3-KOMPRESÖRLER Temel Esaslar Termodinamik Kayıplar:

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "3-KOMPRESÖRLER. 3.1- Temel Esaslar. 3.1.1- Termodinamik Kayıplar:"

Transkript

1 3-KOMPRESÖRLER 3.- Temel Esaslar 3..- Termodinami Kayılar: Aşağıdai şeilde, izotermi ve adiyabati sııştırmada omresör işleri aynı PV diyagramı üzerinde gösterilmiştir. Eğimi daha fazla olan eğri adiyabati, diğer eğri ise izotermi sııştırmaya aittir. İzotemi sııştırmada hava sıcalığı sabit alıren, adiyabati sııştırmada sıcalı, T T bağıntısı ile hesalayacağımız şeilde artmatadır. Aynı hacimsel üçülme durumunda; hava sıcalığının da artması nedeniyle basınç, adiyabati olara sıışan havada, izotermi sııştırmaya göre daha fazla artmatadır. Bu nedenle; herhangi bir basınç değerine ulaşıldığında, adiyabati sıışmadai hacım üçülmesi daha az olmatadır. Başa bir ifade ile, sııştırılan basınçtai gaz hacmi adiyabati sııştırmada daha fazla olmatadır. - Şeil diatlice incelenirse; adiyabati sııştırmada mutla sııştırma işinin izotermi sııştırmadai mutla sııştırma işinden daha üçü olduğu görülür. Buna rağmen; adiyabati sııştırmada omresör işi, izotermi sııştırmadai omresör işinden daha büyütür. Bu durum, adiyabati sııştırmada süürme işinin daha fazla olmasından aynalanır. Çünü, adiyabati sııştırmada, sıışmış hava hacmi daha fazladır. Adiyabati olara sıışıren ısınan havayı aynı sıcalıta ullanma mümün değildir. Ayrıca, hava tüetileceği yere gidene adar endiliğinden soğur. Tüetilen hava sıcalığı hemen hemen, omresörün emdiği hava sıcalığında olmatadır.

2 Dolayısıyla; adiyabati olara sıışan hava hacminden ( v -ady ) anca, izotermi sıışan hava hacmi (v -izo ) adarı daha sonra faydalı olmata, hacımlar arasındai farın omresörden süürülmesi için yaılan iş bir enerji aybı olara ortaya çımatadır. Efetif sııştırma işinde izotermi sııştırma aleyhine olan far da göz önüne alınırsa, adiyabati sııştıran omresörün tüettiği enerjiden şeildei taralı alana arşılı gelen ısmı aybolmuş olacatır. İşte bu enerji aybı basınçlı havayı ahalı yaan etenlerden biridir. Yuarıda belirtilen bu enerji aybını önleme için adiyabati sııştırmada havanın ısınmasını önleme, yani mümün olduğunca izotermi eğriye yalaşma gereir. Havanın sııştırılıren soğutulması, yüse aasiteli omresörlerde yeterli soğutma yüzeyinin bulunmaması nedeniyle mümün değildir. Bu yola anca, üçü aasiteli omresörlerde, gömle soğutması denilen soğutma şeli ile gidilebilmetedir. Adiyabati sııştırmada hava sıcalığındai artış, basınçlar arasındai oranla yaından ilgilidir. Aynı sııştırmayı basınç oranlarını üçü tutu ademeli olara yama da mümündür. Bu nedenle, yüse aasiteli omresörlerde hava, ademeli olara sııştırılır ve her ademe arasında omresör dışına alınara soğutulur. Yuarıdai şeilde ii ademeli bir omresöre ait PV diyagramı görülmetedir. Bu şeildei yatay taralı alanlar ademeli sııştırmada önlenemeyen enerji ayılarını, düşey taralı alan ise ademeli sııştırma ile tasarruf edilen enerjiyi göstermetedir İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Önlemleri Kademeli sııştırma, sadece omresör enerjisinden tasarruf etme için değil ayrıca, iş güvenliği ve işçi sağlığı açısından da zorunlu olmatadır. Özellile istonlu omresörlerde iston ile silindir arasındai sürtünmeyi azaltma için yağ ullanılır. Bu yağlar yüse sıcalıta atlayıcı ve zehirli bileşimler oluşturaca şeilde bozulur ve oluşan gazlar ile yağ artıları basınçlı hava içine arışır. Böylece oluşaca

3 tehlieleri önleme için sıışan hava sıcalığının en fazla, ullanılan yağın tutuşma sıcalığının 40 C altında olması istenmetedir. Komresörlerde ullanılabilece yağın tutuşma sıcalığının ise en az 00 C olması öngörülmüştür Kademe Basınç Oranı ve İş Hesabı Aşağıdai bağıntılar incelenirse, hava sıcalığı ve omresörün tüettiği enerjinin basınçlar arası oranla yaından ilgili olduğu tesit edilir. Basınçtai mutla artış mitarı doğrudan önemli değildir. Örneğin; bir atmosferden üç atmosfere sııştırmanın neden olduğu sıcalı artışı ve enerji tüetimi, douz atmosferden yirmi yedi atmosfere sııştırmanın neden olduğu sıcalı artışı ve enerji tüetimine eşittir. Çünü her ii sııştırmada da basınçlar arasındai oran üçtür. Oysa, birinci sııştırmada mutla olara sadece ii atmosferli sııştırma oluren, iinci sııştırmada on seiz atmosferli basınç artışı olmuştur. Herhangi bir basınç değerine ademeli sııştırma ile T T 4 W v ulaşılaca ise seçilece en aılcı yol, ademe basınç oranlarını sabit tutmatır. Böylece; hem ademe sonu sıcalılar, hem de her ademedei omresör işleri dolayısıyla motor güçleri en üçü değere sahi olur. Ço ademeli omresörlerde omresör giriş basıncı ( il ), omresör çıış basıncı ( son ), ademe basınç oranı ( x ) ve ademe sayısı ( n ) arasındai ilişiyi şöyle urabiliriz: x a il a a a3 a - son a(n-) a il a a a3 a. son a(n-) x n son il x n x son il n Kademe basınç oranları ve her ademeye giren hava sıcalıları birbirine eşit değil ise, omresör tolam işini bulma için her ademedei omresör işlerinin ayrı ayrı tolanması gereir. Eğer, ademe basınç oranları ve ademelere giren hava sıcalıları birbirine eşit ise bu tolama işini şu şeilde olayca yaabiliriz.

4 a a3 a a - a a a a - a v W v W v W a a a a olduğundan v v T T T n v n W Ara Soğutucu: Havanın sııştırılma esnasında soğutulması basınç oranının ve hava mitarının düşü olması halinde mümündür. Nihai basıncın 5 at den büyü olması durumunda ço ademeli sııştırma gereli olur ve hava her ademe arasında ara soğutucuya alınara soğutulur. Ara soğutucular sıca havayı, yalaşı olara omresörün emdiği hava sıcalığına adar soğutabilmelidir. Bunun sağlanabilmesi için soğutucuda yeterli soğutma yüzeyinin oluşturulması gereir. Bir atmosferdei 000 m 3 havayı

5 soğutabilme için yalaşı - 5 m li soğutma yüzeyine ihtiyaç vardır. Soğutucuya giren su, soğutucudan çıaca olan hava sıcalığından 0 C daha soğu olmalıdır. Ayrıca, su soğutucuda normal olara 0 C den fazla ısınmamalıdır. Su içindei irecin, soğutucu içindei borularda çöelmemesi için su sıcalığı 40 C nin üzerine çımamalıdır. Küçü omresörlerde silindirin doğrudan soğutulması durumunda 000 m 3 hava için 3 m 3 suya ihtiyaç vardır. Ara soğutucudan geçece su mitarı şöyle hesalanabilir. m c s ( t t ) m c ( t t ) burada, c ve c 0. 4 olara alınırsa; s s h h h olur. m s 0. 4 t t h s t t h s m h Komresör Gücü Hesabı: Daha öncede belirtildiği gibi, adiyabati omresör işi izotermi omresör işinden fazladır. Aradai enerji farı soğutucularda veya şebeede ısı enerjisi olara dış ortama yayılmatadır. Politroi sııştıran omresörlerde de bu enerji aybı açınılmaz olara arşımıza çıar. Diğer yanda, omresörün endi yaısal özellilerinden aynalanan enerji ayılarıda ( sürtünme ve türbülans ayıları gibi) vardır. Tüm enerji ayıları izotermi randımanla göz önüne alınmış ve bu nedenle omresörün motor gücü hesabında izotermi omresör işi esas olara alınmıştır V log P η [ W ] izo η me Bu bağıntıdai η omresörle motor arasındai meani sistemlerin randımanıdır. me 3.- Komresörlerin Yaısal Özellileri Komresörler basınçlı hava üretme amacıyla ullanılan mainelerdir. Madencilite genel olara açı hava basıncında emilen hava 6-7 atmosfere sııştırılara ullanılır. Ayrıca, basınçlı hava loomotifleri için atmosfere basan omresörlere de uygulamada rastlanmatadır. Ço uzun şebeelerde, düşen hava basıncını terar artırma amacıyla 4 atmosferden 6-8 atmosfere hava basan ara omresörleri de seyrete olsa görme mümündür. Komresörleri, istonlu veya türbo omresörler olma üzere ii ana gruta tolama mümündür. Pistonlu omresörlerin basınçları yüse(50 at gibi), debileri

6 düşütür. Debileri 00 m 3 /h 'ten m 3 /h 'e adar değişebilir. Turbo omresörler ise en fazla 0-30 atmosfere adar basılabilir buna arşın, aasiteleri yüsetir. Minimum aasiteleri m 3 /h in altına inemez. Maden ocalarında sıça tüetilen m 3 /h seviyelerindei basınçlı hava bu tür omresörlerle üretilir Pistonlu Komresörler Pistonlu omresörler endi aralarında üç gruba ayrılır. Asiyal Pistonlu Komresör Lamelli Komresör Vidalı Komresör Asiyal Pistonlu Komresörler Asiyal istonlu omresörler, bir silindir ve bu silindir içinde doğrusal hareet yaan istondan oluşur. Piston te yüzeyi ile sııştırma yaabileceği gibi, dönüşümlü olara ii yüzeyi ile de sııştırma yaabilir. İi yüzeyi ile sııştırma yaan istonların her ii yüzeyinin de eşit büyülüte olması geremez. Şeillerde örneği verilen istonlu omresörlerde olduğu gibi, iston yüzeyleri sııştırılan havanın hacmi ile orantılı olara farlı büyülülerde olabilir. Düşü basınçlarda (7-8 at adar) çalışan omresörler genellile istonunun te yüzeyi ile sııştırma yaan, ii ademeli ve ara soğutmalı omresörlerdir. Kademe basınç oranı arasında değişir. Kaasiteleri niseten yüsetir. Asiyal istonlu omresörler buhar gücü veya eletri enerjisi ile tahri edilirler. Buhar gücünden yararlanma hem eonomi olmata hem de omresörün çalıştırılması açısından olaylılar sağlamatadır. Yüse aasiteli omresörlerde genellile buhar gücünden yararlanılır Küçü aasiteli istonlu omresörler ise sadece eletri motorları ile tahri edilirler Aşağıdai şeilde maden ocaları için basınçlı hava üreten, ii ademeli, ara soğutmalı asiyal istonlu omresör görülmetedir. Her ademe ayrı bir buhar

