İşletim Sistemlerine Giriş

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "İşletim Sistemlerine Giriş"

Transkript

1 Ders Kitapları ve Notlandırma İşletim Sistemlerine Giriş Ahmet Burak Can Hacettepe Üniversitesi Ders kitapları İşletim Sistemleri, Ali Saatçi Modern Operating Systems, Andrew Tanenbaum Notlandırma Arasınav - %40 Final Sınavı - %50 Katılım - % Ders İçeriği İşletim Sistemlerine Giriş Giriş/Çıkış Sistemi Görev Yönetimi Görevler arası Zamanuyumlama Ana Bellek Yönetimi Kütük Yönetimi Dağıtılmış İşlem Güvenlik ve Koruma İşletim Sistemi İşletim sistemi, bilgisayar sistem kaynakları ile kullanıcılar arasında bir konumdadır. İşletim sistemi, sistem kaynakları üzerinde tam kontrole sahip olabilmek için kernel mode dediğimiz ayrıcalıklı bir modda calışır. Kullanıcı programları user mode da çalışır. 3 4

2 İşletim Sistemi Sabit Diskin Fiziksel Yapısı Donanım öğelerinin hizmet üretebilmesi, programlanarak işe koşulmasıyla sağlanır. Giriş/Çıkış birimleri gün geçtikçe çeşitlenmekte: Klavye, Fare Webcam, Fotoğraf Makinaları, Video kameralar Yazıcılar, Tarayıcılar Sabit diskler, Harici diskler, Flash bellekler Giriş/Çıkış birimleri ile yapılan bağlantı türleri de çeşitlenmekte: RS232, PS/2, USB, IEEE 1394 (firewire) VGA, HDMI 5 6 İşletim Sistemi Kullanım kolaylığı açısından, donanımla ilgili ayrıntıların bir soyutlama katmanı ile kullanıcıya yansıtılmadan halledilmesi gerekir. Örnek: Klavyeden, fareden gelen imlerin okunması Sabit disk üzerindeki bir kütüğün okunması Ana belleğin programlarca kullanılması Ana İşlem Biriminin (AİB) programlar arasında paylaşılması Sistemin sunduğu yazılım kaynakları da kullanıcı tarafından kolaylıkla kullanılabilmelidir. İşletim Sistemi Kullanım kolaylığı yanında, sistem kaynaklarının verimli kullanımı da önemlidir. Verimli kaynak kullanımı, kaynakların mümkün olduğunca çok kullanıcı arasında paylaştırılarak boşta kaldıkları sürelerin en düşük tutulmasını gerektirir. Kullanıcıların programlarının hızlı işletimini sağlamak da gereklidir. Kaynakların verimli kullanım amacıyla kullanıcılar arasında paylaştırılması, programların tek başına işletimine göre, genelde işletim hızını düşürür. Kaynak kullanım verimliliği ve hızlı işletim genelde çelişen iki parametredir. 7 8

3 İşletim Sistemi Çok Kullanıcılı Bilgisayar Sisteminin Evrimi Bilgisayar ortamında saklanan bilgilerin bozulma ve izinsiz erişimlere karşı koruma ve güvenliğinin de sağlanması gereklidir. Bu hususlar gözününe alınarak tanım yapılacak olursa: İşletim sistemi, bilgisayar sistemini oluşturan donanım ve yazılım nitelikli kaynakları, kullanıcılar (programlar) arasında kolay, hızlı ve güvenli bir işletim hizmetine olanak verecek biçimde paylaştırırken bu kaynakların kullanım verimliliğini en üst düzeyde tutmayı amaçlayan bir yazılım sistemidir Bilgisayar Yapısı Von Neumann Bilgisayarı Ana İşlem Birimi (AİB) Yazmaç/Sayaç Takımı Aritmetik Mantık Birimi Denetim Birimi Ana Bellek Giriş/Çıkış (G/Ç) birimleri G/Ç sürücüsü G/Ç arabirimi 11 12

4 Adres ve Veri Yolları Adres yolu, AİB nin okuma/yazma yapmak amacıyla erişmek istediği, ana bellek sözcüğü ya da G/Ç arabirimi yazmacını belirlemede kullandığı genelde tek yönlü hat grubudur. Veri yolu, kimliği adres yolu üzerinde bulunan bellek sözcüğün ya da arabirim yazmaç içeriklerinin AİB yazmaçlarına ya da tersi yönde iletildiği çift yönlü hat grubuna verilen addır. Adres ve veri yolu üzerindeki imler bir bütün olarak (birlikte kullanıldığında) anlamlıdır. Denetim Yolu Denetim yolu, AİB ile ana bellek ve G/Ç arabirimleri arasındaki veri aktarımlarının zamanuyumlaması için kullanılan imleri taşır. Denetim yolunu oluşturan hatlar, zaman içerisinde birbirlerinden bağımsız olarak gelişen imleri taşırlar. Örneğin: Saat imi Okuma-yazma imleri Kesilme istemi imleri Doğrudan bellek erişim istemi imleri gibi Bir Bilgisayar Sistemindeki Temel Veri Aktarım İşlemleri Pentium İşlemcilerin Yapısı DBE? 15 16

5 Zaman Çizeneği İşin (Job) Tanımı İş, kullanıcıların sistemden bir bütün olarak ele alınmasını istedikleri işlem takımıdır. UNIX te örnek bir iş tanımı: Tek İş ve Çok İş Düzeni Tek iş düzeni (monoprogramming): Bir bilgisayar sisteminde, aynı anda tek bir iş işletime alınabiliyor ise kurulan işletim düzenine denir. Çok iş düzeni (multiprogramming): Bir bilgisayar sisteminde, aynı anda birden çok iş işletime alınabiliyor ise kurulan işletim düzenine denir. Çok iş düzeni, sistem kaynaklarının daha etkin kullanımına olanak sağlar. Dezavantajı ise işler arasındaki bağlam değiştirme maliyetidir. Niçin Çoklu İşlem? G/Ç işlemleri AİB nin işlem hızına göre çok yavaş kalır. AİB nin, G/Ç işlemi yapan bir işi beklemesi uzun süre boşta kalmasına neden olur. Verimli kullanım için, AİB nin boşta kaldığı zamanların en aza indirilmesi gerekir. Herhangi bir anda, işletimi birlikte sürdürülen iş sayısı, sistemin o anki çok iş düzeyini belirler. Çok iş düzeyinin artması belli bir sınıra kadar faydalıdır. Bu sınırdan sonra, işlemler arası bağlam değiştirme çok artacağı için işlerin sonlandırma zamanları artar

6 Bilgisayar Bileşen Hızları Örnek: G/Ç işlemi ve AİB hızı 3600 rpm hızında dönen, 12 ms lik ortalama yatay erişim süresine sahip, her izinde 512 byte lık 63 sektör bulunan bir disk sürücüde 2 sektörlük bir öbeğe erişim süresi: Ortalama yatay erişim süresi: 12 ms Ortalama döngüsel gecikme süresi: (1/60)(1/2) = 8.3 ms Öbeğin sürücüden arabirime aktarılması: (1/60)(2/63) = 0.06 ms Toplam yaklaşık 20 ms 500 Mhz saat imiyle çalışan ve komutları 10 saat periyodunda işletebilen bir AİB için komut işletim süresi 20 ns kadardır. Yani yukarıdaki G/Ç işlemi süresinde, 1 milyon makina komutu işletilebilir Çok İş İşletimine Bir Örnek Görev Görev (task) herhangi bir programın işletimine verilen addır. Program, durgun komut dizisini tanımlarken, görev bu komut dizisini işletim boyutuyla ele alan bir kavramdır. Görev İskeleti: İşletimi kesilen programın işletimine, ileride kalınan yerden devam edilebilmesi ve işletim bütünlüğünün korunabilmesi için işletimin kesildiği konuma ilişkin durum bilgilerini saklayan veri yapılarıdır

