Şekil 1 deki bir firmanın çalışan bilgilerini tutan örnek tabloda, sütun ve satırların ne işi yaradığını daha rahat takip edebilirsiniz.

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Şekil 1 deki bir firmanın çalışan bilgilerini tutan örnek tabloda, sütun ve satırların ne işi yaradığını daha rahat takip edebilirsiniz."

Transkript

1 1. Sütun (Alan) 2. Sütun (Alan) 3. Sütun (Alan) 4. Sütun (Alan) 5. Sütun (Alan) Veritabanlarının Temel Bileşenleri Tablo (Table) Veritabanın en önemli bileşenidir. Veri tabanının diğer bileşenlerinin bir anlam ifade edebilmesi için öncelikle bir tablonun oluşturulması gerekir. Bunun nedeni verilerin saklandığı ortam olmasıdır. Daha önce de belirtildiği gibi veritabanlarında veriler tablo mantığında saklanır. Yani satırlar ve sütunlar verileri saklamak için kullanılır. Sütun(Column), ortak özellikli verileri tanımlar. Tablodaki her sütun, belirli türdeki bilgileri (örneğin, tarihler, adlar, tutarlar, numaralar gibi.) depolamak için tasarlanmıştır. Sütunların bir başka adı da alan (Field) dır. Alan isimlerinin saklanmak istenen veriyle ilgili olmasında fayda vardır. Bir tablonun alan isimlerini belirlerken Türkçeye özgü karakterlerin, boşlukların kullanılmaması gibi bazı sınırlamalar vardır. Satır(Row), Bir tabloda yer alan her bir kayıt bir satıra karşılık gelir. Yani tablo sütunlarına girilmiş her bağımsız veri, 1 satır aynı zamanda bir kayıttır. Şekil 1 deki bir firmanın çalışan bilgilerini tutan örnek tabloda, sütun ve satırların ne işi yaradığını daha rahat takip edebilirsiniz. 1. Satır (Kayıt) 2. Satır (Kayıt) 3. Satır (Kayıt) Şekil 1. Örnek bir tablo! Oluşturacağınız tablolarda, alan isimlerinin tutmak istediğiniz verilerle ilgili olmasına dikkat edin. Aksi takdirde veriler üzerinde çalışırken karışıklıklar yaşayabilirsiniz. İndeks(Index) Veritabanındaki indeksler, bir kitabın indeksine benzer. Tablolarda belirtilen verilere tıpkı kitapların indekslerinde olduğu gibi hızlı bir şekilde ulaşmaya yarar. İndeksler tabloları belirtilen sütun(lar)a göre sıralar. Böylelikle bilgilere ulaşmak daha kolay olur. İndekslerin yararı özellikle çok sayıda kayda sahip tablolarda ortaya çıkar. Bu tür tablolarda indeks kullanıldığı zaman verilere daha kısa sürede ulaşılabilmektedir. Yani indeksler, veritabanının performansını artıran bir durum yaratır. Birincil Anahtar (Primary Key) Birincil anahtar, bir tablonun seçilen sütun ya da sütunlardaki verinin farklı satırlarda tekrarlanmamasını (bir kez kullanılmasını) sağlayan bir özelliktir. Örneğin, T.C. Kimlik numaralarının girileceği bir sütunda bu özellik kullanılabilir.

2 Birincil anahtarın bir başka özelliği de tablolar arası ilişki kurulmasına olanak sağlamasıdır. Birden fazla tabloda, birbirleriyle ilişkili veriler olabilir. Örneğin, bir öğrencinin kişisel bilgileri bir tabloda tutulurken not bilgileri başka bir tabloda tutulabilir. Öğrencinin her iki tablodaki verilerine birlikte ulaşabilmek ve verilerin tutarlılığını sağlayabilmek için iki tablo arasında ilişki kurulması gerekir. Bu ilişkinin oluşturulması için gereken şartlardan bir tanesi, öğrencilere ait notların karışmaması için her öğrenciyi tekil olarak tanımlayan bir bilginin olmasıdır. Eğer bu bilgi birden fazla öğrenciye ait olursa notlar tablosundaki notların kime ait olduğu belirlenemez. Birincil anahtar sayesinde öğrencilere verilecek olan bu bilginin tekrar edilmesi önlenmiş olur. Bir öğrencinin numarası başka bir öğrenciye ait olamayacağı için numara bilgisi birincil anahtar olarak seçilebilir. Yabancı Anahtar (Foreign Key) İlişkiyi oluşturan asıl bileşen yabancı anahtar dır. Birbirleriyle ilişkili olan iki tablo arasındaki hangi sütunların ilişkili olduğu, yabancı anahtar ile belirlenebilir. Yabancı anahtar, ilişkisel tablo mantığında tablodaki bir sütundaki bilginin başka bir tabloda, hangi sütundaki veriyi işaret ettiğini gösterir. Diğer tablodaki sütun birincil anahtar olmalıdır. Çünkü işaret edilen sütunda veri tekrarı olmamalıdır. Bu durumu örnekle açıklayalım. * Örnek: Basit bir adres defteri için bir tablo yeterlidir. Bu tabloda kişinin adını soyadını, adresini ve telefonunu tutmak istersek tutulacak her bilgiyi bir sütun olarak tanımlayabiliriz. Oluşturulan her bir satır da adres bilgilerini tutmak istediğimiz kişileri ve onların adres bilgilerini gösterir. Şekil 2 de bu durumu takip edebilirsiniz. Adi Soyadi Adres Telefon Ahmet Yılmaz 5. cad. Emek Mehmet Doğan 2. cad. Keçiören Ayşe Dursun 1. Sok. Yenimahalle Melek Çelik 11. sok. Altındağ Şekil2. Adres defteri tablosu Eğer tutulacak veriler ilişkili değilse bağımsız oluşturulacak tablolar yardımıyla veriler düzenli bir şekilde saklanabilir. Bazı durumlarda istenilen verileri tek bir tabloda tutmak zor olabilir. Şu örneği ele alalım. Öğrencilerin kişisel ve çeşitli derslerden aldıkları notlar veritabanında saklanmak istensin. Kişisel bilgileri adı, soyadı, numarası, sınıfı olsun. Not bilgileri, dersin adı, 1.sınav 2.sınav olsun. Öncelikle bu bilgileri tek tabloda düzenlemeye çalışalım. Öğrencinin kişisel bilgileri için adı, soyadı, numara ve sınıfı alanları oluşturulabilir.

3 Muhtelif ders sayısını belirleyip buna göre alanlar oluşturabiliriz. Örneğin 2 ders mevcut ise her bir dersi için 1.dersin adı,1.ders not, 1.ders not2, 2.dersin adı, 2.ders not1, 2.ders not2 gibi alanlar oluşturulabilir. Ortaya şekil 3 deki gibi bir tablo çıkar. Adi Soyadi Numarasi Sinifi Ders1_Adi Ders1_Not1 Ders2_Not2 Ders2_Adi Ders2_Not1 Ders2_Not2 Ahmet Yılmaz A Matematik Türkçe Ali Türker B Matematik Ayşe Yiğit A Matematik Türkçe Şekil3. Öğrenci not tablosu? Bu şekilde bir tablo yapılandırmasının sınırlılıkları ve dezavantajları nelerdir? Böyle bir yapılanma bazı sorunları da beraberinde getirecektir. Bunlar; Dersler için oluşturulan sütunlar gereksinimi karşılamayabilir. Bu dersler için daha fazla sütun açılarak giderilebilir. Fakat veri tabanı yönetim sistemlerinde oluşturulabilecek sütunların sayısıyla ilgili bir sınırlama vardır. Kullanılan veritabanı yönetim sistemine göre farklılık gösterilebilir. Sütun sayısı sorunu aşılsa bile her sütun her satır için kullanılmayabilir. Örneğin bir öğrencinin 5, başka bir öğrencinin 10 dersi olabilir. Böyle bir durumda az dersi olan öğrenciler için kullanılmayan sütunlar oluşacak. Bu da beraberinde veritabanın gereksiz yere büyümesini getirecektir. Yukarıdaki tabloda Ali Türker in 2. dersinin olmaması bu durum için bir örnektir. Gereğinden fazla alan, tablonun yönetimini zorlaştırabilir. Böyle bir durumda ideal tasarım 2 tablo halinde ve ilişkisel olmalıdır. Öğrenciler için ayrı, notlar için ayrı bir tablo oluşturulmalıdır. Tabloların sütun yapıları şu şekilde olabilir. Öğrenci tablosu Notlar tablosu Adı Soyadı Numarası Sınıfı Dersin adı Not1 Not2 Tabloların sütun yapılarından anlaşılacağı üzere öğrenci tablosu öğrenci bilgilerini saklamak için, notlar tablosu ise ders ve o derse ait not bilgilerini saklamak için tasarlanmıştır.? Derslere ait not bilgilerinin hangi öğrencilere ait olduğu nasıl anlaşılacak? Bu noktadan itibaren tablolar arası ilişkilendirme mantığını yürütmeliyiz. Öğrenci tablosu bu durumda ana tablodur. Notlar tablosu ise detay tablosudur. Notlar tablosuna derslere ait not bilgilerinin hangi öğrencilere ait olduğunu gösteren bir alan daha eklemeliyiz. Buradaki alan öğrenciye ait öyle bir bilgiyi içermelidir ki bir öğrenciye ait olan bu bilgi, başka bir öğrencide

4 olmamalıdır. Bu bilgi biden fazla öğrencide olursa o öğrencilerin notları karışacaktır. Dolayısıyla tabloları ilişkilendirmenin bir anlamı olmayacaktır.? Notlar tablosuna eklenecek bu yeni sütun, öğrenciye ait hangi bilgiyi içermelidir? Öğrenci bilgilerini tek tek ele alalım. Adı bilgisi olamaz. Çünkü aynı isme sahip birden fazla öğrenci olabilir. Soyadı bilgisi için adı bilgisine ait durum geçerlidir. Adı ve soyadı bilgisini beraber kullanmak da bu durum için bir çözüm üretmez. Çünkü aynı ad ve soyada ait birden fazla öğrenci olabilir. Numarası bilgisini kullanmak çözüm olabilir. Çünkü yapı itibariyle aynı numaraya sahip birden fazla öğrenci olamaz. Fakat bu durumda şöyle bir problem ortaya çıkabilir. Numara bilgisi kullanıcı tarafından bilgisayara elle girildiği için hatalı girilme olasılığı vardır. Bu da bilgilerin karışmasına neden olabilir. Veritabanı yönetim sistemlerinde sütunlar için benzersiz sayılar üretmeye yarayan mekanizmalar vardır. Örneğin; Auto Increment (otomatik artırma) özelliği sayesinde bir sütundaki sayıların belirli bir sayıdan başlayıp tek tek artması sağlanabilmektedir. Bu sütundaki sayıları kullanıcı değiştiremez. Sistem, yeni kayıt eklendikçe artırma işlemini yapar. Böylece oluşturulan her kayıt için verilecek olan sayı benzersiz bir sayı olacaktır. Bu özelliği biz öğrencilere benzersiz bir numara vermek için kullanabiliriz. Bu şekilde her öğrenciyi tekil olarak tanımlayan bir alan elde etmiş oluruz. Örneğimizdeki Öğrenci tablosunda oluşturulacak bu yeni alana Ogrenci_ID ismini verelim. Ders ve not bilgilerinin hangi öğrencilere ait olduğunu belirtmek için notlar tablosunda da öğrencilere ait bu bilgileri tutabileceğimiz bir alan eklemememiz gerekir. Bu sütuna da Ogrenci_ID denilmesinde bir sakınca yoktur. Ortaya çıkan yeni durum ve tablolar arası ilişkiyi Şekil4 den takip edebilirsiniz. Şekil4. Öğrenci ve notlar tablosu arasındaki ilişki. Buradaki simgesi aradaki ilişkiyi göstermektedir. Ogrenci tablosundaki Ogrenci_ID alanı her öğrenci için otomatik atanan benzersiz bir sayı; notlar tablosundaki Ogrenci_ID alanı ise ders ve not bilgilerinin hangi öğrencilere ait olduğunu gösteren alandır. Ogrenci tablosunda Ogrenci_ID alanı, benzersiz bilgiler içermesi gerektiği için birincil anahtar olmalıdır. simgesi aynı zamanda yabancı anahtarı da göstermektedir. Yabancı anahtar notlar tablosunda tanımlanmıştır. Yani notlar tablosundaki Ogrenci_ID sütunundaki bilgilerin ogrenci tablosundaki Ogrenci_ID sütunundaki bilgileri işaret ettiğini bize göstermektedir.

5 Veriler girildikten sonra durumu anlamak daha kolay olacaktır. Şekil 5 de tabloların veriler girilmiş halini görebilirsiniz. Ogrenci tablosu Ogrenci_ID Adi Soyadi Numarasi Sinifi 1 Ahmet Yılmaz A 2 Ali Türker B 3 Ayşe Yiğit A Notlar tablosu Ogrenci_ID Dersin_adi not1 not2 1 Matematik Türkçe İngilizce İngilizce Türkçe Matematik Türkçe Matematik İngilizce Şekil 5. Öğrenci ve notlar tabloların veri girilmiş hali. Notlar tablosundaki Ogrenci_ID sütununa bakıldığında, derslere ait not bilgilerinin Öğrenci tablosundaki hangi öğrencilere ait olduğu anlaşılmaktadır. İlişkisel veritabanı modelinin sorgulama özelliği, öğrenci ve o öğrencilere ait ilişkisel bilgileri bir arada görmemize olanak sağlamaktadır.! ID ifadesi İngilizce identification kelimesinden gelir. Türkçe karşılığı kimlik demektir. Veritabanlarında verileri benzersiz tanımlayan sütunlara ID ismini vermek bir gelenek haline gelmiştir. Bu yüzden bu ifade kullanıldı. Türkçe veritabanı yönetim sistemlerinde oluşturulan tablolar için bazen bu sütun otomatik oluşturulur ve adı da kimlik olarak atanır.! Veritabanı yönetim sistemlerinde tablo ve sütunları isimlendirmede, boşluk karakterinin, Türkçeye özgü karakterlerin kullanılmaması gibi bazı kurallar vardır. Bu yüzden sütun ve tablo isimleri, kullanılan ifadelerden farklılık gösterebilir. İlerleyen ünitelerde bu duruma değinilecektir. Kısıtlayıcı (Constraint) Herhangi bir alan için girilebilecek verileri sınırlayan kurallara kısıtlayıcı denir. Eğer kullanıcı, kısıtlayıcının istediği şekilde veri girmezse veri tabanı yönetim sistemi hata verir.

