Gonodal Hormonlar ve İnhibitörleri

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Gonodal Hormonlar ve İnhibitörleri"

Transkript

1 Gonodal Hormonlar ve İnhibitörleri Prof. Dr. Öner Süzer Son güncelleme:

2

3

4 Over Hormonları I 18 karbonlu steroidler olan östrojen ve östron, teka interna ve stratum granülosumda sentez edilir. 21 karbonlu steroid olan progesteron korpus luteumda teka internadan sentez edilir. Ayrıca overlerden küçük miktarda androjen de sentez edilir. Östrojen ve progesteron overlerden siklik bir şekilde salgılanır. Menstrüel siklusun ilk yarısında östrojen salgısı hakimdir. Progesteron salgısı menstrüel siklusun ikinci yarısında artar. 7 7 Over Hormonları II Östrojen ve progesteronlar için reseptörler sitoplazmada yer alır ve hormon-reseptör kompleksi hücre metabolizması, büyümesi ve bölünmesini etkilemek için çekirdeğe taşınır. Bu etkilere, kortizolde olduğu gibi, HSP 90 (heat shock protein 90, ısı şoku proteini 90) aracılık eder

5 Over Hormonları III İki ayrı östrojen reseptörü isoformu bulunur: ve. Reseptör hormon kompleksi, östrojen cevap elemanlarına (estrogen response elements, ERE) bağlanır. Östrojen reseptörü-ere dimeri östrojenin etkilerine aracılık eder; nükleer proteinlerle, koregülatörlerle, transkripsiyon faktörleriyle oldukça kompleks ilişkiler sonucu östrojen etkileri oluşur. Progesteron reseptörü hormon kompleksi, progesteron cevap elemanına (progesteron response element, PRE) bağlanır; kompleks intraselüler ilişkiler sonucu progesteron etkileri oluşur

6 11 11 Östrojenler Menopoz öncesi kadınlarda üretilen östrojenin %75 i over kaynaklıdır ve sentezleri FSH tarafından kontrol edilir. Menopoz sonrasında ise adrenal korteks en önemli kaynaktır. Adrenal bezde sentezlenen androstenedionun bir kısmı periferde östrojenlere dönüştürülür. Vücutta üç tip östrojen sentez edilir: Doğal östrojenler, östron (E 1 ), östradiol (E 2 ) ve östrioldür (E 3 ). Doğal östrojenlerin potensleri: östradiol > östron > östriol Östradiol hamilelerde en fazla bulunan östrojendir ve periferde 17 -hidroksisteroid dehidrogenaz ile kısmen östrona çevrilir. Over dışında, plasenta, adrenal korteks, testisler ve yağ dokusunda da östrojen sentez edilir

7 Östrojenlerin Etkileri Östrojenlerin gelişim üzerine etkileri Östrojenin primer fonksiyonu, kadınlarda üreme ile ilgili süreçlerin geliştirilmesi ve sürdürülmesidir. Östrojenler, uterus, vajina ve fallop tüplerinin gelişimi ve fonksiyonlarının devamı için gereklidir. Dişi sekonder seks karakterlerinin gelişimi, uzun kemiklerin epifizlerinin kapanması, aksiller ve pubik kıllanma ve yağ dokusunun kadınlara özgü kalça ve uyluklarda dağılımını sağlarlar. Pubertede yağ toplanmasını arttırarak ve memelerin stromal gelişimi ile duktal proliferasyonuna yol açarak memeleri büyütürler, prolaktin salgısını arttırırlar

8 Östrojenlerin menstrüel siklus üzerine etkileri Özellikle menstrüel siklusun ilk yarısında fizyolojik etkileri baskındır. Endometriumun epitel ve stroma hücrelerinin proliferasyonunu sağlarlar. Serviksten sulu, düşük viskoziteli mukus salgılanmasına neden olurlar. Progesteronun tersine, vajina epitelinin kalınlaşması ve keratinizasyonunu sağlarlar, vajinanın vaskülaritesini arttırırlar, vajina ortamını asitleştirirler. Fallop borusunun motilitesini arttırırlar Östrojenlerin lipidler üzerine etkileri LDL yi düşürürken HDL yi arttırırlar. LDL/HDL oranı düşer ve kardiyovasküler hastalık riski azalır. HDL artışı ile karaciğere kolesterol taşınmasını arttırdıkları için safra içindeki kolesterol miktarını arttırırlar ve kolesistopatiye zemin hazırlarlar

9 17 17 Östrojenlerin pıhtılaşma üzerine etkileri 2, 7, 9 ve 10 gibi K vitaminine bağlı pıhtılaşma faktörlerinin sentezini arttırırlar. Antitrombin III sentezini azaltırlar. Sonuçta, kanın pıhtılaşmasını kolaylaştırırlar

10 Östrojenlerin anabolik etkileri Düşük anabolik aktiviteleri vardır. Karaciğerde hormon (özellikle seks hormonu bağlayıcı globulin, transkortin ve tiroksin bağlayıcı globulin) ve metal (örn. demir, bakır) taşıyan proteinlerin sentezini arttırırlar. Buna karşılık albumin sentezini azaltırlar Östrojenlerin osteoporozu önleyici etkileri Kemiklerden Ca 2+ rezorbsiyonunu inhibe ederler

11 Östrojenlerin diğer etkileri Böbrekten su ve tuz reabsorbsiyonunu arttırırlar. İnsülin karşıtı etkileri vardır. Hiperpigmentasyon yaparlar. Cildin kadına özgü inceliği ve yumuşaklığı östrojen etkisiyle olur Östrojenlerin metabolizmaları Östrojenler plazmada seks hormonu bağlayıcı globuline bağlanarak taşınırlar. Karaciğerde sülfürik (sülfotransferaz vasıtasıyla) ve glukronik asitle konjuge edilerek inaktive edilirler. Doğal östrojenler oral yoldan verilirlerse karaciğerde metabolize olarak büyük ölçüde ilk geçiş etkisine maruz kalırlar. Gebe idrarından elde edilen konjuge östrojenler (örn. östronun sülfat esterleri) oral olarak kullanılabilir

12 Östrojen preparatları Doğal östrojenler Östradiol (17 -östradiol): En potent doğal östrojendir. Östrona büyük oranda okside olur ve daha sonra östriol oluşturmak üzere hidrate olur. Her üç aktif madde de konjugatları şeklinde atılır. Genellikle uzun-etkili İM preparatları mevcuttur. Östradiol valerat oral yoldan verildiğinde aktiftir. Transdermal preparatları da vardır. Östradiol sipionat en uzun etki sürelidir. Östradiol benzoat ise en kısa etki sürelidir. Östradiolün ayrıca dipropionat ve undesilat tuzları da vardır. Östriol: Doğal bir östrojendir. Oral verilebilir. Östron: At kaynaklı doğal bir östrojendir. Sülfat şeklinde oral yolla verilir. Östropipat: Östron kristallerinden elde edilir

13 Steroid yapıda sentetik östrojenler 25 Etinil östradiol: Sentetiktir, oral yoldan iyi absorbe olur. t ½ 24 saat. Ucuz ve etkilidir. Tercih edilen bir ilaçtır. Mestranol: Sentetiktir. Çeşitli oral kontraseptif preparatlarında bulunur. Karaciğerde metil grubunu kaybedip etinilöstradiole dönüşür. Tibolon: Oral yolla kullanılan sentetik östrojendir. Dienöstrol: Vajinada topikal olarak kullanılır. Ayrıca, kinestrol, benzöstrol, heksöstrol ve metöstrol de mevcuttur. 25 Steroid yapıda olmayan sentetik östrojenler 26 Dietilstilbestrol: Sentetiktir, oral yoldan iyi absorbe olur. Yarılanma ömrü daha uzundur. Kendisi aktif ilaçtır. Depo preparatları mevcuttur. Gebelerde kullanılırsa ve kız bebek doğarsa, bebek erişkin olduğunda vajinal adenosis, genital yol kanseri (clear cell karsinomu) insidansı artar. Erkek bebeklerde ise hipospadias oluşturabilir. Şu anda kanser kemoterapisi hariç fazla kullanılmaz. Klorotrianisen, metallenestril: Oral ve lokal kullanılabilirler

