Clostridium difficile: Özellikleri ve Gıdalarla İlişkisi

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Clostridium difficile: Özellikleri ve Gıdalarla İlişkisi"

Transkript

1 Gıda Teknolojileri Elektronik Dergisi Cilt: 9, No: 3, 2014 (58-68) Electronic Journal of Food Technologies Vol: 9, No: 3, 2014 (58-68) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR e-issn: Derleme (Review) Şeyma Şeniz ERSÖZ, Serap COŞANSU Sakarya Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü, Sakarya/TÜRKİYE Özet Gram-pozitif, spor oluşturan, anaerob bir bakteri olan Clostridium difficile ilk kez 1970 li yıllarda antibiyotik kullanımına bağlı ishal ve pseudomembranöz kolit görülen hastalarda tanımlanmıştır. Antibiyotik kullanımı ve ilerlemiş yaş C. difficile enfeksiyonlarında önemli risk faktörleridir. Ancak son yıllarda düşük riskli gruplarda, örneğin antibiyotik kullanmamış kişilerde de enfeksiyon oranının arttığı görülmektedir. Daha çok klinik mikrobiyolojiyi ilgilendiren bir bakteri olmakla birlikte, yakın zamanda yapılan çalışmalarda gıdalardan izole edilmesi, çiftlik hayvanları ve gıdalardan izole edilen suşlar ile hastalardan izole edilen klinik izolatların benzerlik göstermesi bu bakterinin gıdalar aracılığı ile insanlara bulaştığı şüphesini doğurmuştur. C. difficile in izole edildiği gıdalar arasında başta et ve et ürünleri olmak üzere, tüketime hazır salata, sebze ve deniz ürünleri gibi gıdalar yer almaktadır. Genellikle izolasyon oranı ve izole edildiği gıdalardaki C. difficile spor sayısı düşüktür. Ancak, bu bakterinin sporları yüksek sıcaklığa dayanıklı olup, pişmiş gıdalarda canlılığını koruyabilir. C. difficile in gıdalar aracılığıyla insanlara bulaştığına dair kesin bir kanıta henüz ulaşılamamış olmakla birlikte, son yıllarda yapılan çalışmalarda elde edilen veriler bunun olasılık dahilinde olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Clostridium difficile, gıda, patojen, pseudomembranöz kolit, antibiyotik tedavisi Clostridium difficile: Its Properties and Relationship with Foods Abstract Clostridium difficile, a Gram-positive, sporeforming and anaerobic bacterium, was first recognized in patients with antibiotic-associated diarrhea and pseudomembranous colitis in 1970s. Particularly, being treated with antibiotic and increasing age are the main risk factors for C. difficile infections. However, in recent years the rate of C. difficile infection also increased in population with low risk such as people who did not take antibiotic. Although it was investigated mostly in clinical microbiology, it was suspected that foods may be vehicles for transferring this pathogen to human due to being isolated from foods recently and the similarities between clinical isolates and those from foods as well as from animals. C. difficile was isolated from meat and meat products, ready-to-eat salads, vegetables and seafoods. The isolation rates and spore contamination levels were generally low. However, C. difficile spores are resistant to heat and could survive in cooked foods. Even though there is not any absolute evidence that C. difficile is transmitted to humans via foods, the current data obtained by very recent studies show that this is within possibility. Keywords: Clostridium difficile, food, pathogen, pseudomembranous colitis, antibiotic therapy Bu makaleye atıf yapmak için Ersöz, Ş.Ş., Coşansu, S. Gıda Teknolojileri Elektronik Dergisi 2014, 9(3) How to cite this article Ersöz, Ş.Ş., Coşansu, S. Clostridium difficile: Its Properties and Relationship with Foods Electronic Journal of Food Technologies, 2014, 9(3) 58-68

2 Ersöz, Ş.Ş., Coşansu, S. Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) GİRİŞ Clostridium difficile ilk kez 1935 yılında sağlıklı bebeklerin dışkılarından izole edilmiş [1] ve izole edildiği yıllarda Bacillus difficilis olarak adlandırılmıştır [2; 3; 4]. Difficilis kelimesi Latince kökenli bir kelime olup zor anlamına gelmektedir. Bu doğrultuda bir isim verilmesinin nedeni kültür ortamında gelişmesinin yavaş, izolasyonunun zor olmasından kaynaklanmaktadır [4; 5] lere kadar Bacillus difficilis olarak adlandırılan bu bakterinin ismi, Clostridium cinsine dahil olduğunun anlaşılmasıyla Clostridium difficile olarak değiştirilmiştir [4]. Daha sonra, 1978 yılında psödomembranöz kolit hastalığına yol açtığı belirlenmiş ve klindamisin tedavisi gören hastaların dışkılarından izole edilmiştir. Tüm bu sonuçlar sitotoksin üretimiyle psödomembranöz kolit, C. difficile kolonizasyonu ve antibiyotik tedavisi arasındaki ilişkiyi araştırmaya yöneltmiştir [6] lı yıllarda antibiyotik kullanımıyla birlikte sebep olduğu hastalıklarda iki kattan fazla artış gözlenmesi C. difficile in 90 ların patojeni olarak değerlendirilmesine yol açmıştır [7]. Kuzey Amerika da ve Avrupa da 2000 yılından beri görülen salgınlarda ölüm oranlarının artışından hipervirülant suşların sorumlu olduğu düşünülmektedir [8]. Hastalıkları Önleme ve Kontrol (CDC) merkezinin tahminlerine göre ABD de yılda 250 binden fazla C. difficile enfeksiyonu vakasına rastlandığı, ölüm oranlarının %1-2.5 arasında olduğu ve hastalığın yıllık maliyetinin yaklaşık 3 milyar doları aştığı bildirilmektedir [9]. Bu bakterinin neden olduğu enfeksiyon kaynaklı ölüm oranlarında artış gözlenmektedir. ABD de, C. difficile enfeksiyonu nedeniyle ölenlerin sayısı yılları arasında 3000 kişi iken, yılları arasında kişi olarak belirlenmiştir [10]. Bu rakamın son yıllarda binde 22,5 civarında olduğu bildirilmektedir [11]. Yine C. difficile üzerine araştırmaların yoğunlaştığı diğer bir ülke olan Kanada da ölüm oranları yılları arasında %1.5 ten 5.7 ye ulaşmıştır [12]. Geniş spektrumlu antibiyotik kullanılması sağlıklı bağırsak mikroflorasının yok olmasına neden olur ve C. difficile, Clostridium perfringens ve Salmonella gibi patojen bakteriler kolaylıkla bağırsaklarda kolonize olarak enfeksiyona yol açarlar [3]. Normal bağırsak mikroflorasının zarar görmesinin C. difficile in gelişmesi ve hastalık oluşturmasında önemli bir faktör olduğu kabul edilmektedir [13]. Günümüzde hastane ishalinin en önemli nedeninin C. difficile olduğu bildirilmektedir [14]. Hastane dışında toprak, su, gıda ve hayvanların büyük bir kısmı C. difficile kaynağı olarak gösterilmektedir[7; 15; 16]. 2. ÖZELLİKLERİ C. difficile Gram-pozitif, zorunlu anaerob, spor oluşturan ve sitotoksin üreten bir bakteridir [1; 2; 17]. Optimum gelişme sıcaklığı C dir [18]. Üreyebilmesi için atmosfer bileşiminde % 80 azot, %10 karbondioksit ve % 10 hidrojene ihtiyaç vardır [19]. Ayrıca oksijen hassaslığı yüksek olan bu bakteri çoğunlukla vejetatif formdadır ve gelişmesi için glisin ilavesine, enerji metabolizması için de beş aminoaside (lösin, izolösin, prolin, triptofan, valin) ihtiyaç duyar [4; 18]. Katı besiyerinde 48 saatlik inkübasyon süresi sonunda 1-3 mm boyutlarında yaygın koloniler oluşturur [19]. Hücreler 3-16 m uzunluğunda ve m çapındadır. Oval şekilli sporlar subterminal pozisyonda yer alırlar. Bazı suşlar 2-6 hücreden oluşan zincirler oluşturabilirler. Sıvı kültürde genelde hareketlidirler [20]. Diğer Clostridium türlerine göre daha yavaş gelişmesinden dolayı izolasyonu zordur. C. difficile bakteriyostatik özelliğe sahip p-krezolü sentezleyebilir ve yüksek konsantrasyonlarını tolere edebilir. Bu bileşik nedeniyle besiyerinde tipik at gübresi kokusuna neden olur [1]. Besiyerinde spor oluşumu arttırmak amacıyla sodyum taurokolat ilave edilir [19]. Sporları cansız objeler üzerinde yaygın olarak bulunur ve kullanılan kimyasallara dirençli olması sonucu hastane ortamında uzun süre canlı kalabilirler, ancak vejetatif formu sporları kadar dayanıklı değildir [3; 21]. C. difficile in sağlıklı insan bağırsağında bulunma oranı %2-3, yenidoğanlarda ise %40 civarındadır [22]. Yenidoğanlarda ve bebeklerde bu kadar sık görülmesine karşın hastalık gelişmemektedir. Bunun nedeni; C. difficile toksinlerinin bağırsak epitelyum duvarına bağlanamayacak kadar zayıf olması ve bu bölgedeki hücre reseptörlerinin gelişmemesinden kaynaklanmaktadır [23; 24]. 59

