Akut Romatizmal Ateş. I. Etyoloji ve Patogenez. Nurşen DÜZGÜN

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Akut Romatizmal Ateş. I. Etyoloji ve Patogenez. Nurşen DÜZGÜN"

Transkript

1 314 Akut Romatizmal Ateş Nurşen DÜZGÜN Akut Romatizmal Ateş (ARA), A grubu beta hemolitik streptokokların neden olduğu akut faringeal infeksiyona gecikmiş bir tepki sonucu gelişen; kalp, eklemler,santral sinir sistemi, deri ve derialtı dokuları tutan sistemik inflamatuar bir hastalıktır. Akut romatizmal ateş infeksiyondan belli bir süre (yaklaşık 3 hafta) sonra artrit, kardit, subkütan nodüller, eritema marginatum ve Sydenham koresi ile ortaya çıkabilir. Streptokokkal farenjit geçiren her bireyde ARA gelişmemektedir. ARA gelişme olasılığı %0,5-3 dür. Hastalığın en önemli morbidite ve mortalite nedeni kardit olup akut dönemde, pankardit tablosuyla kalp yetmezliğine ve ölüme neden olabilmektedir. Daha sıklıkla karşılaşılan durum ise, ataktan sonraki yıllarda kalp kapak hasarının sekeli olan kalp kapaklarında darlık, yetmezlik gibi kalıcı fonksiyon bozukluklarının varlığıdır. Bu durum gelişmekte olan ve gelişmemiş ülkelerde önemli bir halk sağlığı sorunudur ve edinilmiş kalp hastalıklarının en önemli sebebidir (1-3). I. Etyoloji ve Patogenez Etyolojiden sorumlu ajan A grubu β-hemolitik streptokoklardır. Streptokoklar hücre duvarındaki antijenik determinantlara göre gruplandırılır ve tiplendirilir. Çeşitli streptokokkal antijenik yapılar; başlıca peptidoglikan, polisakkarid (grup spesifik karbonhidrat) ve M,R,T proteinlerdir. Karbonhidrat içerikli yapılar gruplandırmada, M proteinleri ise tiplendirmede önemlidir. Anti-fagozitik özelliğe sahip M proteini ARA oluşmasında başlıca antijendir. M proteinin antijenik özelliğine göre 80 den fazla tipi vardır. Bu grubun suşlarından bazıları ARA oluşturma potansiyeline (romatojenik), bazılarının akut poststreptokokkal glomerülonefrit geliştirme özelliğine (nefritojenik) sahiptir. Atakların başlaması, mikroorganizmanın enfektivitesine ya da farenjitin ciddiyetine değil, A grubu streptokokun serotipine bağlıdır (4). ARA oluşmasına yol açan streptokokal M serotipleri 1, 3, 5, 6, 14, 18, 19, 24, 27 ve 29 dur. Bunların, antijenik özelliklerinin insan dokularındaki bazı antijenlerle benzerliği otoimmüniteyi tetikleyen faktör olarak kabul edilmektedir. Streptokok antijenleri ile insan doku benzerlikleri: Grup A streptokok polisakkaridler, kalp kapak dokusunda bulunan glikoproteinlerle yapısal benzerlik gösterir ve aralarında çapraz reaksiyon oluşturur. Grup A karbonhidratlara karşı oluşan antikor düzeyleri kalp kapak hasarlı hastaların ilk atağından sonra uzun süre yüksektir. M proteini ile kardiyak miyozin arasında antijenik benzerlik kardite yol açabilir. Anti-miyozin antikorlar ARA hastalarında saptanmıştır. M proteinleri ile kalp kapağında bulunan laminin arasında benzerlik bulunmaktadır. Streptokok protoplazma membranı ile subtalamik ve kauda nükleusları arasında da moleküler benzerlik vardır. Peptidoglikan deneysel olarak artrit ve nodül oluşumuna neden olur (1,4-6). Farenjit ile ARA semptomlarının ortaya çıkışı arasında geçen sürede (latent peryod) romatizmal ateşe ait hiç bir semptom ve laboratuvar bulgusu yoktur. Bu süre bir haftadan az, beş haftadan daha uzun olamaz, sadece Sydenham Koresi gelişen olgularda daha uzun (aylar) olabilir. Bu latent peryodun varlığı doku inflamasyonunda immün aracılıklı bir mekanizmanın rol oynadığına işaret etmektedir. Her streptokokkal farenjit geçiren bireyde ARA gelişmediğinden, konakçının hastalığa yatkınlığı veya duyarlılığını etkileyen faktörler araştırma konusu olmuştur. ARA lı olguların streptokokkal antijenik uyarılara aşırı cevap verdikleri ve ARA geçirildikten sonraki ilk bir yıl içinde her faringeal streptokok infeksiyonu ile atağın tekrarlama oranının yüksek olduğu (%50), ataktan 4-5 yıl sonra %10 lara indiği ve zaman içinde daha da azaldığı saptanmıştır (1,7). Akut romatizmal ateşli olgularda streptokokkal antijenik yapılara aşırı cevapta genetik faktörlerin rolü HLA sınıf II antijenleri ile hastalığa yatkınlık veya korunma arasında ilişki kapsamında araştırılmıştır ve farklı etnik popülasyonlarda veya aynı popülasyonda birden fazla yapılan çalışmalarda başta DR7 olmak üzere, DR3, DR4, DR2, ve DQw2

2 315 antijenlerin rolü tartışılmaktadır (8-11). Doğal immünitede rol oynayan mannoz bağlayan lectin ve TNF-α gibi molekülleri kodlayan genler değişimin ve T hücre aktivasyonunu baskılayan CTLA-4 gen polimorfizminin ARA veya romatizmal kalp hastalığına yatkınlık yönünde rolü olabileceği düşünülmüştür(12,13). Bulgular gerek streptokok, gerekse konakçı özelliklerinin hastalığa yatkınlığı kolaylaştırdığını desteklemektedir. Streptokokkal antijenlerle bazı insan dokuları arasındaki benzerlik nedeniyle, spesifik çapraz reaktif antikorlar ve spesifik lenfositler hem streptokok antijenlerine, hemde konakçının kendi dokularına karşı çapraz reaksiyona girerek doku hasarına yolaçmaktadır (1,4-6). Çalışmalarda ilk doku hasarının hücresel immünite aracılığı ile başladığı ve ARA li olguların periferik kan T lenfositlerinde (CD4+) ve IL-1 ve IL-2 sitokin düzeylerinde artış olduğu, A grubu streptokokal antijenlere karşı T hücre aktivite ve proliferasyonunun ve NK hücre aktivitesinin arttığı gösterilmiştir (4,6). Romatizmal kalp hastalığının histopatolojik göstergesi olan granülomatöz lezyonda (Aschoff nodülleri); T ve B lenfositler, makrofaj, multinükleer büyük hücreler, polimorf nüveli lökositler bulunmaktadır. T hücrelerinin yoğun olduğu kalp lezyonlarından izole edilen T hücre klonlarının streptokokkal M proteine karşı aktivite gösterdiği saptanmıştır. M5 proteinin 22 aminoasit içerikli (81-103) bölgesinin hastalık patogenezinde immünolojik reaksiyonu başlatan immünodominant bölge olduğu ileri sürülmüştür (14). Patogenez tam olarak bilinmese de, ARA romatojenik potansiyeli olan Grup A streptokok suşları ve çevresel faktörlerle (kalabalık ortamda yaşam, kötü beslenme, kötü tıbbi bakım) birlikte genetik yatkınlığı olan bireylerde moleküler benzerlik mekanizması ile ortaya çıkan klinik bir patolojidir. II. İnsidans ve Epidemiyoloji Hastalık en sık 5-15 yaşlar arasında görülür. Genç erişkinlerde de gelişebilir. Cinsiyet farkı görülmemekle birlikte Sydenham koresi ergenlik döneminde kızlarda ve gebelerde daha sık görülür. Ergenlik sonrası dönemde nadirdir. Kalp kapak lezyonlarından mitral stenoz kadınlarda, aort stenoz ve aort yetmezliği ise erkeklerde daha sık görülmektedir. ABD de insidans, yüzbinde iken Asya ve Ortadoğu da ortalama yıllık insidans yüzbinde arasındadır (15,16). Kalabalık, soğuk, nemli ortamlarda yaşayanlarda ve yoksul bölgelerde ARA görülme sıklığı artmaktadır. Ülkemizde ARA prevalansı, 1999 da yapılan bir çalışmada 0.73/1000, kümülatif prevalans hızının ise 3.7/1000 olduğu bildirilmiştir (17). III. Klinik Bulgular ARA akut ateşli bir hastalıktır, hastalığın erken döneminde latent peryod sonrası ateş C arasındadır, bir hafta kadar sürer ve sonra birkaç hafta subfebril devam edebilir. Ateş semptomu ARA tanı kriterlerinden (Jones kriterleri) olup, minör kriterdir. Ateş yokluğunda ARA tanısı konulabilir. Artrit ARA nın başlıca majör bulgusu artrittir ancak bulunması şart değildir, sıklığı yaş ile paralel olarak artar. Hastaların yaklaşık %75 inde görülür. Genellikle periferik büyük eklemlerin asimetrik yerleşimli artriti, gezici (migratuvar) özellik gösterir, yani bir eklemde veya eklem grubunda başlangıçtaki inflamasyonda gerileme gözlenirken diğer eklemlerde aktif artrit bulguları ortaya çıkar. Başlıca diz,ayak bilekleri, dirsek, omuz gibi büyük eklemleri tutar. Kalça tutulumu az sıklıktadır. Küçük eklemler de seyrek olarak hastalığa katılabilir. Yetişkinlerde monoartrit görülebilir. Tutulan eklemlerde ağrı, şişlik, sıcaklık, kızarıklık ve hareket kısıtlılığı karakteristikdir. Eklemde ağrı o kadar şiddetlidir ki hasta, eklemin pasif hareketlerini dahi tolere edemez. Bazı hastalarda artralji ve hafif eklem şikayetleri gözlenir. Artritin en çarpıcı özelliği aspirin tedavisine dramatik cevap alınmasıdır. Uygun dozda verilen aspirine yanıt alınamıyorsa ve artrit dışında diğer majör bulgular yoksa, tanının tekrar gözden geçirilmesi gerekir. Aktif artrit bulgularında gerileme genellikle beş gün içinde başlar, bir ay sonunda tamamen geçer, herhangi bir deformite bırakmaz. Çok nadir olarak Jaccoud tipi deformite görülebilir. Bu durum sinovit değildir, post romatizmal periartiküler fibrozisdir.