14 Östrojenlerin kullanımları I Kontrasepsiyon: Kontraseptif preparatlar ileri slaytlarda anlatılacaktır. Replasman tedavisi (hormone replacement therapy, HRT): Postmenopozal semptomları ve atrofik vajiniti düzeltmek için. Amenore, disfonksiyonel uterin kanama: Menstruel siklusu düzenlemek için. Neoplastik hastalıklar: Örn. prostat kanserinde Östrojenlerin kullanımları I 28 Dismenore: Östrojen ve progesteron içeren kombine tedavi ile ovulasyon inhibe edilir ve dismenore engellenir. Osteoporoz profilaksisi: Kemik rezorbsiyonunu önlerler. Hirsutizm: Over kaynaklı androjen fazlalığı tedavisinde, östrojenlerle birlikte, desogestrel, etonogestrel (desogestrelin aktif metaboliti olan 3- keto-desogestrelin jenerik ismi) ve gestoden gibi androjenik etkileri düşük olan progesteronlar kullanılır

15 Östrojen preparatlarının yan etkileri Bulantı, kusma, ödem, baş ağrısı, göğüs duyarlılığı, tromboemboli, safra taşı, kolestatik sarılık yapabilirler. Hepatik adenoma ve primer karaciğer kanseri oluşturabilirler. Ayrıca, progesteronla kombine olmadan tek başlarına kullanıldıklarında endometriyum kanseri riskini arttırırlar. Su ve tuz tutulumu nedeniyle kilo alımı ve hipertansiyon yapabilirler. Depresyon ve epilepsi gelişim insidansında artış meydana getirebilirler Östrojen preparatlarının kontrendikasyonları Endometrium ve meme kanseri, hipofiz adenomu, karaciğer yetmezliği, migren, porfiria, tromboembolik hastalıklar, gebelik, miyoma uteri. Ayrıca bkz. hormonal kontrasepsiyonun kontrendikasyonları

16 Progesteronlar ve Etkileri (1/5) Progesteronlar ve Etkileri (2/5) Progestatif, progestojen veya progestasyonel terimleri, progesteron etkisine benzer etkiyi tanımlamak için kullanılır. Progesteron, östrojen reseptörlerini azaltır, östradiolü daha zayıf etkili östrona çeviren 17 -hidroksisteroid dehidrogenazın aktivitesini arttırır, östrojeni inaktive eden sülfotransferazı aktive eder

17 33 Progesteronlar ve Etkileri (3/5) Progesteron gebeliğin sürdürülmesi için gerekli ana hormondur. Progesteronun uterus üzerindeki etkileri için ortamda östrojenin bulunması gerekir. Uterus kaslarını inhibe ederek gevşetir. Fallop borusunun motilitesini azaltır. Progesteronun, östrojene antagonist etkileri sonucunda, endometriumda mitotik aktiviteyi inhibe eder. Endometriyum salgı bezleri, östrojen etkisi ile oluşan silindirik yapılarını kaybedip boğumlu bir şekil alırlar ve subnükleer vakuoller gelişir. Progesteron, serviks salgısının miktarını ve elastikiyetini azaltır, viskozitesini arttırır. 33 Progesteronlar ve Etkileri (4/5) Progesteron T lenfositleri inhibe ederek zigotun implantasyonunu kolaylaştırır ve immünolojik red reaksiyonunu önler. Progesteron memenin asiner gelişimine katkıda bulunur. Progesteron termojenik etkilidir, bu şekilde menstruel siklus ortasında ovulasyon günü tespit edilebilir. Progesteron, östrojenin aksine natriüretik etki gösterir

18 Progesteronlar ve Etkileri (5/5) Diğer etkileri: Solunumu stimule eder. Yüksek dozda santral sinir sistemi depresyonu oluşturur. Medroksiprogesteron antiepileptik olarak denenmektedir. İnsülin salgısını arttırır ve bu şekilde hipoglisemi yapar Progesteronun metabolizması Plazmada transkortine bağlanarak taşınır. Pregnanediol (başlıca metabolitidir), 20 -hidroksiprogesteron ve 20 -hidroksiprogesteron karaciğerde oluşan metabolitleridir

19 Progesteron preparatları (1/3) Progesteron: Önemli miktarda ilk geçiş etkisi vardır. Bu nedenle enjekte edilir veya sublingual yolla verilir. Noretisteron (noretindron): Sentetik progesterondur. Oral yoldan hızlı absorbe olur. t ½ =8 saat. Biraz androjenik etkisi vardır. Düşük tehdidinde kullanılmamalıdır. Megestrol: Endometrial neoplazmlarda ve hipernefroma tedavisinde faydalı olabilir Progesteron preparatları (1/3) Didrogesteron (dihidrogesteron): Östrojenik veya androjenik aktivitesi yoktur. Ovulasyonu suprese etmez. 19-nortestosteron türevleri: Desogestrel, L-norgestrel (levonorgestrel), gestoden, dienogest ve norgestimat sentetik progesteronlardır ve daha az androjenik etkileri vardır. Gestoden en güçlüsüdür

20 Progesteron preparatları (1/3) 39 Medroksiprogesteron asetat (DMPA): Oral ve ayda bir kullanılan depo şekilleri vardır. LH yı baskılar. Plazma östrojen ve progesteron düzeyini düşürür. Antiandrojenik etkilidir. Ektopik gebelik riskini arttırabilir, kısırlık yapabilir. Kombine preparatlarda yer almaz. Nomegestrol: Progesterondan yaklaşık 2.5 kez daha aktif sentetik hormondur. Drospirenon: Progesteron etkili yeni bir oral kontraseptiftir, aynı zamanda aldosteron etkilerini de bloke eder. Kilo alımına en az sebep olan kontraseptiftir. 39 Progesteronun kullanımları Kontrasepsiyon, disfonksiyonel uterin kanama ve diğer menstruel bozukluklar, premenstruel sendrom, hiperplastik veya atrofik endometrium, endometrium kanseri, erken puberte, dismenore, endometrit, endometriyozis, düşük tehdidi, habituel abortus, menstruasyonu geciktirme (balayından ve sportif faaliyetlerden önce), laktasyonun supresyonu, hipoventilasyon tedavisi

21 Progesteronun yan etkileri Akne ve saçlarda yağlanma, aterosklerotik değişimler, karaciğer bozukluğu ve kolestatik sarılık, teratojen etkiler, vajina atrofisi, memede hassasiyet, alopesi, saçlarda beyazlaşma, hirsutizm, HDL azalması, LDL artışı Östrojen ve Progesteron Dışındaki Over Hormonları Over testosteron ve androstenedion dahil olmak üzere az miktarda androjen de salgılar. Overden ayrıca inhibin ve aktivin adında iki peptit salgılanır. FSH sekresyonunu, inhibin inhibe ederken, aktivin arttırır. Relaksin de overlerden salınan fizyolojik rolü henüz tam olarak bilinmeyen başka bir peptittir

22 Kontraseptif Preparatlar (1/4) Oral kontraseptifler adetin 1. veya 5. gününden itibaren her gün 1 tablet alınacak şekilde tasarlanmışlardır. Alışkanlıkların değişmemesi için 28 gün düzenli alınan formları (21 etken maddeli 7 boş tablet) bulunduğu gibi 21 gün alınıp 7 gün tabletsiz geçirilen preparatlar da mevcuttur. Kontrasepsiyon için mevcut oral preparatlar östrojen ve progesteron kombinasyonu veya sadece progesteron içerirler Kontraseptif Preparatlar (2/4) Kombine preparatlardan monofazik preparatlarda tüm siklus boyunca aynı içerikte tabletler alınır (örn. Lo-Ovral, Myralon ve Minulet). Bifazik preparatlarda iki değişik, trifazik preparatlarda ise üç değişik doz kullanılır (örn. Cyclo-Progynova bifaziktir, Triquilar, Trisequens trifaziktir). Bifazik ve trifazik preparatlar daha çok siklus düzenleyici olarak kullanılır

23 Kontraseptif Preparatlar (3/4) Parenteral yolla (intramusküler veya subkutan) verilen preparatlar da sadece progesteron (örn. Depo-Provera, 3 ayda bir enjekte edilir) veya östrojen + progesteron (örn. Mesigna, ayda 1 enjekte edilir) içerebilir. Kontrasepsiyon, subkutan progesteron implantları (etonogestrel içeren Implanon veya L-Norgestrel içeren Norplant Systems) yoluyla da yapılabilir Kontraseptif Preparatlar (4/4) Minik hap (minipill), sadece progesteron içeren (etinodiol, L-norgestrel veya noretisteron) ve sürekli alınan preparatlardır (örn. Femulen). Laktasyonda ve östrojen almaması gereken hastalarda kullanılır

