: Ticari Hayat ve Alım Satımda Teminat Sağlayan Hukuki

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download ": Ticari Hayat ve Alım Satımda Teminat Sağlayan Hukuki"

Transkript

1 R A P O R KONU İşlemler HAZIRLAYAN : Ticari Hayat ve Alım Satımda Teminat Sağlayan Hukuki : İstanbul Noter Odası Araştırma - Geliştirme Komisyonu. AÇIKLAMALAR: Noterler, hukuki güvenliği sağlamak ve anlaşmazlıkları önlemek için işlemleri belgelendirir ve kanunlarla verilen başka görevleri yaparlar. Bunu yaparken de doğal olarak yasalara uygun hareket etmek zorundadırlar. Noterlik mesleğinin konusunu önemli oranda ticari ilişkilerin belgelendirilmesi ile ilgili iş ve işlemler oluşturur. Bu itibarla da ticari hayat noterlik mesleğinin ilgi alanı olmaya giderek artan bir yoğunlukla devam etmektedir. Gerek ticari ve sınai emtia alımında tüccar ve sanayicinin kredi ihtiyaçlarının karşılanmasında, gerekse bu malların vadeli olarak alım-satımında kredi veren kuruluşlara ya da malı satan gerçek ve tüzel kişiliği haiz müesseselere uygun teminatlar verilmesi gereği, bu alışverişin omurgasını oluşturmaktadır. Mevzuatımızda bu ihtiyacı karşılamaya yönelik hukuki işlemleri genel olarak sayacak olursak bunları; Kefalet, Finansal Kiralama, Gayrimenkul Rehni, Menkul Rehni, Mülkiyeti Muhafaza Kaydıyla Satış, Ticari İşletme Rehni, Sanayi İşletmesi Rehni vb. olarak sıralayabiliriz. Ancak, Noterlere yüklenen harç ve damga vergisi sorumluluğunun çok büyük ve uygulamanın karmaşık olduğu bilinmektedir. Hemen her konu ile ilgili muktezaya gereksinim duyulmaktadır. Sözleşmelerin içinde ana konuyu düzenleyen metin dışındaki ikincil beyan ve taahhütler, teftişlerde gereksiz irdelenmektedir. Bu durum, noterleri uzun süre meşgul edecek sorunlara, sıkıntılara yol açmaktadır. Bu ve buna benzer durumlar, zaten yüksek olan sözleşme maliyetlerinin daha da artmasına sebep olmakta ve yukarıda sayılan hukuk müesseselerinin gelişip güçlenmesini engellemektedir. Bu neticenin doğmasında bu müesseseleri düzenleyen yasal mevzuatın karmaşık ve yetersiz olmasının yanında, özeleştiri yapacak olursak, sayılan durumların da etkisi ile meslektaşlarımızın bu iş ve işlemlerin uygulamada hak ettiği yeri alması için gereken mücadeleden uzak durmalarının payı da yadsınamaz. İşte bu sebeplerle, sayılan konuların ele alınarak irdelenmesi, bu müesseselerin geliştirilip güçlendirilerek uygulamada hak ettikleri yere getirilme si, mesleğimize ve mesleğimizin geleceğine olan borcumuzdur. Kaldı ki bu konu ile ilgili iş dünyası da ilgisiz ve kayıtsız değildir. Kişisel ilişkilerinde ve internet sitelerinde alternatifler ve çözümler aramaktadırlar. Mesleğimizin geleceğinin sağlamlaştırılması, onur ve vakarının korunup yükseltilmesi, bu gibi ihtiyaçları karşılayacak önemli sözleşmeleri düzenlememize bağlıdır. Ayrıca hükümetlerin seçim beyannamelerinde verdikleri sözü tutarak hukuki muamelelerden alınan vergileri kaldırmaları veya en azından ciddi şekilde İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 1

2 azaltmaları, bu konuya tek başına büyük katkı sağlayacaktır. Yukarıda saymış olduğumuz hukuki işlemleri ayrı ayrı ele alacak olursak; A- KEFALET SÖZLEŞMESİ: Türk Hukukunda kişisel teminatlardan biri 'kefalet'tir. Kefalet sözleşmesinde kefil, alacaklı ile asıl borçlu arasındaki hukuki münasebet sonucunda, asıl borçlunun borcunu yerine getirmemesi halinde, alacaklının uğradığı zararı kişisel olarak haczi kabil bütün malvarlığı ile karşılamayı taahhüt eder. Kefalet sözleşmesinin, yine kişisel teminat niteliğinde olan garanti ve banka teminat mektuplarından en önemli farkı, kefaletin varlığının alacaklı ile asıl borçlu arasındaki hukuki münasebetin muteber olarak doğmuş ve devam ediyor olmasıdır. Buna kefaletin fer'iliği denmektedir. Fer'ilik özelliği gereği kefil, alacaklıya karşı, borçlu sorumlu olduğu takdirde ve ölçüde sorumlu olacaktır. Adi borç ilişkilerinde, kefalet altına giren kişinin açıkça müteselsil kefil olacağı hususu sözleşmede yer almadığı takdirde kefil âdi kefildir. Âdi kefilin özel def'ileri vardır. Adi ilişkilerde kefilin müteselsil kefil sıfatıyla kefil olduğu haller ile, ticari ilişkilerde müteselsil sıfatı yer almasa bile TTK md.7 gereği kefalet altına giren kişi müteselsilen kefil olur ve alacaklı ister asıl borçlusuna, ister kefile, isterse her ikisine birden hukuki takipte bulunabilir. Kefalet sözleşmesi yazılı şekilde olmak gerekir ve en erken sözleşmede hiçbir şey kararlaştırılmamışsa, asıl borç ilişkisi muaccel olduğu zaman muaccel olur. Kefalet sözleşmesi muaccel olduğu andan itibaren 10 yıllık genel zamanaşımı süresine tabidir. Noterlik işlemleri açısından en az sorunlu olan hukuki işlem türüdür. Uygulama oturmuştur. Harçlar Kanunu ve Damga Vergisi Kanunu açısından durum nettir. Muafiyetler bellidir ve oldukça gelişmiş bir işlem türüdür. B- FİNANSAL KİRALAMA: tarih ve 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu mevcuttur. Kanunun zamanlaması, kabul edildiği tarih itibarı ile ülkemizdeki ihtiyaçlara kendi alanında cevap veriyor olması, gerek kanunun kabulü ile gerek sonradan yapılan değişikliklerle önemli teşvikler getirilmesi, kolaylıklar sunulması, en önemlisi de harç ve damga vergisi muafiyeti getirmesi sebebi ile uygulamada yer bulmuştur. Sık uygulanıyor olması da yaşanan tereddütlerle oluşan endişelerin genelge ve genel yazılarla giderilmesine sebep olmuştur. Bu itibarla mesleğimiz açısından Finansal Kiralama ile ilgili sözleşmelerin düzenlenmesinde ve tescilinde kayda değer sorun bulunmamaktadır. Bu sebeple burada geniş yer verilmesine gerek duyulmamıştır. Son olarak KDV oranının arttırılmasının bu işlemleri olumsuz etkilediğini de belirtmeliyiz. C TAŞINMAZ REHNİ: Gayrimenkul rehni de hukukumuzda Türk Medeni Kanunu 850 ve devamı maddeleri ile düzenlenmiştir. Taşınmaz rehni, ancak ipotek, ipotekli borç senedi veya irat senedi şeklinde kurulabilir. Taşınmaz rehninin kurulmasına ilişkin sözleşmenin geçerliliği, resmi şekilde yapılmasına bağlıdır. Kurulması ise tapu İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 2

3 kütüğüne tescil ile olur. Bunda da noterleri doğrudan ilgilendiren bir durum bulunmamakta, iş ve işlemler tapu idarelerinde gerçekleşmektedirler. D- TAŞINIR REHNİ: Taşınır rehni de hukukumuzda Türk Medeni Kanunu 939 ve devamı maddeleri ile düzenlenmiştir. Taşınır rehni Türk Medeni Kanunu'nda borçluya veya üçüncü kişiye ait bir taşınır üzerinde alacaklıya tanınan mahdut bir ayni hak olarak kabul edilmiştir. Yasada belirtilen haliyle; "Taşınır rehni, öyle sınırlı ayni haktır ki, muaccel alacağını tahsil edemeyen alacaklıya alacağını elde etmek için başkasına ait olan rehinli taşınırı (veya hakkı) İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre paraya çevirme yetkisi verir." şeklinde tanımlanabilir. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere taşınır rehni, sınırlı ayni haklardandır. Dolayısıyla borçluya ve üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilir. Taşınır rehni, borçluya ya da üçüncü kişiye ait herhangi bir taşınır mal üzerinde kurulabilir. Rehnedilen malın zilyetliğinin, alacaklıya veya tarafların anlaşması ile üçüncü kişiye bırakılması gerekir. Menkul rehni, ancak geçerli bir alacağın varlığı ile mümkün olur. Alacakla birlikte doğar ve alacağın son bulması ile ortadan kalkar. Bu nedenle taşınır rehni, alacağa bağlı (fer'i) bir haktır. Borcun muaccel olması ile alacaklının rehnin paraya çevrilmesini isteme hakkı doğar. Medeni Kanuna göre borçlunun, borcunu ödememesi durumunda alacaklıya, rehinli taşınıra malik olma yetkisini veren her türlü sözleşme geçersizdir. Bu hüküm, alacaklının, rehin verenin krediye olan ihtiyacı nedeniyle zor durumundan yararlanmasını; ahlaka aykırı bir sonuç sağlamasını önlemek amacı ile kabul edilmiştir. Böyle bir durumda sözleşme geçersiz olmayıp sadece bu koşul geçersiz olur. Ancak, taraflar bu koşulu sözleşmenin varlık nedeni olarak kabul etmişlerse rehin sözleşmesi geçerli olamaz. Yalnız alacağın istenebilir duruma gelmesinden (muaccel olmasından) sonra, borçlu taşınır malın paraya çevrilmesi veya alacaklıda kalması ya da borcunu ödeyerek taşınırı geri alma haklarından birini seçebilir. Taşınır Rehni, bir mal üzerinde kurulur. Alacaklıya gerektiğinde malı sattırarak alacağını alma hakkını verir. Menkul rehni kıymetle ilgili olup, fer'î bir haktır. Alacaklının rehinli menkul malı gerektiğinde sattırarak, karşılığından alacağını alması, kıymetle ilgili bir hak olmasındandır. Alacağa sıkı surette bağlı olması ise, fer'î hak olduğunun ve sadece teminat olduğunun işaretidir. Alacak hakkı ile birlikte rehin hakkı da son bulur. Alacak üçüncü kişiye devredilince, rehin hakkı da üçüncü kişiye geçer. Menkul rehnide; 'teslim şartlı' ve 'teslimsiz' olmak üzere iki çeşittir. Teslim şartlı rehin, normal menkul rehnidir. Rehin hakkı kurmak için, zilyetlik alacaklıya veya üçüncü kişiye devredilir. Rehin verenin tek başına mal üzerinde tasarruf yetkisi yoktur. Rehin hakkı tesisi için,rehin sözleşmesi ve zilyetliğin devri gerekir. Rehin sözleşmesi, şahsî bir hak doğurur. Bununla rehin hakkı sahibi zilyetliğin devrini isteme hakkı elde eder. Borçlu da zilyetliği devir borcuna girer. Rehin hakkı sahibi daima alacaklıdır. Sözleşmede sıhhat ve şekil şartına gerek yoktur. Rehin hakkının ortaya çıkması için sözleşme yeterli değildir. Zilyetliğin devri de gerekir. Ancak, bu şekilde rehin hakkı açıklık kazanır. Hükmen teslimle rehin hakkı kurulamaz. Alacaklının parasını alabilmesi için, ancak para ile ilgili olan şeyler üzerinde rehin hakkı kurulabilir. Teslim şartlı rehin, zilyetliğin geri verilmesini isteme hakkının kaybedilmesi, alacağın sona ermesi ve tarafların anlaşması sonucu feragatle son bulur. İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 3

