyor. Yani bu fikri tartışmaya açmıyor hiçbir şekilde. En doğuda, güneydoğuda, Dersim e, Dicle Üniversitesi ne gittim. Oralarda düzenlenen panellerde konuşmalar yaptım. Bu söylediklerimi doğrulayan bir tablo var oralarda. Bu panellerde nasıl izlenimler edindiniz? Her gittiğim yerde soruyla karşılaştım. Ama benim dikkatimi çeken şu oldu Diyarbakır Nevroz unda okunan mektupla ilgili gençlerimizin tek bir sorusu bile yoktu. Ben bunu söyledim mesela. Dicle Üniversitesi nde dedim ki; sizin bu sorularınızın hepsi çok değerli, çok kıymetli bunlar üzerinde tartışmak lazım; ama benim dikkatimi çeken bir şey var. Siz neden Abdullah Öcalan ın yeni bir manifesto olarak algılanan 2013 mektubunu hatırlamıyor, o mektuptan hiç söz etmiyor veya o mektubun muhtevasıyla ilgili bana bir soru sormuyorsunuz? dedim. Bunu salonda kişinin huzurunda söyledim. Oradan döndükten sonra bu beni endişeye sevk etti. Nasıl bir endişeydi bu? Şöyle bir endişeye sevk etti; dedim ki bu barış hamlesinin bürokratik mekanizmalarla nasıl yürütüldüğüne dair ancak bir gazetecinin bilebildiği kadar bilgiye sahibim. Ama ne kadar iyi niyetli olursa olsun bu barış hamlesinin Kürt coğrafyasında fikri ve entelektüel zemini maalesef çok zayıf. Bana göre çözüm sürecinde 2 önemli şey olmuştu. Bütün iç çatışma süreçlerinde barış hamleleri şöyle başlar: Devlet olarak siz, gerekçesi ne olursa olsun size isyan etmiş bir hareketi tanıma siyaseti güdebileceğinizi gösterirsiniz, ortaya koyarsınız. Tanıma siyaseti derken hareket ile ilgili siyaset yapan kurumları ve aktörleri kastediyorum. Nedir bunlar? HDP dir. Kimdir bu? HDP nin eş başkanlarıdır. Başka Kürt kurumlarıdır ve elbette ki Abdullah Öcalan dır.

10 Orhan Miroğlu Çözüm Süreci konusunda sizce halk ne düşünüyor? Türkiye halkı, bu Çözüm Süreci konusunda 2 ye bölünmüş gibi. Bir kısmımız Abdullah Öcalan sız çözüm olmaz gibi bir yerde duruyor. Şahsen ben orada duranlardanım. PKK siz ve Abdullah Öcalan sız çözüm olmayacağını düşünüyorum. Bir kısmımız da Abdullah Öcalan ve PKK ile müzakere yapılarak çözüm olamayacağını düşünüyor. Devlet, Şeyh Sait Hareketi ni bastırmak için ya da Ağrı yı bastırmak için hiçbir zaman bir tanıma siyaseti izlemedi. Yani ben seni tanıyorum sen isyan ettin, gel şu meseleleri konuşalım demedi. İlk defa Türkiye Cumhuriyeti tarihinde bir hükümet, Kürt siyasetinin bu halini bilerek tanıma yoluna gitti. Bu hareketin lideri Abdullah Öcalan da, bu tanıma siyasetine cevap olarak PKK nin 30 yıllık silahlı mücadelesini sona erdireceğini kamuoyuna hissettirdi ve bunu formüle etti. Bu formüle ettiği şey 21 Mart ta okunan mektuptur. Çözüm süreci bu iki şey üzerinden gitti. Devlet ben seni tanıyorum, seninle diyalog ve müzakere yapmaya hazırım dedi. PKK de madem sen böyle yapıyorsun ben de bunun karşılığında silahlı mücadeleyi -belirli koşulları birlikte konuşarak- bitirmeye hazırım dedi. Ama bu dediğinin gereğini yerine getirmedi. Süreç bizi ne tür bir aşamaya getirdi? Şimdi geldiğimiz aşamada, devletin Kürt tarafını tanıma politikası var ve bu çok ileri safhalara vardı. Devletin burada bir kusuru yok. Devlet, bir yandan tanıma siyaseti izlerken bir yandan da PKK ye yönelik, PKK yi tasfiye etmeye yönelik siyasi manada ya da askeri manada hiçbir iş şey yapmadı. O kadar ki Çözüm Süreci ne karşı olanlar, Türkiye nin milliyetçileri, ulusalcıları, belli oranda cemaat çevresi vs., hükümeti şununla suçladılar: Sen bölgedeki valine jandarmana, PKK ile karşılaşmama talimatları veriyorsun ve bu, PKK nin daha da güçlenmesine yol açıyor. Gittiğin yol, yol değil. Sen PKK yi daha da güçlendirdin. Hükümet ise bu eleştirilere bir çatışmasızlık sürecindeyiz diye cevap veriyordu. Dolayısıyla PKK yi ve onun siyaset kurumlarını, Kürt siyasetinin legal kurumlarını tanıma siyaseti izlerken, ikinci bir tercih olarak bu hareketi tasfiye etmeye yönelik ya da şiddet temelinde zayıflatmaya yönelik bir girişimde bulunmak, barış sürecinin mantığına aykırıdır. Hükümet de böyle bir yerde duruyordu. PKK nin zaman zaman yol kesmesi, Türkiye de infial yarattı. Nasıl olur da Türkiye Cumhuriyeti nin güvenlik güçlerinin dışında birileri gelir kimlik kontrolü yapar? Bu, Türk kamuoyunda büyük bir milliyetçi inisiyatif oluşturdu. Ama hükümet çok sabırlı davrandı. Bir günlük bir operasyonla bu işi sona erdirilebilirdi. Ama bunu yapmadı. Niçin yapmadı? Çünkü kan dökülmesini istemedi. O eylemcilerin biraz yorulmasını bekledi. Biraz daha ortamın sakinleşmesini bekledi. HDP yi devreye soktu. Hükümet, dağda eylem yapmayan gerillaya operasyon yapmak ya da PKK nin önünü kesip -tıpkı 1999 da olduğu gibi- onlarcasını öldürmek gibi bir şey yapmadı. Bizim gibi insanlara en çok sorulan sorulardan biri hükümet ne kadar samimi? Bu samimiyetin burada olumlu anlamda sınandığını düşünüyorum. 9 Çözüm Süreci nde Kürt tarafının yapması gerekenler nelerdir? PKK, hep şunu söyledi: Evet biz hazırız silahlı mücadeleyi bırakmaya. Zaten silahlı mücadelenin miadı doldu bizim için. Hükümet kolaylaştırıcı işler yapsın. Bir siyaset ortamı oluşsun. Ama zaten bu siyaset ortamı fiili olarak Türkiye de var. Hükümet, Çözüm Süreci başladığından itibaren Kürt tarafına kolaylıklar sağlıyor. Hükümetin PKK yi tanıma siyasetinde büyük eleştirilere rağmen bir sapma yaşanmadı. Ama PKK ne yaptı? İki yıllık eylem geçmişine baktığınız zaman siyasi mensuplarının dağa kaçırılması, şantiyelerin basılması, 6-7 Ekim Olayları ndan beri tartıştığımız kamu düzeninin PKK tarafından kontrol ediliyor olması... Çözüm Süreci nde

11 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 yolunda gitmeyen sorunların başında PKK nin silahları bırakacağına dair bize verdiği intibadan bir hayli sapmış olması geliyor. Şu an Türkiye, PKK nin silah bırakacağına dair güçlü bir kanaate sahip değil. Bu kanaat ciddi bir biçimde sarsıldı. Ortak bir Kürt talebi var mı? Kürtler ne istiyor? sorusunu gidip HDP ye sorduğunuzda farklı cevap alırsınız. Kemal Burkay ın geçmişte liderliğini yaptığı HAKPAR a sorduğunuz zaman farklı cevap alırsınız. HÜDA- PAR a sorduğunuz zaman farklı cevap alırsınız. Türkiye de Kürdistan Demokrat Partisi -yeni kuruldu- ona sorduğunuz zaman farklı cevaplar alırsınız. Kürdistan Azadi Partisi ne sorduğunuzda -o da yeni kuruldu- farklı cevaplar alırsınız. Dolayısıyla bu farklı cevaplarda ortaklaşmak mümkün değil. Çünkü biri federasyon diyor, biri demokratik özerklik diyor. Demokratik özerklik derken neyi kastediyor? Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik şartının hayata geçirilmesini mi? Yoksa teritoryal bölgede bir siyasi hareketin gelip o teritoryal bölgede yaşayan insanları yönetmesi mi? Gerçekten bunu Kürtlerin de çoğu bilmiyor, ben de bilmiyorum. Federasyon fikrini savunan arkadaşlar var, bağımsızlık fikrini savunan arkadaşlar var. Bu yeni kurulan iki parti, hem federasyona hem bağımsızlığa yakın olan partiler. 10 Peki, PKK nin talep ettiği model ne? HDP den Öcalan ile görüşmeye giden insanlar, ona demokratik özerklik vb. gibi birçok soru sorduklarında; bunları geçiniz, bunlar hallolur, şimdi önemli bir aşamadayız bunları masaya getirmenin bir gereği yok cevabını verdiğini biliyoruz. PKK nin kafasındaki model çok farklı. HDP den Öcalan ile görüşmeye giden insanlar, ona demokratik özerklik vb. gibi birçok soru sorduklarında; bunları geçiniz, bunlar hallolur, şimdi önemli bir aşamadayız bunları masaya getirmenin bir gereği yok cevabını verdiğini biliyoruz. Görüşme notları ortada. Abdullah Öcalan diyor ki; zaman daraldı, bir ay bile bizim için büyük bir kayıptır. Bu daha fazla yayılamaz. Yayılırsa darbe olur, Ortadoğu da Kürtler ile Türkler yüzyıllık bir savaşa tutuşur. Böyle söylemler etrafında acele edelim, bir silahsızlanma kongresi toplayalım dediği zaman, PKK den ciddi bir refleks geliyor. PKK, hiç silahsızlanmayacak. Dolayısıyla şu an sadece bir ihtimal olarak Çözüm Süreci var. Eskiden Türkiye devrimcileri şöyle söylenirdi: -Murat Uyurkulak ın Tol diye bir romanı var, bir devrimcinin hayatını anlatır- devrim bir ihtimaldi, ihtimal olduğu için güzeldi. Gerçekleşseydi artık güzelliğini yitirirdi. Şimdi sanki PKK nin Çözüm Süreci ne bakışı da biraz böyle, bu ruh halini yansıtıyor. Çözümü bir ihtimal olarak siyasi gündemde tutmak ama ihtimal olmaktan çıkıp gerçeğe dönüştüğünü hissettiği anda da 50 kişinin ölümüne yol açacak güçlü refleksler vermek. Çözüm Süreci nin hükümet tarafından eksik bırakılan yönleri nelerdir? Hükümetin bence en büyük hatası, yaklaşık milyon yurttaşın sorunlarını -iki yıllık süre içerisinde- sadece İmralı ve PKK ile görüşerek çözebileceğini düşünmesidir. Oysa 30 yıl biz bu ülkede iç çatışma yaşadık. Düşük yoğunluklu savaştı bu kimileri için. Kimileri içinde basbayağı bir savaştı. Düşük yoğunluklu falan da değildi. 3 bin köy haritadan silinmiş. 15 bin faili meçhul cinayet var. 50 bin insan kaybetmişiz. Lübnan daki son 50 yılda yapılan savaşlarda bu kadar insan öldü mü bilmiyorum. Filistinlilerin kaybı ne kadardır bilmiyorum. Bu bir skor değil ama bir mukayese. Eş zamanlı tarih içinde başka yerlerde ne olmuş? Türkiye nin bu pozisyonunu nere-