3 Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) C. DİFFİCİLE ENFEKSİYONU ve ANTİBİYOTİK KULLANIMI İLE İLİŞKİSİ C. difficile enfeksiyonu bağırsak florasının zarar görmesi sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır [25]. Yol açtığı hastalık hafif ishalden yaşamı tehdit eden psödomembranöz kolit ve toksik megakolon gibi bağırsak hastalıklarına kadar değişen tablo ortaya koyar [26; 27; 28]. İnsan bağırsak sisteminde yaklaşık farklı mikroorganizma cinsi ve dışkının her gramında yaklaşık olarak bakteri hücresi bulunmaktadır. Bu organizmalar, kompleks karbonhidratların sindirilmesi, enerji depolanması, bağışıklık fonksiyonları ve patojen istilasına karşı korunma gibi bazı fonksiyonlara yardım ederler [25]. Antibiyotik kullanımına bağlı C. difficile enfeksiyonu, antibiyotik kullanımı sonucunda bağırsaktaki doğal floranın zarar görmesi ve ortamın C. difficile sporlarının çimlenmesi için uygun hale gelmesi ile başlar. Bağırsakta sporlar çimlendikten sonra oluşan vejetatif hücreler hızla çoğalır ve toksin üretirler. Enfektif doz konusunda kesin bir veri olmamakla birlikte, hastalığın ortaya çıkışında kişinin genel sağlık durumunun ve yakın zamanda geniş spektrumlu antibiyotik kullanmış olmanın etkili olduğu belirtilmektedir [1]. Genel olarak C. difficile enfeksiyonunun risk faktörleri arasında başta antibiyotik tedavisi olmak üzere hastanede yatarak tedavi görme, ilerlemiş yaş [2] ve gastrointestinal operasyonlar yer almaktadır [13; 14; 29; 30]. ABD de yıllarında yapılan bir araştırmaya göre C. difficile enfeksiyonuna bağlı ölümlerin %90 ından fazlası 65 yaş üstü hastalarda meydana gelmiştir [10]. Bu veriler nedeniyle 65 yaş üstü bireylerde enfeksiyona yakalanma riskinin oldukça yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Salgınların artmasıyla birlikte daha önceleri düşük riskli kabul edilen çocuklar, gebe kadınlar ve antibiyotik almayan bireylerde de hastalığın görülme oranı artmıştır [31; 32; 33]. C. difficile enfeksiyonlarındaki artışın ve hastalığın daha ciddi seyretmesinin nedenleri konusunda çeşitli teoriler ortaya atılmıştır. Bir teoriye göre; kontrolsüz antibiyotik kullanımı sonucunda yüksek virülens özelliğe sahip antibiyotiğe dirençli C. difficile suşları ortama hakim olmaktadır. Bir diğer teoriye göre de koyun, keçi, sığır, tavuk gibi çiftlik hayvanlarında C. difficile enfeksiyonları artmakta ve patojen bu çiftlik hayvanlarından elde edilen gıdalarla insanlara taşınmaktadır [1; 2; 4]. C. difficile e bağlı hastalıklarda ana risk faktörünün özellikle geniş spektrumlu antibiyotik kullanımı olduğu ifade edilmektedir [13; 26]. Bazı antibiyotiklerin kullanımı diğerlerine göre hastalığın ortaya çıkmasında daha fazla risk oluşturmaktadır (Tablo 1). Özellikle klindamisin [34], sefalosporin ve florokinolon içeren antibiyotiklerin kullanılması C. difficile enfeksiyonunda artışa neden olur [3; 32]. Ayrıca ampisilin ve amoksisilin içeren antibiyotiklerin de etkili olduğu belirtilmektedir [34]. Tablo 1. Farklı antibiyotiklerin C. difficile riski açısından karşılaştırılması [26] Düşük risk Orta Risk Yüksek Risk Aminoglikozidler Ko-amoksilav 2. ve 3. Kuşak sefalosporinler Vankomisin Makrolidler Klindamisin Trimetoprim Amoksisilin/ampisilin Fluorokinolonlar Tetrasiklin Piptazobactam Benzilpenisilin 4. PATOJENİTE C. difficile, elverişli koşullar altında temel virülans faktörleri olan toksin A ve toksin B üretir [4; 17]. tcda geni tarafından kodlanan toksin A bir enterotoksin olup, kolonda iltihaplanma, yapısal bozulma ve ishale neden olur [4; 35]. tcdb geni tarafından kodlanan toksin B ise bir sitotoksindir [36]. Toksin A 308 kda, toksin B ise 260 kda molekül ağırlığındadır [37]. Toksin A ve B yi kodlayan genler kromozom üzerinde birbirine çok yakın olup, 19.6 kbp den oluşan ve patojenik lokus (PaLoc) olarak adlandırılan bölgede yer alırlar [35]. Logaritmik gelişme fazında iken, ortamda yeterli miktarda şeker yani glikoz bulunduğunda toksin A ve B nin sentezi baskılanmakta, bakteri kültürü durağan faza girdiğinde toksin üretiminde önemli bir artış 60

4 Ersöz, Ş.Ş., Coşansu, S. Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) gözlenmektedir. Bu nedenle, toksin üretiminden önce çoğalmaya ve kolonize olmaya öncelik tanındığı, toksin A ve B nin üretiminin bir tür katabolik baskıya maruz kaldığı düşünülmektedir [18]. Aminoasit dizilimi bakımından %45 oranında benzerlik gösteren toksin A ve B nin yapılarında yer alan bazı bölgeler tamamen aynıdır [36]. Yapısal farklıklarına rağmen her iki toksinin de hücre üzerine etkileri benzerdir. Hücre iskeletinin oluşmasında ve yapısının korunmasında önemli rolü olan Rho proteinlerini glikolizasyon yoluyla inaktive ederler ve bunun sonucunda aktin hücre iskeleti ve doku birleşme noktaları bozulur, bağırsak epitel hücrelerinin tahrip olur ve permeabilite artışı ile ishal meydana gelir [35; 38;39]. Dışkıdaki toksin miktarı ile semptomların şiddeti arasında yakın ilişki olduğu ortaya konmuştur [4]. C. difficile suşlarının yaklaşık %75 i her iki toksini de üretmekte olup, toksin üretmeyen suşlar patojenik özellik göstermezler [40]. Bağırsak mukozasında toksin B, toksin A dan yaklaşık 10 kat daha etkilidir. Toksin A üretmeyen yani sadece toksin B üreten suşların, her iki toksini de üreten suşlar kadar ciddi bir hastalık tablosuna yol açtığı gözlenmiştir [4]. Toksinlerin mukozaya etkisi üzerine yapılan bir çalışmada toksin B nin verdiği zarar yaklaşık %31 iken, toksin A nın zarar vermediği görülmüştür [41]. Üçüncü bir toksin tipi bazı C. difficile suşları tarafından üretilen binary (ikili) toksin CDT dir. Binary toksin, toksin A ve B nin her ikisini de içerir. Ancak bu toksin, PaLoc dışında bir CDT lokusunda yer alan cdta ve cdtb genleri tarafından kodlanır [35; 39]. Binary toksinin invitro koşullarda enterotoksik aktivite gösterdiği belirlenmiş, ancak C. difficile enfeksiyonunda olası rolü tam olarak anlaşılamamıştır. Ancak, toksin A ve B yi sinerjist olarak etkilediği ve daha ciddi bir hastalık tablosunun ortaya çıkmasına neden olduğu düşünülmektedir [2]. Suşlardan en tehlikelisi hipervirülent bir suş olan ribotip 027 dir. Çünkü diğerlerinden daha ağır hastalıklara neden olur ve dolayısıyla ölüm oranı daha fazladır [42]. C. difficile 027 tipi 2008 yılında 16 Avrupa ülkesinde görülmüştür [43]. 5. EVCİL HAYVANLARDA C. DIFFICILE VARLIĞI C. difficile in patojenik izolatlarının olası bulaşma kaynaklarının hayvanlar olduğu düşünülmektedir. Hayvanlarda ilk çalışmalar 1980 li yıllarda başlamış olmakla birlikte, 2000 li yıllara kadar bu durum doğrulanamamıştır. İnsanlarda bulunan izolatlar ile gıdalardan ve hayvanlardan elde edilen izolatlar genellikle birbirine benzerlik göstermektedir [44; 45]. Bundan dolayı insanlarda görülen C. difficile e bağlı hastalıklara ve asemptomik taşıyıcılık durumuna hayvanlarda da rastlanmaktadır [31]. Hayvanlardan izole edilen genotiplerin heterojenitesi (yaklaşık farklı PCR ribotipi) insanlarınkinden (yaklaşık 190 PCR ribotipi) daha düşüktür [38]. Çeşitli ülkelerde gerçekleştirilen çalışmalarda PCR ribotip 078 gibi bazı suşların insan, evcil hayvan ve et örneklerinde rastlandığı görülmektedir [46; 47; 48; 49; 50]. Evcil hayvanlar ve çiftlik hayvanları hipervirülent hayvan kaynaklı suşların olası kaynağı olarak görülmektedir [46; 51]. C. difficile; domuz, buzağı, at, devekuşu, kedi, köpek ve kümes hayvanlarında bağırsak hastalıklarının önemli bir nedenidir [52]. Tavuk [49], koyun [53], domuz [54], keçi, sığır, koyun ve buzağı gibi çiftlik ve kümes hayvanları asemptomik olarak bünyelerinde bulundurabilirler [38; 52; 55; 56]. C. difficile suşlarının hem insanlarda hem de hayvanlarda rastlanan önemli iki tanesi ribotip 027 ve ribotip 078 dir [17; 57; 58]. C. difficile in hayvanlarda görülme sıklığı ülkeden ülkeye, araştırmaya, türlere, araştırma yoğunluğuna ve hatta örnekleme prosedürüne göre farklılık göstermektedir [13; 51]. 6. C. DIFFICILE İN GIDALARDA BULUNMA SIKLIĞI İlk kez 1982 yılında, yaşlı bir hastanın konserve somon tükettikten sonra pseudomembranöz kolite yakalanmasıyla söz konusu gıdanın bulaşma kaynağı olabileceğinden şüphelenilmiş, ancak bu gıdada C. difficile varlığı araştırılmamıştır yılları arasında yapılan çalışmalarda hastane menüsünde yer alan pişmiş gıdalarda bu bakteriye rastlanmamış olmakla birlikte, çiğ gıdalar veya yetersiz pişmiş gıdaların bulaşma kaynağı olabileceği üzerinde durulmamıştır [7]. Ancak, 1988 yılında yapılan bir 61

5 Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) çalışmada diğer Clostridium türleri ile birlikte C. difficile sporları da baldan izole edilmiştir [1] yılları arasında direkt olarak C. difficile in gıdalardaki varlığı konusunda yapılmış neredeyse hiç çalışma bulunmamaktadır. Ancak bu tarihten sonra özellikle de son beş yılda gıdalarda bu patojenin varlığını gösteren çok sayıda bilimsel araştırma makalesine rastlanmaktadır (Tablo 2). Tablo 2. C. difficile in gıdalardan izolasyon oranı ve toksin tipleri Örnek % Pozitif (Toplam Örnek Sayısı) Ribotip Gıdalar aracılığı ile insanlara bulaştığı henüz doğrulanmamış olmakla birlikte, C. difficile in gıdalardan izolasyon oranı % aralığında değişmektedir (Tablo 2). Çeşitli et ve et ürünleri yanında, C. 62 Ülke Örnekleme Zaman Aralığı Sığır eti 0 (145) - Hollanda 2008/2009 [47] Sığır eti 12 (115) 027, 078, C Kanada 2008 [49] Sığır eti 1.65 (121) 078 İran 2012 [60] Sığır eti (hamburger ve kıyma) 2.38 (33) 078, 014 Belçika 2012 [52] Sığır kıyması 20.8 (53) 014, 077, M26, M31 Kanada 2005 [61] Sığır kıyması 6.7 (214) 027, 077, 014 Kanada 2006 [62] Sığır kıyması 50 (26) 027, 078 ABD, Arizona 2007 [59] Sığır kıyması 2 (105) Toksinotip 0, PCRribotip Fransa 2007/2008 [63] 012 Sığır kıyması 8.3 (24) 0348, 0088 Kanada 2007 [64] Sığır ve/veya domuz kıyması 3 (100) Ribotip AI-57 Avusturya 2007/2008 [65] Dana eti 0 (19) - Hollanda 2008/2009 [47] Dana pirzola 14.3 (7) 014, 077, M26, M31 Kanada 2005 [61] Dana pirzola 4.6 (65) 027 Kanada 2006 [62] Karaciğer sosisi 62.5 (16) 027, 078 ABD, Arizona 2007 [59] (Braunschweiger) Sosis 14.3 (7) 027 ABD, Arizona 2007 [59] İspanyol sucuğu 30 (10) 027, 078 ABD, Arizona 2007 [59] Bufalo eti 8.96 (67) 078 İran 2012 [60] Deve eti 0 (124) - İran 2012 [60] Sığır karkası 7.9 (101) Belçika 2011/2012 [50] Domuz karkası 7 (100) Belçika 2011/2012 [50] Domuz eti 0 (63) - Hollanda 2008/2009 [47] Domuz (sosis, kıyma) 4.7 (107) 078, 014, UCL57, Belçika 2012 [52] UCL378 Domuz kıyması 12 (115) 078, 027, C, E, Y Kanada 2008 [49] Domuz kıyması 42.9 (7) 027, 078 ABD, Arizona 2007 [59] Domuz kıyması 4.2 (24) 0139 Kanada 2007 [64] Domuz eti 1.8 (393) 027, OVCB, T, Y, V Kanada 2007/2008 [66] Domuz sosisi 23.1 (13) 027,078 ABD, Arizona 2007 [59] Çiğ et ürünü 9.3 (243) ToksinotipV, ABD, Teksas [58] Toksinotip IX Farklı tipte et örnekleri (sığır 2.4 (82) - İsviçre 2008 [67] kıyma, hamburger, koyun eti vb.) Hindi kıyma 44.4 (9) 078 ABD, Arizona 2007 [59] İnek eti 0.94 (106) - İran 2012 [60] Keçi eti 3.26 (92) 078 İran 2012 [60] Çiğ et ürünü 2.0 (102) 078 ABD, 2011/2012 [48] Pittsburgh Koyun eti 0.67 (150) - İran 2012 [60] Kuzu eti 6.3 (16) 045 Hollanda 2008/2009 [47] Salata 7.5 (40) 001,017 İskoçya 2008 [68] Tüketime hazır salata ve sebze 2.9 (104) 001, 014/020/077, 015 Fransa 2010/2011 [69] Sebze 2.4 (300) - Güney Galler 1995 [53] Sebze 4.5 (111) 078, V+ Kanada 2009 [70] Tavuk 2.7 (257) 001, 003, 087, 071, NT Hollanda 2008/2009 [47] Deniz ürünleri 4.8 (119) 078, OVCO Kanada 2010 [44] Deniz ürünleri 4.5 (67) ToksinotipV ABD, Teksas 2012 [71] Kaynak