7 motoru ile çalıştırılmata ve bir ran mili ile motorlar arası uyum sağlanmatadır. Motorlara verilen buhar mitarını vanalar ile olayca ayarlama ve böylece omresörün çalışma hızını, buna bağlı olara aasitesini değiştirme mümündür. Basınçlı hava loomotifleri için 0 at'e adar varan yüse basınçlı hava gerelidir. Yüse basınçlı hava basan omresörler ademeli istona sahitirler. Kademe sayısı 3, 4 veya 5 olabilir. Aşağıdai şeilde beş ademeli yüse basınç omresörü görülmetedir. Düşü basınç ademeleri arasındai ara soğutucular ii ademeli omresörlerde olduğu gibidir. Yani, ara soğutucuda soğu su borular içinde aar ve boruların çevresinde hava dolaşır. Yüse basınç ademelerinde ise; hava borular içinde hareet eder, boruların çevresinde soğutucu su dolaşır. Aşağıdai şeilde 7-8 atmosfere adar basan istonlu omresörlerin izotermi randımanları verilmiştir. Görüleceği gibi, izotermi randıman omresör aasitesi ile yaından ilgili dir. 000 m 3 /h aasiteli omresörün randımanı %70 mertebesine ulaşıren, 800 m 3 /h aasiteli omresörün randımanı %59 olmatadır.

8 İzotermi Randıman [ % ] Kaasite [ Nm 3 /h ] 7 İzotermi Randıman [ % ] Kaasite [ Nm 3 /h ] Lamelli Komresörler Yandai şeilde Lamelli omresör şemati olara gösterilmiştir. Kendi eseni etrafında dönen iston üzerinde ince anallar ve bu anallar içinde serbestçe hareet edebilen lameller mevcuttur. Piston dönmeye başladığında lameller merezaç uvvetinin etisi altında dışarı doğru çıar ve silindir iç yüzeyine bastırırlar. Lameller arasında oluşan odacılara hasedilen hava, odacı hacmi üçüldüçe sııştırılmış olur. Şeildei I No'lu odacıta emilen hava bulunur. Bu odacığın hacmi odacı adedi ile çarılırsa bir devirde emilen hava hacmi hesalanır. I No'lu odacı, dönere II No'lu odacı onumuna gelince, sıışma sona ermiş olur. Komresör dışındai sua ise omresör durduğunda şebee havasının omresöre geri dönmesini önler.

9 Çalışma rensibi basit olan bu omresörün rati uygulaması o adar olay olmamatadır. Yüse aasitelere ulaşabilme, açaları minimuma indirebilme için istonun yüse devirle dönmesi gereir. Diğer tarafta yüse dönme hızı, lamellerin silindir iç yüzeyine daha fazla bastırılmasına ve dolayısıyla aşınmaların artmasına neden olur. Aşınmaları azaltaca önlemler üzerinde titizlile durma gereecetir. Bu tür omresörlerde gömle soğutması yaılara te ademede 4 atmosfere ulaşılmatadır. Basınç değerini 7-8 atmosfere çıarabilme için, asiyal istonlu omresörlerde olduğu gibi, ara soğutmalı birbiri ile seri olara çalışan ii omresör gerelidir. Kaasiteleri 6000 m 3 /h 'e adar çıabilmetedir. Çoğunlula eletri motoru ile tahri edilirler. Boyutları, asiyal istonlu omresörün boyutlarından üçütür...3- Vidalı Komresörler Yandai şeil bir vidalı omresörü şemati olara gösterilmiştir. Şeilde görüldüğü gibi, vida dişleri yarım daire şelindedir. Komresör dişleri şeilde görüldüğü gibi döndüğünde; E'den giren hava, dişler ile silindir iç yüzeyi arasında hasedilere basınç bölmesine götürülür ve burada basınçlı ortama (A) sııştırılara itilir. Bu omresörün ii mili vardır. C milini motor tahri eder. Bu milin hareeti d ve e dişlileri üzerinde f miline iletilir. Vidalar hareet ederen ne endi aralarında nede silindir iç yüzeyine sürtünürler. Bu nedenle aşınma hiç yotur. Vidalar yağlanmadığı için sııştırılan gaza yağ artılarının da arışma tehliesi yotur. Basınç odası ile hava emiş odası esin sınırlarla ayrılmamış olmasına rağmen genede hava açaları ço azdır. Yüse devirli omresörlerdir. Küçü basınç değerleri te ademede, 7-8 atmosferli basınçlar ise ara soğutmalı olara ii ademede elde edilir. Kaasiteleri m 3 /h arasında değişir.

10 3..- Turbo Koresörler Yaısal Özelliler Turbo omresörler esas olara santrifüj tulumbalar gibi aım maineleridir. Konularımızla ilgili olara; tulumbalardai aışan su ien, turbo omresörlerde aışan havadır. Her ii maine de üzerinde anatlar bulunan bir dizi çar (fan) dan oluşur. Aışan çara as doğrultusunda girer ve onu radyal, yani asa di olara ter eder. Aışanı asa di yönde hareet ettiren uvvet, anatların sağladığı dönme hareeti sırasında azanılan merezaç uvvetidir. Bu tür maine isimlerinin bir ısmında ullanılan santrifüj sıfatını bu gerçeğe dayanmatadır. Kanatlar sahi olduları meani enerjiyi aışana ısmen hız, ısmen de basınç enerjisi olara havaya yülerler. Aışan hava olunca hava moleülleri bir yandan hızlanıren bir yandan da sıışırlar. Asıl sıışma işlemi diffüzörde meydana gelir. Diffüzör omresörün gövdesinde yer alır ve hareetsizdir. Kanadı ter eden hava diffüzöre girer ve burada hızından aybeder. Böylece moleüllerinin ineti enerjisi otansiyel yani basınç enerjisine dönüşmüş olur. Basıncın ii değişi yoldan üretilmiş olması turbo omresörlerde randımanın düşü olmasına neden olur. Diffüzörden çıan hava maine gövdesinde yer alan ve sabit olan tolama analı ile bir sonrai çara sev edilir. Turbo omresörde anatların alt ısmı daima havayı esece şeilde şeillendirilir. Kanatın üst ısmı ise dönme esenine di, iç büey veya dış büey şeilde olabilir Üst ısmı iç büey olan anatlarda hava, diğer anat türlerine göre, anadı daha yüse hızla ter eder. Bu nedenle anat tarafından uygulanan meeni enerjinin büyü bir ısmı hız enerjisine, daha üçü ısmı ise basınç enerjisine dönüşür. Dış büey anatlarda durum tersinedir. Turbo omresörlerde üst ısmı dış büey ıvrımlı olan anatlar ullanılır. Böylece meani enerji, daha büyü bir oran ile doğrudan basınç enerjisine dönüştürülür ve randıman niseten yüselmiş olur.

11 Pratite, anatlarının üst ısmı dönme esenine di olan bir çarın oluşturduğu basınç farı "v /8" bağıntısı ile hesalanır. Bu bağıntı, birimi metre aışan sütunu olma üzere, hem santrifüj tulumba hem de turbo omresör için geçerlidir. Bağıntıdai v aışanın anadı ter ederen sahi olduğu hızın bir bileşeni olan çevresel hızı göstermetedir. Çevresel hız v anata eti eden tei uvvetlerini de belirleyen önemli bir fatördür. Prati uygulamada çarın dönme hızına bir sınır oyma gereir. Kanatlardai aşınmalar nedeniyle santrifüj tulumbalarda uygulanan çevresel hızlar m/s arasında alıren, malzeme muavemeti nedeniyle turbo omresörlerde m/s nin üzerine çıılmamatadır. Basınç birimini atmosfere dönüştürebilme için aşağıdai formülü ullanma v δ gereir. Bu formüle göre türbo omresörlerde; anatların 0 m/s 'li çevresel hızla dönmesi halinde, at 'dei hava anca, at 'e sııştırılabilir. Basıncın, at 'e yüselebilmesi için anat çevresel hızının 65 m/s olması gereir. Çevresel hızın m/s olması halinde ise bir atmosferde emilen havanın basıncı en fazla,65 at 'e çıabilir. Maden ocalarında ullanılan yalaşı 7 at basıncındai havayı üretece omresörün ço sayıda çarı olması gereir. Malzeme muavemeti açısından çevresel hızın 65 m/s değerinde olması tavsiye edilmetedir. Bu hızla elde edilen basınç oranı yalaşı, dir. Ço ademeli sııştırmada ademe basınç oranı, alındığında 7 at 'li havayı basabilme için ademeye, yani çara geresinme vardır. n x log 7 log n log x log. Çevresel hız ile devirsel hız arasındai ilişiyi v π d n şelinde ifade ederse omresör imalatında edinilen tecrübeleri anlama daha olay olacatır. Çar çaı, yani anat yüseliği ile devir sayısı bir çarın oluşturduğu basınç farını belirleyen önemli ii büyülütür. Aynı basınç farını elde edebilme için devir sayısı üçü ise anat yüseliğinin büyü; devir sayısı büyü ise anat yüseliğinin üçü tutulması mümündür. Kanat genişliği ise aasite üzerinde etili olan bir büyülütür. Kaasite büyü ise anat genişliği büyü, aasite üçü ise anat genişliği üçü tutulmalıdır. Yüselilerine göre genişliği üçü olan anatların randımanları büyü oranda düşer. Yeterli bir randımanın tutturulabilmesi için anatın genişliği ile yüseliği arasındai oranın belli bir sınır değerin altına inmemesi gereir. Ço ademeli omresörlerde tüm çarları aynı mil üzerine dizme ala gelen il yöntemdir. Böylece her çar aynı devirsel hızla hareet eder. Diğer yanda,

