Ankilozan Spondilit ve Diğer Seronegatif Spondilartropatiler

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Ankilozan Spondilit ve Diğer Seronegatif Spondilartropatiler"

Transkript

1 Spondilartropatiler Ankilozan Spondilit ve Diğer Seronegatif Spondilartropatiler Doç.Dr. Ümit Dündar Kocatepe Üniversitesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD Spondilartropatiler (SpA) ortak genetik, epidemiolojik, klinik ve radyolojik belirtilere sahip; öncelikle sakroiliak eklemleri ve omurgayı tutan ve de eklem dışı organ tutuluşuna yol açan heterojen bir hastalık grubudur. Ankilozan Spondilit Spondilartropatiler Reaktif Artrit (Reiter sendromu) Psoriatik Artrit Enteropatik Artrit Juvenil SpA Belirlenemeyen SpA RF (-) SpA Ortak Klinik Özellikler-1 Sakroiliit ve spondilit şeklinde aksiyel iskeletin tutuluşu Öncelikle alt ekstremite eklemlerini tutan asimetrik oligoartrit Ligaman ve tendonların kemiğe yapışma yerlerinin (entezis) inflamasyonu (entezit veya entezopati) Genellikle genç yaşta başlangıç SpA Ortak Klinik Özellikler-2 Aile bireylerinde SpA grubu hastalık veya özellik bulunması Yineleyen ön üveit atakları Deri, mukoza, göz, ürogenital sistem ve bağırsak gibi eklem dışı sistemlerin tutuluşları Aortit bulunması HLA B27 (+) Ankilozan Spondilit SpA grubu hastalıkların prototipi Sıklık % 0,2-1,4 Erkeklerde 2,5-3 kat daha sık Başlangıç yaşı ergenilk-genç erişkin (ortalama başlangıç yaşı 26) HLA-B27 (+) >%95

2 İskelete ilişkin: Sakroiliit ve spondilit Kök eklemlerin artriti (omuz, kalça) Periferik eklem artriti Entezit Osteoporoz, vertebral kırık Spondilodiskit Klinik İskelet dışı: Akut anterior üveit Kardiyovasküler tutuluş Akciğer tutuluşu Kauda equina sendromu Enterik mukozal lezyonlar Amiloidoz Hastalık genellikle sinsi başlar ve hastalar yakınmalarının başladığı yeri ve zamanı tam belirleyemezler En erken ve en tipik belirti sakroiliak eklemlerde başlayan, yer değiştiren gluteal ağrı. Birkaç ay sonra iki taraflı ve sürekli olur. Kronik inflamatuar bel ağrısı ve tutukluk. AS li hastaların % 75 inde ilk klinik bulgu bel ağrısı olabilir (özellikle alt lomber vertebra bölgesinde, uzamış hareketsizlik sonrası bel ağrısı artar, gece uykudan uyandırabilir, hareketle ve egzersizle azalır) İnflamatuar Bel Ağrısının Özellikleri 40 yaşından önce başlaması Sinsi başlangıç En az 3 aydır sürmekte olması Sabahları ve uzun dinlenmekle bel ağrısının artması Egzersiz ile ağrıda rahatlama Entezit (bağların ve tendonların kemiğe yapıştığı entezis yerlerinin inflamasyonu) Özellikle;Aşil tendonunun ve plantar fasianın entezis yerleri, interkostal kas bağlantıları, kostokondral bileşkeler, İliak krista, büyük trokanter, iskiyal tuberosita, tibial tüberkülde ağrı ve duyarlılık. Juvenil başlangıçlı AS te entezit önemli bir bulgu Bazen hastalık omuz, kalça gibi kök eklemlerden başlar

3 AS te kök eklemler dışındaki diğer çevre eklemlerin tutuluşu sık değildir, olduğu zaman genellikle asimetrik, hafif, geçici ve noneroziv artrit özellikleri gösterir. Torakal vertebraların tutulması veya kostovertebral, kostosternal, manubriosternal, sternoklavikuler bileşkelerdeki entezit alanları atipik göğüs ağrısına neden olabilir Boyun omurlarının tutulması geç dönemde ortaya çıkmasına karşın kadın hastalarda daha erken dönemde boyun tutuluşu görülebilir. Eklem-dışı hastalıklar Genel semptomlar: Bazı hastalarda ve özellikle JAS te erken dönemde iştahsızlık, halsizlik, kilo kaybı ve düşük derecede ateş görülebilir Göz bulguları: Akut ön üveit (İrit veya iridosiklit), %25-30 oranında, sıklıkla HLA B27 (+) hastalarda, genellikle tek taraflı. Akut ağrı, görme bulanıklığı, sulanma, işığa duyarlılık Kardiyovasküler bulgular: Aortit, aort kapak yetmezliği, Atrioventriküler bloklar, miyokardial disfonksiyon nadir görülür Akciğer bulguları: Hastalık başlangıcından 20 yıl sonra, hastaların % 1 inde apikal lob fibrozis görülür. Bu lezyonlar kaviteleşebilir ve içerisinde aspergillus yerleşebilir ve tbc yi andırabilir. Kostovertebral eklemlerin kapanmasına bağlı göğüs ekspansiyonu azalır. Böbrek bulguları:serum IgA yüksekliği ve IgA nefropatisi görülebilir. Analjezik nefropatisi (proteinüri ve renal işlev bozukluğu). Hastaların %1-3 ünde amiloidoz gelişebilir. Nörolojik bulgular: Vertebra kırıklarına ve dislokasyonlarına bağlı, kauda equina sendromu ve nörolojik defisitler Fizik Muayene Erken dönemde sakroiliak eklem (SİE) ve omurganın muayenesi önemlidir SİE duyarlılığını saptamak için; 1. Eklemlere doğrudan basınç uygulanabilir. 2. Sırt üstü yatar pozisyonda krista iliaka anterior superiorlar üzerine, aşağıya ve yanlara basınç uygulanabilir 3. FABERE (Sırt üstü yatarken, bir kalça sabit, karşı kalça eklemi fleksiyon, abduksiyon ve eksternal rotasyonekstansiyon yapmaya zorlanır. 4. Mennel testi

4 Faber Mennel Bel omurgalarının hareket kısıtlılığı; belin yan fleksiyonları, hiperekstansiyonu, öne fleksiyonu ve aksiyel rotasyonunun yaptırılması ile saptanır. Schober testi: Hasta dik olarak dururken, beşinci lomber vertebranın alt kenarı (krista iliaka posterior superiorları birleştiren doğru) işaretlenir. Bu noktadan ve orta çizgide omurga üzerinde 10 cm yukarıda bir nokta belirlenir. Hastadan dizlerini bükmeden yapabildiği kadar belden öne eğilip, ellerini yere değdirmeye çalışması istenir. Tekrar ölçülür. Aradaki farkın 4 cm den düşük bulunması lomber vertebra hareketlerinin kısıtlandığını gösterir Hastalık torasik veretebralara ilerlediğinde ve kostokondral ve kostovertebral eklemlerin tutulumuna bağlı olarak göğüs ekspansiyonu azalabilir. 4.interkostal aralıktan yapılan ölçümde inspiriyum-ekspiriyum arasının 4 cm olması gerekir. AS de <2,5 cm bulunmaktadır. Yıllar geçtikçe tüm omurga hareketleri giderek kısıtlanır ve lomber lordoz azalır, dorsal kifoz artar, göğüs ön duvarı düzleşir, karın öne doğru çıkar. Karın solunumu artar Son olarak boyun omurları tutulur, hareketleri kısıtlanır. Sırt duvara dayalı, ayakta dik dururken ölçülen oksiputduvar aralığının sıfır olması gerekirken, artmış olduğu görülür.