12 Orhan Miroğlu Hükümetin bence en büyük hatası, yaklaşık milyon yurttaşın sorunlarını -iki yıllık süre içerisinde- sadece İmralı ve PKK ile görüşerek çözebileceğini düşünmesidir. ye koyabiliriz, bunu anlamak için söylüyorum. Dolayısıyla bu kadar sert bir çatışma yaşanmış bir ülkede barış, muhataplar arasındaki sınırlı diyaloglarla olabilecek bir şey değil. Güçlü bir barış hareketi oluşturulamadı. PKK ve devlet yaptıkları hatalar ve ihlallere rağmen kendi bamtellerine dokunmak istemediler. Barış eğer bu ülkede olacaksa bu bamtelidir. PKK, kendi geçmişiyle yüzleşmek istemedi. Hükümet de 90 lı yıllarda yapılan ihlalleri, hataları unutturursak daha iyi olur gibi bir anlayışla süreci geçiştirdi. Akil İnsanlar Heyeti hakkında neler düşünüyorsunuz? Bence Akil İnsanlar Heyeti, doğru bir yöntemle kurulmuş bir topluluk değildi. Ben şimdi çıkıyorum televizyonlarda -hükümete yakın görüşleriyle bilinen biriyim- daha doğrusu hükümetin doğru yanlarını savunan biriyim. Kendimi böyle görüyorum. Bana mesela diyorlar ki, Akil İnsanlar bile senin gibi düşünmüyor. Beni Akil İnsanlarla ayıplıyorlar. Ben de diyorum ki, Akil İnsanların %80-90 ı torpille seçildi. Torpille seçilen Akil İnsan dan bana ne diyorum. Geçende, Cumhurbaşkanının Akil İnsanlar ile ilgili önemli bir değerlendirmesi vardı. Bütün bunlar biraz geç gündeme gelen şeyler. Üçüncü Göz Akil İnsanlardan olabilir mi? Çok önemli bir şey söyledi Erdoğan. Dedi ki: Akil İnsanlardan bu savaşta canı yanan kaç kişi var, bilmiyorum. Çok doğru bir cümle. Ama canı yanan insanları biliyorum. 50 bin şehidimiz var. Biraz da canı yanan insanlar çıksın. İşte bu fikir Çözüm Süreci nin başından beri olmuş olsaydı PKK bu kadar rahat hareket etmeyecekti. Siyasi manada etsin, ben ona bir şey demiyorum. Ama toplumu bu biçimde baskılama ve şiddet üzerinden kontrol etmek ve bakın hükümetin tek muhatabı benim gibi tırnak içinde bir şımarıklığa belki kapılmamış olacaktı. 11 Çözüm sürecinin kapsayıcı olduğunu düşünüyor musunuz? Türkiye den gidecek gerilla sayısı yaklaşık 2 bin, 2 bin 500 kadar diyorlar. Peki, PKK den ayrılan gerilla sayısı, şu an Erbil de ne kadar? Daha fazla. Peki, bu insanlarla niye hiç görüşülmüyor? İki yıldır neden görüşülmedi? Ben geçen Erbil deydim. Onlardan bir grupla görüştüm. Botan, Nizamettin Taş vs. grubuyla görüştüm. Haklı olarak çok sitem ediyorlar. Biz bu işin parçasıyız. Evet, biz şu an PKK yi yönetmiyoruz. Ama biz bütün siyasi mücadelemizi bu hareketin içerisinde verdik. Aslında biz PKK yi var eden insanlarız. Dolayısıyla biz hayretler içerisinde kalıyoruz. Nasıl PKK nin normalleşme yaşayabileceği bir ortam hazırlanıyor ve kimse bizimle iki kelime konuşmuyor diyorlar. Bunlar senin yurttaşların. Neden sadece PKK yi hedefleyen bir Çözüm Süreci? Ben buna karşı değilim. Şunu hep söylüyorum, PKK siz ve Abdullah Öcalan sız elbette ki bu mesele çözülemez. Ama bu meselenin bütün yükünü PKK ye yüklemek, PKK nin hareket tarzına göre pozisyon almak böyle yol kazalarında insanı ne yapacağını bilmez bir hale getiriyor. Geçen hafta Osman Öcalan ile bir röportaj yaptım. Bana dedi ki sadece PKK ye endeksli barış hareketi, PKK barışı istemediği zaman otomatikman bitmeye mahkûm bir barış süreci oluyor. Çoğulcu bir zeminin olmayışı PKK ye de sıkıntı yaşatıyor. Dengeleme olurdu çünkü. Hükümet, yaklaşımlarıyla PKK yi dünyanın merkezine oturttu maalesef. Bunu oturttuğunuz zaman da onu o merkezden uzaklaştırmak ve merkezin etrafında başkaları da var demek şansına sahip olamıyorsunuz. Hükümet açısından problemlerin en büyüğü bu.

13 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 Peki aktörlerin çoğullaşması için neler yapılabibilir? Çatışma süreciyle ilgili mağduriyetler açısından hükümet birçok şey yapabilir. Diyarbakır Cezaevi olsun, Dersim Meselesi olsun. Bu hükümet döneminde hakikaten çok kıymetli adımlar atıldı. Hâlâ da atılıyor. Ama tabi bu adımların da her zaman olumsuz siyasi bir ortamla karşılaştığını görüyoruz. Hakkâri de sivil insanların kafasına kurşun sıkılması, pazara eşiyle alışverişe giden bir insanın da ya da HÜDAPAR lıların 7-8 Ekim de öldürülmesi, şantiyelerin basılması, iş adamlarının kaçırılması, mahkemelerin kurulması Bunun olmadığı bir barış sürecini düşünün. MHP nin bile belli oranlarda desteği alınmıştı. MHP lilerle konuşuyoruz, tartışıyoruz. Elbette ki MHP nin çözüm istemesi için bir sebep yok. Ama dünyanın her yerinde milliyetçiler çözüme mecbur edilmişlerdir. Çözüm Süreci ne karşıtlık yapmamaya mecbur edilmişlerdir. Eğer bu söylediklerim olmasaydı, bugün Kürt siyasetinin başından beri çok istediği CHP ile siyasi işbirliği gerçekleşebilirdi. Bu bile Türkiye de gerçekleşirdi. Bu da bana göre normalleşmeye bir katkı sağlardı. 12 AK Parti, Çözüm Süreci ile ilgili neden yasal adım atmıyor? Eskiden TRT Şeş için de öyle diyorlardı. Dediler ki, iyi güzel de bunun yasası yok. Şimdi altı yıldır yayın yapıyor. Onun için yasa falan da çıkmadı. Yasası olmadığı halde şu an TRT Şeş i kapatmak mümkün değil. Önemli olan zihniyetin değişmesidir. Diyelim ki bu parti en mükemmel yasaları getirdi; ancak bu yasaların muhatabında bir karşılığı varsa değerlidir. Çözümü destekleme ihtimali olan bir siyasi parti bakımından bir anlamı yoksa yasa çıkarmanın da çok büyük bir değeri yok. Önemli olan siyasi güçtür. Bu siyasi gücü yerli yerine heba etmeden kullanmaktır. Yasalar her şey değil. Çözüm Süreci nin şeffaf bir şekilde ilerlediğini düşünüyor musunuz? Elli kişinin öldüğü bir hadiseden sonra ne kadar anadil eğitimi tartışabilir? Vicdanen konuşmak lazım. Bu konu çok tartışılıyor tabi. Ben bu konuda hem Kürt siyasetinin hem de hükümetin daha açık bir tavır içerisinde olmaları gerektiğini düşünüyorum. Hükümet açısından böyle bir problem yok; çünkü hiçbir şey alıp vermediğini söylüyor. Hükümet, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının kimlik haklarının tanınması doğrultusunda bir performans sergiliyor. Bu performans daha da güçlendirilebilir, ileriye dönük güzel şeyler yapılabilir ama bunun siyasi iklimle alakası var. Elli kişinin öldüğü bir hadiseden sonra ne kadar anadil eğitimi tartışabilir? Vicdanen konuşmak lazım. Bu ülkede sadece Kürt kamuoyu yok, bir bütün olarak Türkiye kamuoyu var. Dolayısıyla burada Kürt siyasetine iklimi yumuşatma yönünde önemli görevler düşüyor. AK Parti ye de düşüyor tabi. AK Parti bugün elli kişinin öldüğü olaylarda güvenlik tedbirlerini azami uygulayıp, bir de güvenlik güçlerinin yüz kişinin ölümüne yol açsaydı, hepimiz eleştiri oklarımızı direkt bu hükümete yöneltirdik. Bunu yapmadı ama o elli kişinin ölmemesini sağlamak da elbette ki hükümetin görevidir. O sıcak tartışma ortamında ateşe körükle gitmek, AK Parti nin yapmaması gereken bir şeydi. Dolayısıyla Kürt siyasetinin anlaması gereken şey şu; devleti yönetenlerin Kürtlerle yeniden savaşmak gibi bir niyetleri yok. Çünkü Türkiye nin böyle bir savaşa ihtiyacı kalmadı. Türkiye, savaş istemiyor. Ama ısrarla ben seninle savaşabilirim diyen bir hareket var. Problem buradan çıkıyor.

14 Orhan Miroğlu Sizce, AK Parti giderse Çözüm Süreci devam eder mi? Ben AKP giderse Türkiye yi bölerler diye düşünüyorum. AKP 2015 te iktidar olmazsa, Türkiye yi çok zor günler bekliyor. Türkiye yi bölmek isteyen güçler halâ var. Kürtler, bölünmek istemiyor bunun altını çizeyim. Bölünmek isteyen Kürt halkı da Türk halkı da değildir. Buna rağmen Türkiye üzerindeki bu bölünme senaryolarının çok güçlü bir biçimde AKP nin olmadığı bir iktidarda gündeme getirileceğini düşünüyorum. Bir kere çok açık bir şey; AKP nin alternatifi muhtemelen milliyetçi Kemalist bir iktidar olacaktır. PKK, tüm bu koşullarda savaşta ısrar stratejisi izlerse ve bu stratejiye Abdullah Öcalan engel olmazsa, o zaman Türkiye de hem AKP nin hem CHP nin hem MHP nin birbirlerine çok benzer bir noktaya gelebileceğini de aklımızdan çıkarmamamız lazım. Kürt siyaseti öyle bir noktada ki izleyeceği politika CHP yi de MHP yi de demokratlaştırır, AKP yi daha Ben AKP giderse Türkiye yi bölerler diye düşünüyorum. AKP 2015 te iktidar olmazsa, Türkiye yi çok zor günler bekliyor. ileri bir şeye taşır. Ama Kürt siyaseti öyle bir politika izler ki bu üç parti de çok kısa bir sürede birbirlerine benzer. Dolayısıyla biz Kürt siyasetini eleştirirken bir siyasi çıkar, bir siyasi istikbal için eleştirmiyoruz. Bir istikbal arayışı içerisinde olsam, herkes biliyor ki, Kürt siyasetinde her şey bana açıktı. Ben HDP den ayrıldığım zaman yapılan son kongrede en çok oyu alan insanlardan biriydim. 3. ya da 4. büyük oyu almıştım ve yola genel başkan yardımcısı olarak devam edecektim. Genel başkan yardımcısı olarak da 2011 seçimlerine girecektik. Bunu tercih etmedim. Taraf da yazı yazmayı tercih ettim. Kürt siyasetinde milletvekili olmak istesem olurdum ama mesele milletvekili olmak değil. 13 Nedir mesele? Mesele siyaseten sizi heyecanlandıracak bir programa duyacağınız ilgi veya ilgisizliktir. Beni bu saatten sonra Türkiye de siyasi bakımdan hiçbir şey heyecanlandırmaz. Bir tek şey heyecanlandırır. Türklerle Kürtlerin siyasi ilişkilerinin normalleşmesi ve ileri bir safhaya taşınması. Ne 4. köprü, ne fındık fiyatları. Bunların hiç biri için siyaset yapmama gerek yok, yapan bulunuyor nasıl olsa; ben şuna inanıyorum: önümüzdeki yüzyıl hakikaten Türkler ve Kürtlerin kavga etmeden yola devam etmeleri halinde her iki halkın damgasını vuracağı bir yüzyıl olacak. Bu beni heyecanlandırıyor. Onun dışında beni hiçbir şey heyecanlandırmıyor. Bir tek şey daha bu çerçevede ekonomik olarak heyecan duyacağım şey İstanbul dan başlayacak Erbil de bitecek bir tren yolu. AK Parti içerisinde Çözüm Sürecine yekpare bir yaklaşım var mı? İçlerinde tabi farklı geleneklerden gelenler var. Ülkücü gelenekten, Kürt hareketinden gelenler var. Dolayısıyla çok farklı bir parti. Alevi bir milletvekili var. Dolayısıyla AKP yi AKP yapan budur zaten. Ama tabi her şey böyle CHP de olduğu gibi hercümerç halde değildir. Orada gidip de kimlik siyaseti falan yapmanın bir anlamı yok. Parti onu yapar. Partideki Kürt siyasetçiler bu politikayı bilhassa yapmaz, çünkü gerek yoktur. Ya da Alevi politikası deyim yerindeyse görev dağılımının bir gereği değildir partide. Alevinin Alevilikle ilgileneceği, Kürtün Kürtlükle ilgileneceği, Türkün Türklükle ilgileneceği Böyle bir parti anlayışı olmaz. Böyle bir parti demokrat da olamaz. O parti şu yönüyle var olur. Herkesi bir araya getirir. Herkes ortak bir programda ortaklaşır. AK Parti, Kürt meselesini Kürtlere tahvil etmiyor. İstanbul milletvekiline, İzmir milletvekiline tahvil ettiriyor yani ortaklaştırıyor.