6 Görünüm (View) Görünümler, Veritabanında önceden kaydedilmiş SQL sorgu ifadeleridir. Örneğin bir tablodaki kayıtların tamamı ya da bir kısmı listelenmek istenebilir. Bu listelemeyi sağlayan sorgu ifadesi her ihtiyaç duyulduğunda tekrar yazılmak yerine görünümden çağrılabilir. Kayıtlı Yordamlar (Stored Procedures) Veritabanı üzerinde işlem yapmayı sağlayabilen SQL ifadeleri, çalıştırılmadan önce veri tabanı yönetim sistemi tarafından değerlendirilerek ve derlenerek sonuçları geriye döndürülür. Değerlendirilen ve derlenen SQL ifadeleri veri tabanı yönetim sisteminin içinde saklanabilir. Saklanabilen bu nesnelere kayıtlı yordamlar denir. Kayıtlı yordamlar görünümlerin daha ileri bir aşamasıdır. Kayıtlı yordamlar kayıtlar üzerinde görünümlerin yaptığından daha fazla işlem yapabilmektedir. Tetikleyiciler (Triggers) Tetikleyiciler kayıtlı yordamların özel bir türüdür. Yapılan bir işlem sonucunda otomatik olarak arka planda çalışması için hazırlanmış bir yordamdır. Örneğin bir tablodan bir kayıt silindiği zaman başka bir tablodaki kayıtların silinmesi gerekebilir. Bu durumda tetikleyiciler işe yarayabilir.! Bu bileşenler, temel nitelikte olmalarına karşın veritabanı yönetim sistemleri arasında farklılıklar gösterebilir. Bizim ders için kullanacağımız MSSQL 2008 veritabanı yönetim sisteminde bu bileşenleri bulmak mümkündür.! SQL (Structured Query Language Yapılandırılmış Sorgu Dili) verileri yönetmek için tasarlanmış bir veritabanı dilidir. Sağladığı komutlar ya da ifadeler sayesinde veritabanındaki tablolara kayıtlar eklenebilir, silinebilir, listelenebilir ve daha birçok işlem yapılabilir. Günümüz veritabanı yönetim sistemlerinin çoğu SQL ifadelerini desteklemektedir.

7 MSSQL Server 2008 Express Programının Kurulumu MSSQL Server, Microsoft firması tarafında geliştirilen bir veritabanı yönetim sistemidir. Geniş kullanım alanı olmasından dolayı ders için kullanılacak veritabanı yönetim sistemi olarak bu veritabanı yönetim sistemi seçildi. Ürünün en son sürümü MSSQL 2008 dir. Ürünün 180 günlük deneme sürümünü adresinden temin edebilir ve bilgisayarınıza yükleyebilirsiniz. Kurulum dosyası işletim sisteminizin 32 bit ya da 64 bitlik olmasına göre değişmektedir. Bu yüzden doğru sürümü yüklediğinizden emin olmalısınız. 32 bit için uyumlu sürüm X86, 64 bit için uyumlu sürüm X64 dür. Kurulum dosyası 1 GB ın üzerinde bir boyuta sahiptir. Bu yüzden İnternet bağlantısının düşük olduğu yerlerde dosyayı bilgisayarınıza yüklemek çok zaman alabilir hatta imkânsız hale gelebilir. Temel işlemleri yapabileceğiniz daha az boyuta sahip fakat kullanımı için süre sınırlaması olmayan MSSQL 2008 Express sürümü bulunmaktadır. Dersimizde bu sürümden yararlanılacaktır. Anlatılacak olan işlemler MSSQL in eski sürümlerinde de yapılabilmektedir. MSSQL Server 2008 Express Programını Çalıştırmak MSSQL Server 2008 Express programını bilgisayarınıza kurduğunuzda; Başlat menüsünün Programlar bölümünde Microsoft SQL Server 2008 isimli bir program grubu oluşturur. Buradaki SQL Server Management Studio kısayoluna tıklayarak MSSQL Server 2008 Express programını çalıştırabilirsiniz. Şekil 1. MSSQL Server 2008 Express programını çalıştıran kısayol Programı çalıştırdıktan sonra Şekil 2 deki bağlantı penceresi karşınıza gelecektir.

8 Şekil 2. MSSQL Server 2008 Express bağlantı penceresi Buradaki seçenekleri açıklayalım. Server Type, sunucu türünü belirtmek için kullanılır. Database Engine seçeneği ile veritabanı sunucusunun bütün özelliklerine ulaşabilirsiniz. SQL Server Compact Edition seçeneği ile yalnızca sunucudaki tek bir veritabanına bağlanabilirsiniz. Server Name, bağlanılacak veritabanı sunucusunu belirlemeye yarar. Başlangıçta kurulu olduğu bilgisayarın ismi gelir. Eğer isterseniz yerel ağınızda bulunan diğer bilgisayarlardaki MSSQL sunuculara da bağlanabilirsiniz. Authentication, veritabanı sunucusuna bağlantı yöntemini belirler. İki seçenek vardır. Windows Authentication seçeneği, sunucunun üzerinde çalıştığı bilgisayarda tanımlı olan kullanıcıların bağlanmasını sağlar. Bu seçeneği seçtiğinizde, kullanıcı adı ve şifre bilgisi girmeden veritabanı sunucusuna bağlanabilirsiniz. SQL Authentication seçeneği, sunucu bilgisayarda tutulan kullanıcı bilgileri ile sisteme bağlanılmasını sağlar. Bu durumda sunucuda tanımlı olan bir kullanıcı adı ve şifre bilgisi girmeniz gerekir. Seçenekleri belirledikten sonra Connect düğmesine basıp MSSQL Server 2008 Express e ulaşabilirsiniz. Veritabanı sunucusuna bağlandıktan sonra karşımıza Şekil 3 deki pencere gelir. Pencerenin sol tarafında Nesne Gezgini (Object Explorer) bulunmaktadır. Bu bölümde veritabanı ile ilgili bütün nesnelere (veritabanları, tablolar, görünümler, kayıtlı yordamlar gibi) ulaşılabilirsiniz. Nesne Gezgini (Object Explorer) üzerinde Databases nesnesi üzerine çift tıklandığınızda ya da sol tarafındaki simgesine tıklandığınızda mevcut veritabanları görebilirsiniz. Diğer nesneleri görüntülemek için yine aynı yöntemi izleyebilirsiniz.

9 Şekil 3. Nesne Gezgini (Object Explorer) MSSQL de Veritabanı Oluşturmak Veritabanı, bileşenlerinin içerisinde saklı olduğu bir klasör olarak düşünülebilir. Bir konuyla ya da olguyla ilgili düzenli bilgiler tutmaya başlamanın ilk adımı bir veritabanı oluşturmaktır. Oluşturulacak veritabanının isminin konuyla ilgili olması önemlidir. Bunun yanında veritabanın isimlendirilmesiyle ilgili İngilizce karakterlerin kullanılması, boşluk ve noktalama işaretlerinin kullanılmaması gibi bazı genel kurallar olsa da MSSQL Server 2008 Express bu konuda esnektir. Fakat diğer veritabanı yönetim sistemlerinde ya da eski sürümlerde aynı şeyden bahsetmek söz konusu olmayabilir. Bu yüzden tutarlı olması için yine de kullanılan örneklerde bu kurallara dikkat edelim. Örnek olarak bir mağazanın personeli, müşterileri ve müşterilerine ait sipariş bilgilerini tutmak için magaza isimli bir veritabanı oluşturalım. Bir veritabanı oluşturmak için; Databases nesnesi üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır. Çıkan seçeneklerden New Database seçeneğini seçilir. Karşımıza şekil 4 deki pencere gelecektir. Bu pencerede Database Name: bölümüne veritabanının ismini yazıp Ok düğmesine basarak veritabanı oluşturulabilir.

10 Şekil 4. Veritabanı oluşturma penceresi Veritabanı oluşturma penceresinde, fazladan bir işlem yapmadan, yalnıza veritabanın ismini girerek veritabanını oluşturabilirsiniz. Fakat bu penceredeki seçenekler sayesinden veritabanına ait bazı özellikleri belirleyebilirsiniz. Bunlardan bazıları şunlardır: General Sayfası Seçenekleri Owner: Veritabanına hangi kullanıcıların erişebileceğini belirler. Burada bir işlem yapılmayıp <default> bilgisi bırakılırsa aktif kullanıcı veritabanının sahibi olarak atanır. Database Files: Veritabanın fiziksel dosyalarının hangi klasörde saklanacağı belirlenebilir. Burada iki tip dosya vardır. Birincisi dosya veritabanının esas dosyası, ikin dosya ise veritabanı ile ilgili yapılan işlemlerin listesini tutan günlük (log) dosyasıdır.

11 Options Sayfası Seçenekleri: Collation: Veritabanının karakter setini ayarlamak için kullanılır. Karakter seti, dillere özgü karakterlerin girilebilmesini sağlar. Türkçeye ait karakterleri girebilmek için Türkçe karakter seti belirlenmelidir. Yanlış karakter seti belirlemek bazı karakterlerin girilememesine neden olabilir. Buradaki seçenek <server default> olarak bırakılırsa MSSQL Server 2008 Express programının kurulduğu bilgisayarın bölgesel ayarlarına göre karakter seti belirlenir. Eğer bilgisayar Türkçe bölgesel ayarlara göre kurulmuşsa herhangi bir değişiklik yapmaya gerek yoktur. Recover model: Veritabanının bozulması olasılığına karşı veri tabanının kurtarılma modelini belirler. Üç seçenek sunar. Kurtarma Modeli Simple Full Bulk-Logged Açıklama Bu kurtar modeli veritabanın en son yedeklerinin yüklenmesini sağlar. İçlerindeki en hızlı fakat kaybedilen veri miktarının en fazla olma olasılığının olduğu seçenektir. İşlem günlüklerinin de yedeklenmesini sağlar. Bu günlüklerden faydalanarak veri kaybının en düşük seviyede tutulmasını sağlar. Full modele benzer. Fakat günlük bilgilere detaylı olarak tutulmaz. Böylelikle günlük bilgileri az yer kaplar. Büyük ölçekli, performansın en üst seviyede olması gerektiği durumlar için idealdir. Compatibility Level: Veritabanın önceki sürümlere uyumluluğunu belirlemeye yarar. MSSQL 2008 de hazırlanan bir veritabanının MSSSQL 2000 tarafından yönetilebilmesi için uyumluluğunun bu seçenek ile belirlenmesi gerekir. MSSQL de Veritabanlarıyla İlgili Diğer İşlemler Veritabanının İsmini Değiştirme: İsmini değiştirmek istediğiniz veritabanın üzerinde farenin sağ tuşuna tıklayıp Rename komutunu seçerek veritabanının ismini değiştirebilirsiniz. Veritabanını Silmek: Silmek istediğiniz veritabanının üzerinde farenin sağ tuşuna tıklayıp Delete komutunu seçerek ile veritabanını silebilirsiniz. Veritabanının Özelliklerini Görüntülemek ve Değiştirmek: Veritabanının oluştururken veritabanın karakter seti, kurtarma modeli, uyumluluk seviyesi gibi bazı özelliklerinin belirlenebileceğinden bahsetmiştik. Bir veritabanının özelliklerini görüntüleyip değişiklik yapmak için, o veritabanı üzerinde farenin sağ tuşuna tıklayıp Properties komutuna tıklayabilirsiniz.

12 Şekil 5. Veritabanın adının değiştirme, silme ve özelliklerini görüntüleme komutları Veri Tipleri Tablolar oluşturulurken alanların saklayacağı verilerin tiplerinin belirtilmesi gerekir. Girilecek veri, metin, tam sayı, ondalıklı sayı ya da tarih olabilir. Bu yüzden tablo oluşturmaya geçmeden önce MSSQL Server 2008 Express de kullanılan veri tiplerinin açıklanmasında fayda vardır. MSSQL Server 2008 Express de kullanılan veri tipleri şunlardır: Tamsayı Veri Tipleri Sayısal veri tipleri tamsayı ve ondalıklı sayı veri tipleri olmak üzere ikiye ayrılırlar. Tamsayı veri tiplerinde sayıların ondalık kısımları girilememektedir. Bit, 1 ya da 0 değerini saklamak için kullanılır. Genellikle Evet/Hayır şeklindeki mantıksal bilgileri tutmak için kullanılır. Örneğin bir öğrencinin burs alıp almadığı bilgisini tutmak için kullanılabilir. Burs alıyorsa 1, almıyorsa 0 şeklinde veritabanında tutulabilir. Veritabanında 1 byte lık yer kaplar. Tinyint, 0 ile 255 arasındaki sayıları tutmak için kullanılır. Veritabanında 1 byte lık yer kaplar.