6 Ersöz, Ş.Ş., Coşansu, S. Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) difficile in izole edildiği gıdalar arasında tüketime hazır salata, sebze ve deniz ürünleri gibi gıdalar da yer almaktadır. Bugüne kadar rastlanan en yüksek izolasyon oranı %62.5 olup, tütsülenmiş baharatlı karaciğer sosisi olarak tanımlanabilecek Braunschweiger adı verilen tüketime hazır et ürününde analize alınan 16 örneğin 10 adedinden C. difficile izole edilmiştir [59]. Ancak bu gibi istisnalar dışında genel olarak hem izolasyon oranının hem de kontaminasyon düzeyinin düşük olduğu görülmektedir. Sonuçlar arasında bu kadar yüksek varyasyon olmasının; örnekleme ve izolasyon yöntemi, gıda çeşidi ve gıdaya uygulanan işlemlerin farklı olması ile laboratuvarlardaki olası çapraz bulaşmadan kaynaklanabileceği ileri sürülmektedir [45]. C. difficile fekal-oral yolla yayıldığından ve çiftlik hayvanları ile kanatlılardan izole edilmiş olduğundan, bu bakterinin gıdalar aracılığı ile insanlara bulaşma potansiyeli olduğu düşünülmektedir. Et kesim sırasında C. difficile ile enfekte olmuş hayvanlardan veya kesim hijyenine dikkat etmeyen personel nedeniyle kontamine olabilir [1]. Bazı çalışmalarda C. difficile spor sayısı da araştırılmış olup genellikle düşük düzeylerdedir [48; 49; 63; 68; 72]. Ancak, et veya diğer gıdalarda bu bakterinin sporları varsa pişirme işlemi ile öldürülemeyeceği ve 71 C de 2 saatlik ısıl işlem süresince canlı kaldıkları belirlenmiştir [73]. Diğer yandan gıdalardan izole edilen suşlardan bazılarının toksijenik olduğu ve hastalardan izole edilen suşlara benzerlik gösterdiği görülmektedir. 7. GIDALARDAN C. DIFFICILE İN İZOLASYONU ve TANIMLANMASI C. difficile in gıdalardan izolasyonunda genel olarak izlenen yol; selektif sıvı besiyerinde gerçekleştirilen zenginleştirme aşamasından sonra spor oluşturmayan bakterileri elimine etmek için alkol şoku uygulanması ve ardından selektif katı besiyerine ekim yapılması şeklindedir. Selektif katı besiyerinde gelişen tipik koloniler izole edilip morfolojik, biyokimyasal ve serolojik testler ile doğrulanmaktadır. Selektif zenginleştirme ortamı olarak %0.1 sodyum taurokolat ilave edilmiş CDMN (Clostridium Difficile Moxalactam Norfloxacin) Broth [44, 49; 65; 66; 70; 72], %0.1 sodyum taurokolat ilave edilmiş CCF (Cycloserine Cefoxitin Fructose) Broth [58], %0.1 sodyum taurokolat ve %0.5 lizozim ilave edilmiş CCM (Cycloserine Cefoxitin Mannitol) Broth [48], %0.1 sodyum taurokolat ve at kanı ilave edilmiş Clostridium Difficile Broth [47; 61] besiyerleri kullanılmaktadır. Bahsedilen besiyerlerine ilave edilen sodyum taurokolat sporların çimlenmesini teşvik ettiği için izolasyonu kolaylaştırmaktadır [74]. Selektif zenginleştirme besiyeri anaerobik koşullarda 37 C inkübe edilmekte olup, süre 2-10 gün arasında değişmektedir. Selektif sıvı besiyerinde yapılan zenginleştirme aşamasından sonra sporsuz bakterileri elimine etmek amacıyla alkol şoku uygulanmaktadır. Bu amaçla zenginleştirme kültürü 1:1 oranında %96 lık etanol ile karıştırılıp oda sıcaklığında 1 saat inkübe edilir. İnkübasyonun sonunda kültür santrifüjlenir ve elde edilen peletten selektif katı besiyerine sürme yapılır [49; 72]. Bu aşamada en yaygın kullanılan yöntem alkol şoku uygulaması olmakla birlikte, alternatif bir yöntem de ısıl işlemdir. Isı uygulamasında zenginleştirme kültürü 70 C de 1 saat bekletilir [65]. İzolasyon için selektif katı besiyerleri olarak CDMN (Clostridium Difficile Moxalactam Norfloxacin) Agar [47; 49; 61; 72], Colombia Blood Agar [44; 66; 70], CCF (Cycloserine Cefoxitin Fructose) Agar [58] veya %5 koyun kanı ilave edilmiş Trypticase Soy Agar [48] besiyerlerinden biri kullanılmaktadır. Selektif katı besiyerine elde edilen peletten ekim yapılır ve saat 37 C de anaerobik inkübasyona bırakılır. İnkübasyon sonunda besiyeri üzerinde gelişen gri renkli, hemolitik olmayan yaygın şekilli şüpheli koloniler izole edilerek morfolojik ve biyokimyasal testler ile doğrulanır. Gram-pozitif, subterminal pozisyonda spor oluşturan, at kanı içeren besiyerinde 365 nm UV ışığı altında sarı-yeşil floresan ışıma veren, lesitinaz aktivitesi negatif ve L-prolin aminopeptidaz aktivitesi pozitif olan izolatlar C. difficile olarak doğrulanır. Ayrıca katı besiyerinde at-fil gübresi kokusu oluşumu bu bakteri için tipik bir özelliktir [47; 49; 65; 72]. 63

7 Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) SONUÇ Bugüne kadar gıdaların aracı olduğu bir C. difficile enfeksiyonu rapor edilmemiş olmakla birlikte, yapılan tarama çalışmalarında elde edilen sonuçlar bunun olasılık dahilinde olduğunu göstermektedir. C. difficile in gıdalardaki davranışı ve çeşitli gıda işleme proseslerinin etkisi konusunda yeterli bilgi mevcut değildir. Bu nedenle, C. difficile enfeksiyonlarında gıdaların rolünün daha iyi anlaşılabilmesi için bahsedilen konularda daha fazla çalışma yapılması gerekmektedir. 9. KAYNAKLAR 1. Doyle, M. E., 2013, Clostridium difficile as a risk associated with animals sources, Food Research Institue (FRI), January 2013, 2. Kelly, C. P. and Thomas LaMont, J., 2008, Clostridium difficile More Difficult than Ever, New England Journal of Medicine, 359, Ghose, C., 2013, Clostridium difficile infection in the twenty-first century, Emerging Microbes and Infections, 2(9), e Kazanowski, M., Smolarek, S., Kinnarney, F. and Grzebieniak, Z., 2013, Clostridium difficile: epidemiology, diagnostic and therapeutic possibilities-a systematic review, Techniques in Coloproctology, Tsutsumi L. S., Owusu Y. B., Hurdle J. G. and Sun, D., 2014, Progress in the Discovery of Treatments for C. difficile Infection: A Clinical and Medicinal Chemistry Review, Current Topics in Medicinal Chemistry, 14, Voth D. E. and Ballard, J. D., 2005, Clostridium difficile toxins: mechanism of action and role in disease, Clinical Microbiology Reviews, 18(2), Rodriguez-Palacios, A., Brogmann, S., Kline, T. R. and LeJeune, J. T., 2013, Clostridium difficile in foods and animals: history and measures to reduce exposure, Animal Research Reviews, 14(1), Warny, M., Pepin, J., Fang, A., Killgore, G., Thompson, A., Brazier, J., Frost, E. and McDonald, L. C., 2005, Toxin-production by an emerging strain of Clostridium difficile associated with outbreaks of severe disease in North America and Europe, Lancet, 336, Musgrave, C. R., Bookstaver, P. B., Sutton, S. S. and Miller, A. D., 2011, Use of alternative or adjuvant pharmacologic treatment strategies in the prevention and treatment of Clostridium difficile infection, International Journal of Infectious Diseases, 15(7), e438 e McDonald, L. C., Lessa, F., Sievert, D., Wise, M., Herrera, R., Gould, C., Malpiedi, P., Dudeck, M., Srinivasan, A., Fridkin, S. and Cardo, D., 2012, Vital signs: Preventing Clostridium difficile infections, Morbidity and Mortality Weekly Report, 61, Bass, S. N., Bauer, S. R., Neuner, E. A. and Lam, S. W., 2013, Comparison of treatment outcomes with vancomycin alone versus combination therapy in severe Clostridium difficile infection, Journal of Hospital Infection, 85(1), Lai, C. C., Lin, S. H., Tan, C. K., Liao, C. H., Huang, Y. T. and Hsueh, P. R., 2013, Clinical manifestations of Clostridium difficile infection in a medical center in Taiwan, Journal of Microbiology, Immunology and Infection; doi: /j.jmii Weese, J. S., 2010, Clostridium difficile in food innocent bystander or serious threat? Clinical Microbiology and Infection, 16(1), Khanna, S. and Pardi, D. S., 2012, Clostridium difficile Infection: New Insights Into Management, In: Mayo Clinic Proceedings, Elsevier, 87(11),