12 ademe basınç oranlarının aynı tutulabilmesi için çar çalarının, yani anat yüselilerinin de birbirine eşit olması il baışta uygun olur. Anca, sıışan havanın hacmi üçülecetir. Havanın geçtiği ademe sayısı arttıça anatların süürdüğü hava hacmi azalaca, dolayısıyla anat genişlilerinin ilerleyen ademelerde üçülmesi gereecetir. Bu durum, sabit alan anat yüselileri yanında anat genişlilerinin azalmasına ve dolayısıyla randımanın gittiçe düşmesine neden olur. Randımanlardai bu düşüşü abul edilebilir sınırlar içinde tutabilme için ademe basınç oranlarının eşit tutulması şelindei istemden vazgeçilmiş, anat yüselileri ademe sırası arttıça bir mitar azaltılmıştır. Bu yaı tarzını aşağıdai şeilde görülen türbo omresörde izleme mümündür. Son çarın da randımanlı sııştırma yamasına iman veren hava mitarı olduça yüsetir ve bu durum türbo omresörlerin neden yalaşı m 3 /h li aasitenin altında eonomi olara çalıştırılamadılarını açılar. Te mil üzerine sıralanan çarlar ile oluşan türbo omresörler anca aasitenin yüse olması durumunda randımanlı olmatadır. Düşü aasiteli omresörlerde ise son ademelerdei randıman düşüşü abul edilemeyece derecede büyütür. Türbo omresörün sağladığı avantajlardan daha üçü aasitelerde de yararlanma amacıyla başa bir yaı tarzı daha geliştirilmiştir. Bu iinci yaı tarzında bütün çarları aynı mil üzerine bağlama firinden vazgeçilmiştir. Mil sayısı iiye

13 çıarılmış, böylece çarların devirsel hızlarını ii gru halinde de olsa değiştirme mümün olmuştur. Ayrıca çar sayısı dörde indirilmiş, buna rağmen istenilen basınca ulaşabilme için 50 m/s li çevresel hızlarla çalışılmıştır. Yuarıdai şeilde bu tür bir omresör şemati olara verilmiştir. Eletri motorunca döndürülen dişli çar (a), diş sayıları farlı olan (b) ve (c) dişli çarlarını döndürmetedir. Üzerinde () ve () No'lu il ademe çarlarını bulunan mil daha düşü devirsel hızla döneren (3) ve (4) No'lu son ademe çarları yüse hızla dönmetedir. Bu yöntemle; aasiteleri m 3 /h, izotermi randımanları % 6-66 olan ve 5-6 atü 'ye hava basan omresörler üretilmiştir Türbo omresörlerde soğutma, ara soğutucu veya gömle soğutması ile gerçeleştirilir. Ara soğutucu ullanılıren, her üç ademe ile bir gru oluşturulmuş, her gru arasına bir soğutucu yerleştirilmiştir. Böylece ademeli omresörde üç ara soğutucu bulunur. Gömle soğutmada soğutucular çarlar arasında bulunur. Türbo omresörler buhar türbini veya eletri motoru ile tahri edilir. Buharla tahri edilen sistemlerde buhar debisini ayarlayara omresör devrini ayarlama olayca mümündür. Eletri motorlarında ise motorun minimum devir sayısı altına inme anca dişli meanizma ullanmala mümündür. Türbo omresörlere ait izotermi randıman eğrisi yuarıdai şeilde verilmiştir. Görüldüğü gibi, izotermi randıman bu tür omresörlerde de omresör aasitesi ile yaından ilgilidir. Türbo omresör randımanı ile istonlu omresör randımanı arşılaştırıldığında türbo omresör randımanının düşü olduğu tesit edilir. Meani randımanlar açısından türbo omresörler daha iyi durumda olmalarına rağmen, türbülans ayıları ve hava sürtünmeleri nedeniyle türbo omresör izotermi randımanı düşü olmatadır Geri Teme Olayı Aşağıdai şeil 'de türbo omresör Kaasite-Basınç diyagramı verilmiştir. Görüleceği gibi eğrinin şeli santrifüj tulumba eğrisine ço benzer. Çeşitli motor devrilerinde elde edilen eğrilerin i notalarını birleştiren eğriye Geri Teme Sınırı

14 denmetedir. Bunun nedenini şöyle açılayabiliriz: Bu eğrinin sağındai alanda omresör ile basınçlı hava şebeesi uyum içinde çalışır. Örneğin, ocata hava tüetimi artı şebeeden çeilen hava omresörün ürettiğinden fazla olursa şebee basıncı düşer. Şebee basıncının düştüğünü gören omresör endi arateristiğine uygun olara daha fazla hava basmaya başlar ve böylece ocata artmış olan hava ihtiyacını arşılar. Bu durumun tersi olu ocatai hava tüetimi azalırsa, şebee basıncı artar. Yüselen şebee basıncı arşısında omresörde ürettiği hava mitarını azaltmaya ve dolayısıyla ocatai hava tüetimine aya uydurmaya başlar. Komresör ile şebee arasındai bu uyumu geri teme sınırının sol tarafındai alanda görme mümün değildir. Ocatai hava tüetimi azaldığında şebee basıncı artaren, omresör ürettiği hava mitarını azaltaca olursa bastığı havanın basıncı düşecetir. Bu durumda şebee basıncı, omresördei basınçtan fazla olduğu için şebeedei hava omresöre hücum edecetir. Geri teme olara isimlendireceğimiz bu olay omresör çıışındai suabın devreye giri şebee ile omresörün ilişisini esmesine adar devam eder. Suabın devreye girmesi ile şebeeye hava gitmediği için şebee basıncı düşmeye başlar. Şebee basıncı, omresörün hava üretmeden sağladığı basınç değerinin altına düşmesi halinde sua devreden çıar ve omresör şebeeye terar hava basmaya başlar. Bu anda omresörün çalışma notası, geri teme sınırının sağ tarafında aynı basınç değerine arşılı gelen aasite notasına sıçrar. Bu durumda üretilen hava mitarı tüetilen hava mitarından gene fazladır, omresörün çalışma notası hızla geri teme sınırının sol tarafına ayar ve geri teme olayı yeniden başlar. Tehlieli olan bu olayın önlenmesi gereir. Bu onuda ala gelen il yol hava tüetimini yaay olara artırmatır. Ocatai hava tüetiminin geri teme sınırının altına düşmesi halinde bir vana açılara basınçlı hava dış ortama verilir. Bu işlem elle yaılacağı gibi otomati olara da gerçeleşebilir. Hava tüetiminin yaay olara

15 artırılması eonomi olmayan bir yöntemdir ve anca geri teme olayı ile e sı arşılaşmayan ocalarda uygulanabilir. Zararı bir mitar azaltma için basınçlı hava serbest ortama değil de bir türbine verilere omresöre yardımcı olunabilir. Geri teme olayının sıça görüldüğü işletmelerde ullanılabilece bir diğer yöntem ise omresör ile şebee bağlantısını esme ve omresörü şebee basıncı düşene adar boşta çalıştırmatır. Bu yöntemin uygulanabilmesi için şebeenin de ço büyü olması gereir. Şebee böylece bir hava deosu gibi görev yaar. Boşta çalışan omresörde ısınmalar hızla artar, bunu önleme için dışarıya bir mitar hava verme gereir. Bu yöntem gene de birinci yöntemden daha eonomitir. Turbo omresörün normal aasitesi, izotermi randımanın en yüse olduğu notada emilen hava mitarı olara belirlenir. Basılan hava mitarı bunun altına veya üstüne çıaca olur ise izotermi randıman düşece, yani enerji maliyeti artaca demetir. Geri temeye neden olaca aasite normal aasitenin ço altındadır, buna bağlı olara izotermi randıman düşü, enerji maliyetide yüse olur. Bu durum geri teme olayının bir diğer olumsuz yanını oluşturur. Yuarıdai şeil 'de verilen omresörün normal aasitesi 4000 dev/da için m 3 /h olu,bu devirde geri teme aasitesi 8000 m 3 /h 'dir. Ocağın ortalama hava tüetimi de m 3 /h ise bu omresörün seçimi uygun olur ve çeşitli nedenlerle ocatai hava tüetimi % 40 oranında azalsa bile, geri teme olmadan, omresörde bu tüetime aya uydurabilir. Ocağın ortalama hava tüetimi omresör normal aasitesinin altında ise, % 40'lı uyum ayı daha da azalaca ve omresör, hava tüetimindei dalgalanmalara bağlı olara ço sı geri temeye başlayacatır. Bu nedenle omresör seçeren, ocağın ortalama hava tüetimini mümün olduğunca iyi satama ve uyum aralığı geniş olan omresörleri seçme gereir. Komresör yaımındai gelişmeler sayesinde, omresör aasitesini geri teme olmadan normal aasitesinin % 60 'na adar indirme mümündür. Basınçlı hava mainelerinin randımanlı bir şeilde çalışabilmesi için hava basıncının sabit tutulması gereir. Hava tüetimi değiştiçe omresör bunu nasıl arşılayacatır? Basınç sabit alaca şeilde hava mitarını değiştirebilmenin il yolu, motor devrini değiştirmetir. Şeil 'dei örnete motor 4000 dev/da hızla çalışıren omresör 5.5 atü'de m 3 /h hava basmatadır. Motor devri 460 dev/da'ya yüseltilirse, basınç sabit alma şartı ile m3/h hava basılabilir. Benzer şeilde, motor hızı 395 dev/da'ya düşürülürse basılan hava mitarıda 7000 m 3 /h e düşer. Deme i, örne olara verilen omresörle basınç 5.5 atü olma üzere hava mitarını 7000 m 3 /h ile m 3 /h arasında değiştirme mümündür. Bunun için yaılaca te şey motor devrini değiştirmetir. Sabit basınçta hava mitarı ayarı bu yöntemle en olay ve eonomi şeilde gerçeleşmiş olur. Motor hızını ayarlama yeterli olmaz ise emilen veya basılan havayı boğma gereir. Bu yöntemde enerji ayıları açınılmaz olur. Anca, eletri motorları ile tahri edilen omresörlerde motor devrini istenildiği gibi değiştirme mümün olmadığından emilen havayı boğma yönteminden vazgeçilemez Pistonlu ve Turbo Komresör Karşılaştırması Turbo omresörlerde hava aımı sürelidir ve havada yağ alıntıları yotur. Turbo omresörlerin urulması için gereen alan aynı güçtei istonlu omresöre gereen alanın /5 adardır. Aynı şeilde temel yaısıda turbo omresörde üçü ve hafiftir.