13 Smallint, ile arasındaki sayıları saklamak için kullanılır. Veritabanında 2 byte lık yer kaplar. Int, ile arasındaki sayıları saklamak için kullanılır. Veritabanında 4 byte lık yer kaplar. Bigint, ile arasındaki verileri saklamak için kullanılır. Veritabanında 8 byte lık yer kaplar. Kesin Ondalık Sayı Veri Tipleri Ondalık sayıların hem tamsayı bölümlerini hem ondalık bölümlerini tam olarak saklayan veri tipleridir. Smallmoney, ,3648 ile ,3647 arasındaki sayıları saklamak için kullanılır. Ondalık tarafında 4 hane saklayabilir. Aynı zamanda para birimi bilgisini de saklayabilmektedir. 10 bin farklı para birimini saklayabilmektedir. Veritabanında 4 byte lık yer kaplar. Money, ,5808 ile ,5807 arasındaki sayıları saklayabilir. Ondalık tarafında 4 hane saklayabilir. Aynı zamanda para birimi bilgisini de saklayabilmektedir. 10 bin farklı para birimini saklayabilmektedir. Veritabanında 8 byte lık yer kaplar. Numeric veri tipinde saklanacak sayınının basamak sayısı tanımlanabilmektedir. Sayıların tam ve ondalık basamak sayıları belirtilerek bu işlem gerçekleşmektedir. Numeric veri tipinin boyutu, belirtilen bu bilgilere göre değişkenlik göstermektedir. Hem negatif hem de pozitif 38 basamağa kadar sayı saklayabilir. Aşağıdaki tabloda bu bilgileri bulabilirsiniz. Toplam Basamak Kapladığı Alan Sayısı byte byte byte byte Numeric alan tanımlandığında basamak sayılarının belirtilmesi gerekir. Alan tanımlama penceresinin özellikler (properties) bölümündeki precision seçeneği sayının toplam basamak sayısını, scale seçeneği ise ondalık basamak sayısını belirlemek için kullanılır. İlk oluşturulduğunda bu değerler tüm basamaklar için 18, ondalık basamaklar için 0 dır. Decimal veri tipi numeric ile eşdeğerdir. Aynı amaçla kullanılırlar fakat isimleri farklıdır. Yaklaşık Veri Tipleri

14 Float, 1,79E+308 ile -2,23E-308 arasındaki, 0 ve 2,23E-308 ile 1,79E+308 arasındaki sayıları saklamak için kullanılır. 4 byte dan 8 byte kadar yer kaplayabilir. Bu girilen sayılara bağlıdır. Real, 3,40E + 38 ile -1,18E 38 arasındaki, 0 ve 1,18E 38 ile 3,40E + 38 arasındaki sayıları saklamak için kullanılır. Veritabanında 4 byte lık yer kaplar.? Yaklaşık ve Kesin ondalık veri tiplerine neden bu isimler verilmiştir? Aralarındaki fark nedir? Araştırınız. Metinsel Veri Tipleri Alfabedeki harf, özel işaret ve rakamların girilmesi için kullanılan veri tipleridir. Char, ANSI karakterleri saklamak için kullanılır. Her bir karakter veritabanında 1 byte lık yer kaplar. En fazla 8000 karaktere kadar veri saklanabilir. İsim bilgilerini, adres bilgilerini saklamak için bu tipi kullanılabilir. Char tipinde bir veri tanımlandığında verinin toplam uzunluğunun da belirtilmesi gerekir. İlk oluşturulduğunda Char(10) şeklinde bir ifadeyle karşımıza çıkar ki bu en fazla saklayabileceği karakter sayısını 10 olduğunu göstermektedir. Saklayabileceği toplam karakter sayısını, alan tanımlama penceresinin özellikler bölümündeki Length seçeneği ile belirleyebiliriz. Char veri tipinin uzunluğu ne kadar tanımlandıysa veritabanında o kadar yer kaplar. Bu alana girilen bilginin uzunluğunun bir önemi yoktur. *Örneğin isimleri tutmak için oluşturulacak alanı char(15) şeklinde belirleyelim. Bu alana Ali ismi de girilse Abdurrahman ismi de girilse bu alanda oluşturulan kayıtlar 15 byte lık yer kaplar. 15 karakterin üzerinde bir isim girildiğinde fazla kısımlar saklanmaz. Varchar veri tipi de Char veri tipine benzer. Aynı şekilde girilebilecek en uzun karakter sayısı belirtilir. Aralarında önemli bir fark vardır. Varchar tipi tanımlanmış bir alanda girilen veri, veritabanında uzunluğu+2 byte kadar yer kaplar. Bu veritabanın gereksiz yere büyümesini engeller. *Örneğin Varchar(15) şeklinde tanımlanmış bir isim alanına Ali bilgisi 3 karakter+2 = 5 byte yer kaplar. Varchar alanında girilecek karakter sayısının 8000 i aşacağı durumlarda MAX bilgisi girilebilir. Bu durumda varchar, ( = ~2GB) byte lık depolama kapasitesine kadar çıkabilir.? Hangi durumlarda Char ve Varchar veri tipleri birbirlerinin yerine tercih edilebilir? Araştırınız. Nchar ve Nvarchar veri tiplerinin özellikleri char ve varchar veri tiplerinin özelliklerine benzer. Fakat Unicode karakterleri sakladıkları için her karakter veri tabanında 2 byte lık yer kaplar karaktere kadar veri saklayabilir. Text, 8000 karakterden fazla ANSI karakteri saklamak için kullanılır. En fazla karakter saklama kapasitesi ( ) karakterdir. Girilen karakter dizisinin uzunluğuna göre saklama alanı daha az olabilir.

15 Ntext, 4000 karakterden fazla Unicode karakteri saklamak için kullanılır. En fazla karakter saklama kapasitesi ( ) karakterdir.? ANSI ve Unicode karakterlerinin özellikleri nelerdir? Araştırınız. Tarih ve Zaman Veri Tipleri Date, tarih bilgisini tutmak için kullanılır ile arasındaki tarihleri saklayabilir. Zaman bilgilerini tutmaz. 3 byte lık yer kaplar. Smalldatetime, tarih ve zaman bilgisi tutmak için kullanılır. Tarih, saat ve dakika bilgilerini tutabilir. Saniye bilgilerini tutmaz. Veritabanında 4 byte lık yer kaplar. Tutabileceği tarih aralığı tarihinden tarihine kadardır. Saat aralığı ise 00:00:00 dan 23:59:59 a kadardır. Datetime, milisaniye ye kadar tarih ve zaman bilgisini saklamak için kullanılır. Veritabanında 8 byte'lık yer kaplar den a kadar tarih bilgisi, 00:00:00 dan 23:59: a kadar da zaman bilgisi tutabilir. Binary (İkili) Veri Tipleri Bu veri tipleri; resim, müzik, video gibi kısacası metin ve sayı haricindeki veri türlerini de saklamak için kullanılan veri tipleridir. Binary, 8000 byte a kadar veri saklayabilir. Bu veri tipi ile beraber uzunluk da belirtilmelidir. Alan tanımlama penceresinin özellikler bölümündeki Length seçeneği ile bu yapılabilir. Uzunluğu tanımlandığında Binary(50) şeklinde gözükür. Bu 50 byte lık veri saklayabileceğini gösterir. Veritabanında kapladığı alan sakladığı bilginin uzunluğuna göre değişmez. Her kayıt için tanımlandığı kadar alan saklar. Varbinary, 8000 byte a kadar veri saklar. Saklayabileceği veri miktarı Binary veri tipinde olduğu gibi tanımlanır. Ancak veritabanında kapladığı alan tuttuğu bilginin uzunluğuna göre değişir. Kapladığı alan sakladığı bilginin uzunluğu+2 byte kadardır. Varbinary(max) şeklinde de tanımlanabilir. Bu durumda kapladığı alan ( ) byte a kadar çıkabilmektedir. Image veri tipi ( ) byte a kadar veriyi saklayabilir.? Burada MSSQL de en sık kullanılabilecek veri tiplerinden bahsedilmiştir. MSSQL de burada belirtilmeyen veri tipleri hangileridir? Özellikleri nelerdir? Araştırınız. Tablo Oluşturmak Daha önce de belirtildiği gibi tablo, bir veritabanının en önemli bileşenedir. Tablo bileşeni ile veritabanı, verileri saklar. Bu yüzden veritabanı işlemlerine genellikle tablo oluşturularak başlanır. Tabloyu oluşturmak için; Tablonun ait olacağı veritabanı üzerine için çift tıklanarak veritabanının bileşenleri görüntülenir.

16 Table bileşeni üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır. Çıkan seçeneklerden New Table komutu seçilir. Karşımıza şekil 6 daki tablonun alanlarının tanımlanacağı pencere gelir. Tablonun alanlarını tanımladıktan sonra File menüsünden Save ya da düğmesine basıp, tabloya bir isim verilerek tablo oluşturulur. Şekil 6. Alan tanımlama ekranı Tablonun alanları tanımlamak önemlidir. Alanların isimleriyle beraber belirlenecek başka özellikler de vardır. Karşımıza çıkan penceredeki seçenekleri tek tek ele alalım. Alan Adı (Column Name) Alan adının belirlemek için kullanılır. Alan isimlerinde MSSQL Server 2008 esnek olmasına rağmen yine de veritabanı isimlendirmede bahsedilen genel kuralların uygulanmasında fayda vardır. Veri Tipi (Data Type) Alana girilecek olan verinin tipini belirlemek için kullanılır.

17 Boş Veri Girişine İzin Ver (Allow Null) Bu özellik, tablolara kayıt girilirken alanın boş bırakılıp boş bırakılamayacağını belirler. Allow Null seçeneği seçilirse alan boş bırakılabilir, eğer seçenek iptal edilirse belirtilen alan boş bırakılamaz. MSSQL bu durumda hata mesajı vererek kayıt girişini engeller. Alan Özellikleri (Properties) Alan özellikleri, seçilen veri tipine göre değişmektedir. Önemli bir alan özelliği olan girilebilecek veri uzunluğunu belirleyen Length özelliğine buradan ulaşılabilmektedir. Bu da bazı veri tipleri için geçerlidir. Önemli bir alan özelliği de Identity Specification özelliğidir. Bu özellik sayesinde kayıtlara herhangi bir sayıdan başlayarak belirli bir sayıyla artma imkânı verilir. Identity Seed başlangıç sayısını, Identity Increment artış miktarını belirler. Başlangıçta bunların değer 1 dir. Is identity seçeneğine Yes bilgisini girerek bu özelliği aktif edebiliriz. Böylelikle sistem her bir kayda benzersiz bir sayı vermiş olacak. Bu tarz alanlara kullanıcı müdahale edemez. Yani verileri değiştiremez. Bu tarz alanlar genellikle tablolar arası ilişkilerin oluşturulması amacıyla oluşturulur ve birincil anahtar olarak belirlenir. Varsayılan Değer (Default Value) özelliği yeni kayıtlarda bir değerin o alana önceden girilmesi isteniyorsa kullanılır. Örneğin şehirlerin girileceği bir alanda eğer sıklıkla Ankara bilgisi girilecekse bu bilgi, varsayılan değer olarak belirlenebilir. Böylelikle zamandan ve emekten tasarruf edilmiş olur. Formula (Formül) özelliği alandaki değerin hesaplama sonucu ortaya çıkacağı zaman kullanılan bir özelliktir. Örneğin alış veriş tutarlarının tutulacağı bir tabloda kdv tutarları hesaplanarak bulunabilir. Birincil Anahtar (Primary Key) özelliğinden daha önce bahsedilmişti. Tablolarda her bir alanı tekil olarak tanımlayan bir alanın olmasında fayda vardır. Bu bize iki fayda getirir. 1. Tabloların kayıtlarına tekil olarak ulaşma olanağı sağlar. Bu, kayıtların silinmesi ve güncellenmesinde işe yarar. 2. Tablolar arası ilişki tanımlanmasında kullanılır. Bir alanı birincil anahtar yapmak için, alan üzerine gelindikten araç çubuklarında bulunan düğmesine basabilirsiniz ya da alanın üzerinde farenin sağ tuşuna tıklayıp Set Primary Key komutunu seçebilirsiniz. Şekil 7. Birincil anahtarın araç çubuğundaki yeri * Örnek: Magaza veritabanında personele ait bilgilerin tutulacağı bir tablo oluşturalım. Öncelikle alanları ve özelliklerini belirleyelim.

18 Alan Adı Personel_id Adi_soyadi Dogum_tarihi Adres İlce İl Ev_telefonu Maas Özellikleri Her personele ayrı bir sayı vermekte fayda vardır. Bu yüzden bu alan otomatik olarak artırılmalıdır. Tam sayı alanı olmalıdır. Alan veri tipi personel sayısına göre belirlenebilir. Örneğin 256 dan az personel çalışıyorsa tinyint seçilebilir. Bu alana sayıların otomatik verilmesi için isidentity seçeneğinin aktif hale getirilmesi gerekir. Örneğin 1 den başlayarak her bir personele artan sırada bir numara verilir. Yine bu alanın birincil anahtar olarak tanımlanmasında fayda vardır. Bu alanı personelin adı ve soyadı bilgilerini girmek için oluşturalım. İstenirse personelin adı ve soyadı farklı alanlarda da saklanabilir. Bu alan için Varchar(40) alan tipini kullanabiliriz. 40 bilgisi en fazla 40 karakterlik bir bilgi saklanacağını belirtir. Unutulmamalıdır ki alan uzunluk tanımlamaları muhtemel en uzun bilgiye göre yapılmalıdır. Bir personelin adı ve soyadı bilgisinin boş bırakılmaması gerekir. Bu yüzden Allow Nulls seçeneğini kaldırmamamızda yarar vardır. Personelin doğum tarihi bilgisini saklamak için oluşturulan bu alanın veri tipini date olarak belirleyelim. Bu alan için de varchar veri tipi kullanılabilir. Fakat uzunluğu değişkenlik gösterebileceği için bu alanın biraz uzun tutulmasında fayda vardır. Varchar(400) olarak bu alanı belirleyelim. Personelin oturdukları ilçelere göre özel bir işlem yapılacaksa bunu adres alanından farklı bir alanda saklamakta yarar vardır. Bu alanın veri tipini de Varchar(30) olarak tanımlayalım. Personelin oturduğu ilin bilgisini tutmak için bu alanı oluşturalım. En uzun isimli ilimiz Kahramanmaraş olduğuna göre bu alanın veri tipini Varchar(13) olarak belirleyebiliriz. Eğer personelin önemli bir bölümü Ankara da oturuyorsa bu alanın default değerini Ankara olarak belirlemek, veri girişi açısından faydalı olacaktır. Telefon bilgisi her ne kadar sayısal bir yapıya sahip olsa da bu sayılarla herhangi bir aritmetiksel işlem yapılmadığı için karakter olarak tanımlanmasında fayda vardır. Alan kodlarıyla beraber bir telefon numarasının sahip olabileceği uzunluk bellidir. 11 hane olabilir. Bu yüzden veri tipini char(11) olarak belirleyebiliriz. Personelin maaş bilgilerinin tutulacağı bu alanın tipini money olarak belirleyelim. Buradaki örnekte personele ait daha birçok bilgi saklanabilir. Şimdilik bu kadarı bizim için yeterli olacaktır. Alanlar tanımlandıktan sonraki durumu şekil 8,9 ve 10 dan takip edebilirsiniz.