7 Çok Görevli İşlem Çok görevli işlem (multitasking), herhangi bir kullanıcının aynı anda birden çok görev tanımlayarak işletebilmesine olanak veren işlem türüdür. UNIX, Windows? MS-DOS? Cep telefonlarındaki işletim sistemleri? Toplu İşlem / Etkileşimli İşlem Toplu işlem (batch processing): İşler biriktirilerek veya dönem dönem sisteme sunulduğu işlem türüdür. Sisteme sunulan işler, sunuş anından başlayarak sonlanıncaya kadar kullanıcının her türlü müdahalesine kapalı biçimde işletilir. Etkileşimli işlem (interactive processing): Kullanıcıların iş adımlarını adım adım işletebildiği, adımlar arasında işletim akışını izleyebildiği ve işletim akışına müdahale edebildiği işlem türüdür. Çok kullanıcılı bilgisayar sistemlerinde toplu ve etkileşimli işlem birlikte kullanılabilir. Etkileşimli işlemler daha öncelikli olarak ele alınır Gerçek Zamanlı İşlem / Çevrimiçi İşlem İşletim Sistemi Kesimleri Gerçek zamanlı (real-time) işlem: Etkileşimli işlemde, sistemin yanıt süresine bir üst sınır konulabilmesi durumunda yapılan işlem türüne denir. Çevrim içi (online) işlem: İşlenecek verilerin bilgisayar sistemine dolaysız ve aracısız bir biçimde aktarılmadır. WWW ve ATM üzerinden banka işlemleri Bir fabrikadaki (veya bir uçaktaki) bilgisayar sisteminin, algılayıcı (sensor) aygıtlardan gelen verileri işlemesi Ögrenci verilerinin optik formlardan aktarılması, çevrim içi işleme örnek değildir

8 G/Ç Yönetimi G/Ç birimleri, verilerin bilgisayar sistemi ile dış ortam arasında iki yönlü aktarımını sağlayan ve bilgisayar ortamında saklanmasına yarayan birimlerdir. Bir G/Ç birimi sürücü ve arabirimden oluşur. Bir G/Ç birimi ile yapılacak işlemler arabirimin çalışma mantığını bilmeyi gerektirir. Örneğin terminalden bir karakter okunup ekranda görüntülenmesi ilgili arabirimin durum ve güdüm yazmaçlarının okunması ve yazılmasını gerektirir. G/Ç Yönetimi AİB nin birden çok G/Ç arabirimini eşanlı olarak denetleyebilmesi ve bunların zamanuyumsuz istemlerine cevap verebilmesi için kesilme uyarıları kullanılır. Kesilmeler arası öncelik denetlemesi gerekir. G/Ç birimleri ile ana bellek arası veri aktarımın AİB yi meşgul etmeden yapılabilmesi için doğrudan bellek erişim denetleme birimi kullanılabilir AİB (Görev) Yönetimi AİB birden çok görevi birlikte işletmek zorundadır. AİB görevler arasında paylaşılan en önemli kaynaktır. Görevler AİB ye anahtarlanacağı zaman AİB görev iskeletleri arasında geçişler yapılır. Görevler arası geçiş sırasında, görev iskeletlerinin ve AİB yazmaçlarının günlenme işlemlerini görev yönetici dediğimiz özel bir sistem görevi gerçekleştirir. AİB (Görev) Yönetimi Bir görev işletime başladıktan sonra 3 durumdan birinde bekler. AİB üzerinde çalışır Anahtarlanmaya hazır durumda G/Ç bekler Herbir durum için ayrı bir görev kuyruğu vardır. Görevin durum değiştirmesi görev iskeletinin bir kuyruktan diğerine aktarılması ile sağlanır

9 Zamanuyumlama Düzenekleri Kilitlenme (Deadlock) Görevler sistem kaynaklarını paylaşmak zorundadırlar. Aynı anda birden fazla görev tarafından erişilmek istenen kaynaklar olduğunda, işletim bütünlüğünün korunması için görevler arasında zamanuyumlama olması gereklidir. İşletim sistemi, kaynak paylaşımında işletim bütünlüğünü korumak için özel programlama araçları sağlar. Örnek: Semafor, Mutex işleçleri (a) Potansiyel bir kilitlenme (b) Gerçek bir kilitlenme Ana Bellek Yönetimi Kütük Yönetimi Programlar işletime alınmadan önce ana belleğe yerleşmesi gereklidir. Programlar bir bütün veya parçalar halinde mi ana belleğe yerleşmeli? Günümüzde programlar, kesimler veya sayfalar halinde parçalanarak ana belleğe yerleştirilir. Bazı durumlarda programların fiziksel bellek sığasından fazlasına ihtiyaç duyduğu durumlarda, sabit diskin bir kısmının ana belleğin uzantısı gibi görülmesini sağlayan görüntü bellek (virtual memory) yöntemi kullanılır. Kütük yönetiminde, kütük işlemlerinin diske ait yüzey, silindir, sektör bilgileri gibi fiziksel ayrıntılardan arındırılarak yapılabilmesine olanak sağlanır. Disk alanının etkin ve verimli şekilde kullanılması için düzenlenmesi, boş alanların izlenmesi, kütüklere erişimin en hızlı olabileceği şekilde disk yerleşiminin planlanması gereklidir. Aramaları kolaylaştıracak dizinleme mekanizması sağlanmalıdır

10 Kütük Yönetimi Kütüklerin görevler arasında eşzamanlı paylaşımına olanak sağlanmalıdır. Kütük yönetimi, kütüklerin bozulma ve silinmelere karşı korunmasını sağlayarak, güvenli bir işletim ve saklama ortamını yaratmakla da yükümlüdür. Güvenli bir işletim ortamı, bilgilerin gizliliğin sağlanmasını gerektirir. Bu amaçla kütük yönetim sistemi, kütüklere erişimleri denetim altında tutar. Sistem Komut Yorumlayıcısı Sistem komut yorumlayıcısı, kullanıcıların, terminalleri başından girdikleri komutları yorumlayarak bu komutlarla tanımlanan işlemleri yerine getirir. Örnek MS-DOS komutları: dir [kütük adı] copy [kütük adı-1] [kütük adı-2] cd [alt kılavuz adı] del kütük adı md alt kılavuz adı type kütük adı Modern işletim sistemlerinin grafik arayüzleri de bir komut yorumlayıcısıdır Sistem Çağrıları Sistem Çağrısı Yapılması Sistem çağrı düzeneği, işletim sistemince verilen hizmetlerin, donanımın ayrıntısından soyutlanmış, kolay anlaşılır şekilde sunulmasını sağlayan bir düzenektir. Sistem çağrısı yapmak işletim sistemine sapmak anlamına gelir. İşletim sisteminde sistem çağrıları, işleyicilerin yazılım kesilmesi (trap) olarak bilinen komutları ile gerçekleştirilir. 80X86 türü işleyicilerde,int xx komutları ile yazılımı kesilmesi üretilir. read (fd, &buffer, nbytes) çağrısının adımları 39 40

11 Örnek Sistem Çağrıları Örnek Sistem Çağrıları 41 Metrik Birimler 43 42

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş Ders Kitapları ve Notlandırma İşletim Sistemlerine Giriş Ahmet Burak Can Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr Ders kitapları İşletim Sistemleri, Ali Saatçi Modern Operating Systems, Andrew Tanenbaum