15 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 14 AK Parti nin son zamanlarda antidemokratik eğilimler gösterdiği ifade ediliyor. Kürt sorunu temelde bir demokrasi ve hukuk sorunu ise bu eğilim Kürt sorununun çözümüne zarar vermez mi? 2002 yılında baraj olmasaydı Türkiye demokratik bir standardı yerine getirmiş olacaktı, dünya standartlarına benzeyecekti. Türkiye nin içinde bulunduğu kendi özgün koşullarını hesaba katmadan dünyanın standartlarını öne çıkarıp bu meseleleri tartışmak bana çok faydalı görünmüyor. Biraz önce sizinle baraj meselesini konuştuk. Barajın kalkmasını en çok isteyenlerden biriyim. Baraj uygulaması kalkmadığı için milletvekili olamamış olanlardan biriyim yılında baraj olmasaydı Türkiye demokratik bir standardı yerine getirmiş olacaktı, dünya standartlarına benzeyecekti. Ama kendine ne kadar benzeyecekti? Kendi dertlerini ne kadar çözebilecekti? 2002 yılında baraj olmasa AKP de mecliste yüzde 60 ı alamayacaktı. Yüzde 36 oyla milletvekillerinin yüzde 60 ını aldı. AKP nin 360 olan milletvekili sayısı 280 e düşecekti. Bu büyük bir istikrarsızlık demekti. Koalisyon olacaktı. Kürt meselesinde şu an yaşadığımız hiçbir şey olmayacaktı. Belki Kürtlerin bağımsız aday olarak meclise girmelerinin önü kesilecekti. Bu öyle bir şey ki, bütünü korumak için bazen parçayı feda etmek gibi. Bakıldığında bu durum demokratik uygulamalara uygun bir şey olarak görülmeyebilir; ama bizim ülkemizin şartları ile Almanya bir değil. Almanların çözmek zorunda oldukları bir iç savaşları yok. Bugün barajla ilgili, seçimle ilgili her şeyi tartışabilirler. Çünkü iktidara gelecek partilerin Almanya nın şu an içinde bulunduğu ekseni yüzde yüz kaydırma gibi bir pozisyonları yok. Üç aşağı beş yukarı o partiler hepsi Avrupa Birliği ni savunuyorlar. Ama her baba yiğidin bir yoğurt yeme usulü var. Onlar da o yoğurdu farklı kaşıklarla yemek istiyorlar. Ama bizde böyle mi? Bizde farklı iktidar biçimleri, Türkiye ye felaket olarak da gelir, Türkiye nin bir felakete sürüklenmesine de yol açar. Ama son 10 yılda gördüğümüz gibi farklı bir iktidar biçimi önümüzü de açabilir. Dolayısıyla şimdi yine baraj tartışılıyor. Bütün amaç ne? Demokrasi standardı için mi? Hayır. Bence böyle değil, ben buna inanmıyorum. Keşke inanabilsem. Tek hesap AKP yi CHP ve MHP ile geriletmek mümkün değil, o zaman Kürt siyaseti üzerinden milletvekili sayısını değiştirmek. Yüzde milletvekili olursa AKP nin elini kolunu bağlarız. Yeni anayasayı unutalım o zaman bu bir hayal olur. Baraj düşerse nasıl bir dönem beklersiniz? Abdullah Öcalan la görüşmenin ihanet olarak görüleceği bir iktidar dönemine herkes kendini hazır etmeli eğer böyle olursa. Abdullah Öcalan la görüşüp Kandil e gidip geceyi orada geçiren milletvekili arkadaşlarımız Habur da girerken sorgulanacaklardır. Böyle bir iktidar gelir Türkiye ye. Dolayısıyla meseleye böyle baktığında her şey çok kolay geliyor insana. Tartışıyoruz, profesyonel bir ordumuz olsun diyoruz. Ama olamaz kardeşim. Çünkü bu ülkede 50 bin kişinin kanı dökülmüş ve bu, bin yıl önce olmamış, iki yüz yıl önce olmamış, daha dün olmuş. Her şey çok taze. Sokaklarda, artık bu savaşta çocuklarımız ölsün istemiyoruz dediğin anda bu savaş kesilsin diye bir takım girişimler oldu. Eskiden bir oğlumuz gitti, bir oğlumuz daha gitsin, canımız feda diyen anneler, babalar bu savaşın bir tarihinde gördük ki -yakın zaman için söylüyorumçocuklarımız neden bu savaşta ölüyor demeye başladılar. İşte o zaman da Türkiye yi yönetenler de şaha kalktı. O zaman insanlar halkın cenazelerinin kaldırıldığı yoksulların camilerine, cenazelerin hep neden oraya geldiğini sorgulamaya başladılar. Neden Nişantaşı Camisine, Çankaya ya gelmediğini sorgulamaya başladılar.

16 Orhan Miroğlu Muhalefet Muhalefet partilerini Çözüm Süreci ne dâhil etmek için neler yapılabilir? Dâhil edemezsiniz. Çözüm Süreci nde büyük bir kırılma oldu. Sürece destek %60-70 lerde iken 6-8 Ekim Olaylarından sonra %40-50 lere düştü. Bu bir inançsızlık yaratıyor. Bu sadece CHP ve MHP de değil, AKP de de aynı şeyi yaratıyor. AKP liler de bunu kendi içlerinde sorguluyorlar. Dolayısıyla burada Abdullah Öcalan ve PKK ye çok büyük görevler düşüyor. Osman Öcalan ın dediği gibi; İmralı PKK si ile Kandil PKK si arasında bir uyum olmadığı sürece, CHP ile MHP nin bu sürece destek vermeleri söz konusu değil. CHP ve MHP; Kan akmaması elbette ki iyi. Ama kan akmıyor diyorsunuz? İki yılda çok kan aktı, bunu niye görmüyorsunuz? diye haklı olarak soruyorlar. 15 HDP ile CHP arasında bir işbirliği olamaz mı? HDP yönetimi ideolojik olarak, AKP ye değil CHP ye yakın bir parti. Ama bu yakınlık anlamlı bir işbirliğine bir türlü dönüşemiyor. Oysa her iki partinin siyasi genetiği birbiri ile örtüşüyor. Her iki parti de sol bir genetiğe sahiptir. HDP, az çok Kemalizm den de etkilenmiştir. Kürt siyaseti, az çok bir Kemalist model gibi hareket ediyor. Tek parti, tek ideoloji, tek lider, Kemalist harekette olduğu gibi. Burada da durum çok farklı değil. Burada talepler çok haklı olabilir ama model olarak birbirleri ile çok örtüşüyor. Ortadoğu da Baas partilerinin HDP yönetimi ideolojik olarak, AKP ye değil CHP ye yakın bir parti. Ama bu yakınlık anlamlı bir işbirliğine bir türlü dönüşemiyor. işleyişinden ve dünya görüşlerinden etkilenen bir tek Kürt partisi gösteremezsiniz. Ama sadece PKK değil, kurulan bütün Kürt partileri şu ya da bu biçimde Türkiye Sosyalist Hareketi nden etkilendiler. Bu etkilenmeyi çok üst düzeylere taşıyan hareket de PKK oldu. Dolayısıyla neden Cumhuriyet Halk Partisi ile HDP arasında kalıcı bir siyasi işbirliği hatta bu meselelere birlikte el atma, birlikte konferanslar yapma, birlikte çalışmalar yapma gerçekleşmiyor? Çünkü Kemalistlerin Kürt siyasetine bakışlarını şu oluşturuyor: İsyan eden Kürtlerin başı şimdiye kadar nasıl ezildiyse bu dönemde de ezilmelidir. Dolayısıyla Kürt siyasetinin bugün silahlı olması ve hâlâ isyanı sürdürmeye dair bir direnç göstermesi, Cumhuriyet Halk Partisini yönetenleri HDP ile işbirliği yapmaktan alı koyuyor. En önemli sebebi bu. Eğer Kürt siyaseti beş on yıl önce silahsızlansaydı, bugün HDP ile CHP tek partide birleşmiş olacaklardı.

17 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 Sizce Gülen Cemaati çözüm sürecine nasıl bakıyor? Hükümetten hangi yönleriyle ayrılıyor? Hükümet ile Cemaat arasındaki çatışmalar, anlaşmazlıklar Çözüm Süreci bağlamında meydana gelmiş değil. 10 yıl itibariyle söyleyecek olursak Cemaat ile Hükümet arasında, Kürt sorunu konusunda ortalama bir mutabakat vardı. Nedir bunlar? Kürtlerin varlığını kabul etmek, Kürtçenin önünün açılması, silahlı mücadelenin sona ermesi için girişimlerde bulunma. Gülen Hareketi, hükümetle iyi olduğu dönemlerde bunu hiç reddetmiyordu. Ama daha sonra Cemaat basını, Çözüm Süreci bağlamında hükümetin izlediği politikayı kendisiyle hükümet arasındaki çatışmaya bir gerekçe gibi sundu. Bu, birçok konuyu gündeme getirdi. Bazı haberler, bazı yorumlar hükümetin bu noktada yanlış yaptığını dair. Bu bakımdan da doğrusu CHP ve MHP çizgisinde bir tavrı oldu cemaatin. 16 Cemaatin Kürt meselesinde en büyük handikabı nedir? PKK de Cemaati hep rakip bir güç olarak gördü. Köklü ve kök salarsa baş edilemeyecek bir güç olarak gördü. Cemaat, iddiası olan bir hareket. Sadece Türkiye yi yönetmek gibi bir iddia değil bu. Zaten artık tartışılacak bir şey değil bu. Devlet içinde paralel bir yapılanma söz konusuysa ki buna dair güçlü şeyler var. Kamuoyunda da bu yönde güçlü bir kanaat oluşmuş durumda. Bu boş bir kanaat değil. Dolayısıyla en mütevazı düzeyde, söyleyecek olursak, cemaat sadece Türkiye yi yöneteyim veya Türkiye yi yönetecek her kimse, birlikte yönetelim diyor. Bu fikir Kürt meselesi söz konusu olduğunda Doğu ve Güneydoğu da özellikle Kürt siyasetiyle zaman zaman karşı karşıya getiriyor Cemaati. Çünkü Cemaatin oralarda da çok güçlü bir sivil siyasi yatırımı var. Dershaneler üzerinden, okuma salonları üzerinden ekonomik birtakım yatırımlar üzerinden vs. PKK de Cemaati hep rakip bir güç olarak gördü. Köklü ve kök salarsa baş edilemeyecek bir güç olarak gördü. Zaman zaman da karşılıklı bir diyalog olmadı da değil. Cemaat mensupları ile Kürt siyasi mensupları, ortak platformlarda bulundular. Özellikle Gazeteciler ve Yazarlar Vakfı bu konuda çalışmalar yaptı. Erbil de Kürtlerle Türkleri bir araya getiren konferansı en son 5-6 yıl önce Cemaat yaptı. Diyarbakır da yapılamamıştı o konferans. Bildiğiniz gibi birtakım tehditler olmuştu. Cemaat de o konferansı Erbil de yaptı. Türklerle Kürtleri bir araya getiren Erbil deki son konferans oldu bildiğim kadarıyla. Cemaat, PKK yı neden tanımıyor? PKK ortadan kaldırılırsa Kürt sorunu biter gibi bir zihniyet de söz konusu. Bu konuda ne düşünüyorsunuz? Bu, Cemaatteki Türk-İslam senteziyle ilgili olan damarın, aslında görüldüğü gibi çok da esnemediğini gösteriyor. Zaman zaman Fethullah Hoca nın Kürt diliyle ilgili açıklamaları Kürt kamuoyunda olumlu karşılandı. Burada PKK yi siyasi bir rakip olarak görme devreye giriyor. Tabi öbür tarafın da belli reaksiyoner tavırları oldu. Dershanelerin yakılması vs. bir zarar ziyanda söz konusu. Cemaatin Kürt politikası bugün CHP ve MHP ile anılıyorsa bu bence cemaat için eksi bir şeydir. Bu artı değil, bir eksidir. Burada Cemaat bunu ne kadar hak ediyor, etmiyor diye sorulabilir. Ama bence Cemaatin Çözüm Süreci nde MHP düzeyinde bir düşünce biçimi oldu. Aşırı güvenlikçi bir bakış bu. Bölgenin PKK ye teslim edildiği vs. söylendi. Bu tipik bir MHP argümanı. Türk milliyetçiliği argümanı. Bizde zaman zaman eleştiriyoruz. Hatta bende çok eleştirdim. Çözüm Süreci demek bir bölgeyi tamamen PKK ye teslim etmek demek değil dedim. Onun zeminini hazırlamak değil. Bunu söylemek ayrı ama bunu sürekli gündemde tutmak ve Çözüm Süreci nin bir ihanet projesi gibi algılanmasına yol açacak işler yapmak, çok iyi niyetli bir tavır sayılmayabilir.