3 316 Kardit Hastalığın akut döneminde kalbin tabakalarında aktif inflamasyon gelişebilir (%40-90). Kalbin her üç tabakası da değişen derecelerde etkilenir. Perikardit, myokardit, endokardit veya pankardit şeklinde ortaya çıkar. Hastanın yaşı kardiyak tutulum için risk oluşturur. ARA li <3 yaş çocuklarda kardit prevalansı %90 civarında, 3-6 yaş arası %50, yaş arası %32 saptanmıştır (16). Hasta göğüs ağrısı, nefes darlığı ve palpitasyon yakınmalarıyla gelebilir. Fizik muayenede taşikardi, değişken karakterde ve yeni ortaya çıkan üfürümler, perikardiyal sürtünme sesi, aritmi saptanabilir ya da sol ventrikül yetmezliğine bağlı akciğer bazallerinde raller duyulabilir (18). Geçirilmiş streptokok infeksiyonu yanında aşağıdakilerden herhangi birinin varlığı karditi düşündürmektedir: 1. Perikardit 2. Kardiyomegali (Fizik muayene, radyografi ya da EKO ile saptanmış) 3. Konjestif yetmezlik 4. Çoğu zaman mitral ya da aortik yetmezlik üfürümleri Bu bulguların olmadığı durumda kardit tanısı, daha az spesifik olarak aşağıdaki bulguların varlığına dayanır: 1. Kalp seslerindeki değişiklik 2. Uykuda beliren sinüs taşikardisi 3. Aritmiler Akut kardit bazen herhangi bir klinik bulgu vermeden (subklinik kardit) veya farkına varılmadan geçer ve ilerleyen zamanlarda kalp kapaklarında fonksiyon bozuklukları ile ortaya çıkar. Romatizmal kalp kapak hastalığı genellikle ilk ataktan yıl sonra, darlık veya yetmezlik yada her ikisi birlikte bulunduğunda tanınır. Sıklıkla mitral kapak etkilenir (% 75-80) ve mitral darlık yada yetmezlik veya her iki lezyon birlikte bulunabilir. Aortik kapak hastalığı mitral kapağa göre daha az sıklıkta (% 30), triküspit ve pulmoner kapaklar ise daha da az (<% 5) etkilenir. Kore (Sydenham Koresi) ARA olgularının %10-30 unda gelişir. Streptokokal farenjit ile kore başlangıcı arasındaki latent peryod, diğer ARA bulgularının ortaya çıkışına göre daha uzun, yaklaşık 6-8 haftadır. Bu süreç 6 aya kadar uzayabilir. Tek başına ortaya çıktığı gibi poliartrit veya kardit bulguları ile birlikte görülebilir. Kore; sıklıkla yüz, dil ve ekstremitelerde istem dışı, hızlı, sıçrayıcı, düzensiz gözlenen koreoatetoz hareketlerdir. Kas güçsüzlüğü ve emosyonel bozukluklar birlikte bulunur. Genellikle puberte öncesi yaşlarda görülür, puberte sonrası kızlarda çok daha sıktır, sinsi başlar, sıklıkla kardite eşlik eder. Semptomlar istirahat ve sedasyonla azalır, uykuda kaybolabilir. İstemli ince hareketlerle ve heyecanla artar. Yalnızca kore saptanan vakaların birçoğunda ilerde mitral kapak tutulumu ortaya çıkabilir. Santral sinir sistemi disfonksiyonu henüz tam aydınlatılmamış olsa da Sydenham korelilerde bazal ganglion anormallikleri gösterilmiştir. Cilt Altı Nodülleri Büyüklükleri 0.5-2cm arasında değişen sert, ağrısız, yuvarlak nodüler yapılar özellikle dirsek, diz, el bilek ekstansör yüzlerde yerleşir. Tendonlara ve fasiyaya yapışıktır. Görülme sıklığı %10-20 arasındadır. Birkaç gün ile bir-iki haftada kaybolur. Genellikle şiddetli kalp tutulumu olan vakalarda görülür. Eritema Marginatum ARA nın en nadir rastlanan bulgusudur. Yaklaşık %5 vakada görülmekle birlikte yalnızca karditli olgularda saptanmaktadır. Çevresi eritemli ortası soluk, halka tarzında maküler, geçici cilt döküntüsüdür. Gövdede, ekstremitelerin proksimal kısımlarında görülür.

4 317 IV. Laboratuvar Bulguları Geçirilmiş grup A streptokokkal boğaz infeksiyonunu kanıtlamak için; boğaz kültürü ve serolojik olarak antistreptokok antikorları değerlendirilir. ARA olgularının çoğunda boğaz kültüründe üreme olmayabilir (antibiyotik kullanımı veya immün sistemin bakteriyi yok etmesine bağlı) Streptokok antikorları; başlıca anti antistreptolizin O (ASO), anti-hyaluronidaz, anti-deoksiribonükleaz B (anti-dnaz B) dır. Pratikte sıklıkla ASO titrelerine bakılır. ASO titresi Todd ünitesi olarak verilir. Amerikan Kalp Derneği ne göre çocuklarda >333, erişkinlerde >250 Todd ünite değerleri anlamlı kabul edilir. Streptokokkal infeksiyonu takibeden ilk haftada ASO yükselmeye başlar 4-5 haftada en yüksek değere ulaşır. ARA gelişen hastalarda, ARA gelişmeyen komplikasyonsuz streptokokkal enfeksiyonlara göre daha yüksek ASO titreleri bulunmaktadır. ARA olgularının %80 inde yüksek ASO titreleri saptanır. ASO yüksekliği ARA kliniği ile birlikte ise anlamı vardır. 2-4 hafta ara ile seri olarak yapılan ölçümlerde ASO titrelerinin 2 veya daha fazla katlanarak artması enfeksiyonu değerlendirmede önemlidir. ARA geçtikten sonraki ilk aylarda titre hızla düşer, bu düşüş sonraki 6 ayda yavaşlar. ASO, grup A streptokokkal infeksiyon için spesifik bir yanıt değildir, grup C ve G, ve diğer bakterilere (Clostridium tetani ve Listeria monocytogenes) karşı yanıtta da yükselir. Bu nedenle ARA klinik bulguları yetersiz olgularda tanı koymada dikkatli olunmalıdır. Akut Faz Reaktanları: ESH ve CRP genellikle yüksektir ve ARA tanısını destekler. Tedavi etkinliğini değerlendirmede ve nükslerin saptanmasında yardımcıdır. Normokrom normositer anemi ve lökositoz görülür. EKG de aritmi, myokardit ve perikardite bağlı ST-T değişiklikleri görülür. Telekardiyografide kardiyomegali görülebilir. Ekokardiyografi: Perikardit, perikardiyal effüzyonu, kalp kapak lezyonunu ve ejeksiyon fraksiyonunu gösterir, subklinik karditin saptanmasını sağlar. Ekokardiyografinin tanısal kriterlere ilaveten ARA düşünülen hastalarda tarama testi olarak kullanılması subklinik olguları yakalama fırsatı verir. V. Tanı Romatizmal ateşin tanısı için 1944 yılında T.D. Jones tarafından tanımlanan kriterler daha sonra tekrar gözden geçirildi. Günümüzde ARA tanısında yol gösterici olarak Jones un major ve minör kriterleri kullanılmaktadır (Tablo 1). Tablo1: Romatizmal ateşin tanısı için gözden geçirilmiş Jones kriterleri (19) Major Kriterler Kardit Poliartit Kore Eritema marginatum Subkütan nodüller Minor Kriterler a. Klinik bulgular Ateş, Artralji b. Laboratuvar bulguları Akut faz reaktanlarında artış: C-reaktif protein, Eritrosit sedimantasyon hızı EKG de PR mesafesinin uzaması Önceden romatizmal ateş geçirilmesi veya romatizmal kalp hastalığının bulunması