4 Teslimsiz menkul rehni, kanunda belirtilen özel durumlardan doğar. Bunda zilyetliğin devrine gerek yoktur. Bu rehne, menkul mal ipoteği de denir. Birçok çeşitleri vardır: Hayvan rehni: Ancak çiftlik hayvanları üzerine kurulur. Diğer hayvanlara kurulamaz. Bu rehni, kredi kuruluşları ve kooperatifler kurar. Hayvan rehni siciline kayıt gerekir. Mâden cevheri rehni: Mâden Kanununun verdiği yetkiye göre kurulur. Mâdeni çıkaran, arama yapan ve işleme yapanlar alacaklıya teslimsiz rehin hakkı verebilirler. Bununla ilgili rehin hakkı vardır. Ticârî işletme ve esnaf işletmesinin rehin hakkı, Zirâî donatım, Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin rehin hakları vardır. Gemilerin ve Hava Ulaşım Araçlarının da özel kanunları gereği teslimsiz menkul rehnine konu olmaları mümkündür. Ayrıca Türk Medeni Kanunu 940/II maddesine göre, kanun gereğince bir sicile tescili zorunlu olan taşınır üzerinde, zilyetlik devredilmeden de rehin kurulabilir. MK m. 940/II maddesiyle özellikle motorlu taşıtlar ve iş makineleri üzerinde teslimsiz sicilli rehin kurabilme imkânı getirilmiştir. Kanun koyucu bu düzenlemeyle, ekonomik değeri yüksek taşınırların ve bu kapsamda özellikle motorlu araçların, ancak teslime bağlı olarak rehn edilebilmelerinin uygulamada yarattığı aksaklıkları gidermek amacını taşımaktadır. Bununla birlikte, sicile tescilli taşınırlarda teslime bağlı rehin ilkesi tamamen terk edilmemiş, söz konusu taşınırlar üzerinde teslime bağlı rehin kurulabilme imkânı da muhafaza edilmiştir. Ayrıca, Karayolları Trafik Kanunu'nun 19 ve devamı maddelerinde yer alan trafik sicili ve motorlu taşıt tescil belgesine ilişkin hükümlerin, motorlu taşıtlar üzerinde teslimsiz sicilli rehin kurulmasıyla ilgili yeni sisteme uyumlu hale getirilmesi ve söz konusu sicilin ayni hakların doğumu, devamı ve sona ermesi bakımından kurucu nitelikte ve aleni bir sicilin etkilerini doğurabilecek bir niteliğe kavuşturulması talepleri de tarihinde başlanan ve hukuki işlemlerde devrim sayılan motorlu araçların elektronik tescil ve satışının gerçekleştirilmesi ile önemli oranda karşılanmıştır. Gerçekleştirdiği bu uygulama ile alanında birincilik ödülü alan Türkiye Noterler Birliği ve Türk Noterleri, ilgili tescil kuruluşları ile işbirliğine giderek aynı uygulamayı tescile tabi iş makinelerinin tescili ve satışında da yapabilecek durumdadır. Ayrıca gerekli yasal düzenlemenin gerçekleşmesi halinde bu raporun sonuç bölümünde anlatılan sanayi makineleri ile takım tezgâhlarının elektronik tescili, satışı ve rehni ile ilgili işlemler de Türk Noterleri tarafından gerçekleştirilebilir. E- MÜLKİYETİN SAKLI TUTULMASI (MUHAFAZASI) KAYDI İLE SATIŞ: Özellikle taksitli satışların ekonomik hayat içindeki önemli yeri ve bu tür satışlarda taksitlerin hiç veya zamanında ödenmemesi halinde satıcının korunması zorunluluğu mülkiyetin saklı tutulması (muhafazası) kaydıyla satışın önemini artırmıştır. Mülkiyetin (muhafazası) saklı tutulması kaydıyla satışlarda satıcı, malın bedeli tamamen kendisine ödeninceye kadar, satılanı alıcıya verip teslim etmiş olmasına karşın, mülkiyetini kendisinde alıkoyabilmektedir. Böylelikle, mülkiyetin nakli, genel kuraldan farklı olarak zilyetliğin geçirilmesine değil, satış bedelinin tamamen satıcıya ödenmiş olması koşuluna bağlanmış olmaktadır. Satıcı için İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 4

5 önemli bir güvence oluşturan bu tür satımın üçüncü kişiler yönünden bazı sakıncaları içerdiği açıktır. Özellikle satılanı zilyetliği altında tutan kimsenin ona malik olup olmadığının yarattığı kuşku, ekonomik hayatta varlığı aranan güveni sarsabilir. Bu nedenle, satıcıya tanınan mülkiyeti kendi üzerinde saklı tutma imkânının, Borçlar Kanunu ve Medeni Kanun'da sıkı bir takım şekil şartlarına bağlandığı görülmektedir (Medeni Kanun Md.764, eski 688; Borçlar Kanunu md.223/1). Mülkiyetin saklı tutulması (muhafazası) kaydıyla satışın konusunu sadece menkul mallar oluşturabilir. Zira gayrimenkul malların satışı tapu siciline şartsız yapılması zorunlu bir tescil işlemiyle gerçekleştirilebilir. Mülkiyetin saklı tutulması (muhafazası) kaydıyla satışın gerçekleştirilmesi için yasa koyucu tarafların uyması gerekli bazı şekil koşulları öngörmüştür. Bu koşullardan ilki, mülkiyetin(muhafazası) saklı tutulması kaydıyla satış sözleşmesinin, resmi şekilde yapılmış olmasıdır. (Türk Medeni Kanunu m. 764) Noterlik Kanunu gereğince bu sözleşmenin düzenlenme biçiminde gerçekleştirildiğini belirtmek gerekir. İkinci ve uyulması zorunlu bir koşul da, yapılan sözleşmenin alıcının sözleşme tarihindeki ikametgâhı noteri nezdinde tutulan özel sicile işlenmiş olmasıdır. Alıcının ikametgâhı değişirse, mülkiyeti muhafaza sözleşmesinin yeni ikametgâhtaki notere gönderilerek orada tescilinin sağlanması, işlemin hüküm ifade edebilmesi bakımından zorunludur. Mülkiyeti muhafaza kaydıyla yapılan satım sözleşmesinin noter tarafından onanıp özel noter siciline tescilinin satıcıya sağladığı yarar, alıcı aleyhine icra ve iflas takibine girişen üçüncü kişilere karşı bir öncelik (rüçhan) hakkı sağlanmasından ibarettir. Bu nedenledir ki, mülkiyeti muhafaza sözleşmesinin satıcısı, menkul malı alıcıdan iyi niyetle kazanan üçüncü kişiye karşı istihkak davası açamaz. Her şeyden önce söz konusu kaydın geciktirici bir şart mı, yoksa bozucu bir şart mı olduğu tartışılmaktadır. Bu konudaki baskın görüş, söz konusu kaydın ilke olarak geciktirici şart sayılması doğrultusundadır. Bunun sonucu olarak, ancak şart gerçekleştikten sonra mülkiyet alıcıya geçecek ve alıcı o ana kadar malın sadece emin sıfatıyla zilyedi olarak kalacaktır. Mülkiyetin saklı tutulması (muhafazası) kaydının doğurduğu hükümlere gelince; bunun başında satıcının, taksitlerini hiç veya zamanında ödemeyen alıcıdan teslim ettiği malı geri isteyebilme hakkı gelmektedir. Alıcının bir tek taksiti ödemekte gecikmesi dahi, satıcıya kayda dayanarak, satılanın iadesini isteme hakkını sağlar. Ancak, satıcının iade talebinde bulunabilmesi için almış olduğu taksitlerden, malın kullanılmakla eskimesinden doğan tazminat ile kullanma karşılığı sayılacak bir bedeli düşerek, geri kalan miktarı alıcıya vermiş olması gereklidir. (Medeni Kanun Md.765 eski 689) İkinci bir hüküm de, mülkiyeti muhafaza kaydının, malın mülkiyetinin, taksitlerin tümü ödeninceye kadar satıcıdan alıcıya geçmesini önlemesidir. Mülkiyeti muhafaza kaydının satıcıya sağladığı fayda, alıcının iflası ve alıcı aleyhine üçüncü kişilerin takibe geçmeleri durumunda belirir. Gerçekten, satılan mal alıcıya teslim İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 5

6 edilmesine karşın, mülkiyet satıcıda kaldığı için, alıcının iflası durumunda satılan eşya iflas masasına dâhil edilemez. Eğer mal iflas masasına dahil edilmişse, satıcı bir istihkak davası ile malı masadan geri isteyebilir. (İcra ve İflas Kanunu Madde 184). Üçüncü şahıslar tarafından haczedilmiş bir malın üzerindeki haczi, satıcı yine aynı gerekçeyle istihkak davası açarak kaldırtabilir. Ancak haczi koyduran alacaklıların, kalan taksitleri ödeyerek malın satıcıya iadesini engelleyebilecekleri unutulmamalıdır. Eğer haciz sonucu mal paraya çevrilmiş bulunuyorsa, bu durumda satıcı, satış bedelinden kalanın diğer alacaklılardan öncelikle kendisine verilmesini isteyebilir. Mülkiyeti muhafaza kaydının geciktirici şart niteliğine karşın sözleşmenin kendisi şarta bağlanmadığı için yarar ve tehlike (nef'i ve hasar)borçlar Kanunu'nun 183/I'inci maddesindeki kurala uygun olarak alıcıya geçer. Makine satışlarının mülkiyeti muhafaza kaydı ile yapılıp yapılamayacağı konusunda tereddütler yaşanmaktadır. Özellikle kriz dönemlerinde, senet veya ileri tarihli çeklerle ödenmek üzere teslim edilen makinelerin, alıcı firmanın ödeme güçlüğü içine düşmesi, iflas etmesi, tesisteki makinelere haciz işlemi uygulanması durumlarında imalatçı veya satıcının mülkiyeti muhafaza etmesi, büyük önem taşımaktadır. Medeni Kanun madde 762'de tarif edilen taşınır malların, mülkiyeti saklı tutma kaydıyla yapılan sözleşmelere konu olabileceği açıkça görülmektedir. Makine satışı, taşınır mülkiyetin kapsamında olduğundan, mülkiyeti saklı tutma Kaydı ile makine satışı yapılabilir. Bu tür satışlarda dikkat edilmesi gereken en önemli konu, sözleşmenin, alıcının yerleşim yerinde bulunan noterlikte yapılarak sicile kayıt ettirilmesidir. Bu gereklilik Medeni Kanun madde 764'de "mülkiyeti saklı tutma kaydıyla yapılacak satım sözleşmeleri resmi şekilde ve devralanın yerleşim yeri noterliğinde özel sicile kayıt edilerek yapılır." şeklinde düzenlenmiştir. Tescil, mülkiyeti saklı tutma kaydıyla yapılacak sözleşmelerin temel unsurudur. Şöyle ki; yani tescil olmadan mülkiyeti saklı tutulma sözleşmesinden bahsedilemez. Mülkiyeti saklı tutma kaydı ile yapılan sözleşme uyarınca, taşınır malın mülkiyetinin devri, satış bedelinin ödenmesiyle kendiliğinden gerçekleşir. Bu durumda başka herhangi bir işleme ihtiyaç kalmadan mülkiyet kendiliğinden alıcıya geçmiş olacaktır. Satış bedelinin ödenmesinden önceki durum incelenir ise; henüz satış bedeli ödenmemiş olduğundan, alıcı malı iktisap etmemiş, dolayısı ile satılan malın sahipliği acısından bir değişiklik olmamıştır. Ancak taraflar arasında mevcut ilişkiden dolayı bir takım hak ve yükümlülükler doğmaktadır. Bu hak ve yükümlülükler şu şekildedir: - Satıcı, hakkı tehlikeye düşerse Borçlar Kanunu madde 150/2 uyarınca gerekli muhafaza tedbirlerini alabilir. - Alıcının alacaklıları, satılan makine üzerinde haciz koydurur veya alıcısı iflas ederse, satıcı satılan makine üzerinde iddiada bulunabilir. İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 6

7 - Kararlaştırılan zamanda satış bedeli ödenmezse, satıcı akdi fesih ederek veya fesih hakkını saklı tutarak malın iadesini isteyebilir. Satıcı fesih hakkını saklı tutarak iade talebinde bulunduğunda fesih için mehil tayin etmek zorunda değildir. F- TİCARİ İŞLETME REHNİ: 1- GENEL OLARAK TAŞINIR REHNİ: Yasanın açıkça öngördüğü bazı hallerde, rehinli alacaklıyı rehin konusu şeyi koruma külfetinden kurtarmak ve aynı zamanda eşya malikine de rehin konusu eşyayı kullanabilme imkânı verebilmek için, teslime bağlı olmadan (TMK.939) bir resmi sicile tescil suretiyle taşınır rehni kurulmasına olanak sağlanmıştır. Bunlardan biri ve en önemlisi ticari isletme rehnidir. Bu bakımdan taşınır rehinlerini, taşınırın teslimi ile kurulan taşınır rehni, teslimsiz taşınır rehni diye ikiye ayırabiliriz. Teslimsiz taşınır rehni de sicilli taşınır rehni, sicilsiz taşınır rehni diye ikiye ayrılmaktadır. Biz burada sadece 1447 sayılı yasaya göre ticaret siciline tescil ile kurulabilen ticari işletme rehnini incelemek istiyoruz tarih ve 4952 sayılı yasa ile bu rehnin uygulama alanı genişletilmiştir. Ticari isletme rehni, bir tasınır rehni türü olduğundan, taşınır rehni ile ilgili genel ilkeler; alacağa bağlı, kamuya açıklık, iyiniyetin korunması, belirlilik, teminatın bölünmezliği, sıra, bu rehin türü için de geçerlidir. (TMK ) 2- TİCARİ İŞLETME REHNİ: Hayvanların yavaş yavaş iktisadi hayattaki öneminin azalması sebebiyle, hayvan rehninin uygulama imkânı azalırken, buna karşılık, modern ekonominin ihtiyaçlarına uygun yeni bir rehin türü olan ticari işletme rehninin uygulama alanı, o ölçüde artmaktadır tarihli 1447 sayılı Ticari İşletme Rehni Kanunu ile ihdas edilmiş olan ticari işletme rehni ile, bir ticari işletmeye giren menkul mallar ve diğer ticari, sınai hakların, ticaret veya esnaf sanat siciline tescili suretiyle teslim şartı aranmaksızın, rehn edilmesi mümkündür. Bu şekilde ticari işletmenin, hem bu taşınır eşyaları kullanması hem de rehn ederek kendisine kredi temin etmesi imkânı sağlanmış olmaktadır. - Bu rehin türünde, bir malvarlığının tamamı üzerinde rehin tesis edildiğin den, bu durum ayni haklarda belirlilik (muayyenlik) ilkesi ile de çelişmektedir. Bu rehnin konusu ticari işletmelerin menkul malvarlığıdır. Aynı zamanda Esnaf-Sanatkâr işletmeleri için de bu rehin mümkündür. Ticari işletme kavramı TTK'na göre belirlenebilir. Fakat, Esnaf-Sanatkâr işletmelerin den ne anlaşılacaktır? Onlar üzerinde bu rehin tesis edilirse, rehnin kapsamı nasıl belirlenecektir? Bunun için ayrıca esnaf ve sanatkârlar için özel bir sicil oluşturulmuştur. İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 7