19 Şekil 8. Personel tablosunun alanları tanımlanmış hali Şekil 9. Personel_id alanının artan sayı olarak tanımlanması Şekil 10. İl alanına varsayılan değer olarak Ankara değerinin atanması Alan tanımlamaları bittikten sonra tabloyu personel adı ile saklayalım. Şekil 11 de oluşturulan tabloyu görebilirsiniz.

20 Şekil 11. Oluşturulan personel tablosu! Burada belirtilen veri türleri, tasarlayan kişinin seçeneklerine göre değişiklik gösterebilir. Alan tanımlanırken göz önünde bulundurulması gereken en önemli 3 ölçüt şunlardır. 1. Girilecek veriye uygun olmalıdır. 2. Girilmesi muhtemel en uzun bilgiyi saklayabilmelidir. 3. Alan boyutları gereksiz yere büyük tanımlanmamalıdır. Alan boyutlarının çok büyük olması veritabanın boyutunun artmasına ve verimliliğinin azalmasına yol açabilir. Tablonun Adının Değiştirilmesi, Silinmesi ve Yapısının Değiştirilmesi Veritabanın isminin değiştirilmesi ve silinmesi ile ilgili anlatılan seçenekler tablolar için de geçerlidir. Değişiklik yapılmak istenen tablonun üzerinde farenin sağ tuşuna tıklayıp Rename komutuyla adını değiştirebilir, Delete komutuyla da tabloyu silebilirsiniz. Tablonun Yapısının Değiştirilmesi Tablo üzerinde farenin sağ tuşuna basıp çıkan seçeneklerden Design komutunu seçerek tablonun yapısının değiştirilebileceği bölüme ulaşabilirsiniz. Bu pencerede tabloya yeni alanlar ekleyebilir, mevcut alanları silebilir, alanların yerleri ve özelliklerini değiştirebilirsiniz.

21 Şekil 12. Tablonun yapısı üzerinde değişiklik yapmayı sağlayan Design komutu. * Örnek: Personel tablosuna, personelin TC kimlik numaralarını sağlayan yeni bir alan ekleyelim. Ancak eklenecek olan bu alan Personel_id ile adi_soyadi alanları arasında olsun. Tanımlı alanların bitiminden itibaren rahatlıkla yeni alanlar ekleyebilirsiniz. Fakat böyle bir durumda araya alan eklemeniz gerekir. Araya alan eklemek için şu adamları izleyebilirsiniz. Eklenecek alanın geleceği yer üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır. Bizim örneğimizde bu adi_soyadi alanının olduğu yerdir. Çıkan seçeneklerden Insert Column komutuna tıklanır. Şekil 13. Araya alan ekleme komutu Burada alan eklemek için boş bir bölüm oluşur. Alan adı ve özellikleri girilerek alan eklenir.? TC kimlik no alanın veri tipi ne olmalı? Daha önce de ev telefonu alanında da belirtildiği gibi bu alan sayısal bir yapıya sahip olsa da bu sayılarla herhangi bir aritmetiksel işlem yapılmamaktadır. Dolayısıyla bu alanın karakter veri tiplerinden birisiyle tanımlanmasında fayda vardır. Char(11) olarak bu alan tanımlanabilir. Tablonun alan yapısının son hali Şekil 14 deki gibidir.

22 Şekil 14. TC kimlik numarası alanı girildikten sonra personel tablosunun yeni hali! Tablo alanlarının yeniden yapılandırırken dikkatli olunmalıdır. Yapılacak bazı değişiklikler veri kaybına neden olabilir.! Tablonun yapısı üzerinde yapılacak bazı değişiklikler, tablonun kaldırılıp yeniden oluşturulması gerektirir. Şekil 15 deki gibi bir uyarı mesajı karşınıza gelebilir. Şekil 15. Tablo üzerindeki değişikliğin yapılamayacağını belirten mesaj. MSSQL Server 2008 Express de bu tarz değişiklikleri engelleyen bir seçenek, ilk kurulduğunda aktif haldedir. Bunu kaldırarak tablo üzerinde her türlü değişikliği yapabilirsiniz.

23 Bu değişikliği yapmak için; Tools menüsünü tıklanır. Options komutuna tıklanır. Bu pencerede Designers bölümünden Table and Database Designers seçeneğine tıklanır. Buradaki Prevent saving changes that require table re-creation seçeneğini iptal edilir ve Ok düğmesine tıklanır. Şekil 16. Tabloların yeniden oluşturulmasını gerektiren değişikliklerin yapılmasını engelleyen seçenek. Tablolara Kayıt Girmek ve Kayıtları Silmek MSSQL Server 2008 Express de tablodaki alanlara veri girmek için şu adımlar izlenebilir. Veri girmek istediğiniz tablonun üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır. Çıkan seçeneklerden Edit Top 200 Rows komutuna tıklanır. Ekranın sağ tarafına tablo alanlarıyla birlikte gelecektir. Burada veri girişi yapabilirsiniz. Şekil 17 de personel tablosunun veri girilmiş halini görebilirsiniz.

24 Şekil 17. Personel tablosunun veri girilmiş hali Bu tabloda personel_id alanındaki veriler sistem tarafından otomatik atanmaktadır. NULL değeri görünen alanlara ise herhangi bir veri girişi yapılmamıştır. En alttaki ile işaretli kayıt ise yeni kayıt girilmesine olanak tanımaktadır. simgesi Tablodaki kayıtları silmek için; Silinecek kayıtlar seçilir. Farenin sağ tuşuna tıklanır. Çıkan seçeneklerden Delete komutuna tıklanır. Şekil 18. Kayıtların silinmesini sağlayan Delete komutu. İndeks Oluşturmak İndeksler, daha önce de belirtildiği gibi bir tablodaki verilerin, belirli bir alan ya da alanlara göre sıralanmasını sağlayan yapılardır. İndeksler veritabanın performansı artıran yapılardır. Örneğin milyonlarca kaydı bulunan tabloyu indeks olmadan da belirli bir alana göre sıralatılıp listelenebilir. Fakat bu işlem biraz yavaş olacaktır. Oluşturulan indeksler sayesinde çok sayıda kaydı bulunan tabloların verilerine daha hızlı ulaşılabilir. MSSQL Server 2008 Express de indeks oluşturmak için; İndeksi oluşturulacak tablonun üzerine çift tıklanarak bileşenleri görüntülenir. Indexes bileşeni üzerinde farenin sağ tuşuna basılır.

25 New Index komutuna tıklanır. Karşımıza Şekil 19 daki Index oluşturma penceresi gelir. Bu penceredeki önemli seçenekler şunlardır: Index Name, İndeksin isminin belirlendiği yerdir. Unique, seçilen alandaki verilerin tekil sıralanmasını sağlar. Tekrar eden değerler varsa yalnızca bir tanesi sıralamaya katılır ve o şekilde listelenmesini sağlar. Örneğin aynı isim ve soyada sahip birden fazla kişi varsa bu alana göre yapılan indekslerde yalnızca birinci kişinin ismine ulaşılır. Index key columns, İndekslenecek alanların belirlendiği bölümdür. Add düğmesine basılarak tabloda indeksi yapılacak sütunlar seçilir. Sort order, sıralamanın artan ya da azalan olarak belirlendiği bölümdür. Ascending seçeneği artan (küçükten büyüğe doğru), descending seçeneği ise azalan (büyükten küçüğe) sıralama yapılmasını sağlar. İndeksin seçenekleri belirlendikten sonra Ok düğmesine tıklanarak indeks kaydedilir. Şekil 19. İndeks oluşturma ekranı Şekil 20 de oluşturulan indeksler gözükmektedir. Burada PK_personel indeksi dikkat çekmektedir. Anlaşılacağı üzere birincil anahtar seçilen alan için indeks oluşturulur. Şekil 20. Personel tablosunun indeksleri

26 Veritabanın Yedeklenmesi Veritabanının bozulmalara ve silinmelere karşı korumak için yedeklerini almakta fayda vardır. Böyle bir durumda yedekten yükleme yaparak verilerimizi kurtarabiliriz. Bir veritabanın yedeğin almak için; Yedeği alınacak veritabanı üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır. Karşımıza gelen menü seçeneklerinden Tasks seçeneğinin altındaki Back Up komutuna tıklanır. Karşımıza şekil 21 deki ekran gelir. Şekil 21. Veritabanı yedekleme ekranı Bu ekrandaki seçeneklere göz atalım. Database, yedeği alınacak veritabanını belirleneceği yerdir. Recover model, kurtarma modelini gösterir. Bu pencerede kurtarma modeli ile ilgili bir değişiklik yapılamaz. Hatırlanacağı üzere kurtarma modeli, veritabanı özellikleri belirlenirken seçilebilmektedir. Backup type, yedekleme tipinin belirlerler. Üç seçeneği vardır. Full seçilirse, veritabanının tamamının yedeği alınır. Differential seçeneği seçilirse bir önceki yedeklemeden farklı olan

27 bilgilerin yedeği olur. Fakat daha önce bir kez Full yedeklemenin yapılması gerekir. Transaction Log yapılan işlemlerin günlüğünün yedeğinin alınması sağlanır. Backup component bölümündeki database seçeneği, veritabanın yedeğini alınacağını belirtir. File or file group seçeneği ise yedekleri alınacak veritabanı dosyalarının seçilmesine olanak tanır. Name, yedeğe bir isim vermek için kullanılır. Description seçeneği ile alınan yedekleri açıklayan bilgiler girilebilir. Backup set will expire seçeneği alınan yedeğin süresinin ne zaman biteceğini gösterir. Yani belirtilen zaman diliminin üzerine çıkıldığında üzerine başka bir yedek yazılabilir. Burasının 0 bırakılması, alınan yedeklerin süresinin hiçbir zaman bitmemesi anlamına gelir. Yani bu yedeklere her zaman dönülebilir. Destination seçeneği ile yedek dosyaları ve bu dosyaların kaydedileceği klasörler belirtilebilir. MSSQL Server 2008 Express tarafından hedef bir klasör ve dosya, bu ekran ilk açıldığında belirlenir. Kullanıcı isterse yeni hedef klasör ve dosyalar ekleyebilir ya da kaldırabilir. Yedekleme seçenekleri belirlendikten sonra Ok düğmesine tıklanarak yedekleme işlemi başlatılır. Şekil 22 de magaza veritabanının yedeklendiği klasördeki yedek dosyası gözükmektedir. Şekil 22. Magaza veritabanının yedek dosyası? İşlem günlüğü (Transaction log) ne işe yarar? Araştırınız. Veritabanının Yedekten Tekrar Yüklenmesi Bir veritabanı bozulabilir ya da silinebilir. Kısacası kullanılmaz hale gelebilir. Bu durumda yedeklerinden tekrar veritabanına ulaşılabilir. Bir veritabanı yedeğinden tekrar yüklemek için;

28 Yedeği tekrar yüklenecek veritabanı üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır. Karşımıza gelen menü seçeneklerinden Tasks seçeneğinin altındaki Restore seçeneğine tıklanır. Burada iki seçenek karşımıza gelir. Eğer veritabanı yedeklenmişse Databases, dosyalar yedeklenmişse Files and Files Groups seçeneği seçilmelidir. Databases seçildiğinde karşımıza şekil 23 deki ekran gelir. Şekil 23. Yedekleri tekrar yükleme ekranı. Buradaki seçenekleri ele alalım. To database seçeneği ile yedeklerin hangi veritabanına aktarılacağı belirlenir. Yedeklerle veritabanının eşleşmesi gerekir. Aksi durumda MSSQL Server 2008 Express hata mesajı verir ve işlemi yapmaz. Eğer yedekleri alınan veritabanı silinmiş ise yedekler yeni bir veritabanına aktarılabilir. Bunun için, sadece bu bölüme yeni veritabanının isminin girilmesi yeterlidir.

29 To a point in time seçeneği ile belirli bir tarihte alınan yedeklere dönme imkanı sağlanır. Buradaki Most recent possible seçeneği ile en yakın zamanda alınan yedeklerin yükleneceği işaret edilmektedir. From database seçeneği ile yedeklenmiş veritabanlarının listeden seçilmesi ve bu veritabanlarının yedeklerinin yüklenmesi sağlanır. From device seçeneği ile disk üzerinde kayıtlı olan veritabanı yedek dosyasına ulaşılıp yedeklerin yüklenmesi sağlanır. Select the database sets to restore seçeneği ile seçilen veritabanına ait farklı yedekleme setleri görülebilir ve bunlardan hangilerinin tekrar yükleneceği belirlenebilir. Örneğin; şekil 23 de, magaza veritabanına ait tam bir yedeğin ve işlem günlüğü yedeğinin olduğu gözükmektedir. Hangisinin yükleneceği belirlenebilir. Seçenekler belirlendikten sonra Ok düğmesine basılarak yedeklerin yüklenmesi işlemi tamamlanır. Şekil 24. Yedekleme (Back Up) ve yedekleri yükleme (Restore) komutları! Restore komutunun seçeneklerine, Databases üzerinde farenin sağ tuşuna tıklandığında da ulaşılabilir.