5 318 Buna göre, öncesinde A grubu streptokok enfeksiyonunun geçirildiği gösterilmek üzere, 2 Majör bulgu ya da 1 Majör + 2 Minör bulgunun varlığı yeterlidir (19). Artritin majör bulgu olarak varlığında, artralji minör bulgu olarak alınmamalıdır. Tek majör bulgu, artrit olduğunda Jones kriterlerinin kullanımında problem doğmaktadır. Bu durumda artrit ile seyreden diğer hastalıkların dışlanması gereklidir. Jones kriterlerinin ARA in ilk atağında kullanımı, yararlı olduğu halde tekrarlayan atakların tanısında bazı zorluklar olabilir. Jones kriterlerini doldurmayan olgular için olası ARA olarak takip edilmesi önerilmektedir. Streptokok infeksiyonu geçirilmiş olduğunun kanıtları: a. Antistreptolizin antikor (ASO) veya diğer streptokok antikorlarında artma, b. Boğaz kültüründe A grubu beta hemolitik streptokokların üremesi, c. Kızıl döküntüleri VI. Ayırıcı Tanı Majör kriter olarak yalnızca poliartrit varsa çok iyi ayırıcı tanı yapılmalıdır. Bu klinik tabloda ayırıcı tanıda; inflamatuar hastalıklar, enfeksiyon, reaktif artrit, sistemik hastalık, malignite ve travma akla gelmelidir. Romatizmal ateşte klasik olarak akut başlangıçlı migratuar artrit gelişimi ve eklemde aşırı eritem karakteristiktir. Jüvenil idyopatik artrit aditiftir ve eritem daha hafiftir. Sistemik tip jüvenil idyopatik artritte ateş, daha yüksek ve uzun sürelidir. Poliartritle başlayabilen jüvenil başlangıçlı SLE ile karışabilir. Karakteristik cilt lezyonları, böbrek bulguları ve otoantikorların varlığı ile ayırıcı tanı yapılmalıdır. Akut artritli olgularda ARA in diğer majör bulguları gelişmedikçe tanı şüphe ile karşılanmalıdır. Ekokardiyografi ile sessiz kapak lezyonları varsa gösterilir. ARA, sistemik vaskülitik sendromlardan (Henoch Schönlein purpurası, poliarteritis nodoza gibi), vaskülitik deri döküntüleri, intestinal semptomlar, hipertansiyon ve hematüri varlığı ile ayrılabilir (20). Streptokokkal farenjitten 10 gün gibi bir latent peryod sonrası gelişen artritli olgularda, artritin uzun süreli olması ve aspirin tedavisine direnç göstermesi poststreptokokkal reaktif artriti (PSRA) düşündürmelidir (21). Apikal pansistolik, apikal middiyastolik (Carey-Coombs üfürüm) veya sternum kenarında erken diyastolik üfürümler hemen her zaman patolojiye işaret eder. Üfürümlerin nitelik değiştirmesi ARA için anlamlıdır. Endokardiyal bulgular varsa, ARA yı güçlü şekilde desteklerken perikardit ARA dışında sistemik inflamatuar (mikrobik veya nonmikrobik) hastalıklarda görülebilir. Romatizmal karditi olan hastada subakut bakteriyel endokardit dışlanmalıdır. Aktif kardite bağlı kalp yetmezliği tanısını klinik ve laboratuvar kanıtı olmalıdır. Kanıt yoksa sekel kapak lezyonlarına bağlı kalp yetmezliği olasılığı düşünülmelidir. Geçirilmiş streptokkoal infeksiyonun laboratuvar göstergesi olan ASO titresinde yükseklik minör Jones kriterlerindendir. Ancak tek başına kore varlığında uzun bir latent peryod gösterdiğinden ASO yüksekliği şart değildir. Anamnezde hastaların yaklaşık üçte biri üst solunum yolu infeksiyonunu hatırlamaz veya tipik bir üst solunum yolu infeksiyonunu tanımlamayabilir. Bazı nüksleri asemptomatik streptokokkal infeksiyonlar tetiklemiş olabilir. Klinik ve laboratuvar bulguları yetersiz veya Jones kriterlerini doldurmayan vakalarda sinsi veya geç başlangıçlı aktif kardit olasılığı düşünülmelidir. VII. Tedavi, Profilaksi ve Prognoz Akut romatizmal ateş tedavisinde, beta hemolitik streptokokların eradikasyonu ve hastalık belirtilerinin semptomatik tedavisi amaçlanır. Hastalığın akut döneminde yatak istirahati, aktif karditin ve poliartritin klinik bulguları düzelene ve ateş medikasyonsuz normale dönene kadar devam etmelidir. Kardit gelişmemiş ise 2-3 haftalık istirahat sonrası, yavaş yavaş günlük aktiviteye geçilir. Karditli vakalarda, klinik tabloya göre 4-8 hafta yatak istirahati uygundur.

6 319 Antimikrobiyal Tedavi Hastanın aktif farenjit semptomları olsun veya olmasın ve boğaz kültürlerinde hemolitik streptokok ajanı bulunsun veya bulunmasın infeksiyonun eradikasyonu için penicillin tedavisi verilmelidir. Benzatin penisilin 1.2 milyon ünite (erişkin için), ünite (çocuk için) dozlarında tek IM enjeksiyon, en etkili uygulamadır veya 10 gün süreli, intramüsküler olarak procaine penisilin 2x ünite uygulanır, ya da oral yoldan phenoxymethyl penisilin çocuklar için 2-3x ünite/gün, erişkinler için 2-3x ünite/gün önerilir. Penisilin allerjisi bulunanlarda 10 gün süreli eritromisin, günlük doz 1 gramı aşmadan ve 2-4 eşit dozda verilir. Streptokok farenjitinin oluştuğu andan itibaren hastanın penisillin tedavisine alınması ile akut romatizmal ateş gelişme tehlikesinin azaldığı gösterilmiştir. Bu uygulama primer profilaksi olarak bilinir. Anti-inflamatuar Tedavi ARA nın standart tedavisi, eklem, kalp ve diğer dokulardaki inflamasyonun ilaçlarla baskılanması ve semptomların giderilmesi esasına dayanmaktadır. Bu anlamda glukokortikoidler ve salisilatlar semptomatik tedaviyi sağlar, hastalığın toksik belirtileri kontrol altına alınır ve konstitüsyonel belirtiler ortadan kalkar. Karditi olmayan, akut artrit bulguları olan hastada seçilecek antiinflamatuar ajan, salsilatlardır; aspirin ilk saatte her 4 saatte bir, ve daha sonra 6 saatte bir eşit dozlara bölünerek verilir. Günlük doz çocuklarda mg/kg, erişkinlerde hastanın kilosuna göre 4-8 gr/gün olarak önerilir. İki hafta sonra günlük aspirin dozu mg/kg a indirilir ve genellikle 6 hafta içinde doz yavaş olarak indirilerek kesilir. Hastanın aspirine klinik cevabı, tolere edebilmesi ve kan salisilat düzeyleri takibine göre doz ve süre her hasta için ayrı düzenlenmelidir. Serum salisilat düzeyi mg/dl civarında tutulmalıdır. Salisilatın yan etkileri açısından hasta bilgilendirilmelidir. Akut poliartrit genellikle 4 haftada iyileşir, bazı vakalarda bu iyileşme 8-12 hafta sürebilir. Kortikosteroidler; hastalığın akut inflamasyon dönemini kısaltırlar, kardit sekelinin oluşmasını önledikleri konusunda kesin bilgi yoktur. Kalp yetmezliği, aritmi, kardiyomegali, konjestif kalp yetmezliği gibi ağır karditli vakalarda glukokortikoidler (1 mg/kg/gün) ve diuretikler birlikte verilir, tuz alımı kısıtlanır, fülminan vakalarda glukokortikoid intravenöz verilir, 2-3 hafta devam edildikten sonraki 3-4 haftada hastanın durumuna göre doz yavaş olarak indirilir. Günlük doz 10 mg a inildiğinde ve glukokortikoid kesilmesinden sonra inflamatuar bulguların yeniden alevlenmesini önlemek için bir ay süresince aspirin verilmesi uygundur. Akut atakların çoğu 6-12 hafta içinde sonlanır. Kore semptom ve bulguları olan hastalarda fenobarbital veya daha ağır vakalarda haloperidol verilebilir. Hastayı istirahate almak, dış uyaranlardan uzak tutmak yararlı olmaktadır. Genel olarak tedavi süresi hastalar arasında değişebilir, fizik muayene bulguları ve peryodik olarak eritrosit sedimentasyon hızı ve C-reaktif protein ölçümleri ve EKG değerlendirmeleri yol göstericidir (1). Sekonder Profilaksi İlk atağında kardit saptanan ARA hastalarında ve çocuklarda rekürrensler sıktır. Hastaların %20 si ilk 5 yıl içinde ikinci atağını geçirmektedir, 5 yıldan sonra rekürrensler nadirdir. Tekrarlayan streptokok infeksiyonları ile hastalığın tekrarlamasının ve varsa kalp kapak inflamasyonu ve hasarının ilerlemesinin önlenmesi için romatizmal ateş atağının sonlanmasından sonra sekonder profilaksi esastır. Akut atağın hemen ardından Benzathine penisilin ünite olarak kış aylarında 3 hafta, yaz aylarında 4 haftada bir kez intramusküler yapılır. Endemik bölgelerde ve ağır kalp kapağı sekeli bulunan hastalara 3 haftada bir uygulanmalıdır. Penisilin allerjisi bulunan hastalara, oral 250 mg/gün eritromisin veya mg/gün sulfadiazin önerilir. Sekonder profilaksi süresinin, kardit geçiren, kalp kapak hasarı olan bireylerde ömür boyu, kardit bulunmayan veya daha sonra kalp kapak hasarı gelişmemiş hastalarda son ARA atağından en az 5 yıl sonrasına kadar veya 18 yaşına kadar olması önerilir, ancak hastanın yaşı, yaşam koşulları (okul, kışla gibi kalabalık ortam), süreyi değerlendirmede önemli faktörlerdir (1,18).