8 - Rehnin Kurulması Ticari isletme rehninin kurulması iki aşamalıdır. Ticari işletme rehni sözleşmesinin, yükümlü ticari işletmenin ticaret siciline kayıtlı olduğu sicil çevresinde bulunan noter tarafından, resen düzenlenmesi gerekir. Bu sözleşme için öngörülen şekil, geçerlilik şeklidir. Burada kast edilen ticari işletme, üzerinde rehin hakkı kurulacak, yükümlü ticari işletmedir. Rehin senedinin noter tarafından resen düzenlenmesi bir geçerlilik şartıdır. Ancak bu senedin rehin veren ticari isletmenin kayıtlı olduğu sicil çevresi dışındaki noter tarafından düzenlenmiş olması bir sakatlık sebebi sayılmaktadır. - Rehin Kapsamındaki Menkul Değerler Sözleşmede alacağın miktarı ile ticari işletmeye dahil rehnin kapsamı içinde yer alacak taşınır değerlerin neler olduğunun belirtilmesi gerekir. Bunların neler olabileceği Ticari İşletme Rehni Kanunu 3. Maddede, rehin kapsamında yer alacak işletmenin menkul değerleri sayılmıştır: - Ticaret Ünvanı, Ticari İşletme Adı Ticari işletme faaliyetlerine tahsis edilmiş makine, alet, motorlu nakil araçları, (ticari işletme tesisatı) İşletmeye ait fikri-sınai hakların, re hin senedinde ayırıcı özellikleri ile birlikte yazımı bir geçerlilik koşulu kabul edilmektedir. Ticari isletmenin 3. maddede yer alan unsurlarının tamamı üzerinde rehin kurulabilir. Sadece bazıları üzerinde kısmi bir rehin kurulması mümkün değildir. Ancak 3. maddeye göre ticaret ünvanı, işletme adı ve isletme tesisatları bu rehnin zorunlu unsurlarıdır. Diğer unsurlar rehnin kapsamı dışında bırakılabilir. Bir taşınır malın işletme tesisatı olarak ticari işletme rehninin kapsamında olması için, rehnin ilgili sicile tescili anında ticari işletme faaliyetlerine tahsis edilmiş olması gerekir. Daha sonra satın alınmış ve ticari isletme tesisatı olarak özgüllenmiş taşınır malların rehnin kapsamında olması ancak yeniden resmi senet düzenlenip sicile yazılması ile mümkündür. (TİRK m. 10, m.2. 3.f) Eğer işletme tesisatının değerce ağırlıklı kısmı yazılmış, bazı değerler unutulmuş ise rehni geçerli saymak doğru olur. Sadece senette yazılmayan değerler rehin dışı kalır. Her ticari işletme, bir ticaret ünvanı taşımak zorundadır. Aynı zorunluluk, isletme adı için yoktur. Eğer bir ticari işletmenin kullandığı işletme adı yoksa, tabii ki bunun rehin senedinde olması da zorunlu olamaz. Ayrıca Esnaf ve Sanatkârlar için bu rehin tesis edilecekse onların bir ticaret ünvanı ve işletme adı olmayabilir. Ticari işletme rehninin, işletmenin alacaklarını, kira gelirlerini, müşteri çevresini, işletmenin ürettiği stokunda bulunan malları ve hammaddeleri kapsamadığını belirtmeliyiz. TİRK'nun 3. maddesinde rehinin konusu tüketici bir şekilde sayılmıştır. 3. maddedeki bu kapsam sözleşme özgürlüğü çerçevesinde genişletilebilir. Ticari işletmenin taşınmazları da bu rehnin kapsamı dışında kalır. İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 8

9 Alacağın Muayyenliği: Rehin senedinde ayıca taşınır rehninde olduğu gibi (TMK. 851 m.) alacak miktarının da Türk lirası olarak yazılması gerekir. Taraflar işletmenin ne miktar TL için teminat teşkil edeceğini senette ve tescilde belirtmelidir. Bu bakımdan alacak miktarının belli bir meblağ olarak rehin senedinde belirtilmesi rehnin bir geçerlilik unsurudur. Bir ihtiyaç olarak belirmiş olmakla birlikte, TMK m. 851 (EMK m. 766.a)'de olduğu gibi, yabancı para üzerinden, ticari işletme rehni henüz kanunda düzenlenmemiştir. Taşınmaz rehinlerine yapılan atıf dolayısıyla, yabancı para ile taşınmaz rehnine ilişkin TMK Maddenin ticari işletme rehninde de geçerli olabileceği düşünülebilir. Rehin hakkı fer'i bir hak olduğundan, alacak geçersizse bu tesis edilen ticari isletme rehnini de sakatlar. Bir faiz kararlaştırılmış ise bunun da senette yer alması ve sicilde belirtilmesi gerekir. (TİRK m.6) Ancak oranın yazılmaması bir sakatlık oluşturmaz, yasal faiz oranı dikkate alınır. Yasal gecikme faizinin üzerinde bir gecikme faizi kararlaştırılmış ise bunun da resmi senette yer alması gerekir. Ticari işletme rehni ile teminat altına alınan alacağın ticari bir işten doğan alacak olması, ticari bir kredi olması gerekli değildir. Rehnin Sicile Tescili: Ticari işletme rehninin doğması, ancak ticaret siciline tescil ile mümkündür. (TİRK m. 5) Bu tescil işleminin, sözleşmenin yapılmasından itibaren on gün içinde, işletme maliki veya alacaklı tarafından yapılması gerekir (Ticari İşletme Rehni Kanunu m. 5). Rehinin adı geçen sicillere tescili yenilik doğurucu niteliktedir. Tescil yapılmadıkça rehin varlık kazanamaz. Tescil yapılırken sicilde, alacaklının ticaret ünvanı, adresi, alacak miktarı, faiz kararlaştırılmış ise oranı sicile yazılması zorunludur. (TİRK m. 6) 10 günlük sürenin geçmesi alacaklı kredi kurumunun tek taraflı rehni tescil ettirme hakkını ortadan kaldırır. Ancak yükümlü işletme sahibinin 10 günlük süre geçtikten sonra da rehni tescil ettirebileceğinden bu durum rehnin geçerliliğine etki etmez sayılı Kanunun 7. maddesi, ticari işletme rehininin ayrıca, yükümlü ticari işletmenin faaliyet gösterdiği taşınmazın bu ticari işletmeye ait olması halinde ticari işletme rehininin bu taşınmazın beyanlar hanesine yazılmasını öngörmektedir. Ticari İşletme Rehninde Ehliyet: Rehin alan, ya sermaye şirketi şeklinde oluşmuş bir kredi kurumu, ya da kredili satış yapan bir gerçek veya tüzel kişi olmalıdır. Sermaye şirketi olma TTK'na göre kolayca belirlenecek bir kavramdır. Rehin veren taraf ise, ya bir ticari işletme ya da bir esnaf-sanatkâr işletmesinin maliki olmalıdır. Ticari işletmenin bu anlamda sahibi bir tüzel kişi olabileceği gibi, bir gerçek kişi de olabilir. Rehin verenin, rehin konusu borcun borçlusu olması zorunlu değildir. Bir işletme sahibi bir başkasının borcu için de işletmesini rehn edebilir. İşletme sahibi bir gerçek kişi ise, malvarlığı üzerinde rehin tesisi için TMK'nun aradığı fiil ehliyetine sahip olması gereklidir. İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 9

10 Ticari İşletme Rehninde Sıra: Bir ticari işletme üzerinde birden fazla, ticari işletme rehni kurulabilir. Bunlar arasındaki sıra, tescil tarihine göre belirlenir. Sabit derece sistemi burada geçerli olmadığından, boşalan rehin derecesine arkada bulunan rehinler ilerleyebilir (TİRK m. 8). Boşalan dereceye işletme sahibi, yeni bir rehin kuramaz, bir rehin derecesini saklı tutamaz. Ticari İşletme Rehninde İyi niyetin Korunması: TİRK 9. madde hükmü dikkate alındığında rehni devir alan iyi niyetli üçüncü kişilerin korunması, yükümlü işletmenin ticaret sicili çevresi ile sınırlı tutulmuştur. TİRK'nun 9. madde 2. fıkrası, yükümlü işletmenin sicil çevresi dışında bulunan bir kişinin, iyi niyetle işletmeye dahil unsurlardan bazılarının mülkiyetini veya bunlar üzerinde bir ayni hak kazanmasını saklı tutmuştur. Ancak işletme sahibi bu sebeple bir hak kazanmış ise, ticari işletme rehni, işletme sahibinin bu hakkını da içine almaktadır. Aynı şekilde ticari işletme rehni işletmeye dahil bir unsur karşılığı ödenecek sigorta tazminatı veya bunlar için verilecek tazminat alacaklarını da kapsar. Yükümlü İşletme Sahibinin Tasarruf Yetkisi: Taşınır veya taşınmaz rehninde, rehin konusu eşya üzerinde eşya malikinin tasarruf yetkisi aynen devam eder. Ancak ticari işletme rehninde, rehnin kapsamına giren unsurların temliki, rehnin kapsamını daraltmaktadır. Bu sebeple TİRK m. 10, rehnin kapsamı içine giren işletme unsurları üzerinde işletme sahibinin tasarrufi işlemlerini, alacaklıların muvafakatine bağlı tutmuştur. Bu kayıtla işletme sahibi işletmenin faaliyetinin devamı için gereken her türlü işlemi yapmaya yetkilidir. Yükümlü işletme sahibinin işletmenin değerini azaltıcı davranışı halinde rehinli alacaklı, ek teminat isteyebilir. Bu teminat verilmezse azalan değer oranında ifayı talep edebilir. (TİRK m. 11) Ticari İşletme Rehnine TMK Hükümlerinin Uygulanması: TİRK, iyi niyetin korunması, paraya çevirme bakımından taşınır rehniyle ilgili kanunlara (TMK m. 939; EMK m. 853; İİK m.153) yollama yapmasına rağmen, 20. maddede diğer konularda TMK'nun gayrimenkul rehni hükümlerine yollama yapmıştır. Rehnin Sona Ermesi: Ticari işletme rehni, alacağın sona ermesi veya ticari işletmenin ilgili sicilden silinmesi ile sona erebilir. Alacak sona ermiş ise, yükümlü işletme sahibi, rehnin sicilden terkinini sağlamasını rehinli alacaklıdan talep edebilir. Alacaklı bunu yapmaktan kaçınır ise, yükümlü işletme sahibi taşınmaz rehninde olduğu gibi rehnin kaldırılması (fekki) davası yoluyla rehni sicilden sildirebilir. Alacağın sona ermesi kendiliğinden ticari işletme rehnini sona erdirmez. Üzerinde ticari işletme rehni bulunan ticari işletmenin varlığının sona ermesi, işletme rehnini konusuz kılacağından bu rehnin de sona ermesini sağlar. Ancak TİRK bu konuda İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 10