8 Ersöz, Ş.Ş., Coşansu, S. Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) Gould, L. H. and Limbago, B., 2010, Clostridium difficile in Food and Domestic Animals: A New Foodborne Pathogen? Clinical Infectious Diseases, 51(5), Brazier, J. S., 1998, The epidemiology and typing of Clostridium difficile, Journal of Antimicrobial Chemotherapy, 41, Smits, W. P., 2013, Hype or Hypervirulence A reflection on problematic C. difficile strains, Virulence, 4(7), Gibbs, P. A., 2009, Pathogenic Clostridium species. In; Foodborne Pathogens: Hazards, Risk Analysis and Control; 2nd edition, Ch. 23, pp Eds. C.deW. Blackburn & P.J. McClure, Woodhead Publishing Ltd., Cambridge, UK, CRC Press Boca Raton USA. 19. Kıyan, M., 1999, Anaerop, Sporlu, Gram Pozitif Basiller. In: Ustaçelebi Ş. Temel ve Klinik Mikrobiyoloji. 1. Baskı, Ankara: Güneş Kitabevi, syf Acha, N. P. and Szyfres, B., 2001, Zoonoses and Communicable Diseases Common to Man and Animals (third ed.), vol. 1, Pan American Health Organization (PAHO), Washington, DC. pp Planche, T. and Arnold, A., 2009, Clostridium difficile, Medicine, 37(12), Libby, D. B. and Bearman, G., 2009, Bacteremia due to Clostridium difficile-review of the literature, International Journal of Infectious Diseases, 13(5), e305-e Libby, J. M. and Wilkins, T. D., 1982, Production of Antitoxins to Two Toxins of Clostridium difficile and Immunological Comparison of the Toxins by Cross-Neutralization Studies, Infection and Immunity, 35(1), Boral, Ö. B., 2002, C. difficile infeksiyonu ön tanılı hastaların dışkı örneklerinde toksin A ve B'nin belirlenme sıklığı, Türk Mikrobiyoloji Cemiyeti Dergisi, 32(3-4), Gough, E., Shaikh, H. and Manges, A. R., 2011, Systematic Review of Intestinal Microbiota Transplantation (Fecal Bacteriotherapy) for Recurrent Clostridium difficile Infection. Clinical Infectious Diseases, 53(10), Monaghan, T., Boswell, T. and Mahida, Y. R., 2009, Recent advances in Clostridium difficileassociated disease, Postgraduate Medical Journal, 85(1001), Quesada-Gómez, C., Vargas, P., López-Ureña, D., Gamboa-Coronado, M. M. and Rodríguez- Cavallini, E., 2012, Community-acquired Clostridium difficile NAP1/027-associated diarrhea in an eighteen month old child, Anaerobe, 18, Mitchell, B. G. and Gardner, A., 2012, Mortality and Clostridium difficile infection: a review, Antimicrobial Resistance and Infection Control, 20(1), Jump R. L. P., Pultz, M. J. and Donskey, C. J., 2007, Vegetative Clostridium difficile survives in room air on moist surfaces and in gastric contents with reduced acidity: a potential mechanism to explain the association between proton pump inhibitors and C. difficile-associated Diarrhea? Antimicrobial Agents and Chemotherapy, 51(8), Hutton, M. L., Mackin, K. E., Chakravorty, A. and Lyras, D., 2014, Small animal models for the study of Clostridium difficile disease pathogenesis, FEMS Microbiology Letters, 352, Rupnik, M., 2007, Is Clostridium difficile-associated infection a potentially zoonotic and foodborne disease? Clinical microbiology and infection, 13(5), Johnson, S., 2009, Recurrent Clostridium difficile infection: A review of risk factors, treatments, and outcomes, Journal of Infection, 58, Clements, A. C. A., Magalhaes, R. J. S., Tatem, A. J. and Riley, T. V., 2010, Clostridium difficile PCR ribotip 027: assessing the risks of further worldwide spread, The Lancet, 10,

9 Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) Mylonakis, E., Ryan, E. T. and Calderwood, S. B., 2001, Clostridium difficile- Associated Diarrhea: a review, Archives of Internal Medicine, 161(4), Vaishnavi, C., 2010, Clinical spectrum and pathogenesis of Clostridium difficile associated diseases, Indian Journal of Medical Research, 131, Songer, J. G., 2004, The Emergence of Clostridium difficile as a pathogen of food animals, Animal Health Research Reviews, 5(2), Trejo, F. M., De Antoni, G. L. and Pérez, P. F., 2013, Protective effect of bifidobacteria in an experimental model of Clostridium difficile associated colitis, Journal of Dairy Research, 80(3), Rupnik, M., Wilcox, M. H. and Gerding, D. N., 2009, Clostridium difficile infection: new developments in epidemiology and pathogenesis, Nature Reviews Microbiology, 7, Kılıç, A., 2013, Clostridium difficile Enfeksiyonu: Epidemiyoloji, Risk Faktörleri, Patogenez, Klinik Özellikler, Tanı ve Tedavi, Mikrobiyoloji Bülteni, 47(3), Nazlıgül, Y. ve Gül, C., 2006, Nozokomiyal diyare, Güncel Gastroenteroloji, 10(3), Riegler, M., Sedivy, R., Pothoulakis, C., Hamilton, G., Zacherl, J., Bischof, G., Cosentini, E., Feil, W., Schiessel, R. and LaMont, J. T., 1995, Clostridium difficile Toxin B Is More Potent than Toxin A in Damaging Human Colonic Epithelium In Vitro, The Journal of Clinical Investigation, 95(5), Indra, A., Lassing, H., Baliko, N., Much, P., Fiedler, A., Huhulescu, S. and Allerber, F., 2009, Clostridium difficile: a new zoonotic agent? Wiener Klinische Wochenschrift, 121, Kuijper, E. J., Barbut, F., Brazier, J. S., Kleinkauf, N. et al., 2008, Update of Clostridium difficile infection due to PCR ribotype 027 in Europe, 2008, Eurosurveillance, 13(7-9), Metcalf D., Avery B. P., Janecko N., Matic N., Smith, R. R. and Weese, J. S., 2011, Clostridium difficile in seafood and fish, Anaerobe, 17, Marsh, J. W., 2013, Counterpoint: Is Clostridium difficile a food-borne disease? Anaerobe, 21, Debast, S. B., van Leengoed, L. A. M. G., Goorhuls, A., Harmanus, C., Kuijper, E. J. and Bergwerff, A. A., 2009, Clostridium difficile PCR ribotype 078 toxinotype V found in diarrhoeal pigs identical to isolate from affected humans, Environmental Microbiology, 11(2), Boer, E., Nahuis, A. Z., Heuvelink, A. E., Harmanus, C. and Kuijper, E. J., 2011, Prevalence of Clostridium difficile in retailed meat in The Netherlands, International Journal of Food Microbiology, 144, Curry, S. R., Marsh, J. W., Schlackman, J. L. and Harrison, L.H., 2012, Prevalence of Clostridium difficile in uncooked ground meat products from Pittsburgh, Pennsylvania, Applied and Environmental Microbiology, 78(12), Weese, J. S., Avery, B. P., Rousseau, J. and Reid-Smith, R., 2009, Detection and enumeration of Clostridium difficile spores in retail beef and pork, Applied and Environmental Microbiology, 75(15), Rodriguez, C., Avesani, V., Broeck, J. V., Taminiaua, B., Delmée, M. and Daube, G., 2013, Presence of Clostridium difficile in pigs and cattle intestinal contents and carcass contamination at the slaughterhouse in Belgium, International Journal of Food Microbiology, 166, Blanco, J. L., Álvarez-Pérez, S. and García, M. E., 2013, Is the prevalence of Clostridium difficile in animals underestimated? The Veterinary Journal, 197,

10 Ersöz, Ş.Ş., Coşansu, S. Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) Rodriguez, C., Taminiau, B., Avesani, V., Broeck, J. V., Delmée, M. and Daube, G., 2014, Multilocus sequence typing analysis and antibiotic resistance of Clostridium difficile strains isolated from retail meat and humans in Belgium, Food Microbiology, 42, Al Saif, N. and Brazier, J. S., The distribution of Clostridium difficile in the environment of South Wales, Journal of Medical Microbiology, 45, Songer, J. G., Post, K. W., Larson, D. J., Jost, B. H. and Glock, R. D., 2000, Infection of neonatal swine with Clostridium difficile, Swine Health and Production, 8, Rodriguez-Palacios, A., Stämpfli, H. R., Duffield, T., Peregrine, A. S., Trotz-Williams, L. A., Arroyo, L. G., Brazier, J. S. and Weese, J. S., 2006, Clostridium difficile PCR Ribotypes in Calves, Canada, Emerging Infectious Diseases (www.cdc.gov/eid), 12(11), Simango, C. and Mwakurudza, S., 2008, Clostridium difficile in broiler chickens sold at market places in Zimbabwe and their antimicrobial susceptibility, International Journal of Food Microbiology, 124, Cartman, S. T., Heap, J. T., Kuehne, S. A., Cockayne, A. and Minton, N. P., 2010, The emergence of hypervirulence in Clostridium difficile, International Journal of Medical Microbiology, 300, Harvey, B. R., Norman, K. N., Andrews, K., Norby, B., Hume, M. E., Scanlan, C. M., Hardin, M. D. and Scott, H. M., 2011, Clostridium difficile in retail meat and processing plants in Texas, Journal of Veterinary Diagnostic Investigation, 23(4), Songer, J. G., Trinh, H. T., Killgore, G. E., Thompson, A. D., McDonald, L. C. and Limbago, B. M., 2009, Clostridium difficile in retail meat products, USA, Emerging Infectious Diseases (www.cdc.gov/eid), 15(5), Rahimi, E., Jalali, M. and Weese, J. S., 2014, Prevalence of Clostridium difficile in raw beef, cow, sheep, goat, camel and buffalo meat in Iran, Biomed Central Public Health, 14(119), Rodriguez- Palacios, A., Staempfli, H. R., Duffield, T. and Weese, J. S., 2007, Clostridium difficile in retail ground meat, Canada, Emerging Infectious Diseases (www.cdc.gov/eid), 13(7), Rodriguez-Palacios, A., Reid-Smith, R., Daignault, D., Janecko, N., Avery, B. P., Martin, H., Thomspon, A. D., McDonald, L. C., Limbago, B. and Weese, J. S., 2009, Possible seasonality of Clostridium difficile in retail meat, Canada, Emerging Infectious Diseases, 15(5), Bouttier, S., Felix, B., Lambert, S., Collignon, A. and Barbut F., 2010, Clostridium difficile in ground meat, France, Emerging Infectious Diseases, 16(4), Visser, M., Sepehrim, S., Olson, N., Du, T., Mulvey, M. R. and Alfa, J. M., 2012, Detection of Clostridium difficile in retail ground meat products in Manitoba, The Canadian Journal of Infectious Diseases and Medical Microbiology, 23(1), Jöbstl, M., Heuberger, S., Indra, A., Nepf, R., Köfer, J. and Wagner, M., 2010, Clostridium difficile in raw products of animal origin., International Journal of Food Microbiology, 138, Metcalf, D., Reid-Smith, R. J., Avery, B. P. and Weese, J. S., 2010, Prevalence of Clostridium difficile in retail pork, Canadian Veterinary Journal, 51, Von Abercron, M., Marie, S., Karlsson, F., Wigh, G. T., Wierup, M. and Krovacek, K., 2009, Low Occurrence of Clostridium difficile in Retail Ground Meat in Sweden, Journal of Food Protection, 8, Bakri, M. M., Brown. D. J., Butcher. J. P. and Sutherland, A. D., 2009, Clostridium difficile in readyto-eat salads, Scotland, Emerging Infectious Disease, 15,

11 Teknolojik Araştırmalar: GTED 2014 (9) Eckert, C., Burghoffer, B., Barbut, F Contamination of ready-to-eat raw vegetables with Clostridium difficile in France. Journal of Medical Microbiology, 62, Metcalf, D. S., Costa, M. C., Dew, W. M. V. and Weese, J. S., 2010, Clostridium difficile in vegetables, Canada, Letters in Applied Microbiology, 51, Norman, K. N., Harvey, R. B., Andrews, K., Hume, M. E., Callaway, T. R., Anderson, R. C. and Nisbet, D. C., 2014, Survey of Clostridium difficile in retail seafood in College Station, Texas, Food Additives & Contaminants: Part A, DOI: / Weese, J. S., Reid-Smith, R. J., Avery, B. P. and Rousseau, J., 2010, Detection and characterization of Clostridium difficile in retail chicken, Letters in Applied Microbiology, 50(4) Rodriguez-Palacios, A., Reid-Smith, R. J., Staempfli, H. R. and Weese, J. S., 2010, Clostridium difficile survives minimal temperature recommended for cooking ground meats, Anaerobe, 16, Brazier, J. S. and Borriello, S. P., 2000, Microbiology, epidemiology and diagnosis of Clostridium difficile infection, Current Topics in Microbiology and Immunology, 250,