7 320 Romatizmal kalp kapak hastası olan bireylerde küçük- büyük cerrahi girişimlerde (diş çekimi, kardiyak veya diğer ameliyatlar gibi) bakteriyel endokardit profilaksisi yapılmalıdır. Prognoz ARA ve sonraki ataklarda oluşan kalp tutulumunda inflamasyon, aktivasyonlarla yıllar boyunca devam etmektedir. Rekürrensler hasta yeterli antimikrobiyal profilaksi almadıysa yeni bir farenjit atağıyla başlayabildiği gibi bazen iyi yapılmış profilaksi altında da gelişebilir(1). Poststreptokokkal Reaktif Artrit (PSRA) Reaktif artritler, eklem dışı alanlardaki infeksiyonları takiben ortaya çıkar. İnfeksiyon ajanına karşı immün cevabın eklem sinovyumu veya kıkırdağı ile de çapraz reaksiyonunun reaktif artrite yol açtığı düşünülmektedir (21,22). Mikrobik ajanın veya konağın hangi özelliğinin PSRA ya yatkınlık sağladığı iyi bilinmemektedir. ARA reaktif artritin başlıca örneğidir. Ayrıca salmonella, shigella, yersinia enterocolitica ve campylobacter jejenu gibi enterik bakterilerin neden olduğu infeksiyonlar sonrası da reaktif artritler gelişebilir. Bu tip reaktif artritlerde genellikle sınıf I grubundan HLA-B27 pozitifliği anlamlı iken PSRA gelişmesinde genetik faktörlerin katkısı çok iyi bilinmiyor. Bu konuda az sayıda çalışmada HLA-DRB1 alelleri (HLA-DR1*01) ile ilişki bildirilmişsede daha geniş çalışmalara gereksinim vardır (23,24). ARA ve PSRA çocukluk dönemi hastalığıdır. PSRA iki ayrı yaş dağılımında görülür; birincisi 8-14 yaşlar arasında, ikincisi yaşlar arasında pik yapar (25). ARA kadın cinsiyetinde erkeklere göre daha sık iken PSRA te eşit orandadır. Poststreptokokkal reaktif artrit ve ARA iki ayrı hastalık veya ARA nın bir formu olup olmadığı çok iyi bilinmemektedir. Her iki hastalık Group A Streptokokkal farenjit sonrası başlar. Streptokok infeksiyon sonrası latent peryod ARA için karakteristik olarak 2-3 haftadır. PSRA te bu süreç,daha kısa olup yaklaşık 10 gündür (21). I. Klinik Bulgular Ateş görülme sıklığı çocuklarda %30-94 arasında değişir. Ateş ve deride döküntü akut farenjit safhasında görülebilir, artrit ortaya çıktıktan sonra genellikle gözlenmez. PSRA de artrit varlığı tanı için şarttır, sıklıkla aditif, simetrik ve persistan özellikler gösterir. Persistan artrit hastalığın karakteristik özelliğidir. PSRA te artrit gezici olmayan fiks tiptedir ve reaktif artrit örneğine benzerlik gösterir oligo veya poliartiküler olup, büyük ve küçük eklemleri tutabilir. En sık tutulan eklemler diz, ayak bileği, el bileği ve proksimal interfalanjial eklemlerdir. Bazı hastalar sabah tutukluğundan şikayet ederler. Her bir artrit 6-10 hafta sürer. Daha sonra artralji 3 yıl kadar sürer. Kendi kendini sınırlayan ve salisilatlara dramatik cevap veren ARA artritinin aksine, PSRA salisilatlara yanıtı ya çok azdır veya yoktur, kronik, uzamış bir seyir gösterir. Aspirin dışı steroid olmayan antiinflamatuar ilaçlar ve kortikosteroid verilmelidir. Artrit seyri antimikrobiyal ilaçlardan etkilenmemektedir. ARA te kardit (>%50) iken, PSRA te (<%30) sıklıktadır (21,22,25). Çalışmalara göre PSRA te kalp hastalığı riski yaş ile ilişkili görünmektedir. Çocuklarda bu riskin artmış olduğu, erişkinlerde kardiyak tutulum riskinin artmadığı bildirilmiştir. Ancak kardit riski için uzun süreli takip verileri mevcut değildir. PSRA li hastalarda eritema nodozum nadir olarak görülebilir. Eritema multiforme, ürtikeryal non-spesifik raşlar da gelişebilir. II. Laboratuvar Bulguları Öncesinde boğaz infeksiyon varlığı büyük çocuklarda ve erişkinlerde yaklaşık %70, küçük çocuklarda <%20 saptanmıştır. Boğaz kültüründe streptokok bulunması %29-37 arasındadır. Serolojik testlerle antistreptolizin-o (ASO) veya anti-deoksiribonükleaz B (Anti-DNAz B) streptokok antikor yüksekliği saptanabilir. ESH ve CRP çoğunlukla yüksektir.

8 321 III. Tanı PSRA için onaylanmış tanı kriterleri bulunmamaktadır. Çalışmaların çoğunda PSRA tanımı, öncesinde geçirilmiş grup A,C ve G streptokokkal infeksiyonun serolojik bulgusu, artrit ve ARA için geçerli olan Jones kriterlerinin eksikliğine dayandırılmaktadır. IV. Profilaksi PSRA li hastaların sekonder profilaksi almaları konusunda kanıta dayalı bir rehber mevcut değildir, çalışmaların çoğunun doğrulanmasına gereksinim vardır. Rutin olarak erişkin hastalar için uzun süreli antibiyotik profilaksisi önerilmemektedir (25). Kaynaklar 1. Williams RC:Acute Rheumatic fever.rudy S, Harris ED, Sledge CB(eds.) Kelley s Textbook of Rheumatology, 2001, Sixth edition, WB Saunders Company, Philedelpia, pp: Bisno AL. Group A streptococcal infections and acute rheumatic fever.n Eng J Med 1991:325; Carapetis JR,Mcdonald M, W,ilson NJ. Acute Rheumatic Fever.Lancet 2005;366: Carapetis J.R, Curie B.J, Good M.F. Towards understanding the pathogenesis of rheumatic fever. Scan J Rheumatol 1996;25: Ralph.C, Williams Jr. Understanding Rheumatic fever. Scan J Rheumatol 1996;25: Amigo M-Carmen, Martinez-Lavin M, Reyes P. Acute Rheumatic fever. Rheum Dis North America;1993;19(2): Bryant PA, Robins-Browne R, Carapetis JR, Curtis N. Some of the people, some of the time: susceptibility to acute rheumatic fever. Circulation 2009; 119: Ayoub EM, Barrett J, Maclaren K, Krischer P. Association of Class II human histocompatibility leucocyte antigens with rheumatic fever. J Clin.İnvest : Visentainer EL, Pereıra C, Dalalıo MO, Tsuneto LT, Donadio PR, Moluterno RA. Association of HLA-DR7 with rheumatic fever in the Brazilian population. J Rheumatol 2000;27: Haydardedeoğlu FE, Tutkak H, Köse K, Düzgün N. Genetic susceptibility to rheumatic heart disease and streptococcal pharyngitis : association with HLA-DR alleles.tissue Antigens 2006;68: Özkan M, Çarın M, Sönmez G, Şenocak M, Özdemir M, Yakut C. HLA antigens in Turkish race with rheumatic heart disease.circulation 1993;87: Guilherme L, Ramasawmy R, Kalil J. Rheumatic fever and rheumatic heart disease: genetics and pathogenesis. Scand J Immunol 2007; 66: Düzgün N, Duman T, Haydardedeoglu FE, Tutkak H. Cytotoxic T lymphocyte-associated antigen-4 polymorphism in patients with rheumatic heart disease. Tissue Antigens 2009; 74: Guilherme L, Oshiro SE, Fae KC, Cunha-Neto E, Renesto G, Goldberg AC, Tanaka AC, Pomerantzeff PM, Kiss MH, Silva C, Guzman F, Patarroyo ME, Southwood S, Sette A, Kalil J T-cell reactivity against streptococcal antigens in the periphery mirrors reactivity of heartinfiltrating T lymphocytes in rheumatic heart disease patients. Infect Immun (9): Tibazarwa KB, Volmink JA, Mayosi BM. Incidence of acute rheumatic fever in the world: a systematic review of population-based studies. Heart 2008; 94: Hochberg MC (ed) Rheumatology. 3rd edition. Mosby. Phil delphia, 2003; Olguntürk R, Aydın GB, Tuncoğlu FS, Akalın N. Rheumatic heart disease prevalance among school children in Ankara, Turkey. Turk J Pediatr 1999; 41(2): Narula J. Diagnosis of active rheumatic carditis. Circulation 1999; 100: Geasch WH. Guidelines for the diagnosis of rheumatic fever,jones Criteria 1992 update. JAMA 1992;268: Düzgün N Akut Romatizmal Ateş. Temel İç Hastalıkları Kitabı ( Editörler: G İliçin, Ş Ünal, K Biberoğlu, S Akalın, G Süleymanlar). Güneş Kitabevi,Ankara, Shulman ST, Ayoub EM. Poststreptococcal reactive arthritis. Curr Opin Rheumatol 2002; 14: van der Helm-van Mil, Annette HM. Acute rheumatic fever and poststreptococcal reactive arthritis reconsidered Curr Opin Rheumatol 2010;22(4): Ahmed S, Ayoub EM, Scornick JC, Wang CY, She JX. Poststreptococcal reactive arthritis; clinical characteristics and association with HLA-DR alleles. Arthritis Rheum 1998; 41: Haydardedeoğlu FE, Tutkak H, Köse K, Düzgün N. HLA-DR alleles in patients with post-streptococcal reactive arthritis Rheumatol Int. 2006;27(1): Mackie SL, Keat A. Poststreptococcal reactive arthritis: what is it and how do we know? Rheumatology (Oxford) 2004; 43:

ARTRİT Akut Romatizmal Ateş. Dr. Gülendam Koçak Maltepe Üniversitesi

ARTRİT Akut Romatizmal Ateş. Dr. Gülendam Koçak Maltepe Üniversitesi ARTRİT Akut Romatizmal Ateş Dr. Gülendam Koçak Maltepe Üniversitesi Sunum Planı Akut Romatizmal Ateş Romatizmal Poliartrit Olgu sunumları ile ayırıcı tanı ARA ARA-Yaş ARA GAS Tonsillofarenjiti Yetersiz

Detaylı

AKUT EKLEM ROMATİZMASI TANISINDA YENİLENMİŞ JONES KRİTERLERİ

AKUT EKLEM ROMATİZMASI TANISINDA YENİLENMİŞ JONES KRİTERLERİ AKUT EKLEM ROMATİZMASI TANISINDA YENİLENMİŞ JONES KRİTERLERİ Dr. N. Oğuz Akut eklem romatizması (AER) tanısı esas olarak klinik bulgularla konur. Fakat laboratua bulguları ilede desteklenmesi gerekir.