11 alacaklının menfaatini koruyucu bir hüküm koymuştur. TİRK m 17, yükümlü işletmenin ilgili sicilden kaydının silinmesi halinde rehinli alacağın muacceliyet kazanacağını, terkin işleminin sicil memurunca rehinli alacaklıya bildiriminden itibaren alacaklı iki ay içinde rehnin paraya çevrilmesini talep etmez ise, rehnin kendiliğinden sona ereceğini düzenlemiştir. Ticari işletme rehninin İİK m. 153'e göre paraya çevrilmesi ve satış bedelinin sıralarına göre rehinli alacaklılar arasında paylaştırılması ile de bu rehin sona erer. (TİRK m ) G - SANAYİ İŞLETMESİ REHNİ: Yeni Bir Rehin Türü Olarak Sanayi İşletmesi Rehni: Ticari işletme rehnine karşı yöneltilen eleştirilerden birisi, rehnin TİRK 3. maddede yer alan işletme unsurlarının tamamı üzerinde kurulması, işletme sahibinin cüz'i küçük kredi borçları için dahi işletme varlığının tamamını rehin ile yükümlü kılma zorunluluğudur. İkincisi ise, kredi ile satın alınıp henüz işletmeye özgülenmemiş malların rehnin kapsamı dışında kalmasıdır. Bu durum ise işletmelerin kredi ile yeni donanımlar alıp işletmelerini geliştirmelerini önlemektedir. Bu sebepledir ki, tarih ve 4952 sayılı kanunla 1447 sayılı TİRK'na bir ek madde konulmuş ve yeni bir rehin türü yaratılmıştır. Bu ek madde şu şekildedir: "Sanayi işletmelerinde 3'üncü maddenin (b) ve (c) bentlerinde yer alan unsurlardan bir veya daha fazlası rehnin konusu yapılabilir, ticari işletme rehnine konu kredilerle satın alınan makine, ekipman, araç, alet ve cihazlar rehn edilebilir. Rehinli mallar alacaklının belirleyeceği muhtemel rizikolara karşı sigorta ettirilir. Sigorta masraflarının hangi tarafa ait olacağı rehin sözleşmesinde belirtilir. Sanayi işletmelerinde rehne konu olan varlıkların bir listesi işletmenin yasal defterlerinden işletme veya yevmiye defterinin son sayfasına noter tarafından onaylanarak eklenir. Bu listelerde de, rehinli malların özellikleri açıkça belirtilir. Bu işlem rehnin devamı süresince her yıl yenilenir. Ticari işletme rehnine ilişkin hükümler bu maddeye göre sanayi işletmelerinde yapılan rehinlerde de uygulanır." Her şeyden önce belirtelim ki, bu ek madde ile teslimsiz ticari işletme rehninin bir özel türü yaratılmıştır. Sanayi tesisleri de bir ticari işletmedir. Ancak her ticari işletme bir sanayi işletmesi değildir. Sanayi işletmesi söz konusu olması için, ham maddeyi alıp bundan mamul veya yarı mamul bir eşya üreten bir ticari işletme olması gerekir. Mamul mal alım satımı ile uğraşan veya hizmet üreten ticari işletmeler bu nitelikte sayılmazlar. Sanayi işletmesi kavramının belirlenmesinde 5590 sayılı Ticaret ve Sanayi Odaları Kanunu'ndan yararlanılabilir. Ek madde, ticari işletme rehni ile yükümlenecek ticari işletmenin bu özelliğe sahip sanayi işletmesi olmasını şart koşmaktadır. Bu rehnin diğer bir özelliği TİRK madde 3'te sayılan unsurların tamamı değil, sadece bir kısmı üzerinde rehin kurulabilmesidir. Ayrıca kredi ile satın alınıp henüz teslim alınmamış işletme tesisatı üzerinde de bu rehin kurulabilmektedir. Halbuki rehnin tesisi anında henüz işletmeye özgülenmemiş işletme donanımı üzerinde normal ticari işletme rehni kurulması mümkün görülmemektedir. Bu ek rehin çeşidi bu imkanı vermiştir. Bu ek rehin türünün normal ticari işletme rehninden ayrıldığı diğer önemli nokta ise, İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 11

12 rehnin ticaret siciline tescili yanında sanayi işletmesinin işletme veya yevmiye defterine rehne konu malların yazılması suretiyle kurulabilmesidir. Ek rehin hakkının, normal ticari işletme rehninden ayrılan diğer bir özelliği de rehin konusu malların sigortalanmasının zorunlu olmasıdır. Sanayi işletme rehni ile ilgili diğer konularda TİRK'nun ticari işletme rehni ile ilgili diğer hükümleri uygulanmalıdır. Örneğin rehnin sırası, art rehin tesisi, iyi niyetin korunması, alacağın muayyenliği, kimler lehine rehin tesis edilebileceği vs sayılı yasa ile Ticari İşletme Rehni Kanunu'na ilave edilen Ek Madde 2'ye göre; taşınır mallar kural olarak teslim şartlı taşınır rehni hükümlerine göre teminat gösterilirler. (MK 939) Ticari işletme rehni bu kuralın bir istisnasını oluşturduğundan, Ticari İşletme Rehni Kanunu'nda yer alan düzenlemelerle teslim olmaksızın rehin, çok sıkı koşullara tabi tutulmuştur. Madde 2 ile sistem bozulmuş; ticari işletme rehn edilmeden, maddede yazılan taşınırların bir veya birkaçının teslim edilmeksizin rehn edilmesi mümkün hale getirilmiş; bu rehne ticari işletme rehnine ilişkin hükümlerin uygulanması kabul edilmiştir. Ek Madde 2'nin değerlendirilmesi: Sanayi işletmelerinin belgelenmesi: Ticari işletme, ticari ve sınai işletmeleri kapsar sayılı yasanın Ek maddesinde "Bu Kanundaki ticari işletme tabiri ticari veya sınai işletme ile esnaf ve sanatkârların işletmesindeki mesleğini icraya yarayan şeylerdir." denilmiştir. Ek Madde 2, sadece sanayi işletmelerine verilen kredilerle ilgili özel imkânlar tanıdığından öncelikle sanayi işletmesi tanımını yapmak gerekir. Ticari işletme tanımı için de hangi işletmelerin sanayi işletmesi sayılacağını belirlemede 5590 sayılı Ticaret ve Sanayi Odaları ve Borsaları Birliği Kanunundan yararlanılacaktır. Bu Yasanın 3. maddesinde esas itibariyle, sanayici, "Makine, cihaz, tezgâh, alet ve diğer vasıtalar yardımıyla ham, yarı mamul, tam mamul herhangi bir maddenin veya enerjinin vasıf, terkip veya şeklini fiziki veya kimyevi surette az veya çok değiştirerek veya bu hammaddeleri işleyerek kıymetlendirmek suretiyle imal veya istihsal yapanlar" şeklinde tanımlanmaktadır. Sanayici sıfatını haiz gerçek ve tüzel kişiler sanayi odalarına, sanayi odası olmayan yerlerde sanayi ve ticaret odasına kayıt zorundadır. Ek Madde 2'nin uygulamasında kredi talep edenin, ticaret ünvanında "sanayi" ibaresi, ana sözleşmesinde de sınai faaliyet konusunun bulunması, kayıtlı olduğu odadan sanayici olduğu ve sanayi ile iştigal ettiğine dair belge alması aranacaktır. Ek Madde 2'nin Uygulanacağı Rehin Konusu Taşınırlar: Ek Madde 2'nin birinci fıkrasında; "Sanayi işletmelerinde 3. Maddenin (b) ve (c) bentlerinde yer alan unsurlardan bir veya daha fazlası rehin konusu yapılabilir." denilmekte ve virgülden sonra "Ticari işletme rehnine konu kredilerle satın alınan makine, ekipman, araç, alet ve cihazlar rehn edilebilir." ifadesine yer verilmektedir. Burada ilk tartışılacak konu, virgül ile ayrılan iki cümlenin birbirinden bağımsız olup olmadığıdır. İki cümlenin sadece bir virgül ile ayrılmasına ve rehn edilebileceği belirtilen taşınırların iç içe olmasına rağmen, burada iki bağımsız düzenlemenin bulunduğu sonucuna varılmaktadır. Zira her iki cümlede ayrı ayrı "rehin konusu İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 12

13 yapılabilir", "rehn edilebilir" denilmesi yanı sıra, ikinci cümlede 3/b maddesinde yer almayan ekipman ve cihazların rehninden söz edilmektedir. Tasarının madde gerekçesi de bu görüşü teyit etmektedir. Gerekçede "menkul işletme tesisatının her bir parçasının rehne konu edilebilmesi imkânı getirilmektedir." denildikten sonra "Diğer yandan ticari işletme rehnine konu kredilerle satın alınan makine, ekipman, araç, alet ve cihazların da rehn edilmesi imkânı tanınmaktadır." denilmek suretiyle 3/b ile bağlantı kurulmaksızın, kredi alınan bazı taşınırların teslimsiz rehninin öngörüldüğü anlaşılmaktadır. Birinci cümle değerlendirildiğinde, yasa koyucunun ticari işletmeyi ve işletmedeki menkul işletme tesisatının bütününü rehnetme yerine, 3/b ve 3/c'deki unsurların bir veya birkaçının teslimsiz rehn edilmesine olanak sağladığı görülmektedir. Esasen Hükümet Tasarısında "Menkul işletme tesisatının tümünün rehin sözleşmesinde gösterilmesi zorunluluğu kaldırılmakta ve tesisatın her parçasının rehne konu edilmesi imkânı getirilmektedir. Bu sayede işletmenin, mevcut mal varlığını rehin göstermeksizin kredi almasına imkân sağlanmaktadır." denilmektedir. 3/c maddesindeki unsurların bir veya birkaçı esasen 3. maddeye göre rehin dışında bırakılabileceğinden, burada önemli olan 3/b'de sayılan, rehnin tescili anında mevcut ve işletmenin faaliyetine tahsis edilmiş olan makine, araç, alet ve motorlu nakil araçlarından bir veya birkaçının rehn edilebilmesidir. Gerekçeden de anlaşıldığına göre işletmenin mevcut malvarlığını rehin göstermeksizin kredi alınması imkânı tanınmak istenmekte ve ticari işletmenin rehni gerekmemektedir. Ayrıca bir sanayi işletmesi üzerinde "ticari işletme rehni" tesis edilse de; menkul işletme tesisatının bir veya birkaç unsurunun listeye konulmasının yeterli olacağı da anlaşılmaktadır. Ek Madde 2'de ve Gerekçede açık olmayan husus, "3/b bendinde yer alan unsurlar" ile neyin kastedildiğidir. Acaba rehnin tesisi için 3/b'de sayılan makine, araç, alet motorlu nakil vasıtası olma yeterli olacak mıdır, yoksa bunların rehnin tescili anında mevcut ve işletmenin faaliyetine tahsis edilmiş olması şartı da aranacak mıdır? Bu hususta Ek Madde 2 açık değildir. "3/b bendinde yer alan unsurlar" ile bu bentte sayılan menkul işletme tesisatı için, rehnin tescili anında mevcut ve işletmenin faaliyetine tahsis edilmiş olması şartının arandığını kabul etmek tedbirli bir davranış olacaktır. Ek Madde 2'ninbirinci fıkrası bu şartın aranmadığı teslimsiz taşınır rehninin, sadece rehne konu kredi ile satın alınan makine, ekipman, araç, alet ve cihazlar ile sınırlı olduğu şeklinde yoruma müsaittir. İkinci cümle daha ziyade özel finans kurumlarında uygulama alanı bulacaktır. Burada "Ticari işletme rehnine konu kredi" ile ne kastedildiği de anlaşılamamaktadır sayılı yasada "ticari işletme rehnine konu "kredi yoktur. Tüm krediler ticari işletme rehnine konu olabilir sayılı yasada sadece ticari işletme rehni alabilecek kuruluşlar sınırlandırılmaktadır. Ek Madde 2, 1447 sayılı kanuna ilave edildiğine göre, bunu belirtmek için ise bu ibareye gerek yoktur. Kredi ile alınan ve Ek Madde 2'nin birinci fıkrasının ikinci cümlesinde sayılan bir taşınır üzerinde teslimsiz ticari işletme rehni hükümlerinin uygulanacağı bir rehin tesisi için satın alınması kredi verilen makine, ekipman, araç, alet ve cihazların belirlenmesi, proforma fatura ibrazı, kredinin mümkün ise kredi kuruluşu tarafından doğrudan satıcıya ödenmesi uygun olacaktır. Sanayi işletmelerine bu imkânların tanınması, bir ticari işletme olan sanayi işletme rehnine engel değildir. Ancak o takdirde, ticaret ünvanı ve varsa işletme adı İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 13