5 Radyolojik bulgular-i Sakroiliit; Genellikle bilateral, eklemim sinovyal zar ile kaplı alt 1/3 kısmından başlar. Erken dönemde eklem yüzlerinin netliğini yitirmesi ve eklem aralığının yalancı genişlemesi (evre I), ardından eklem yüzeyinde skleroz (evre II), eklem aralığında skleroz + daralma (evre III), ankiloz (evre IV) görülür. Sakroiliit ile karışabilen ve dejeneratif bir patoloji olan osteitis kondensans ilii de, sakroiliak eklemlerde erozyon olmadan iliak kenarlarda üçgen şeklinde yoğun skleroz bulunur. Radyolojik bulgular-ii AS te omurga hareketlerinin kısıtlanmasına neden olan patolojiler; sindesmofitlerin gelişmesi, apofizyal eklemlerin kapanması ve spinal ligamanların kemikleşmesidir. Sindesmofit: intervertebral disklerin anulus fibrozis denen dış tabakasının vertebra köşelerine yapıştığı yerlerdeki entezit ile başlar, ardından anulus fibrozisin dış kenarı boyunca ilerleyen kemikleşme, vertebralar arası ince kemik köprüler oluşturur. Bu kemik köprülere sindesmofit adı verilir. Asendan ilerlerler ve ince yapıdadırlar. Buna karşın reaktif artrit ve psoriatik artritte nonmarjinal, asimetrik kaba sindesmofitler görülür. Vertebralarda kareleşme görülür.

6 Radyolojik bulgular-iii Spinal osteoporoz, ankiloza bağlı hareketsizlik ve/veya lokal sitokin salınımına bağlı gelişir. %1-28 oranında spondilodiskit (anderson lezyonu) görülebilir Spinal ligamanların kalsifikasyonuna bağlı olarak bambu kamışı veya demir yolu görünümü gelişebilir. JAS te iki taraflı kalça eklemi tutuluşu gözlenebilir.

7 Laboratuvar Akut faz reaktanlarında hastalık aktivitesine paralel olarak yükselme görülür (Eritrosit Sedimentasyon Hızı ve CRP). Hastalık aktivitesine paralel trombosit hafif ve orta düzeyde yükselir Kronik hastalık anemisi gelişebilir HLA B27 (+) >%95 Tanı Kriterleri (New York) Klinik kriterler: 1. En az üç aydır süren, dinlenme ile geçmeyen, egzersizle düzelen bel ağrısı 2. Lomber omurganın sagital ve frontal planlarda kısıtlanması 3. Göğüs ekspansiyonunun <2,5 cm olması Radyolojik kriterler: 1. İki taraflı sakroiliit (2.-4. derece) 2. Tek taraflı sakroiliit (3.-4.derece) 1 klinik ve 1 radyolojik belirtinin olması AS tanısını koydurur Ayırıcı Tanı Diğer spondilartropatiler Bel ağrısı nedenleri (dejeneratif, diskojenik, travmatik, yansıyan, neoplasm...) Radyolojik: Difüz idiopatik iskelet hiperostozu (DISH) (Forestier Hastalığı), Spinal ligamanlarda kalsifikasyona yol açan bir hastalıktır. Geç yaşta başlar, sakroiliit yoktur, HLA-B27 (-). Akıcı biçimde ön spinal ligaman kalsifikasyonu mevcut. Prognoz Erken yaşta gelişen kalça tutuluşu, Boyun omurlarındaki ankiloz kötü prognozu gösterir. Tedavi Amaç: semptomları düzeltmek, postürü, hareketi, göğüs ekspansiyonunu ve çevre eklemleri korumaktır. Egzersiz: Eklem hareket açıklığını koruma egzersizleri, Postür egzersizleri, Solunum egzersizleri her gün düzenli yapılmalıdır. Hidroterapi, su içi egzersiz, hareketlerin maksimum sınırda yapılabildiği bir ortam oluşturur. Medikal Tedavi NSAİİ(nonsteroidal antiinflamatuar ilaçlar): Egzersizlerin yapılmasına yardımcı olan, sabah tutukluğu ve ağrıyı azaltan ajanlardır. İndometasin sık kullanılan ve antiinflamatuar etkisi iyi olan bir NSAİİ dır. 150 mg/gün dozunda ağrıyı ve sabah tutukluğunu belirgin olarak azaltır. Baş ağrısı ve santral sinir sistemi toksisitesi yan etkileridir. Diğer NSAİİ (Naproksen, diklofenak, meloksikam...)

8 Temel Etkili İlaçlar Sulfasalazin: en sık kullanılan TEİ. Sulfapiridin + azo bağı + 5 amino salisilik asitten oluşur. Bilinçli olarak antiromatizmal olabileceği düşünülerek düzenlenen ilk ilaçtır. Periferik eklem tutulumunda etkili, Aksiyel iskelet sistemi tutulumunda etkinliği?. Erken dönem sakroiliitte etkin olabileceği iddia edilmekte. Kullanım dozu 2-3 gram/gün. Yan etkileri:bulantı kusma, hepatotoksisite, nötropeni. Metotreksat; Sulfasalazine yanıt vermeyen periferik eklem tutulumunda 7,5-15 mg/hafta dozunda kullanılabilir. Aksiyel iskelet sistemi tutulumunda etkisiz. Yan etki:bulantı, kusma, hepatotoksisite, kemik iliği baskılanması, oral ülser Biyolojik Tedavi: (Anti-sitokin tedaviler) 1. İnfliximab: TNF-alfayı hedefleyen şimerik monoklonal IgG antikoru, 5 mg/kg dozunda, ve sonrasında her 6-8 haftada bir kullanılır. İnfüzyon şeklinde verilir. Aksiyel ve periferik iskelet tutulumunda etkili. 2. Etanercept: IgG füzyon protein, solubl reseptör. Hafta da iki kez subkutan uygulanır. Aksiyel ve periferik iskelet tutulumunda etkili Biyolojik ajanların yan etkileri: Enfeksiyonlara yatkınlık, özellikle tbc riski artar. Malignite riski?. Juvenil AS Sıklıkla 9-10 yaşlarında genellikle alt ekstremitelerin seronegatif oligoartriti şeklinde başlar, sıklıkla entezit eşlik eder yıl içinde omurga tutuluşu ve sakroiliit görülür. Juvenil AS li hastalarda oldukça sık iki taraflı kalça tutuluşu saptanabilir. Kalça tutuluşu, kalça protezine götürebilir. Reaktif Artrit Vücutta başka bir odaktaki enfeksiyon ile birlikte veya enfeksiyondan kısa bir süre sonra gelişen; ve eklemde mikroorganizmanın üretilemediği akut, nonsüpüratif artrite reaktif artrit (ReA) denir. ReA sıklıkla deri ve gözde olan eklem dışı belirtiler, entezit ve tendinit, belirgin olarak alt ekstremite eklemlerini tutan artrit, bazen birkaç ay içinde spontan iyileşme ile karakterizedir. Salmonella, Shigella, Yersinia ve Campylobacter ile olan bağırsak enfeksiyonlarından (bağırsak enfeksiyonu sonrası gelişen ReA) veya Chlamidia ile olan genital enfeksiyon sonrası (genital enfeksiyon sonrası gelişen ReA) gelişen tipik oligoartrit kliniği için ReA tanımı kullanılmaktadır. Artrit-nongonokoksik üretrit-konjonktivit üçlüsü Reiter sendromu olarak tanımlanır ve ReA in iyi bilinen bir tipidir. ReA te tipik eklem bulguları yanı sıra, üveit, bağırsak inflamasyonu, kardit ve nefrit bulunabilir. ReA te %65-96 oranında HLA-B27 (+) Erkeklerde daha sık

9 Klinik Artrit: Tipik olarak oligoartrit gelişir. Genellikle alt ekstremite asimetrik olarak tutulurken, bazen el bileği ilk hedef olabilir. Ardından omurga tutulabilir. Eklem şişliğine, sabah tutukluğu, ağrı ve hareket kısıtlılığı eşlik eder. Nadiren RA ye benzer poliartrit görülebilir (RF (-), eklem dışı belirtiler ve klinik ile ayrılır). ReA li olguların %20-30 unda sakroiliak eklem ve omurga tutulumu görülür. Entezis: En sık tutulan entezis yerleri; aşil tendonu ve plantar fasyanın kalkaneusa yapıştığı yerlerdir. Diğer yerler; el ve ayak parmakları (sosis parmak) (daktilit), simfisiz pubis, iskium, iliak krest, büyük trokanter ve anterolateral kostalardır. Mukoza ve deri bulguları: ReA li olguların 1/3 ünde deri ve mukoza bulguları görünür. Balanitis sirsinata; glans penis ve üretral ağızın küçük, yüzeyel, ağrısız ülseridir. Kadınlarda benzer olarak vulvit tanımlanmıştır. Keratoderma blennorhagika; %12-14 görülen hiperkeratotik lezyonlardır. Sıklıkla el ayalarında ve ayak tabanlarında eritematöz bir zeminde, bir vezikülden başlayıp, makül, papül, nodül şeklinde gidiş gösterir. Ayak parmakları, skrotum, penis, avuç içleri, göğüs ve saçlı deride görülebilir. Göz belirtileri: konjonktivit (%35), üveit (%13), irit şeklinde olabilir. GIS: bağırsak enfeksiyonları veya inflamatuar bağırsak hastalıkları, ReA i tetikler. Dışkı kültürlerinde genellikle patojen belirlenemez. İleokolonoskopide mikroskopik ve makroskopik olarak inflamasyon bulguları görülür.