Clostridium. Clostridium spp. Clostridium endospor formu. Bacillus ve Clostridium

Clostridium. Clostridium spp. Clostridium endospor formu. Bacillus ve Clostridium Clostridium Gram pozitif, sporlu çomaklar olup anaeropturlar. Doğal yaşam ortamları toprak, ayrıca insan ve hayvanların bağırsaklarıdır. Hastalık etkeni türlerde patojenite ekzotoksin veya ekzoenzim üretimi

Detaylı

CLOSTRIDIUM DIFFICILE NİN GIDALARDA BULUNUŞU VE HALK SAĞLIĞI AÇISINDAN ÖNEMİ

CLOSTRIDIUM DIFFICILE NİN GIDALARDA BULUNUŞU VE HALK SAĞLIĞI AÇISINDAN ÖNEMİ Elektronik Mikrobiyoloji Dergisi TR (Eski adı: OrLab On-Line Mikrobiyoloji Dergisi) Yıl: 2016 Cilt: 14 Sayı: 1 Sayfa: 36-49 www.mikrobiyoloji.org/pdf/702160103.pdf CLOSTRIDIUM DIFFICILE NİN GIDALARDA BULUNUŞU

Detaylı

Emrah Salman, Zeynep Ceren Karahan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi. Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Emrah Salman, Zeynep Ceren Karahan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi. Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Emrah Salman, Zeynep Ceren Karahan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Antibiyotik kullanımına bağlı ishal etkeni olan Clostridium difficile, nozokomiyal diyarenin en sık

Detaylı

Clostridium difficile ve Gıda Güvenliği Açısından Önemi GİRİŞ. Fatma Yıldız 1, Ali Gücükoğlu 1

Clostridium difficile ve Gıda Güvenliği Açısından Önemi GİRİŞ. Fatma Yıldız 1, Ali Gücükoğlu 1 Elektronik Mikrobiyoloji Dergisi TR (Eski adı: OrLab On-Line Mikrobiyoloji Dergisi) Yıl: 2012 Cilt: 10 Sayı: 1 Sayfa: 22-29 www.mikrobiyoloji.org/pdf/702120103.pdf Clostridium difficile ve Gıda Güvenliği

Detaylı

Ömer COŞKUN GATA Enfeksiyon Hast. ve Kl. Mik. AD

Ömer COŞKUN GATA Enfeksiyon Hast. ve Kl. Mik. AD Ömer COŞKUN GATA Enfeksiyon Hast. ve Kl. Mik. AD Clostridium difficile Anaerop, Gram (+), subteminal oval sporlu basil Doğada yaygın; Toprak, su, barsak florası, hastane yüzeylerinde Hafif diyare ölümcül

Detaylı

STANDARDİZASYON KURUMLARI VE TÜRKİYE

STANDARDİZASYON KURUMLARI VE TÜRKİYE STANDARDİZASYON KURUMLARI VE TÜRKİYE (yalnızca CLSI mı?) Dr.ELViN DiNÇ OKMEYDANI E.A.H ENFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KLİNİĞİ Antibiyotik tedavisi gerektiren bir enfeksiyonda rolü olan

Detaylı

Enterohemorajik Escherichia coli nin Gıda Güvenliği Yönünden Önemi

Enterohemorajik Escherichia coli nin Gıda Güvenliği Yönünden Önemi Enterohemorajik Escherichia coli nin Gıda Güvenliği Yönünden Önemi Escherichia coli Enterobacteriaceae familyasında Gram negatif Mezofil E. coli Min.-Maks. Opt. Sıcaklık( o C) 7-45 37 ph değeri 4.4-9.0

Detaylı

CLOSTRIDIUM DIFFICILE

CLOSTRIDIUM DIFFICILE Clostridium difficile İnfeksiyonları ve Antibiyotiğe Bağlı İshal Sempozyumu 28 Mayıs 2014, Ankara CLOSTRIDIUM DIFFICILE İNFEKSİYONLARININ LABORATUVAR TANISI Dr. Belkıs LEVENT Türkiye Halk Sağlığı Kurumu

Detaylı

ANTRAKS (ŞARBON) septisemik, bulaşıcı, zoonoz

ANTRAKS (ŞARBON) septisemik, bulaşıcı, zoonoz ANTRAKS (ŞARBON) septisemik, bulaşıcı, zoonoz ÖLÜMden hemen önce ya da sonra doğal boşluklardan KAN PIHTILAŞMAMA KOYU RENK alma DALAKta büyüme ÖDEM ETİYOLOJİ Bacillus anthracis Gram pozitif kapsüllü *

Detaylı

İSHALLİ HASTALARIN DIŞKI ÖRNEKLERİNDE CLOSTRIDIUM DIFFICILE TOKSİN A/B SIKLIĞININ ARAŞTIRILMASI*

İSHALLİ HASTALARIN DIŞKI ÖRNEKLERİNDE CLOSTRIDIUM DIFFICILE TOKSİN A/B SIKLIĞININ ARAŞTIRILMASI* Araştırma ANKEM Derg 2013;27(2):55-59 doi:10.5222/ankem.2013.055 İSHALLİ HASTALARIN DIŞKI ÖRNEKLERİNDE CLOSTRIDIUM DIFFICILE TOKSİN A/B SIKLIĞININ ARAŞTIRILMASI* Zübeyde LALE 1, Funda DOĞRUMAN AL 1, Işıl

Detaylı

Zoonotik Tüberküloz (1)

Zoonotik Tüberküloz (1) Zoonotik Tüberküloz (1) (Dünya Akciğer Sağlğı Kongresi öncesi Londra da yapılan toplantının sonuçları) Besin ve hayvan kaynaklı tüberküloza (zoonotik TB) ye karşı ilk kez mücadele çağrısı yapıldı. 30.09.2016

Detaylı

HAYVANSAL GIDALARDA LISTERIA TÜRLERİNİN VARLIĞININ KONVANSİYONEL VE İMMUNOLOJİK YÖNTEMLERLE ARAŞTIRILMASI

HAYVANSAL GIDALARDA LISTERIA TÜRLERİNİN VARLIĞININ KONVANSİYONEL VE İMMUNOLOJİK YÖNTEMLERLE ARAŞTIRILMASI TÜRKİYE 12. GIDA KONGRESİ 05-07 EKİM 2016; EDİRNE HAYVANSAL GIDALARDA LISTERIA TÜRLERİNİN VARLIĞININ KONVANSİYONEL VE İMMUNOLOJİK YÖNTEMLERLE ARAŞTIRILMASI Ayla EYİ GENCAN *, İlker Turan AKOĞLU, İbrahim

Detaylı

İzmir'de Piyasada Açıkta Satışa Sunulan Bazı Gıdaların Staphylococcus aureus ve Enterotoksinleri Bakımından İncelenmesi 1

İzmir'de Piyasada Açıkta Satışa Sunulan Bazı Gıdaların Staphylococcus aureus ve Enterotoksinleri Bakımından İncelenmesi 1 Orlab On-Line Mikrobiyoloji Dergisi Yıl: 2005 Cilt: 03 Sayı: 06 Sayfa: 6 www.mikrobiyoloji.org/pdf/702050601.pdf İzmir'de Piyasada Açıkta Satışa Sunulan Bazı Gıdaların Staphylococcus aureus ve Enterotoksinleri

Detaylı

Staphylococcus Gram pozitif koklardır.

Staphylococcus Gram pozitif koklardır. Staphylococcus Gram pozitif koklardır. 0.8-1µm çapında küçük, yuvarlak veya oval bakterilerdir. Hareketsizdirler. Spor oluşturmazlar ve katalaz enzimi üretirler. Gram boyama Koagülaz, alfatoksin, lökosidin,

Detaylı

Dünya ve 20 Gelişmiş Ülke Ekonomisinde Hayvancılığın Yeri

Dünya ve 20 Gelişmiş Ülke Ekonomisinde Hayvancılığın Yeri 1 2 3 Dünya ve 20 Gelişmiş Ülke Ekonomisinde Hayvancılığın Yeri Özet Dünyada kişi başına düşen günlük hayvansal protein miktarı 1961 ve 2011 yıllarında sırasıyla 19,7 ve 31,8 gramdır. Bu miktarlar 1961

Detaylı

Gıda Zehirlenmeleri. 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri

Gıda Zehirlenmeleri. 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma 17. Hafta ( 05 09 / 01 / 2015 ) BAKTERİLERİN NEDEN OLDUĞU HASTALIKLAR GIDA ZEHİRLENMELERİ Slayt No : 37 Etken ve Bulaşma Yolları Stafilokoklarla oluşan gıda zehirlenmelerinde

Detaylı

Clostridium difficile Enfeksiyonu: Epidemiyoloji, Risk Faktörleri, Patogenez, Klinik Özellikler, Tanı ve Tedavi

Clostridium difficile Enfeksiyonu: Epidemiyoloji, Risk Faktörleri, Patogenez, Klinik Özellikler, Tanı ve Tedavi Derleme Yazı/Review Article Mikrobiyol Bul 2013; 47(3): 556-566 Clostridium difficile Enfeksiyonu: Epidemiyoloji, Risk Faktörleri, Patogenez, Klinik Özellikler, Tanı ve Tedavi Clostridium difficile Infection:

Detaylı

Hatice YILDIRAN. Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ

Hatice YILDIRAN. Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ Hatice YILDIRAN Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ GIDA TAKVİYELERİ Eğitim Yeri Eğitim Konusu : HOLLANDA-TNO : Gıda Takviyeleri Eğitim Süresi : 21 Aralık 2012-20 Mart 2013 Danışman : Dr. Koen VENEMA Eğitim

Detaylı

Doç.Dr. SERAP SAVAŞAN

Doç.Dr. SERAP SAVAŞAN Doç.Dr. SERAP SAVAŞAN Veteriner Fakültesi Klinik Öncesi Bilimleri Bölümü Veterinerlik Mikrobiyolojisi Anabilim Dalı Eğitim Bilgileri Veteriner Fakültesi Klinik Öncesi Bilimleri Bölümü 1997-2001 Doktora

Detaylı

Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü Y. Lisans Ziraat Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü

Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü Y. Lisans Ziraat Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Araş. Gör. Gökşen GÜLGÖR Doğum Tarihi: 02.01.1987 Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü Y. Lisans Ziraat Fakültesi

Detaylı

ÇOKLU TÜP FERMANTASYON YÖNTEMİ İLE TOPLAM KOLİFORM TAYİNİ. Koliform Bakteri Grubunun Tanımı

ÇOKLU TÜP FERMANTASYON YÖNTEMİ İLE TOPLAM KOLİFORM TAYİNİ. Koliform Bakteri Grubunun Tanımı ÇOKLU TÜP FERMANTASYON YÖNTEMİ İLE TOPLAM KOLİFORM TAYİNİ Koliform Bakteri Grubunun Tanımı Koliform grubunu oluşturan bakteriler; tamamı aerobik veya fakültatif anaerobik olan, gram negatif, spor oluşturmayan,