24 Kontraseptif preparatlarda östrojen etkileri Östrojen gonadotropin salgılanmasını inhibe ederek ovulasyonu suprese eder. Ayrıca, tüp motilitesini azaltarak fallop tüpünden ovumun transportunu etkiler Kontraseptif preparatlarda progesteron etkileri Endometriumu psödodesidual değişime uğratarak zigotun implantasyonunu engeller. Ayrıca, servikal mukusta oluşturduğu değişiklikler sperm geçişini engeller

25 Kontraseptif preparatlarda östrojen + progesteron kombinasyonunun etkileri Kombine preparatlar, LH ve FSH nın premenstruel ve siklus ortası yükselişini inhibe ederler. Progesteronun siklusun geç döneminde yükselişi inhibe olur. Tiroksin bağlayıcı globulin ve proteine bağlı iyot miktarında artış gerçekleştirirler. Karbonhidrat toleransını azaltırlar. Trigliseritleri arttırırlar. Progesteronlar, östrojenlerin LDL ve HDL üzerine etkilerini antagonize ederler. Ancak östrojenlerin kardiyoprotektif etkileri tamamen antagonize olmaz. Endometrium ve over karsinomu insidansını azaltırlar Düşük doz progesteron preparatları Ovulasyon sabit olarak suprese olmadığı için etkinlik düşüktür. Ana etkisi servikal mukus üzerinedir. Yan etkileri ve etkinlikleri daha azdır

26 Hormonal kontrasepsiyonun yan etkileri (1/2) Bu preparatlar genellikle uzun süre kullanıldıkları için karşılaşılan yan etkiler önem taşır. Yeni geliştirilen preparatlarda östrojen ve progesteron dozları azaltılmış ve bu şekilde yan etkilerin de azaltılması amaçlanmıştır (örn. Miranova). Sadece progesteron içeren preparatlar kullanılırsa düzensiz menstruel kanamalar oluşabilir. Karşılaşılan diğer yan etkiler daha çok östrojen komponentine bağlıdır. Bunlar arasında göğüste dolgunluk hissi, depresyon, sersemlik, ödem, baş ağrısı, psödotümör serebri, bulantı ve kusma vardır Hormonal kontrasepsiyonun yan etkileri (2/2) Özellikle, sigara içen 35 yaş üstü kadınlarda, tromboemboli, tromboflebit, hipertansiyon ve miyokard infarktüsü insidansında artış gibi kardiyovasküler yan etkiler ortaya çıkabilir. Karaciğerde benign tümör oluşturabilirler, bu da rüptüre olup kanayabilir. Glukoz tolerans testinde gebeliktekine benzer değişiklikler yaparlar. Libido azlığına neden olabilirler. Meme kanseri insidansını arttırdıkları iddia edilmiştir

27 Hormonal kontrasepsiyonun kontrendikasyonları Kesin kontrendikasyonlar: Gebelik, serebrovasküler ve tromboembolik hastalıklar, konjestif kalp yetmezliği, koroner arter hastalıkları, östrojene bağımlı neoplaziler (meme ve endometrium kanserleri), hipofiz adenomları, karaciğer hastalığı, tanı konulmamış vajinal kanamalar. Nispi kontrendikasyonları: Diabetes mellitus, hiperlipidemi, hipertansiyon, migren, orak hücreli anemi ve safra kesesi hastalıkları

28 Diğer kontraseptif preparatlar Spermisitler: Nonoksinol-9 içeren preparatlar cinsel ilişkiden 15 dakika önce intravajinal yerleştirilir. Spermleri öldürür, ayrıca vajina duvarı ve serviks girişini kaplayarak spermlerin uterusa geçişini engeller. Cinsel ilişkiden sonra en az 6 saat intravajinal yıkama yapılmamalıdır. Rahim içi araçlar (RİA): Plastik ve plastik üzeri bakır kaplı olanları vardır. Çocuk doğurmuş kadınlarda tercih edilir. Menstruel kanamayı arttırırlar. RİA araçlarının L- norgestrel içerenleri de vardır; bu preparatlar kontrasepsiyonun yanı sıra endometrial hiperplazinin önlenmesinde de kullanılırlar Androjenler

29 Androjenlerin sentezleri ve salgılanmalarının düzenlenmesi (1/3) 57 Androjenler kolesterolden sentezlenirler ve 19 karbon atomlu steroid türevleridir. Ana androjen testisin interstisyel (Leydig) hücrelerinde sentez edilen testosterondur. Erişkin erkeklerde vücuttaki testosteronun %95 i testis kaynaklıdır. Testosteron hedef hücrelerin içine girer ve 5 -redüktaz aracılığıyla daha aktif olan dihidrotestosterona dönüşür. Bazı dokularda testosteronun kendisi etki gösterir (örn. cinsiyet belirlemede rol oynayan Wolf kanalının virilizasyonu). 57 Androjenlerin sentezleri ve salgılanmalarının düzenlenmesi (2/3) 58 Vücutta sentez edilip salgılanan androjenlerin üçte ikisi adrenal korteks kaynaklı olan androstenedion, dehidroepiandrosteron (DHEA) ve dehidroepiandrosteron sülfattır (DHEAS). Ancak bunların androjenik etkileri testosterona oranla çok düşüktür. LH, Leydig hücrelerinden testosteron sentezini stimule eder. FSH, seminifer tubüllerden spermatogenezi stimule eder ve sperm olgunlaşmasında rol oynar

30 Androjenlerin sentezleri ve salgılanmalarının düzenlenmesi (3/3) Testosteron, hipotalamus üzerindeki negatif feedback etkisi ile GnRH salgılanmasını inhibe eder. Dışardan uzun süre yüksek doz androjen verilmesi de GnRH ve gonadotropin salgılanmasını inhibe ederek azospermi oluşturabilir Androjenlerin metabolizmaları Testosteron ve dihidrotestosteron karaciğerde 17-ketosteroid türevlerine metabolize olur. Androjenlerin az bir kısmı hedef hücrelerde ve yağ dokusunda aromataz tarafından östrojene çevrilir: Testosteron östradiol (E 2 ) Androstenedion östron (E 1 )

31 61 61 Androjenlerin etkileri (1/5) Asıl etkileri primer ve sekonder seks karakterlerinin geliştirilmesi ve sürdürülmesidir. Fetusun cinsiyetinin erkek olmasını sağlarlar. Pubertede ise testis, penis, prostat ve aksesuar salgı bezlerinde büyüme oluştururlar. Spermatojenezi başlatır ve spermatozoidleri olgunlaştırırlar, seminal sıvı oluşumunu sağlarlar

32 Androjenlerin etkileri (2/5) Pubertede kıllanma (pubik, koltukaltı, sakallar ve vücudun diğer kısımlarında), ses kalınlaşması, ruhsal değişiklikler (agresivite), libido ve ereksiyon, cilt kalınlaşması ve yağ bezlerinin salgısında artış gibi sekonder seks karakterlerini ortaya çıkartırlar. Puberte sırasında oluşan hızlı büyüme ve kemik formasyonundan (lineer büyüme) primer olarak sorumludurlar Androjenlerin etkileri (3/5) Anabolik etkilidirler. Vücutta protein sentezini arttırırlar ve bu etkiye bağlı olarak kas kitlesinde artış olur. Pozitif azot retansiyonu sağlarlar. Su, Na +, Ca 2+, K + ve PO 4 - retansiyonuna neden olurlar. Anabolik etkileri sporcular tarafından suistimal edilir (doping)

33 Androjenlerin etkileri (4/5) Kemik iliğinde eritropoezi stimule ederler, eritrosit yapımını arttırırlar ve hematokriti yükseltirler. Ayrıca eritrositlerde 2-3-difosfogliserat düzeyini arttırarak hemoglobininin oksijene afinitesini azaltarak, yani hemoglobin-oksijen saturasyon eğrisini sağa kaydırarak, dokulara oksijen geçişini kolaylaştırırlar. Trombosit agregasyonunu arttırabilirler Androjenlerin etkileri (5/5) HDL düzeyini düşürüp LDL düzeyini yükseltirler. Saçların temporal bölgede dökülmesi ve sebum sekresyonundan sorumludurlar. Karaciğerde seks hormonu bağlayıcı globulin (SHBG) sentezini ve buna bağlı olarak SHBG in plazma düzeyini azaltırlar