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 2. TEŞHİS VE TEDAVİ 2.1 Nasıl teşhis edilir? Klinik belirtiler ve araştırmalar

Detaylı

TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI

TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI Akut tonsillofarenjit veya çocukluk çağında daha sık karşılaşılan klinik tablosu ile tonsillit, farinks ve tonsil dokusunun inflamasyonudur ve doktora başvuruların

Detaylı

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ. Prof. Dr. M.Kemal BAYSAL Ondokuzmayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Kardiyolojisi

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ. Prof. Dr. M.Kemal BAYSAL Ondokuzmayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Kardiyolojisi AKUT ROMATİZMAL ATEŞ Prof. Dr. M.Kemal BAYSAL Ondokuzmayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Kardiyolojisi AKUT ROMATİZMAL ATEŞ Tanım A GRUBU BETA HEMOLİTİK STREPTOKOK (GABHS) farenjitinden 1-3 hafta sonra

Detaylı

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ PATOGENEZ : Streptokok virulansı, duyarlı kişi ve doku hasarı Streptokok virulansı: Duyarlı kişi: Doku hasarı:

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ  PATOGENEZ : Streptokok virulansı, duyarlı kişi ve doku hasarı Streptokok virulansı: Duyarlı kişi: Doku hasarı: 1 AKUT ROMATİZMAL ATEŞ Akut romatizmal ateş (ARA), A grubu beta hemolitik streptokoklarla oluşan üst solunum yolu infeksiyonundan sonra ortaya çıkan inflamatuvar bir hastalıktır. A grubu beta hemolitik

Detaylı

Poststreptokokal Reaktif Artrit Akut Romatizmal Ateşin Bir Varyantı mı Yoksa Farklı Bir Antite mi?

Poststreptokokal Reaktif Artrit Akut Romatizmal Ateşin Bir Varyantı mı Yoksa Farklı Bir Antite mi? ARŞİV 2003; 12: 1 Poststreptokokal Reaktif Artrit Akut Romatizmal Ateşin Bir Varyantı mı Yoksa Farklı Bir Antite mi? Arş.Gör.Dr. Fatih ERBEY* Yrd.DoÇ.Dr. Osman KÜÇÜKOSMANOĞLU** Prof.Dr. Nazan OZBARLAS**

Detaylı

Akut Romatizmal Ateş. Galip Erdem, Şeref Demirbaş, Salim Özenç

Akut Romatizmal Ateş. Galip Erdem, Şeref Demirbaş, Salim Özenç Galip Erdem, Şeref Demirbaş, Salim Özenç Giriş A grubu beta hemolitik streptokokların neden olduğu farenjitin nonsüpüratif geç bir komplikasyonudur. Eklem, kalp, beyin, damar ve bağ dokusunu tutar, enflamasyona

Detaylı

Tip 1 diyabete giriş. Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü

Tip 1 diyabete giriş. Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü Tip 1 diyabete giriş Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü ENTERNASYONAL EKSPER KOMİTE TARAFINDAN HAZIRLANAN DİABETİN YENİ SINIFLAMASI 1 - Tip 1 Diabetes

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA)

Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA) www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA) 2016 un türevi 1. JUVENİL SPONDİLOARTRİT/ ENTEZİT İLE İLİŞKİLİ ARTRİT (SPA- EİA) NEDİR? 1.1 Nedir?

Detaylı

Romatizma BR.HLİ.066

Romatizma BR.HLİ.066 Nedir? başta eklemler olmak üzere, birçok organ ve dokunun doğrudan ya da dolaylı olarak zarar görmesine yol açabilen hastalıklar grubudur. Kanda iltihap düzeyinde yükselmeye neden olup olmamasına göre

Detaylı

Eklemde ağrı, şişlik, hassasiyet, ısı artışı, bazen kızarıklık ve eklem hareketlerinde kısıtlılık

Eklemde ağrı, şişlik, hassasiyet, ısı artışı, bazen kızarıklık ve eklem hareketlerinde kısıtlılık Artritli hastaya yaklaşım Yrd.Doç.Dr. Levent Yazmalar Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilimdalı ARTRİT? Eklemde ağrı, şişlik, hassasiyet, ısı artışı, bazen kızarıklık ve eklem hareketlerinde kısıtlılık

Detaylı

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 KRONİK HASTALIK ANEMİSİ IX. BÖLÜM TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU GİRİŞ VE TANIM Kronik

Detaylı

www.pediatric-rheumathology.printo.it ROMATİZMAL ATEŞ VE STREPTOKOK ENFEKSİYONU SONRASI GELİŞEN ARTRİT ( REAKTİF ARTRİT)

www.pediatric-rheumathology.printo.it ROMATİZMAL ATEŞ VE STREPTOKOK ENFEKSİYONU SONRASI GELİŞEN ARTRİT ( REAKTİF ARTRİT) www.pediatric-rheumathology.printo.it ROMATİZMAL ATEŞ VE STREPTOKOK ENFEKSİYONU SONRASI GELİŞEN ARTRİT ( REAKTİF ARTRİT) Nedir? Romatizmal ateş (kalp romatizması), streptokok mikrobunun tetiklediği bir

Detaylı

MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ

MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ Mine SERİN 1, Ali CANSU 1, Serpil ÇELEBİ 2, Nezir ÖZGÜN 1, Sibel KUL 3, F.Müjgan SÖNMEZ 1, Ayşe AKSOY 4, Ayşegül

Detaylı

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065 Gençlerde Bel Ağrısına Dikkat! Bel ağrısı tüm dünyada oldukça yaygın bir problem olup zaman içinde daha sık görülmektedir. Erişkin toplumun en az %10'unda çeşitli nedenlerle gelişen kronik bel ağrıları

Detaylı

Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş. Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD

Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş. Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD GT, 62 y, kadın Nüks tiroid papiller CA Kitle eksizyonu (özefagus ve trake den sıyırılarak) + Sağ fonksiyonel; sol radikal

Detaylı

AKUT ROMATĠZMAL ATEġ. Prof. Dr. M.Kemal BAYSAL Ondkuzmayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Kardiyolojisi

AKUT ROMATĠZMAL ATEġ. Prof. Dr. M.Kemal BAYSAL Ondkuzmayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Kardiyolojisi AKUT ROMATĠZMAL ATEġ Prof. Dr. M.Kemal BAYSAL Ondkuzmayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Kardiyolojisi AKUT ROMATĠZMAL ATEġ Tanım A GRUBU BETA HEMOLİTİK STREPTOKOK (GABHS) farenjitinden 1-3 hafta sonra

Detaylı

Akut Romatizmal Ateş: Klinik Bir Değerlendirme

Akut Romatizmal Ateş: Klinik Bir Değerlendirme Çocuk Dergisi 10(4):183-189, 010 doi:10.5/j.child.010.183 Klinik Araştırma Akut Romatizmal Ateş: Klinik Bir Değerlendirme Deniz ÇAĞATAY *, Feyza YILDIZ *, Özlem TEMEL *, Özlem ARSLAN *, Meral İNALHAN *

Detaylı

JÜVENİL SPONDİLOARTROPATİLER. Özgür KASAPÇOPUR İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı

JÜVENİL SPONDİLOARTROPATİLER. Özgür KASAPÇOPUR İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı JÜVENİL SPONDİLOARTROPATİLER Özgür KASAPÇOPUR İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Jüvenil spondiloartropatiler 16 yaş altındaki çocuklarda, özellikle

Detaylı

Henoch-Schöenlein Purpurası

Henoch-Schöenlein Purpurası www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Henoch-Schöenlein Purpurası 2016 un türevi 1. HENOCH-SCHÖENLEİN PURPURASI NEDİR? 1.1 Nedir? Henoch-Shöenlein purpurası (HSP), küçük kan damarlarının (kapilerlerin)

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 1. ROMATİZMAL ATEŞ NEDİR? 1.1 Nedir? Romatizmal ateş, streptokok adı

Detaylı

Artritli Hastalara Yaklaşım

Artritli Hastalara Yaklaşım Artritli Hastalara Yaklaşım Murat TURGAY 53 Kas iskelet sistemi yakınmaları ile gelen bir hastada, anemnez ve fizik muayene bulguları tanıya yaklaşımda en önemli yapı taşlarını oluşturur. Bazen laboratuvar

Detaylı

ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR

ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR ÇOCUKLARDA HAREKET SİSTEMİ MUAYENESİ (ROMATOLOJİK MUAYENE) Özgür KASAPÇOPUR HAREKET SİSTEMİ Üç ana yapı taşı Kemikler Kaslar Eklemler Oynamaz eklemler (Kafa tası) Yarı oynar eklemler (Omurga) Oynar eklemler

Detaylı

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit NEFRİT Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Genel Bilgiler Böbreğin temel fonksiyonlarından birisi idrar üretmektir. Her 2 böbrekte idrar üretimine yol açan yaklaşık 2 milyon küçük ünite (nefron) vardır. Bir nefron

Detaylı

GEBELİKTE SİFİLİZ. Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği

GEBELİKTE SİFİLİZ. Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği GEBELİKTE SİFİLİZ Dr. Mustafa Özgür AKÇA Bursa Yüksek İhtisas E.A.H. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği SİFİLİZ TANIM T.pallidum un neden olduğu sistemik bir hastalıktır Sınıflandırma: Edinilmiş (Genellikle

Detaylı

www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro

www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro CANDLE 2016 un türevi 1. CANDLE NEDİR 1.1 Nedir? Kronik Atipik Nötrofilik Dermatosiz, Lipodistrofi ve Yüksek ateş (CANDLE) sendromu nadir görülen genetik bir