30 Import ve Export İşlemleri Import, başka bir veri kaynağında bulanan verinin, veritabanına aktarılması işlemidir. Bu kaynaklar Microsoft Excel de hazırlanmış bir tablo, Microsoft Access deki bir veritabanı, ya da MSSQL Server 2008 Express deki başka bir veritabanı olabilir. Örneğin, Excel dosyasında bulunan verilerin veritabanındaki bir tabloya aktarılması gibi. Export, veritabanındaki verilerin başka veri kaynaklarına aktarılması işlemidir. Yani Import un tersidir. Örneğin, veritabanında bir tablodaki verilerin bir Excel dosyası haline getirilmesi gibi. * Örnek: Şekil 25 de Microsoft Excel 2007 de hazırlanmış örnek bir personel tablosu bulunmaktadır. Bu tablodaki verileri magaza veritabanındaki personel tablosuna aktaralım. Şekil 25. Veritabanına aktarılacak örnek Excel tablosu. Magaza veritabanı üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır. Çıkan seçeneklerden Tasks seçeneğinin altındaki Import Data komutuna tıklanır. Karşımıza Import ve Export sihirbazı gelir. Bu sihirbazın ilk adımı tanıtım amaçlıdır. İstenirse çıkması engellenebilir. Next düğmesine tıklayarak ikinci aşamaya geçilebilir. Karşımıza şekil 26 daki ekran gelir. Bu pencere aktarılacak verinin hangi kaynaktan alınacağı belirtilir. Veri kaynağının türüne göre bu penceredeki seçenekler değişebilir. Excel için gelen seçenekleri tek tek ele alalım. Data Source, aktarılacak verinin kaynağının belirtildiği yerdir. Excel file path, aktarılacak Excel dosyasının hangi klasörde olduğunun belirtildiği yerdir. Browse düğmesi ile klasörlere göz atılarak dosya bulunup getirilebilir. Excel version, aktarılacak Excel dosyasının sürümünün belirtildiği yerdir. Örnek olarak kullanılan dosya, Excel 2007 de hazırlandığı için bu bölümde dosya sürümü olarak Microsoft Excel 2007 belirtilmiştir. Seçenekler tanımlandıktan sonra Next düğmesine basılarak bir sonraki adıma geçilir.

31 Şekil 26. Aktarılacak verinin seçildiği adım. Bir sonraki adımda karşımıza Şekil 27 daki ekran gelir. Bu adım verilerin aktarılacağı hedef kaynak seçilir. Bu hedef kaynak MSSQL Server 2008 Express deki bir veritabanı olabileceği gibi Microsoft Excel, Microsoft Access gibi bir kaynak da olabilir. Örneğimizde veritabanına aktarılacağı için magaza veritabanı Database bölümünde seçilir. Buradaki First row has column names seçeneği, tablonun ilk satırının başlık satırı olup olmadığını belirtmek için kullanılır. Örnek tablomuzun ilk satırında başlık bilgileri bulunduğu için bu seçenek işaretlenmelidir. Bir sonraki adıma Next düğmesine basılarak geçilebilir.

32 Şekil 27. Hedef veri kaynağının belirtildiği adım. Bir sonraki adım, seçilen veri kaynağındaki hangi verilerin aktarılacağını belirlendiği adımdır. Buradaki seçeneklerden Copy data from one or more table or views seçeneği verilerin tamamının aktarılacağını belirtir. Write a query to specify data to transfer seçeneği ise bir sorgu ifadesi yazılarak alınacak verileri sınırlanmasını sağlar. Tablodaki tüm verilerin alınacağını düşünerek ilk seçenek seçilir ve bir sonraki adıma geçilir.

33 Şekil 28. Alınacak verileri seçilebildiği adım. Bir sonraki adım kaynak ve hedef veri kaynaklarının eşleştirildiği adımdır. Verinin doğru bir şekilde aktarılabilmesi için bu adımdaki işlemlerin doğru yapılması gerekir. Şekil 29 da Excel dosyasının Sayfa1 çalışma sayfasında bulunan verilerin personel tablosuna aktarılacağı belirtilmiştir. MSSQL Server 2008 Express otomatik bir eşleştirme yapar. Fakat bu eşleştirmede problemler olabilir. Bu yüzden Edit Mappings düğmesine tıklanarak eşleştirmelerin düzenlenmesinde fayda vardır. Bu düğmeye basıldığında şekil 29 daki ekran karşımıza gelir. Şekil 30 da da görüleceği üzere MSSQL Server 2008 Express, Excel dosyasındaki adresi ve ev_telefonu sütunlarını personel tablosundaki bir alanla eşleştirememiştir. Bu durumda eşleştirme elle yapılabilir. Destination bölümünde bu eşleştirmeler yapılabilir. Bu işlemler yapıldıktan sonra bir sonraki adıma geçilebilir.

34 Şekil 29. Kaynak ve hedef veri kaynaklarının eşleştirilmesi Şekil 30. Sütun eşleştirme penceresi.

35 Bir sonraki adım, veri tipi eşleştirmelerinin gözden geçirildiği adımdır. Kaynak ve hedef veri tipleri uyumsuz olabilir. Bu durumda veri tipleri arasında dönüştürme işleminin yapılması gerekir. Aksi durumda MSSQL Server 2008 Express veri aktarma işlemini tamamlamaz. Şekil 31 da adresi ve ev_telefonu sütunlarına ait veri tiplerinin dönüştürülmeyeceği gözükmektedir. Import işleminin tamamlanabilmesi için bu veri tiplerinin de dönüştürülmesi gerekir. Dönüştürme işleminin yapılacağı, convert bölümündeki kutucuklar işaretlenerek yapıldıktan sonra bir sonraki adıma geçilebilir. Şekil 31. Veri tipi eşleşmelerinin gözden geçirildiği adım. Artık bütün seçenekler belirlenmiştir. Bir sonraki adımda Run immediately seçeneği işaretlenip son adıma geçilir. Bu adım bilgi amaçlıdır. Yapılacak işlemlerin özetini verir. Finish düğmesine basılarak veri aktarma işlemi tamamlanır. Aktarma işlemi yapıldıktan sonra personel tablosunun son hali şekil 32 deki gibidir. Görüleceği üzere sistem personel_id alanların değerlerini otomatik üretmiştir.

36 Şekil 32. Personel tablosunun veri aktarıldıktan sonraki hali Export işleminin adımları Import işlemi ile aynıdır. Yapılması gereken tek şey kaynak ve hedefin yerlerini değiştirmektir. Yukarıda verilen örnekte kaynak magaza veritabanı, hedef Excel seçilseydi, yapılacak işlem veritabanındaki verilerin Excel e aktarılması olacaktı. Export işlemi, aktarılacak veritabanının üzerinde farenin sağ tuşuna bastıktan sonra Tasks seçeneğinin altındaki Export Data komutuna tıklanarak başlatılabilir.

3 Sql Veri Tipleri ve Örnek Veritabanı Tasarımı. Veritabanı 1

3 Sql Veri Tipleri ve Örnek Veritabanı Tasarımı. Veritabanı 1 3 Sql Veri Tipleri ve Örnek Veritabanı Tasarımı Veritabanı 1 Ms SQL Server Veri Tipleri Bigint: -9,223,372,036,854,775,808 ile 9,223,372,036,854,775,807 arasındaki sayıları tutar. 8 baytlık yer kaplar.

Detaylı

3. Hafta Tablo İşlemleri BPR255 Veritabanı. Bu Derste Öğrenecekleriniz: 1. Tablo İşlemleri. 1.2. Kısıtlamalar (Constraints)

3. Hafta Tablo İşlemleri BPR255 Veritabanı. Bu Derste Öğrenecekleriniz: 1. Tablo İşlemleri. 1.2. Kısıtlamalar (Constraints) Bu Derste Öğrenecekleriniz: 1. Tablo İşlemleri 1.1. Tablo Oluşturma 1.2. Tablo Oluşturmada Kısıtlamalar Constraints 1.3. Tablo Silme a. NULL, NOT NULL b. PRIMARY KEY c. UNIQUE d. FOREIGN KEY e. CHECK f.

Detaylı

BİL 101 - Bilişim Teknolojileri. Access 2007. http://bil.etu.edu.tr/bil101

BİL 101 - Bilişim Teknolojileri. Access 2007. http://bil.etu.edu.tr/bil101 BİL 101 - Bilişim Teknolojileri Access 2007 http://bil.etu.edu.tr/bil101 Veritabanı Sistemleri Veritabanı Sistemleri Bilgi çağında veriyi düzenli-planlı saklamak, veriye hızlı ulaşmak, değişik veriler

Detaylı

SQL 2005 SQL STUDIO MANAGER ACP YAZILIMI KURULUM KILAVUZU

SQL 2005 SQL STUDIO MANAGER ACP YAZILIMI KURULUM KILAVUZU SQL 2005 SQL STUDIO MANAGER ACP YAZILIMI KURULUM KILAVUZU Sayfa 1 / 18 KURULUMA BAŞLANMADAN ÖNCE YAPILMASI GEREKENLER : Sistem Özelliklerinden işletim sisteminin 32-bit mi yoksa 64-bit mi olduğu kontrol

Detaylı

MICROSOFT ACCESS 2007-2010 DERS NOTLARI

MICROSOFT ACCESS 2007-2010 DERS NOTLARI MICROSOFT ACCESS 2007-2010 DERS NOTLARI İÇİNDEKİLER 1.VERİTABANI NEDİR?... 2 2.MICROSOFT ACCESS... 2 3. TABLOLAR... 3 3.2 Tablolara Kayıt Girmek... 5 4. FORMLAR... 7 4.1 Form Sihirbazı ile form oluşturma...

Detaylı

PERKON PDKS Kurulum ve hızlı başlangıç rehberi

PERKON PDKS Kurulum ve hızlı başlangıç rehberi Oluşturma 02.11.2015 Revizyon: 19.01.2016 Rev. No: 03 Yazan: Süleyman FAKİR Düzenleyen: F. DELİRİ PERKON PDKS Kurulum ve hızlı başlangıç rehberi 1) PDKS Kurulumu, Lisans Onaylaması Ve Veri Tabanı Ayarları

Detaylı

DENEME SINAVI CEVAP ANAHTARI

DENEME SINAVI CEVAP ANAHTARI DENEME SINAVI CEVAP ANAHTARI ECDL BAŞLANGIÇ Bilgisayarı Kullanmak ve Dosyaları Yönetmek 1) Bilgisayar ı doğru şekilde kapatıp, açmak için uygun metodu uygulayınız.(bilgisayarı kapatın ve tekrar açın.)

Detaylı

SP_RENAMEDB eski_isim, yeni_isim VEYA SP_RENAMEDB 'eski isim', 'yeni isim'

SP_RENAMEDB eski_isim, yeni_isim VEYA SP_RENAMEDB 'eski isim', 'yeni isim' Bu Derste Öğrenecekleriniz: 1- Veri Tabanı Adı Değiştirme 2- Nesnelerin Adını Değiştirme a. Tablo Adı Değiştirme b. Alan Adı Değiştirme c. Constraint (Kısıtlama) Adı Değiştirme 3- Tablo Düzenleme Komutları

Detaylı

Tablolar Arası İlşikiler ve Alan Özellikleri Siparis.musteri_no musteri.musteri_no Siparis.urun_kodu musteri.urun_kodu

Tablolar Arası İlşikiler ve Alan Özellikleri Siparis.musteri_no musteri.musteri_no Siparis.urun_kodu musteri.urun_kodu SQL'DE VERİ İŞLEME KOMUTLARI SQL'de verileri işlemek için kullanılan komutlara DML (Data Manipulation Language Veri İşleme Dili) denilmektedir. Bu komutlar ile oluşturulan ifadeler tablolara kayıt eklemek,

Detaylı

5 SQL- Yapısal Sorgulama Dili. Veritabanı 1

5 SQL- Yapısal Sorgulama Dili. Veritabanı 1 5 SQL- Yapısal Sorgulama Dili Veritabanı 1 SQL- Yapısal Sorgulama Dili SQL ifadeleri yapısal olarak üç gruba ayrılır. Veri Tanımlama Dili (DDL - Data Definition Language) Veri İşleme Dili (DML - Data Manipulation

Detaylı

Veritabanına Giriş. Oğuzhan Ceylan. 19 Eylül 2011

Veritabanına Giriş. Oğuzhan Ceylan. 19 Eylül 2011 Veritabanına Giriş Oğuzhan Ceylan 19 Eylül 2011 Outline Veritabanı MYSQL Mysql Sorgu Komutları Bir veritabanı yaratmak ve kullanmak Veritabanı Veritabanı Verittabanı hangi alanlarda kullanılıyor. Web sitesi

Detaylı

10-Veri Tabanları. www.cengizcetin.net

10-Veri Tabanları. www.cengizcetin.net 10-Veri Tabanları 1 VERİ TABANI VERİTABANI (DATABASE) Birbiri ile ilişkili bir veya daha fazla tablodan oluşan bilgi topluluğudur. Veri tabanındaki tablolara ulaşılarak sorgulama yapılır ve istenilen bilgiler

Detaylı

Bu işleçlerin dışında, aşağıda belirtilen karşılaştırma işleçlerinden de yararlanılır.