10 Laboratuar Yüksek ESH ve CRP hastalık başlangıcında ve aktif dönemlerinde saptanır. Orta derecede nötrofil, lökositoz, hafif anemi ve üretrite bağlı aseptik piyüri görülür. Sinovyal sıvıda bakteri üretilemez. Serumda etken mikroorganizmaya karşı antikorlar saptanabilir. HLA B27 (+) Radyografi Radyografide eklem tutulumu: erken dönemde yumuşak doku şişliği, sonrasında periartiküler osteopeni, erozyonlar ve eklem aralığında daralma. Spondilartropatilerin genel bir özelliği olan reaktif kemik yapımı, ReA te lineer periostit şeklinde metakarp, metatars ve falangial kemik şaftlarında görülebilir ReA in erken döneminde %20-25 çoğunlukla tek taraflı olarak, kronik döneminde %70 sıklıkla çoğunlukla iki taraflı sakroiliit saptanır. Vertebralarda kaba sindesmofitler görülür. Tedavi NSAİİ: ilk seçilecek ilaç indometasindir. Klinik tablo genellikle 1-2 haftada yatışır. Akut dönemde kullanılan soğuk paketler ağrıyı ve ödemi azaltmaya yardım eder. Antibiyotik tedavisi, bir mikroorganizma belirlenirse, verilmesi gerekir. Chlamidia enfeksiyonlarının neden olduğu ReA te üç aylık antibiyotik tedavisi (doksisiklin) yararlı bulunmuştur. NSAİİ lara cevap alınamaz ise 30 mg/gün dozda prednizolon tedavisi, en fazla 2-4 ay süre ile verilebilir ve azaltılarak kesilir. Kronik ReA te kortikosteroidlerin yeri yoktur. Sulfasalazin 2-3 gram/gün dozunda kullanılır. Yanıtsızlık durumunda tedaviye metotreksat mg/hafta dozunda eklenebilir. Göz inflamasyonu, steroidli göz damlaları, sistemik steroidler ve midriatik damlalar ile tedavi edilebilir. Prognoz Klinik gidiş değişkendir. Genellikle ilk atak 2-3 ay sürer, çoğu hasta yineleyen ataklar geçirir. Olguların %20-50 sinde ileride spondilit gelişme riski ile birlikte olan kronik artrit gelişir. Kalıcı sakatlık %15 den azdır Psoriasis ile birlikte bulunan ve RF negatif olan inflamatuar artrite psoriatik artrit (PsA) denir. Psoriasis beyaz ırkta prevalansı %1-2 olan yaygın bir hastalıktır. Psoriasisli olguların ortalama %5-8 inde PsA gelişebilir. Hastaların çoğunda (% 75), psoriasis lezyonları, artritten yıllarca önce ortaya çıkar. % 15 lik bir grupta, deri ve eklem bulguları birlikte başlarken, % 10 luk bir grupta artrit, deri bulgularından önce başlar. Psoriarik Artrit

11 PsA in 5 klinik tipi 1. DİF eklemlerini tutan artrit: Diğer eklem tutuluşları olmadan, yalnız distal interfalangeal eklem tutuluşunun olduğu tiptir. Beraberinde tırnak değişiklikleri olur. 2. Artrit mutilans: En az görülen tip. Falanks ve metakarplarda osteolizis, sonucu teleskobik parmak (hokka içinde kalem deformitesi) gelişir. 3. Simetrik poliartrit: PsA in en yaygın tipidir ve RA e çok benzer. Ancak RA ten farklı olarak, yüksek sıklıkta DİF eklem tutuluşu ve pençe eli deformitesine götüren; DİF ve PİF eklemlerinde kemik ankilozu geliştirmeye eğilimleri vardır.

12 4. Asimetrik oligoartrit: Diz gibi büyük bir eklemle birlikte, bir-iki interfalangeal eklem tutuluşu, el veya ayak parmaklarından birinde daktilit (sosis parmak) gelişimi gibi bir klinik olur. 5. Spondilartropati: Sakroiliit ve spondilit şeklinde tutulum görülür. AS ten farklı olarak, asimetrik sakroiliit ve omurgada atlama alanlı atipik yapıda (kaba sindesmofitler) sindesmofitler gelişir. PsA te kadın/erkek oranı eşit iken, Spondilartropati klinik alt tipinde kadın erkek oranı 1:6 dir.

13 Deri ve tırnaklar: Tırnak değişiklikleri (%63), el tırnaklarında, en sık noktalanma şeklinde minik çöküntüler (yüksük tırnak), ayak tırnaklarında ise, subungual hiperkeratoz saptanır. Ayrıca, onikoliz, transvers çizgiler, lökonişia ve kolay kırılma görülebilir. Laboratuar: Aktivasyon ile birlikte CRP ve ESH yükselir PsA in radyolojik bulguları Tedavi Terminal falanks taftlarında erozyon (akroosteoliz) Falanksların proksimal uçlarında genişleme Kemik ankiloz DİF eklem tutuluşu, MKF ve MTF lerin korunması Kemiklerde osteolizis RA e göre daha az periartiküler osteoporoz TME eklem tutulumu Paravertebral kemikleşme Atipik sindesmofit Asimetrik sakroiliit İntervertebral disk alanının daralması ve ankilozu İnterspinöz ve anterior ligaman kalsifikasyonu Servikal vertebralarda ankiloz PsA in yalnızca % 5 inde artrit mutilans denen ağır klinik tablo gelişebilir, onun dışında uzun dönem prognozu RA e göre daha iyidir. PsA in doğal seyri, remisyon ve aktivasyonlarla ilerler. NSAİİ: Ağrı ve inflamasyonu baskılamak için, özellikle indometazin.

14 Steroid:Yüksek doz steroid önerilmez, Çünkü yüksek doz steroid kesilince ciddi yaygın püstüler psoriasis aktive olabilir. Genellikle mg/gün dozlarda önerilir. Sulfasalazin: Spondilit ve RA benzeri eklem tutuluşu olan PsA li hastalarda 2 gram/gün dozunda kullanılır. Metotreksat: RA e göre daha yüksek dozlarda mg/hafta dozunda kullanılır. En sık tercih edilen temel etkili ilaçtır. Mtx tedavisi sırasında folat eksikliği gözlenmemesi için 5 mg/hafta dozunda folik asit desteği yapılmalıdır. İmmünsupresifler (Siklosporin, Azatioprin): yanıt alınamayan hastalarda kullanılabilir. Anti-sitokin tedavi: (etanercept ve infliximab): yanıt alınamayan hastalarda kullanılabilir. Enteropatik artritler Gastrointestinal yolun kendi hastalıkları ile birlikte ortaya çıkan, GIS in patogenezde doğrudan yer aldığı inflamatuar artritlere enteropatik artrit denir. Ülseratif Kolit (ÜK), Crohn hastalığı (CH), enfeksiyöz enterit, intestinal bypass cerrahisi, çöliak hastalığı sonrası gelişen artrit bu gruba girmektedir. İnflamatuar bağırsak hastalığının (ÜK, CH) % 2-20 sinde artrit gelişebilir. Yaygın kolon tutuluşu olan hastalarda periferik artrit daha sık gelişir. Kadın/Erkek oranı eşittir. Ortalama yaşlarında görülür. IBH nda görülen sakroiliit ve spondilit, HLA-B27 ile ilişkilidir, periferik artrit ilgisizdir. Periferik Artrit: ÜK ve CH olan olguların %10-20 sinde bağırsak hastalığından sonra başlayan ve büyük eklemleri tutan periferik artrit görülür. Ani başlayan, gezici, yıkımsız oligoartrit atakları şeklinde birkaç ay veya yıl sürebilir. Sosis parmak, entezit görülebilir. CH nda kolon tutulumu periferik artriti artırır. Aksiyel tutulum: Bağırsak tutulumundan önce, sonra veya birlikte başlangıç gösterebilir. Sakroiliit % 10-20, Spondilit % 7-12 sıklıkta görülür. Sakroiliit bilateraldir ve ince sindesmofitler ile karakterize spondilit AS e çok benzer. Tedavi NSAİİ ağrı ve inflamasyonu azaltır. ÜK ve CH daki kolon tutuluşu için kullanılan sulfasalazin, özellikle periferik artrit tedavisinde etkilidir. Oral steroid, periferik artrit üzerine etkilidir, aksiyel semptomlara etkisi yoktur. Metotreksat? (CH na etkili, artrit?) Anti-sitokin (infliximab): CH da etkili.

Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu. Prof. Dr.Hidayet Sarı

Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu. Prof. Dr.Hidayet Sarı Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu Prof. Dr.Hidayet Sarı Tanım Özellikle omurgayı tutan ve ankiloza götüren kronik iltihabi sistemik romatizmal hastalıktır. Sakroiliak eklem iltihabı oluşturmak ana bulgusudur.

Detaylı

BEL AĞRISINA YAKLAŞIM. Prof. Dr. Nuran TÜRKÇAPAR AÜTF İç Hastalıkları - Romatoloji Bilim Dalı

BEL AĞRISINA YAKLAŞIM. Prof. Dr. Nuran TÜRKÇAPAR AÜTF İç Hastalıkları - Romatoloji Bilim Dalı BEL AĞRISINA YAKLAŞIM Prof. Dr. Nuran TÜRKÇAPAR AÜTF İç Hastalıkları - Romatoloji Bilim Dalı BEL AĞRISI Semptom Herhangi bir hastalığa özgü değildir Her zaman hastalık belirtisi değildir Acil servise

Detaylı

JÜVENİL SPONDİLOARTROPATİLER. Özgür KASAPÇOPUR İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı

JÜVENİL SPONDİLOARTROPATİLER. Özgür KASAPÇOPUR İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı JÜVENİL SPONDİLOARTROPATİLER Özgür KASAPÇOPUR İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Jüvenil spondiloartropatiler 16 yaş altındaki çocuklarda, özellikle

Detaylı

Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA)

Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA) www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA) 2016 un türevi 1. JUVENİL SPONDİLOARTRİT/ ENTEZİT İLE İLİŞKİLİ ARTRİT (SPA- EİA) NEDİR? 1.1 Nedir?

Detaylı

SPONDİLARTROPATİLER. Prof. Dr. Nuran TÜRKÇAPAR AÜTF İç Hastalıkları Romatoloji Bilim Dalı

SPONDİLARTROPATİLER. Prof. Dr. Nuran TÜRKÇAPAR AÜTF İç Hastalıkları Romatoloji Bilim Dalı SPONDİLARTROPATİLER Prof. Dr. Nuran TÜRKÇAPAR AÜTF İç Hastalıkları Romatoloji Bilim Dalı SERONEGATİF SPONDİLARTROPATİLER Reaktif Artrit IBD İlişkili Artrit Ankilozan Spondilit Psöriatik Artrit Undifferansiye

Detaylı

ANKİLOZAN SPONDİLİT. Prof. Dr. Selim NALBANT

ANKİLOZAN SPONDİLİT. Prof. Dr. Selim NALBANT ANKİLOZAN SPONDİLİT Prof. Dr. Selim NALBANT SPONDİLİTLER: Ankilozan Spondilit (AS), Reaktif Artrit (Rea; Reiter Sendromu [RS]), Psöriatik Artrit (Psa), İnflammatuar Barsak Hastalığı (IBD), İdiopatik Sakroileit;

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR

ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR HAREKET SİSTEMİ Üç ana yapı taşı Kemikler Kaslar Eklemler Oynamaz eklemler (Kafa tası) Yarı oynar eklemler (Omurga) Oynar eklemler

Detaylı

Birey ve Toplum Gözüyle Romatoid

Birey ve Toplum Gözüyle Romatoid Birey ve Toplum Gözüyle Romatoid Artrit ve Ankilozan Spondilit Prof Dr Salih PAY GATA Romatoloji BD Tüm Dünyada Kas ve İskelet Sistemi Hastalıkları En Sık Görülen Hastalıklardan Biridir Avrupa da 100 milyon

Detaylı

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065 Gençlerde Bel Ağrısına Dikkat! Bel ağrısı tüm dünyada oldukça yaygın bir problem olup zaman içinde daha sık görülmektedir. Erişkin toplumun en az %10'unda çeşitli nedenlerle gelişen kronik bel ağrıları

Detaylı

Romatizma BR.HLİ.066

Romatizma BR.HLİ.066 Nedir? başta eklemler olmak üzere, birçok organ ve dokunun doğrudan ya da dolaylı olarak zarar görmesine yol açabilen hastalıklar grubudur. Kanda iltihap düzeyinde yükselmeye neden olup olmamasına göre

Detaylı

ASAS KILAVUZLUĞU EŞLİĞİNDE SPONDİLOARTRİT TANI ve TAKİP PARAMETRELERİ Dr. Beril DOĞU Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi 1.11.

ASAS KILAVUZLUĞU EŞLİĞİNDE SPONDİLOARTRİT TANI ve TAKİP PARAMETRELERİ Dr. Beril DOĞU Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi 1.11. ASAS KILAVUZLUĞU EŞLİĞİNDE SPONDİLOARTRİT TANI ve TAKİP PARAMETRELERİ Dr. Beril DOĞU Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi 1.11.2010 ASAS-The Assesment of Spondyloarthritis International Society D

Detaylı

www.pediatric-rheumathology.printo.it ÇOCUKLUK ÇAĞI SPONDİLOARTROPATİLERİ

www.pediatric-rheumathology.printo.it ÇOCUKLUK ÇAĞI SPONDİLOARTROPATİLERİ www.pediatric-rheumathology.printo.it ÇOCUKLUK ÇAĞI SPONDİLOARTROPATİLERİ Nedir? Çocukluk çağı spondiloartropatileri, özellikle alt taraf eklemlerin (artrit) ve tendon yapışma yerlerinin (entezit) iltihaplanması

Detaylı

Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri

Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri Prof.Dr. M.Pamir ATAGÜNDÜZ Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Romatoloji Bilim Dalı 11 Nisan 2014 Ana Başlıklar

Detaylı

SPONDİLODİSKİTLER. Dr. Nazlım AKTUĞ DEMİR

SPONDİLODİSKİTLER. Dr. Nazlım AKTUĞ DEMİR SPONDİLODİSKİTLER Dr. Nazlım AKTUĞ DEMİR Vertebra Bir dizi omurdan oluşur Vücudun eksenini oluşturur Spinal kordu korur Kaslar, bağlar ve iç organların yapışacağı sabit bir yapı sağlar. SPONDİLODİSKİT

Detaylı

30.10.2013 BOYUN AĞRILARI

30.10.2013 BOYUN AĞRILARI BOYUN AĞRILARI BOYUN ANOTOMISI 7 vertebra, 5 intervertebral disk, 12 luschka eklemi, 14 faset eklem, Çok sayıda kas ve tendondan oluşur. BOYNUN FONKSIYONU Başı desteklemek Başın tüm hareket

Detaylı

Artropatiler (M00-M25) Esas olarak periferik (ekstremiteler) eklemleri tutan bozukluklar

Artropatiler (M00-M25) Esas olarak periferik (ekstremiteler) eklemleri tutan bozukluklar Artropatiler (M00-M25) Esas olarak periferik (ekstremiteler) eklemleri tutan bozukluklar Enfeksiyöz artropatiler (M00-M03) Not: Bu bölüm mikrobiyolojik ajanlara bağlı artropatileri kapsar. Ayırım etiyolojide

Detaylı

SPONDİLOARTROPATİLER

SPONDİLOARTROPATİLER SPONDİLOARTROPATİLER 252 Spondiloartropatiler Spondiloartropatilerin Genel Özellikleri Gülay KINIKLI Spondiloartropatiler (SpA), romatoid faktör ve anti-nükleer antikorların negatif olup, birçok eklem

Detaylı

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D.