Detaylı

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TEDAVİ VE KORUNMA REHBERİ

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TEDAVİ VE KORUNMA REHBERİ FR-HYE-04-422-08 AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TEDAVİ VE KORUNMA REHBERİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI ÇOCUK KARDİYOLOJİ BİLİM DALI Hazırlayan AD/BD/Birim(ler): Çocuk Kardiyoloji Bilim Dalı Sayfa

Detaylı

Bruselloz: Klinik Özellikler

Bruselloz: Klinik Özellikler Bruselloz: Klinik Özellikler Uzm. Dr. Mustafa Aydın ÇEVİK Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi 2. İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği Bruselloz - Etkenler B. melitensis B. abortus

Detaylı

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ VE YENİLİKLER

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ VE YENİLİKLER AKUT ROMATİZMAL ATEŞ VE YENİLİKLER (Acute Rheumatic Fever and New Developments) Özet Akut romatizmal ateş (ARA) kalbi, eklemleri, beyni, deri ve deri altı dokuları tutan bir multisistem hastalığıdır. Gelişmekte

Detaylı

Tularemi Tedavi Rehberi 2009. Doç. Dr. Oğuz KARABAY Sakarya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği

Tularemi Tedavi Rehberi 2009. Doç. Dr. Oğuz KARABAY Sakarya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği Tularemi Tedavi Rehberi 2009 Doç. Dr. Oğuz KARABAY Sakarya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği 1 Rehber nasıl hazırlandı? Güncel kaynaklar 5 rehber, İnternet

Detaylı

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM NEDİR? Nefrotik sendrom ; proteinüri (günde 3.5gr/gün/1.73 m2), hipoalbüminemi (

Detaylı

Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri

Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri Aksiyal SpA da Güncellenmiş ASAS anti-tnf Tedavi Önerileri ve Hedefe Yönelik Tedavi Stratejileri Prof.Dr. M.Pamir ATAGÜNDÜZ Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Romatoloji Bilim Dalı 11 Nisan 2014 Ana Başlıklar

Detaylı

KLL DE. kları ABD Hematoloji BD Bursa

KLL DE. kları ABD Hematoloji BD Bursa KLL DE İNFEKSİYON YÖNETİMİ Dr. Rıdvan R ALİ Uludağ Üniversitesi Tıp T p Fakültesi İç Hastalıklar kları ABD Hematoloji BD Bursa KLL ile ilişkili bilgilerimizde önemli değişiklikler iklikler söz s z konusu

Detaylı

SPONDİLODİSKİTLER. Dr. Nazlım AKTUĞ DEMİR

SPONDİLODİSKİTLER. Dr. Nazlım AKTUĞ DEMİR SPONDİLODİSKİTLER Dr. Nazlım AKTUĞ DEMİR Vertebra Bir dizi omurdan oluşur Vücudun eksenini oluşturur Spinal kordu korur Kaslar, bağlar ve iç organların yapışacağı sabit bir yapı sağlar. SPONDİLODİSKİT

Detaylı

Gebelik ve Trombositopeni

Gebelik ve Trombositopeni Gebelik ve Trombositopeni Prof.Dr. Sermet Sağol EÜTF Kadın Hast. ve Doğum AD Gebelik ve Trombositopeni Kemik iliğinde megakaryosit hücrelerinde üretilir. Günde 35.000-50.000 /ml üretilir. Yaşam süresi

Detaylı

Akut Romatizmal Ateş. Acute Rheumatıc Fever. Derleme. Review. ÖzET. Ali Osman KÖKSAL 1, Asiye GÜLTEKİN SOYLU 2, Osman ÖZDEMİR 3 GİRİŞ

Akut Romatizmal Ateş. Acute Rheumatıc Fever. Derleme. Review. ÖzET. Ali Osman KÖKSAL 1, Asiye GÜLTEKİN SOYLU 2, Osman ÖZDEMİR 3 GİRİŞ Derleme Review Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi Turkish Journal of Pediatric Disease Akut Romatizmal Ateş Acute Rheumatıc Fever Ali Osman KÖKSAL 1, Asiye GÜLTEKİN SOYLU 2, Osman ÖZDEMİR 3 1 Keçiören

Detaylı

KLİNİK İNCİLER (ÜST SOLUNUM YOLU ACİLLERİ VE ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI)

KLİNİK İNCİLER (ÜST SOLUNUM YOLU ACİLLERİ VE ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI) KLİNİK İNCİLER (ÜST SOLUNUM YOLU ACİLLERİ VE ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI) Dr.Gülbin Bingöl Karakoç Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi K.İnci 1: Bebek K, 2 günlük kız hasta Meme emememe, morarma yakınması

Detaylı

Doç.Dr. Mehmet Güngör KAYA

Doç.Dr. Mehmet Güngör KAYA ERCIYES ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ KARDİYOLOJİ Anabilim Dalı I. GENEL BĠLGĠLER Dersin Adı MED 402 KARDİYOLOJİ STAJI Yerel Kredi:2 Yıl ve Dönemi 4. sınıf & 7. ya da 8. sömestr AKTS Kredi:3 Öğretim Üyeleri

Detaylı

Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi. Uzm.Dr.İlhan UZ

Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi. Uzm.Dr.İlhan UZ Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi Uzm.Dr.İlhan UZ Tetanoz Latince gerilme anlamına gelir. İstemli kasların tonik spazmıyla karakterize akut bir toksemidir. Etken: Clostridium tetani

Detaylı

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROMLAR Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROM NEDİR? Akut böbrek yetmezliği bulguları ile gelen bir hastada gross hematüri, varsa tanı nefritik sendromdur. Proteinürü

Detaylı

Kalp Kapak Hastalıkları

Kalp Kapak Hastalıkları BR.HLİ.085 içerisinde kanın bulunduğu dört odacık vardır. Bunlardan ikisi sağ, ikisi ise sol kalp yarımında bulunur. Kalbe gelen kan önce sağ atriuma gelir ve kalbin sağ kulakcığı ve sağ karıncığı arasında

Detaylı

Akut Romatizmal Atefl

Akut Romatizmal Atefl Akut Romatizmal Atefl Evren Semizel*, Özlem M. Bostan**, Ergün Çil*** * Uluda Üniversitesi T p Fakültesi, Çocuk Sa l ve Hastal klar Anabilim Dal, Çocuk Kardiyoloji Bilim Dal, Uzm.Dr. ** Uluda Üniversitesi

Detaylı

EDİNSEL KANAMA BOZUKLUKLARI VE KALITSAL TROMBOFİLİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU I. BÖLÜM TROMBOTİK TROMBOSİTOPENİK PURPURA TANI VE TEDAVİ KILAVUZU...

EDİNSEL KANAMA BOZUKLUKLARI VE KALITSAL TROMBOFİLİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU I. BÖLÜM TROMBOTİK TROMBOSİTOPENİK PURPURA TANI VE TEDAVİ KILAVUZU... EDİNSEL KANAMA BOZUKLUKLARI VE KALITSAL TROMBOFİLİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU İÇİNDEKİLER Önsöz...iii Ulusal Tanı ve Tedavi Kılavuzu Çalışma Grupları... iv Kısaltmalar... vii Tablolar Listesi... xv Şekiller

Detaylı

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Dr. Ayşegül Örs Zümrütdal Başkent Üniversitesi-Nefroloji Bilim Dalı 20/05/2011-ANTALYA Böbrek kistleri Genetik ya da genetik olmayan nedenlere bağlı olarak, Değişik

Detaylı

%20 En sık neden cilt kuruluğu Gebeliğe özgü cilt hastalıkları İntrahepatik kolestaz İlaç ve diğer allerjik reaksiyonlar Sistemik hastalıklara bağlı

%20 En sık neden cilt kuruluğu Gebeliğe özgü cilt hastalıkları İntrahepatik kolestaz İlaç ve diğer allerjik reaksiyonlar Sistemik hastalıklara bağlı %20 En sık neden cilt kuruluğu Gebeliğe özgü cilt hastalıkları İntrahepatik kolestaz İlaç ve diğer allerjik reaksiyonlar Sistemik hastalıklara bağlı kaşıntılar (kc, bb, troid) Pemfigoid gestasyones Gebeliğin

Detaylı

Sunum planı. Epidemiyoloji Tanım Sınıflama Değerlendirme Tedavi Özet

Sunum planı. Epidemiyoloji Tanım Sınıflama Değerlendirme Tedavi Özet Sunum planı Epidemiyoloji Tanım Sınıflama Değerlendirme Tedavi Özet En sık hekime başvuru nedeni Okul çağındaki çocuklarda %35-40 viral enfeksiyonlar sonrası 10 gün %10 çocukta 25 günü geçer. Neye öksürük

Detaylı

Acil Serviste Akılcı Antibiyotik Kullanımının Temel İlkeleri Dr. A. Çağrı Büke

Acil Serviste Akılcı Antibiyotik Kullanımının Temel İlkeleri Dr. A. Çağrı Büke Acil Serviste Akılcı Antibiyotik Kullanımının Temel İlkeleri Dr. A. Çağrı Büke Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji 12/o4/2014 Akılcı antibiyotik kullanımı Antibiyotiklere

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem V Kardiyoloji Staj Eğitim Programı Eğitim Başkoordinatörü: Dönem Koordinatörü: Koordinatör Yardımcısı: Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Yrd. Doç. Dr. Baran GENCER Yrd. Doç. Dr. Oğuz GÜÇLÜ Yrd. Doç. Dr.