16 Turbo omresörde istonlu omresörde bulunan subalar bulunmadığı için daha az arıza yaar. Turbo omresör yağ tüetimi azdır. Satınalma maliyeti turbo omresörde daha azdır. Baım ve onarım maliyetleri de benzer şeilde azdır. Enerji maliyetlerinde durum tam tersinedir. Özellile üçü aasiteli turbo omresörlerin izotermi randımanı ço üçütür. Eonomi açıdan, m 3 /h 'in altında istonlu, üstünde ise turbo omresörler avantajlıdır. Bu sınır süreli ullanılmayan omresörlerde 8000 m 3 /h düşer. Yüse basınçlar için istonlu omresörlerden vazgeçilemez. Hız ayarı ço olay olduğu için buhar uvvetinden yararlanma daima avantajlıdır.

BASINÇ BİRİMLERİ. 1 Atm = 760 mmhg = 760 Torr

BASINÇ BİRİMLERİ. 1 Atm = 760 mmhg = 760 Torr BASINÇ BİRİMLERİ - Sıı Sütunu Cinsinden anılanan Biriler:.- orr: C 'de yüseliğindei cıa sütununun tabanına yaış olduğu basınç bir torr'dur..- SS: + C 'de yüseliğindei su sütununun tabanına yaış olduğu

Detaylı

2. TRANSFORMATÖRLER. 2.1 Temel Bilgiler

2. TRANSFORMATÖRLER. 2.1 Temel Bilgiler . TRANSFORMATÖRLER. Temel Bilgiler Transformatörlerde hareet olmadığından dolayı sürtünme ve rüzgar ayıpları mevcut değildir. Dolayısıyla transformatörler, verimi en yüse (%99 - %99.5) olan eletri maineleridir.

Detaylı

doğru orantı doğru orantı örnek: örnek:

doğru orantı doğru orantı örnek: örnek: doğru orantı Kazanım :Doğru orantılı ii çolu arasındai ilişiyi tablo veya denlem olara ifade eder. Doğru orantılı ii çoluğa ait orantı sabitini belirler ve yorumlar. doğru orantı İi çolutan biri artaren

Detaylı

k = sabit için, Nikuradse diyagramını şematik olarak çiziniz. Farklı akım türlerinin

k = sabit için, Nikuradse diyagramını şematik olarak çiziniz. Farklı akım türlerinin İ. T. Ü İ N Ş A A T F A K Ü L T E S İ - H İ R O L İ K E R S İ BORU İÇERİSİNEKİ BASINÇLI AKIMLAR - 1 Ci sabit için, Niuradse diyagramını şemati olara çiziniz. Farlı aım türlerinin i bölgelerini gösteriniz

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB 405 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI - 3

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB 405 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI - 3 ONOKUZ MAYIS ÜNİVERSİESİ MÜHENİSLİK FAKÜLESİ KİMYA MÜHENİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB 405 KİMYA MÜHENİSLİĞİ LABORAUVARI - 3 ENEY 5: KABUK ÜP ISI EĞİŞİRİCİ ENEYİ (SHALL AN UBE HEA EXCHANGER) EORİ ISI RANSFERİ Isı,

Detaylı

ile plakalarda biriken yük Q arasındaki ilişkiyi bulmak, bu ilişkiyi kullanarak boşluğun elektrik geçirgenlik sabiti ε

ile plakalarda biriken yük Q arasındaki ilişkiyi bulmak, bu ilişkiyi kullanarak boşluğun elektrik geçirgenlik sabiti ε Farlı Malzemelerin Dieletri Sabiti maç Bu deneyde, ondansatörün plaalarına uygulanan gerilim U ile plaalarda birien yü Q arasındai ilişiyi bulma, bu ilişiyi ullanara luğun eletri geçirgenli sabiti ı belirleme,

Detaylı

DİŞLİ ÇARKLAR I: GİRİŞ

DİŞLİ ÇARKLAR I: GİRİŞ DİŞLİ ÇARKLAR I: GİRİŞ Prof. Dr. İrfan KAYMAZ Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Giriş Dişli Çarklar Bu bölüm sonunda öğreneceğiniz konular: Güç ve Hareket İletim Elemanları Basit Dişli Dizileri

Detaylı

İKLİMLENDİRME VE SOĞUTMA TEKNOLOJİLERİ

İKLİMLENDİRME VE SOĞUTMA TEKNOLOJİLERİ AKDENİZ ÜNİVERSİESİ EKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU İKLİMLENDİRME VE SOĞUMA EKNOLOJİSİ İKLİMLENDİRME VE SOĞUMA EKNOLOJİLERİ DERS NOLARI ORHAN KISA Maina Yüse Mühendisi Öğretim Görevlisi ANALYA-0 . SOĞUMANIN

Detaylı

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR. Prof. Dr.

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR. Prof. Dr. T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. Aydın DURMUŞ EYLÜL 2011 SAMSUN SANTRĠFÜJ POMPA DENEYĠ 1. GĠRĠġ Pompa,

Detaylı

MAK341 MAKİNA ELEMANLARI I 2. Yarıyıl içi imtihanı 24/04/2012 Müddet: 90 dakika Ögretim Üyesi: Prof.Dr. Hikmet Kocabas, Doç.Dr.

MAK341 MAKİNA ELEMANLARI I 2. Yarıyıl içi imtihanı 24/04/2012 Müddet: 90 dakika Ögretim Üyesi: Prof.Dr. Hikmet Kocabas, Doç.Dr. MAK3 MAKİNA EEMANARI I. Yarıyıl içi imtihanı /0/0 Müddet: 90 daia Ögretim Üyesi: Prof.Dr. Himet Kocabas, Doç.Dr. Cemal Bayara. (0 puan) Sıı geçmelerde sürtünme orozyonu nasıl ve neden meydana gelir? Geçmeye

Detaylı

POMPALAR FLYGT SUMAK FLYGT POMPA

POMPALAR FLYGT SUMAK FLYGT POMPA POMPALAR FLYGT FLYGT POMPA Flygt Experior, son teknoloji hidrolik kısmı, üstün verimlilikteki motorlar ve akıllı kontrollerden oluşan üç ana işlevin avantajlarını içerir. Flygt Experior, kurulumu ve çalıştırılması

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNDE KANATÇIK YÜZEYİNDEKİ SICAKLIK DAĞILIMININ SONLU FARKLAR METODU İLE ANALİZİ

GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNDE KANATÇIK YÜZEYİNDEKİ SICAKLIK DAĞILIMININ SONLU FARKLAR METODU İLE ANALİZİ TEKNOLOJİ, Cilt 7, (2004), Sayı 3, 407-414 TEKNOLOJİ GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNDE KANATÇIK YÜZEYİNDEKİ SICAKLIK DAĞILIMININ SONLU FARKLAR METODU İLE ANALİZİ ÖZET Himet DOĞAN Mustafa AKTAŞ Tayfun MENLİK

Detaylı

ITAP Fizik Olimpiyat Okulu

ITAP Fizik Olimpiyat Okulu Ei Aralı Seviyesinde Denee Sınavı. Uzunluğu R/ olan bir zincirin ucu yarıçapı R olan pürüzsüz bir ürenin tepe notasına bağlıdır (şeildei ibi). Bilinen bir anda bu uç serbest bıraılıyor. )Uç serbest bıraıldığı

Detaylı

k olarak veriliyor. Her iki durum icin sistemin lineer olup olmadigini arastirin.

k olarak veriliyor. Her iki durum icin sistemin lineer olup olmadigini arastirin. LINEER SISTEMLER Muhendislite herhangibir sistem seil(ref: xqs402) dei gibi didortgen blo icinde gosterilir. Sisteme disaridan eti eden fatorler giris, sistemin bu girislere arsi gosterdigi tepi ciis olara

Detaylı

MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 4

MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 4 Akışkanlar ile ilgili temel kavramlar MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 4 Yrd. Doç. Dr. Yüksel HACIOĞLU Su,, gaz, buhar gibi kolayca şekillerini değiştirebilen ve dış etkilerin etkisi altında kolayca hareket

Detaylı

28/5/2009 TARİHLİ VE 2108/30 SAYILI KURUL KARARI 11 HAZİRAN 2009 TARİHLİ VE 27255 SAYILI RESMİ GAZETEDE YAYIMLANMIŞTIR.

28/5/2009 TARİHLİ VE 2108/30 SAYILI KURUL KARARI 11 HAZİRAN 2009 TARİHLİ VE 27255 SAYILI RESMİ GAZETEDE YAYIMLANMIŞTIR. 28/5/2009 TARİHLİ VE 2108/30 SAYILI KURUL KARARI 11 HAZİRAN 2009 TARİHLİ VE 27255 SAYILI RESMİ GAZETEDE YAYIMLANMIŞTIR. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: ELEKTRĠK PĠYASASI DENGELEME VE UZLAġTIRMA YÖNETMELĠĞĠ

Detaylı

= + ise bu durumda sinüzoidal frekansı. genlikli ve. biçimindeki bir taşıyıcı sinyalin fazının modüle edildiği düşünülsün.

= + ise bu durumda sinüzoidal frekansı. genlikli ve. biçimindeki bir taşıyıcı sinyalin fazının modüle edildiği düşünülsün. 4.2. çı Modülasyonu Yüse reanslı bir işaret ile bilgi taşıa, işaretin genliğinin, reansının veya azının bir esaj işareti ile odüle edilesi ile gerçeleştirilebilir. Bu üç arlı odülasyon yöntei sırasıyla,

Detaylı

BİYOGAZ BESLEMELİ GAZ MOTORLU BİR KOJENERASYON SİSTEMİNİN TERMOEKONOMİK ANALİZİ THERMOECONOMIC ANALYSIS OF A BIOGAS ENGINE POWERED COGENERATION SYSTEM

BİYOGAZ BESLEMELİ GAZ MOTORLU BİR KOJENERASYON SİSTEMİNİN TERMOEKONOMİK ANALİZİ THERMOECONOMIC ANALYSIS OF A BIOGAS ENGINE POWERED COGENERATION SYSTEM Isı Bilimi ve Teniği Dergisi, 33,, 91, 13 J. of Thermal Science and Technology 13 TIBTD Printed in Turey ISSN 133615 BİYOGAZ BESLEMELİ GAZ MOTORLU BİR KOJENERASYON SİSTEMİNİN TERMOEKONOMİK ANALİZİ Ayşegül

Detaylı

MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HİDROLİK/PNÖMATİK SİSTEMLER

MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HİDROLİK/PNÖMATİK SİSTEMLER MEKATRONİĞİN TEMELLERİ HİDROLİK/PNÖMATİK SİSTEMLER Enerji Kaynakları Hidroliğin Tanımı Sıkıştırılamaz özellikteki akışkanların kullanıldığı, akışkanın basıncının, debisinin ve yönünün kontrol edilebildiği