14 zorunlu unsur olarak listede yer alacak, menkul işletme tesisatı istenirse tümüyle, istenirse bir veya birkaç unsur listeye konularak rehn edilecektir. Belli taşınırların teslimsiz rehninde ticari işletme rehni hükümlerinin uygulanması Ek Madde 2'ye göre ticari işletmenin değil, birinci fıkrada sayılan belli taşınırların teslimsiz rehn edildiği hallerde de ticari işletme rehni hükümleri uygulanacaktır. Ticari işletme rehin sözleşmesi hükümlerinin uygulanması için, ticari işletmenin rehn edilmemesine karşılık, Ek Madde 2'ye göre rehn edilecek taşınırların bir ticari işletmeye ait olması zorunludur. Esasen Ek Madde 2'de rehn edilecek taşınırların bir sanayi işletmesine ait olmasını gerektirmektedir. Bu durumda sanayi işletmesinin, ticari işletme olarak kayıtlı olduğu sicil bölgesindeki bir noterde rehn edilecek taşınırlarla ilgili rehin sözleşmesi resen düzenlenecek, bu rehne 1447 sayılı yasa hükümlerinin uygulanacağı belirtilecek ve rehin sözleşmesi on gün içinde Ticaret Siciline tescil edilecektir. Rehinli Malların Sigorta Ettirilmesi: Ek Madde 2'ye göre, rehinli mallar alacaklının belirleyeceği muhtemel rizikolara karşı sigorta ettirilir. Sigorta masraflarının hangi tarafa ait olacağı rehin sözleşmesinde belirtilir. Tasarının Gerekçesinde, "Böylece krediyi kullanan bankanın üstleneceği risk minimum düzeyde kalacaktır." denilmektedir. Genelde rehinli malların rehinli alacaklı lehine sigorta ettirilmesi ihtiyaridir. Ek madde 2'de sigorta ettirmenin öngörülmesi, burada bir geçerlilik koşulunun getirildiği; diğer bir deyişle sigorta ettirilmeyen mallar üzerinde tesis edilen teslimsiz rehnin geçersiz olacağı yorumuna yol açabilecektir. Kredi kuruluşu, belirleyeceği şartlarla rehn edilen taşınırları sigorta ettirmeden krediyi kullandırmamalıdır. Sanayi işletmelerinde rehne konu olan varlıkların bir listesinin işletmenin yasal defterine işlenmesi: İkinci fıkraya göre, "Sanayi işletmelerinde rehne konu olan varlıkların bir listesi işletmenin yasal defterlerinden işletme veya yevmiye defterinin son sayfasına noter tarafından onaylanarak eklenir. Bu listelerde, rehinli malların özellikleri açıkça belirtilir. Bu işlem rehnin devamı süresince her yıl yenilenir". İkinci fıkrada genel olarak sanayi işletmelerinde "rehne konu olan varlıkların bir listesinin işletmenin yasal defterlerine işlenmesinden söz edilmesine rağmen, bu zorunluluk Ek Madde 2'de yer aldığından sadece birinci fıkradaki rehinlerle sınırlı olarak uygulanacak; yoksa "sanayi işletmelerinin" rehni halinde ticari işletme rehnine ekli listelerdeki varlıkların işletmenin yasal defterlerine kaydı zorunluluğu söz konusu olmayacaktır. Tasarının gerekçesinde "rehinli varlıklarla ilgili bir listenin yasal defterlere eklenmesi suretiyle ilgili mal üzerinde rehne aleniyet kazandırılması öngörülmektedir" denilmektedir. Ek Madde 2'de belirlenmiş taşınırların teslimsiz rehninde ticari işletme rehni hükümlerinin uygulanması nedeni ile bu varlıkların esasen noterde düzenlenecek rehin sözleşmesine ekli listede yer alması gerekecektir. Yasa koyucu ikinci bir önlem olarak borçların işletmenin yasal defterlerinden işletme veya yevmiye defterine kaydını öngörmekte, böylece bu malları, işletme sahibinden devralacak olan kişilere, ticari işletmenin kayıtlı olduğu sicili incelemeye gerek olmaksızın defterleri inceleme imkânı verilmektedir. İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 14

15 Tedbirli olmak için, kredi kuruluşları krediyi vermeden önce, rehinli mallarla ilgili listenin işletmenin yasal defterinin son sahifesine eklendiğini kontrol etmeli, rehin sözleşmesinde bu işlemin her yıl yenilenmemesi halinde, rehnin devam edeceği, aksi takdirde tüm alacağın muaccel olacağı, işletme sahibinin belli bir cezai şart ödeyeceği şeklinde veya benzeri önlemler alınmalıdır. S O N U Ç : Buraya kadarki açıklamalarımızı tekrar hatırlayarak gözden geçirecek olursak; yasa koyucunun ticari hayatın bütün ihtiyaçlarına eksiksiz cevap verdiğini söylemek oldukça zordur. Mevzuatımızda bazen alacaklının, bazen borçlunun, zaman zaman üçüncü kişilerin iyi niyetinin korunmak istenmesi kaygıları etkili olabilmiştir. Bunun yanında kanunların yazılması sırasında hata ve unutmalar da bazı eksikler oluşmasına sebep olabilmiştir. Buna rağmen yasalarımız ve uygulanabilirlikleri ticari hayatın ihtiyacına önemli oranda cevap verebilecek durumdadır. Burada kredi veren finans kuruluşları ile kredili mal satan müesseseler açısından çok önemli bir sorun bulunmamaktadır. Çünkü bu kuruluş ve müesseseler saydığımız hukuki işlem çeşitlerinden hangisi ile risklerini teminat altına alabileceklerini düşünürlerse, alacaklarını o işlem çeşidini kullanarak güvenceye almak yolunu seçebilirler. Burada sorun vadeli mal satışı yapan küçük imalatçılar ile gündelik ticaretin taraflarının ihtiyaçlarına cevap verebilecek daha hızlı ve pratik çözümlerin hayata geçirilmesindeki zorluklardır. İhtiyaca cevap verebilecek en pratik çözüm ise TMK. 940/II maddenin uygulanması kabiliyetinin arttırılmasıdır. Hatırlayacak olursak TMK 940/II maddede Gerçek veya tüzel kişilerin alacaklarının güvence altına alınması için, kanun gereğince bir sicile tescili zorunlu olan taşınır mallar üzerinde, zilyetlik devredilmeden de, taşınır malın kayıtlı bulunduğu sicile yazılmak suretiyle rehin kurulabilir. Rehnin kurulmasına ilişkin diğer hususlar tüzükle belirlenir. denilmektedir. Bu sebeple motorlu ve motorsuz araçların tescilini zorunlu kılan KTK'nun 22. maddesinin bir benzeri imalatta kullanılan sanayi makineleri ve takım tezgahları için de getirilmelidir. Böyle bir hüküm Türk Ticaret Kanununa bir madde veya fıkra olarak eklenebilir. Bazı kriterlere sahip makinelerin iş kollarına göre belli kurum ve kuruluşlarca tutulacak sicile tescili zorunluluğu getirilebilir. Böylece motorlu araçlar ile iş makinelerinin borç karşılığı teminat gösterilebilme kabiliyeti, sanayi makineleri, takım tezgahları ve benzerlerine de yüklenebilecektir. Burada belli kritere sahip her türlü makine bir borcun teminatı olabilecek, buna dair sözleşme sicile kaydedilebilecek, böylece ilgisi olan üçüncü kişiler nezdinde aleniyet sağlanabilecektir. En önemlisi bu rehin sözleşmeleri bütün alacaklar için tanzim edilebileceğinden alacaklılar açısından ehliyet sınırlaması da genel mevzuat çerçevesinde olacaktır. Diğer taraftan rehin konusu malları, borçlu malikin elinde bırakmanın sakıncalarının olabileceği ileri sürülmektedir. Borçlunun kendi zilyetliğinde bırakılan bu malları kötü niyetli olarak elden çıkaracağı varsayılabilir. Ancak bu durumda da, özel hukuk kaideleri çerçevesinde talep ve dava hakkı her zaman İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 15

16 vardır. Böyle bir durumda fiilin suç teşkil edebileceği cihetle, failinin ceza hukuku kurallarına göre cezalandırılacağı da tabiidir. Yargıtay ın benzer durumlarda güveni kötüye kullanma suçunun oluşacağına dair kararları yerleşmiştir. Ayrıca bu sözleşmelerde her türlü riske karşı malın sigorta ettirilmesi de mümkün olup yasaya da malın sigorta ettirilmesini mecbur kılan hüküm konulabilir. Ancak Ticari hayata büyük sinerji katabilecek böyle bir değişikliğin yanında hukuki güvenlikten azami yararlanmanın yolu da, noterlik işlemlerinden alınan damga vergisinin ve değerli kağıt bedellerinin tamamen kaldırılmasıdır. İstanbul Noter Odası Araştırma-Geliştirme Komisyonu Sayfa 16

TİCARİ İŞLETME REHNİ

TİCARİ İŞLETME REHNİ TİCARİ İŞLETME REHNİ İşletmeler faaliyetlerini yürütmek ve geliştirmek için ihtiyaç duydukları finansmanı çoğu zaman sınırlı iç kaynaklarından sağlayamazlar. Bu yüzden dış kaynaklara yönelen işletmenin,

Detaylı

TİCARİ İŞLETME REHNİ KANUNU (1)

TİCARİ İŞLETME REHNİ KANUNU (1) 4753 TİCARİ İŞLETME REHNİ KANUNU (1) Kanun Numarası : 1447 Kabul Tarihi : 21/7/1971 Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 28/7/1971 Sayı : 13909 Yayımlandığı DÜstur : Tertip : 5 Cilt : 10 Sayfa : 2972 * * *

Detaylı

TĐCARÎ ĐŞLETME REHNĐ

TĐCARÎ ĐŞLETME REHNĐ Ticarî Đşletme Rehni 39 TĐCARÎ ĐŞLETME REHNĐ Prof. Dr. Şeref ERTAŞ * A. GENEL OLARAK TAŞINIR REHNĐ Yasanın açıkça öngördüğü bazı hallerde, rehinli alacaklıyı rehin konusu şeyi koruma külfetinden kurtarmak

Detaylı

BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ

BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ Dr. MÜJGAN TUNÇ YÜCEL Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Usul ve İcra İflas Hukuku Anabilim Dalı BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... vii YAZARIN

Detaylı

Prof. Dr. ALİ CEM BUDAK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Usul ve İcra-İflas Hukuku Anabilim Dalı İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİP

Prof. Dr. ALİ CEM BUDAK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Usul ve İcra-İflas Hukuku Anabilim Dalı İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİP Prof. Dr. ALİ CEM BUDAK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Usul ve İcra-İflas Hukuku Anabilim Dalı İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİP İÇİNDEKİLER İKİNCİ BASKI (TIPKI BASIM) İÇİN ÖNSÖZ...

Detaylı

Gülen Sinem TEK Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi. Ulaşım Araçlarının İpoteği

Gülen Sinem TEK Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi. Ulaşım Araçlarının İpoteği Gülen Sinem TEK Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi Ulaşım Araçlarının İpoteği İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XVII GİRİŞ...1

Detaylı

TİCARİ İŞLETME REHNİ SİCİLİ TÜZÜĞÜ

TİCARİ İŞLETME REHNİ SİCİLİ TÜZÜĞÜ 2105 TİCARİ İŞLETME REHNİ SİCİLİ TÜZÜĞÜ Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 25/7/1972, No : 7/4776 Dayandığı Kanunun Tarihi : 21/7/1971, No : 1447 Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi : 21/8/1972, No : 14283

Detaylı

Amaç Madde 1-Bu Kanunun amacı finansman sağlamaya yönelik finansal kiralamayı düzenlemektir.

Amaç Madde 1-Bu Kanunun amacı finansman sağlamaya yönelik finansal kiralamayı düzenlemektir. 6. FİNANSAL KİRALAMA KANUNU Kanunun tam adı : Finansal Kiralama Kanunu Kanun No. : 3226 Kabul Tarihi : 10 Haziran 1985 Resmi Gazete Tarih ve Sayısı : 28 Haziran 1985 / 18795 BİRİNCİ BÖLÜM GENEL HÜKÜMLER

Detaylı

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir.

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir. 14 Ocak 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29236 Gümrük ve Ticaret Bakanlığından: YÖNETMELİK TAKSİTLE SATIŞ SÖZLEŞMELERİ HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1

Detaylı

TAŞIT KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU

TAŞIT KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU TAŞIT KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU Müşteri No :... Adı ve Soyadı :... MADDE 1 AMAÇ İşbu Sözleşme Öncesi Bilgi Formu, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun un 23.maddesi uyarınca sözleşmenin

Detaylı

HUKUKUN TEMEL KAVRAMLARI BİRİNCİ BÖLÜM

HUKUKUN TEMEL KAVRAMLARI BİRİNCİ BÖLÜM HUKUKUN TEMEL KAVRAMLARI BİRİNCİ BÖLÜM HUKUK HAKKINDA GENEL BİLGİLER A. HUKUK B. TOPLUMSAL KURALLAR VE MÜEYYİDELERİ 1. Toplumsal Kuralların Gerekliliği 2. Toplumsal Kuralların Sınıflandırılması a. Görgü

Detaylı

F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için

F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için F- DÜZELTME Özel Tüketim Vergisi Kanununun 15 inci maddesinin (1) numaralı fıkrası uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için aşağıdaki şekilde işlem yapılır. 1. Fazla veya Yersiz Hesaplanan

Detaylı

PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ

PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ A) 6098 sayılı Yeni Türk Borçlar Kanun unda yer alan düzenleme metni: Pazarlamacılık Sözleşmesi A. Tanımı ve kurulması I. Tanımı MADDE 448- Pazarlamacılık sözleşmesi, pazarlamacının

Detaylı

SĐRKÜLER Đstanbul, Sayı: 2010/2 Ref: 4/2

SĐRKÜLER Đstanbul, Sayı: 2010/2 Ref: 4/2 SĐRKÜLER Đstanbul, 05.01.2010 Sayı: 2010/2 Ref: 4/2 Konu: TESCĐL EDĐLMĐŞ ARAÇLARIN SATIŞ VE DEVĐR ĐŞLEMLERĐNE ĐLĐŞKĐN OLARAK 2918 SAYILI KARAYOLLARI TRAFĐK KANUNUNDA DEĞĐŞĐKLĐK YAPAN 5942 SAYILI KANUN

Detaylı

KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU

KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU MÜŞTERİ NO : ADI SOYADI : MADDE 1 TANIMLAR İşbu Sözleşme Öncesi Bilgi Formu metninde geçen aşağıdaki ibareler karşılarındaki anlamları ifade edecektir.