Detaylı

DÜŞÜK PREVALANS HEKİMLİĞİ. Yrd. Doç. Dr. Yasemin ÇAYIR Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği AD

DÜŞÜK PREVALANS HEKİMLİĞİ. Yrd. Doç. Dr. Yasemin ÇAYIR Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği AD DÜŞÜK PREVALANS HEKİMLİĞİ Yrd. Doç. Dr. Yasemin ÇAYIR Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği AD Öğrenim amaç ve hedefleri Amaç Düşük prevalans hekimliği hakkında bilgi vermek Hedefler Bu dersin

Detaylı

KLİMİK İZMİR TOPLANTISI 21.11.2013

KLİMİK İZMİR TOPLANTISI 21.11.2013 KLİMİK İZMİR TOPLANTISI 21.11.2013 OLGULAR EŞLİĞİNDE GÜNDEMDEKİ İNFEKSİYON HASTALIKLARI Dr. A. Çağrı Büke Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Olgu E.A 57 yaşında,

Detaylı

5 Pratik Dermatoloji Notları

5 Pratik Dermatoloji Notları AİLE HEKİMLERİ İÇİN 5 Pratik Dermatoloji Notları En Sık Görülen Dermatolojik Hastalıklar İçindekiler Vitiligo Eritema Multiforme Ürtiker Uyuz Tahta Kurusu / Pire Isırığı Kaposi Sarkomu 2 Vitiligo 3 Vitiligo

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı Göğüs Cerrahisi Akciğer Kanserinde Anamnez ve Fizik Muayene Bulguları Giriş Akciğer kanseri ülkemizde 11.5/100.000 görülme sıklığına

Detaylı

MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık

MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık MS Hasta Okulu 28.05.2013 Multipl skleroz (MS) hastalığını basitçe, merkezi sinir sistemine

Detaylı

Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader

Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader OLGU 1 İkinci çocuğuna hamile 35 yaşında kadın gebeliğinin 6. haftasında beş yaşındaki kız çocuğunun rubella infeksiyonu geçirdiğini öğreniyor. Küçük

Detaylı

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TANISI ALAN HASTALARIN KLİNİK, EPİDEMİYOLOJİK VE LABORATUVAR YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TANISI ALAN HASTALARIN KLİNİK, EPİDEMİYOLOJİK VE LABORATUVAR YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Kliniği Şef: Uzm. Dr. Feyza Yıldız AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TANISI ALAN HASTALARIN

Detaylı

VAKA SUNUMU. Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi

VAKA SUNUMU. Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi VAKA SUNUMU Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi ÖYKÜ 58 yaşında, erkek hasta, emekli memur, Ankara 1989: Tip 2 DM tanısı konularak, oral antidiyabetik

Detaylı

Evaluation of the Effi cacy of Penicillin Prophylaxis in Patients with Carditis due to Acute Rheumatic Fever

Evaluation of the Effi cacy of Penicillin Prophylaxis in Patients with Carditis due to Acute Rheumatic Fever Özgün Araştırma Original Article Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi Turkish Journal of Pediatric Disease Akut Romatizmal Ateşe Bağlı Kardit Gelişen Hastalarda Penisilin Profi laksisinin Etkinliğinin Değerlendirilmesi

Detaylı

ÜRÜN BİLGİSİ. ETACİD, erişkinler, 12 yaş ve üzerindeki adolesanlarda mevsimsel alerjik rinitin profilaksisinde endikedir.

ÜRÜN BİLGİSİ. ETACİD, erişkinler, 12 yaş ve üzerindeki adolesanlarda mevsimsel alerjik rinitin profilaksisinde endikedir. ÜRÜN BİLGİSİ 1. ÜRÜN ADI ETACİD % 0,05 Nazal Sprey 2. BİLEŞİM Etkin madde: Mometazon furoat 50 mikrogram/püskürtme 3. TERAPÖTİK ENDİKASYONLAR ETACİD erişkinler, adolesanlar ve 6-11 yaş arasındaki çocuklarda

Detaylı

Olgu:KJS. Yrd. Doç. Dr. Kaya Süer. Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

Olgu:KJS. Yrd. Doç. Dr. Kaya Süer. Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Olgu:KJS Yrd. Doç. Dr. Kaya Süer Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD 1 Olgu 35 yaş, bayan İngilizce öğretmeni Dokuz ay önce KKTC ye gelmiş Eşi Futbol

Detaylı

Hisar Intercontinental Hospital

Hisar Intercontinental Hospital Varisler BR.HLİ.92 Venöz Hastalıklar (Toplardamarlar) Varis Hastalığı: Bacaklarımızda kirli kanı yukarı taşımak üzere görev alan iki ana ven sistemi bulunur. Yüzeyel ve derin ven sistemi olarak adlandırılan

Detaylı

Kriyopirin İlişkili Periyodik Sendrom (CAPS)

Kriyopirin İlişkili Periyodik Sendrom (CAPS) www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Kriyopirin İlişkili Periyodik Sendrom (CAPS) 2016 un türevi 1. CAPS NEDİR 1.1 Nedir? Kriyopirin İlişkili Periyodik Sendromlar (CAPS), nadir görülen otoenflamatuar

Detaylı

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE):

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE): Pulmoner Emboli Profilaksisi Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD m Pulmoneremboli(PE): Bir pulmonerartere kan pıhtısının yerleşmesi Distaldeki akciğer parankimine kan sağlanaması Giriş Tipik

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD

Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD Yrd. Doç. Dr. İlyas Yolbaş Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD KOMPLEMAN SİSTEMİ Kompleman sistem, (Compleman system) veya tamamlayıcı sistem, bir canlıdan patojenlerin temizlenmesine yardım eden biyokimyasal

Detaylı

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı Olan Hasta Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı??? Yan ağrısı? Sırt ağrısı? Mide ağrısı? Karın ağrısı? Boğaz ağrısı? Omuz ağrısı? Meme ağrısı? Akut Göğüs Ağrısı Aniden başlar-tipik

Detaylı

Deri Layşmanyazisi. Prof. Dr. Mehmet HARMAN Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı

Deri Layşmanyazisi. Prof. Dr. Mehmet HARMAN Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı Deri Layşmanyazisi Prof. Dr. Mehmet HARMAN Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı Amaç Hastalığın tanısını koyabilmek Uygun tedaviyi yapabilmek Koruyucu yöntemleri sayabilmek İçerik

Detaylı

HAZIRLAYAN KONTROL EDEN ONAYLAYAN Kalite Yönetim Direktörü

HAZIRLAYAN KONTROL EDEN ONAYLAYAN Kalite Yönetim Direktörü Doküman No: ENF.TL.11 Yayın Tarihi:19.11.2008 Revizyon Tarihi: 27.03.2013 Revizyon No: 02 Sayfa: 1 / 9 GENEL İLKELER : Cerrahide profilaktik antibiyotik kullanımının genel kabul gören bazı temel prensipleri

Detaylı

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 Nonkardiyojenik Akciğer Ödemi Şok Akciğeri Travmatik Yaş Akciğer Beyaz Akciğer Sendromu

Detaylı

Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesinde Febril Nötropenik Hasta Antifungal Tedavi Uygulama Prosedürü

Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesinde Febril Nötropenik Hasta Antifungal Tedavi Uygulama Prosedürü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesinde Febril Nötropenik Hasta Antifungal Tedavi Uygulama Prosedürü Prof. Dr. Neşe Saltoğlu İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik

Detaylı

OTOİMMUN HASTALIKLAR. Prof.Dr.Zeynep SÜMER

OTOİMMUN HASTALIKLAR. Prof.Dr.Zeynep SÜMER OTOİMMUN HASTALIKLAR Prof.Dr.Zeynep SÜMER İmmun tolerans Organizmanın kendinden olan antijeni tanıyarak bunlara karşı reaksiyon vermemesi durumuna İMMUN TOLERANS denir Otoimmunitenin oluşum mekanizmaları

Detaylı

Eklem Protez Enfeksiyonlarında Antimikrobiyal Tedavi

Eklem Protez Enfeksiyonlarında Antimikrobiyal Tedavi Eklem Protez Enfeksiyonlarında Antimikrobiyal Tedavi Dr. Çağrı Büke Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı 26.12.15 KLİMİK - İZMİR 1 Eklem protezleri

Detaylı

Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi. (Nöro-Onkolojik Cerrahi)

Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi. (Nöro-Onkolojik Cerrahi) Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi (Nöro-Onkolojik Cerrahi) BR.HLİ.018 Sinir sisteminin (Beyin, omurilik ve sinirlerin) tümörleri, sinir dokusunda bulunan çeşitli hücrelerden kaynaklanan ya

Detaylı

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI D.P.Ü. KÜTAHYA EVLİYA ÇELEBİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR PROF. DR. AHMET HAKAN VURAL OP. DR. GÜLEN SEZER ALPTEKİN ERKUL OP. DR. SİNAN ERKUL

Detaylı

FEBRİL NÖBETLER. Doç Dr. Sema Saltık

FEBRİL NÖBETLER. Doç Dr. Sema Saltık FEBRİL NÖBETLER Doç Dr. Sema Saltık FEBRİL NÖBETLER (FN)- TANIM FEBRİL NÖBET (FN): 6 ay- 5 yaş arası çocuklarda, santral sinir sistemi enfeksiyonu veya başka bir etken bulunmaması koşuluyla ateşle birlikte

Detaylı

AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI. Hemş.Birsel Küçükersan

AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI. Hemş.Birsel Küçükersan AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI Hemş.Birsel Küçükersan Graft vs Host Hastalığı (GVHH) Vericinin T lenfositlerinin alıcıyı yabancı olarak görmesi ve alıcının dokularına karşı reaksiyon göstermesi Allojenik

Detaylı

Ateş ve Artritli Hastaya Yaklaşım. Dr.Serdar Özer

Ateş ve Artritli Hastaya Yaklaşım. Dr.Serdar Özer Ateş ve Artritli Hastaya Yaklaşım Dr.Serdar Özer Bir veya birden çok eklemde ağrı, şişme, kızarıklık, hareket kısıtlılığı gibi bulgu ve belirtilerin bir veya birkaçının bir arada olması artriti düşündürür.