18 Orhan Miroğlu Gelecek Gelecekte Kürtleri ne bekliyor? Sizce bu sorun bitecek mi? İstanbul dan Erbil e kadar gittiğin zaman özgür bir coğrafya hissediyorsun. Bağdat a gittiğin zaman böyle bir özgürlüğü hissedemezsin. Çok gidip geliyorum bu konuda. Bazı zorluklar olabilir. İstanbul dan Erbil e kadar gittiğin zaman özgür bir coğrafya hissediyorsun. Bağdat a gittiğin zaman böyle bir özgürlüğü hissedemezsin. Musul a gitsen bunu da hissedemezsin. Erbil deki insanın da yüzünü dönebileceği bir ülke bu gün Ortadoğu da tektir ve Türkiye dir. Geleceğe biraz böyle bakıyorum. Diyarbakır ile İstanbul arasındaki entegrasyon, işbirliği, yüzlerin birbirlerine dönük olması bizim en büyük gerçekliğimiz. Bu gerçekliği değiştirme çabaları var ne yazık ki. Nefretle dolduruyorsunuz içinizi ve bir iktidarı devirmek için her şeyi mubah görüyorsunuz. AKP ye reva görülen de budur zaten ve benim de çok karşı çıktığım bir durumdur. AKP yi siyaseten devirmek dünyanın en meşru işidir. Ama Kürt savaşını kullanarak ya da bir takım farklı oyunlar deneyerek, -Alevi-Kürt-Sünni çatışmasından tutun da darbe teşebbüslerine kadar her türlü şey- meşru değildir. Ama gidersin, halkı ikna edersin, sandıktan çıkarsın, halk sana teveccüh gösteriyorsa o zaman bu ülkeyi yönetirsin. 17 Kürtlerin gelecekleri meselesine gelecek olursak? Türkiye de şunu bilmemiz lazım. Ortadoğu da milyon Kürt nüfusu var. Bunların yarısından fazlası Türkiye de yaşıyor. Türkiye, Avrupa Birliği ile üyelik görüşmeleri yapan bir ülke. Ortadoğu daki Kürt nüfusunun, yüzünün Türkiye ye dönük olduğunu hepimizin iyi bilmesi lazım. Tabi bu dönüklüğü şu an yeteri kadar hissetmiyor olabiliriz. Erbil den bazen Neçirvan Barzani nin Türkiye ye gelmesi-gitmesi, petrol anlaşması yapması bu kadar basit değil. Daha köklü bir şeylerden bahsediyoruz. Yani Türkçenin 5-10 yıl içerisinde İngilizce kadar Erbil de vs. Kürt coğrafyasında kıymetli bir dil haline geleceğini düşünmemiz lazım. Tabi kendisi bu kadar kıymetli

19 Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi 8 bir dil haline gelen bir dilin başka bir dile karşı sorumlulukları da var. İnkâr politikalarının kesin bir biçimde bitmesi lazım, asimilasyoncu politikalar hâlâ devam ediyor diyememeli kimse. 18 AK Parti Kürt sorununu çözebilir mi? AKP, bunu yapabilir tabi ki. AKP nin bütün avantajı, Kürt meselesini bugünkü hale getiren ve imkânsız görünen birçok şeyi bu partinin başarmış olmasıdır.. AKP yaşayarak öğreniyor. Ben Cumhurbaşkanı Erdoğan ın Kürtçenin konuşulması konusunda gönlünde en ufak bir Türklüğü öne çıkararak, Türklük üzerinden en ufak bir tepki duyduğuna Ben Cumhurbaşkanı Erdoğan ın Kürtçenin konuşulması konusunda gönlünde en ufak bir Türklüğü öne çıkararak, Türklük üzerinden en ufak bir tepki duyduğuna inanmıyorum. inanmıyorum. Ama şundan korktuğunu düşünüyorum. Resmi dil yaparsam acaba zarar mı veririz yoksa fayda mı veririz? Bunun iyi anlatılması lazım. Yani sadece Cumhurbaşkanı nın buna ikna olması yetmez, Türkiye halkının da buna ikna olması lazım. Yan yana yaşayan halklardan birisi, bu benim kanuni hakkımdır, kullanıyorum diyebilir. Buna bir şey diyemem; ama fiiliyatta bu böyle olmuyor. Türk halkının da haklarla ilgili olarak ikna edilmesi ve rıza göstermesi lazım. İkna edilirse problem çıkmaz. Bu benim hakkımdır, Yozgatlı ne karışır diyemeyiz. Yozgatlıyı rahatlatacak somut şeyler söylemeliyiz. Bugün AKP yi yönetenlerin anadil konusundaki çekinceleri, bölünme korkusundan çok, bu işin derinleşmesi korkusudur. Dil bütünleştirici; ama kabul edelim ki bazı örneklerde ayrıştırıcı bir özelliği de var. Tüm bu bölünmeyi konuştuğumuz bir ortamda -daha öncede söylediğim gibi- AKP 2015 seçimlerini kazanmazsa Türkiye bölünme tehlikesiyle karşı karşıya kalır. Öyle bir ülkeyi yöneten bir partinin bazı endişelerini de anlamak lazım. Anadil hakkının verilmesi neye bağlı? Bunun ciddi bir araştırmasının yapılması gerekiyor. Halka sormak lazım. Şunlar şunlar olursa, şöyle olur demek lazım. Bunları hangi zaman tartıştık ki Türkiye de? Siyasallaştırıldı, araçsallaştırıldı bu dil meselesi. Oysa bu, en temel hak. Araçsallaştırılmaması lazım. Araçsallaştırıldığı zaman öbür taraf da senden ürker. Anadilde eğitimi bir siyasi araç gibi sunar ve böyle ortaya koyarsan hükümet de tabi haklı olarak kaygı duyar, Türk halkı da kaygı duyar. Dolayısıyla temel bir hakkı bu şekilde bloke etmiş olursun. Tek çözüm budur. Şiddet bitmeden, kesin bir biçimde hem Kürtler hem Türkler bir daha bu savaş yaşanmayacak noktasına gelmeden ve bu nokta halkın hissiyatında %80-90 oranında yüksek oranda ölçülmeden anadilde eğitim konusunda olsun, diğer meselelerde olsun mesafe almanın çok mümkün olmadığını bilmemiz lazım. Çünkü kamusal bir iradeye ihtiyacımız var. Bu ülke bir statükodan kurtulmaya çalışıyor. Makbul vatandaşlık bir statükoydu Türkiye de.

20 Orhan Proje Miroğlu Koordinatörü Prof. Dr. İlhan Kaya Yıldız Teknik Üniversitesi nde öğretim üyesi olan İlhan Kaya, 1996 yılında kazandığı bir devlet bursuyla yüksek lisans ve doktorasını Amerika Birleşik Devletleri nde yaptı. Kaya, Florida State University de öğrenimine devam ettiği sırada, Birleşmiş Milletler, Florida Ekonomi Bakanlığı ve Florida Çevre Bakanlığı gibi kurumlarda kısa sürelerle çalıştı. ABD de öğrenim gördüğü sırada, Florida State University ve Tallahassee Community College üniversitelerinde beş yıl boyunca çeşitli dersler veren Kaya, 2004 yılında Türkiye ye döndü. Kaya, tarihleri arasında Dicle Üniversitesi nde öğretim üyesi olarak çalıştı ve burada akademik çalışmalarının yanında çeşitli idari görevlerde bulundu yılında Yıldız Teknik Üniversitesi, İnsan ve Toplum Bilimleri bölümüne geçen Kaya, sosyal teori, kimlik, mekan teorileri, uluslararası göç, coğrafi düşünce, seçim coğrafyası, Türkiye de azınlıklar, Kürt sorunu, eğitim politikaları ve kimlik, Batı daki Müslüman azınlıklar gibi konularda çalışmalar yürütmektedir. Kaya nın, ulusal ve uluslararası dergilerde yayınlanmış çok sayıda makalesi ve ikisi İngilizce olmak üzere yayınlanmış birçok kitabı bulunmaktadır. Halen UKAM başkanı olan Kaya, aynı zamanda Coğrafyacılar Derneği genel sekreterliğini Söyleşiyi Yapanlar 19 Yrd. Doç. Dr. Hasan Aydın Lisans eğitimini İngilizce öğretmenliği alanında tamamlayan Hasan Aydın, yüksek lisansını (2007) ve doktorasını (2011) Nevada Üniversitesi nde onur derecesiyle tamamladı. Nevada Üniversitesi nde dört yıl boyunca araştırma görevlisi olarak da çalışan Aydın, 2011 yılından itibaren Yıldız Teknik Üniversitesi nde öğretim üyesi olarak çalışmaya başladı. Aydın, çok kültürlülük, çok dillilik, etnik kimlik, kültürel asimilasyon ve uyum, demokrasi, vatandaşlık ve azınlık hakları, eğitim program ve müfredatları geliştirme konularında çalışmalar yürütmektedir. Birçok makalesi ulusal ve uluslararası hakemli dergilerde yayınlanan Aydın, aynı zamanda birçok uluslararası dergide hakemlik Ömer Uğurlu UKAM da araştırma asistanı olarak çalışan Ömer uğurlu, İstanbul Sosyal Bilimler Lisesi ndeki eğitiminden sonra İstanbul Üniversitesi nde lisans ve Kent Üniversitesi nde (Canterbury) Sosyoloji yüksek lisans derecelerini tamamladı. Uluslararası göç ve nüfus hareketleri, Kürt diasporası, Kürt siyasal hareketi, Ulusötesi milliyetçilik ve Kürt milliyetçiliği üzerine araştırmalar

21 ULUSLARARASI KÜLTÜREL ARAŞTIRMALAR MERKEZİ UKAM YAYINLARI OCAK 2015 Maltepe Mah. Edirne Çırpıcı Sok. No: 5 / 2B Mira Rezidans Zeytinburnu, İSTANBUL Tel: Faks: UKAM YAYINLARI OCAK 2015

Oslo da ne olup bittiğini tam olarak bilemedik. Kamuoyu, oradaki bilgilere vakıf olamadı.

Oslo da ne olup bittiğini tam olarak bilemedik. Kamuoyu, oradaki bilgilere vakıf olamadı. Orhan Miroğlu Çözüm Süreci Çözüm Süreci nde gelinen noktayı nasıl değerlendiriyorsunuz? Oslo da ne olup bittiğini tam olarak bilemedik. Kamuoyu, oradaki bilgilere vakıf olamadı. Hâlâ da Oslo ile ilgili

Detaylı

Fuat Keyman SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Enver Yalçın. www.ukam.

Fuat Keyman SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Enver Yalçın. www.ukam. UKAM YAYINLARI OCAK 2015 www.ukam.org Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi Fuat Keyman 7 Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Enver Yalçın Uluslararası Kültürel Araştırmalar Merkezi International

Detaylı

Cumhuriyet Halk Partisi

Cumhuriyet Halk Partisi 1 Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu: Gezi Parkından dünyaya yansıyan ses daha fazla özgürlük, daha fazla demokrasi sesidir. Tarih : 15.06.2013 Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu Türkiye de görev yapan yabancı

Detaylı

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

Cumhuriyet Halk Partisi

Cumhuriyet Halk Partisi 1 Cumhuriyet Halk Partisi AB Konseyi Başkanı Herman Van Rompuy Türkiye de temaslarına CHP Lideri Kılıçdaroğlu ile görüşerek başladı. Görüşmeye katılan Loğoğlu açıklamalarda bulundu ve soruları yanıtladı.