Bu işleçlerin dışında, aşağıda belirtilen karşılaştırma işleçlerinden de yararlanılır. 18 SQL SORGU DİLİ SQL (Structured Query Language) yapısal sorgu dili, veritabanı yönetim sistemlerinin standart programlama dili olarak bilinmektedir. SQL dilinin Access içinde sorgu pencerelerinde veya

Detaylı

1. VERİ TABANI KAVRAMLARI VE VERİ TABANI OLUŞTUMA

1. VERİ TABANI KAVRAMLARI VE VERİ TABANI OLUŞTUMA BÖLÜM15 D- VERİ TABANI PROGRAMI 1. VERİ TABANI KAVRAMLARI VE VERİ TABANI OLUŞTUMA 1.1. Veri Tabanı Kavramları Veritabanı (DataBase) : En genel tanımıyla, kullanım amacına uygun olarak düzenlenmiş veriler

Detaylı

AKINSOFT Barkod 4. AKINSOFT Barkod 4 Yardım Dosyası. Doküman Versiyon : 1.01.01 Tarih : 23.12.2010. Sayfa-1. Copyright 2010 AKINSOFT

AKINSOFT Barkod 4. AKINSOFT Barkod 4 Yardım Dosyası. Doküman Versiyon : 1.01.01 Tarih : 23.12.2010. Sayfa-1. Copyright 2010 AKINSOFT AKINSOFT Barkod 4 Yardım Dosyası Doküman Versiyon : 1.01.01 Tarih : 23.12.2010 Sayfa-1 1- ÇALIŞMA ŞEKLİ HAKKINDA KISA BİLGİ Barkod 4 programı, her türlü barkod etiketi, raf etiketi ya da reyon etiketi

Detaylı

Oracle da kullanılan veri tipleri:

Oracle da kullanılan veri tipleri: ORACLE A GİRİŞ Oracle ile SQL Server ı karşılaştıralım, 1 Oracle da veritabanı yerine kullanıcı oluşturulur. Kullanıcılar veritabanı gibi davranır. 2 Tablo oluşturma, yapısını değiştirme, silme kodları

Detaylı

Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları (MS-Access)

Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları (MS-Access) Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları (MS-Access) İstanbul Teknik Üniversitesi, İnşaat Fakültesi, Geomatik Mühendisliği Bölümü Prof. Dr. Nebiye MUSAOĞLU Doç. Dr. Elif SERTEL Y. Doç. Dr. Şinasi

Detaylı

KULLANIM KILAVUZU. Programda veri gireceğiniz yerler beyaz renklidir. Sarı renkli alanlar hesaplama veya otomatik olarak gelen bilgilerdir.

KULLANIM KILAVUZU. Programda veri gireceğiniz yerler beyaz renklidir. Sarı renkli alanlar hesaplama veya otomatik olarak gelen bilgilerdir. Programın Ekran görüntüsü şekildeki gibidir: KULLANIM KILAVUZU Programda veri gireceğiniz yerler beyaz renklidir. Sarı renkli alanlar hesaplama veya otomatik olarak gelen bilgilerdir. Banka: Program kurulduğunda

Detaylı

Resim 1. Access açılış sayfası. Resim 2. Access veri tabanı düzenleme sayfası

Resim 1. Access açılış sayfası. Resim 2. Access veri tabanı düzenleme sayfası ACCESS DERS 1 1. Access Programına Giriş Derslere uygulama üzerinde devam edeceğiz. Uygulama ismimiz İş Takip Sistemi dir. Uygulamada ilerledikçe işleyeceğimiz bölümlerin nasıl kullanıldığını ve ne işe

Detaylı

Access e Nasıl Ulaşılır. Araç çubuklarını yeniden düzenlemek için Görünüm komutunun Araç çubukları seçeneği kullanılır.

Access e Nasıl Ulaşılır. Araç çubuklarını yeniden düzenlemek için Görünüm komutunun Araç çubukları seçeneği kullanılır. 1 Access e Nasıl Ulaşılır Araç çubuklarını yeniden düzenlemek için Görünüm komutunun Araç çubukları seçeneği kullanılır. 2 Çeşitli araç çubukları arasında seçim yapılarak pencere üzerine eklenebilir. Bunun

Detaylı

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ 6. SINIF 2. DÖNEM 2. SINAV ÇALIŞMA NOTLARI

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ 6. SINIF 2. DÖNEM 2. SINAV ÇALIŞMA NOTLARI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ 6. SINIF 2. DÖNEM 2. SINAV ÇALIŞMA NOTLARI İşletim Sisteminde Yapılan Uygulamalar Bir Bilgisayarda Hangi İşletim Sistemi Yüklü Olduğunu

Detaylı

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ ÜNİTE 2 VERİ TABANI İÇİNDEKİLER Veri Tabanı Veri Tabanı İle İlgili Temel Kavramlar Tablo Alan Sorgu Veri Tabanı Yapısı BAYBURT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ BİLGİSAYAR II HEDEFLER Veri tabanı kavramını

Detaylı

YEDEKLEME PROGRAMI KURULUM VE KULLANIMI

YEDEKLEME PROGRAMI KURULUM VE KULLANIMI YEDEKLEME PROGRAMI KURULUM VE KULLANIMI Kurulum 1..zip dosyasını açınız. 2. Açılan dosyanın içindeki Yedekleme klasörünü açınız. 3. Yedekleme.exe dosyasını açınız. 4. Üst pencerede ki ekran gözükecektir.

Detaylı

Seri Takibi Yenilikleri

Seri Takibi Yenilikleri Seri Takibi Yenilikleri Ürün Grubu [X] Fusion@6 [X] Fusion@6 Standard [X] Entegre@6 Kategori Versiyon Önkoşulu [X] Yeni Fonksiyon @6 Uygulama Yardımcı Programlar/ Şirket/Şube/Parametre Tanımlamaları bölümünde

Detaylı

:::: Germencik Halk Eğitimi Merkezi Bilgisayar Kurs Notları Hüseyin OKUL ::::

:::: Germencik Halk Eğitimi Merkezi Bilgisayar Kurs Notları Hüseyin OKUL :::: 1) ACCESS PROGRAMININ GENEL YAPISI VE KULLANIM AMACI Access bir veritabanı programıdır. Veritabanı, bir konuyla ilgili çok sayıda kaydın tutulduğu bir bilgi havuzu olarak nitelendirilebilir. Veritabanı

Detaylı

DESTEK DOKÜMANI. Ürün : Tiger Enterprise/ Tiger Plus/ Go Plus/Go Bölüm : Kurulum İşlemleri

DESTEK DOKÜMANI. Ürün : Tiger Enterprise/ Tiger Plus/ Go Plus/Go Bölüm : Kurulum İşlemleri LOGO PROGRAM KURULUMU VE AYARLARI Logo programlarının yüklemesi için kullanılacak,setup dosyaları ftp://download.logo.com.tr/ adresinden indirilerek yapılır. Örneğin Kobi ürünleri için; ftp://download.logo.com.tr/windows/kobi/guncel/go_plus/klasöründen

Detaylı

MS Access. üzerinde. defa çalıştırıldığında

MS Access. üzerinde. defa çalıştırıldığında 5.2. Veritabanı İşlemleri MS Access MS Access ilişkisel veritabanıdır. Yani verileri, birbirleriyle ilişkili tablolar t içerisinde saklar. Birçok veritabanı yönetim sistemi uygulama programlarının aksine,

Detaylı

Veri Tabanı-I 5.Hafta

Veri Tabanı-I 5.Hafta Veri Tabanı-I 5.Hafta DataBase Oluşturma 1 DATABASE Kolon,özellik,alanColumn,attributes,fields) Sunucu Tablo numarası adı soyadı 0913109001 Ali Can 0913109002 Nuri Koç Database 0913109003 Fatma Kara Satır,Kayıt

Detaylı

VERİTABANI & VERİTABANI YÖNETİMİ

VERİTABANI & VERİTABANI YÖNETİMİ VERİ NEDİR? Dağınık bilgi kümesidir. VERİTABANI & VERİTABANI YÖNETİMİ Veri, anlamlı bir şekilde düzenlendiği zaman yararlı bilgi olur. Dr. Mehmet AKSARAYLI VERİTABANI NEDİR? Birbiri ile ilişkili veriler

Detaylı

Usta Aritmetik Bayi Kontrol Programı Kullanım Kılavuzu (V.1.3.0)

Usta Aritmetik Bayi Kontrol Programı Kullanım Kılavuzu (V.1.3.0) Usta Aritmetik Bayi Kontrol Programı Kullanım Kılavuzu (V.1.3.0) A. Öğretmen Girişi a b c d B. Ana Menü a. Kullanıcı bilgisi : Bu alana yazılacak bilgiyi size Usta Aritmetik firması sağlamaktadır. b. Şifre

Detaylı

Microsoft SQL Server 2008 Oracle Mysql (Ücretsiz) (Uygulamalarımızda bunu kullanacağız) Access

Microsoft SQL Server 2008 Oracle Mysql (Ücretsiz) (Uygulamalarımızda bunu kullanacağız) Access Programlamaya Giriş VERİ TABANI UYGULAMASI ÖN BİLGİ Veritabanları, verilere sistematik bir şekilde erişilebilmesine, depolanmasına ve güncellenmesine izin veren, yüksek boyutlu veriler için çeşitli optimizasyon

Detaylı

EBA Dosya Uygulaması Kullanıcı Kılavuzu ( W eb)

EBA Dosya Uygulaması Kullanıcı Kılavuzu ( W eb) EBA Dosya Uygulaması Kullanıcı Kılavuzu ( W eb) İçindekiler EBA Dosya Nedir?... 1 Kimler kullanabilir?... 2 Uygulama Ne işe Yarar?... 2 Sisteme internet üzerinden giriş nasıl yapılır?... 2 Yeni bir klasör

Detaylı

SQL Uyarı Programı Kurulum ve Kullanımı

SQL Uyarı Programı Kurulum ve Kullanımı SQL Uyarı Programı Kurulum ve Kullanımı Kurulum 1. SQL Uyarı.zip dosyası açılır. 2. SQL Uyarı.exe programı çalıştırılır. 3. Üstteki ekran açılır ok. Butonuna basılır. 4. Ayarlar ekranı seçilir. 4.1 Server

Detaylı

Mysql Veritabanı Komutları

Mysql Veritabanı Komutları Mysql Veritabanı Komutları Mysql Veri Tabanı Komutları Hazırlayan : M. Başar ACAROĞLU Kaynaklar: http://www.hrzafer.com/sql-dersleri http://www.w3schools.com/sql/default.asp Veri Tabanı Nedir? Mysql Veritabanı

Detaylı

Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Turizm ve Otel İşletmeciliği Yüksekokulu. Microsoft Access Ders Notları. Doç.Dr. Yaşar SARI. www.yasarsari.

Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Turizm ve Otel İşletmeciliği Yüksekokulu. Microsoft Access Ders Notları. Doç.Dr. Yaşar SARI. www.yasarsari. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Turizm ve Otel İşletmeciliği Yüksekokulu Microsoft Access Ders Notları Doç.Dr. Yaşar SARI www.yasarsari.com Aralık-2013 I İ Ç İ N D E K İ L E R Sayfa No GİRİŞ - 1-1. VERİTABANI

Detaylı

SORGULAR. Öğr.Gör.Volkan Altıntaş

SORGULAR. Öğr.Gör.Volkan Altıntaş SORGULAR Öğr.Gör.Volkan Altıntaş SORGULAR VE ÇEŞİTLERİ Seçme Sorguları: En sık kullanılan sorgu türüdür. Seçme sorguları, bilgileri veri sayfası görünümü nde gösteren veri tabanı nesnesi türüdür. Sorgu,

Detaylı

Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş

Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş -1- Dr. Serkan DİŞLİTAŞ 1.1. Veri ve Bilgi (Data & Information) Hesaplama, saklama gibi çeşitli işlemler amacıyla bilgisayara verilen sayı, yazı, resim, ses,

Detaylı

1. Excel Dönüşümü : 2. Rapor Master Tanımları :

1. Excel Dönüşümü : 2. Rapor Master Tanımları : Programın Amacı : Bu Program As/400 Sistemindeki herhangi bir veya birden fazla file ı kullanarak istenilen şekilde sorgulama yaparak elde edilen bilgileri Excel Formatında Pc deki istenilen bir yere kaydetmek.