Detaylı

MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ)

MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ) MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ) GİRİŞ Rasim SEZER 1 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257. maddesi ile, mükelleflere muameleleri ile ilgili tahsilat ve ödemelerini

Detaylı

Dr. Sezer ÇABRİ Kocaeli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞMELERİ

Dr. Sezer ÇABRİ Kocaeli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞMELERİ Dr. Sezer ÇABRİ Kocaeli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞMELERİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... vii İÇİNDEKİLER...ix KISALTMALAR...xxi GİRİŞ...1 I. KONUNUN SUNUMU...1

Detaylı

KİRA SÖZLEŞMELERİNDE DAMGA VERGİSİNİN HESAPLANMASI VE BEYANI

KİRA SÖZLEŞMELERİNDE DAMGA VERGİSİNİN HESAPLANMASI VE BEYANI KİRA SÖZLEŞMELERİNDE DAMGA VERGİSİNİN HESAPLANMASI VE BEYANI Ayşe GINALI * I-GİRİŞ: 488 sayılı Damga Vergisi kanununa ekli (1) sayılı Tablo da yazılı kağıtlar damga vergisine tabidir. (2) sayılı Tablo

Detaylı

T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş.

T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş. T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş. TÜKETİCİ KREDİLERİ SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU 1- Giriş İşbu Sözleşme Öncesi Bilgi Formu, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun un 23. maddesi uyarınca tüketiciye tüketici

Detaylı

T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş. SABİT FAİZ ORANLI KONUT FİNANSMANI KREDİLERİ İÇİN SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU

T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş. SABİT FAİZ ORANLI KONUT FİNANSMANI KREDİLERİ İÇİN SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş. SABİT FAİZ ORANLI KONUT FİNANSMANI KREDİLERİ İÇİN SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU 1-Giriş İşbu Sözleşme Öncesi Bilgi Formunda yer alan bilgiler, işbu formun tüketiciye verildiği tarihten

Detaylı

Finansal Kiralama Kanunu, Yasası. 3226 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa FİNANSAL KİRALAMA KANUNU (1) Kanun Numarası : 3226. Kabul Tarihi : 10/6/1985

Finansal Kiralama Kanunu, Yasası. 3226 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa FİNANSAL KİRALAMA KANUNU (1) Kanun Numarası : 3226. Kabul Tarihi : 10/6/1985 Finansal Kiralama Kanunu, Yasası 3226 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa FİNANSAL KİRALAMA KANUNU (1) Kanun Numarası : 3226 Kabul Tarihi : 10/6/1985 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 28/6/1985 Sayı : 18795

Detaylı

MALÎ SEKTÖRE OLAN BORÇLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASI VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN

MALÎ SEKTÖRE OLAN BORÇLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASI VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN 8275 MALÎ SEKTÖRE OLAN BORÇLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASI VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 4743 Kabul Tarihi : 30/1/2002 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih: 31/1/2002

Detaylı

KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞMESİ

KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞMESİ Müşteri Adı Soyadı Müşteri Numarası Vadesiz Hesap No 1. AMAÇ KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞMESİ Tarih :././.. İşbu Kredili Mevduat Hesabı Sözleşmesi ( Sözleşme ) ile Türkiye Garanti Bankası A.Ş. ( Banka

Detaylı

İPOTEK NEDİR & İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ

İPOTEK NEDİR & İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ AV.EROL TÜRK İPOTEK NEDİR & İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ Alacağa teminat teşkil etmek üzere bir şeyin borçlu tarafından alacaklıya teminat olarak verilmesi çok eski devirlerden beri rastlanan bir hukuki

Detaylı

SAYI : 2014 / 26 İstanbul,21.04.2014

SAYI : 2014 / 26 İstanbul,21.04.2014 SİRKÜLER SAYI : 2014 / 26 İstanbul,21.04.2014 KONU : Özel Tüketim Vergisi 34 Seri Nolu Genel Tebliğ yayımlandı. 19 Nisan 2014 tarihli Resmi Gazete de yayımlanan Özel Tüketim Vergisi Genel Tebliği Seri

Detaylı

Arkan&Ergin Uluslararası Denetim ve Y.M.M. A.Ş.

Arkan&Ergin Uluslararası Denetim ve Y.M.M. A.Ş. İstanbul, 14.07.2008 56 Seri No.lu Harçlar Kanunu Genel Tebliği Yayımlandı DUYURU NO:2008/72 12.07.2008 tarih ve 26934 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 56 Seri No.lu Harçlar Kanunu Genel Tebliği nde,

Detaylı

-Satış konusunun taşınmaz, iştirak hissesi, kurucu senetleri,intifa senetleri, rüçhan hakkı olması,

-Satış konusunun taşınmaz, iştirak hissesi, kurucu senetleri,intifa senetleri, rüçhan hakkı olması, KURUMLARIN AKTİFİNDE EN AZ İKİ TAM YIL SÜREYLE BULUNAN TAŞINMAZLAR İLE İŞTİRAK HİSSELERİNİN SATIŞLARININ KURUMLAR VERGİSİ VE KATMA DEĞER VERGİSİ YÖNÜNDEN İSTİSNAYA KONU EDİLMESİNİN ŞARTLARI VE MUHASEBELEŞTİRİLMESİ

Detaylı

EŞYA HUKUKU ZİLYETLİK VE TAPU SİCİLİ

EŞYA HUKUKU ZİLYETLİK VE TAPU SİCİLİ Prof. Dr. Haluk Nami NOMER İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı Doç. Dr. Mehmet Serkan ERGÜNE İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı EŞYA HUKUKU ZİLYETLİK

Detaylı

Muharrem İLDİR 08.10.2014 Boğaziçi Bağımsız Denetim ve YMM A.Ş Vergi Bölüm Başkanı E.Vergi Dairesi Müdürü muharremildir@bbdas.com.

Muharrem İLDİR 08.10.2014 Boğaziçi Bağımsız Denetim ve YMM A.Ş Vergi Bölüm Başkanı E.Vergi Dairesi Müdürü muharremildir@bbdas.com. Muharrem İLDİR 08.10.2014 Boğaziçi Bağımsız Denetim ve YMM A.Ş Vergi Bölüm Başkanı E.Vergi Dairesi Müdürü muharremildir@bbdas.com.tr GELİR VE KURUMLAR VERGİSİNDE TAHAKKUK VE TAHSİLAT ESASININ GEÇERLİ OLDUĞU

Detaylı

TÜRK SANAYİCİLERİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ. 5782 Sayılı Tapu Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hakkında TÜSİAD Görüşü

TÜRK SANAYİCİLERİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ. 5782 Sayılı Tapu Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hakkında TÜSİAD Görüşü 5782 Sayılı Tapu Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hakkında TÜSİAD Görüşü 5782 Sayılı Tapu Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun MADDE 2 2644 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi aşağıdaki şekilde

Detaylı

TASARRUFUN İPTALİ DAVALARI

TASARRUFUN İPTALİ DAVALARI TASARRUFUN İPTALİ DAVALARI İİK. nun 277. vd maddelerinde düzenlenmiştir. Her ne kadar İİK. nun 277/1 maddesinde İptal davasından maksat 278, 279 ve 280. maddelerde yazılı tasarrufların butlanına hükmetmektir.

Detaylı

Sanayi ve Ticaret Bakanlığından: KONUT FİNANSMANI KURULUŞLARINCA VERİLECEK SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

Sanayi ve Ticaret Bakanlığından: KONUT FİNANSMANI KURULUŞLARINCA VERİLECEK SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK Sanayi ve Ticaret Bakanlığından: KONUT FİNANSMANI KURULUŞLARINCA VERİLECEK SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK (Resmi Gazete nin 31 Mayıs 2007 tarih ve 26538 sayılı nüshasında

Detaylı

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. (Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. (Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü) T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI (Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü) Sayı : B.07.1.GİB.4.06.16.01-120[40-11/9]-249 20/02/2012 Konu : Bedelsiz kiralanan otomobile

Detaylı

Yeminli Mali Müşavirlik Bağımsız Denetim ve Danışmanlık

Yeminli Mali Müşavirlik Bağımsız Denetim ve Danışmanlık No : 2010-059 Tarih : 22.10.2010 Konu : 6009 Sayılı Kanun İle Gider Vergileri Kanununda Banka Sigorta Muameleleri Vergisine İlişkin Yapılan Değişikle Alakalı Yayımlanan 87 Seri Numaralı Gider Vergileri

Detaylı

YENİ TÜRK TİCARET KANUNU VE VERGİ MEVZUATI AÇISINDAN LİMİTED ŞİRKET HİSSE DEVİRLERİ

YENİ TÜRK TİCARET KANUNU VE VERGİ MEVZUATI AÇISINDAN LİMİTED ŞİRKET HİSSE DEVİRLERİ YENİ TÜRK TİCARET KANUNU VE VERGİ MEVZUATI AÇISINDAN LİMİTED ŞİRKET HİSSE DEVİRLERİ I-GİRİŞ: Ekonomik büyüme ve gelişme beraberinde işletmelerin ölçeklerini genişletirken kapasitelerini de artırmaktadır.

Detaylı

Doküman No 07.KRE.FR.1709 Sayfa No 1/5. Sabit Faizli Ön Ödemeli Konut Finansmanı Sözleşme Öncesi Bilgi Formu

Doküman No 07.KRE.FR.1709 Sayfa No 1/5. Sabit Faizli Ön Ödemeli Konut Finansmanı Sözleşme Öncesi Bilgi Formu Doküman No 07.KRE.FR.1709 Sayfa No 1/5 Türk Ekonomi Bankası A.Ş. Ticaret Sicil No: 189356 Mersis No: 0876004342000105 TEB Kampüs C ve D Blok Saray Mah. Sokullu Cad. No:7A - 7B Ümraniye/ İSTANBUL www.teb.com.tr

Detaylı

Konut teslimlerinde Satıcı Müteahhit Tarafından Fazla Hesaplanan KDV nin Konut alıcısına İade Edileceği

Konut teslimlerinde Satıcı Müteahhit Tarafından Fazla Hesaplanan KDV nin Konut alıcısına İade Edileceği Konut teslimlerinde Satıcı Müteahhit Tarafından Fazla Hesaplanan KDV nin Konut alıcısına İade Edileceği Sabri Arpaç Yeminli Mali Müşavir sabriarpacymm@gmail.com Konut satıcısı müteahhit tarafından yüzde

Detaylı

KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU

KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU Bu form Banka dan talep edilen konut kredisine ve kredi sözleşmesine ilişkin koşullar hakkında bilgi verilmesi amacıyla düzenlenmiştir. Aşağıda detayları belirtilen

Detaylı

I- 6102 SAYILI TTK NIN KAPSAMINA GİREN TİCARET ŞİRKETLERİ

I- 6102 SAYILI TTK NIN KAPSAMINA GİREN TİCARET ŞİRKETLERİ İçindekiler I- 6102 SAYILI TTK NIN KAPSAMINA GİREN TİCARET ŞİRKETLERİ... 1 II- 6102 SAYILI TTK NUNDA ŞİRKETLERİN FAALİYET KONULARI İLE İLGİLİ DÜZENLEMELER... 1 III- 6102 SAYILI TTK İLE ULTRA VİRES İLKESİ

Detaylı

EŞYA HUKUKU ZİLYETLİK VE TAPU SİCİLİ

EŞYA HUKUKU ZİLYETLİK VE TAPU SİCİLİ Prof. Dr. Haluk Nami NOMER İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı Doç. Dr. Mehmet Serkan ERGÜNE İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı EŞYA HUKUKU ZİLYETLİK

Detaylı

Sabit Faizli Konut Finansmanı Sözleşme Öncesi Bilgilendirme Formu

Sabit Faizli Konut Finansmanı Sözleşme Öncesi Bilgilendirme Formu Sabit Faizli Konut Finansmanı Sözleşme Öncesi Bilgilendirme Formu İşbu Sözleşme Öncesi Bilgi Formu, 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Konut Finansmanı Kuruluşlarınca Verilecek Sözleşme

Detaylı

TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONUNUN KONTROLÜNDEKİ ŞİRKETLERİN TASFİYESİNE DAİR YÖNETMELİK

TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONUNUN KONTROLÜNDEKİ ŞİRKETLERİN TASFİYESİNE DAİR YÖNETMELİK TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONUNUN KONTROLÜNDEKİ ŞİRKETLERİN TASFİYESİNE DAİR YÖNETMELİK 02/09/2006 tarih ve 26277 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır. TASARRUF MEVDUATI SİGORTA FONUNUN KONTROLÜNDEKİ

Detaylı

DUYURU: 05.04.2016/16

DUYURU: 05.04.2016/16 1 DUYURU: 05.04.2016/16 29.03.2016 tarihli Resmi Gazete de yayımlanan 90 seri no.lu Gider Vergileri Genel Tebliği ile, üreticiler tarafından imalat sanayinde kullanılmak üzere iktisap edilen makine ve

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 ÖZET: Maliye; vadeli çeklerde reeskontu kabul etmiyor. MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR Vergi Usul Kanunu na göre yapılacak dönem sonu değerlemelerinde;

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 53 İST, 22.05.2009. Gemi, deniz ve iç su taşıtları ile ilgili bazı yasal değişiklikler yapıldı.