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. Multipl Myeloma Nedir? Vücuda bakteri veya virusler girdiğinde bazı B-lenfositler plazma hücrelerine

Detaylı

TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI. Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1

TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI. Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1 TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1 Vertebral Kolon 33 omur 23 intervertebral disk 31 çift periferik sinir VERTEBRA KIRIKLARI 3 OMURGANIN EĞRİLİKLERİ Servikal bölgede

Detaylı

Skolyoz. Prof. Dr. Önder Aydıngöz

Skolyoz. Prof. Dr. Önder Aydıngöz Skolyoz Prof. Dr. Önder Aydıngöz Skolyoz Tanım Omurganın lateral eğriliğine skolyoz adı verilir. Ayakta çekilen grafilerde bu eğriliğin 10 o nin üzerinde olması skolyoz olarak kabul edilir. Bu derecenin

Detaylı

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Bir vertebra cisminin alttaki üzerinde öne doğru yer değiştirmesidir. Spondilolizis Pars interartikülaristeki lizise verilen isimdir. Spondilolistezis

Detaylı

Kas İskelet Sistemi Muayenesi

Kas İskelet Sistemi Muayenesi Kas İskelet Sistemi Muayenesi Dr.Ümit Dündar Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı Romatolojik hastalıkların büyük bir kısmına detaylı bir öykü ve fizik muayene ile tanı konulabilir. Fiziksel tıp

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Hakan Şimşek. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Hakan Şimşek. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Yetişkinde Gergin Omurilik Sendromu ve Eşlik Eden Toraks Deformitesi Gergin omurilik, klinik bir durumdur ve zemininde sebep olarak omuriliğin gerilmesi sonucu

Detaylı

Prof. Dr. Merih SARIDOĞAN

Prof. Dr. Merih SARIDOĞAN ROMATOİD D ARTRİT ve REHABİLİTASYONU Prof. Dr. Merih SARIDOĞAN ROMATOİD D ARTRİT (RA); Eroziv sinovit ile karakterize periferik eklemlerde simetrik tutuluma neden olan ancak diğer organlarda da lezyonlara

Detaylı

PERİFERİK ARTER HASTALIKLARINDA SEMPTOMLAR. Dr. İhsan Alur Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi AD, Denizli

PERİFERİK ARTER HASTALIKLARINDA SEMPTOMLAR. Dr. İhsan Alur Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi AD, Denizli PERİFERİK ARTER HASTALIKLARINDA SEMPTOMLAR Dr. İhsan Alur Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi AD, Denizli PERİFERİK ARTER HASTALARINA YAKLAŞIM NASIL OLMALIDIR? A) ANAMNEZ (ÖYKÜ,

Detaylı

SERVİKAL DİSK HERNİSİ

SERVİKAL DİSK HERNİSİ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SERVİKAL DİSK HERNİSİ (Boyun Fıtığı) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ SERVİKAL MYELOPATİLİ HASTALARIN YAKINMALARI Omurga, omur denilen

Detaylı

ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI

ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI Prof. Dr. Aydan Kansu Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Bilim Dalı 7 y, ~ 1 yıldır karın ağrısı Göbek çevresinde Haftada

Detaylı

Eklemde ağrı, şişlik, hassasiyet, ısı artışı, bazen kızarıklık ve eklem hareketlerinde kısıtlılık

Eklemde ağrı, şişlik, hassasiyet, ısı artışı, bazen kızarıklık ve eklem hareketlerinde kısıtlılık Artritli hastaya yaklaşım Yrd.Doç.Dr. Levent Yazmalar Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilimdalı ARTRİT? Eklemde ağrı, şişlik, hassasiyet, ısı artışı, bazen kızarıklık ve eklem hareketlerinde kısıtlılık

Detaylı

Juvenil İdiopatik Artrit

Juvenil İdiopatik Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Juvenil İdiopatik Artrit 2016 un türevi 2. FARKLI JİA TİPLERİ 2.1 Bu hastalığın farklı tipleri var mıdır? JİA nın çeşitli tipleri vardır. Bu tipler temel olarak,

Detaylı

ANKİLOZAN SPONDİLİTLİ HASTALARDA KOMBİNE FİZYOTERAPİ-KAPLICA TEDAVİSİNİN SPİNAL MOBİLİTE, SEMPTOMLAR VE FONKSİYONLAR ÜZERİNE ETKİSİ

ANKİLOZAN SPONDİLİTLİ HASTALARDA KOMBİNE FİZYOTERAPİ-KAPLICA TEDAVİSİNİN SPİNAL MOBİLİTE, SEMPTOMLAR VE FONKSİYONLAR ÜZERİNE ETKİSİ T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ANKİLOZAN SPONDİLİTLİ HASTALARDA KOMBİNE FİZYOTERAPİ-KAPLICA TEDAVİSİNİN SPİNAL MOBİLİTE, SEMPTOMLAR VE FONKSİYONLAR ÜZERİNE ETKİSİ BETÜL YILDIRIM

Detaylı

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 KRONİK HASTALIK ANEMİSİ IX. BÖLÜM TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU GİRİŞ VE TANIM Kronik

Detaylı

Total Kalça Protezi. Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı

Total Kalça Protezi. Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Total Kalça Protezi Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Koksartroz Primer Önceden geçirildiği bilinen bir hastalık yok Genelde yaşlanmaya bağlı Eklemde

Detaylı

ANKİLOZAN SPONDİLİTLİ HASTALARDA YAPILANDIRILMIŞ GRUP EĞİTİMİNİN ETKİNLİĞİ

ANKİLOZAN SPONDİLİTLİ HASTALARDA YAPILANDIRILMIŞ GRUP EĞİTİMİNİN ETKİNLİĞİ T.C. TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI Tez Yöneticisi Doç. Dr. Murat BİRTANE ANKİLOZAN SPONDİLİTLİ HASTALARDA YAPILANDIRILMIŞ GRUP EĞİTİMİNİN ETKİNLİĞİ (Uzmanlık

Detaylı

www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro

www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro CANDLE 2016 un türevi 1. CANDLE NEDİR 1.1 Nedir? Kronik Atipik Nötrofilik Dermatosiz, Lipodistrofi ve Yüksek ateş (CANDLE) sendromu nadir görülen genetik bir

Detaylı

BEL AĞRISI. Dahili Servisler

BEL AĞRISI. Dahili Servisler BEL AĞRISI Dahili Servisler İnsan omurgası vücut ağırlığını taşımak, hareketine izin vermek ve spinal kolonu korumak için dizayn edilmiştir. Omurga kolonu, birbiri üzerine dizilmiş olan 24 ayrı omur adı

Detaylı

Artritli Hastalara Yaklaşım

Artritli Hastalara Yaklaşım Artritli Hastalara Yaklaşım Murat TURGAY 53 Kas iskelet sistemi yakınmaları ile gelen bir hastada, anemnez ve fizik muayene bulguları tanıya yaklaşımda en önemli yapı taşlarını oluşturur. Bazen laboratuvar

Detaylı

Uzm. Dr Duygu KURTULUŞ FTR Uzmanı

Uzm. Dr Duygu KURTULUŞ FTR Uzmanı Uzm. Dr Duygu KURTULUŞ FTR Uzmanı ANKILOZAN SPONDILITIN TANIMI Ankilozan spondilit (AS), öncelikle omurgayı tutan, ağrılı, sekil bozukluğu ve aktivite kısıtlanması ile sakatlığa neden olan iltihaplı romatizmal

Detaylı

H 1 FTR ve Romatoloji alanında temel konularda ve güncel gelişmeleri içeren bir seminer programı tıpta uzmanlık öğrencileri tarafından sunulur

H 1 FTR ve Romatoloji alanında temel konularda ve güncel gelişmeleri içeren bir seminer programı tıpta uzmanlık öğrencileri tarafından sunulur FTR 28 FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON Dr. Sevim ORKUN / 1 Dr. Işık KELEŞ /2 Dr. Gülümser AYDIN /3 Dr. Elem İNAL /4 KOD DERS ADI ÖÜ T P KREDİ AKTS FTR 7001 MAKALE SAATİ Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon ve