34 67 67 Androjen preparatları (1/2) Oral yolla kullanılan androjen preparatları: Danazol, fluoksimesteron, gestrinon, tetrahidrogestrinon, kalusteron, mesterolon, metiltestosteron, testolakton, testosteron enantat. Parenteral yolla kullanılan androjen preparatları: Testolakton, testosteron enantat, testosteron propionat, testosteron fenpropionat, testosteron sipionat, testosteron isokaproat

35 Androjen preparatları (2/2) Testosteron busiklat: En uzun etkili testosteron preparatıdır. Testosteron propionat: Kısa etkili testosteron preparatıdır Androjen preparatlarının kullanımları Replasman tedavisinde kullanılırlar. Hipogonadizm (gecikmiş puberte) tedavisine 13 yaşından önce başlanmamalıdır. Bunun dışında, ereksiyon ve ejekülasyon yetmezliği ve osteoporoz tedavisinde de kullanılırlar. Fluoksimesteron, kalusteron ve testolakton meme kanseri tedavisinde kullanılırlar

36 Androjen preparatlarının yan etkileri Virilizasyon, ses kalınlaşması, kıllanma, saç dökülmesi, akne, klitoris hipertrofisi yaparlar. 17 -metil grubu içeren androjenler (metiltestosteron) kolestatik sarılık yapabilir. Karaciğer kanseri insidansını arttırdıkları ileri sürülmektedir. Ayrıca, büyümenin erken durması, spontan ereksiyon, su ve tuz tutulumuna bağlı ödem ve yüksek dozda gonadotropin salgılanmasını azaltarak azospermi yapabilirler Androjen preparatlarının kontrendikasyonları Benign prostat hipertrofisi olanlarda, gebelerde, puberte öncesi çocuklarda, kalp yetmezliği, hipertansiyon, migren veya epilepsisi olanlarda kullanılmamalıdırlar

37 Daha az virilize eden androjenler (anabolik steroidler) (1/2) Dromostanolon Etilestrenol Metandrostenolon (metandienon) Metenolon Nandrolon Oksandrolon Oksimetolon Stanazolol Daha az virilize eden androjenler (anabolik steroidler) (2/2) Androjenik etkileri belirgin değildir. Anabolik etkileri için kullanılırlar. Anabolik etkilerinin başlıca göstergeleri, protein sentezinin stimulasyonu, çizgili kas kitlesinin erkeğe özgü boyut ve güçte sürdürülmesidir. Gelişme çağındaki insan ve besiye alınmış hayvanlara uygulandıklarında somatik büyümeyi hızlandırırlar. Böbrek yetmezliği, osteoporoz gibi durumlarda anabolik madde olarak kullanılırlar

38 Danazol Zayıf androjenik etki gösteren bir androjen türevidir. Atipik bir androjenik ilaçtır. Güçlü antigonadotropik etkinlik gösterir, ön hipofizden FSH ve LH salgılanmasını baskılar. Ayrıca, androjen ve östrojenlerin periferik reseptörlere bağlanmalarını inhibe eder. Ancak, zayıf progestatif ve glukokortikoid etkilidir. Hormon tedavisine yanıt verebilen endometriosis tedavisinde kullanılır Anabolik steroidlerin kullanımları İdiopatik trombositopenik purpura, hemofili, endometriyozis, memenin fibrokistik hastalığı, herediter anjioödem, erkeklerde jinekomasti, diğer medikal tedavilerle kontrol altına alınamayan menoraji

39 Gonodal hormon inhibitörleri Östrojen reseptör antagonistleri Klomifen sitrat: Antiöstrojen etkilidir. Östrojenin hipofiz ve hipotalamus üzerindeki negatif feedback etkisini engelleyerek, FSH ve LH sekresyonunu arttırır ve bu yolla da ovulasyonu stimule eder. Bu nedenle kısırlık tedavisi için kullanılır, ancak ikiz, üçüz doğum insidansını yükseltir. Başlıca yan etkileri menopoza benzer belirtiler (sıcak basması gibi) ve jinekomastidir. Overde büyüme ve kist oluşumu, buna bağlı olarak karın ağrısı ve asit gelişir. Karaciğer hastalığı ve over kisti olanlarda kullanılmaları kontrendikedir

40 Selektif östrojen reseptör modülatörleri (selective estrogen receptor modulators, SERMS) Tamoksifen: Steroid yapıda değildir. Östrojen reseptörlerinin parsiyel agonistidir. Duyarlı meme karsinomlarının tedavisinde kullanılır. Toremifen ve fulvestrant benzer özelliktedir. Raloksifen: Meme ve uterusta östrojen antagonisti, ancak kemik ve serum lipid metabolizması üzerine agonist etkilidir. Postmenopozal osteoporoz tedavisinde kullanılır Aromataz inhibitörleri (1/2) Formestan ve eksemestan: Androstenedion analoglarıdır. Formestan İM yolla, eksemestan oral yolla uygulanır. Eksemestan, aromatazın irreversibl inhibitörüdür ve ileri dönem meme kanserlerinin tedavisinde kullanılır. Anastrozol, vorozol ve letrozol: Aromatazın steroid yapıda olmayan selektif ve kompetetif inhibitörleridir. Formestandan daha iyi tolere edilirler. Tamoksifene direnç kazanan meme kanserlerinin tedavisinde kullanılırlar

41 Aromataz inhibitörleri (2/2) Fadrozol de meme kanserine karşı kullanılmak üzere klinik çalışmaları başlamış olan henüz piyasaya çıkmamış bir aromataz inhibitörüdür. Testolakton: Androjenik etkisi olmayan bir testosteron türevidir. Östrojen sentezi için gerekli olan aromatazın zayıf inhibitörüdür. Klinik etki elde etmek için çok yüksek dozlarda kullanmak gereklidir. Postmenopozal kadınlardaki meme kanserlerinin palyatif tedavisinde kullanılır Progesteron antagonistleri Mifepriston (RU486): Aslında reseptörler üzerine parsiyel agonist etkili bir antiprogesterondur. Fransa da prostaglandin analoglarıyla birlikte (özellikle PGE 2 ) abortus yapıcı olarak ve postkoital kontrasepsiyon amacıyla kullanılmaktadır. Yüksek dozlarda kullanıldığında glukokortikoid reseptörlerini de bloke eder. Postmenstruel 49. güne kadar (7. gebelik haftası) kullanılabilir. Trofoblastların yerinden ayrılmasına neden olur. %98.7 olasılıkla abortus gerçekleştirir

42 Antiandrojenler (1/6) Androjenlerin belirli koşullarda arzu edilmeyen bazı etkilerini önlemek amacıyla, androjen sentezini veya etkilerini spesifik olarak inhibe eden ajanlar geliştirilmektedir. Bu arada, aslında farklı amaçlar için geliştirilen, ama tesadüfen antiandrojenik etkilere sahip oldukları ortaya çıkan diğer bazı ilaçlar da, günümüzde bu endikasyon için kullanılmaktadırlar Antiandrojenler (2/6) Siproteron (asetat): Bir progesteron türevi olan siproteron asetat, androjen reseptörüne bağlanmasından dolayı zayıf antiandrojenik etki oluşturur. Tek başına veya oral kontraseptiflerle birlikte kullanımı, hirsutismus tedavisinde ılımlı bir etkinlik gösterir

43 Antiandrojenler (3/6) Flutamid: Steroid yapıda olmayan bir potent antiandrojendir. Androjen reseptörlerinin kompetetif antagonistidir. Prostat kanseri tedavisinde kullanılır. Bikalutamid ve nilutamid: Flutamide benzer ilaçlardır. Simetidin: Ülser tedavisinde kullanılan bir H 2 - reseptör blokeridir. Dihidrotestosteronun reseptöre bağlanmasını da inhibe eder Antiandrojenler (4/6) 86 Spironolakton: Aldosteronun kompetetif inhibitörüdür. Aynı zamanda testosteron sentezini ve reseptöre bağlanmasını da inhibe eder. 11 ile 18-, 21- ve 17- -hidroksilazları inhibe ederek plazmada testosteron ve androstenedion seviyelerini düşürür. Ketokonazol: Esas olarak antifungal amaçla kullanılır. Adrenal ve gonadal steroid sentezini inhibe eder. Aromataza etkisi yoktur. Bu şekilde erkeklerde ve kadınlarda östradiol/testosteron oranını östradiol lehine arttırır