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 53 İST, 22.05.2009. Gemi, deniz ve iç su taşıtları ile ilgili bazı yasal değişiklikler yapıldı. SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 53 İST, 22.05.2009 ÖZET: Gemi, deniz ve iç su taşıtları ile ilgili bazı yasal değişiklikler yapıldı. GEMİ, DENİZ VE İÇ SU TAŞITLARI İLE İLGİLİ BAZI YASAL DEĞİŞİKLİKLER YAPILDI 16

Detaylı

TEKEL ÇALIŞANLARI DAYANIŞMA VAKFI KREDİLER YÖNETMELİĞİ

TEKEL ÇALIŞANLARI DAYANIŞMA VAKFI KREDİLER YÖNETMELİĞİ TEKEL ÇALIŞANLARI DAYANIŞMA VAKFI KREDİLER YÖNETMELİĞİ BÖLÜM I GENEL HÜKÜMLER YETKİ : MADDE 1 : Bu yönetmelik, Tekel Çalışanları Dayanışma Vakfı " Vakıf Senedi " nin 3,25 ve 26 ıncı maddeleri hükmüne göre

Detaylı

Finansal Kiralama Kapsamındaki Satıp Geri Kiralama İşlemlerine İlişkin Vergi İstisnaları*

Finansal Kiralama Kapsamındaki Satıp Geri Kiralama İşlemlerine İlişkin Vergi İstisnaları* Finansal Kiralama Kapsamındaki Satıp Geri Kiralama İşlemlerine İlişkin Vergi İstisnaları* Hüseyin DİNÇER *BU MAKALE VERGİ DÜNYASI DERGİSİ KASIM 2013 SAYI 387 DE YAYIMLANMIŞTIR. 1.GİRİŞ Son yıllarda işletmelerin

Detaylı

KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU

KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU Müşteri No :... Adı ve Soyadı :... MADDE 1 - TANIM İşbu kredi sözleşmesi metninde geçen aşağıdaki ibareler karşılarındaki anlamları ifade edecektir. Banka:

Detaylı

EV DEĞİŞTİREN MORTGAGE SABİT FAİZLİ KONUT FİNANSMAN KREDİSİ VE TEMİNAT SÖZLEŞMESİ KREDİYE İLİŞKİN BİLGİLER

EV DEĞİŞTİREN MORTGAGE SABİT FAİZLİ KONUT FİNANSMAN KREDİSİ VE TEMİNAT SÖZLEŞMESİ KREDİYE İLİŞKİN BİLGİLER Müşteri No. İşbu Ev Değiştiren Mortgage Krediye şkin Bilgiler sayfası, Ödeme Planı, Ev Değiştiren Mortgage Konut Finansman Kredisi İle İlgili Sözleşme Öncesi Bilgi Formu Kapak Sayfası, Sözleşme Öncesi

Detaylı

SABİT FAİZLİ KONUT DESTEK KREDİSİ (KONUT FİNANSMANI) SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU

SABİT FAİZLİ KONUT DESTEK KREDİSİ (KONUT FİNANSMANI) SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU SABİT FAİZLİ KONUT DESTEK KREDİSİ (KONUT FİNANSMANI) SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU Bu Sözleşme Öncesi Bilgi Formu, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun un 10/B maddesi ile Konut Finansmanı Kuruluşlarınca

Detaylı

Deniz Ticareti Hukuku - 4 -

Deniz Ticareti Hukuku - 4 - İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Hukuku Anabilim Dalı Deniz Ticareti Hukuku - 4 -. 21-22/10/2013 Tek, Çift ve II. Öğretim Lisans Dersleri BLK - 1/18 E) Bağlama Kütüğü ( BLK ) 1. Amaç ve Yasal

Detaylı

87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Yayımlandı DUYURU NO:2010/48

87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Yayımlandı DUYURU NO:2010/48 İstanbul, 25.10.2010 87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Yayımlandı DUYURU NO:2010/48 22.10.2010 tarih ve 27737 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği nde;

Detaylı

Özelge: Mükelle yet Tesisi hk.

Özelge: Mükelle yet Tesisi hk. Özelge: Mükelle yet Tesisi hk. Sayı: 73903997-120[94-2012/2]-157 Tarih: 13/08/2013 T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI ESKİŞEHİR VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI (Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü) Sayı : 73903997-120[94-2012/2]-157

Detaylı

KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞMESİ

KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞMESİ Müşteri No :... Adı ve Soyadı:... KREDİLİ MEVDUAT HESABI SÖZLEŞMESİ Madde 1- Müşteri ile Banka arasında, aşağıda yazılı ve taraflarca kabul edilen hükümler doğrultusunda (.) TL (Yalnız ) limitli Kredili

Detaylı

3. BİR FİNANSMAN YÖNTEMİ OLARAK KONUT FİNANSMANI KAVRAMI

3. BİR FİNANSMAN YÖNTEMİ OLARAK KONUT FİNANSMANI KAVRAMI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 5 SUNUŞ 7 İÇİNDEKİLER 9 KİSALTMALAR 14 GİRİŞ KONUNUN TAKDİMİ, TERMİNOLOJİ, KONUT FİNANSMANI VE İPOTEKLİ KONUT FİNANSMANI KAVRAMLARI, İPOTEKLİ KONUT FİNANSMAN SİSTEMİNİN TARİHİ GELİŞİMİ

Detaylı

YÖNETMELİK. c) Genel Müdürlük: Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğünü,

YÖNETMELİK. c) Genel Müdürlük: Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğünü, 27 Kasım 2014 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 29188 Gümrük ve Ticaret Bakanlığından: YÖNETMELİK ÖN ÖDEMELİ KONUT SATIŞLARI HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1

Detaylı

Özelge: Yurt dışı mukimi 硸rmalardanشى alınan hizmetlerin gelir ve kurumlar vergisi ile KDV karşısındaki durumu ve belge düzeni hk.

Özelge: Yurt dışı mukimi 硸rmalardanشى alınan hizmetlerin gelir ve kurumlar vergisi ile KDV karşısındaki durumu ve belge düzeni hk. Özelge: Yurt dışı mukimi 硸rmalardanشى alınan hizmetlerin gelir ve kurumlar vergisi ile KDV karşısındaki durumu ve belge düzeni hk. Sayı: Tarih: 03/02/2012 B.07.1.GİB.4.34.19.02-019.01-436 T.C. GELİR İDARESİ

Detaylı

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin Korunması Ve Piyasa Gözetim Genel Müdürlüğüne

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin Korunması Ve Piyasa Gözetim Genel Müdürlüğüne 05 Kasım 2014 T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin Korunması Ve Piyasa Gözetim Genel Müdürlüğüne Konu: Konut Finansman Sözleşmeleri Yönetmelik Taslağı Hakkında Görüş Taslak Maddesi Görüş ve Değerlendirme

Detaylı

SUN BAĞIMSIZ DIŞ DENETİM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş.

SUN BAĞIMSIZ DIŞ DENETİM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş. Sayı: YMM.03.2010-80 Konu: 87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi Uygulaması İle İlgili Olarak 6009 Sayılı Kanunla Yapılan Değişiklikler Hk. İZMİR. 1.11.2010 Muhasebe

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ve Öncelikle Uygulanacak Hüküm

BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ve Öncelikle Uygulanacak Hüküm GAYRİKABİL-İ RÜCÜ SİCİLDEN TERKİN VE İHRAÇ TALEBİ YETKİ FORMU NUN (IDERA) KAYDA ALINMASINA, İPTAL EDİLMESİNE VE İCRASINA İLİŞKİN TALİMAT(SHT-IDERA Rev.01) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Detaylı

YENİ MAKİNE ALIMINDA KULLANILAN KREDİLERDE BSMV İSTİSNASI

YENİ MAKİNE ALIMINDA KULLANILAN KREDİLERDE BSMV İSTİSNASI YENİ MAKİNE ALIMINDA KULLANILAN KREDİLERDE BSMV İSTİSNASI 6655 sayılı kanun ile sanayi sicil belgesi sahibi mükelleflere üretim işlerinde kullanılmak üzere satın alınan makine için kullanılan krediler

Detaylı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN. İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN. İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı Y. Doç. Dr. Vural SEVEN İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı KIYMETLİ EVRAK 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda en az değişikliğe uğrayan bölüm kıymetli evrak kitabıdır. Kıymetli

Detaylı

Yasal Çerçeve (Bilgi Edinme Kanunu ve Diğer Gelişmeler) KAY 465 Ders 1(2) 22 Haziran 2007

Yasal Çerçeve (Bilgi Edinme Kanunu ve Diğer Gelişmeler) KAY 465 Ders 1(2) 22 Haziran 2007 Yasal Çerçeve (Bilgi Edinme Kanunu ve Diğer Gelişmeler) KAY 465 Ders 1(2) 22 Haziran 2007 Ders Planı Ders İçeriği: Yasal Çerçeve Bilgi Edinme Kanunu Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu Çalışma Usul ve Esasları

Detaylı

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü)

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü) IV- KREDİ KARTI ÜYELİK ÜCRETİ İLE İLGİLİ GENELGELER 1. GENELGE NO: 2007/02 Tüketicinin ve Rekabetin Korunması lüğü GENELGE NO: 2007/02...VALİLİĞİNE Tüketiciler tarafından Bakanlığımıza ve Tüketici Sorunları

Detaylı

Ana Sözleflme De iflikli i Önerisi

Ana Sözleflme De iflikli i Önerisi Ana Sözleflme De iflikli i Önerisi Ünvan ve Merkez Madde 3 Şirketin ünvanı İŞ FİNANSAL KİRALAMA ANONİM ŞİRKETİ dir. Bu ünvan ana sözleşmenin aşağıdaki maddelerinde (Şirket) kelimesiyle ifade edilmiştir.

Detaylı

KREDÝLÝ MENKUL KIYMET ÝÞLEMLERÝ ÇERÇEVE SÖZLEÞMESÝ

KREDÝLÝ MENKUL KIYMET ÝÞLEMLERÝ ÇERÇEVE SÖZLEÞMESÝ SANKO KREDÝLÝ MENKUL KIYMET ÝÞLEMLERÝ ÇERÇEVE SÖZLEÞMESÝ TARAFLAR Bir tarafta, SANKO MENKUL DEÐERLER A.Þ. (Bundan sonra ARACI KURUM olarak anýlacaktýr.) ile diðer tarafta.... bundan sonra kýsaca MÜÞTERÝ/LER

Detaylı

TÜRKİYE DE GİRİŞİM SERMAYESİ YATIRIM FONLARI

TÜRKİYE DE GİRİŞİM SERMAYESİ YATIRIM FONLARI TÜRKİYE DE GİRİŞİM SERMAYESİ YATIRIM FONLARI Girişim sermayesi yatırım fonlarına ilişkin esaslar 30/12/2012 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren Sermaye Piyasası Kanunu ( SPK ) ile Türkiye de hukuki

Detaylı

86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI

86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI 86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI 4/6/2008 tarihli ve 5766 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun[1] 25 inci maddesi

Detaylı

KAPIDAN SATIŞLARA İLİŞKİN UYGULAMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar

KAPIDAN SATIŞLARA İLİŞKİN UYGULAMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar Resmi Gazete Tarihi: 13.06.2003 Resmi Gazete Sayısı: 25137 KAPIDAN SATIŞLARA İLİŞKİN UYGULAMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar Madde 1 -Bu Yönetmelik,

Detaylı

Yeminli Mali Müşavirlik & Denetim & Danışmanlık

Yeminli Mali Müşavirlik & Denetim & Danışmanlık Yeminli Mali Müşavirlik & Denetim & Danışmanlık No: 2010/40 Tarih: 24.10.2010 Acıbadem Cd. Çamlıca Apt. No.77 K.4 34718 Acıbadem-Kadıköy/ISTANBUL Tel :0.216.340 00 86 Fax :0.216.340 00 87 E-posta: info@erkymm.com

Detaylı

Buluşların Devir, Satış veya Kiralanmasına İlişkin Kurumlar Vergisi İstisnasının Uygulanma Esasları

Buluşların Devir, Satış veya Kiralanmasına İlişkin Kurumlar Vergisi İstisnasının Uygulanma Esasları Sirküler 2015 / 047 Referansımız: 0508 / 2015/ YMM/ EK Telefon: +90 (212) 29157 10 Fax: +90 (212) 24146 04 E-Mail: info@kutlanpartners.com İstanbul, 14.05.2015 Buluşların Devir, Satış veya Kiralanmasına

Detaylı

Dr. Gökçen TURAN Sermaye Piyasası Kurulu Başuzman Hukukçu. Menkul Kıymetleştirme ve Varlığa Dayalı Menkul Kıymetler

Dr. Gökçen TURAN Sermaye Piyasası Kurulu Başuzman Hukukçu. Menkul Kıymetleştirme ve Varlığa Dayalı Menkul Kıymetler Dr. Gökçen TURAN Sermaye Piyasası Kurulu Başuzman Hukukçu Menkul Kıymetleştirme ve Varlığa Dayalı Menkul Kıymetler İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR...XV BİBLİYOGR AFYA... XVII KONUNUN