Detaylı

Gıda Kaynaklı İnfeksiyon Hastalıkları

Gıda Kaynaklı İnfeksiyon Hastalıkları Gıda Kaynaklı İnfeksiyon Hastalıkları Dr. Serap Şimşek-Yavuz İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Gıda Kaynaklı İnfeksiyon Hastalıkları

Detaylı

Tüketime Sunulan Çeşitli Gıda Gruplarının Bacillus cereus ile Kontaminasyonu, Korelasyonu ve Halk Sağlığı Üzerine Etkilerinin Araştırılması 1

Tüketime Sunulan Çeşitli Gıda Gruplarının Bacillus cereus ile Kontaminasyonu, Korelasyonu ve Halk Sağlığı Üzerine Etkilerinin Araştırılması 1 MSc. Fatih ÇAKMAK Aybak Natura Gıda Analiz Laboratuarı, İzmir Tüketime Sunulan Çeşitli Gıda Gruplarının Bacillus cereus ile Kontaminasyonu, Korelasyonu ve Halk Sağlığı Üzerine Etkilerinin Araştırılması

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. Gıda ve Yemlerde Salmonella Gelişimi imi ve Analiz Metotları Şebnem Ö Budak 08-09 09 Ekim 2008, İzmir Salmonella spp. Salmonella spp., enterobacteriaceae familyası üyesi, fakültatif anaerob, gram negatif,

Detaylı

Bacillus anthracis. Hayvanlarda şarbon etkenidir. Bacillus anthracis. Gram boyama. Bacillus anthracis. Bacillus anthracis

Bacillus anthracis. Hayvanlarda şarbon etkenidir. Bacillus anthracis. Gram boyama. Bacillus anthracis. Bacillus anthracis Bacillus anthracis Gram pozitif, obligat aerop sporlu, çomak şeklinde bakterilerdir. 1µm eninde, 2-4 µm uzunluğunda, konkav sonlanan, kirpiksiz bakterilerdir. Bacillus anthracis in doğal yaşam ortamı topraktır.

Detaylı

BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ

BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ Prof. Dr. Fatma Ulutan Gazi Üniversitesi Tıp T p Fakültesi Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıklar kları Anabilim Dalı BRUSELLOZ KONTROLÜ VE ERADİKASYONU

Detaylı

Anaerop Mikrobiyolojinin Yaşam Boyu Başarı Ödülü Almış Anaerop Çalışanları

Anaerop Mikrobiyolojinin Yaşam Boyu Başarı Ödülü Almış Anaerop Çalışanları Haziran 2016 2015 İletişim adresleri : "Güven Külekçi" gkulekci@istanbul.edu.tr, "Turk Mikrobiyoloji Cemiyeti" tmc@tmc-online.org Merhaba, Bu yıl Anaerop Haber e yeni bir konu başlığı ekledik. Amerika

Detaylı

E. coli; Escherichia coli; E. Coli enfeksiyonu; Escherichia coli O157:H7; EHEC; ETEC; EPEC; EIEC.

E. coli; Escherichia coli; E. Coli enfeksiyonu; Escherichia coli O157:H7; EHEC; ETEC; EPEC; EIEC. KOLİ BASİLİ E. coli; Escherichia coli; E. Coli enfeksiyonu; Escherichia coli O157:H7; EHEC; ETEC; EPEC; EIEC. E.coli insanların ve hayvanların bağırsaklarında bol miktarda bulunan bir bakteridir. Yüzden

Detaylı

VİBRİONACEAE FAMİLYASI. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ D.Ü TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ A.D

VİBRİONACEAE FAMİLYASI. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ D.Ü TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ A.D VİBRİONACEAE FAMİLYASI Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ D.Ü TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ A.D Genel Özellikleri Gram negatif basiller Polar flajellası ile hareketli Sporsuz, kapsülsüz Fakültatif anaerop Fermentatif

Detaylı

Antibiyotiklerin Kullanımının Monitörizasyonu

Antibiyotiklerin Kullanımının Monitörizasyonu Antibiyotiklerin Kullanımının Monitörizasyonu Prof. Dr. Ayşe ERBAY Bozok Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı Antibiyotikler halen her gün hayat

Detaylı

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h)

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Sağlık Sisteminde Karışıklığa Yol Açabilecek Gelişmeler Bekleniyor Sağlık harcamalarında kısıtlama (dünya

Detaylı

Dr. Aysun YALÇI Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesi , ANKARA

Dr. Aysun YALÇI Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesi , ANKARA Dr. Aysun YALÇI Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesi 29.03.2017, ANKARA Sunum Planı Giriş Antimikrobiyal direnci önleme Direncin önlenmesinde WHO, İDSA,CDC önerileri El hijyeni Temas izolasyonu önlemleri

Detaylı

KISITLI ANTİBİYOTİK BİLDİRİMİ

KISITLI ANTİBİYOTİK BİLDİRİMİ KISITLI ANTİBİYOTİK BİLDİRİMİ YAYIN TARİHİ 01/07/2011 REVİZYON TAR.-NO 00 BÖLÜM NO 04 STANDART NO 11 DEĞERLENDİRME ÖLÇÜTÜ 00 Kısıtlı Bildirim : Duyarlılık test sonuçları klinikteki geniş spektrumlu antimikrobik

Detaylı

HİJYEN VE SANİTASYON

HİJYEN VE SANİTASYON HİJYEN VE SANİTASYON TEMİZLİK+ HİJYEN= SANİTASYON Bulunduğumuz ortamda hastalık yapan mikroorganizmaların hastalık yapamayacak seviyede bulunma durumuna hijyen denir. Sağlıklı (temiz ve hijyenik) bir ortamın

Detaylı

Kesici Delici Alet Yaralanmaları ve Takibi

Kesici Delici Alet Yaralanmaları ve Takibi Kesici Delici Alet Yaralanmaları ve Takibi Dr. Şükran KÖSE Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği Sunum Planı Kesici-delici alet yaralanmalarında

Detaylı

Kolistine Dirençli E. coli Suşuyla Gelişen ÜSİ Olgusu ve Sonuçlar

Kolistine Dirençli E. coli Suşuyla Gelişen ÜSİ Olgusu ve Sonuçlar Kolistine Dirençli E. coli Suşuyla Gelişen ÜSİ Olgusu ve Sonuçlar Dr. Okan Derin Kocaeli VM Medical Park Hastanesi Sunum Planı Gerekçe Hastane kökenli Gram negatif enterik patojenlerde direncin epidemiyolojisi

Detaylı

Hematolojik Malignansili Hastalarda Gelişen Diyare Olgularında Clostridium difficile Toksinlerinin Araştırılması

Hematolojik Malignansili Hastalarda Gelişen Diyare Olgularında Clostridium difficile Toksinlerinin Araştırılması T.C. ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI Hematolojik Malignansili Hastalarda Gelişen Diyare Olgularında Clostridium difficile Toksinlerinin Araştırılması

Detaylı

Biyofilm nedir? Biyofilmler, mikroorganizmaların canlı/cansız yüzeye yapışmaları sonucu oluşan uzaklaştırılması güç tabakalardır.

Biyofilm nedir? Biyofilmler, mikroorganizmaların canlı/cansız yüzeye yapışmaları sonucu oluşan uzaklaştırılması güç tabakalardır. Biyofilm nedir? Biyofilmler, mikroorganizmaların canlı/cansız yüzeye yapışmaları sonucu oluşan uzaklaştırılması güç tabakalardır. Birbirine bağlı bu hücreler genellikle kendilerince üretilen hücre dışı

Detaylı

Çevrimsel Araştırma. Prof.Dr. Yağız Üresin. İ.Ü. İlaç Araştırmaları Birimi İTF Tıbbi Farmakoloji AD

Çevrimsel Araştırma. Prof.Dr. Yağız Üresin. İ.Ü. İlaç Araştırmaları Birimi İTF Tıbbi Farmakoloji AD Çevrimsel Araştırma Prof.Dr. Yağız Üresin İ.Ü. İlaç Araştırmaları Birimi İTF Tıbbi Farmakoloji AD 1 2 Çevrimsel ve Klinik Bilim- Yeni bir bakış açısı zamanı Çevrimsel Araştırma yayınlarının yıllara göre

Detaylı

Gıda zehirlenmeleri neden önemlidir?

Gıda zehirlenmeleri neden önemlidir? GIDA KAYNAKLI İNTOKSİKASYON VE ENFEKSİYONLAR Gıda zehirlenmesi nedir? 1 2 İNTOKSİKASYON TİPİ GIDA ZEHİRLENMESİ Bazı bakteriler gıda üzerinde gelişerek toksin üretirler ve toksin içeren gıdanın tüketilmesi

Detaylı

Mikrobiyal Gelişim. Jenerasyon süresi. Bakterilerde üreme eğrisi. Örneğin; (optimum koşullar altında) 10/5/2015

Mikrobiyal Gelişim. Jenerasyon süresi. Bakterilerde üreme eğrisi. Örneğin; (optimum koşullar altında) 10/5/2015 Mikrobiyal Gelişim Tek hücreli organizmalarda sayı artışı Bakterilerde en çok görülen üreme şekli ikiye bölünmedir (mikroorganizma sayısı) Çok hücreli organizmalarda kütle artışı Genelde funguslarda görülen

Detaylı

Prof.Dr.Ayşe Willke Topcu KLİMİK AYLIK TOPLANTISI 19 KASIM 2015, İSTANBUL

Prof.Dr.Ayşe Willke Topcu KLİMİK AYLIK TOPLANTISI 19 KASIM 2015, İSTANBUL Prof.Dr.Ayşe Willke Topcu KLİMİK AYLIK TOPLANTISI 19 KASIM 2015, İSTANBUL ABR antimikrobiyal ilaçların kullanımı ile artan doğal bir süreçtir Dirençli kökenler yayılarak varlıklarını sürdürür Günlük kullanımdaki

Detaylı

Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri

Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri Prof. Dr. Haluk ERAKSOY İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Yeni Antimikrobik Sayısı Azalmaktadır

Detaylı

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi (16.12.2001) İçindekiler... 1 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Oluşur?... 1 Gıdalara Nasıl Bulaşma Olur?... 2 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Önlenir?... 3 Bazı Yaygın Gıda Zehirleyen Bakteriler... 3 Salmonella... 3 Bacillus...