44 Antiandrojenler (5/6) Finasterid, dutasterit: 5 -redüktazı inhibe ederek testosteron-dihidrotestosteron dönüşümünü engellerler. Benign prostat hipertrofisinin medikal tedavisinde endikedirler. Finasterid saç dökülmesi tedavisinde de kullanılır. Jestonoron: Androjenlerin hedef hücrelere girişini bloke eder Antiandrojenler (6/6) Gossipol: Pamuk tohumundan elde edilen bu madde testiste seminifer epiteli tahrip eder ancak testisin endokrin fonksiyonlarını etkilemez. Gossipol kullanan erkeklerin %99 unda sperm sayıları önemli ölçüde düşer ve bu şekilde erkeklerde kimyasal kontrasepsiyon amacıyla kullanılırlar. Bu durum ilaç 2 yıldan daha az bir süre kullanılmışsa reversibldir. Gossipol aynı zamanda kanser tedavisinde de denenmektedir

45 Teşekkürler

Androjenler ve Anabolik Steroidler

Androjenler ve Anabolik Steroidler Androjenler ve Anabolik Steroidler Sentezleri Androjenler kolesterolden sentezlenirler. Testosteron, testisin interstisyel (leydig ) hücrelerinde, 5-Pregnonolon dan sentezlenir. Testosteron salındıktan

Detaylı

Dişi Seks Hormonları ve Oral Kontraseptifler

Dişi Seks Hormonları ve Oral Kontraseptifler Dişi Seks Hormonları ve Oral Kontraseptifler Östrojenler 18 C lu steroidlerdir. Premenopozal dönemde östrojenin %75 i over kaynaklıdır. Post-menopozal dönemde ise adrenal korteks en önemli kaynaktır. Adrenal

Detaylı

ESTROJENLER. Sentetik östrojenler: Dienestrol, Dietilstilbestrol, benzestrol, heksestrol, metestrol, metallenestril, klorotrianisen dir.

ESTROJENLER. Sentetik östrojenler: Dienestrol, Dietilstilbestrol, benzestrol, heksestrol, metestrol, metallenestril, klorotrianisen dir. ESTROJENLER Overler, gametovenik ve hormonal görevleri üstlenmiş oluşumlardır. Kadın üreme hücresi olan ovum un oluşumu ve kadın cinsiyet hormonlarının sentezlenmesi burada olur. Pubertede menstüral siklus

Detaylı

ÜREME SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ

ÜREME SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ ÜREME SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ Kadın ve erkek üreme sistemi dölün üretilmesi amacı ile özelleşmiş özel organlardan oluşmaktadır. Bazı üreme organları cinsiyet hücrelerini üretir, diğerleri

Detaylı

TESTOSTERON (TOTAL) Klinik Laboratuvar Testleri

TESTOSTERON (TOTAL) Klinik Laboratuvar Testleri TESTOSTERON (TOTAL) Kullanım amacı: Erkeklerde ve kadınlarda farklı kullanım amaçları vardır. Erkeklerde en çok, libido kaybı, erektil fonksiyon bozukluğu, jinekomasti, osteoporoz ve infertilite gibi belirti

Detaylı

GnRH LH Gonadotropinler FSH Leydig hücresi Sertoli hücresi. Transkripsiyon Transkripsiyon

GnRH LH Gonadotropinler FSH Leydig hücresi Sertoli hücresi. Transkripsiyon Transkripsiyon GONAD HORMONLAR Uyarı Hipotalamus GnRH LH Gonadotropinler FSH Leydig hücresi Sertoli hücresi camp Protein fosforilasyon camp Protein fosforilasyon Transkripsiyon Transkripsiyon Testosteron sentez ve salınım

Detaylı

MENOPOZ. Menopoz nedir?

MENOPOZ. Menopoz nedir? MENOPOZ Hayatınızı kabusa çeviren, unutkanlık, uykusuzluk, depresyon, sinirlilik, halsizlik şikayetlerinin en büyük sebeplerinden biri menopozdur. İleri dönemde idrar kaçırma, kemik erimesi, hipertansiyona

Detaylı

109. Aşağıdaki myoma uteri tiplerinden hangisinde laparotomi dışında bir cerrahi girişim yapılabilir?

109. Aşağıdaki myoma uteri tiplerinden hangisinde laparotomi dışında bir cerrahi girişim yapılabilir? 109. Aşağıdaki myoma uteri tiplerinden hangisinde laparotomi dışında bir cerrahi girişim yapılabilir? A) Subserozal B) Pedinküle subserozal C) İntramural D) Servikal E) Tip 0 submukozal Soru kalitesiz

Detaylı

Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Dersin Amacı KAH patogenezinin öğrenilmesi KAH lı hastaların klinik ve laboratuar bulgularının

Detaylı

Konjenital adrenal hiperplazi. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Konjenital adrenal hiperplazi. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Konjenital adrenal hiperplazi (KAH) Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Dersin Amacı KAH patogenezinin öğrenilmesi KAH lı hastaların klinik ve laboratuar bulgularının

Detaylı

86. Doğum eylemi süresince fetal başın yaptığı eksternal rotasyon hareketi hangi aşamada gerçekleşir?

86. Doğum eylemi süresince fetal başın yaptığı eksternal rotasyon hareketi hangi aşamada gerçekleşir? 86. Doğum eylemi süresince fetal başın yaptığı eksternal rotasyon hareketi hangi aşamada gerçekleşir? A) Angajman B) Pelvik girimden geçiş C) Orta pelvise giriş D) Pelvik çıkım düzlemine giriş E) Omuz

Detaylı

Üreme siklusu anomalileri. Araş. Gör. Uzm. Betül Mammadov

Üreme siklusu anomalileri. Araş. Gör. Uzm. Betül Mammadov Üreme siklusu anomalileri Araş. Gör. Uzm. Betül Mammadov Menstrual düzensizlikler Normal siklusu yöneten hipotalamus-hipofizovaryum fonksiyon ünitesinin her basamağındaki bir yetersizlik anormal siklus

Detaylı

POLİKİSTİK OVER SENDROMU VE GENİTAL KANSER İLİŞKİSİ

POLİKİSTİK OVER SENDROMU VE GENİTAL KANSER İLİŞKİSİ POLİKİSTİK OVER SENDROMU VE GENİTAL KANSER İLİŞKİSİ Prof. Dr. Fırat ORTAÇ Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD. Jinekolojik Onkoloji Departmanı Polikistik Over Sendromu(PKOS)

Detaylı

Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinoloji Kliniği

Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinoloji Kliniği Ergenlik Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinoloji Kliniği Nelerden konuşacağız? Ergenlik nedir? Ergenlik sürecinde vücutta nasıl değişiklikler olur? Üreme organları nelerdir ve nasıl

Detaylı

KADIN İNFERTİLİTESİNDE LABORATUVARIN ROLÜ

KADIN İNFERTİLİTESİNDE LABORATUVARIN ROLÜ KADIN İNFERTİLİTESİNDE LABORATUVARIN ROLÜ OVERYEN REZERV PREMATÜR OVARYEN YETMEZLİK POLİKİSTİK OVER SENDROMU Dr.MURAT ÖKTEM Menstrüel siklusların düzenli olması %95 ovülasyon olduğunu gösterir. Fakat yeterli

Detaylı

GEBE OLMAYAN KADINLARDA VAJİNAL KANAMA. Dr.Müjdat ŞİMŞEK

GEBE OLMAYAN KADINLARDA VAJİNAL KANAMA. Dr.Müjdat ŞİMŞEK GEBE OLMAYAN KADINLARDA VAJİNAL KANAMA Dr.Müjdat ŞİMŞEK EPİDEMİYOLOİ Üreme çağındaki kadınların vajinal kanama nedeniyle acil servise başvurmaları sıktır. Menoraji sağlıklı kadında %9 14 oranında görülür.