Detaylı

Oylar bölünmesin Türkiye bölünmesin!..

Oylar bölünmesin Türkiye bölünmesin!.. Oylar bölünmesin Türkiye bölünmesin!.. Bu bir yerel seçim değil, bir kader seçimi! AKP iktidara geldiğinden bu yana son 11 yılda biri Irak ta, diğeri Suriye de olmak üzere iki Kürdistan kuruldu. Bu yerel

Detaylı

Cumhuriyet Halk Partisi

Cumhuriyet Halk Partisi 1 SÖZCÜ / AKP de bir kişi konuşur, diğerleri asker gibi bekler! Tarih : 06.01.2012 CHP Lideri Kemal Kılıçdaroğlu hem AKP deki tek adamlığı hem de Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ın üslubunu ve liderliğini

Detaylı

ACR Group. NEDEN? neden?

ACR Group. NEDEN? neden? ACR Group NEDEN? neden? CİNSİYET YÜZDE % Kadın Erkek 46,8 53,2 YAŞ - - - - - - 18-25 26-35 20,1 27,6 36-45 46-60 29,4 15,2 60+ 7,7 I. AMAÇ Bu çalışmanın amacı, aylık periyotlar halinde düzenlediğimiz,

Detaylı

Mehmet Akif Okur SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Enver Yalçın. www.ukam.

Mehmet Akif Okur SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Enver Yalçın. www.ukam. UKAM YAYINLARI ŞUBAT 2015 www.ukam.org Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi Mehmet Akif Okur 11 Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Enver Yalçın Uluslararası Kültürel Araştırmalar Merkezi

Detaylı

Özge Genç SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapanlar: Enver Yalçın, Ömer Uğurlu

Özge Genç SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapanlar: Enver Yalçın, Ömer Uğurlu UKAM YAYINLARI NİSAN 2015 www.ukam.org Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi Özge Genç 13 Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapanlar: Enver Yalçın, Ömer Uğurlu Uluslararası Kültürel Araştırmalar

Detaylı

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014 Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye ile Kürdistan arasındaki ekonomik ilişkiler son yılların en önemli rakamlarına ulaşmış bulunuyor. Bugünlerde petrol anlaşmaları ön plana

Detaylı

2017 İNSAN HAKLARI İHLAL RAPORU

2017 İNSAN HAKLARI İHLAL RAPORU 2017 İNSAN HAKLARI İHLAL RAPORU 1 Av.Dr. M. SEZGİN TANRIKULU İSTANBUL MİLLETVEKİLİ GİRİŞ 2015 yılı Ağustos ayından itibaren tekrar başlayan çatışmalar Türkiye tarihinde eşi az görülmüş bir yıkıma, sayısız

Detaylı

İÇİMİZDEKİ KOMŞU SURİYE

İÇİMİZDEKİ KOMŞU SURİYE İÇİMİZDEKİ KOMŞU SURİYE Yazar: Dr. A. Oğuz ÇELİKKOL İSTANBUL 2015 YAYINLARI Yazar: Dr. A. Oğuz ÇELİKKOL Kapak ve Dizgi: Sertaç DURMAZ ISBN: 978-605-9963-09-1 Mecidiyeköy Yolu Caddesi (Trump Towers Yanı)

Detaylı

Sosyal Araştırmalar Enstitüsü 1 Kasım 2015 Genel Seçim Sandık Sonrası Araştırması

Sosyal Araştırmalar Enstitüsü 1 Kasım 2015 Genel Seçim Sandık Sonrası Araştırması Sosyal Araştırmalar Enstitüsü 1 Kasım 2015 Genel Seçim Sandık Sonrası Araştırması 4 Kasım 2015 Not: bu dosyada iletilen veriler görselleştirilirken slide da belirtilen logo, örneklem bilgisi (n=) ve Ipsos

Detaylı

TÜRKİYE NİN NABZI KASIM 2014 Cumhurbaşkanlığı Sarayı, İş Kazaları, Barış Süreci ve Sığınmacılar Sorunu

TÜRKİYE NİN NABZI KASIM 2014 Cumhurbaşkanlığı Sarayı, İş Kazaları, Barış Süreci ve Sığınmacılar Sorunu TÜRKİYE NİN NABZI KASIM 2014 Cumhurbaşkanlığı Sarayı, İş Kazaları, Barış Süreci ve Sığınmacılar Sorunu MetroPOLL Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi A.Ş. Cinnah Caddesi No: 67/18 06680 Çankaya/ANKARA

Detaylı

KİTAP GÜNCESİ VIII. GELENEKSEL KİTAP GÜNLERİ SAYI:3

KİTAP GÜNCESİ VIII. GELENEKSEL KİTAP GÜNLERİ SAYI:3 KİTAP GÜNCESİ VIII. GELENEKSEL KİTAP GÜNLERİ SAYI:3 Issue #: [Date] MAVİSEL YENER İLE RÖPOTAJ 1. Diş hekimliği fakültesinden mezunsunuz. Bu iş alanından sonra çocuk edebiyatına yönelmeye nasıl karar verdiniz?

Detaylı

İslam Dünyasından Darbe Girişimine Tepkiler

İslam Dünyasından Darbe Girişimine Tepkiler İslam Dünyasından Darbe Girişimine Tepkiler Dünya üzerindeki birçok İslami kurum, kuruluş ve şahsiyetler Türkiye'de yaşanan darbe girişimi hakkında mesajlar yayımladı. 16.07.2016 / 22:09 15 Temmuz gecesi

Detaylı

Cumhuriyet Halk Partisi

Cumhuriyet Halk Partisi 1 Kılıçdaroğlu: İş adamı konuşuyor tehdit, gazeteci konuşuyor tehdit, belediye başkanı konuşuyor tehdit, ne olacak tehditlerin sonu? Tarih : 04.06.2011 -BATMAN MİTİNGİ- Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu,

Detaylı

Beyaz Saray'daki Trump-Erdoğan Zirvesinden Ne Çıktı?

Beyaz Saray'daki Trump-Erdoğan Zirvesinden Ne Çıktı? Beyaz Saray'daki Trump-Erdoğan Zirvesinden Ne Çıktı? Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'la Amerika Başkanı Donald Trump ilk kez Beyaz Saray'da biraraya geldi. 22.05.2017 / 10:49 Washington Türk-Amerikan

Detaylı

TÜRKİYE NİN NABZI AĞUSTOS 2015 ERKEN SEÇİM ÖNCESİ SİYASAL DURUM DEĞERLENDİRMESİ

TÜRKİYE NİN NABZI AĞUSTOS 2015 ERKEN SEÇİM ÖNCESİ SİYASAL DURUM DEĞERLENDİRMESİ TÜRKİYE NİN NABZI AĞUSTOS 2015 ERKEN SEÇİM ÖNCESİ SİYASAL DURUM DEĞERLENDİRMESİ MetroPOLL Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi A.Ş. Cinnah Caddesi No: 67/18 06680 Çankaya/ANKARA Tel: (312) 441 4600

Detaylı

MetroPOLL Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi A.Ş. Cinnah Caddesi No: 67/ Çankaya/ANKARA Tel: (312) Faks: (312)

MetroPOLL Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi A.Ş. Cinnah Caddesi No: 67/ Çankaya/ANKARA Tel: (312) Faks: (312) MetroPOLL Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi A.Ş. Cinnah Caddesi No: 67/18 06680 Çankaya/ANKARA Tel: (312) 441 4600 Faks: (312) 441 7490 www.metropoll.com.tr 2 Araştırma Türkiye genelinde 31 ilde

Detaylı

Çanakkale ve Kurtuluş Savaşı'na Kürtler Katıldı mı? Atatürk şehitlere ihanet etmiş! DTP'li Muş milletvekili Sırrı Sakık Çanakkale Şehitlikleri'ni gezmiş ve şu açıklamalarda bulunmus: "Bu ülkede burada

Detaylı

İRAN IN BÖLGESEL FAALİYETLERİ VE GÜÇ UNSURLARI ABDULLAH YEGİN

İRAN IN BÖLGESEL FAALİYETLERİ VE GÜÇ UNSURLARI ABDULLAH YEGİN İRAN IN BÖLGESEL FAALİYETLERİ VE GÜÇ UNSURLARI ABDULLAH YEGİN İRAN IN BÖLGESEL FAALİYETLERİ VE GÜÇ UNSURLARI İRAN IN BÖLGESEL FAALİYETLERİ VE GÜÇ UNSURLARI ABDULLAH YEGIN SETA Abdullah YEGİN İstanbul

Detaylı

Yeni Göç Yasas Tecrübeleri

Yeni Göç Yasas Tecrübeleri Eflref Ar kan Bildiğiniz gibi Almanya aile birleşiminin gerçekleşmesi konusunda göç yasasında bazı değişiklikler yapmıştır. Bu değişiklikleri eleştirenler ve olumlu görenler bulunmaktadır. Ben göç yasasının

Detaylı

NEDEN. Türk ye Cumhur yet Cumhurbaşkanlığı S stem

NEDEN. Türk ye Cumhur yet Cumhurbaşkanlığı S stem NEDEN Türk ye Cumhur yet Cumhurbaşkanlığı S stem YERLi VE MiLLi BiR SiSTEM Türkiye, artık daha büyük. Dünyada söz söyleyen ülkeler arasında. Milletinin refahını artırmaya başladı. Dünyanın en büyük altyapı

Detaylı

Konumuz sol içi cinayetler, özel olarak da Acilciler bünyesindeki cinayetler

Konumuz sol içi cinayetler, özel olarak da Acilciler bünyesindeki cinayetler Konumuz sol içi cinayetler, özel olarak da Acilciler bünyesindeki cinayetler Bir cinayetin altı elemanı vardır: Öldürülen kimdir, öldüren kimdir, cinayetin yeri, cinayet günü, nasıl öldürüldü, neden öldürüldü?

Detaylı

KILIÇDAROĞLU K.MARAŞ'TA

KILIÇDAROĞLU K.MARAŞ'TA KILIÇDAROĞLU K.MARAŞ'TA Chp Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, Kahramanmaraş ın Elbistan İlçesi nde siyaseti sadece insan için yaptıklarını, iktidara gelmeleri halinde terörü sonlandırıp ülkeye huzuru getireceklerini

Detaylı

Bodrumlu seçmenden yoğun katılım

Bodrumlu seçmenden yoğun katılım Bodrumlu seçmenden yoğun katılım Kocadon ve CHP ye Demir, CHP ye katılan vatandaşlara rozet taktı CHP li Başkan Kocadon: Barışa en yakın parti CHP dir CHP li Bodrum Belediye Başkanı Mehmet Kocadon, CHP

Detaylı

15 TEMMUZ DARBE GİRİŞİMİNE AZERBAYCAN DAN BAKIŞ

15 TEMMUZ DARBE GİRİŞİMİNE AZERBAYCAN DAN BAKIŞ 15 TEMMUZ DARBE GIRIŞIMININ İSLAM COĞRAFYASINDA YANSIMALARI KONFERANSI 24-26 Ağustos 2016 Kütahya gesam.dpu.edu.tr 15 TEMMUZ DARBE GİRİŞİMİNE AZERBAYCAN DAN BAKIŞ Araz ASLANLI 1 Türkiye Cumhuriyeti 15-16

Detaylı

TV LERDEKİ PROGRAMLARA ÇIKANLAR KURAN OKUMASINI BİLMİYOR

TV LERDEKİ PROGRAMLARA ÇIKANLAR KURAN OKUMASINI BİLMİYOR Site İsmi : Zaman 53 Tarih: 10.05.2012 Site Adresi : www.zaman53.com Haber Linki : http://www.zaman53.com/haber/14544/camilerin-ayaga-kalkmasi-lazim.html ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Detaylı

Eslen: Stratejik İnisiyatif Ayrılıkçılarda

Eslen: Stratejik İnisiyatif Ayrılıkçılarda Eslen: Stratejik İnisiyatif Ayrılıkçılarda Zeynep Fazlılar Açılım sürecinin, ayrılıkçı Kürtlerin siyasi taleplerinin karşılanamaz olduğunu gösterdiğini belirten Tuğgeneral (E) Nejat Eslen; şiddet riskini

Detaylı

SURİYE TÜRKMEN PLATFORMU I. TOPLANTISI ONUR VE ÖZGÜRLÜK MÜCADELESİ SONUÇ BİLDİRİSİ

SURİYE TÜRKMEN PLATFORMU I. TOPLANTISI ONUR VE ÖZGÜRLÜK MÜCADELESİ SONUÇ BİLDİRİSİ SURİYE TÜRKMEN PLATFORMU I. TOPLANTISI ONUR VE ÖZGÜRLÜK MÜCADELESİ SONUÇ BİLDİRİSİ Bismillairrahmanirrahim 1. Suriye de 20 ayı aşkın bir süredir devam eden kriz ortamı, ülkedeki diğer topluluklar gibi

Detaylı

Saadet Partisi Yerel Basınla Buluştu Saadet Partisi Beykoz İlçe Teşkilatı Yerel Basınla biraraya geldi.