Detaylı

13 Aralık 2007. Đlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL. Đlgili Modül/ler : Raporlar. Kullanıcı Tanımlı Raporlar Bölümünden Yapabildiklerimiz

13 Aralık 2007. Đlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL. Đlgili Modül/ler : Raporlar. Kullanıcı Tanımlı Raporlar Bölümünden Yapabildiklerimiz 13 Aralık 2007 Đlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL Đlgili Modül/ler : Raporlar KULLANICI TANIMLI RAPORLAR Kullanıcı Tanımlı Raporlar Bölümünden Yapabildiklerimiz Kendi isteklerinize özel rapor tasarımları

Detaylı

7. Çerçeveler. Bu bölümü bitirdiğinizde,

7. Çerçeveler. Bu bölümü bitirdiğinizde, 7. Çerçeveler Bu bölümü bitirdiğinizde, Çerçevelerden oluşan bir WEB sayfası tasarlamayı, İç içe çerçeveler oluşturmayı ve Çerçeveleri isimlendirmeyi, Bağ kurulan dosyaları belirtilen çerçeve içerisinde

Detaylı

SQL'e Giriş. SELECT Deyimi. SQL Komutları. Yardımcı Deyimler

SQL'e Giriş. SELECT Deyimi. SQL Komutları. Yardımcı Deyimler SQL'e Giriş SQL komutları kullanılarak aşağıdaki işlemler yapılabilir: Veritabanı nesnelerinin oluşturulması ve bu nesnelerle ilgili işlemlerin yapılması Bilgilerin istenilen koşullara göre görüntülenmesi

Detaylı

SUPERVISOR (YETKİLİ KULLANICI) KAMPANYA YÖNETİMİ EĞİTİM DOKÜMANI

SUPERVISOR (YETKİLİ KULLANICI) KAMPANYA YÖNETİMİ EĞİTİM DOKÜMANI SUPERVISOR (YETKİLİ KULLANICI) KAMPANYA YÖNETİMİ EĞİTİM DOKÜMANI Sürüm 1.3.5 Ağustos 2013 TegsoftCC Supervisor (Yetkili Kullanıcı) Kampanya Yönetimi Eğitim Dokümanı Sayfa 2 / 14 İÇİNDEKİLER A. SES KAMPANYASI

Detaylı

1. Hafta MS SQL Server 2008 Kurulum ve Tanıtımı BPR255 Veritabanı. Bu Derste Öğrenecekleriniz: Kurulum:

1. Hafta MS SQL Server 2008 Kurulum ve Tanıtımı BPR255 Veritabanı. Bu Derste Öğrenecekleriniz: Kurulum: Bu Derste Öğrenecekleriniz: 1- MS SQL Server 2008 Kurulumu ve Tanıtımı 2- Komut Kullanarak Veritabanı Oluşturma ve Silme 3- SQL Yazım Kuralları Kurulum: Sistem gereksinimleri: Desteklenen işletim sistemleri:

Detaylı

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- freedcamp.com internet üzerinde online olarak proje yönetimini sağlayan bir sistemdir. Kullanıcılara değişik yetkilerin verilebildiği, görevler atanabildiği, dosya paylaşımının ve tartışma ortamlarının

Detaylı

4.1. Grafik Sihirbazını kullanarak grafik oluşturma

4.1. Grafik Sihirbazını kullanarak grafik oluşturma BÖLÜM14 4. EXCEL DE GRAFİK Excel programının en üstün özelliklerinden bir diğeri de grafik çizim özelliğinin mükemmel olmasıdır. Excel grafik işlemleri için kullanıcıya çok geniş seçenekler sunar. Excel

Detaylı

TURKCELL HİZMETLERİ. Kullanım Bilgileri. LOGO Kasım 2014

TURKCELL HİZMETLERİ. Kullanım Bilgileri. LOGO Kasım 2014 TURKCELL HİZMETLERİ Kullanım Bilgileri LOGO Kasım 2014 İçindekiler TURKCELL HİZMETLERİ... 3 Online Turkcell Fatura Aktarımı... 4 Fatura Eşleştirme Tabloları... 5 Online Fatura Aktarımları... 6 Toplu Mesaj

Detaylı

Proje Takip Platformu Kullanım Kılavuzu

Proje Takip Platformu Kullanım Kılavuzu Proje Takip Platformu Kullanım Kılavuzu Uygulamaya giriş yapabilmek için https://iskop.istanbul.edu.tr/ adresine girilir. Proje Takip Platformu adlı bölümden Proje Takip Platformu linkine tıklanır. Açılan

Detaylı

8 Oracle da tablo yapısı içinde otomatik artan kolon yoktur. (identity kolon

8 Oracle da tablo yapısı içinde otomatik artan kolon yoktur. (identity kolon ORACLE GİRİŞ Oracle ile SQL Server ın karşılaştıralım. 1 Oracleda veritabanı yerine kullanıcı oluşturulur. Kullanıcılar veritabanı gibi davranır. 2 Tablo oluşturma, değiştirme ve silme kodları aynı. 3

Detaylı

Okul Web Sitesi Yönetim Paneli Kullanımı

Okul Web Sitesi Yönetim Paneli Kullanımı Millî Eğitim Bakanlığı Bilgi İşlem Grup Başkanlığı tarafından ortak web sitesi tasarım çalışması yapılmıştır. Çalışmanın amacı tüm kurumlarımızın standart bir web sayfasına sahip olmalarını sağlamaktır.

Detaylı

FAKS SUNUCU EĞİTİM DÖKÜMANI

FAKS SUNUCU EĞİTİM DÖKÜMANI FAKS SUNUCU EĞİTİM DÖKÜMANI 1. Faks Tanımlama 1.1. Uygulamalar Santral Yönetimi Faxlar Fax Ayarları Ekranı açılır. 1.2. Yeni bir faks tanımlamak için Navigasyon Çubuğundaki Ekle düğmesi tıklanarak yeni

Detaylı

2014 PROGRAMININ AUTODESK SİTESİNDEN İNDİRİLMESİ

2014 PROGRAMININ AUTODESK SİTESİNDEN İNDİRİLMESİ AutoCAD 2014 PROGRAMININ AUTODESK SİTESİNDEN İNDİRİLMESİ ve YÜKLENMESİ Adımlar: 1. Adım: www.autodesk.com adresine giriş yapılır. 2. Adım: Autodesk firmasının web sayfasında Communities----Students &Educators

Detaylı

Herhangi bir tablonun tekrarlı veriler içerdiği duruma birinci normal form denir. Birinci normal formu Aşağıdaki tablo ile ele alacağız.

Herhangi bir tablonun tekrarlı veriler içerdiği duruma birinci normal form denir. Birinci normal formu Aşağıdaki tablo ile ele alacağız. Normalleştirme ve Uygulaması Normalleştirme Neden Uygulanır: İlişkisel veritabanı oluşturmak için normalleştirmeyi bilmek çok önemlidir. Normalleştirme işlemini anlayabilmek için ise fonksiyonel bağımlılık

Detaylı

Elektra Raporlama Sistemi Sunumu

Elektra Raporlama Sistemi Sunumu Elektra Raporlama Sistemi Sunumu Raporlama Araçları Açıklamaları: 1-Seçilen nesneyi raporlar. 2-Yeni boş bir rapor eklemeyi sağlar. 3-Seçilen raporları düzenlemeyi sağlar. 4-Seçilen raporu siler. 5-Seçilen

Detaylı

Ekrana gelen diyalog penceresinden Typical radyo düğmesi seçilir ve Next düğmesine basılır.

Ekrana gelen diyalog penceresinden Typical radyo düğmesi seçilir ve Next düğmesine basılır. Windows 2012 Server Windows Server 2012 Programını VmWare Altına Kurma Microsoft firmasının ürettiği en son Server İşletim Sistemi 2012 dir. Bu işletim sistemi sürümleri 64 bit olarak yazılmış 32 bit sürümü

Detaylı

VERİ TABANI UYGULAMALARI

VERİ TABANI UYGULAMALARI V. Ünite VERİ TABANI UYGULAMALARI A. BAŞLANGIÇ B. BİR VERİ TABANI YARATMA C. FORMLARIN KULLANIMI D. BİLGİYE ERİŞİM E. RAPORLAMA 127 A BAŞLANGIÇ Konuya Hazırlık 1. Veri tabanı programları hangi amaç için

Detaylı

MICROSOFT ACCESS DERS NOTLARI

MICROSOFT ACCESS DERS NOTLARI 1 MICROSOFT ACCESS DERS NOTLARI Access bir veritabanı programıdır. Veritabanı, bir konuyla ilgili çok sayıda kaydın tutulduğu bir bilgi havuzu olarak nitelendirilebilir. Veritabanı programları, veritabanı

Detaylı

Access Veritabanında önce tablolar işlemleri yapılır. Tablo yaratmak için kullanabilecek 3 seçenek bulunmaktadır.

Access Veritabanında önce tablolar işlemleri yapılır. Tablo yaratmak için kullanabilecek 3 seçenek bulunmaktadır. BÖLÜM16 2. TABLOLAR Access Veritabanında önce tablolar işlemleri yapılır. Tablo yaratmak için kullanabilecek 3 seçenek bulunmaktadır. Tasarım görünümünde tablo oluştur : Tablo tanımlanırken bu alan kullanılır.

Detaylı

ELEKTRONİK PROVİZYON SİSTEMİ (E-PRO) KULLANIM KLAVUZU

ELEKTRONİK PROVİZYON SİSTEMİ (E-PRO) KULLANIM KLAVUZU ELEKTRONİK PROVİZYON SİSTEMİ (E-PRO) KULLANIM KLAVUZU Sürüm 1.0 Ocak 2011 İÇİNDEKİLER 1. Sisteme Giriş Ve Program Kullanımı 2. Provizyon Süreci 3. Paket Oluşturma ve Fatura Gönderim Süreçleri 1 1. Sisteme

Detaylı

MICROSOFT ACCESS DERS NOTLARI

MICROSOFT ACCESS DERS NOTLARI MICROSOFT ACCESS DERS NOTLARI Mustafa KILIÇ Mersin Hem ve ASO Müdürlüğü mustafa@kilic.us MICROSOFT ACCESS Access bir veritabanı programıdır. Veritabanı, bir konuyla ilgili çok sayıda kaydın tutulduğu bir

Detaylı

UYGULAMA 2 TABLO YAPIMI

UYGULAMA 2 TABLO YAPIMI 1 UYGULAMA 2 TABLO YAPIMI Amaç: SPSS 10 istatistiksel paket programında veri girişi ve tablo yapımı. SPSS 10 istatistiksel paket programı ilk açıldığında ekrana gelen görüntü aşağıdaki gibidir. Bu pencere

Detaylı

Programa giriş MSSQL versiyonuna göre iki ayrı şekilde yapılmaktadır.

Programa giriş MSSQL versiyonuna göre iki ayrı şekilde yapılmaktadır. 20 Eylül 2010 Đlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL Đlgili Modül/ler : ETASQLMNG YEDEKLEME ve GERĐ YÜKLEME Yedekleme verilerin korunması açısından çok önemli bir işlemdir. Düzenli olarak ve verilerin

Detaylı

Veri Tabanı-I 1.Hafta

Veri Tabanı-I 1.Hafta Veri Tabanı-I 1.Hafta 2010-2011 Bahar Dönemi Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Burdur 2011 Muhammer İLKUÇAR 1 Veri ve Veri Tabanı Nedir? Veri Bir anlamı olan ve kaydedilebilen

Detaylı

Tablolar Arası İlşikiler ve Alan Özellikleri. Şekil 1. Magaza veritabanının tabloları ve tablolar arasındaki ilişkiler

Tablolar Arası İlşikiler ve Alan Özellikleri. Şekil 1. Magaza veritabanının tabloları ve tablolar arasındaki ilişkiler SQL'de Veri İşleme Komutları SQL'de verileri işlemek için kullanılan komutlara DML (Data Manipulation Language Veri İşleme Dili) denilmektedir. Bu komutlar ile oluşturulan ifadeler tablolara kayıt eklemek,

Detaylı

1 Barkomatik Barkod Otomasyon Sistemi 2009-2013

1 Barkomatik Barkod Otomasyon Sistemi 2009-2013 1 Barkomatik Barkod Otomasyon Sistemi 2009-2013 BarkomatikPOS Barkomatik Mucizesi olarak bilinen bilgisayarsız sistemlerimizin kolay ve hızlı kullanım özeliği olan yazılımlarına paralel olarak hazırlanan

Detaylı

2013 Yıl Sonu İşlemleri

2013 Yıl Sonu İşlemleri Mikado Puantör 2.6.21-4.0.7 2013 Yıl Sonu İşlemleri 02.01.2014 Ümit DİNÇER Mikado Bilişim Sistemleri San. ve Tic. AŞ 2014, Mikado Bilişim Sistemleri A.Ş. Tüm Hakları Saklıdır. Mikado 2013 Yıl Sonu İşlemleri

Detaylı

T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi. ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU

T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi. ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU 1 1. Sisteme Giriş Nokta Üniversite Otomasyonu sistemini kullanabilmek için öncelikle Windows işletim sisteminde bulunan

Detaylı

[TOPLU TAŞIMA SİSTEMİ YARDIM DÖKÜMANI]

[TOPLU TAŞIMA SİSTEMİ YARDIM DÖKÜMANI] 2015 Kart-Sis Kart Sistemleri Ticaret A.Ş. [TOPLU TAŞIMA SİSTEMİ YARDIM DÖKÜMANI] Toplu Taşıma Sistemi SQL Server 2008 ve üzeri ile birlikte kullanılmak üzere tasarlanmıştır. SQL Server ın Sürümü nün(microsoft

Detaylı

TÜRKÇE KULLANIM KILAVUZU

TÜRKÇE KULLANIM KILAVUZU KIRGIZİSTAN-TÜRKİYE MANAS ÜNİVERSİTESİ ÖĞRENCİ İŞLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI AKADEMİK BİLGİ SİSTEMİ (ABİS) Otomasyon Programı TÜRKÇE KULLANIM KILAVUZU İÇİNDEKİLER ABİS Nedir?... 2 Sistem Gereksinimleri...

Detaylı

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VERİ TABANI YÖNETİMSEL FONKSİYONLARI Ankara, 2013 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan

Detaylı

Şekil 2.1 : Şekil 2.2 : Şekil 2.3 :

Şekil 2.1 : Şekil 2.2 : Şekil 2.3 : BÖLÜM 2 MĐCROWIN 32 PROGRAMININ BĐLGĐSAYARA YÜKLENMESĐ 2.1 - Giriş: PLC de tasarlanan projeyi çalıştırabilmek için Micro/WIN 32 veya Micro/WIN 16 paket programın öncelikle bilgisayara yüklenmesi gerekmektedir.

Detaylı

HAL KAYIT SİSTEMİ HAL HAKEM HEYETİ İŞLEMLERİ KULLANICI KILAVUZU

HAL KAYIT SİSTEMİ HAL HAKEM HEYETİ İŞLEMLERİ KULLANICI KILAVUZU HAL KAYIT SİSTEMİ HAL HAKEM HEYETİ İŞLEMLERİ KULLANICI KILAVUZU Ekim 2015 İçindekiler 1. HAL KAYIT SİSTEMİ NE GİRİŞ... 2 2. HAL HAKEM HEYETİ BAŞVURU OLUŞTURMA SÜRECİ... 2 2.1. BAŞVURU İÇİN GEREKLİ BİLGİLERİN

Detaylı

-- işareti tek satırlık açıklamalarda kullanılır. Açıklama olarak yazılan satırın önüne konulması yeterlidir.