Detaylı

Yüksek Lisans Tez Başlığı: Kitosanın Şarapta Bozulma Yapan Mikroorganizmalar Üzerine Antimikrobiyel Etkisinin Belirlenmesi

Yüksek Lisans Tez Başlığı: Kitosanın Şarapta Bozulma Yapan Mikroorganizmalar Üzerine Antimikrobiyel Etkisinin Belirlenmesi ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Araş. Gör. Gökşen ARIK Doğum Tarihi: 02.01.1987 Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üni Yıl Lisans Mühendislik Fakültesi Erciyes Üniversitesi 2005-2009 Gıda Y. Lisans Ziraat Fakültesi

Detaylı

ÇORUM HİTİT ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM ARAŞTIRMA HASTANESİ NDE HEMODİYALİZ KATETER ENFEKSİYONLARI

ÇORUM HİTİT ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM ARAŞTIRMA HASTANESİ NDE HEMODİYALİZ KATETER ENFEKSİYONLARI ÇORUM HİTİT ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM ARAŞTIRMA HASTANESİ NDE HEMODİYALİZ KATETER ENFEKSİYONLARI DERYA YAPAR, ÖZLEM AKDOĞAN, İBRAHİM DOĞAN, FATİH KARADAĞ, NURCAN BAYKAM AMAÇ Kateter ile ilişkili enfeksiyonlar,

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta Verimi Kabuk Kalitesi Yemden Yararlanma Karaciğer Sağlığı Bağırsak Sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Detaylı

BAL ÜRETİM SÜRECİNDE KRİTİK KONTROL NOKTALARININ BELİRLENMESİ, SEKONDER KONTAMİNASYON KAYNAKLARININ

BAL ÜRETİM SÜRECİNDE KRİTİK KONTROL NOKTALARININ BELİRLENMESİ, SEKONDER KONTAMİNASYON KAYNAKLARININ BAL ÜRETİM SÜRECİNDE KRİTİK KONTROL NOKTALARININ BELİRLENMESİ, SEKONDER KONTAMİNASYON KAYNAKLARININ ve TEHLİKELERİN TANIMLANMASI, RİSK FAKTÖRLERİNİN VE KORELASYON İLİŞKİLERİNİN ORTAYA KONMASI Hayrettin

Detaylı

Dezenfektan Testi Özet Rapor. Giriş

Dezenfektan Testi Özet Rapor. Giriş Dezenfektan Testi 4 sayfanın 1. Sayfası Giriş Chlostridium difficile (C. Difficile) genel çevrede bulunabilen ve memeli hayvanların gastrointestinal kanallarında (GI. Kanallar) bulunabilen doğal olarak

Detaylı

Vankomisine Dirençli Enterokok İnfeksiyonu: Klinik Değerlendirme ve Sürveyans

Vankomisine Dirençli Enterokok İnfeksiyonu: Klinik Değerlendirme ve Sürveyans Vankomisine Dirençli Enterokok İnfeksiyonu: Klinik Değerlendirme ve Sürveyans Uzm. Dr. Çiğdem Ataman Hatipoğlu Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği

Detaylı

Clostridium difficile Tedavi Prensipleri

Clostridium difficile Tedavi Prensipleri Clostridium difficile Tedavi Prensipleri Esin ŞENOL G.Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji-AD Barsak Mikrobiyotasını Etkileyen Faktörler Antibiyotik kullanımının mikroflora üzerine etkisi

Detaylı

SALMONELLA ARANMASI. a. GENEL ÖZELLİKLERİ

SALMONELLA ARANMASI. a. GENEL ÖZELLİKLERİ SALMONELLA ARANMASI a. GENEL ÖZELLİKLERİ Enterobacteriaceae familyasına ait, Gram negatif, spor oluşturmayan, fakültatif anaerob, çubuk formunda olup, çoğu (S.pullorum, S.gallinarum ve S.arizonea türleri

Detaylı

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MERAM TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI. Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Bülent BAYSAL

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MERAM TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI. Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Bülent BAYSAL T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ MERAM TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ ANABİLİM DALI Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Bülent BAYSAL ANTİBİYOTİKLE İLİŞKİLİ İSHAL OLGULARINDA CLOSTRIDIUM DIFFICILE NİN ARAŞTIRILMASI

Detaylı

TEBLİĞ VE STANDARTLARDA MİKROBİYOLOJİK KRİTERLER

TEBLİĞ VE STANDARTLARDA MİKROBİYOLOJİK KRİTERLER TEBLİĞ VE STANDARTLARDA MİKROBİYOLOJİK KRİTERLER P R O F. D R. M Ü K E R R E M K AYA A T A T Ü R K Ü N İ V E R S İ T E S İ Z İ R A A T F A K Ü L T E S İ G I D A M Ü H E N D İ S L İ Ğ İ B Ö L Ü M Ü E R

Detaylı

Karbapenemlere dirençli Bacteroides fragilis grubu bakterilerin varlığını araştırmak için rektal sürüntü örnekleriyle tarama

Karbapenemlere dirençli Bacteroides fragilis grubu bakterilerin varlığını araştırmak için rektal sürüntü örnekleriyle tarama Karbapenemlere dirençli Bacteroides fragilis grubu bakterilerin varlığını araştırmak için rektal sürüntü örnekleriyle tarama Öncü Akgül, Nurver Ülger, Gülşen Altınkanat Gelmez, Hüseyin Bilgin, Nilüfer

Detaylı

Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri

Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri Emel AZAK, Esra Ulukaya, Ayşe WILLKE Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Deniz KOÇAN AKSARAY ÜNİVERSİTESİ Türkiye 11. Gıda Kongresi

Yrd. Doç. Dr. Deniz KOÇAN AKSARAY ÜNİVERSİTESİ Türkiye 11. Gıda Kongresi Yrd. Doç. Dr. Deniz KOÇAN AKSARAY ÜNİVERSİTESİ 11.10.2012 Türkiye 11. Gıda Kongresi 1 11.10.2012 Türkiye 11. Gıda Kongresi 2 Listeria monocytogenes ABD. de gıda ile ilişkili bakteriyel kökenli ölümlerin

Detaylı

7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM

7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM 7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM 1 Gelişim Tek hücreli organizmalarda sayı artışı Bakterilerde en çok görülen üreme şekli ikiye bölünmedir (mikroorganizma sayısı) Çok hücreli organizmalarda kütle artışı Genelde

Detaylı

Direnç hızla artıyor!!!!

Direnç hızla artıyor!!!! Direnç hızla artıyor!!!! http://www.cdc.gov/drugresistance/about.html Yoğun Bakım Üniteleri (YBÜ) Fizyolojik bakımdan stabil olmayan hastaların yaşam fonksiyonlarının düzeltilmesi Altta yatan hastalığın

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Serkan Kemal BÜYÜKÜNAL 2. Doğum tarihi : 24 Haziran 1978 3. Unvanı : Yrd.Doç.Dr. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Veteriner Fakültesi İstanbul Üniversitesi

Detaylı

www.akuademi.net [XV. ULUSAL SU ÜRÜNLERİ SEMPOZYUMU, 01 04 Temmuz 2009, Rize]

www.akuademi.net [XV. ULUSAL SU ÜRÜNLERİ SEMPOZYUMU, 01 04 Temmuz 2009, Rize] ERZURUM İLİNDEKİ TÜKETİCİLERİN SU ÜRÜNLERİ TÜKETİM ALIŞKANLIĞININ BELİRLENMESİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA Pınar OĞUZHAN 1 * Simay ANGİŞ 1 Muhammed ATAMANALP 1 1 Atatürk Üniversitesi Su Ürünleri Anabilim Dalı.

Detaylı

Clostridium difficile

Clostridium difficile Clostridium difficile Enfeksiyonlarının Mikrobiyolojik Tanısında Yenilikler Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Yrd.Doç.Dr. Melda SINIRTAġ Antibiyotikle iliģkili diyareler Antibiyotikle

Detaylı

HAYVAN KAYNAKLI BAKTERİLERDE ANTİBİYOTİK DİRENCİ

HAYVAN KAYNAKLI BAKTERİLERDE ANTİBİYOTİK DİRENCİ HAYVAN KAYNAKLI BAKTERİLERDE ANTİBİYOTİK DİRENCİ Yrd. Doç. Dr. Nilgün ÜNAL Kırıkkale Üniversitesi Veteriner Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Giriş Antibiyotikler hayvanlarda bakteriyel hastalıkları

Detaylı

Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi. Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi

Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi. Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi EKMUD İstanbul Günleri 1 Mart 2016 Kronik hepatit B ve C Kronik hepatit B ve C dünyada önemli

Detaylı

Prof. Dr. Gülşen Hasçelik Hasçelik. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobioloji Anabilim Dalı

Prof. Dr. Gülşen Hasçelik Hasçelik. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobioloji Anabilim Dalı GASTROİNTESTİNAL SİSTEM ÖRNEKLERİ Prof. Dr. Gülşen Hasçelik Hasçelik Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobioloji Anabilim Dalı G A S T R O İ N T E S T İ N A L S İ S T E M Y O L U Ö R N E K

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta verimi Kabuk kalitesi Civciv kalitesi Döllülük Çıkım oranı Karaciğer sağlığı Bağırsak sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA

Detaylı

GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI

GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI GASTROENTERİT YAPAN VİRÜSLER Viral gastroenteritler fekal oral yolla bulaşmaları nedeniyle, alt yapı yetersizliği bulunan gelişmekte olan

Detaylı

İnfluenza A VİROLOJİ-EPİDEMİYOLOJİ. Prof. Dr. Tamer ŞANLIDAĞ

İnfluenza A VİROLOJİ-EPİDEMİYOLOJİ. Prof. Dr. Tamer ŞANLIDAĞ VİROLOJİ-EPİDEMİYOLOJİ Prof. Dr. Tamer ŞANLIDAĞ İnfluenza pandemileri H2N2 H2N2 H1N1 H1N1 H3N8 H3N2 Pandemic H1N1 1895 1905 1915 1925 1955 1965 1975 1985 1995 2005 2010 2015 1889 Russian influenza H2N2

Detaylı

Makrolid dirençli Staphylococcus aureus ile kolonize kistik fibrozis hastalarında MLS B direnç genlerinde yıllar içerisinde değişim var mı?

Makrolid dirençli Staphylococcus aureus ile kolonize kistik fibrozis hastalarında MLS B direnç genlerinde yıllar içerisinde değişim var mı? Makrolid dirençli Staphylococcus aureus ile kolonize kistik fibrozis hastalarında MLS B direnç genlerinde yıllar içerisinde değişim var mı? Muharrem ÇİÇEK, Banu SANCAK, Burçin ŞENER Hacettepe Üniversitesi

Detaylı

KOLONİZASYON. DR. EMİNE ALP Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D.

KOLONİZASYON. DR. EMİNE ALP Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. KOLONİZASYON DR. EMİNE ALP Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. KOLONİZASYON Mikroorganizmanın bir vücut bölgesinde, herhangi bir klinik oluşturmadan

Detaylı

SÜT ENDÜSTRİSİNDEKİ YARARLI MİKROORGANİZMALAR

SÜT ENDÜSTRİSİNDEKİ YARARLI MİKROORGANİZMALAR SÜT ENDÜSTRİSİNDEKİ YARARLI MİKROORGANİZMALAR Süt ve süt ürünleri mikrobiyolojisinde yararlı mikroorganizmalar temel olarak süt ürünlerinin üretilmesinde kullanılan çeşitli mikroorganizmaları tanımlamaktadır.

Detaylı

İdrar Örneklerinden İzole Edilen Bakteriler ve Antibiyotiklere Duyarlılıkları

İdrar Örneklerinden İzole Edilen Bakteriler ve Antibiyotiklere Duyarlılıkları 95 Kocatepe Tıp Dergisi The Medical Journal of Kocatepe 12: 95-100 / Mayıs 2011 Afyon Kocatepe Üniversitesi İdrar Örneklerinden İzole Edilen Bakteriler ve Antibiyotiklere Duyarlılıkları Bacteria Isolated

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ Sağlık hizmeti veren, Doktor Ebe Hemşire Diş hekimi Hemşirelik öğrencileri, risk altındadır Bu personelin enfeksiyon açısından izlemi personel sağlığı ve hastane

Detaylı

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL)

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) TANIMI Shigella türü bakterilerde meydana gelen;karekteristik belirti ve bulguları olan,ilium ve kolonun akut enfeksiyonudur.basilli ve amipli dizanteri olmak

Detaylı

KİMYASAL VE FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ SEBEBİYLE MİKROBİYEL GELİŞMEYE EN UYGUN, DOLAYISIYLA BOZULMAYA EN YATKIN, GIDALARDAN BİRİDİR.