Saadet Partisi Yerel Basınla Buluştu Saadet Partisi Beykoz İlçe Teşkilatı Yerel Basınla biraraya geldi. Saadet Partisi Yerel Basınla Buluştu Saadet Partisi Beykoz İlçe Teşkilatı Yerel Basınla biraraya geldi. 1 / 18 Toplantı İstanbul kahvaltıyla Büyükşehir başladı. Belediyesi Beykoz Korusu Tesisleri'nde gerçekleşti.

Detaylı

2015 Genel Seçim Sandık Sonrası Araştırması

2015 Genel Seçim Sandık Sonrası Araştırması Sosyal Araştırmalar Enstitüsü için gerçekleştirilmiştir. 2015 Genel Seçim Sandık Sonrası Araştırması 8 Haziran 2015 2015 Ipsos. Tüm Hakları Saklıdır. Bu dosya içeriği, Ipsos'un izni olmaksızın medya da

Detaylı

PKK'nın silah bırakması siyasi bir mesele

PKK'nın silah bırakması siyasi bir mesele On5yirmi5.com PKK'nın silah bırakması siyasi bir mesele Prof. Abbas Vali, PKK yönetiminin, aktif olarak barış sürecinde yer almak isteyeceğini söyledi. Yayın Tarihi : 4 Şubat 2013 Pazartesi (oluşturma

Detaylı

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi tarafından tam algılanmadığı, diğer bir deyişle aynı duyarlılıkla değerlendirilmediği zaman mücadele etmek güçleşecek ve mücadeleye toplum desteği sağlanamayacaktır.

Detaylı

Vatandaşlar koalisyonun kurulmamasından MHP yi sorumlu tutuyor. Marpoll Kamuoyu Araştırma Şirketi, Ağustos ayı gündem araştırma sonuçlarını açıkladı.

Vatandaşlar koalisyonun kurulmamasından MHP yi sorumlu tutuyor. Marpoll Kamuoyu Araştırma Şirketi, Ağustos ayı gündem araştırma sonuçlarını açıkladı. K.MARAŞ'TA SON ANKET Anket Sonuçları MHP yi İşaret Etti Vatandaşlar koalisyonun kurulmamasından MHP yi sorumlu tutuyor. Marpoll Kamuoyu Araştırma Şirketi, Ağustos ayı gündem araştırma sonuçlarını açıkladı.

Detaylı

ekonomi olduğu görülüyor. Erken seçim olma ihtimalinin zor olduğu, AKP'nin ekonomide rahatlama yaşatmadan seçimi tekrarlatmasının mümkün olmadığı görü

ekonomi olduğu görülüyor. Erken seçim olma ihtimalinin zor olduğu, AKP'nin ekonomide rahatlama yaşatmadan seçimi tekrarlatmasının mümkün olmadığı görü Kanlı planı seçmen gördü! İşte son anket rakamları Gezici Araştırma'nın 25-26 Temmuz tarihleri arasında yaptığı kamuoyu araştırmasından çarpıcı sonuçlar çıktı. 04 Ağustos 2015 Salı 08:17 Kanlı planı seçmen

Detaylı

SURİYE, IŞİD VE ASKERİ OPERASYONLA İLGİLİ SEÇMEN DÜŞÜNCELERİ

SURİYE, IŞİD VE ASKERİ OPERASYONLA İLGİLİ SEÇMEN DÜŞÜNCELERİ SURİYE, IŞİD VE ASKERİ OPERASYONLA İLGİLİ SEÇMEN DÜŞÜNCELERİ ŞUBAT 2015 www.perspektifs.com info@perspektifs.com Perspektif Strateji Araştırma objektif, doğru ve nitelikli bilginin üretildiği bir merkez

Detaylı

Kızla İlk Buluşmada Nasıl Sohbet Edilir? Hızlı Bağ Kurma Teknikleri

Kızla İlk Buluşmada Nasıl Sohbet Edilir? Hızlı Bağ Kurma Teknikleri 1 Kızla İlk Buluşmada Nasıl Sohbet Edilir? Hızlı Bağ Kurma Teknikleri Bugün kızla tanışma anında değil de, flört süreci içinde olduğumuz bir kızla nasıl konuşmamız gerektiğini dilim döndüğünce anlatmaya

Detaylı

Hükümet ile Gülen cemaatinin tartışması neyi ifade ediyor?

Hükümet ile Gülen cemaatinin tartışması neyi ifade ediyor? Hükümet ile Gülen cemaatinin tartışması neyi ifade ediyor? Gezi olaylarından bu yana Hükümetin dikişlerinin tutmadığını ve sadece patronlar tarafından değil, çeşitli cemaatler ve muhafazakar sektörler

Detaylı

Muhsin Kızılkaya SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi

Muhsin Kızılkaya SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi UKAM YAYINLARI OCAK 2015 www.ukam.org Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi Muhsin Kızılkaya 9 Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapanlar: Enver Yalçın, Gülşah Savaş Çakmakcı Uluslararası Kültürel

Detaylı

> > ADAM - Yalnız... Şeyi anlamadım : ADAMIN ismi Ahmet değil ama biz şimdilik

> > ADAM - Yalnız... Şeyi anlamadım : ADAMIN ismi Ahmet değil ama biz şimdilik KISKANÇLIK KRİZİ > > ADAM - Kiminle konuşuyordun? > > KADIN - Tanımazsın. > > ADAM - Tanısam sormam zaten. > > KADIN - Tanımadığın birini neden soruyorsun? > > ADAM - Tanımak için. > > KADIN - Peki...

Detaylı

Başbakan Yıldırım, gündeme ilişkin açıklamalarda bulundu

Başbakan Yıldırım, gündeme ilişkin açıklamalarda bulundu Başbakan Yıldırım, gündeme ilişkin açıklamalarda bulundu Kasım 18, 2016-4:21:00 Başbakan Binali Yıldırım, Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarısı'na ilişkin,

Detaylı

GENEL GÜNDEM KONYA ÇÖZÜM SÜRECİNE NASIL BAKIYOR

GENEL GÜNDEM KONYA ÇÖZÜM SÜRECİNE NASIL BAKIYOR GENEL GÜNDEM KONYA ÇÖZÜM SÜRECİNE NASIL BAKIYOR Konya Çözüm Sürecine Nasıl Bakıyor-2013 - Mayıs 1 Web: Eposta: bilgi@tusiar.com Adres: Yenişehir Mahallesi Hastane Caddesi Hisar İş Hanı Kat : 8 No: 35 -

Detaylı

AĞUSTOS 2015 GÜNDEM ARAŞTIRMASI NA DAİR

AĞUSTOS 2015 GÜNDEM ARAŞTIRMASI NA DAİR AĞUSTOS 2015 GÜNDEM ARAŞTIRMASI NA DAİR Marpoll Kamuoyu Araştırma Şirketi, kamuoyunu yani halkın kanaatlerini karar alıcıların ve uygulayıcıların meşruiyetini sürdüren önemli bir faktör olarak görmektedir.

Detaylı

frekans araştırma www.frekans.com.tr

frekans araştırma www.frekans.com.tr frekans araştırma www.frekans.com.tr FARKLI KİMLİKLERE VE YAHUDİLİĞE BAKIŞ ARAŞTIRMASI 2009 Çalışmanın Amacı Çalışma Avrupa Birliği tarafından finanse edilen Türk Yahudi Cemaati ve Yahudi Kültürünü Tanıtma

Detaylı

KOPENHAG ZİRVESİ IŞIĞINDA TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ

KOPENHAG ZİRVESİ IŞIĞINDA TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ 16 Prof. Dr. Atilla ERALP KOPENHAG ZİRVESİ IŞIĞINDA TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ Prof. Dr. Atilla ERALP ODTÜ Uluslararası İlişkiler Bölümü Kopenhag Zirvesiyle ilgili bir düşüncemi sizinle paylaşarak başlamak

Detaylı

TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ SEPA 5

TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ SEPA 5 TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ SEPA 5 HAZİRAN 2012 Araştırmacılar Derneği üyesi olan GENAR, araştırmalarına olan güvenini her türlü denetime ve bilimsel sorgulamaya açık olduğunu gösteren Onur

Detaylı

EMRE KÖROĞLU BAŞKANLIK İÇİN ADAYLIĞINI AÇIKLADI

EMRE KÖROĞLU BAŞKANLIK İÇİN ADAYLIĞINI AÇIKLADI EMRE KÖROĞLU BAŞKANLIK İÇİN ADAYLIĞINI AÇIKLADI EMRE KÖROĞLU CHP BODRUM İLÇE BAŞKANLIĞINA YENİLİKÇİ VE BAŞARI ODAKLI BİR SİYASET İÇİN ADAY OLDUĞUNU AÇIKLADI Emre Köroğlu 29 Kasım 2015 Pazar günü yapılacak

Detaylı

TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ -6-

TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ -6- TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ -6- EKİM 2012 Araştırmacılar Derneği üyesi olan GENAR, araştırmalarına olan güvenini her türlü denetime ve bilimsel sorgulamaya açık olduğunu gösteren Onur Sözleşmesini

Detaylı

TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ - 4

TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ - 4 TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ - 4 NİSAN 2012 Araştırmacılar Derneği üyesi olan GENAR, araştırmalarına olan güvenini her türlü denetime ve bilimsel sorgulamaya açık olduğunu gösteren Onur Sözleşmesini

Detaylı

BÜLTEN İSTANBUL AZİZ BABUŞCU CHP NİN HİÇ DEĞİŞMEYEN 2 ÖZELLİĞİ İL SİYASİ VE HUKUKİ İŞLER BAŞKANLIĞI YIL: 2012 SAYI : 161 5-12 KASIM 2012. 3 te.

BÜLTEN İSTANBUL AZİZ BABUŞCU CHP NİN HİÇ DEĞİŞMEYEN 2 ÖZELLİĞİ İL SİYASİ VE HUKUKİ İŞLER BAŞKANLIĞI YIL: 2012 SAYI : 161 5-12 KASIM 2012. 3 te. AZİZ BABUŞCU AK PARTİ İL BAŞKANI CHP NİN HİÇ DEĞİŞMEYEN 2 ÖZELLİĞİ 4 te AK YIL: 2012 SAYI : 161 5-12 KASIM 2012 BÜLTEN İL SİYASİ VE HUKUKİ İŞLER BAŞKANLIĞI T E Ş K İ L A T İ Ç İ H A F T A L I K B Ü L T

Detaylı

Biz yeni anayasa diyoruz

Biz yeni anayasa diyoruz Biz yeni anayasa diyoruz Ocak 05, 2015-9:32:00 AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Mustafa Şentop, "Biz 'anayasa değişikliği' demiyoruz, 'yeni anayasa' diyoruz. Türkiye'nin anayasayla ilgili sorunu ancak

Detaylı

Baki olan Rabbimiz ve davamızdır

Baki olan Rabbimiz ve davamızdır Baki olan Rabbimiz ve davamızdır Eylül 26, 2014-2:33:00 Başbakan Ahmet Davutoğlu, "Yine böyle bir şölenle inşallah, bir gün biz de Sayın Cumhurbaşkanımızın bana tevdi ettiği bu görevi bir başka kardeşimize

Detaylı

SEÇİM SİSTEMLERİ SUNUŞU

SEÇİM SİSTEMLERİ SUNUŞU SEÇİM SİSTEMLERİ SUNUŞU Erol Tuncer TESAV Vakfı Başkanı 26 Ekim 2013 (Ülke Politikaları Vakfı nın düzenlediği Açık Oturum) I.TARİHÇE İki dereceli seçim sistemi: 1877 den 1943 seçimlerine kadar Tek dereceli