Detaylı

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN Bilgisayar Mühendisliğine Giriş Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN İŞLETİM SİSTEMLERİ Bilinen İşletim Sistemleri İşletim Sistemlerinin Görevleri İşletim Sistemlerinin Gelişim Evresi İşletim Sistemi Türleri İşletim

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMLERİ. Öğr. Gör. Fatih ALBAYRAK

İŞLETİM SİSTEMLERİ. Öğr. Gör. Fatih ALBAYRAK İŞLETİM SİSTEMLERİ Öğr. Gör. Fatih ALBAYRAK 1 Hedefler İşletim Sisteminin tanımını yapabilmek, Bilgisayarın Yapısını kabaca öğrenmek, İşletim Sistemlerinin Görevlerine hakim olmak, İşletim Sistemi mimarileri

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ

İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ 1 İşletim Sistemlerinin tanımını yapabilecek Bilgisayar teknolojilerini öğrenebilmek ve bu teknolojileri etkin olarak kullanabilmek için, işletim sistemleri konusunu iyi derecede

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMİ KATMANLARI (Çekirdek, kabuk ve diğer temel kavramlar) Bir işletim sisteminin yazılım tasarımında ele alınması gereken iki önemli konu

İŞLETİM SİSTEMİ KATMANLARI (Çekirdek, kabuk ve diğer temel kavramlar) Bir işletim sisteminin yazılım tasarımında ele alınması gereken iki önemli konu İŞLETİM SİSTEMİ KATMANLARI (Çekirdek, kabuk ve diğer temel kavramlar) Bir işletim sisteminin yazılım tasarımında ele alınması gereken iki önemli konu bulunmaktadır; 1. Performans: İşletim sistemi, makine

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ. Modern bilgisayar çalışma prensipleri, Von Neumann ın 1945 de geliştirdiği

İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ. Modern bilgisayar çalışma prensipleri, Von Neumann ın 1945 de geliştirdiği İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ Von Neumann Mimarisi Modern bilgisayar çalışma prensipleri, Von Neumann ın 1945 de geliştirdiği mimariyi temel almaktadır. Merkezi İşlem Birimi Aritmetik ve Mantık Birimi Kontrol

Detaylı

Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312

Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312 Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312 İşletim Sistemlerine Giriş Bilgisayar Sistemi uygulama programları derleyici editör komut yorumlayıcı işletim sistemi makina dilinde programlar mikroprogram (ROM da)

Detaylı

GİRİŞ İ Ş L E T İ M S İ S T E M L E R İ

GİRİŞ İ Ş L E T İ M S İ S T E M L E R İ İ Ş L E T İ M S İ S T E M L E R İ GİRİŞ İşletim Sistemleri konusu, bilgisayar bilimleri içinde önemli ve kapsamlı bir konuyu oluşturur. Bu kapsamlı konu, doğal olarak, kendine özgü çeşitli özel tanım ve

Detaylı

Giriş/Çıkış Sistemi. Giriş/Çıkış Birimlerinin Konumu. Ardıl (Serial) ve Koşut (Parallel) Bağlantı. Sürücü-Arabirim Bağlantısı

Giriş/Çıkış Sistemi. Giriş/Çıkış Birimlerinin Konumu. Ardıl (Serial) ve Koşut (Parallel) Bağlantı. Sürücü-Arabirim Bağlantısı Giriş/Çıkış Sistemi Giriş/Çıkış Sistemi Ahmet Burak Can Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr Giriş/Çıkış (G/Ç) birimleri, verilerin, kullanıcı ile bilgisayar ortamı arasında aktarılmasına ya

Detaylı

Bilgi ve İletişim Teknolojileri (JFM 102) Ders 7. LINUX OS (Sistem Yapısı) BİLGİ & İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ. LINUX Yapısı

Bilgi ve İletişim Teknolojileri (JFM 102) Ders 7. LINUX OS (Sistem Yapısı) BİLGİ & İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ. LINUX Yapısı Ders 7 LINUX OS (Sistem Yapısı) BİLGİ & İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ 1 LINUX Yapısı LINUX işletim sisteminin diğer işletim sistemleri gibi kendine özgü bir yapısı vardır. LINUX yapısı ve bileşenleri aşağıdaki

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemleri ve Donanım İşletim Sistemlerine Giriş/ Ders01 1 İşletim Sistemi? Yazılım olmadan bir bilgisayar METAL yığınıdır. Yazılım bilgiyi saklayabilir, işleyebilir

Detaylı

Bilgisayar Temel kavramlar - Donanım -Yazılım Ufuk ÇAKIOĞLU

Bilgisayar Temel kavramlar - Donanım -Yazılım Ufuk ÇAKIOĞLU Bilgisayar Temel kavramlar - Donanım -Yazılım Ufuk ÇAKIOĞLU Bilgisayar Nedir? Bilgisayar; Kullanıcıdan aldığı bilgilerle mantıksal ve aritmetiksel işlemler yapabilen, Yaptığı işlemleri saklayabilen, Sakladığı

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ - 2. Sistem, sistem kaynaklarını belli bir hiyerarşi içinde kullanıcının hizmetine

İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ - 2. Sistem, sistem kaynaklarını belli bir hiyerarşi içinde kullanıcının hizmetine İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ - 2 Kaynakların Paylaşımı (Resource Sharing) Sistem, sistem kaynaklarını belli bir hiyerarşi içinde kullanıcının hizmetine sunar. Bir işletim sisteminde paylaşılan kaynaklar

Detaylı

Temel Bilgisayar Bilgisi

Temel Bilgisayar Bilgisi Temel Bilgisayar Bilgisi BİL131 - Bilişim Teknolojileri ve Programlama Hakan Ezgi Kızılöz Bilgisayarların Temel Özellikleri Bilgisayarlar verileri alıp saklayabilen, mantıksal ya da aritmetik olarak işleyen

Detaylı

Bilgisayar İŞLETİM SİSTEMLERİ

Bilgisayar İŞLETİM SİSTEMLERİ Bilgisayar İŞLETİM SİSTEMLERİ Bilgisayar İŞLETİM SİSTEMLERİ Prof.Dr. Ali SAATÇİ Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Genişletilmiş İkinci Baskı Ankara, 2002 DEFNE ve YUNUS'a Yazar Hakkında

Detaylı

Binnur Kurt binnur.kurt@ieee.org. İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar MühendisliM

Binnur Kurt binnur.kurt@ieee.org. İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar MühendisliM İşletim Sistemleri Binnur Kurt binnur.kurt@ieee.org İstanbul Teknik Üniversitesi Bilgisayar MühendisliM hendisliği i BölümüB İşletim Sistemleri Copyright 2005 1 Version 0.0.1 About the Lecturer BSc İTÜ,

Detaylı

BİT in Temel Bileşenleri (Yazılım-1)

BİT in Temel Bileşenleri (Yazılım-1) Ders 4 BİT in Temel Bileşenleri (Yazılım-1) BİLGİ & İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ 1 Yazılım, değişik ve çeşitli görevler yapma amaçlı tasarlanmış elektronik araçların, birbirleriyle haberleşebilmesini ve uyumunu

Detaylı

1. PS/2 klavye fare 2. Optik S/PDIF çıkışı 3. HDMI Giriş 4. USB 3.0 Port 5. USB 2.0 Port 6. 6 kanal ses giriş/çıkış 7. VGA giriş 8.