-- işareti tek satırlık açıklamalarda kullanılır. Açıklama olarak yazılan satırın önüne konulması yeterlidir. T-SQL KODLARİ İÇERİSİNE AÇIKLAMA EKLEME Bir veya daha fazla satırın çalıştırılmasını Önlemek için veya /*... */" ifadeleri kullanılır. -- işareti tek satırlık açıklamalarda kullanılır. Açıklama olarak

Detaylı

DENEME SINAVI. ECDL BAŞLANGIÇ Hesap Tablosu

DENEME SINAVI. ECDL BAŞLANGIÇ Hesap Tablosu DENEME SINAVI ECDL BAŞLANGIÇ Hesap Tablosu 1. Hesap Çizelgesi (Microsoft Office - Excel) uygulamasını açınız. Başlat > Programlar > Microsoft Office > Microsoft Office Excel 2003 yolu izlenerek Excel programı

Detaylı

ALMS KOKPİT (YÖNETİCİ)

ALMS KOKPİT (YÖNETİCİ) ALMS KOKPİT (YÖNETİCİ) KULLANICI KILAVUZU KAMU HASTANELERİ Kokpit yöneticinin (veya sistem yöneticisinin) ALMS sisteminde yapı (kurum veya üniversite) oluşturmak veya mevcut yapıya eklemeler, yapıda değişiklikler

Detaylı

EKOM WEB DESIGNER PROGRMI KULLANMA KILAVUZ. 1 - Web Sayfası Tasarımı Oluşturma / Var Olan Tasarımı Açma:

EKOM WEB DESIGNER PROGRMI KULLANMA KILAVUZ. 1 - Web Sayfası Tasarımı Oluşturma / Var Olan Tasarımı Açma: EKOM WEB DESIGNER PROGRMI KULLANMA KILAVUZ 1 Web Sayfası Tasarımı Oluşturma / Var Olan Tasarımı Açma 2 Web Sayfasına Yeni Element Ekleme Ve Özelliklerini Belirleme Değişiklik Yapma 3 Web Sayfası Tasarımını

Detaylı

Kişisel Web Sayfası Tasarım Sistemi

Kişisel Web Sayfası Tasarım Sistemi Kişisel Web Sayfası Tasarım Sistemi Kullanım Kılavuzu Faik Demirbaş Ankara 2010 2 Kişisel Web Sayfası Tasarım Sistemi İçindekiler Giriş... 3 Kişisel Web Sayfası Tasarım Sistemine Giriş... 3 Menü İşlemleri...

Detaylı

Fatura Dosyalarını Yükleme ile ilgili Detaylar. 14 Temmuz 2014

Fatura Dosyalarını Yükleme ile ilgili Detaylar. 14 Temmuz 2014 14 Temmuz 2014 İlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL İlgili Modül/ler : E-Fatura Gelen e-fatura Dosyalarının Transferi Firmalara tedarikçilerinden veya hizmet aldıkları firmalardan gelen e-faturalar,

Detaylı

1. MİCROSOFT EXCEL 2010 A GİRİŞ

1. MİCROSOFT EXCEL 2010 A GİRİŞ 1. MİCROSOFT EXCEL 2010 A GİRİŞ 1.1. Microsoft Excel Penceresi ve Temel Kavramlar Excel, Microsoft firması tarafından yazılmış elektronik hesaplama, tablolama ve grafik programıdır. Excel de çalışılan

Detaylı

Resim 7.20: Yeni bir ileti oluşturma

Resim 7.20: Yeni bir ileti oluşturma F İLETİLER Konuya Hazırlık 1. E-posta adresinden yeni bir ileti nasıl oluşturulur? 1. İLETI GÖNDERME a. Yeni bir ileti oluşturma: Yeni bir ileti oluşturmak için Dosya/Yeni/E-posta iletisi seçilebileceği

Detaylı

AGSoft Rotatif Kredi Hesaplama Programı

AGSoft Rotatif Kredi Hesaplama Programı Programın Kullanımı AGSoft Rotatif Kredi Hesaplama Programı Genel: Bankaların belirli limit ve teminat (genellikle vadeli çek) karşılığında kullandırdıkları ve rotatif adı verilen kredilerin kullanılan

Detaylı

POWER POİNT 2007 DERS NOTLARI

POWER POİNT 2007 DERS NOTLARI POWER POİNT 2007 DERS NOTLARI Power Point sunu yapmak için kullanılan bir programdır. İçerisindeki slaytlar çoğaltıltıp düzenlenerek sunu gerçekleştirilir. Bir Power Point 2007 programının dosya uzantısı

Detaylı

İçindekiler Hitit Sayım Cihazı Kurulum ve Kullanım Kılavuzu... 2 Sayım Cihazı Kurulum İşlemleri... 2 Hitit Kurulum işlemleri...

İçindekiler Hitit Sayım Cihazı Kurulum ve Kullanım Kılavuzu... 2 Sayım Cihazı Kurulum İşlemleri... 2 Hitit Kurulum işlemleri... 1 İçindekiler Hitit Sayım Cihazı Kurulum ve Kullanım Kılavuzu... 2 Sayım Cihazı Kurulum İşlemleri... 2 Hitit Kurulum işlemleri... 5 Cihazdan Sayım İşlemleri... 8 Sayım Dosyasının Hitit e Okutulması...

Detaylı

CSA - BEKO YAZARKASA ARABİRİMİ AYAR VE BAĞLANTILARI BEKO YAZARKASALARINA UYUMLU

CSA - BEKO YAZARKASA ARABİRİMİ AYAR VE BAĞLANTILARI BEKO YAZARKASALARINA UYUMLU CSA - BEKO YAZARKASA ARABİRİMİ AYAR VE BAĞLANTILARI BEKO YAZARKASALARINA UYUMLU 12.10.2006 CSA Akaryakıt ve LPG sayaçlarına bağlı BEKO ABÜ (yazarkasa arabirimi) ayarları ----------------------------------------------------------------BEKO

Detaylı

DB.NET Laboratuvar Uygulaması-Öğrenci Notları

DB.NET Laboratuvar Uygulaması-Öğrenci Notları Uygulama Kodu: 1/1 Laboratuvar Uygulaması Adı: Access 2003 de Bir Tur: Northwind Veritabanını İncelemek İlgili Ünite Kodu: HC1 İlgili Ünite Adı: İnsan-Bilgisayar Etkileşiminin Temelleri Hafta: 1 Seviye:

Detaylı

01 HAZİRAN 2015 İZİBİZEDEFTER SON KULLANICI KLAVUZU

01 HAZİRAN 2015 İZİBİZEDEFTER SON KULLANICI KLAVUZU 01 HAZİRAN 2015 İZİBİZEDEFTER SON KULLANICI KLAVUZU İçindekiler 1. Giriş... 2 2. Organizasyon Tanımı... 5 3. Açılış... 17 4. Defter Sihirbazı... 17 5. İmzalama... 22 6. Berat Oluşturma... 22 7. Berat İmzalama...

Detaylı

Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları

Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları İstanbul Teknik Üniversitesi, İnşaat Fakültesi, Geomatik Mühendisliği Bölümü Prof. Dr. Nebiye MUSAOĞLU Doç. Dr. Elif SERTEL Y. Doç. Dr. Şinasi KAYA Araş.

Detaylı

1. Mutabakat.zip dosyası açılır. 2. Mutabakat klasörü içindeki Mutabakat.exe dosyası çalıştırılır.

1. Mutabakat.zip dosyası açılır. 2. Mutabakat klasörü içindeki Mutabakat.exe dosyası çalıştırılır. BA&BS MUTABAKAT PROGRAMI Kurulumu 1. Mutabakat.zip dosyası açılır. 2. Mutabakat klasörü içindeki Mutabakat.exe dosyası çalıştırılır. 3. Server ayarlarının yapılacağı pencere açılır. 3.1 Server Adı\instance

Detaylı

BAĞIMSIZ DEĞERLENDİRİCİ KAYIT İŞLEMLERİ

BAĞIMSIZ DEĞERLENDİRİCİ KAYIT İŞLEMLERİ TÜBİTAK - BİLGEM YAZILIM TEKNOLOJİLERİ ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ (YTE) T.C. KALKINMA BAKANLIĞI İZLEME, DEĞERLENDİRME VE ANALİZ DAİRESİ BAŞKANLIĞI KALKINMA AJANSLARI YÖNETİM SİSTEMİ PROJESİ BAĞIMSIZ DEĞERLENDİRİCİ

Detaylı

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ I

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ I BÖLÜM 12 12. SQL de YÖNETİMSEL FONKSİYONLAR 12.1. VIEWS ( Tablo Görünümü) Tablo görünümleri veri tabanında tanımı olan tablolardan sorgulama sonucunda elde edilir. Tabloların tersine fiziksel bir yer tutmazlar.

Detaylı

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 4. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 4. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 4. Hafta Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru Konular 1.) İşletim sistemlerine giriş 2.) Bilgisayar Ortamı ve Temelİşlemler * Arayüzü tanıma * Simgelerle çalışma

Detaylı

13 Mayıs 2009. İlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL. İlgili Modül/ler : Genel

13 Mayıs 2009. İlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL. İlgili Modül/ler : Genel 13 Mayıs 2009 İlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL İlgili Modül/ler : Genel DİNAMİK EXCEL BAĞLANTISI Kendi raporlarınızı oluşturmak son derece kolay. Açık veritabanı platformuna sahip programınız

Detaylı

LOGO SMART NAVIGATOR

LOGO SMART NAVIGATOR LOGO SMART NAVIGATOR LOGO Smart Navigator, yönetim karar destek sisteminin bel kemiğini oluşturan Navigator ürünüyle birlikte çalışmaktadır. Adından da anlaşılacağı üzere navigator kullanımını daha kolaylaştırmakta,

Detaylı

Tablo Hazırlama. Öğr.Gör.Volkan Altıntaş

Tablo Hazırlama. Öğr.Gör.Volkan Altıntaş Tablo Hazırlama Öğr.Gör.Volkan Altıntaş Tablolar Tablolar veri tabanlarında bilgilerin tutulduğu veri gruplarıdır. Tablo içerisinde yer alan her bilgi kayıt, sütunlar ise alan olarak adlandırılır. Kayıtlar

Detaylı

2. BÖLÜM: REGRESYON ANALİZİ

2. BÖLÜM: REGRESYON ANALİZİ 2. BÖLÜM: REGRESYON ANALİZİ Bu bölümde; Basit bir Regresyon Analizi EViews çalışma dosyası oluşturma EViews çalışma dosyasına veri girme EViews ta grup oluşturma EViews ta grafik çizme EViews ta yeni değişken

Detaylı

Ġşlem tablosu kavramını tanımlamak ve işlem tablolarının işlevlerini öğrenmek. Ġşlem tablolarının temel kavramlarını tanımlamak.

Ġşlem tablosu kavramını tanımlamak ve işlem tablolarının işlevlerini öğrenmek. Ġşlem tablolarının temel kavramlarını tanımlamak. Amaçlarımız 2 Ġşlem tablosu kavramını tanımlamak ve işlem tablolarının işlevlerini öğrenmek. Ġşlem tablolarının temel kavramlarını tanımlamak. Microsoft Excel 2010 da bilgi girişi yapabilmek. Excel de

Detaylı

2. TABLOLAR VE ÖZELLİKLERİ

2. TABLOLAR VE ÖZELLİKLERİ 2. TABLOLAR VE ÖZELLİKLERİ Veri tabanlarının tablolarda saklanan verilerden meydana geldiğini Veri Tabanı Tasarımı modülünde öğrenmiştik. Şimdi de tabloların neler olduğunu, tablo oluşturmanın nasıl yapıldığını

Detaylı

MÜŞTERİ EVRAK GİRİŞ SİSTEMİ KULLANICI KILAVUZU

MÜŞTERİ EVRAK GİRİŞ SİSTEMİ KULLANICI KILAVUZU MÜŞTERİ EVRAK GİRİŞ SİSTEMİ KULLANICI KILAVUZU İçindekiler Giriş Müşteri Evrak Giriş Sistemi Adres Bilgileri... 3 Müşteri Evrak Giriş Sistemi Kullanıcı Ekranları Kullanıcı Girişi... 4 Müşteri Bilgileri...

Detaylı

TANIM TANIM 12/28/2009

TANIM TANIM 12/28/2009 VERĐ TABANLARINA GĐRĐŞ MICROSOFT ACCESS TANIM Veri tabanı, verilerin belirli bir amaca yönelik olarak düzenlenerek bir araya getirilmiş biçimidir. Microsoft access veritabanlarını yaratmak ve yönetmek

Detaylı

Veri Tabanı-I 1.Hafta

Veri Tabanı-I 1.Hafta Veri Tabanı-I 1.Hafta 2015-2016 Bahar Dönemi Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Burdur 2015 Yrd.Doç.Dr. M. İLKUÇAR 1Muhammer İLKUÇAR, MAKÜ-2011 BURDUR

Detaylı

EKLEME SORGUSU. 2) ornekveritabani.accdb isimli veritabanınızı çift tıklayarak açınız. Sorarsa, İçeriği Etkinleştir komutunu uygulayınız.

EKLEME SORGUSU. 2) ornekveritabani.accdb isimli veritabanınızı çift tıklayarak açınız. Sorarsa, İçeriği Etkinleştir komutunu uygulayınız. EKLEME SORGUSU 1) Web sayfasından ornekveritabani.mdb isimli dosyayı Masaüstü ne indiriniz çift tıklayarak açınız ve DOSYA > Veritabanını Farklı Kaydet komutunu uygulayarak Masaüstü ne ornekveritabani.accdb

Detaylı