Detaylı

Reprodüktif Endokrinoloji. Prof. Dr. Mithat EVECEN

Reprodüktif Endokrinoloji. Prof. Dr. Mithat EVECEN Reprodüktif Endokrinoloji Prof. Dr. Mithat EVECEN TANIMLAR: Hormon: Yunanca = uyarma, canlandırma, harekete geçirme. Tanım: Bir hücre ya da dokuda sentezlenen ve buralardan kan, lenf ve sinir yoluyla vücudun

Detaylı

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması;

Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; AMENORE Adet Yokluğu; Adet Kesilmesi; Menstruasyon un Kesilmesi; Adetlerin Durması; Genç kızlarda menstruasyon 9 ila 18 yaş arasında başlar. 12 yaş averaj yaşıdır ve birçoğu bu yaşta başlar. Adetin olmamasına

Detaylı

E DOK O RİN İ S İ S S İ T S EM

E DOK O RİN İ S İ S S İ T S EM ENDOKRİN SİSTEM Prof.Dr. Erdal ZORBA Kontrol sistemleri Sinir sistemi Hızlı, anlık değişim ve yanıtlar Endokrin sistem Saniyelerden aylara kadar süren etki ve yanıt endokrin sistem hormonal iletişim 2

Detaylı

Sunum planı. Hipofiz Epifiz Tiroid Paratiroid ve Pankreas hormonları

Sunum planı. Hipofiz Epifiz Tiroid Paratiroid ve Pankreas hormonları Dr. Suat Erdoğan Sunum planı Hipofiz Epifiz Tiroid Paratiroid ve Pankreas hormonları Hipofiz bezi (hypophysis) Hipofizial çukurlukta bulunur (sella turcica) 9 adet hormon üretir İki bölümü vardır: Anterior

Detaylı

Prof Dr Ercan M Aygen Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hast. ve Doğum AD, Üreme Endokrinolojisi ve İVF Ünitesi Kayseri

Prof Dr Ercan M Aygen Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hast. ve Doğum AD, Üreme Endokrinolojisi ve İVF Ünitesi Kayseri Hiperandrojenizm & Oral Kontraseptifler Prof Dr Ercan M Aygen Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hast. ve Doğum AD, Üreme Endokrinolojisi ve İVF Ünitesi Kayseri Hiperandrojenizm Hirsutizm akne alopesi

Detaylı

GENİTAL SİKLUS Östrus Siklusu

GENİTAL SİKLUS Östrus Siklusu GENİTAL SİKLUS Östrus Siklusu Tanım Purbertiye ulaşan bir dişide hormonların kontrolü (hipotalamus, hipofiz ve ovaryum dan salınan) altında ovaryum ve uterusta meydana gelen değişiklikler Genital siklus

Detaylı

KROB YOLOJ K SENTEZ YÖNTEMLER N AVANTAJLARI: ESTROJEN ANTAGON STLER Estradiolü engelleyen bile ikler Trifeniletilen antiestrojenler:

KROB YOLOJ K SENTEZ YÖNTEMLER N AVANTAJLARI: ESTROJEN ANTAGON STLER Estradiolü engelleyen bile ikler Trifeniletilen antiestrojenler: MİKROBİYOLOJİK SENTEZ YÖNTEMLERİNİN AVANTAJLARI: 1. Doğal kaynaklardan kazanılamıyan, ancak total sentez veya çok kademeli sentezlerle elde edilebilen 11-hidroksi steroitler gibi bileşiklerin elde edilmelerine

Detaylı

KALSİYOTROPİK İLAÇLAR

KALSİYOTROPİK İLAÇLAR KALSİYOTROPİK İLAÇLAR Kalsiyumun vücut için önemi: Hücrede; membran, mitokondri, Endoplazmik retikulumda bağlı halde ve; stoplazmada serbest halde bulunur. Hücrenin canlılığı ve fonksiyonları için önemlidir.

Detaylı

ADOLESANLARDA FĠZĠKSEL BÜYÜME VE CĠNSEL GELĠġME

ADOLESANLARDA FĠZĠKSEL BÜYÜME VE CĠNSEL GELĠġME ADOLESANLARDA FĠZĠKSEL BÜYÜME VE CĠNSEL GELĠġME Adolesans ; çocukluktan erişkinliğe geçiş dönemidir * Fiziksel Büyüme * Cinsel Gelişme * Psikososyal Gelişme Büyüme ve gelişme, adolesansta belirgin bir

Detaylı

3. FARMASÖTİK FORMU İntramüsküler yoldan uygulamaya özgü steril, aköz medroksiprogesteron asetat süspansiyonu içeren flakon formundadır.

3. FARMASÖTİK FORMU İntramüsküler yoldan uygulamaya özgü steril, aköz medroksiprogesteron asetat süspansiyonu içeren flakon formundadır. KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. TIBBİ FARMASÖTİK ÜRÜNÜN ADI Depo-Provera 150 mg Steril Aköz Süspansiyon 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF TERKİBİ Aktif madde Medroksiprogesteron asetat 150 mg/ml 3. FARMASÖTİK FORMU İntramüsküler

Detaylı

Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant)

Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) 1 Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) 2 Prospektüs 3 Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) Steril,apirojen Formülü Beher Zoladex LA Subkütan implant, enjektör içinde, uygulamaya hazır, beyaz

Detaylı

Prof.Dr.Sezai ŞAHMAY İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif Endokrinoloji Bilim Dalı

Prof.Dr.Sezai ŞAHMAY İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif Endokrinoloji Bilim Dalı ÜTD Kontrasepsiyon Kursu 28 Ekim 2015 Prof.Dr.Sezai ŞAHMAY İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Reprodüktif Endokrinoloji Bilim Dalı www.jinekolojik.org

Detaylı

İlaçların Etkilerini Değiştiren Faktörler, ve İlaç Etkileşimleri

İlaçların Etkilerini Değiştiren Faktörler, ve İlaç Etkileşimleri İlaçların Etkilerini Değiştiren Faktörler, ve İlaç Etkileşimleri Prof. Dr. Öner Süzer Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Klinik Farmakoloji Anabilim Dalı www.onersuzer.com Son güncelleme: 10.03.2009

Detaylı

Hipotalamo-hipofizer Hormonlar

Hipotalamo-hipofizer Hormonlar Hipotalamo-hipofizer Hormonlar Ön ve arka hipofizin hipotalamus tarafından kontrolu ÖN HİPOFİZ 1.Hipotalamik nöronlardan salıverici ve inhibe edici hormonlar hipotalamohipofizer portal sisteme salınır

Detaylı

TAMOXIFEN-TEVA 20 mg Tablet

TAMOXIFEN-TEVA 20 mg Tablet TAMOXIFEN-TEVA 20 mg Tablet FORMÜLÜ Her tablet: 20 mg tamoksifene eşdeğer tamoksifen sitrat içerir. FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLERİ Farmakodinamik Özellikleri Tamoksifen, genellikle estrojen agonisti olarak görülen

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 4. KLİNİK ÖZELLİKLER 4.1 Terapötik endikasyonlar NIZORAL Ovül, akut ve kronik vulvovajinal kandidozun lokal tedavisinde kullanılır.

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 4. KLİNİK ÖZELLİKLER 4.1 Terapötik endikasyonlar NIZORAL Ovül, akut ve kronik vulvovajinal kandidozun lokal tedavisinde kullanılır. KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI NIZORAL 400 mg Ovül 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: Her bir ovül etkin madde olarak 400 mg ketokonazol içerir. Yardımcı maddeler: Bütil hidroksianizol

Detaylı

Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım

Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Sık Görülen Kardiyolojik Sorunlarda Güncelleme Sempozyum Dizisi No: 40 Haziran 2004; s. 69-74 Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım Prof. Dr. Hakan

Detaylı

ENDOKRİN (HORMONAL) SİSTEM

ENDOKRİN (HORMONAL) SİSTEM ENDOKRİN (HORMONAL) SİSTEM HORMONLARIN GENEL ÖZELLİKLERİ Her canlının kendisi tarafından oluşturulur. Ancak dışarıdan alındığında da etkilidirler. Çok az miktarlarda dahi etkilidirler. (Bu özellikleri

Detaylı

ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ

ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ ÜNİTE II- KADIN GENİTAL ORGANLARININ ANATOMİ VE FİZYOLOJİSİ Genital Organlar Dış Genital Organlar İç Genital Organlar Kemik Kısımları (Pelvis ) Siklus Oluşumu ve Hormonlar Oval ve Menstrual Siklus Halkası

Detaylı

Aile Planlaması. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015

Aile Planlaması. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Aile Planlaması Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Didem Daymaz ve Arş. Gör. Dr. Pınar Güner tarafından Prof.

Detaylı

Ergende Meme Sorunları. Yrd. Doç. Dr. Müsemma Karabel Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Ergen Ünitesi

Ergende Meme Sorunları. Yrd. Doç. Dr. Müsemma Karabel Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Ergen Ünitesi Ergende Meme Sorunları Yrd. Doç. Dr. Müsemma Karabel Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Ergen Ünitesi PLAN Gelişim Anomalileri Asimetrik meme gelişimi, Aksesuar meme dokusu, Meme dokusunun olmaması

Detaylı

ENDOKRİN SİSTEM. Selin Hoca

ENDOKRİN SİSTEM. Selin Hoca ENDOKRİN SİSTEM Selin Hoca HORMON NEDİR? Endokrin sistemi oluşturan iç salgı bezlerinin (endokrin bez) salgıladığı özel sinyal taşıyan salgılardır. Organik maddelerdir. Hormonların etki ettikleri doku

Detaylı

1 ampulde: 5000 I.U. insan koryonik gonadotropini (hcg) ve mannitol 1 çözücü ampulde: 1 ml izotonik sodyum klorür çözeltisi bulunur.