KİMYASAL VE FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ SEBEBİYLE MİKROBİYEL GELİŞMEYE EN UYGUN, DOLAYISIYLA BOZULMAYA EN YATKIN, GIDALARDAN BİRİDİR. KIRMIZI ETLER KİMYASAL VE FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ SEBEBİYLE MİKROBİYEL GELİŞMEYE EN UYGUN, DOLAYISIYLA BOZULMAYA EN YATKIN, GIDALARDAN BİRİDİR. ETTEKİ ENZİMLER VE MİKROBİYEL AKTİVİTE BOZULMANIN BAŞLANGICIDIR.

Detaylı

Olgularla Klinik Bakteriyoloji: Antibiyotik Duyarlılık Testleri Yorumları. Dilara Öğünç Gülçin Bayramoğlu Onur Karatuna

Olgularla Klinik Bakteriyoloji: Antibiyotik Duyarlılık Testleri Yorumları. Dilara Öğünç Gülçin Bayramoğlu Onur Karatuna Olgularla Klinik Bakteriyoloji: Antibiyotik Duyarlılık Testleri Yorumları Dilara Öğünç Gülçin Bayramoğlu Onur Karatuna Olgularla Klinik Bakteriyoloji: Antibiyotik Duyarlılık Testleri Yorumları Dr Dilara

Detaylı

Kanatlı. Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi

Kanatlı. Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi KONU etkisi İLGİ Tamponlanmış organik asit kombinasyonunun broyler performansına Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık

Detaylı

Bölgemizden Soyutlanan Salmonella ve Shigella Bakterileri ve Antibiyotik. Duyarlılıkları

Bölgemizden Soyutlanan Salmonella ve Shigella Bakterileri ve Antibiyotik. Duyarlılıkları Bölgemizden Soyutlanan Salmonella ve Shigella Bakterileri ve Antibiyotik Duyarlılıkları Antibıotic Susceptibilities of Salmonella and Shigella Bacteria Isolated From Our Region M, Zahir BAKICI *, Sema

Detaylı

Abant Medical Journal

Abant Medical Journal doi: 10.5505/abantmedj.2014.74946 Abant Medical Journal Orijinal Makale / Original Article Volume Cilt 3 Issue Sayı 3 Year Yıl 2014 On Yıllık Dönemde S.aureus Suşlarının Antibiyotik Direnç Durumundaki

Detaylı

Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı?

Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı? Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı? Dr. Funda YETKİN İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Sunum Planı Klorheksidin

Detaylı

CLOSTRIDIUM DIFFICILE ENFEKSİYONUNDA GLUTAMAT DEHİDROGENAZ VE TOKSİN A/B TESTLERİNİN TANI DEĞERİ VE MALİYET ETKİNLİĞİ

CLOSTRIDIUM DIFFICILE ENFEKSİYONUNDA GLUTAMAT DEHİDROGENAZ VE TOKSİN A/B TESTLERİNİN TANI DEĞERİ VE MALİYET ETKİNLİĞİ CLOSTRIDIUM DIFFICILE ENFEKSİYONUNDA GLUTAMAT DEHİDROGENAZ VE TOKSİN A/B TESTLERİNİN TANI DEĞERİ VE MALİYET ETKİNLİĞİ Dr. Zahide Doyuk Bektaş Sağlık Bakanlığı Marmara Ünv. Pendik Eğitim Arş. Hastanesi

Detaylı

ANTİBİYOTİKLER VE MİKROBİYOTA

ANTİBİYOTİKLER VE MİKROBİYOTA ANTİBİYOTİKLER VE MİKROBİYOTA 10 NİSAN 2017, ANKARA Prof. Dr. Esin Şenol 1945-NOBEL ÖDÜLÜ MİKROBİYOTA (a)lactobacillus acidophilus (b)lactobacillus casei (c)bifidobacterium bifidum KOLONİZAN MI? PATOJEN

Detaylı

flora Escherichia coli İzolatlarına Üriner Sistem İnfeksiyonlarından İzole Edilen Fosfomisinin İn Vitro Etkinliği

flora Escherichia coli İzolatlarına Üriner Sistem İnfeksiyonlarından İzole Edilen Fosfomisinin İn Vitro Etkinliği flora K L İ N İ K Ç A L I Ş M A/ R E S E A R C H A R T I C L E Üriner Sistem İnfeksiyonlarından İzole Edilen Escherichia coli İzolatlarına Fosfomisinin İn Vitro Etkinliği In Vitro Activity of Fosfomycin

Detaylı

Kanatlı. Hindilerde salmonellanın başarıyla azaltılması

Kanatlı. Hindilerde salmonellanın başarıyla azaltılması Hindilerde salmonellanın başarıyla azaltılması KONU İLGİ Hindilerde pozitif salmonella koşullarında Fysal Fit-4 ve Selko-pH uygulamasının ardından kalan salmonella miktarının araştırılması Hindilerde salmonella

Detaylı

Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde 2008-2009 Yıllarında İzole Edilen Mikroorganizmalar ve Antibiyotik Duyarlılıkları

Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde 2008-2009 Yıllarında İzole Edilen Mikroorganizmalar ve Antibiyotik Duyarlılıkları 13 ƘŰƬƑƊ Özgün Araştırma / Original Article Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde 2008-2009 Yıllarında İzole Edilen Mikroorganizmalar ve Antibiyotik Duyarlılıkları Microorganisms

Detaylı

TİFO. Tifo; Paratifo; Enterik Ateş;

TİFO. Tifo; Paratifo; Enterik Ateş; TİFO Tifo; Paratifo; Enterik Ateş; Tifo ve paratifo hastalığı Salmonella bakterisi ile meydana gelen sistemik enfeksiyon hastalıklarıdır. Tifoya Salmonella typhi paratifoya ise Salmonella paratyphi neden

Detaylı

Antibiyotik Direnç Mekanizmaları

Antibiyotik Direnç Mekanizmaları Antibiyotik Direnç Mekanizmaları Dr. Habip Gedik S. B. Bakırköy Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği Sir Samuel Luke Fieldes' THE DOCTOR, 1891.

Detaylı

TİFO. Tifo; Paratifo; Enterik Ateş;

TİFO. Tifo; Paratifo; Enterik Ateş; TİFO Tifo; Paratifo; Enterik Ateş; Tifo ve paratifo hastalığı Salmonella bakterisi ile meydana gelen sistemik enfeksiyon hastalıklarıdır. Tifoya Salmonella typhi paratifoya ise Salmonella paratyphi neden

Detaylı

SAĞLIK HİZMETİ İLE İLİŞKİLİ KLEBSİELLA ENFEKSİYONLARI

SAĞLIK HİZMETİ İLE İLİŞKİLİ KLEBSİELLA ENFEKSİYONLARI SAĞLIK HİZMETİ İLE İLİŞKİLİ KLEBSİELLA ENFEKSİYONLARI KLEBSİELLA ENFEKSİYONLARI VE KLİNİK ÖNEMİ Dr. Aysun Yalçı Ankara Üniversitesi İbni Sina Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana

Detaylı

İzolasyon ve İdentifikasyon

İzolasyon ve İdentifikasyon İzolasyon ve İdentifikasyon (9. Hafta) 1 İzolasyon : Ayırmak İzolasyon Mikrobiyolojide izolasyon? Hangi amaçlarla izolasyon yapılır? Endüstriyel mikroorganizmalar Bozulma ve/veya hastalık etmeni mikroorganizmalar

Detaylı

AKILCI İLAÇ KULLANIMI AKILCI ANTİBİYOTİK KULLANIMI. Adana Devlet Hastanesi 2016 Ecz. Gonca DURAK

AKILCI İLAÇ KULLANIMI AKILCI ANTİBİYOTİK KULLANIMI. Adana Devlet Hastanesi 2016 Ecz. Gonca DURAK AKILCI İLAÇ KULLANIMI AKILCI ANTİBİYOTİK KULLANIMI Adana Devlet Hastanesi 2016 Ecz. Gonca DURAK Akılcı İlaç Kullanımı tanımı ilk defa 1985 yılında Dünya Sağlık Örgütü tarafından yapılmıştır. Kişilerin

Detaylı

Dr. Aysun Yalçı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbn-i Sina Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

Dr. Aysun Yalçı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbn-i Sina Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Dr. Aysun Yalçı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbn-i Sina Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji HKP Prognostik Faktör Tedavi Önceden antibiyotik kullanımı (90 gün içinde), 5 gün

Detaylı

Antimikrobiyal Yönetimi Prof. Dr. Haluk ERAKSOY

Antimikrobiyal Yönetimi Prof. Dr. Haluk ERAKSOY Antimikrobiyal Yönetimi Prof. Dr. Haluk ERAKSOY İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Antibiyotik Kullanımı: İstenmeyen Sonuçlar Advers

Detaylı

BAĞIRSAK YANGISINDA ÖNLEYiCi ETKi. Bağırsak Sağlığı Yem Sindirilebilirliği Hayvan Sağlığı Yüksek Performans Bitki Ekstraktı

BAĞIRSAK YANGISINDA ÖNLEYiCi ETKi. Bağırsak Sağlığı Yem Sindirilebilirliği Hayvan Sağlığı Yüksek Performans Bitki Ekstraktı BAĞIRSAK YANGISINDA ÖNLEYiCi ETKi Bağırsak Sağlığı Yem Sindirilebilirliği Hayvan Sağlığı Yüksek Performans Bitki Ekstraktı Bakterilerle mücadele onları sadece öldürmek ile olmaz. Öldükten sonra ortaya

Detaylı

Kateter İnfeksiyonlarında Mikrobiyoloji Doç. Dr. Deniz Akduman Karaelmas Üniversitesi it i Tıp Fakültesi İnfeksiyon hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D Kateter infeksiyonlarında etkenler; kateter

Detaylı

02. Gıda Patojenlerinin Analizi (Standart Yöntemler)

02. Gıda Patojenlerinin Analizi (Standart Yöntemler) 02. Gıda Patojenlerinin Analizi (Standart Yöntemler) Prof. Dr. A. Kadir HALKMAN Ankara Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü GDM310 Gıda Mikrobiyolojisi II Ders notu 02. Gıdalarda

Detaylı

Hayvan Yemlerinde Mikotoksin Problemi - Ekonomi ve Sağlığ

Hayvan Yemlerinde Mikotoksin Problemi - Ekonomi ve Sağlığ Hayvan Yemlerinde Mikotoksin Problemi - Ekonomi ve Sağlığ ığa Etkileri Süreyya ÖZCAN 16-17 Ekim 2007, Bursa Hayvan Yeminde Bulunan Mikotoksinler Aflatoxin B1, B2, G1, G2 Deoksinivalenol (DON, vomitoxin)

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. I- Kişisel Bilgiler. II-Yabancı Dil. III-Eğitim: Doğum yeri ve tarihi : Ankara, 7 Şubat 1961. : Medical Park Bahçelievler Hastanesi

ÖZGEÇMİŞ. I- Kişisel Bilgiler. II-Yabancı Dil. III-Eğitim: Doğum yeri ve tarihi : Ankara, 7 Şubat 1961. : Medical Park Bahçelievler Hastanesi ÖZGEÇMİŞ I- Kişisel Bilgiler Adı, Soyadı : Gülgün Dilek Arman Doğum yeri ve tarihi : Ankara, 7 Şubat 1961 Medeni hali Görevi : Evli, bir çocuklu : Medical Park Bahçelievler Hastanesi Klinik Bakteriyoloji

Detaylı