Detaylı

YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Hidromekanik ve Hidrolik Makinalar Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Kompresör Deneyi Çalışma Notu

YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Hidromekanik ve Hidrolik Makinalar Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Kompresör Deneyi Çalışma Notu YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Hidromekanik ve Hidrolik Makinalar Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Kompresör Deneyi Çalışma Notu Laboratuar Yeri: E1 Blok Hidromekanik ve Hidrolik Makinalar Laboratuvarı

Detaylı

Açık işletme Dizaynı için Uç Boyutlu Dinamik Programlama Tekniği

Açık işletme Dizaynı için Uç Boyutlu Dinamik Programlama Tekniği MADENCİLİK Haziran June 1991 Cilt Volume XXX Sayı No 2 Açı işletme Dizaynı için Uç Boyutlu Dinami Programlama Teniği A Three Dimensional Dynamic Programming Technique for Open Pit Design Ercüment YALÇE\(*)

Detaylı

Makale KAZANLARDA EKSERJĐ ANALĐZĐ

Makale KAZANLARDA EKSERJĐ ANALĐZĐ Maale KAZANLARDA EKSERJĐ ANALĐZĐ Arş. Gör. Kemal ÇOMAKLI * Prof. Dr. Bedri YÜKSEL ** Atatür Üniversitesi Mühendisli Faültesi Maine Müh. Böl. ERZURUM email: (*) comali@atauni.edu.tr (**) byusel@atauni.edu.tr

Detaylı

www.muhendisiz.net Basınç Ayar Supabının Çalışması :

www.muhendisiz.net Basınç Ayar Supabının Çalışması : DPA TİP YAKIT POMPALARI Distiribitör yakıt pompalarının en büyük özeliği ;yakıtı bir Distiribitör gibi motor ateşleme sırasına göre ve eşit miktarlarda enjökterlere gönderilmesidir. Teknik avantajı da

Detaylı

MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 3

MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 3 Enerji Kaynakları MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 3 Enerji kaynakları Yakıtlar Doğa kuvvetleri Özel doğa kuvvetleri Yrd. Doç. Dr. Yüksel HACIOĞLU Katı Sıvı Gaz Odun Petrol Doğal Gaz Hidrolik Güneş Rüzgar

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 5. Soğutma Şekline Göre Hava soğutmalı motortar: Bu motorlarda, silindir yüzeylerindeki ince metal kanatçıklar vasıtasıyla ısı transferi yüzey alanı artırılır. Motor krank milinden hareket alan bir fan

Detaylı

Malzeme Bağıyla Konstrüksiyon

Malzeme Bağıyla Konstrüksiyon Shigley s Mechanical Engineering Design Richard G. Budynas and J. Keith Nisbett Malzeme Bağıyla Konstrüsiyon Hazırlayan Prof. Dr. Mehmet Fırat Maine Mühendisliği Bölümü Saarya Üniversitesi Çözülemeyen

Detaylı

MOTORLAR-1.HAFTA. Yrd.Doç.Dr. Alp Tekin ERGENÇ. Yıldız Teknik Üniversitesi. Makina Müh. Bölümü

MOTORLAR-1.HAFTA. Yrd.Doç.Dr. Alp Tekin ERGENÇ. Yıldız Teknik Üniversitesi. Makina Müh. Bölümü Yıldız eni Üniersiesi Maina Müh Bölümü MOORLAR-HAFA YrdDoçDr Alp ein ERGENÇ Yıldız eni Üniersiesi Maina Müh Bölümü DERS HAKKINDA YrdDoçDr Burhanein ÇEĠN Kaynalar : Inernal Combusion Enine Fundamenals MGraw-Hill,

Detaylı

Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ

Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ Kütlenin korunumu: Kütle de enerji gibi korunum yasalarına uyar; başka bir deyişle, var veya yok edilemez. Kapalı sistemlerde: Sistemin kütlesi

Detaylı

Tremalarla Oluşum: Kenar uzunluğu 1 olan bir eşkenar üçgenle başlayalım. Bu üçgene S 0

Tremalarla Oluşum: Kenar uzunluğu 1 olan bir eşkenar üçgenle başlayalım. Bu üçgene S 0 SİERPİNSKİ ÜÇGENİ Polonyalı matematiçi Waclaw Sierpinsi (1882-1969) yılında Sierpinsi üçgeni veya Sierpinsi şapası denilen bir fratal tanıttı. Sierpinsi üçgeni fratalların il örneğidir ve tremalarla oluşturulur.

Detaylı

Çok Yüksek Mobiliteli Sönümlemeli Kanallardaki OFDM Sistemleri için Kanal Kestirimi

Çok Yüksek Mobiliteli Sönümlemeli Kanallardaki OFDM Sistemleri için Kanal Kestirimi 9-11 Aralı 2009 Ço Yüse Mobiliteli Sönümlemeli Kanallardai OFDM Sistemleri için Kanal Kestirimi İstanbul Üniversitesi Eletri-Eletroni Mühendisliği Bölümü {myalcin, aan}@istanbul.edu.tr Sunum İçeriği Giriş

Detaylı

TESİSLERDE MEYDANA GELEN PARALEL REZONANS OLAYININ BİLGİSAYAR DESTEKLİ ANALİZİ

TESİSLERDE MEYDANA GELEN PARALEL REZONANS OLAYININ BİLGİSAYAR DESTEKLİ ANALİZİ TESİSLERDE MEYDANA GELEN PARALEL REZONANS OLAYNN BİLGİSAYAR DESTEKLİ ANALİZİ Cen GEZEGİN Muammer ÖZDEMİR Eletri Eletroni Mühendisliği Bölümü Mühendisli Faültesi Ondouz Mayıs Üniversitesi, 559, Samsun e-posta:

Detaylı

ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN

ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN Döner bir pervane kanatları tarafından hava veya gazları hareket ettiren basit makinalardır. Eksenel fan: Döner bir mil üzerine pervane

Detaylı

ATIK SULARIN TERFİSİ VE TERFİ MERKEZİ

ATIK SULARIN TERFİSİ VE TERFİ MERKEZİ ATIK SULARIN TERFİSİ VE TERFİ MERKEZİ Pompa; suya basınç sağlayan veya suyu aşağıdan yukarıya terfi ettiren (yükselten) makinedir. Terfi merkezi; atık suların, çamurun ve arıtılmış suların bir bölgeden

Detaylı

MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 5

MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 5 Buhar Kazanları MAKİNE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ Ders 5 Bazı temel bilgiler: Su, 1 atm lik basınç altında 100 C de buharlaşır ve hacmi büyük ölçüde artar. Meydana geldiği su ile dengede olan buhara doymuş buhar

Detaylı

MAK-LAB017 HİDROLİK SERVO MEKANİZMALAR DENEYİ 1. DENEYİN AMACI 2. HİDROLİK SİSTEMLERDE KULLANILAN ENERJİ TÜRÜ

MAK-LAB017 HİDROLİK SERVO MEKANİZMALAR DENEYİ 1. DENEYİN AMACI 2. HİDROLİK SİSTEMLERDE KULLANILAN ENERJİ TÜRÜ MAK-LAB017 HİDROLİK SERVO MEKANİZMALAR DENEYİ 1. DENEYİN AMACI Bu deneyin amacı temel ilkelerden hareket ederek, hidrolik sistemlerde kullanılan elemanların çalışma ilkeleri ve hidrolik devre kavramlarının

Detaylı

Kuvvet kavramı TEMAS KUVVETLERİ KUVVET KAVRAMI. Fiziksel temas sonucu ortaya çıkarlar BÖLÜM 5 HAREKET KANUNLARI

Kuvvet kavramı TEMAS KUVVETLERİ KUVVET KAVRAMI. Fiziksel temas sonucu ortaya çıkarlar BÖLÜM 5 HAREKET KANUNLARI BÖLÜM 5 HAREKET KANUNLARI 1. Kuvvet avramı. Newton un 1. yasası ve eylemsiz sistemler 3. Kütle 4. Newton un. yasası 5. Kütle-çeim uvveti ve ağırlı 6. Newton un 3. yasası 7. Newton yasalarının bazı uygulamaları

Detaylı

PI KONTROLÖR TASARIMI ÖDEVİ

PI KONTROLÖR TASARIMI ÖDEVİ PI ONTROLÖR TASARIMI ÖDEVİ ONTROLÖR İLE TASARIM ontrolör Taarım riterleri Taarım riterleri genellile itemine yapmaı geretiğini belirtme ve naıl yaptığını değerlendirme için ullanılır. Bu riterler her bir

Detaylı

MOTORLU ARAÇLAR TEKNOLOJİSİ

MOTORLU ARAÇLAR TEKNOLOJİSİ .C. MİLLÎ EĞİİM BAKANLIĞI MOORLU ARAÇLAR EKNOLOJİSİ MOOR ÇERİMLERİ E YAKILAR Anara, 0 Bu modül, meslei ve teni eğitim oul/urumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim rogramlarında yer alan yeterlileri azandırmaya

Detaylı

Ders 2 : MATLAB ile Matris İşlemleri

Ders 2 : MATLAB ile Matris İşlemleri Ders : MATLAB ile Matris İşlemleri Kapsam Vetörlerin ve matrislerin tanıtılması Vetör ve matris operasyonları Lineer denlem taımlarının çözümü Vetörler Vetörler te boyutlu sayı dizileridir. Elemanlarının

Detaylı

İŞ, GÜÇ, ENERJİ BÖLÜM 8

İŞ, GÜÇ, ENERJİ BÖLÜM 8 İŞ, GÜÇ, EERJİ BÖÜ 8 ODE SORU DE SORUARI ÇÖZÜER 5 Cise eti eden sür- tüne uvveti, IFI0 ür F α F T W (F ür ) (Fcosα (g Fsinα)) düzle Ya pı lan net iş de ğe ri α, ve ütleye bağ lı dır G düzle 00,5 G0 0 I

Detaylı

DEN 322. Boru Donanımları ve Pompalar

DEN 322. Boru Donanımları ve Pompalar DEN 322 Boru Donanımları ve Pompalar Boru Donanımları Gemi makina dairesinde her an büyük miktarda akışkanlar hareket halindedir. Çeşitli sistemler birçok makinanın soğutma, ısıtma, temizleme ve yağlama

Detaylı

EGE ÜNİVERSİTESİ-MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ-MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 1 MK371 ISI TRANSFERİ (2+2) DERSİ

EGE ÜNİVERSİTESİ-MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ-MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 1 MK371 ISI TRANSFERİ (2+2) DERSİ EGE ÜNİVERSİESİ-MÜHENİSİK FAKÜESİ-MAKİNA MÜHENİSİĞİ BÖÜMÜ 1 MK371 ISI RANSFERİ (+ ERSİ-ÖZE BİGİER: 07 Hazırlayanlar: Yrd.oç.r.Hüeyin GÜNERHAN-Ar.Gör.Mehmet ERKEK-Ar.Gör.Abdullah YIIZ EGE ÜNİVERSİESİ-MÜHENİSİK

Detaylı

Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR.

Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR. KSB DÜNYASINA D HOŞGELD GELDİNİZ SANTRİFÜJ J POMPALAR Santrifüj Pompalar: MEKANİK ENERJİYİ, AKIŞKANDA KİNETİK ENERJİYE ÇEVİREN VE AKIŞKANLARI TRANSFER EDEN MAKİNALARDIR. POMPA KESİT T RESMİ POMPA ANA PARÇALARI

Detaylı

DEN 322. Pompa Sistemleri Hesapları

DEN 322. Pompa Sistemleri Hesapları DEN 3 Pompa Sistemleri Hesapları Sistem karakteristiği B h S P P B Gözönüne alınan pompalama sisteminde, ve B noktalarına Genişletilmiş Bernoulli denklemi uygulanırsa: L f B B B h h z g v g P h z g v g

Detaylı

Hidrolik-Pnömatik. Hazırlayan: Öğr. Gör. Aydın ÖZBEY

Hidrolik-Pnömatik. Hazırlayan: Öğr. Gör. Aydın ÖZBEY Hidrolik-Pnömatik Basınçlandırılmış akışkanın, mekanik özelliklerini, davranışlarını, kuvvet iletiminde kullanılmasını, akışkanın hareket ve kontrolünü inceleyen bilime hidrolik ya da pnömatik denir. Hidrolikte

Detaylı

Tüm yollarda Enerji verimli. Hava kompresörleri

Tüm yollarda Enerji verimli. Hava kompresörleri Tüm yollarda Enerji verimli. Hava kompresörleri 3 Yollarda Enerji Verimli. Voith hava kompresörleri Voith, tarihi bir araç lokasyonu olan Saksonya Zschopau da, kamyonlar, otobüsler ve arazi araçları için

Detaylı

Bu deneyin amacı Ayrık Fourier Dönüşümü (DFT) ve Hızlu Fourier Dönüşümünün (FFT) tanıtılmasıdır.

Bu deneyin amacı Ayrık Fourier Dönüşümü (DFT) ve Hızlu Fourier Dönüşümünün (FFT) tanıtılmasıdır. Deney : Ayrı Fourier Dönüşümü (DFT) & Hızlı Fourier Dönüşümü (FFT) Amaç Bu deneyin amacı Ayrı Fourier Dönüşümü (DFT) ve Hızlu Fourier Dönüşümünün (FFT) tanıtılmasıdır. Giriş Bir öncei deneyde ayrı-zamanlı

Detaylı

Basitleştirilmiş Kalman Filtresi ile Titreşimli Ortamda Sıvı Seviyesinin Ölçülmesi

Basitleştirilmiş Kalman Filtresi ile Titreşimli Ortamda Sıvı Seviyesinin Ölçülmesi Basitleştirilmiş Kalman Filtresi ile Titreşimli Ortamda Sıvı Seviyesinin Ölçülmesi M. Ozan AKI Yrd.Doç Dr. Erdem UÇAR ABSTRACT: Bu çalışmada, sıvıların seviye ölçümünde dalgalanmalardan aynalı meydana

Detaylı

Menemen Bölgesinde Rüzgar Türbinleri için Rayleigh ve Weibull Dağılımlarının Kullanılması

Menemen Bölgesinde Rüzgar Türbinleri için Rayleigh ve Weibull Dağılımlarının Kullanılması Politeni Dergisi Cilt:3 Sayı: 3 s. 09-3, 00 Journal of Polytechnic Vol: 3 No: 3 pp. 09-3, 00 Menemen Bölgesinde Rüzgar Türbinleri için Rayleigh ve Weibull Dağılımlarının Kullanılması Tevfi GÜLERSOY, Numan

Detaylı

DÜŞÜK SICAKLIKTA ISI KAYNAĞI KULLANAN BİR ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMİNİN TERMOEKONOMİK OPTİMİZASYONU

DÜŞÜK SICAKLIKTA ISI KAYNAĞI KULLANAN BİR ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMİNİN TERMOEKONOMİK OPTİMİZASYONU Isı Bilimi ve eniği Dergisi, 33, 2, 111-117, 2013 J. of hermal Siene and ehnology 2013 IBD Printed in urey ISSN 1300-3615 DÜŞÜK SICAKLIKA ISI KAYNAĞI KULLANAN BİR ABSORBSİYONLU SOĞUMA SİSEMİNİN ERMOEKONOMİK

Detaylı

Uykunun sessiz nefesi...

Uykunun sessiz nefesi... Uyunun sessiz nefesi... Medicraft Medial Sistemler Ar-Ge Üretim Tic. Ltd. Şti. Ataşehir Atatür Mh. Şeref S. No: 8 10 Ataşehir / İSTANBUL Tel: 0216 540 88 48 Fas: 0216 540 88 49 www.medicraft.com.tr info@medicraft.com.tr

Detaylı

Kavitasyon. Pompa Teknolojileri ve Çalışma Prensipleri

Kavitasyon. Pompa Teknolojileri ve Çalışma Prensipleri Kavitasyon Pompanın içinde statik basınç, basılan sıvının buharlaşma basıncının altına düştüğünde sıvı buharlaşır ve içinde küçük buhar kabarcıkları oluşur. Sıvının pompa içinde dinamik hareketiyle sürüklenen

Detaylı

Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ. Bölüm 5: Kontrol Hacimleri için Kütle ve Enerji Çözümlemesi

Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ. Bölüm 5: Kontrol Hacimleri için Kütle ve Enerji Çözümlemesi Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ 1 Amaçlar Kütlenin korunumu ilkesi geliştirilecektir. Kütlenin korunumu ilkesi sürekli ve sürekli olmayan akış sistemlerini içeren çeşitli sistemlere

Detaylı

Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ. Bölüm 5: Kontrol Hacimleri için Kütle ve Enerji Çözümlemesi

Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ. Bölüm 5: Kontrol Hacimleri için Kütle ve Enerji Çözümlemesi Bölüm 5 KONTROL HACİMLERİ İÇİN KÜTLE VE ENERJİ ÇÖZÜMLEMESİ 1 Amaçlar Kütlenin korunumu ilkesi geliştirilecektir. Kütlenin korunumu ilkesi sürekli ve sürekli olmayan akış sistemlerini içeren çeşitli sistemlere

Detaylı

ENERJİ VERİMLİLİĞİNDE LİDER ATLAS COPCO

ENERJİ VERİMLİLİĞİNDE LİDER ATLAS COPCO ENERJİ VERİMLİLİĞİNDE LİDER ATLAS COPCO GÜNEYDOĞU ENERJĠ FORUMU 2015 07 Kasım 2015 M.ĠLHAN BALCI 2 KıSACA ATLAS COPCO Kuruluş Tarihi ve Merkezi 1873 Stockholm, Sweden İş Kolları Kompresör Tekniği Endüstri

Detaylı

Ç.Ü Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi Yıl:2012 Cilt:27-2 GÜNEŞ TOPLAÇLARI VE HAVUZDAN OLUŞAN ENTEGRE BİR SİSTEMİN PERFORMANSININ İNCELENMESİ *

Ç.Ü Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi Yıl:2012 Cilt:27-2 GÜNEŞ TOPLAÇLARI VE HAVUZDAN OLUŞAN ENTEGRE BİR SİSTEMİN PERFORMANSININ İNCELENMESİ * GÜNEŞ TOPLAÇLARI VE HAVUZDAN OLUŞAN ENTEGRE BİR SİSTEMİN PERFORMANSININ İNCELENMESİ * Investigation of The Performance of The Integrated Solar Collector and Pond System İsmail BOZKURT Fizi Anabilim Dalı

Detaylı

3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası

3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası HİDROLİK SİSTEM KURMAK VE ÇALIŞTIRMAK 3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası Basınç hattından gelen hidrolik akışkan, 3/2 yön kontrol valfine basılınca valften geçer. Silindiri

Detaylı

FARKLI YAPIM SİSTEMLERİ VE KONUT MALİYETLERİ

FARKLI YAPIM SİSTEMLERİ VE KONUT MALİYETLERİ FARKLI YAPIM SİSTEMLERİ VE KONUT MALİYETLERİ ESRA BOSTANCIOĞLU 1, EMEL DÜZGÜN BİRER 2 ÖZET Bir binanın fonsiyon ve performansının değerlendirilmesinde; diğerlerinin yanında maliyet önemli bir parametredir.

Detaylı

Bileşen Formüller ve tarifi Devre simgesi Hidro silindir tek etkili. d: A: F s: p B: v: Q zu: s: t: basitleştirilmiş:

Bileşen Formüller ve tarifi Devre simgesi Hidro silindir tek etkili. d: A: F s: p B: v: Q zu: s: t: basitleştirilmiş: Fomüller ve birimler Fomüller ve birimler Hidrolik tesislerin planlaması ve boyutlandırılması çeşitli açılardan yapılmak zorundadır ve hidrolik elemanlar istenen işlevsel akışlara göre seçilmelidir. Bunun

Detaylı

Deneysel Metotlara Giriş Temel Kavramlar, Analiz Yöntemleri

Deneysel Metotlara Giriş Temel Kavramlar, Analiz Yöntemleri Gebze Teni Üniversitesi Fizi Bölümü Deneysel Metotlara Giriş Temel Kavramlar, Analiz Yöntemleri Doğan Erbahar 2015, Gebze Bu itapçı son biraç yıldır Gebze Teni Üniversitesi Fizi Bölümü nde lisans laboratuarları

Detaylı

LOGRANK TESTİ İÇİN GÜÇ ANALİZİ VE ÖRNEK GENİŞLİĞİNİN HESAPLANMASI ÖZET

LOGRANK TESTİ İÇİN GÜÇ ANALİZİ VE ÖRNEK GENİŞLİĞİNİN HESAPLANMASI ÖZET IAAOJ, Scientific Science, 05, 3(), 9-8 LOGRANK TESTİ İÇİN GÜÇ ANALİZİ VE ÖRNEK GENİŞLİĞİNİN HESAPLANMASI Nesrin ALKAN, Yüsel TERZİ, B. Barış ALKAN Sinop Üniversitesi, Fen Edebiyat Faültesi, İstatisti