1 ampulde: 5000 I.U. insan koryonik gonadotropini (hcg) ve mannitol 1 çözücü ampulde: 1 ml izotonik sodyum klorür çözeltisi bulunur. CHORAGON 5000 I.U. I.M. Enjeksiyonluk Çözelti için Toz ve Çözücü Ampul Steril Apirojen FORMÜLÜ 1 ampulde: 5000 I.U. insan koryonik gonadotropini (hcg) ve mannitol 1 çözücü ampulde: 1 ml izotonik sodyum

Detaylı

Hidroksiprogesteron kaproat esas olarak steroid ester olarak metabolize edilir.

Hidroksiprogesteron kaproat esas olarak steroid ester olarak metabolize edilir. PROLUTON DEPOT ampul steril - i.m. Formülü, 1 ml yağlı eriyik içerisinde 250 mg Hidroksiprogesteron kaproat içerir. Yardımcı maddeler (1ml de): 517.7 mg Benzil benzoat 297.3 mg Enjeksiyona uygun hint yağı

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI FARLUTAL DEPO 500 mg FLAKON

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI FARLUTAL DEPO 500 mg FLAKON KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI FARLUTAL DEPO 500 mg FLAKON 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİMİ Beher Flakon da, 0.500 g Medroksiprogesteron Asetat içermektedir. Yardımcı maddeler için, Bkz.

Detaylı

Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Kliniği

Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Kliniği Ergenlik problemleri Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Kliniği Ergenlik İnsan gelişiminde seksüel olgunlaşmanın ve büyümenin tamamlandığı sonunda üreme kapasitesinin elde

Detaylı

Zoladex 3.6 mg Depot. (Subkütan Implant)

Zoladex 3.6 mg Depot. (Subkütan Implant) 1 Zoladex 3.6 mg Depot (Subkütan Implant) Zoladex 3.6 mg Depot (Subkütan İmplant ) Formül Beher 'Zoladex' Subkütan İmplant; enjektör içinde, uygulamaya hazır, beyaz ile krem beyazı renginde, 3.6 mg Goserelin'e

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. PROGESTAN 25 mg/ml IM Enjeksiyonluk Çözelti İçeren Ampul

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. PROGESTAN 25 mg/ml IM Enjeksiyonluk Çözelti İçeren Ampul 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI KISA ÜRÜN BİLGİSİ PROGESTAN 25 mg/ml IM Enjeksiyonluk Çözelti İçeren Ampul 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: Progesteron 25 mg Yardımcı madde: Benzil alkol 50 mg

Detaylı

100. Aşağıdaki ilaçlardan hangisi, bipolar (manik depresif) bozukluğun tedavisinde öncelikli bir seçenek değildir?

100. Aşağıdaki ilaçlardan hangisi, bipolar (manik depresif) bozukluğun tedavisinde öncelikli bir seçenek değildir? 100. Aşağıdaki ilaçlardan hangisi, bipolar (manik depresif) bozukluğun tedavisinde öncelikli bir seçenek değildir? A) Karbamazepin B) Lamotrijin C) Lityum karbonat D) Valproik asit E) Duloksetin Referans:

Detaylı

Ektopik Gebelik. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012

Ektopik Gebelik. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Ektopik Gebelik Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Sunum Planı Tanım Epidemiyoloji Patofizyoloji Klinik Tanı Ayırıcı tanı Tedavi Tanım Fertilize ovumun endometriyal kavite dışında

Detaylı

KADIN VE EGZERSİZ PROF. DR. ERDAL ZORBA

KADIN VE EGZERSİZ PROF. DR. ERDAL ZORBA KADIN VE EGZERSİZ PROF. DR. ERDAL ZORBA MORFOLOJİK ÖZELLİKLERİ Ergenliğe kadar boy, ağırlık ve kuvvet bir cinsiyet farkı göstermezken, ergenlikten sonra cinsiyetler arasındaki bazı değişiklikler belirginleşir.

Detaylı

Endometriozis. (Çikolata kisti)

Endometriozis. (Çikolata kisti) Endometriozis (Çikolata kisti) Bugün Neler Konuşacağız? Endometriozis Nedir? Belirtileri Nelerdir? Ne Sıklıkta Görülür? Hangi Sorunlara Neden Olur? Nasıl Tanı Konur? Nasıl Tedavi Edilir? Endometriozis

Detaylı

Kastrasyon Masum Bir Tedavi midir? Dr. Kamil ÇAM Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji AD

Kastrasyon Masum Bir Tedavi midir? Dr. Kamil ÇAM Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji AD Kastrasyon Masum Bir Tedavi midir? Dr. Kamil ÇAM Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji AD İLERİ EVRE PROSTAT KANSERİ HORMONAL TEDAVİ STANDART %80-90 yanıt Hormonal Tedavi Testesteron düzeyini düşüren

Detaylı

her hakki saklidir onderyaman.com

her hakki saklidir onderyaman.com Andropoz: Yaşlanan Erkek: Tarihsel yaklaşım Yaşlanma ile beraber gonadal (testis) fonksiyonlarda azalma ve bu durumun kişi üzerine etkileri antik çağlardan beri bilinmekte ve araştırılmaktadır. Örneğin

Detaylı

ENDOKRİN SİSTEM ANATOMİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ

ENDOKRİN SİSTEM ANATOMİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ ENDOKRİN SİSTEM ANATOMİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ Endokrin sistem Endokrin sistem bir kontrol ve düzenleme sistemidir. Vücuttaki 3 ana fonksiyon ile yakın ilişkilidir. 1. Vücut sıvılarındaki kimyasal maddelerin

Detaylı

Erkek infertilitesinde tedavi prensipleri. Doç.Dr.Cem ÇELİK Bahçeci Sağlık Grubu

Erkek infertilitesinde tedavi prensipleri. Doç.Dr.Cem ÇELİK Bahçeci Sağlık Grubu Erkek infertilitesinde tedavi prensipleri Doç.Dr.Cem ÇELİK Bahçeci Sağlık Grubu ÜCD Ege Şubesi - Ege Üroloji Derneği 20.02.2014 3 % 30-40 Anamnez N Fizik muayene N Endokrin testler N SEMEN ANALİZİ SAYI

Detaylı

Nedenleri tablo halinde sıralayacak olursak: 1. Eksojen şişmanlık (mutad şişmanlık) (Bütün şişmanların %90'ı) - Kalıtsal faktörler:

Nedenleri tablo halinde sıralayacak olursak: 1. Eksojen şişmanlık (mutad şişmanlık) (Bütün şişmanların %90'ı) - Kalıtsal faktörler: Obezite alınan enerjinin harcanan enerjiden fazla olmasıyla oluşur. Bunu genetik faktörler, metabolizma hızı, iştah, gıdaya ulaşabilme, davranışsal faktörler, fiziksel aktivite durumu, kültürel faktörler

Detaylı

Prof.Dr. Oktay Ergene. Kardiyoloji Kliniği

Prof.Dr. Oktay Ergene. Kardiyoloji Kliniği Hipertrigliseridemii id i Tedavisi i Prof.Dr. Oktay Ergene İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Kliniği Hipertrigliseridemi Gelişimiş VLDL Chylomicron Liver Defective Lipolysis Remnants

Detaylı

KADINDA REPRODÜKTİF SİSTEM HASTALIKLARI. Prof. Dr. Özer Açbay

KADINDA REPRODÜKTİF SİSTEM HASTALIKLARI. Prof. Dr. Özer Açbay KADINDA REPRODÜKTİF SİSTEM HASTALIKLARI Prof. Dr. Özer Açbay (-) (+) (-) (-) involution Gonadarj Telarj Adrenarj Aromataz Hipogonadizmin semptom ve sonuçları 1. Amenore (primer, sekonder) veya oligomenore

Detaylı

Yazar Ad 41 Prof. Dr. Haluk ÖZEN Cinsel hayat çocuk yaştan itibaren hayatımızın önemli bir kesimini oluşturur. Yaşlılık döneminde cinsellik ayrı bir özellik taşır. Yaşlı erkek kimdir, hangi yaş yaşlanma

Detaylı

DÖNEM VI GRUP F DERS PROGRAMI

DÖNEM VI GRUP F DERS PROGRAMI T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM ANABİLİM DALI BAŞKANLIĞI SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM 2013 2014 EĞİTİM VE ÖĞRETİM

Detaylı

Yeni Progestogenler avantaj sağlıyorlar mı?