Detaylı

DİYARBAKIR BÖLGE HALKININ CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÜMET SİSTEMİ REFERANDUMUYLA İLGİLİ DÜŞÜNCELERİNİ ÖLÇMEYE YÖNELİK SAHA ÇALIŞMASI:

DİYARBAKIR BÖLGE HALKININ CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÜMET SİSTEMİ REFERANDUMUYLA İLGİLİ DÜŞÜNCELERİNİ ÖLÇMEYE YÖNELİK SAHA ÇALIŞMASI: DİYARBAKIR BÖLGE HALKININ CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÜMET SİSTEMİ REFERANDUMUYLA İLGİLİ DÜŞÜNCELERİNİ ÖLÇMEYE YÖNELİK SAHA ÇALIŞMASI: Diyarbakır, Batman, Mardin, Bitlis İletişim: www.yorsam.org Prof. Dr. Selahattin

Detaylı

DEVLET BAKANI VE BAŞMÜZAKERECİ BABACAN: TÜRKİYE, İŞ YAPMAK, HİZMET ÜRETMEK, ÜRÜN ÜRETMEK, PARA KAZ

DEVLET BAKANI VE BAŞMÜZAKERECİ BABACAN: TÜRKİYE, İŞ YAPMAK, HİZMET ÜRETMEK, ÜRÜN ÜRETMEK, PARA KAZ DEVLET BAKANI VE BAŞMÜZAKERECİ BABACAN: TÜRKİYE, İŞ YAPMAK, HİZMET ÜRETMEK, ÜRÜN ÜRETMEK, PARA KAZ Şubat 17, 2007-12:00:00 DEVLET BAKANI VE BAŞMÜZAKERECİ BABACAN: ''TÜRKİYE, İŞ YAPMAK, HİZMET ÜRETMEK,

Detaylı

WELAT ZEYDANLIOĞLU SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Ömer Uğurlu.

WELAT ZEYDANLIOĞLU SÖYLEŞİ. Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi. Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Ömer Uğurlu. UKAM YAYINLARI ŞUBAT 2015 www.ukam.org Çözüm Süreci Söyleşileri Serisi WELAT ZEYDANLIOĞLU 10 Proje Koordinatörü: Prof. Dr. İlhan Kaya Söyleşiyi Yapan: Ömer Uğurlu Uluslararası Kültürel Araştırmalar Merkezi

Detaylı

Türkiye Cezasızlık Araştırması. Mart 2015

Türkiye Cezasızlık Araştırması. Mart 2015 Türkiye Cezasızlık Araştırması Mart 2015 İçerik Araştırma Planı Amaç Yöntem Görüşmecilerin Dağılımı Araştırma Sonuçları Basın ve ifade özgürlüğünü koruyan yasalar Türkiye medyasında sansür / oto-sansür

Detaylı

Süleyman Demirel Hayatını Kaybetti

Süleyman Demirel Hayatını Kaybetti Süleyman Demirel Hayatını Kaybetti Türkiye Cumhuriyeti nin 9. Cumhurbaşkanı, 40 yılı aşkın siyasi hayatında kendi deyimiyle altı kez gittiği başbakanlığa yedi kez gelen parti lideri, Devlet Su İşleri nin

Detaylı

AKP YE BU SAFHADA OY VEREN HERKES VEBAL ALTINDADIR

AKP YE BU SAFHADA OY VEREN HERKES VEBAL ALTINDADIR AKP YE BU SAFHADA OY VEREN HERKES VEBAL ALTINDADIR Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 25. Kahramanmaraş Milletvekili Sefer Aycan, il binasında düzenlediği basın toplantısında 26. dönem için aday adayı olduğu

Detaylı

İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ SİYASET AKADEMİSİ ANKARA DEMOKRATİKLEŞME SÜRECİNDE KÜRT VE ERMENİ MESELELERİNİ TARTIŞTI!

İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ SİYASET AKADEMİSİ ANKARA DEMOKRATİKLEŞME SÜRECİNDE KÜRT VE ERMENİ MESELELERİNİ TARTIŞTI! İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ SİYASET AKADEMİSİ ANKARA DEMOKRATİKLEŞME SÜRECİNDE KÜRT VE ERMENİ MESELELERİNİ TARTIŞTI! Türkiye nin önemli toplumsal ve politik konularının tartışıldığı İstanbul Aydın Üniversitesi

Detaylı

R A P O R. Doç. Dr. Fatih YARDIMCIOĞLU Arş. Gör. Furkan BEŞEL. Mayıs 2015

R A P O R. Doç. Dr. Fatih YARDIMCIOĞLU Arş. Gör. Furkan BEŞEL. Mayıs 2015 R A P O R 1 Doç. Dr. Fatih YARDIMCIOĞLU Arş. Gör. Furkan BEŞEL Mayıs 2015 Sunuş 4.264 kişi ile yüz yüze görüşme şeklinde yapılan anket bulgularına dayanan bu rapor, Mart- Nisan 2015 tarihinde Sakarya ilinin

Detaylı

OKUL MÜDÜRÜMÜZLE RÖPORTAJ

OKUL MÜDÜRÜMÜZLE RÖPORTAJ OKUL MÜDÜRÜMÜZLE RÖPORTAJ Kendinizden biraz bahseder misiniz? -1969 yılında Elazığ'da dünyaya geldim. İlk orta ve liseyi orada okudum. Daha sonra üniversiteyi Van 100.yıl Üniversitesi'nde okudum. Liseyi

Detaylı

Aile Bülteni. ANKA Çocuk Destek Programı nın Tanıtımı Yapıldı. aile.gov.tr

Aile Bülteni. ANKA Çocuk Destek Programı nın Tanıtımı Yapıldı. aile.gov.tr Aylık Süreli Elektronik Yayın ANKA Çocuk Destek Programı nın Tanıtımı Yapıldı Bakan İslam, 2015 yılı sonuna kadar, yurt ve yuvalarda şu anda kalmakta olan bin civarında çocuğumuzun da çocuk evlerine geçişini

Detaylı

Gezi Parkı Araştırması. GEZİ PARKI ARAŞTIRMASI Kimler, neden oradalar ve ne istiyorlar?

Gezi Parkı Araştırması. GEZİ PARKI ARAŞTIRMASI Kimler, neden oradalar ve ne istiyorlar? GEZİ PARKI ARAŞTIRMASI Kimler, neden oradalar ve ne istiyorlar? ARAŞTIRMA Araştırmayı nasıl yaptık? 6 7 Haziran Perşembe ve Cuma günleri Her 2 saatlik zaman diliminde 400 kişiyle görüşerek Gezi Parkı alanına

Detaylı

Metodoloji Türkiye Ne Diyor?

Metodoloji Türkiye Ne Diyor? HAZİRAN 2013 Metodoloji Türkiye Ne Diyor? Araştırması İNC Araştırma ve İletişim Danışmanlığı tarafından 24-29 Haziran 2013 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın alan uygulaması NUTS 2 sınıflamasına

Detaylı

Hackerlar ortaya çıkardı: Birleşik Arap Emirlikleri İsrail yanlısı kurumları fonluyor!

Hackerlar ortaya çıkardı: Birleşik Arap Emirlikleri İsrail yanlısı kurumları fonluyor! Hackerlar ortaya çıkardı: Birleşik Arap Emirlikleri İsrail yanlısı kurumları fonluyor! BAE Washington büyükelçisi Yusuf el-uteybe'ye ait olduğu iddia edilen ve bazı hacker gruplar tarafından yayınlanan

Detaylı

TÜRKİYE TİPİ BAŞLANLIK SİSTEMİ MODEL ÖNERİSİ. 1. Başkanlık Sistemi Tartışmasının Temel Gerekçeleri

TÜRKİYE TİPİ BAŞLANLIK SİSTEMİ MODEL ÖNERİSİ. 1. Başkanlık Sistemi Tartışmasının Temel Gerekçeleri TÜRKİYE TİPİ BAŞLANLIK SİSTEMİ MODEL ÖNERİSİ Mehmet Uçum 1. Başkanlık Sistemi Tartışmasının Temel Gerekçeleri a. Tartışmanın Arka Planı Ülkemizde, hükümet biçimi olarak başkanlık sistemi tartışması yeni

Detaylı

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER Modern Siyaset Teorisi Dersin Kodu SBU 601 Siyaset, iktidar, otorite, meşruiyet, siyaset sosyolojisi, modernizm,

Detaylı

( 25 ŞUBAT - 2 MART 2017 )

( 25 ŞUBAT - 2 MART 2017 ) 1 ( 25 ŞUBAT - 2 MART 217 ) ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ VE CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÜMET SİSTEMİ REFERANDUM ARAŞTIRMASI MEHMET ALİ KULAT MAK DANIŞMANLIK YÖN. KUR. BŞK. 532 749 14 22 2 Araştırmanın Kimliği Bu çalışma

Detaylı

Yenilenen Geçici Hayvan Bakım Merkezi açıldı

Yenilenen Geçici Hayvan Bakım Merkezi açıldı Yenilenen Geçici Hayvan Bakım Merkezi açıldı Bodrum Belediye Başkanı Mehmet Kocadon, bakım ve rehabilitasyon çalışmaları tamamlanarak dünya standartlarında bir tesis haline getirilen Bodrum Belediyesi

Detaylı

Kazandı ama bu sonuç Erdoğan ı mutlu etmez

Kazandı ama bu sonuç Erdoğan ı mutlu etmez 1 / 8 2014/08/29 15:48 Ana Sayfa GÜNDEM DÜNYA EKONOMĐ SPOR KELEBEK YAZARLAR EMLAK AĐLE HÜRRĐYET TV myy@hurriyet.com.tr Hürriyet 11.08.2014 Pazartesi Kazandı ama bu sonuç Erdoğan ı mutlu etmez - A + Tak

Detaylı

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI HALUK DİNÇER İN KADIN-ERKEK EŞİTLİĞİ HAKKINDA HER ŞEY KISA FİLM YARIŞMASI ÖDÜL TÖRENİ KONUŞMASI

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI HALUK DİNÇER İN KADIN-ERKEK EŞİTLİĞİ HAKKINDA HER ŞEY KISA FİLM YARIŞMASI ÖDÜL TÖRENİ KONUŞMASI TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI HALUK DİNÇER İN KADIN-ERKEK EŞİTLİĞİ HAKKINDA HER ŞEY KISA FİLM YARIŞMASI ÖDÜL TÖRENİ KONUŞMASI 7 Ocak 2015 İstanbul, Sabancı Center Sayın Konuklar, Değerli Basın Mensupları,

Detaylı

Kuzey Irak ta Siyasi Dengeler ve Bağımsızlık Referandumu Kararı. Ali SEMİN. BİLGESAM Orta Doğu ve Güvenlik Uzmanı

Kuzey Irak ta Siyasi Dengeler ve Bağımsızlık Referandumu Kararı. Ali SEMİN. BİLGESAM Orta Doğu ve Güvenlik Uzmanı Orta Doğu Kuzey Irak ta Siyasi Dengeler ve Bağımsızlık Referandumu Kararı Ali SEMİN BİLGESAM Orta Doğu ve Güvenlik Uzmanı 56 Stratejist - Temmuz 2017/2 Orta Doğu da genel olarak yaşanan bölgesel kriz ve

Detaylı

TMMOB Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği 41. DÖNEMDE RESİMLERLE TMMOB

TMMOB Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği 41. DÖNEMDE RESİMLERLE TMMOB TMMOB Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği 41. DÖNEMDE RESİMLERLE TMMOB 2010-2012 ISBN 978-605-01-0372-4 Baskı Mattek Basın Yayın Tanıtım Tic. San. Ltd. Şti Adakale Sokak 32/27 Kızılay/ANKARA Tel: (312)

Detaylı

MARUF VAKFI İSLAM EKONOMİSİ ENSTİTÜSÜ AÇILDI

MARUF VAKFI İSLAM EKONOMİSİ ENSTİTÜSÜ AÇILDI MARUF VAKFI İSLAM EKONOMİSİ ENSTİTÜSÜ AÇILDI Başbakan Yardımcısı Numan Kurtulmuş, Maruf Vakfı Genel Merkezinin Açılışına Katıldı. Maruf Vakfı Genel Merkez açılışı, Vakfımızın Zeytinburnu ndaki merkezinde

Detaylı

ŞANLIURFA EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ Basın ve Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü İNTERNET HABERLERİ. İnternet Haber Sitesi : www.urfastar.com Tarih: 26.01.