Detaylı

ÖZEL EGE LİSESİ AKAN SUYUN ENERJİSİNİN ELEKTRİĞE DÖNÜŞÜMÜ

ÖZEL EGE LİSESİ AKAN SUYUN ENERJİSİNİN ELEKTRİĞE DÖNÜŞÜMÜ ÖZEL EGE LİSESİ AKAN SUYUN ENERJİSİNİN ELEKTRİĞE DÖNÜŞÜMÜ HAZIRLAYAN ÖĞRENCİ: Bürge ÖZTÜRK DANIŞMAN ÖĞRETMEN: Melike GÜZEL İZMİR 2016 İÇİNDEKİLER 1.Proje özeti...2 2.Projenin amacı...2 3. Giriş...3-4 4.Yöntem...4-5

Detaylı

CHILLER CİHAZLARINDA KOMPRESÖR SEÇİMİ

CHILLER CİHAZLARINDA KOMPRESÖR SEÇİMİ CHILLER CİHAZLARINDA KOMPRESÖR SEÇİMİ Chiller cihazlarında kullanılan kompresörler oldukça çeşitlidir. Kompresör, gazlı soğutma sistemine sahip cihazların kalbi gibi işlev gördüğünden kullanılan kompresörün

Detaylı

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri DENEY 3 MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri AMAÇ: Maddelerin üç halinin nitel ve nicel gözlemlerle incelenerek maddenin sıcaklık ile davranımını incelemek. TEORİ Hal değişimi,

Detaylı

Türk Milleti bir ölür, bin dirilir

Türk Milleti bir ölür, bin dirilir Ne x t Le v e l A a d e mi Kaymaaml ı Sı navı nahazı r l ı Tür çeaçı Uçl usor u Banası Tür i ye de Bi ri l Necat i beycd.50.yı li şhanı Apt.no: 19/ 5 Çanaya/ ANKARA 03124189999 Sevgili Kaymaam Adayları,

Detaylı

Pompalar: Temel Kavramlar

Pompalar: Temel Kavramlar Pompalar: Temel Kavramlar Sunum Akışı 1. Genel Tanımlar 2. Tesisat ve Sistem 3. Tasarım 4. Çok Pompalı Sistemler 5. Problemler Tarihçe Santrifüj pompanın esas mucidi Fransız fizikçi DENIS PAPIN (1647-1714).

Detaylı

Hidrolik Paletli Pompa

Hidrolik Paletli Pompa Hidrolik Paletli Pompa 05532862889 bilgi@ahidrolikdunyasi.com http://www.ahidrolikdunyasi.com Hidrolik paletli pompalar tanımı Hidrolik paletli çalışma prensibi Hidrolik paletli kapasite çizelgesi Hidrolik

Detaylı

İş Bir sistem ve çevresi arasındaki etkileşimdir. Sistem tarafından yapılan işin, çevresi üzerindeki tek etkisi bir ağırlığın kaldırılması olabilir.

İş Bir sistem ve çevresi arasındaki etkileşimdir. Sistem tarafından yapılan işin, çevresi üzerindeki tek etkisi bir ağırlığın kaldırılması olabilir. ermodinami rensipler ermodinamiğin birinci anunu enerjinin orunumu prensibinin bir ifadesidir. Enerji bir bölgeden diğerine taşındığında eya bir bölge içinde şeil değiştirdiğinde toplam enerji mitarı sabit

Detaylı

KILCAL BORU BOYUTUNUN BELİRLENMESİ İÇİN TAVSİYELER

KILCAL BORU BOYUTUNUN BELİRLENMESİ İÇİN TAVSİYELER KILCAL BORU BOYUTUNUN BELİRLENMESİ İÇİN TAVSİYELER Çevirenler: Hüseyin BULGURCU, Şaban SAVAŞ GİRİŞ Kılcal boru buhar sıkıştırmalı soğutma sistemlerinde en yaygın kullanılan genleşme cihazlarından biridir.

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİSİYLE ÇALIŞAN ISI POMPASININ DENEYSEL İNCELENMESİ EXPERIMENTAL INVESTIGATION OF THE HEAT PUMP RUNNING WITH SOLAR ENERGY

GÜNEŞ ENERJİSİYLE ÇALIŞAN ISI POMPASININ DENEYSEL İNCELENMESİ EXPERIMENTAL INVESTIGATION OF THE HEAT PUMP RUNNING WITH SOLAR ENERGY Isı Bilimi ve Teniği Dergisi, 6,, 3-8, 6 J. of Thermal Science and Technology 6 TIBTD Printed in Turey ISSBN 3-365 GÜNEŞ ENERJİSİYLE ÇALIŞAN ISI POMPASININ DENEYSEL İNCELENMESİ adir BAIRCI* ve Bedri YÜSEL**

Detaylı

Gaz Türbinli Uçak Motorları

Gaz Türbinli Uçak Motorları UCK 421 - Tepki ile Tahrik 2. Hafta Gaz Türbinli Uçak Motorları İtki Denklemi Gaz Türbinli Motor Bileşenleri Alıklar Sesaltı Sesüstü Kompresörler Merkezcil Eksenel Yanma Odası Türbinler Impuls Reaksiyon

Detaylı

BURSA TECHNICAL UNIVERSITY (BTU) 2 DİŞLİ ÇARKLAR I: GİRİŞ

BURSA TECHNICAL UNIVERSITY (BTU) 2 DİŞLİ ÇARKLAR I: GİRİŞ Makine Elemanları 2 DİŞLİ ÇARKLAR I: GİRİŞ 1 Bu bölümden elde edilecek kazanımlar Güç Ve Hareket İletim Elemanları Basit Dişli Dizileri Redüktörler Ve Vites Kutuları : Sınıflandırma Ve Kavramlar Silindirik

Detaylı

Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi

Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Giriş Bilimsel amaçla veya teknolojide gerekli alanlarda kullanılmak üzere, kapalı bir hacim içindeki gaz moleküllerinin

Detaylı

CMK-202 / CMT204 Hidrolik - Pnömatik. Prof. Dr. Rıza GÜRBÜZ

CMK-202 / CMT204 Hidrolik - Pnömatik. Prof. Dr. Rıza GÜRBÜZ CMK-202 / CMT204 Hidrolik - Pnömatik Prof. Dr. Rıza GÜRBÜZ Hafta 4 Pnömatik Sistemler Çankırı Karatekin Üniversitesi 2 Bu Derste İşlenecek Konular Pnömatiğin Tanımı Ve Özellikleri Pnömatik İş Elemanlarının

Detaylı

DÜŞÜK GÜÇLÜ RÜZGAR TÜRBİNLERİ İÇİN MAKSİMUM GÜÇ NOKTASINI İZLEYEN BİR AKÜ ŞARJ SİSTEMİ

DÜŞÜK GÜÇLÜ RÜZGAR TÜRBİNLERİ İÇİN MAKSİMUM GÜÇ NOKTASINI İZLEYEN BİR AKÜ ŞARJ SİSTEMİ DÜŞÜK GÜÇLÜ RÜZGAR TÜRBİNLERİ İÇİN MAKSİMUM GÜÇ NOKTASINI İZLEYEN BİR AKÜ ŞARJ SİSTEMİ ABSTRACT Şürü Ertie 1, Deniz Yıldırım 2, Efe Turhan 3, Taha Taner İnal 4 İstanbul Teni Üniversitesi, Eletri Mühendisliği

Detaylı

Kİ KARE TESTLERİ. Biyoistatistik (Ders 2: Ki Kare Testleri) Kİ-KARE TESTLERİ. Sağlıktan Yakınma Sigara Var Yok Toplam. İçen. İçmeyen.

Kİ KARE TESTLERİ. Biyoistatistik (Ders 2: Ki Kare Testleri) Kİ-KARE TESTLERİ. Sağlıktan Yakınma Sigara Var Yok Toplam. İçen. İçmeyen. Biyoistatisti (Ders : Ki Kare Testleri) Kİ KARE TESTLERİ Yrd. Doç. Dr. Ünal ERKORKMAZ Saarya Üniversitesi Tıp Faültesi Biyoistatisti Anabilim Dalı uerormaz@saarya.edu.tr Kİ-KARE TESTLERİ 1. Ki-are testleri

Detaylı

İÇTEN YANMALI MOTORLAR 2. BÖLÜM EK DERS NOTLARI

İÇTEN YANMALI MOTORLAR 2. BÖLÜM EK DERS NOTLARI İÇTEN YANMALI MOTORLAR 2. BÖLÜM EK DERS NOTLARI 1.Kısmi Gaz Konumunda Çalışan Benzin (OTTO) Motoru Şekil 1. Kısmi gaz konumunda çalışan bir benzin motorunun ideal Otto çevrimi (6-6a-1-2-3-4-5-6) Dört zamanlı

Detaylı

0, , ,303 7,8057 2, , ,265 7,7504 0, ,305 7,7504 0, ,291 7,7504 1,

0, , ,303 7,8057 2, , ,265 7,7504 0, ,305 7,7504 0, ,291 7,7504 1, olur. Çeşitli malzemelerin E, G ve υ değerleri Cetvel 1.1 de verilmiştir. Malzemelerde ortalama bir değer G = 0,384 E ve υ = 0,3 olara abul edilir. b. Elastili sınırı E : Malzemenin elasti özelliğinin

Detaylı

HAVA SOĞUTMALI SU SOĞUTMA GRUBU. İklimlendirme Sistemleri.

HAVA SOĞUTMALI SU SOĞUTMA GRUBU. İklimlendirme Sistemleri. MC HAVA SOĞUTMALI SU SOĞUTMA GRUBU İNŞAAT VE YAI SEKTÖRÜ, TURİZM SEKTÖRÜ, EĞİTİM KURUMLARI, FABRİKALAR, HASTANELER, ALIŞVERİŞ MERKEZLERİ, İDARİ BİNALAR, SOSYAL TESİSLER. İklimlendirme Sistemleri MC MC

Detaylı

YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Evaporatif Soğutma Deney Raporu

YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Evaporatif Soğutma Deney Raporu YTÜ Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Özel Laboratuvar Dersi Evaporatif Soğutma Deney Raporu Laboratuar Tarihi: Laboratuarı Yöneten: Numara: Adı Soyadı: Grup/Alt grup:..

Detaylı

VAV DEĞİŞKEN DEBİLİ HAVA DAMPERLERİ

VAV DEĞİŞKEN DEBİLİ HAVA DAMPERLERİ DEĞİŞKEN DEBİLİ HAVA DAMPERLERİ VAV değişken debi damperi tek kanalda yüksek hızlarda değişken debi veya değişken akış oranlı uygulamalar için dizayn edilmiş olup hem üfleme hem de emiş için kullanılabilir.