1. PS/2 klavye fare 2. Optik S/PDIF çıkışı 3. HDMI Giriş 4. USB 3.0 Port 5. USB 2.0 Port 6. 6 kanal ses giriş/çıkış 7. VGA giriş 8. İşlemci: İşlemci,kullanıcıdan bilgi almak, komutları işlemek ve sonuçları kullanıcıya sunmak gibi pek çok karmaşık işlemi yerine getirir. Ayrıca donanımların çalışmasını kontrol eder. İşlemci tüm sistemin

Detaylı

TBİL-407 İşletim Sistemleri BÖLÜM 1 1- İşletim sistemi, kullanıcılar ile donanım arasında yer alan bir yazılımdır. Doğru

TBİL-407 İşletim Sistemleri BÖLÜM 1 1- İşletim sistemi, kullanıcılar ile donanım arasında yer alan bir yazılımdır. Doğru TBİL-407 İşletim Sistemleri BÖLÜM 1 1- İşletim sistemi, kullanıcılar ile donanım arasında yer alan bir yazılımdır. 2- İşletim sistemi kullanıcılara kolay bir işletim ortamı sunarken sistem kaynaklarının

Detaylı

Kütük Yönetimi. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri. Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr. Kavramsal Kütük Modeli.

Kütük Yönetimi. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri. Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr. Kavramsal Kütük Modeli. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri Kütük Yönetimi Ahmet Burak Can Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr Mantıksal kütük yapılarından fiziksel yapılara geçişin sağlanması Kütük başına göreli mantıksal

Detaylı

Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr. Gölhisar Meslek Yüksekokulu

Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr. Gölhisar Meslek Yüksekokulu Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr Gölhisar Meslek Yüksekokulu Bilgisayarın Yapısı Donanım (Hardware): Bir bilgisayara genel olarak bakıldığında; Kasa, Ekran, Klavye, Fare, Yazıcı, Hoparlör,

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş Girdi/Çıktı (I/O) İşletim Sistemlerine Giriş - Ders11 1 Girdi/Çıktı (I/O) İşletim sisteminin temel fonksiyonlarından biride bilgisayardaki tüm I/O aygıtlarını kontrol etmesidir.

Detaylı

İşletim Sistemleri. Discovering Computers Living in a Digital World

İşletim Sistemleri. Discovering Computers Living in a Digital World İşletim Sistemleri Discovering Computers 2010 Living in a Digital World Sistem Yazılımı Sistem yazılımı, bilgisayar ve aygıtlarının çalışmasını kontrol eden ve sürdüren programlardan oluşur. İşle;m sistemleri

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİLERİ. Yrd. Doç. Dr. Mehmet ŞİMŞEK Düzce Üniversitesi

BİLGİSAYAR MİMARİLERİ. Yrd. Doç. Dr. Mehmet ŞİMŞEK Düzce Üniversitesi BİLGİSAYAR MİMARİLERİ Yrd. Doç. Dr. Mehmet ŞİMŞEK Düzce Üniversitesi GİRİŞ/ÇIKIŞ SİSTEMİ Giriş/Çıkış Birimlerini, Seçmeli ve Kesilmeli Giriş/Çıkış programlaması Kesilme Düzeneğini, Giriş/Çıkış Kanalları

Detaylı

Kütük Yönetimi. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri. Hacettepe Üniversitesi Kavramsal Kütük Modeli.

Kütük Yönetimi. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri. Hacettepe Üniversitesi Kavramsal Kütük Modeli. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri Kütük Yönetimi Ahmet Burak Can Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr Mantıksal kütük yapılarından fiziksel yapılara geçişin sağlanması Kütük başına göreli mantıksal

Detaylı

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi Bil101 Bilgisayar Yazılımı I Bilgisayar Yüksek Mühendisi Kullanıcıdan aldığı veri ya da bilgilerle kullanıcının isteği doğrultusunda işlem ve karşılaştırmalar yapabilen, veri ya da bilgileri sabit disk,

Detaylı

EYLÜL 2012 İŞLETİM SİSTEMLERİ. Enformatik Bölümü

EYLÜL 2012 İŞLETİM SİSTEMLERİ. Enformatik Bölümü EYLÜL 2012 İŞLETİM SİSTEMLERİ İÇERİK 2 2 Yazılım nedir? Yazılım türleri nelerdir? İşletim sistemi nedir? İşletim sisteminin özellikleri İşletim sistemleri Unix Linux Windows Mac OS Android Yazılım Yazılım(Software),

Detaylı

İşletim Sistemleri; İÇERİK. Yazılım BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE UYGULAMALARI 19.10.2015. 3 Yazılım Türleri

İşletim Sistemleri; İÇERİK. Yazılım BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE UYGULAMALARI 19.10.2015. 3 Yazılım Türleri İÇERİK 2 BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE UYGULAMALARI İşletim Sistemleri ÖĞR. GÖR. HASAN ALİ AKYÜREK Yazılım nedir? Yazılım türleri nelerdir? İşletim sistemi nedir? İşletim sisteminin özellikleri İşletim sistemleri

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. << Bus Yapısı >> Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. << Bus Yapısı >> Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü BİLGİSAYAR MİMARİSİ > Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü Veri yolu (BUS), anakarttaki tüm aygıtlar arası veri iletişimini sağlayan devrelerdir. Yani bilgisayarın bir bileşeninden diğerine

Detaylı

Öğr.Gör. Mehmet Can HANAYLI

Öğr.Gör. Mehmet Can HANAYLI 1 DERS İZLENCESİ 2 SİSTEM MİMARİLERİNE GİRİŞ Bilgisayar nedir? Bilgisayarın tarihçesi Bilgisayarın kullanıldığı alanlar Bilgisayarın kullanılmasında dikkat edilmesi gereken alanlar Bilgisayarların sınıflandırılması

Detaylı

İşletim Sistemi. BTEP205 - İşletim Sistemleri

İşletim Sistemi. BTEP205 - İşletim Sistemleri İşletim Sistemi 2 İşletim sistemi (Operating System-OS), bilgisayar kullanıcısı ile bilgisayarı oluşturan donanım arasındaki iletişimi sağlayan ve uygulama programlarını çalıştırmaktan sorumlu olan sistem

Detaylı

1 DERS İZLENCESİ 2 BİLGİSAYARA GİRİŞ Bilgisayar nedir? Bilgisayarın tarihçesi Bilgisayarın kullanıldığı alanlar Bilgisayarın kullanılmasında dikkat

1 DERS İZLENCESİ 2 BİLGİSAYARA GİRİŞ Bilgisayar nedir? Bilgisayarın tarihçesi Bilgisayarın kullanıldığı alanlar Bilgisayarın kullanılmasında dikkat 1 DERS İZLENCESİ 2 BİLGİSAYARA GİRİŞ Bilgisayar nedir? Bilgisayarın tarihçesi Bilgisayarın kullanıldığı alanlar Bilgisayarın kullanılmasında dikkat edilmesi gereken alanlar Bilgisayarların sınıflandırılması

Detaylı

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI. Enformatik Bölümü

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI. Enformatik Bölümü TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI Enformatik Bölümü - Bilgisayarın tanımı ve tarihçesi Bilgisayar, belirli komutlara göre veri işleyen ve depolayan bir makinedir. İlk bilgisayar 1950 yılında yapılmıştır.

Detaylı

Hazırlayan: Cihan Aygül BT Rehber ÖĞRETMENİ

Hazırlayan: Cihan Aygül BT Rehber ÖĞRETMENİ Hazırlayan: Cihan Aygül BT Rehber ÖĞRETMENİ 1 Düşünelim? * Bilişim teknolojisi günlük hayatta hangi alanlarda kullanılabilir? * Günlük hayatta gözlemlediğiniz bilgisayar çeşitlerini söyleyiniz. 2 Bilgisayar

Detaylı

Çekirdek Nedir? Ne yapar?