Detaylı

Kabakulak (Epidemik Parotitis) Prof. Dr. Haluk Çokuğraş

Kabakulak (Epidemik Parotitis) Prof. Dr. Haluk Çokuğraş Kabakulak (Epidemik Parotitis) Prof. Dr. Haluk Çokuğraş 1 Olgu 1: 4 aylık erkek çocuk 2 Üç gündür ateş, boynun sağ yanında şişlik. Bu bölgede yaygın şişlik-kızarıklık ve ısı artışı. Ağız içerisinde Stenon

Detaylı

Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır.

Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır. Bölüm 9 Astım ve Gebelik Astım ve Gebelik Dr. Metin KEREN ve Dr. Ferda Öner ERKEKOL Genellikle çocukluk ve gençlik döneminde başlayan astım kronik bir solunum sistemi hastalığıdır. Erişkinlerde astım görülme

Detaylı

ANTİFUNGAL TEDAVİ: PRE-EMPTİF Mİ EMPİRİK Mİ? Prof. Dr. Ayper SOMER İstanbul Tıp Fakültesi Pediatrik İnfeksiyon Hastalıkları

ANTİFUNGAL TEDAVİ: PRE-EMPTİF Mİ EMPİRİK Mİ? Prof. Dr. Ayper SOMER İstanbul Tıp Fakültesi Pediatrik İnfeksiyon Hastalıkları ANTİFUNGAL TEDAVİ: PRE-EMPTİF Mİ EMPİRİK Mİ? Prof. Dr. Ayper SOMER İstanbul Tıp Fakültesi Pediatrik İnfeksiyon Hastalıkları Ankara, 28 Şubat 2010 PEDİATRİDE İNVAZİF MANTAR İNFEKSİYONU İÇİN RİSK GRUPLARI

Detaylı

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. TĐORELAX 4 mg/2 ml IM ampul Steril-apirojen Kas içine uygulanır. KULLANMA TALĐMATI Etkin madde: Bir ampulde, 4 mg tiyokolşikosid bulunur. Yardımcı maddeler: Sodyum klorür, distile su. Bu ilacı kullanmaya

Detaylı

Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması. Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması. Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Testler farklı amaçlarla uygulanabilir: - Tanı, tarama, doğrulama,

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK 1 LERDE LABORATUVAR İPUÇLARI GENEL TARAMA TESTLERİ Tam kan sayımı Periferik yayma İmmünglobulin düzeyleri (IgG, A, M, E) İzohemaglutinin titresi (Anti A, Anti B titresi) Aşıya karşı antikor yanıtı (Hepatit

Detaylı

HEREDİTER SFEROSİTOZ. Mayıs 14

HEREDİTER SFEROSİTOZ. Mayıs 14 HEREDİTER SFEROSİTOZ İNT.DR.DİDAR ŞENOCAK Giriş Herediter sferositoz (HS), hücre zarı proteinlerinin kalıtsal hasarı nedeniyle, eritrositlerin morfolojik olarak bikonkav ve santral solukluğu olan disk

Detaylı

GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU)

GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU) Op.Dr. Tuncer GÜNEY Göz Hastalıkları Uzmanı GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU) HASTALIĞINI BİLİYOR MUSUNUZ? Glokom=Göz Tansiyonu Hastalığı : Yüksek göz içi basıncı ile giden,görme hücrelerinin ölümüne

Detaylı

Postpartum/Sessiz Tiroidit. Dr. Ersin Akarsu Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma BD

Postpartum/Sessiz Tiroidit. Dr. Ersin Akarsu Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma BD Postpartum/Sessiz Tiroidit Dr. Ersin Akarsu Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma BD Tanım Otoimmunite / Lenfositik infiltrasyon Geçici tirotoksikoz Hipotiroidi TFT değişiklikleri,

Detaylı

İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK. ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013

İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK. ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013 İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013 İlk kez 1855 te Thomas Addison tarafından tanımlanmıştır Sıklığı milyonda 60-120

Detaylı

GEBELİKTE TİROİD FONKSİYONLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

GEBELİKTE TİROİD FONKSİYONLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ GEBELİKTE TİROİD FONKSİYONLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Doç. Dr. Habib BİLEN Atatürk Üniversitesi Tıp fakültesi İç Hastalıkları ABD Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı SUNU PLANI Örnek olgu

Detaylı

CUMHURĠYET ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ KARDĠYOLOJĠ BÖLÜMÜ DERS BĠLGĠLERĠ FORMU. Lisans

CUMHURĠYET ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ KARDĠYOLOJĠ BÖLÜMÜ DERS BĠLGĠLERĠ FORMU. Lisans CUMHURĠYET ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ KARDĠYOLOJĠ BÖLÜMÜ DERS BĠLGĠLERĠ FORMU Bölüm Kardiyoloji Yıl/yarıyıl 4/1-2 Dersin Adı Ders düzeyi (Önlisans, lisans,vb) Dersin Türü(Z/S) Dersin dili Kodu Kardiyoloji

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Prof.Dr.Babür Kaleli Pamukkale Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D. 8.MFTP Kongresi 11-14 Ekim 2012 İstanbul

Prof.Dr.Babür Kaleli Pamukkale Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D. 8.MFTP Kongresi 11-14 Ekim 2012 İstanbul Prof.Dr.Babür Kaleli Pamukkale Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum A.D. 8.MFTP Kongresi 11-14 Ekim 2012 İstanbul Tiroid Hastalıkları Gebelerin %2-3 ünde tiroid disfonksiyonu var Gebelik tiroid fonksiyonlarını

Detaylı

Karaciğer Fonksiyon Bozukluklarına Yaklaşım

Karaciğer Fonksiyon Bozukluklarına Yaklaşım Karaciğer Fonksiyon Bozukluklarına Yaklaşım Dr. Sıtkı Sarper SAĞLAM DR.SITKI SARPER SAĞLAM - KEAH ACİL TIP KLİNİK SUNUMU 04.10.2011 1 Netter in Yeri: DR.SITKI SARPER SAĞLAM - KEAH ACİL TIP KLİNİK SUNUMU

Detaylı

Astım Tedavisinde Kullanılan İlaçların

Astım Tedavisinde Kullanılan İlaçların Bölüm 25 Astım Tedavisinde Kullanılan İlaçların Yan Etkileri Astım Tedavisinde Kullanılan İlaçların Yan Etkileri Dr. Fevzi DEMİREL Nefesle Alınan Kortizonlu İlaçların Yan Etkileri Astım tedavisinde kullanılan

Detaylı

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp yetmezliği Ventrikülün dolumunu veya kanı pompalamasını önleyen yapısal veya işlevsel herhangi bir kalp bozukluğu nedeniyle oluşan karmaşık

Detaylı

Tiroid dışı hastalıklarda düşük T3, yüksek rt3, normal T4 ve normal TSH izlenir.

Tiroid dışı hastalıklarda düşük T3, yüksek rt3, normal T4 ve normal TSH izlenir. TİROİD HORMON SENTEZİ Dishormonogenezis Hasta ötroid? Şiddetli açlıkta, kronik hastalıkta, akut hastalıkta, cerrahi esnasında ve sonrasında T4--- T3 azalır Propiltiourasil, kortikosteroid, amiodaron propnalol

Detaylı

T.C. İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ MALATYA VE ÇEVRESİNDE ÇOCUKLUK ÇAĞINDA AKUT ROMATİZMAL ATEŞ UZMANLIK TEZİ. Dr. Habip ALMİŞ

T.C. İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ MALATYA VE ÇEVRESİNDE ÇOCUKLUK ÇAĞINDA AKUT ROMATİZMAL ATEŞ UZMANLIK TEZİ. Dr. Habip ALMİŞ T.C. İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ MALATYA VE ÇEVRESİNDE ÇOCUKLUK ÇAĞINDA AKUT ROMATİZMAL ATEŞ UZMANLIK TEZİ Dr. Habip ALMİŞ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI TEZ DANIŞMANI Doç. Dr. Cemşit

Detaylı

Diyabetes Mellitus. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Diyabetes Mellitus. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Diyabetes Mellitus Akut Komplikasyonları Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Diyabetes mellitus akut komplikasyonlar Hipoglisemi Hiperglisemi ilişkili ketonemi

Detaylı

Meme Kanseri ve Ateş. Dr. Ömer Fatih Ölmez Medipol Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilimdalı

Meme Kanseri ve Ateş. Dr. Ömer Fatih Ölmez Medipol Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilimdalı Meme Kanseri ve Ateş Dr. Ömer Fatih Ölmez Medipol Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilimdalı VAKA-1 52 yaş, kadın hasta Meme kanseri nedeni ile 1 hafta önce aldığı adjuvan kemoterapi sonrası ateş

Detaylı

AİLESEL AKDENİZ ATEŞİ. İnt.Dr Elif Nur ÖZBAY

AİLESEL AKDENİZ ATEŞİ. İnt.Dr Elif Nur ÖZBAY AİLESEL AKDENİZ ATEŞİ İnt.Dr Elif Nur ÖZBAY KAYNAKLAR Clinical manifestations and diagnosis of familial Mediterranean fever Cecil romatoloji textbook Managament of FMF FMF tekrarlayan ateş atakları ve

Detaylı

6 Mart 1993 tarihinde, ani başlayan akut deri. Bu yakınması bir hafta önce sol kolun üst tarafında. Lezyon, kısa süre içinde büyümüş, kontakt dermatit

6 Mart 1993 tarihinde, ani başlayan akut deri. Bu yakınması bir hafta önce sol kolun üst tarafında. Lezyon, kısa süre içinde büyümüş, kontakt dermatit Lyme Olguları 1. Olgu 30 yaşında erkek hasta Buharla dezenfeksiyon yapan bir firmada işçi 6 Mart 1993 tarihinde, ani başlayan akut deri rahatsızlığı Bu yakınması bir hafta önce sol kolun üst tarafında

Detaylı