Detaylı

Türk Borçlar Hukukunda Müteselsil Kefalet Sözleşmesi

Türk Borçlar Hukukunda Müteselsil Kefalet Sözleşmesi Yrd. Doç. Dr. Özlem ACAR İstanbul Kültür Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı Türk Borçlar Hukukunda Müteselsil Kefalet Sözleşmesi İÇİNDEKİLER TAKDİM...VII ÖNSÖZ... IX İÇİNDEKİLER...XIII

Detaylı

FİNANSAL KİRALAMADA SAT GERİ KİRALA İŞLEMLERİNİN VERGİ UYGULAMALARI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ (II)

FİNANSAL KİRALAMADA SAT GERİ KİRALA İŞLEMLERİNİN VERGİ UYGULAMALARI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ (II) FİNANSAL KİRALAMADA SAT GERİ KİRALA İŞLEMLERİNİN VERGİ UYGULAMALARI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ (II) 1. KONU: 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu ile uygulamaya konulan

Detaylı

12/1/2009 TARİHLİ VE 2009/14580 SAYILI KARARNAMENİN EKİ KARAR

12/1/2009 TARİHLİ VE 2009/14580 SAYILI KARARNAMENİN EKİ KARAR Sayı: YMM.03.2009-014 Konu: Gelir Ve Kurumlar Vergisi Kanunda Yer Alan Vergi Tevkifat Oranları İZMİR. 3.2.2009 Muhasebe Müdürlüğüne, 12/1/2009 Tarihli Ve 2009/14580 Sayılı, 12/1/2009 Tarihli Ve 2009/14592

Detaylı

Ön Ödemeli Konut Finansmanı Sözleşme Öncesi Bilgi Formu. a) Konut finansmanı kuruluşunun unvan, açık adres, telefon ve varsa diğer erişim bilgileri:

Ön Ödemeli Konut Finansmanı Sözleşme Öncesi Bilgi Formu. a) Konut finansmanı kuruluşunun unvan, açık adres, telefon ve varsa diğer erişim bilgileri: Ön Ödemeli Konut Finansmanı Sözleşme Öncesi Bilgi Formu İşbu Sözleşme Öncesi Bilgi Formu, 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Konut Finansmanı Kuruluşlarınca Verilecek Sözleşme Öncesi Bilgi

Detaylı

SABİT FAİZLİ KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU

SABİT FAİZLİ KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU Tarih: Müşteri Adı Soyadı Müşteri Numarası : : SABİT FAİZLİ KONUT FİNANSMANI SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Detaylı

ÖN ÖDEMELİ KONUT SATIŞLARI HAKKINDA YÖNETMELİK. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

ÖN ÖDEMELİ KONUT SATIŞLARI HAKKINDA YÖNETMELİK. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Duyuru Tarihi: 05.06.2014 Duyuru No: 2014/ 11 ÖN ÖDEMELİ KONUT SATIŞLARI HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı, ön ödemeli konut satışlarına

Detaylı

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü. Sayı : 64597866-KDV-29-107 14/07/2014

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü. Sayı : 64597866-KDV-29-107 14/07/2014 T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü Sayı : 64597866-KDV-29-107 14/07/2014 Konu: DİR. kararına istinaden DİİB lerinin revize işlemlerinin

Detaylı

HEDİYE ÇEKİ UYGULAMASI VE KDV KARŞISINDAKİ DURUMU

HEDİYE ÇEKİ UYGULAMASI VE KDV KARŞISINDAKİ DURUMU HEDİYE ÇEKİ UYGULAMASI VE KDV KARŞISINDAKİ DURUMU İbrahim ERCAN * 1- GİRİŞ İşletmeler bazen bayram, yılbaşı v.b. dönemlerde çalışanlarına ve bazen de müşterilerine belli bir miktarda bedelsiz alışveriş

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 32 İST, 04.03.2009 5838 SAYILI KANUNLA YAPILAN DİĞER DEĞİŞİKLİKLER:

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 32 İST, 04.03.2009 5838 SAYILI KANUNLA YAPILAN DİĞER DEĞİŞİKLİKLER: SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 32 İST, 04.03.2009 ÖZET: 5838 Sayılı Kanunla yapılan diğer değişiklikler. 5838 SAYILI KANUNLA YAPILAN DİĞER DEĞİŞİKLİKLER: 28 Şubat 2009 tarihli ve 27155 (mükerrer) sayılı Resmi

Detaylı

Daha fazla bilgi almak ve yüzyüze görüşmek istediğiniz takdirde, önceden randevu alarak Şirketimizi ziyaret etmenizden memnuniyet duyarız.

Daha fazla bilgi almak ve yüzyüze görüşmek istediğiniz takdirde, önceden randevu alarak Şirketimizi ziyaret etmenizden memnuniyet duyarız. Sayın Kiracımız, Şirketimiz internet sitesinde yayınlanmış olan bu bilgilendirme notu Finansal Kiralama Sözleşmesi ( Sözleşme ) ve eklerine ilişkin olarak genel işlem şartları, finansal kiralama ilişkilerinin

Detaylı

SABİT FAİZLİ KONUT FİNANSMANI KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ ÜRÜN VE BİLGİ FORMU Form No :

SABİT FAİZLİ KONUT FİNANSMANI KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ ÜRÜN VE BİLGİ FORMU Form No : SABİT FAİZLİ KONUT FİNANSMANI KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ ÜRÜN VE BİLGİ FORMU Form No : 1. KREDİ VERENİN BİLGİLERİ Unvan ve Adres : Burgan Bank A.Ş. ( Banka ) Esentepe Mah. Eski Büyükdere Cad. Tekfen Tower

Detaylı

KİRA İLİŞKİSİNİN SONA ERMESİ

KİRA İLİŞKİSİNİN SONA ERMESİ KİRA İLİŞKİSİNİN SONA ERMESİ Belirli Süreli Kira İlişkisi (TBK, 300) Belirsiz Süreli Kira İlişkisi (TBK, 327/ II) (TBK,327) (TBK, 300) Sürenin Geçmesi ile (TBK,327) Fesih Bildirimi ile (Fesih beyanına

Detaylı

1. Sınai mülkiyet haklarından elde edilen kazanç ve iratların kapsamı

1. Sınai mülkiyet haklarından elde edilen kazanç ve iratların kapsamı Sayı: 2015/11 Konu: Sınai mülkiyet haklarına ilişkin kurumlar vergisi istisnasının uygulama esaslarının açıklandığı Kurumlar Vergisi Genel Tebliği 21 Nisan 2015 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı. 21 Nisan

Detaylı

KAPSAM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD. ŞTİ.

KAPSAM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK LTD. ŞTİ. Sirküler No : 2013-68 Sirküler Tarihi :12.12.2013 Konu : Defter Tasdikleri ve Sicil Tasdiknamesi 1. Vergi Usul Kanunu Uyarınca 2014 Yılında Kullanılacak Defterlerin Tasdiki Vergi Usul Kanunu nun Tasdike

Detaylı

İHTİYAÇ KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU

İHTİYAÇ KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU MÜŞTERİ NO : ADI SOYADI : MADDE 1 TANIMLAR İHTİYAÇ KREDİSİ SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU İşbu Sözleşme Öncesi Bilgi Formu metninde geçen aşağıdaki ibareler karşılarındaki anlamları ifade edecektir. Banka

Detaylı

1-Özel Kartlar veya Yemek Çekleri Kullanılmak Suretiyle Lokanta veya Hizmetlere İlişkin Belge Düzeni

1-Özel Kartlar veya Yemek Çekleri Kullanılmak Suretiyle Lokanta veya Hizmetlere İlişkin Belge Düzeni Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 382) Bakanlığımıza intikal eden olaylardan, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile ilgili bazı konularda tereddütler oluştuğu anlaşılmış olup, söz konusu tereddütleri

Detaylı

Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004

Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004 Kanun No : 5281 Resmi Gazete No : 25687 (3. Mük.) Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004 VERGİ KANUNLARININ YENİ TÜRK LİRASINA UYUMU İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA

Detaylı

FİNANSAL KİRALAMA SÖZLEŞMESİ ÖN BİLGİ FORMU

FİNANSAL KİRALAMA SÖZLEŞMESİ ÖN BİLGİ FORMU FİNANSAL KİRALAMA SÖZLEŞMESİ ÖN BİLGİ FORMU Sayın Kiracımız, Ekte, bir örneği yer alan ve Şirketimiz internet sitesinde yayımlanmış bulunan Finansal Kiralama Sözleşmesi ni ( Sözleşme ) imzalamak suretiyle,

Detaylı

S İ R K Ü L E R : 2 0 1 3 / 2 8

S İ R K Ü L E R : 2 0 1 3 / 2 8 24.06.2013 S İ R K Ü L E R : 2 0 1 3 / 2 8 Yeni Reeskont Oranları ve Vadeli Çeklere Reeskont Uygulanması 1. 21.06.2013 tarihinden İtibaren Vergisel İşlemlere İlişkin Reeskont Oranları %13,75 ten %11 e

Detaylı

ARAÇ NOTER SATIŞ TARİH OLUYORDU AMA OLMADI

ARAÇ NOTER SATIŞ TARİH OLUYORDU AMA OLMADI ARAÇ NOTER SATIŞ TARİH OLUYORDU AMA OLMADI NOTER İLE ARAÇ SATIŞ VE DEVİR İŞLEMLERİ YENİ NASIL YAPILACAĞI HAKKINDA HAZIRLANAN YAZIMIZ İÇİN LİNKİ TIKLAYINIZ İPTAL Yeni yılla birlikte araç satış, devir ve

Detaylı

Levent Cad. Tekirler Sokak No:4 80700 1. Levent / İSTANBUL Tel: (0212) 281 29 29 Fax: (0212) 280 01 80 www. pozitifdenetim.com

Levent Cad. Tekirler Sokak No:4 80700 1. Levent / İSTANBUL Tel: (0212) 281 29 29 Fax: (0212) 280 01 80 www. pozitifdenetim.com SİRKÜLER NO: POZ - 2005 / 26 İST, 10. 02. 2005 İçindekiler: * Vergi borçlarının Hazineye gayrimenkul satışı yoluyla ödenmesine ilişkin tebliğ yayımlandı. VERGİ BORÇLARININ GAYRİMENKUL SATIŞI YOLUYLA ÖDENMESİ

Detaylı

VIII. Çözüm OrtaklığıPlatformu

VIII. Çözüm OrtaklığıPlatformu VIII. Çözüm OrtaklığıPlatformu Hisse Senedi ve İlmühaberlerin Ticaret Kanunu ve Vergi MevzuatıÇerçevesinde Değerlendirilmesi 22 Aralık 2009 Hisse Senedi ve İlmühaberlerin Ticaret Kanunu ve Vergi MevzuatıÇerçevesinde

Detaylı

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNUN LİMİTED ŞİRKETLER HUKUKUNA GETİRDİĞİ YENİLİKLER

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNUN LİMİTED ŞİRKETLER HUKUKUNA GETİRDİĞİ YENİLİKLER 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNUN LİMİTED ŞİRKETLER HUKUKUNA GETİRDİĞİ YENİLİKLER 1 Limited Şirketler Türk ekonomisinde sayı itibariyle en fazla olan şirket türü limitettir. Gümrük ve Ticaret Bakanlığının

Detaylı

İÇİNDEKİLER GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM SİCİLE KAYITLI OLMAYAN GEMİLERİN REHNİ İKİNCİ BÖLÜM SİCİLE KAYITLI OLAN GEMİLERİN REHNİ BİRİNCİ KISIM

İÇİNDEKİLER GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM SİCİLE KAYITLI OLMAYAN GEMİLERİN REHNİ İKİNCİ BÖLÜM SİCİLE KAYITLI OLAN GEMİLERİN REHNİ BİRİNCİ KISIM İÇİNDEKİLER BEŞİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ DÖRDÜNCÜ BASKIYA ÖNSÖZ ÜÇÜNCÜ BASKIYA ÖNSÖZ VII IX XI İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ '. XIII ÖNSÖZ İÇİNDEKİLER LİTERATÜR LİSTESİ XV XVII XXVII GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM SİCİLE KAYITLI

Detaylı

1- Aşağıda verilenlerden hangisi ticaret şirketlerine uygulanacak mevzuat hükümlerinden

1- Aşağıda verilenlerden hangisi ticaret şirketlerine uygulanacak mevzuat hükümlerinden 1- Aşağıda verilenlerden hangisi ticaret şirketlerine uygulanacak mevzuat hükümlerinden A) Şirket sözleşmesi hükümleri B) Ticari örf ve adet hukuku kuralları C) Tamamlayıcı ve yorumlayıcı hükümler D) Emredici

Detaylı

T.C ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Tapu Dairesi Başkanlığı

T.C ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Tapu Dairesi Başkanlığı 1 / 7 Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 1756 (2014/4) İlgili Dağıtım Yerlerine İlgi : a) 18.06.2002 tarih 2002/7 sayılı Genelge,. b) 18..03.2013 tarih 23294678.010.07/45-2223 sayılı Genel Duyuru. 01.01.2002

Detaylı