Çekirdek Nedir? Ne yapar? Çekirdek Nedir? Ne yapar? Erkan Esmer Nisan, 2014 İçindekiler 1 Giriş.................................................... 2 2 Çekirdek Tipleri.............................................. 3 2.1 Mikrokernel............................................

Detaylı

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 2. Hafta Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru 1 Konular 1. Bilgisayar Nedir? 2. Bilgisayarın Tarihçesi 3. Günümüz Bilgi Teknolojisi 4. Bilgisayarların Sınıflandırılması

Detaylı

Bölüm 13: Giriş-Çıkış (I/O) Sistemleri

Bölüm 13: Giriş-Çıkış (I/O) Sistemleri Bölüm 13: Giriş-Çıkış (I/O) Sistemleri Mehmet Demirci tarafından çevrilmiştir. Silberschatz, Galvin and Gagne 2013 Bölüm 13: Giriş-Çıkış (I/O) Sistemleri Genel bakış I/O donanımı Uygulama I/O arayüzü Çekirdek

Detaylı

Masaüstü Bilgisayarlar

Masaüstü Bilgisayarlar Bilgisayar Nedir? Girilen bilgileri alan işleyen, istenildiği takdirde saklayan veya kullanıcıya sunan çok maksatlı programlanabilen elektronik bir makinedir. Bilgisayar Nedir? İnsan beyni bilgi toplama,

Detaylı

Düşünelim? Günlük hayatta bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir?

Düşünelim? Günlük hayatta bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir? Başlangıç Düşünelim? Günlük hayatta bilgisayar hangi alanlarda kullanılmaktadır? Bilgisayarın farklı tip ve özellikte olmasının sebepleri neler olabilir? Bilgisayar Bilgisayar, kendisine verilen bilgiler

Detaylı

Veritabanı. Ders 2 VERİTABANI

Veritabanı. Ders 2 VERİTABANI Veritabanı Veritabanı Nedir? Birbiri ile ilişkili verilerin bir arada uzun süreli bulundurulmasıdır. Veritabanı bazen Veritabanı Yönetim sistemi veya Veritabanı Sistemi yerine de kullanılır. Gerçek dünyanın

Detaylı

İşletim Sisteminin Katmanları

İşletim Sisteminin Katmanları İşletim Sistemi Bilgisayar donanımının doğrudan denetimi ve yönetiminden, temel sistem işlemlerinden ve uygulama yazılımlarını çalıştırmaktan sorumlu olan sistem yazılımıdır. Bütün diğer yazılımların belleğe,

Detaylı

Bilişim Teknolojilerine Giriş

Bilişim Teknolojilerine Giriş Bilişim Teknolojilerine Giriş Bilginin toplanması, işlenmesi, saklanması ve iletilmesini sağlayan teknolojilerin bütününe bilişim teknolojileri denir. Bilişim Teknolojisi Girilen verileri saklayan, işleyen,

Detaylı

Masaüstü Bilgisayarlar

Masaüstü Bilgisayarlar Bilgisayar Nedir? Girilen bilgileri alan işleyen, istenildiği takdirde saklayan veya kullanıcıya sunan çok maksatlı programlanabilen elektronik bir makinedir. Bilgisayar Nedir? İnsan beyni bilgi toplama,

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR Bilgisayar Mimarisi Ara Bağlantı Yapıları ve Bus Kavramı Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR ESOGÜ Eğitim Fakültesi - BÖTE twitter.com/cmkandemir Ara Bağlantı Yapıları Bir bilgisayar sistemi MİB, bellek ve

Detaylı

Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır!

Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır! Donanım Bilgisayar en yavaş parçası kadar hızlıdır! Merkezi İşlem Birimi Kavramı (CPU) Bilgisayar içerisinde meydana gelen her türlü aritmetiksel, mantıksal ve karşılaştırma işlemlerinden sorumlu olan

Detaylı

DERS 10 İŞLETİM SİSTEMİ ÇALIŞMA PRENSİBLERİ VE HATA MESAJLARI

DERS 10 İŞLETİM SİSTEMİ ÇALIŞMA PRENSİBLERİ VE HATA MESAJLARI Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi Teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 10 İŞLETİM SİSTEMİ ÇALIŞMA PRENSİBLERİ VE HATA MESAJLARI Bilgisayarlarda işletim sistemi,

Detaylı

Merkezi İşlem Birimi Kavramı (CPU)

Merkezi İşlem Birimi Kavramı (CPU) Donanım Merkezi İşlem Birimi Kavramı (CPU) Bilgisayar içerisinde meydana gelen her türlü aritmetiksel, mantıksal ve karşılaştırma işlemlerinden sorumlu olan elektronik bir aygıttır. Başlıca üç bölümden

Detaylı

Dosya Yönetim Sistemi Hazırlayan : mustafa kaygısız Kaynak: megep.meb.gov.tr

Dosya Yönetim Sistemi Hazırlayan : mustafa kaygısız Kaynak: megep.meb.gov.tr Dosya Yönetim Sistemi Hazırlayan : mustafa kaygısız Kaynak: megep.meb.gov.tr İşletim sisteminin dosyaları organize etme ve yönetme için ne kullandığını gösteren ifadedir. Dosya verilerin toplandığı birimlerdir

Detaylı

Dosya, disk üzerinde depolanmış verilerin bütününe verilen isimdir. İşletim sistemi genel olarak iki çeşit dosya içerir.

Dosya, disk üzerinde depolanmış verilerin bütününe verilen isimdir. İşletim sistemi genel olarak iki çeşit dosya içerir. 2 Dosya Nedir? Dosya, disk üzerinde depolanmış verilerin bütününe verilen isimdir. İşletim sistemi genel olarak iki çeşit dosya içerir. Birincisi, bir sistem görevi yerine getirirken yada bir uygulama

Detaylı

Dersin Konusu ve Amaçları: Ders P lanı: Bölüm 1: Bilgi Teknolojilerinde Temel Kavramlar

Dersin Konusu ve Amaçları: Ders P lanı: Bölüm 1: Bilgi Teknolojilerinde Temel Kavramlar Bilgi Teknolojileri ve Uygulamalarına Giriş Dersin Konusu ve Amaçları: Bu dersin amacı daha önce bilgisayar ve bilgi teknolojileri alanında herhangi bir bilgi ve/veya deneyime sahip olmayan öğrenciye bilgi

Detaylı

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 5. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru

ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 5. Hafta. Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru ENF 100 Temel Bilgi Teknolojileri Kullanımı Ders Notları 5. Hafta Öğr. Gör. Dr. Barış Doğru 1.) Sağ tuş fonksiyonları * Masaüstünde * Bilgisayarım içinde * Klasör ve dosya simgesi üzerinde * Sürücü simgesi

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ. Modern bilgisayar çalışma prensipleri, Von Neumann ın 1945 de geliştirdiği

İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ. Modern bilgisayar çalışma prensipleri, Von Neumann ın 1945 de geliştirdiği İŞLETİM SİSTEMLERİNE GİRİŞ Von Neumann Mimarisi Modern bilgisayar çalışma prensipleri, Von Neumann ın 1945 de geliştirdiği mimariyi temel almaktadır. Merkezi İşlem Birimi Aritmetik ve Mantık Birimi Kontrol