Detaylı

ANKİLOZAN SPONDİLİT: KLİNİK ÖZELLİKLERİ

ANKİLOZAN SPONDİLİT: KLİNİK ÖZELLİKLERİ Romatizma, Cilt: 15, Sayı: 1,2000 ANKİLOZAN SPONDİLİT: KLİNİK ÖZELLİKLERİ Reyhan Çeliker* Tanım ve Terminoloji: Ankilozan Spondilit (AS) etyolojisi bilinmeyen, spinal eklemlerde ve komşu yapılarda belirgin

Detaylı

AntiTNF ajanların aksiyel spondiloartropatide etkinlikleri

AntiTNF ajanların aksiyel spondiloartropatide etkinlikleri AntiTNF ajanların aksiyel spondiloartropatide etkinlikleri Dr. Mehmet Akif Öztürk Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Romatoloji Bilim Dalı Aksiyel Spondiloartropati ASteki inflamatuvar

Detaylı

Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu

Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu Türk Pediatrik Hematoloji Derneği Hemofili/Hemostaz/Tromboz Alt Çalışma grubu tarafından 25 Eylül 2010 tarihinde düzenlenen

Detaylı

Bel Ağrıları. Yaklaşım ve Tedavi Yöntemleri. Prof. Dr. Reyhan Çeliker

Bel Ağrıları. Yaklaşım ve Tedavi Yöntemleri. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Bel Ağrıları Yaklaşım ve Tedavi Yöntemleri Prof. Dr. Reyhan Çeliker Genel Bilgiler n Toplumun %80 i yaşamları boyunca en az bir kez bel ağrısından yakınırlar. n 20-50 yaş grubunda en pahalı sağlık sorunudur.

Detaylı

PELVİS KIRIKLARI. Prof. Dr. Mehmet Aşık

PELVİS KIRIKLARI. Prof. Dr. Mehmet Aşık PELVİS KIRIKLARI Prof. Dr. Mehmet Aşık PELVİS KIRIKLARI Pelvis, lokomotor sistemin en fazla yük taşıyan bölümüdür. İçindeki majör damar, sinir ve organ yapıları nedeniyle pelvis travmaları kalıcı sakatlık

Detaylı

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi Postür Analizi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Postür nedir? Postür l Vücut kısımlarının pozisyonu veya dizilimidir. l STATİK: Oturma, ayakta durma ve yatma sırasındaki postür l DİNAMİK:

Detaylı

TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ

TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ DR. FZT. AYSEL YILDIZ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ, İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI Talasemi; Kalıtsal bir hemoglobin hastalığıdır. Hemoglobin

Detaylı

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 Nonkardiyojenik Akciğer Ödemi Şok Akciğeri Travmatik Yaş Akciğer Beyaz Akciğer Sendromu

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı Göğüs Cerrahisi Akciğer Kanserinde Anamnez ve Fizik Muayene Bulguları Giriş Akciğer kanseri ülkemizde 11.5/100.000 görülme sıklığına

Detaylı

ROMATİZMAL HASTALIKLARDA SİTOKİN HEDEFLİ TEDAVİLER

ROMATİZMAL HASTALIKLARDA SİTOKİN HEDEFLİ TEDAVİLER ROMATİZMAL HASTALIKLARDA SİTOKİN HEDEFLİ TEDAVİLER H. Direskeneli Marmara Tıp Fakültesi Romatoloji Bilim Dalı İnflamasyon Doku Yanıtı (McInnes, Nature Clin Prac Rheumatol 2005; 31) RA da Sitokin Ağı (Firestein,

Detaylı

ANKĠOZAN SPONDĠLĠTLĠ HASTALARDA KULLANILAN RADYOLOJĠK ĠNDEKSLERĠN KARġILAġTIRILMASI

ANKĠOZAN SPONDĠLĠTLĠ HASTALARDA KULLANILAN RADYOLOJĠK ĠNDEKSLERĠN KARġILAġTIRILMASI T.C. Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR AD-Romatoloji BD ANKĠOZAN SPONDĠLĠTLĠ HASTALARDA KULLANILAN RADYOLOJĠK ĠNDEKSLERĠN KARġILAġTIRILMASI UZMANLIK TEZİ Doç. Dr. Gülcan GÜRER 2009 DANIŞMAN

Detaylı

ARTRİT Akut Romatizmal Ateş. Dr. Gülendam Koçak Maltepe Üniversitesi

ARTRİT Akut Romatizmal Ateş. Dr. Gülendam Koçak Maltepe Üniversitesi ARTRİT Akut Romatizmal Ateş Dr. Gülendam Koçak Maltepe Üniversitesi Sunum Planı Akut Romatizmal Ateş Romatizmal Poliartrit Olgu sunumları ile ayırıcı tanı ARA ARA-Yaş ARA GAS Tonsillofarenjiti Yetersiz

Detaylı

Boyun Ağrılarında Tanı ve Tedavi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi

Boyun Ağrılarında Tanı ve Tedavi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi Boyun Ağrılarında Tanı ve Tedavi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi Boyun Anatomisi Boyun Anatomisi Omurganın en hareketli parçasıdır. Karotis, vertebral arter, omurilik ve spinal sinirleri

Detaylı

www.pediatric-rheumathology.printo.it ÇOCUKLUK ÇAĞI DERMATOMYOZİTİ (Jüvenil dermatomiyozit)

www.pediatric-rheumathology.printo.it ÇOCUKLUK ÇAĞI DERMATOMYOZİTİ (Jüvenil dermatomiyozit) www.pediatric-rheumathology.printo.it ÇOCUKLUK ÇAĞI DERMATOMYOZİTİ (Jüvenil dermatomiyozit) Nasıl bir hastalıktır? Çocukluk çağı dermatomiyoziti (ÇDM) otoimmün bir hastalıktır (kendi dokularına zarar veren

Detaylı

Tanım ROMATOİD ARTRİT. Etiyopatogenez. Doç. Dr.Ümit Dündar Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD.

Tanım ROMATOİD ARTRİT. Etiyopatogenez. Doç. Dr.Ümit Dündar Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD. ROMATOİD ARTRİT Doç. Dr.Ümit Dündar Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD. Tanım RA etiyolojisi belli olmayan, sistemik bulgular gösteren, kronik olarak eklemleri tutan

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ SERVİKAL MYELOPATİLİ HASTALARIN YAKINMALARI Servikal kanal darlığı, genellikle

Detaylı

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 SUNUM KAPSAMI Niçin KMY yaparız? Hangi yöntemi kullanırız? KMY sonuçlarını nasıl değerlendirmemiz gerekir? Kırık

Detaylı

Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana

Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana Yazar Ad 111 Prof. Dr. Selçuk BÖLÜKBAŞI Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana gelir. Kas-iskelet sistemi vücudun destek

Detaylı

5. SINIF 1.KURUL 3.Döngü

5. SINIF 1.KURUL 3.Döngü 5. SINIF 1.KURUL 3.Döngü DERS PROGRAMI H A R E K E T S İ S T E M İ H A S T A L I K L A R I 1 5. S I N I F - 1. D E R S K U R U L U - 3. D Ö N G Ü H A R E K E T S İ S T E M İ H A S T A L I K L A R I ( 0

Detaylı

Enjeksiyona Bağlı Siyatik Sinir Hasarında Mentamove Uygulaması Sonuçları. Olgu Sunumu Op. Dr. Mustafa AKGÜN Nöroşirürji Uzmanı ve Mentamove Eğitmeni

Enjeksiyona Bağlı Siyatik Sinir Hasarında Mentamove Uygulaması Sonuçları. Olgu Sunumu Op. Dr. Mustafa AKGÜN Nöroşirürji Uzmanı ve Mentamove Eğitmeni Enjeksiyona Bağlı Siyatik Sinir Hasarında Mentamove Uygulaması Sonuçları Olgu Sunumu Op. Dr. Mustafa AKGÜN Nöroşirürji Uzmanı ve Mentamove Eğitmeni 44 yaş Erkek (İşçi) Şikayeti: Sağ Bacağında Şiddetli

Detaylı

BÖLÜM 19 Yaralanma, zehirlenme ve dış nedenlerin bazı diğer sonuçları (S00-T98) Kafa yaralanmaları (S00-S09) Yüzeysel kafa yaralanması Başın açık