ŞANLIURFA EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ Basın ve Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü İNTERNET HABERLERİ. İnternet Haber Sitesi : www.urfastar.com Tarih: 26.01. Günlük Haber Bülteni 27.01.2015 İnternet Haber Sitesi : www.urfastar.com Tarih: 26.01.2015 İnternet Haber Sitesi : www.sanlıurfa.com Tarih: 26.01.2015 İnternet Haber Sitesi : www.haberler.com Tarih: 26.01.2015

Detaylı

Siyasi Tercihler ve Oy Değişimleri

Siyasi Tercihler ve Oy Değişimleri Siyasi Tercihler ve Oy Değişimleri Tonguç Çoban 9 Kasım 2010 Nobody s Unpredictable Seçmenler kimleri seçiyor? Muhtar Belediye Meclis Üyeleri Belde veya İlçe Belediye Başkanı Büyükşehir Belediye Başkanı

Detaylı

Ortadoğu ve Afrika Araştırmacıları Derneği Yayınları Araştırma Eserleri Serisi Nu: 7. Emeviler den Arap Baharı na HALEP TÜRKMENLERİ

Ortadoğu ve Afrika Araştırmacıları Derneği Yayınları Araştırma Eserleri Serisi Nu: 7. Emeviler den Arap Baharı na HALEP TÜRKMENLERİ Ortadoğu ve Afrika Araştırmacıları Derneği Yayınları Araştırma Eserleri Serisi Nu: 7 Emeviler den Arap Baharı na HALEP TÜRKMENLERİ Dr. Ahmet Emin Dağ İstanbul, 2015 Emeviler den Arap Baharı na HALEP TÜRKMENLERİ

Detaylı

Araştırmanın Künyesi;

Araştırmanın Künyesi; Araştırmanın Künyesi; Araştırma; 05 06 Nisan 2008 günleri Türkiye nin 7 coğrafi bölgesinde, 26 il ve 68 ilçede bunlara bağlı 81 mahalle ve köyde, 18 yaş ve üstü seçmen nüfusunu temsil eden 724 ü kadın

Detaylı

Merakla Beklenen Anket Sonuçları Açıklandı

Merakla Beklenen Anket Sonuçları Açıklandı Merakla Beklenen Anket Sonuçları Açıklandı Marpoll Kamuoyu Araştırma Şirketi genel Başkanı Selim Işık tarafından açıklanan raporda çok dikkat çekici sonuçlar elde edildi. Raporun Kahramanmaraş Onikişubat

Detaylı

16 ŞUBAT 2011 CHP İSTANBUL MİLLETVEKİLİ ÇETİN SOYSAL IN DİNLEMELERLE İLGİLİ BASIN AÇIKLAMASI

16 ŞUBAT 2011 CHP İSTANBUL MİLLETVEKİLİ ÇETİN SOYSAL IN DİNLEMELERLE İLGİLİ BASIN AÇIKLAMASI 16 ŞUBAT 2011 CHP İSTANBUL MİLLETVEKİLİ ÇETİN SOYSAL IN DİNLEMELERLE İLGİLİ BASIN AÇIKLAMASI Değerli Arkadaşlar, Türkiye zor günlerden geçiyor. Ajan filmlerini aratmayan olaylar gün geçmiyor ki gündeme

Detaylı

ŞANLIURFA EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ Basın ve Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü İNTERNET HABERLERİ. İnternet Haber Sitesi : www.sanliurfa.com Tarih: 18.01.

ŞANLIURFA EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ Basın ve Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü İNTERNET HABERLERİ. İnternet Haber Sitesi : www.sanliurfa.com Tarih: 18.01. Günlük Haber Bülteni 19.01.2015 İnternet Haber Sitesi : www.sanliurfa.com Tarih: 18.01.2015 İnternet Haber Sitesi : www.sanliurfa.com Tarih: 18.01.2015 İnternet Haber Sitesi : www.şanlıurfa.com Tarih:

Detaylı

ORTADOĞU DA BÖLGESEL GELIŞMELER VE TÜRKIYE-İRAN İLIŞKILERI ÇALIŞTAYI TOPLANTI DEĞERLENDİRMESİ. No.12, ARALIK 2016

ORTADOĞU DA BÖLGESEL GELIŞMELER VE TÜRKIYE-İRAN İLIŞKILERI ÇALIŞTAYI TOPLANTI DEĞERLENDİRMESİ. No.12, ARALIK 2016 TOPLANTI DEĞERLENDİRMESİ No.12, ARALIK 2016 TOPLANTI DEĞERLENDİRMESİ NO.12, ARALIK 2016 ORTADOĞU DA BÖLGESEL GELIŞMELER VE TÜRKIYE-İRAN İLIŞKILERI ÇALIŞTAYI 30 Kasım 2016 Çarşamba günü Ortadoğu Stratejik

Detaylı

A N A L İ Z. 7 Haziran dan 1 Kasım a Seçim Beyannameleri: Metin Analizi. Furkan BEŞEL

A N A L İ Z. 7 Haziran dan 1 Kasım a Seçim Beyannameleri: Metin Analizi. Furkan BEŞEL A N A L İ Z 7 Haziran dan 1 Kasım a Seçim Beyannameleri: Metin Analizi Furkan BEŞEL Ekim 2015 7 HAZİRAN DAN 1 KASIM A 7 Haziran 2015 te yapılan 25. Dönem milletvekili genel seçiminde 53.741.838 kayıtlı

Detaylı

Filistin Sahnesinde Faal Olan Gruplara Karşı Filistin Halkının Tutumu (Anket)

Filistin Sahnesinde Faal Olan Gruplara Karşı Filistin Halkının Tutumu (Anket) Kamuoyu Yoklaması Filistin Sahnesinde Faal Olan Gruplara Karşı Filistin Halkının Tutumu (Anket) Vizyon Siyasi Kalkınma Merkezi Vizyon Siyasi Kalkınma Merkezi 2017 1 Filistin Sahnesinde Faal Olan Gruplara

Detaylı

İKV DTSO BİLGİLENDİRME TOPLANTISI İKV Başkanı Ömer Cihad Vardan Açış Konuşması Diyarbakır, 26.05.2014

İKV DTSO BİLGİLENDİRME TOPLANTISI İKV Başkanı Ömer Cihad Vardan Açış Konuşması Diyarbakır, 26.05.2014 İKV DTSO BİLGİLENDİRME TOPLANTISI İKV Başkanı Ömer Cihad Vardan Açış Konuşması Diyarbakır, 26.05.2014 Sayın Valim, Sayın Belediye Eş Başkanları, Sayın Başkanlar, Saygıdeğer Protokol, Değerli Davetliler

Detaylı

10 Ağustos 2014 Cumhurbaşkanlığı Seçimlerinin Değerlendirilmesi

10 Ağustos 2014 Cumhurbaşkanlığı Seçimlerinin Değerlendirilmesi 10 Ağustos 2014 Cumhurbaşkanlığı Seçimlerinin Değerlendirilmesi Erol Tuncer - 18 Ağustos 2014 Bu değerlendirme, Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin -Yüksek Seçim Kurulu tarafından 15 Ağustos 2014 tarihinde açıklanan-

Detaylı

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI HALUK DİNÇER İN İŞ DÜNYASI BAKIŞ AÇISIYLA TÜRKİYE DE YOLSUZLUK SEMİNERİ AÇILIŞ KONUŞMASI

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI HALUK DİNÇER İN İŞ DÜNYASI BAKIŞ AÇISIYLA TÜRKİYE DE YOLSUZLUK SEMİNERİ AÇILIŞ KONUŞMASI TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI HALUK DİNÇER İN İŞ DÜNYASI BAKIŞ AÇISIYLA TÜRKİYE DE YOLSUZLUK SEMİNERİ AÇILIŞ KONUŞMASI 26 Kasım 2014 İstanbul, Sabancı Center TÜSİAD İş Dünyası Bakış Açısıyla Türkiye de

Detaylı

Son 5 Yılda Türkiye Medyasında İnsan Hakları ve Nefret Söylemi. Şubat 2015

Son 5 Yılda Türkiye Medyasında İnsan Hakları ve Nefret Söylemi. Şubat 2015 Son 5 Yılda Türkiye Medyasında İnsan Hakları ve Nefret Söylemi Şubat 2015 Son 5 Yılda Türkiye Medyasında İnsan Hakları ve Nefret Söylemi Medya ve İletişim Merkezi İstanbul Enstitüsü İstanbul Enstitüsü

Detaylı

Suriyeli Mülteciler Anketinin Sonuçları

Suriyeli Mülteciler Anketinin Sonuçları Suriyeli Mülteciler Anketinin Sonuçları Suriyeli Mülteciler Anketinin Sonuçları Suriyeli mülteciler anketinin sonuçları iki bölümde verilmektedir. İlk bölümde ankete katılanların dağılımları ile ilgili

Detaylı

Vizyon Siyasi Kalkınma Merkezi tarafından düzenlenen Filistin Ulusal Projesi Görüşler ve Perspektifler Sempozyumu Filistin in çeşitli kesimlerinden

Vizyon Siyasi Kalkınma Merkezi tarafından düzenlenen Filistin Ulusal Projesi Görüşler ve Perspektifler Sempozyumu Filistin in çeşitli kesimlerinden Neler Yaptık? Vizyon Siyasi Kalkınma Merkezi, Başbakanlık Yurtdışı Türkler ve Akraba Toplulukları Başkanlığı ve Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ın himayesinde 15 16 Eylül 2015 tarihleri

Detaylı

ABD NİN KURULMASI VE FRANSIZ İHTİLALİ

ABD NİN KURULMASI VE FRANSIZ İHTİLALİ ABD NİN KURULMASI VE FRANSIZ İHTİLALİ 1215 yılında Magna Carta ile Kral,halkın onayını almadan vergi toplamayacağını, hiç kimseyi kanunsuz olarak hapse veya sürgüne mahkum etmeyeceğini bildirdi. 17.yüzyıla

Detaylı

Doğruluk Payı Aylık Rapor Kasım 2014

Doğruluk Payı Aylık Rapor Kasım 2014 Doğruluk Payı Aylık Rapor Kasım 2014 Ortak Gelecek için Diyalog Derneği tarafından 20 Haziran 2014 tarihinde yayın hayatına başlatılan Doğruluk Payı, herhangi bir partiyle ilişkisi olmayan tamamiyle bağımsız

Detaylı

KKTC SİYASİ ARAŞTIRMA RAPORU

KKTC SİYASİ ARAŞTIRMA RAPORU KKTC SİYASİ ARAŞTIRMA RAPORU Ekim, 2017 1 Araştırmanın Amacı ve Önemi Bu araştırma Gezici Araştırma Merkezi tarafından, KKTC genelinde sosyal, ekonomik, politik konular ile ilgili seçmenin düşüncesini

Detaylı

Türkiye de Kutuplaşmanın Boyutları Araştırması. 1 Şubat 2016

Türkiye de Kutuplaşmanın Boyutları Araştırması. 1 Şubat 2016 Türkiye de Kutuplaşmanın Boyutları Araştırması 1 Şubat 2016 Yöntem ve Künye Araştırma çalışması, 3-10 Aralık 2015 tarihleri arasında, Türkiye 18+ yaş nüfusunu temsil eden 1024 kişiyle, 16 ilin kentsel

Detaylı

Uluslararası Üniversiteler Konseyi Yönetim Kurulu Başkanı Darbeci Kurşununa Hedef Oldu

Uluslararası Üniversiteler Konseyi Yönetim Kurulu Başkanı Darbeci Kurşununa Hedef Oldu GÜNÜN MANŞETLERİ 23 Temmuz 2016 Cumartesi 11:52 Uluslararası Üniversiteler Konseyi Yönetim Kurulu Başkanı Darbeci Kurşununa Hedef Oldu FETÖ darbe girişimi olaylarında darbecilerin hedefinde UIC Yönetim

Detaylı

Türkiye'de 3 Ay OHAL İlan Edildi

Türkiye'de 3 Ay OHAL İlan Edildi Türkiye'de 3 Ay OHAL İlan Edildi Erdoğan, "OHAL uygulaması kesinlikle demokrasiye, hukuka ve özgürlüklere karşı değildir" dedi. 21.07.2016 / 09:56 Cumhurbaşkanı Erdoğan, 15 Temmuz darbe girişiminin ardından

Detaylı