Detaylı

Inspiron 3662 Kurulum ve Teknik Özellikleri

Inspiron 3662 Kurulum ve Teknik Özellikleri Inspiron 3662 Kurulum ve Teknik Özellikleri Bilgisayar Modeli: Inspiron 3662 Resmi Model: D20M Resmi Tip: D20M002 Notlar, dikkat edilecek noktalar ve uyarılar NOT: NOT, ürününüzü daha iyi kullanmanıza

Detaylı

Yazılım Mühendisliğine Giriş 5. Hafta 2016 GÜZ

Yazılım Mühendisliğine Giriş 5. Hafta 2016 GÜZ Yazılım Mühendisliğine Giriş 5. Hafta 2016 GÜZ 1 C Dili ve İşaretçiler C programlama dili programların bellek adresinde yüksek düzeyli dillerden daha düşük düzeyde yazılabilmesini sağlar. Kısaca İşaretçi

Detaylı

Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ

Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Bilgi teknolojileri ve Programcılığı Bölümü DERS 1 - BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Bilgisayar, kendine önceden yüklenmiş program gereğince

Detaylı

İşletim Sistemlerine Genel Bakış

İşletim Sistemlerine Genel Bakış İşletim Sistemlerine Genel Bakış 1.1 Silberschatz, Galvin and Gagne 2009 İşletim Sistemi Nedir? Bilgisayar donanımı ile bilgisayar kullanıcısı arasında bir ara katman olarak aracılık etmek İşletim sisteminin

Detaylı

DONANIM VE YAZILIM. Bilişim Teknolojileri ve Yazılım Dersi

DONANIM VE YAZILIM. Bilişim Teknolojileri ve Yazılım Dersi DONANIM VE YAZILIM Bilişim Teknolojileri ve Yazılım Dersi Bilgisayar Kendisine verdiğimiz bilgileri istediğimizde saklayabilen, istediğimizde geri verebilen cihaza denir. Donanım, Yazılım Bilgisayar Donanım

Detaylı

BİLGİSAYAR DONANIMI. Feridun Karakoç Dumlupınar Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü 2015 Kütahya

BİLGİSAYAR DONANIMI. Feridun Karakoç Dumlupınar Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü 2015 Kütahya BİLGİSAYAR DONANIMI Feridun Karakoç Dumlupınar Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü 2015 Kütahya Bilgisayarın tanımı ve tarihçesi Bilgisayar, belirli komutlara göre veri işleyen ve depolayan bir makinedir.

Detaylı

TEMEL BĐLGĐ TEKNOLOJĐLERĐ KULLANIMI BÜLENT TURAN

TEMEL BĐLGĐ TEKNOLOJĐLERĐ KULLANIMI BÜLENT TURAN 1 Bilgi Teknolojileri nedir? 2 TEMEL BĐLGĐ TEKNOLOJĐLERĐ KULLANIMI BÜLENT TURAN Bilgi ve iletişim teknolojileri bilginin meydana getirilmesi, yönetilmesi, saklanması, yayılması için kullanılan çeşitli

Detaylı

WINDOWS 7. Tekno-K@mp Eğitim ID 98 2/4 (Normal Seviye Kullanıcı) Tekno-K@mp Konu ID 34223. Windows 7 Hakkında Genel Bilgi Ek Bilgi -

WINDOWS 7. Tekno-K@mp Eğitim ID 98 2/4 (Normal Seviye Kullanıcı) Tekno-K@mp Konu ID 34223. Windows 7 Hakkında Genel Bilgi Ek Bilgi - WINDOWS 7 Tekno-K@mp Eğitim ID 98 Seviye 2/4 (Normal Seviye Kullanıcı) Tekno-K@mp Konu ID 34223 Ana Kategori İşletim Sistemleri Alt Kategori Giriş Konu Windows 7 Hakkında Genel Bilgi Ek Bilgi - GENEL BİLGİSAYAR

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMLERİ. Enformatik Bölümü

İŞLETİM SİSTEMLERİ. Enformatik Bölümü 2015 İŞLETİM SİSTEMLERİ İÇERİK 2 2 Yazılım nedir? Yazılım türleri nelerdir? İşletim sistemi nedir? İşletim sisteminin özellikleri İşletim sistemleri Unix Linux Windows Mac OS Android Yazılım Yazılım(Software),

Detaylı

MAK105. İşletim Sistemleri

MAK105. İşletim Sistemleri MAK105 İşletim Sistemleri 26 Ekim, 2017 1 İşletim sistemi bir bilgisayar sisteminin maestrosudur Bilgisayar donanımlarının birbiri ile uyumlu bir biçimde çalışmasını sağlar 2 Giriş 3 Giriş (devam) İşletim

Detaylı

Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312

Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312 Prosesler Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312 Prosesler ve Proses Yönetimi bilgisayar sisteminde birden fazla iş aynı anda etkin olabilir kullanıcı programı diskten okuma işlemi yazıcıdan çıkış alma

Detaylı

KONU 1 BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ

KONU 1 BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Doğu Akdeniz Üniversitesi Bilgisayar ve Teknoloji Yüksek Okulu Elektrik ve Elektronik Teknolojisi KONU 1 BİLGİSAYAR VE ÇEVRE ÜNİTELERİ Bilgisayar, kendine önceden yüklenmiş program gereğince çeşitli bilgileri

Detaylı

.. YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA GİDERME KURS PLANI MODÜL SÜRESİ

.. YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA GİDERME KURS PLANI MODÜL SÜRESİ .... YILI BİLGİSAYAR KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA KURS PLANI KURS MERKEZİNİN ADI ALAN ADI KURSUN ADI. TOPLAM SÜRE BAŞLAMA TARİHİ BİTİŞ TARİHİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ 352 SAAT.. /.. /... /.. /. BİLGİSAYAR

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMLERİ. İŞLETİM SİSTEMİ Kavramı. Klasör ve Dosya Mantığı. Klasör ve Dosya Mantığı

İŞLETİM SİSTEMLERİ. İŞLETİM SİSTEMİ Kavramı. Klasör ve Dosya Mantığı. Klasör ve Dosya Mantığı İŞLETİM SİSTEMİ Kavramı İŞLETİM SİSTEMLERİ İşletim sistemini, bir bilgisayar sisteminde kullanıcı ile iletişim kurarak, donanım ve yazılım nitelikli kaynakların kullanıcılar arasında adil bir biçimde paylaştırılmasını

Detaylı

.. YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA GİDERME KURS PLANI MODÜL SÜRESİ

.. YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA GİDERME KURS PLANI MODÜL SÜRESİ .... YILI BİLGİSAYAR SİSTEM KURULUM BAKIM ONARIM VE ARIZA KURS PLANI KURS MERKEZİNİN ADI ALAN ADI KURSUN ADI. TOPLAM SÜRE BAŞLAMA TARİHİ BİTİŞ TARİHİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ 352 SAAT.. /.. /... /.. /. BİLGİSAYAR

Detaylı

İşletim Sistemleri. B L M Mesleki Te r minoloji I I Ö ğ r e n c i S unumu

İşletim Sistemleri. B L M Mesleki Te r minoloji I I Ö ğ r e n c i S unumu İşletim Sistemleri 1 4011029 R. Serkan Ke s kin 1 401103 9 Ö zcan Akdora B L M4811 - Mesleki Te r minoloji I I Ö ğ r e n c i S unumu Nedir? Bilgisayar donanımını yöneten yazılımdır. Bilgisayar yazılımlarının

Detaylı

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 Ders- 8 Dosya Sistemleri ve Dizinler Yrd. Doç. Dr. Burcu Can Buğlalılar Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Katmanları İçerik Dosya, dosya sistemi ve dizin

Detaylı

Inspiron 3268 Kurulum ve Teknik Özellikleri

Inspiron 3268 Kurulum ve Teknik Özellikleri Inspiron 3268 Kurulum ve Teknik Özellikleri Bilgisayar Modeli: Inspiron 3268 Resmi Model: D13S Resmi Tip: D13S002 Notlar, dikkat edilecek noktalar ve uyarılar NOT: NOT, ürününüzü daha iyi kullanmanıza

Detaylı

Bilgisayar Donanımı. Temel Birimler ve Çevre Birimler. Öğr.Gör.Günay TEMÜR / KAYNAŞLI MESLEK YÜKSEOKULU

Bilgisayar Donanımı. Temel Birimler ve Çevre Birimler. Öğr.Gör.Günay TEMÜR / KAYNAŞLI MESLEK YÜKSEOKULU Bilgisayar Donanımı Temel Birimler ve Çevre Birimler Öğr.Gör.Günay TEMÜR / KAYNAŞLI MESLEK YÜKSEOKULU İçerik Bilgisayarın birimleri; Giriş Çıkış Depolama İşlem Donanım Bileşenleri ve Çalışma Prensipleri

Detaylı

Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne "donanım" denir.

Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne donanım denir. Bilgisayar (Computer) Bilgisayarın fiziksel ve elektronik yapısını oluşturan ana birimlerin ve çevre birimlerin tümüne "donanım" denir. Bilgisayar ve Donanım Ana Donanım Birimleri Anakart (Motherboard,

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Elektronik İmza... 3 Tanım... 3 Mevzuat... 3 Giriş... 3 Akıllı Akis Kart Alındıktan Sonra İzlenecek Adımlar... 4 2. Adım:...

İÇİNDEKİLER. Elektronik İmza... 3 Tanım... 3 Mevzuat... 3 Giriş... 3 Akıllı Akis Kart Alındıktan Sonra İzlenecek Adımlar... 4 2. Adım:... ELEKTRONİK İMZA 1 İÇİNDEKİLER Elektronik İmza... 3 Tanım... 3 Mevzuat... 3 Giriş... 3 Akıllı Akis Kart Alındıktan Sonra İzlenecek Adımlar... 4 1. Adım:... 4 2. Adım:... 4 Sürücü Yükleme Nasıl Yapılır?...

Detaylı

Giriş Çıkış Birimleri:

Giriş Çıkış Birimleri: DONANIM VE YAZILIM Giriş Çıkış Birimleri: Bilgisayara dış ortamdan bilgi girilmesini sağlayan ve girilen bu bilgilerin bilgisayar tarafından işlendikten sonra, tekrar dış ortama çıkarılması için kullanılan

Detaylı

Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu. www.cengizcetin.net

Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu. www.cengizcetin.net Ünite-2 Bilgisayar Organizasyonu Bilgisayar Nedir? Belirli bir sonuç üretmek amacıyla; mantıksal kıyaslamalardan sonuç çıkarabilen, büyük miktarlarda bilgiyi depolayabilen ve gerektiğinde bu bilgileri

Detaylı

İŞ SIRALAMA. İş Sıralamanın Amaçları. İş Sıralama Türleri - 1. İş Sıralama. İş Sıralama Türleri - 2

İŞ SIRALAMA. İş Sıralamanın Amaçları. İş Sıralama Türleri - 1. İş Sıralama. İş Sıralama Türleri - 2 İş Sıralamanın Amaçları İŞ SIRALAMA İşleri zaman içinde işlemciye yerleştirmek Sistem hedeflerine uygun olarak: İşlemci verimi Cevap süresi (response time) Debi (throughput) 23 İş Sıralama İş Sıralama

Detaylı

SORULAR (1-36) SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir?

SORULAR (1-36) SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir? SORULAR (-36) SORU - Aşağıdakilerden hangisi sadece giriş donanımıdır? A) Ses kartı B) Klavye C) Yazıcı D) Ekran SORU -2 Aşağıdakilerden hangisi klavye ve farenin takıldığı portlardan biridir? A) Paralel

Detaylı

Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com. Gölhisar Meslek Yüksekokulu

Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com. Gölhisar Meslek Yüksekokulu Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com Gölhisar Meslek Yüksekokulu İşletim Sistemlerinde Temel Kavramlar Proses (Process) Dosyalar(Files) İş(Job) İstemci / Sunucu (Client/Server) Terminal (Sonda Bulunan)

Detaylı

DOĞRU BAĞLANTILARI MI ARIYORSUNUZ? MARCONNECT TAM DA BUNU SAĞLAR.

DOĞRU BAĞLANTILARI MI ARIYORSUNUZ? MARCONNECT TAM DA BUNU SAĞLAR. DOĞRU BAĞLANTILARI MI ARIYORSUNUZ? MARCONNECT TAM DA BUNU SAĞLAR. MARCONNECT ürünleri ile ilgili en güncel bilgilere web sitemizden ulaşılabilir: www.mahr.com, WebCode 213 Yeni dijital el ölçme ekipmanları,

Detaylı

BİT İN TEMEL KAVRAMLARI. 1-BİT ÜRÜNLERİ 2-BİT ÇEŞİTLERİ 3-DONANIM ve YAZILIM TEKNOLOJİLERİ

BİT İN TEMEL KAVRAMLARI. 1-BİT ÜRÜNLERİ 2-BİT ÇEŞİTLERİ 3-DONANIM ve YAZILIM TEKNOLOJİLERİ BİT İN TEMEL KAVRAMLARI 1-BİT ÜRÜNLERİ 2-BİT ÇEŞİTLERİ 3-DONANIM ve YAZILIM TEKNOLOJİLERİ 1 BİLGİSAYAR NEDİR? Giriş birimleri aracılığıyla girilen bilgileri işleme (aritmetiksel, mantıksal ve karşılaştırma)

Detaylı

TOSHIBA C55-C- 11RSatellite Ci5-5200U 2.20GHz 8GB 1TB 2GB 930M 15.6" INTEL CI5-5200U 2,2GHZ

TOSHIBA C55-C- 11RSatellite Ci5-5200U 2.20GHz 8GB 1TB 2GB 930M 15.6 INTEL CI5-5200U 2,2GHZ C55-C- 11JSatellite Ci5-8GB 1TB 2GB 930M 15.6" C55-C- 11RSatellite Ci5-8GB 1TB 2GB 930M 15.6" C55-C- 13HSatellite Ci5-920M 15.6'' C55-C- 14FSatellite 500GB 15.6" İşletim Sistemi DOS DOS MS WINDOWS DOS

Detaylı

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI. Bilgi Teknolojisi Temel Kavramları

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI. Bilgi Teknolojisi Temel Kavramları TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİSİ KULLANIMI Bilgi Teknolojisi Temel Kavramları Bilgisayar Nedir? Bilgisayar, aritmetiksel işlemler yapabilen, mantıksal kıyaslamalardan sonuçlar çıkarabilen, yüksek kapasitede veri

Detaylı

Kişisel Bilgisayarın Parçaları

Kişisel Bilgisayarın Parçaları DONANIM Donanım Kişisel Bilgisayarın Parçaları Donanım yapısı ve büyüklüğü ne olursa olsun bir bilgisayar dört temel bileşenden oluşmaktadır: Giriş Birimleri Merkezi İşlem Birimi (CPU) Bellek Çıkış Birimleri

Detaylı

MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU

MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU ANKARA MAMAK MEHMET ÇEKİÇ ORTAOKULU BİLGİSAYAR DONANIM BİRİMLERİ Ankara, 2013 Hazırlayan: Mustafa KATLANÇ BİLGİSAYAR DONANIM BİRİMLERİ 1 Bilgisayar Donanım Birimleri Bilgisayar sistemleri, donanım birimlerinin

Detaylı

TEMEL BİLGİTEKNOLOJİLERİ

TEMEL BİLGİTEKNOLOJİLERİ TEMEL BİLGİTEKNOLOJİLERİ Bilgiyi işlemekte kullanılan araçlar ikiye ayrılır. 1- Maddi cihazlar 2-Kavramsal araçlar. Kullanıcıve bilgisayarın karşılıklıetkileşimini sağlayan birimlerin genel adıgiriş-çıkışbirimleridir.