BÖLÜM 19 Yaralanma, zehirlenme ve dış nedenlerin bazı diğer sonuçları (S00-T98) Kafa yaralanmaları (S00-S09) Yüzeysel kafa yaralanması Başın açık S00 S01 S02 S03 S04 S05 S06 S07 S08 S09 S10 S11 S12 S13 S14 S15 S16 S17 S18 S19 S20 S21 S22 S23 S24 S25 S26 S27 S28 S29 S30 S31 S32 S33 S34 S35 S36 S37 S38 S39 BÖLÜM 19 Yaralanma, zehirlenme ve dış nedenlerin

Detaylı

İBH da osteoporoz. Dr. Ahmet TEZEL Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi İBH Okulu Mayıs 2013

İBH da osteoporoz. Dr. Ahmet TEZEL Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi İBH Okulu Mayıs 2013 İBH da osteoporoz Dr. Ahmet TEZEL Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi İBH Okulu Mayıs 2013 WHO a göre osteoporoz «Osteoporoz; azalmış kemik kitlesi, kemik dokusunun mikroçatısında bozulma, kemik frajilitesinde

Detaylı

Omuz Ağrısı olan Hastaya Yaklaşım. Anatomi. Anatomi. Dr.Erkan Göksu Acil Tıp A.D. Omuz kompleksi:

Omuz Ağrısı olan Hastaya Yaklaşım. Anatomi. Anatomi. Dr.Erkan Göksu Acil Tıp A.D. Omuz kompleksi: Omuz Ağrısı olan Hastaya Yaklaşım Dr.Erkan Göksu Acil Tıp A.D. Anatomi Omuz kompleksi: Humerus Klavikula Skapula tarafından oluşturulmuştur. Omuz eklemini oluşturan kemik yapı Anatomi Dört eklem Akromioklavikular

Detaylı

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI D.P.Ü. KÜTAHYA EVLİYA ÇELEBİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR PROF. DR. AHMET HAKAN VURAL OP. DR. GÜLEN SEZER ALPTEKİN ERKUL OP. DR. SİNAN ERKUL

Detaylı

İnfeksiyon Hastalıklarında Nükleer Tıp Uygulamaları

İnfeksiyon Hastalıklarında Nükleer Tıp Uygulamaları İnfeksiyon Hastalıklarında Nükleer Tıp Uygulamaları Dr. Tamer Atasever 30 Ocak 2008 ANKARA Görüntüleme Ajanları İşaretli lökosit sintigrafisi In-111 işaretli lökosit Tc-99m HMPAO lökosit Monoklonal ab

Detaylı

Giriş. Anatomi. Anterior kompartman BACAK YARALANMALARI. Tibia. Fibula

Giriş. Anatomi. Anterior kompartman BACAK YARALANMALARI. Tibia. Fibula BACAK YARALANMALARI Gülçin BACAKOĞLU Giriş Alt bacak yaralanmaları daha sık görülür Tibia en sık kırılan kemiktir Beraberinde önemli yumuşak doku yaralanmaları oluşabilir Değerlendirmede hikaye ve FM önemlidir

Detaylı

Kan Kanserleri (Lösemiler)

Kan Kanserleri (Lösemiler) Lösemi Nedir? Lösemi bir kanser türüdür. Kanser, sayısı 100'den fazla olan bir hastalık grubunun ortak adıdır. Kanserde iki önemli özellik bulunur. İlk önce bedendeki bazı hücreler anormalleşir. İkinci

Detaylı

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI Kronik böbrek hastalığı-tanım Glomerül filtrasyon hızında (GFH=GFR) azalma olsun veya olmasın, böbrekte

Detaylı

www.pediatric-rheumathology.printo.it BEHÇET HASTALIĞI

www.pediatric-rheumathology.printo.it BEHÇET HASTALIĞI www.pediatric-rheumathology.printo.it BEHÇET HASTALIĞI Nedir? Behçet sendromu ya da Behçet hastalığı (BS), tekrarlayan oral (ağız) ve genital (cinsel organlar) ülserlerle, göz, deri, eklem, damar ve sinir

Detaylı

HEPATİTLER (SARILIK HASTALIĞI) VE 0212 5294400 2182 KRONİK BÖBREK HASTALIKLARI VE 0212 5294400 2182

HEPATİTLER (SARILIK HASTALIĞI) VE 0212 5294400 2182 KRONİK BÖBREK HASTALIKLARI VE 0212 5294400 2182 İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ 2013 YILI HASTA OKULU PLANI HASTANE ADI TARİH SAAT KONU EĞİTİM YERİ HASTA OKULU PROGRAMI İÇİN HASTA VE YAKINLARININ İLETİŞİM KURABİLECEKLERİ TELEFON NUMARASI HASEKİ 28/01/2013

Detaylı

Romatolojik Aciller. Sistemik Lupus Eritemtozus. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD. Dr. M. Murat Özgenç

Romatolojik Aciller. Sistemik Lupus Eritemtozus. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD. Dr. M. Murat Özgenç Romatolojik Aciller Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD. Dr. M. Murat Özgenç Sistemik lupus eritematozus (SLE) vücut boşluklarında poliserozite yol açan deri, renal, hematolojik, nörolojik bulgularla

Detaylı

6 Mart 1993 tarihinde, ani başlayan akut deri. Bu yakınması bir hafta önce sol kolun üst tarafında. Lezyon, kısa süre içinde büyümüş, kontakt dermatit

6 Mart 1993 tarihinde, ani başlayan akut deri. Bu yakınması bir hafta önce sol kolun üst tarafında. Lezyon, kısa süre içinde büyümüş, kontakt dermatit Lyme Olguları 1. Olgu 30 yaşında erkek hasta Buharla dezenfeksiyon yapan bir firmada işçi 6 Mart 1993 tarihinde, ani başlayan akut deri rahatsızlığı Bu yakınması bir hafta önce sol kolun üst tarafında

Detaylı

Gelişen en Olguda Mentamove ile Tedavi

Gelişen en Olguda Mentamove ile Tedavi Spontan Foot Drop (Düşük k Ayak) Gelişen en Olguda Mentamove ile Tedavi Dr. Mustafa Akgün, Dr. Zehra Akgün, Dr. Christoph Garner Mentamove Merkezi Bursa Türkiye Keywords: Lumbar Disc Disease, Foot Drop,

Detaylı

Kriyopirin İlişkili Periyodik Sendrom (CAPS)

Kriyopirin İlişkili Periyodik Sendrom (CAPS) www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Kriyopirin İlişkili Periyodik Sendrom (CAPS) 2016 un türevi 1. CAPS NEDİR 1.1 Nedir? Kriyopirin İlişkili Periyodik Sendromlar (CAPS), nadir görülen otoenflamatuar

Detaylı

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015

25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 TOTBİD 25. Ulusal Türk Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi 27 Ekim 1 Kasım 2015 Titanic Kongre Merkezi Belek / Antalya PROGRAM ANAHATLARI 27 Ekim 2015, Salı Saat Salon 1 Alt dal KULLANILAN RENK VE SEMBOL

Detaylı

Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler. Prof. Dr. Reyhan Çeliker

Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Fizik Tedavide Antropometrik Ölçümler Prof. Dr. Reyhan Çeliker Antropoloji nedir? Antropoloji İnsanı, biyolojik yapısını, bedensel özelliklerini, kültürel yapısını, sosyal davranışlarını inceleyen bilim

Detaylı

T. C. BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI

T. C. BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI T. C. BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI OMURGA AĞRISI ŞİKAYETİ İLE ORTOPEDİK YATAK SATIN ALMA İHTİYACI DUYAN BİREYLERDE SPONDİLOARTRİT VARLIĞI ARAŞTIRILMASI UZMANLIK TEZİ

Detaylı

www.pediatric-rheumathology.printo.it JUVENİL İDİOPATİK ARTRİT

www.pediatric-rheumathology.printo.it JUVENİL İDİOPATİK ARTRİT www.pediatric-rheumathology.printo.it JUVENİL İDİOPATİK ARTRİT Nedir? Juvenil idiopatik artrit (JİA), kalıcı eklem iltihabı ile karakterize kronik bir hastalıktır. Eklem iltihabının tipik bulguları ise

Detaylı

ACİL-ORTOPEDİ TRAVMATOLOJİ BLOĞU. 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup. Sayfa 1