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) İNŞAAT TEKNOLOJİSİ ZEMİN DENEYLERİ III ANKARA 2006 Milli Eğitim Baanlığı tarafından geliştirilen modüller;

Detaylı

EMEA Aftermarket Press Event Aftermarket Basın Toplantısı, June 17, 2009 Türkiye, 12 Kasım Turbo Hakkında Fundamentals Genel Bilgiler

EMEA Aftermarket Press Event Aftermarket Basın Toplantısı, June 17, 2009 Türkiye, 12 Kasım Turbo Hakkında Fundamentals Genel Bilgiler EMEA Aftermarket Press Event Aftermarket Basın Toplantısı, June 17, 2009 Türkiye, 12 Kasım 2009 Turbo Hakkında Fundamentals Genel Bilgiler Gündem Turbo nedir? Turbo nasıl çalışır? İç Parçalar ve Fonksiyonları

Detaylı

Sulama makineleri. Bitkinin gereksinimi olan suyu kaynaktan alan, basınçlı olarak sulama sistemini besleyen ve bitkiye dağıtan makinalardır.

Sulama makineleri. Bitkinin gereksinimi olan suyu kaynaktan alan, basınçlı olarak sulama sistemini besleyen ve bitkiye dağıtan makinalardır. . 1 Sulama makineleri Bitkinin gereksinimi olan suyu kaynaktan alan, basınçlı olarak sulama sistemini besleyen ve bitkiye dağıtan makinalardır. Sınıflandırma: Basınçlı sulama makine ve araçları, aşağıdaki

Detaylı

MOTORLAR-5 HAFTA GERÇEK MOTOR ÇEVRİMİ

MOTORLAR-5 HAFTA GERÇEK MOTOR ÇEVRİMİ MOTORLAR-5 HAFTA GERÇEK MOTOR ÇEVRİMİ Yrd.Doç.Dr. Alp Tekin ERGENÇ GERÇEK MOTOR ÇEVRİMİ Gerçek motor çevrimi standart hava (teorik) çevriminden farklı olarak emme, sıkıştırma,tutuşma ve yanma, genişleme

Detaylı

1000-200000 m3/h, 400-1500 Pa. Kavrama, kayış-kasnak veya direk tahrik Eurovent e göre Kısa/Uzun gövde; kılavuz giriş kanatlı/kanatsız

1000-200000 m3/h, 400-1500 Pa. Kavrama, kayış-kasnak veya direk tahrik Eurovent e göre Kısa/Uzun gövde; kılavuz giriş kanatlı/kanatsız Aksiyal fanlar Üretimin açıklanması Değişik rotor türleri için, çıkış konumu, gövde geometrisi, gövde sacı kalınlığı, ve malzesi yönünden geniş bir seçme olanağı bulunmaktadır. Aşağıdaki açıklamalar standart

Detaylı

Soru 5) Pistonun, silindir içersinde iki ölü nokta arasında yaptığı tek bir harekete ne denir? a) Çevrim b) Vakum c) Basma d) Zaman

Soru 5) Pistonun, silindir içersinde iki ölü nokta arasında yaptığı tek bir harekete ne denir? a) Çevrim b) Vakum c) Basma d) Zaman Soru 1) Pistonun silindir içersinde yön değiştirmek üzere bir an durakladığı yere ne ad verilir? a) Silindir başı b) Silindir eteği c) Ölü nokta d) Piston durağı Soru 4) Silindir hacmi aşağıdakilerden

Detaylı

OREN3005 HİDROLİK VE PNÖMATİK SİSTEMLER

OREN3005 HİDROLİK VE PNÖMATİK SİSTEMLER ÖRNEK PROBLEMLER Boru çapı hesabı: Q: Debi litre/dak. A: Boru kesit alanı cm2 V: Ortalama akış hızı m/sn d: Boru iç çapı Örnek Problem: Pompa debisi 3 lt/sn olan bir hidrolik sistemde akışkan hızı ortalama

Detaylı

Sektöre ÖzgüRedüktörler - 1

Sektöre ÖzgüRedüktörler - 1 Sektöre ÖzgüRedüktörler - 1 Yılmaz Redüktörün standart üretim yelpazesinin içerisinde genel kullanım amaçlı üretilen redüktörlerin dışında sektöre özgü imal edilmiş özel redüktörlerde bulunmaktadır. Bu

Detaylı

GAZ TÜRBİNLİ SANTRALLERDE ÇEVRE SICAKLIĞI VE BASINCININ SANTRAL PERFORMANSINA ETKİLERİ

GAZ TÜRBİNLİ SANTRALLERDE ÇEVRE SICAKLIĞI VE BASINCININ SANTRAL PERFORMANSINA ETKİLERİ Gazi Üniv. Müh. Mim. Fa. Der. J. Fac. Eng. Arch. Gazi Univ. Cilt 25, No 3, 495-503, 200 Vol 25, No 3, 495-503, 200 GAZ TÜRBİNLİ SANTRALLERDE ÇEVRE SICAKLIĞI VE BASINCININ SANTRAL PERFORMANSINA ETKİLERİ

Detaylı

YILLAR 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 ÖSS-YGS

YILLAR 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 ÖSS-YGS MTEMTĐK ĐM YILLR 00 003 00 005 006 007 008 009 00 0 ÖSS-YGS - - - HREKET PROLEMLERĐ Hız msaa verildiğinden süre de saa olmalıdır lınan yol : x Hız: Zaman : ir araç x yolunu hızıyla sürede alır Yol Hız

Detaylı

Biyoistatistik (Ders 7: Bağımlı Gruplarda İkiden Çok Örneklem Testleri)

Biyoistatistik (Ders 7: Bağımlı Gruplarda İkiden Çok Örneklem Testleri) ÖRNEKLEM TESTLERİ BAĞIMLI GRUPLARDA ÖRNEKLEM TESTLERİ Yrd. Doç. Dr. Ünal ERKORKMAZ Saarya Üniversitesi Tıp Faültesi Biyoistatisti Anabilim Dalı uerormaz@saarya.edu.tr BAĞIMLI İKİDEN ÇOK GRUBUN KARŞILAŞTIRILMASINA

Detaylı

MOTOR KORUMA RÖLELERİ. Motorların şebekeden aşırı akım çekme nedenleri

MOTOR KORUMA RÖLELERİ. Motorların şebekeden aşırı akım çekme nedenleri MOTOR KORUMA RÖLELERİ Motorlar herhangi bir nedenle normal değerlerinin üzerinde akım çektiğinde sargılarının ve devre elemanlarının zarar görmemesi için en kısa sürede enerjilerinin kesilmesi gerekir.

Detaylı

Dinamik Sistem Karakterizasyonunda Averajlamanın Hurst Üsteli Üzerinde Etkisi

Dinamik Sistem Karakterizasyonunda Averajlamanın Hurst Üsteli Üzerinde Etkisi Uluslararası Katılımlı 7. Maina eorisi Sempozyumu, Izmir, 4-7 Haziran 205 Dinami Sistem Karaterizasyonunda Averalamanın Hurst Üsteli Üzerinde Etisi Ç. Koşun * S. Özdemir İzmir Institute of echnology İzmir

Detaylı

HEMAK KLİMA BÖLÜMÜ İSTANBUL/TURKEY

HEMAK KLİMA BÖLÜMÜ İSTANBUL/TURKEY EVAPORATİF KLİMA NEDİR? Evaporatif Soğutucu Nasıl Çalışır? Bir pompa haznedeki suyu soğutma peteklerine pompalar, ıslak petekler üzerinden geçen sıcak hava, peteklerdeki suyu buharlaştırır. Bu sayede klimaya

Detaylı

BURSA İLİNDEKİ BİR KONUTUN ISITILMASINDA KLİMA SİSTEMLERİNİN KULLANILMASININ İNCELENMESİ

BURSA İLİNDEKİ BİR KONUTUN ISITILMASINDA KLİMA SİSTEMLERİNİN KULLANILMASININ İNCELENMESİ TESKON 2017 / BİNALARDA ENERJİ PERFORMANSI SEMPOZYUMU Bu bir MMO yayınıdır MMO bu yayındai ifadelerden, fiirlerden, toplantıda çıan sonuçlardan, teni bilgi ve basım hatalarından sorumlu değildir. BURSA

Detaylı

HR. Ü. Müh. Fak. Makina Mühendisliği Bölümü Termodinamik I Bütünleme Sınavı (02/02/2012) Adı ve Soyadı: No: İmza:

HR. Ü. Müh. Fak. Makina Mühendisliği Bölümü Termodinamik I Bütünleme Sınavı (02/02/2012) Adı ve Soyadı: No: İmza: HR. Ü. Müh. Fak. Makina Mühendisliği Bölümü 050304-0506304-Termodinamik I Bütünleme Sınavı (0/0/0) Adı ve Soyadı: No: İmza: Alınan uanlar:..3.4.5.6.. Sınav sonucu. Süre: 90 dak. Not: erilmediği düşünülen

Detaylı

Dr. Mehmet AKSARAYLI

Dr. Mehmet AKSARAYLI Dr. Mehmet AKSARAYLI Şans Değişeni: Bir dağılışı olan ve bu dağılışın yaısına uygun freansta oluşum gösteren değişendir. Şans Değişenleri KESİKLİ RASSAL DEĞİŞKENLER ve OLASILIK DAĞILIMLARI Kesili Şans

Detaylı

DALMIŞ YÜZEYLERDEKİ KUVVETLER

DALMIŞ YÜZEYLERDEKİ KUVVETLER 9 DALMIŞ YÜZEYLERDEKİ KUVVETLER Kalınlığı olmayan bir yüzeyi göz önüne alalım. Sıvı içine almış bir yüzeye Arşimet Prensipleri geçerli olmala birlite yüzeyinin her ii tarafı aynı sıvı ile oluruluğuna uvvet

Detaylı

İçten yanmalı motorlarda temel kavramlarının açıklanması Benzinli ve dizel motorların çalışma prensiplerinin anlatılması

İçten yanmalı motorlarda temel kavramlarının açıklanması Benzinli ve dizel motorların çalışma prensiplerinin anlatılması Sakarya 2010 İçten yanmalı motorlarda temel kavramlarının açıklanması Benzinli ve dizel motorların çalışma prensiplerinin anlatılması Temel Kavramlar Basınç; Birim yüzeye etki eden kuvvettir. Birimi :bar,atm,kg/cm2

Detaylı