Detaylı

-Bilgisayarı oluşturan iki temel unsurdan diğeri ise YAZILIM dır.

-Bilgisayarı oluşturan iki temel unsurdan diğeri ise YAZILIM dır. YAZILIM -Bilgisayarı oluşturan iki temel unsurdan diğeri ise YAZILIM dır. Elektronik cihazların belirli bir işi yapmasını sağlayan ve komutlardan oluşan programların tümüne verilen isimdir. Yazılım temelde

Detaylı

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ BİL-109 ÖĞRETİM GÖREVLİSİ SEMİH ÇALIŞKAN

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ BİL-109 ÖĞRETİM GÖREVLİSİ SEMİH ÇALIŞKAN BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ BİL-109 ÖĞRETİM GÖREVLİSİ SEMİH ÇALIŞKAN SOFTWARE (YAZILIM) O Sahip olunan bilgisayarların üzerine, onları verimli bir şekilde kullanmak için, çeşitli programlar yüklenir. Bu programların

Detaylı

BÖLÜM 3 3. İŞLETİM SİSTEMİNİN BAŞLICA ÖZELLİKLERİ

BÖLÜM 3 3. İŞLETİM SİSTEMİNİN BAŞLICA ÖZELLİKLERİ BÖLÜM 3 3. İŞLETİM SİSTEMİNİN BAŞLICA ÖZELLİKLERİ Bir işletim sistemi bir anda yalnızca bir kullanıcının bilgisayarı kullanmasına izin veriyor ve birden çok kullanıcının kullanmasına izin vermiyorsa, böyle

Detaylı

Girdi ve Giriş Aygıtları

Girdi ve Giriş Aygıtları Girdi ve Giriş Aygıtları 1 Girdi nedir? Girdi, bilgisayarın belleğine girilen veri ve talimatlardır. 2 Giriş Aygıtları Nelerdir? Giriş aygıtı, kullanıcıların bir bilgisayara veri ve talimatları girmelerine

Detaylı

İŞ SIRALAMA. İş Sıralama 6. İşletim Sistemleri

İŞ SIRALAMA. İş Sıralama 6. İşletim Sistemleri 6 İŞ SIRALAMA İş Sıralama Çok programlı ortamlarda birden fazla proses belirli bir anda bellekte bulunur Çok programlı ortamlarda prosesler: işlemciyi kullanır bekler giriş çıkış bekler bir olayın olmasını

Detaylı

I.Dönem II.Yazılı Çalışma Notları

I.Dönem II.Yazılı Çalışma Notları 2016-2017 I.Dönem II.Yazılı Çalışma Notları Sınav Tarihi : 26-30 ARALIK Soru Sayısı :? Bu dosyanın tamamında sınavda sorulacak soruların %80 i yer almaktadır. Geriye kalan sorular sınavdan önceki ilk konulardandır

Detaylı

İşaret Aygıtları ve Klavye Kullanıcı Kılavuzu

İşaret Aygıtları ve Klavye Kullanıcı Kılavuzu İşaret Aygıtları ve Klavye Kullanıcı Kılavuzu Copyright 2007 Hewlett-Packard Development Company, L.P. Microsoft ve Windows, Microsoft Corporation şirketinin tescilli ticari markalarıdır. Bu belgede yer

Detaylı

ANAKART. Çıkış Birimleri. Giriş Birimleri. İşlem Birimi. Depolama Birimleri. İletişim. Birimleri. Bellek. Birimleri

ANAKART. Çıkış Birimleri. Giriş Birimleri. İşlem Birimi. Depolama Birimleri. İletişim. Birimleri. Bellek. Birimleri ANAKART Giriş Birimleri İşlem Birimi Çıkış Birimleri İletişim Birimleri Bellek Birimleri Depolama Birimleri Anakart Motherboard, Sistem kartı Mainboard gibi isimleri de vardır. Anakart Bilgisayarın en

Detaylı

DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ

DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ DONANIM 07-08 Bahar Dönemi TEMEL BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ Donanım nedir? Donanım bilgisayarı oluşturan her türlü fiziksel parçaya verilen verilen addır. Donanım bir merkezi işlem biriminden (Central Processing

Detaylı

REALTIME LINUX. 3. Linux ve Özgür Yazılım Şenliği Murat Demirten, 16 Mayıs 2004, Ankara

REALTIME LINUX. 3. Linux ve Özgür Yazılım Şenliği Murat Demirten, 16 Mayıs 2004, Ankara REALTIME LINUX 3. Linux ve Özgür Yazılım Şenliği Murat Demirten, 16 Mayıs 2004, Ankara Bu belgeyi, Free Software Foundation tarafından yayınlanmış bulunan GNU Genel Kamu Lisansının 2 ya da daha sonraki

Detaylı

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir.

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir. 1.1.3. Scada Yazılımından Beklenenler Hızlı ve kolay uygulama tasarımı Dinamik grafik çizim araçları Çizim kütüphaneleri Alarm yönetimi Tarih bilgilerinin toplanması Rapor üretimi 1.1.4. Scada Sistemleri

Detaylı

En yaygın kullanılan işletim sistemlerine örnek olarak; Microsoft Windows, Mac OS X, Linux, Android ve ios örnek verilebilir.

En yaygın kullanılan işletim sistemlerine örnek olarak; Microsoft Windows, Mac OS X, Linux, Android ve ios örnek verilebilir. İşletim Sistemleri İşletim sistemi 1, bilgisayarda çalışan, bilgisayar donanım kaynaklarını yöneten ve çeşitli uygulama yazılımları için yaygın servisleri sağlayan bir yazılımlar bütünüdür. İşletim sistemi,

Detaylı

BİLGİSAYAR KULLANMA KURSU

BİLGİSAYAR KULLANMA KURSU 1 2 KURS MODÜLLERİ 1. BİLGİSAYAR KULLANIMI 3 1. Bilişim (Bilgi ve İletişim) Kavramı Bilişim, bilgi ve iletişim kelimelerinin bir arada kullanılmasıyla meydana gelmiştir. Bilişim, bilginin teknolojik araçlar

Detaylı

YAZILIM İŞLETİM SİSTEMLERİ

YAZILIM İŞLETİM SİSTEMLERİ YAZILIM Donanıma işlerlik kazandıran ve bilgisayara bir iş yaptıran (program denilen) komutlar dizisine yazılım denir. Yazılım, fiziksel aygıtların yönlendirilebilmesi için yazılan programlardır. Eğer

Detaylı

İŞLETİM SİSTEMİ İşletim sistemi kullanıcıyla bilgisayar donanımı arasında iletişim sağlayan programdır.

İŞLETİM SİSTEMİ İşletim sistemi kullanıcıyla bilgisayar donanımı arasında iletişim sağlayan programdır. İŞLETİM SİSTEMİ İşletim sistemi kullanıcıyla bilgisayar donanımı arasında iletişim sağlayan programdır. Programların ve donanımların kullanılması için bir çalıştırılması platformu oluşturur. Sistemin yazılım

Detaylı