ACİL-ORTOPEDİ TRAVMATOLOJİ BLOĞU. 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup. Sayfa 1 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup ACİL-ORTOPEDİ TRAVMATOLOJİ BLOĞU 31.8.2015 16.11.2015 8.2.2016 18.4.2016 08:30 Eklem ağrısı / şişliği Atst Aylin REZVANİ FİZİK TEDAVİ PAZARTESİ Artrit T Aylin REZVANİ FİZİK

Detaylı

YUMUŞAK DOKU ROMATİZMALARI

YUMUŞAK DOKU ROMATİZMALARI YUMUŞAK DOKU ROMATİZMALARI Safiye Tuncer Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı TAHUD Sürekli Mesleki Gelişim ve Eğitim Sempozyumu 2 Nisan 2012 - Mardin Yumuşak

Detaylı

İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar

İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar Dr. Dilek Çolak 10 y, erkek hasta Olgu 1 Sistinozis Böbrek transplantasyonu Canlı akraba verici HLA 2 antijen uyumsuz 2 Olgu 1 Transplantasyon öncesi viral

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 2. TEŞHİS VE TEDAVİ 2.1 Nasıl teşhis edilir? Klinik belirtiler ve araştırmalar

Detaylı

Henoch-Schöenlein Purpurası

Henoch-Schöenlein Purpurası www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Henoch-Schöenlein Purpurası 2016 un türevi 1. HENOCH-SCHÖENLEİN PURPURASI NEDİR? 1.1 Nedir? Henoch-Shöenlein purpurası (HSP), küçük kan damarlarının (kapilerlerin)

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS NEDİR? Omurga, omur adı

Detaylı

Romatizma ve Tedavisi Hakkında Yanlışlar ve Doğrular

Romatizma ve Tedavisi Hakkında Yanlışlar ve Doğrular Romatizma ve Tedavisi Hakkında Yanlışlar ve Doğrular BR.HLİ.067 Romatizma hastalıkları toplumda oldukça sık görülen hastalıklardır. Bunların sıklıkla günlük yaşamı etkilemesi, kişinin yaşam kalitesini

Detaylı

Kalp Kapak Hastalıkları

Kalp Kapak Hastalıkları BR.HLİ.085 içerisinde kanın bulunduğu dört odacık vardır. Bunlardan ikisi sağ, ikisi ise sol kalp yarımında bulunur. Kalbe gelen kan önce sağ atriuma gelir ve kalbin sağ kulakcığı ve sağ karıncığı arasında

Detaylı

1. OLGU. Tüberküloz Kursu 2008 Antalya

1. OLGU. Tüberküloz Kursu 2008 Antalya 1. OLGU Tüberküloz Kursu 2008 Antalya 49 yaşında kadın hasta, ev hanımı Yakınması: Öksürük, balgam Hikayesi: Yaklaşık 2 aydır şikayetleri olan hasta akciğer grafisinde lezyon görülmesi üzerine merkezimize

Detaylı

Genç EriĢkinde Kalça Ağrısı Klinik Değerlendirme & Görüntüleme. PROF DR UĞUR ġayli YEDĠTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ ORTOPEDĠ VE TRAVMATOLOJĠ

Genç EriĢkinde Kalça Ağrısı Klinik Değerlendirme & Görüntüleme. PROF DR UĞUR ġayli YEDĠTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ ORTOPEDĠ VE TRAVMATOLOJĠ Genç EriĢkinde Kalça Ağrısı Klinik Değerlendirme & Görüntüleme PROF DR UĞUR ġayli YEDĠTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ ORTOPEDĠ VE TRAVMATOLOJĠ FAS (FAİ) Gençlerde-sporcularda Kalça ağrısı ve OA Femur

Detaylı

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler MEME KANSERİ Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler KANSER NEDİR? Hücrelerin kontrolsüz olarak sürekli çoğalmaları sonucu yakındaki ve uzaktaki başka organlara yayılarak kötü klinik

Detaylı

İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ?

İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ? İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ? Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: 10 Eylül 2013 Sunum Akışı İntramüsküler Enjeksiyon

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA KORTİKOSTEROİD KULLANIMI. Dr. Gökhan Keser Reçete Günleri 19 Nisan 2012

BİRİNCİ BASAMAKTA KORTİKOSTEROİD KULLANIMI. Dr. Gökhan Keser Reçete Günleri 19 Nisan 2012 BİRİNCİ BASAMAKTA KORTİKOSTEROİD KULLANIMI Dr. Gökhan Keser Reçete Günleri 19 Nisan 2012 KORTİKOSTEROİDLERLE TEDAVİ YARAR ZARAR Kortikosteroid Endikasyonları Yerine koyma tedavisi Hidrokortizon Alerji,

Detaylı

OTO-İMMUN KÖKENLİ NÖROPATİLERDE TEDAVİ ALGORİTMASI

OTO-İMMUN KÖKENLİ NÖROPATİLERDE TEDAVİ ALGORİTMASI OTO-İMMUN KÖKENLİ NÖROPATİLERDE TEDAVİ ALGORİTMASI İmmun kökenli nöropatiler İmmun kökenli nöropatiler immunsüpresif ve immunmodulatuvar tedavilere yanıt veren hastalıklardır İmmun atak periferik sinirin

Detaylı

Diyabetes Mellitus. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Diyabetes Mellitus. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Diyabetes Mellitus Akut Komplikasyonları Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Diyabetes mellitus akut komplikasyonlar Hipoglisemi Hiperglisemi ilişkili ketonemi

Detaylı

Omurga-Omurilik Cerrahisi

Omurga-Omurilik Cerrahisi Omurga-Omurilik Cerrahisi BR.HLİ.017 Omurga cerrahisi, omurilik ve sinir kökleri ile bu hassas sinir dokusunu saran/koruyan omurga üzerinde yapılan ameliyatları ve çeşitli girişimleri içerir. Omurga ve

Detaylı

NÖROMUSKÜLER HASTALIKLAR

NÖROMUSKÜLER HASTALIKLAR NÖROMUSKÜLER HASTALIKLAR Yayın Yönetmeni Prof. Dr. Rana Karabudak TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları

Detaylı

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit NEFRİT Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Genel Bilgiler Böbreğin temel fonksiyonlarından birisi idrar üretmektir. Her 2 böbrekte idrar üretimine yol açan yaklaşık 2 milyon küçük ünite (nefron) vardır. Bir nefron

Detaylı

MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık

MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık MS Hasta Okulu 28.05.2013 Multipl skleroz (MS) hastalığını basitçe, merkezi sinir sistemine

Detaylı

GEBELİKTE SİFİLİZ. Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği

GEBELİKTE SİFİLİZ. Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği GEBELİKTE SİFİLİZ Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği SİFİLİZ TANIM T.pallidum un neden olduğu sistemik bir hastalıktır Sınıflandırma: Edinilmiş (Genellikle

Detaylı

Tiroid dışı hastalıklarda düşük T3, yüksek rt3, normal T4 ve normal TSH izlenir.

Tiroid dışı hastalıklarda düşük T3, yüksek rt3, normal T4 ve normal TSH izlenir. TİROİD HORMON SENTEZİ Dishormonogenezis Hasta ötroid? Şiddetli açlıkta, kronik hastalıkta, akut hastalıkta, cerrahi esnasında ve sonrasında T4--- T3 azalır Propiltiourasil, kortikosteroid, amiodaron propnalol

Detaylı

VI. Ulusal Çocuk Acil Tıp ve Yoğun Bakım Kongresi

VI. Ulusal Çocuk Acil Tıp ve Yoğun Bakım Kongresi VI. Ulusal Yoğun Bakım Kongresi PFAPA (Marshall) Sendromu Klinik belirtiler ortaya çıktığında tek doz prednizolon/prednizon (1-2mg/kg) veya tercihen betametazon (0,3 mg/kg) verilmesi Ateşin 2-4 saat içinde

Detaylı

Romatoid Artrit DR.HATİCE SEVAL MASATLIOĞLU PEHLEVAN.

Romatoid Artrit DR.HATİCE SEVAL MASATLIOĞLU PEHLEVAN. Romatoid Artrit DR.HATİCE SEVAL MASATLIOĞLU PEHLEVAN. Romatoid Artriti Anlamak Hasta ve hasta yakınlarının hastalıkla daha iyi başedebilmelerini sağlamak ve yaşam kalitelerini artırmak için son derece

Detaylı