Yeni Progestogenler avantaj sağlıyorlar mı? Yeni Progestogenler avantaj sağlıyorlar mı? Doç. Dr. H. Cavidan Gülerman Zekai Tahir Burak Kadın Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi 1-4 Ekim 2009 II. Üreme Tıbbi Derneği Kongresi Antalya Sunumun

Detaylı

Jinekolojide teşhis ve muayene yöntemleri Esra Gür. Öğle tatili. Gebelikte sık karşılaşılan problemler Serkan Güçlü

Jinekolojide teşhis ve muayene yöntemleri Esra Gür. Öğle tatili. Gebelikte sık karşılaşılan problemler Serkan Güçlü 1. Hafta 09:00-10:00 10:00-11:00 11:00-12:00 12:00-13:30 13:30-14:30 14:30-15:30 15:30-16:30 17.11.2014 Staj Tanıtımı Prof Dr Serkan Güçlü Servis doğumhane tanıtımı Genital sistemin embriyoloji ve anatomisi

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. CHORAGON 5000 I.U. I.M. enjeksiyonluk çözelti için toz ve çözücü ampul

KULLANMA TALİMATI. CHORAGON 5000 I.U. I.M. enjeksiyonluk çözelti için toz ve çözücü ampul KULLANMA TALİMATI CHORAGON 5000 I.U. I.M. enjeksiyonluk çözelti için toz ve çözücü ampul Kas içine enjekte edilerek kullanılır. Etkin madde: Her bir liyofilize toz içeren ampul 5000 IU insan koryonik gonadotropini

Detaylı

Karbomer 980, izopropil miristat, etanol % 96, sodyum hidroksit

Karbomer 980, izopropil miristat, etanol % 96, sodyum hidroksit Testogel 50 mg transdermal jel içeren saşe Formülü Bir adet 5 g tek dozluk Testogel saşe, 50 mg testosteron içerir. Yardımcı maddeler Karbomer 980, izopropil miristat, etanol % 96, sodyum hidroksit Farmakolojik

Detaylı

IVF DE KULLANILAN İLAÇLAR VE PROTOKOLLER

IVF DE KULLANILAN İLAÇLAR VE PROTOKOLLER IVF DE KULLANILAN İLAÇLAR VE PROTOKOLLER Hem. Meral IŞIK Acıbadem Kadıköy Hastanesi IVF Ekip Lideri 16 Ekim 2012 de Acıbadem Kadıköy Hastanesi nde I. Üreme Sağlığı ve İnfertilite Hemşireliği Seminerinde

Detaylı

TAMOXIFEN TEVA 10 mg. Film Tablet FORMÜLÜ

TAMOXIFEN TEVA 10 mg. Film Tablet FORMÜLÜ TAMOXIFEN TEVA 10 mg Film Tablet FORMÜLÜ Her tablet 10 mg Tamoksifen ( sitrat olarak ) içerir. Yardımcı Maddeler:Mannitol, PVP K- 30 (Povidon), Saf su, Sodyum nişasta glikolat, Aerosil 200 (Kolloidal silikon

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI RİMOBOLAN TM Ampul 100 mg/1 ml

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI RİMOBOLAN TM Ampul 100 mg/1 ml 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI RİMOBOLAN TM Ampul 100 mg/1 ml KISA ÜRÜN BİLGİSİ 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: 1 ml çözeltide 100 mg metenolon enantat içerir. Yardımcı maddeler: 405.400 mg

Detaylı

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM III 2015-2016 DERS YILI GENİTOÜRİNER SİSTEM DERS KURULU

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM III 2015-2016 DERS YILI GENİTOÜRİNER SİSTEM DERS KURULU KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM III 2015-2016 DERS YILI GENİTOÜRİNER SİSTEM DERS KURULU DERSLER TEORİK PRATİK TOPLAM Patoloji 22 8 30 Dahiliye 14 8 26 Jinekoloji 18 8 26 Üroloji 12 8 20 Mikrobiyoloji

Detaylı

IM/SC ENJEKSİYON İÇİN LİYOFİLİZE TOZ İÇEREN AMPUL

IM/SC ENJEKSİYON İÇİN LİYOFİLİZE TOZ İÇEREN AMPUL Pregnyl 5000 IU IM/SC ENJEKSİYON İÇİN LİYOFİLİZE TOZ İÇEREN AMPUL FORMÜLÜ PREGNYL, enjeksiyonluk liyofilize toz içeren ampul ile çözücü içeren ampulden oluşur. Etken madde insan koriyonik gonadotropini

Detaylı

Genellikle 50 yaş üstünde görülür ancak seyrekte olsa gençler de de görülme olasılığı vardır.

Genellikle 50 yaş üstünde görülür ancak seyrekte olsa gençler de de görülme olasılığı vardır. Erkek üreme sisteminin önemli bir üyesi olan prostatta görülen malign (kötü huylu)değişikliklerdir.erkeklerde en sık görülen kanser tiplerindendir. Amerika'da her 5 erkekten birinde görüldüğü tespit edilmiştir.yine

Detaylı

İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK. ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013

İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK. ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013 İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013 İlk kez 1855 te Thomas Addison tarafından tanımlanmıştır Sıklığı milyonda 60-120

Detaylı

Radyoterapi-Infertilite. Dr. Ferah Yıldız HÜTF Radyasyon Onkolojisi AD

Radyoterapi-Infertilite. Dr. Ferah Yıldız HÜTF Radyasyon Onkolojisi AD Radyoterapi-Infertilite Dr. Ferah Yıldız HÜTF Radyasyon Onkolojisi AD 2010 yılında her 250 erişkinden biri kanserden kurtulmuş bireylerden oluşacak Blatt ve ark, 1999 TEDAVİYE BAĞLI YAN ETKİLER!!!!! Infertilite

Detaylı

Testosteron erkekte en önemli androjendir, başlıca testislerde ve az miktarda adrenal kortekste sentezlenir.

Testosteron erkekte en önemli androjendir, başlıca testislerde ve az miktarda adrenal kortekste sentezlenir. Nebido ampul Formülü Her ampul; 4 ml enjeksiyon solüsyonunda 1000 mg testosteron undekanoat (250 mg testosteron undekanoat/ml), yardımcı madde olarak 2000.0 mg benzil benzoat ve 1180.0 mg enjeksiyonluk

Detaylı

Konjenital adrenal hiperplazi. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Konjenital adrenal hiperplazi. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Konjenital adrenal hiperplazi Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Adrenal bez Adrenal korteks fonksiyonları: Mineralokortikoidler sodyum geri alımı ve potasyum

Detaylı

ADRENAL KORTEKS HORMONLARI GLİKOKORTİKOİDLER. Doç. Dr. Fadıl Özyener Fizyoloji Anabilim Dalı

ADRENAL KORTEKS HORMONLARI GLİKOKORTİKOİDLER. Doç. Dr. Fadıl Özyener Fizyoloji Anabilim Dalı ADRENAL KORTEKS HORMONLARI GLİKOKORTİKOİDLER Doç. Dr. Fadıl Özyener Fizyoloji Anabilim Dalı Bu derste amaçlanan öğrencilerle; Glikokortikoid hormonların (GKH) sentez ve salgılanmasını, organizmadaki hücre,

Detaylı

FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLERİ

FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLERİ IM/SC Enjeksiyon İçin Liyofilize Toz İçeren Flakon Steril, Apirojen FORMÜLÜ : Her bir flakon etkin madde olarak, İnsan Menopozal Gonadotropin (hmg; Menotropin) 150 IU (150 IU FSH ve 150 IU LH) ve katkı

Detaylı

ANAPOLON TABLET. Testosteron deriveleri ağızdan verildiğinde aktifdir. Testosterona göre relatif androjenik/anabolik aktivitesi 1:3 düzeyindedir.

ANAPOLON TABLET. Testosteron deriveleri ağızdan verildiğinde aktifdir. Testosterona göre relatif androjenik/anabolik aktivitesi 1:3 düzeyindedir. ANAPOLON TABLET FORMÜL : Bir tablet; 50 mg Oksimetolon içerir. FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLERİ : Farmakodinamik özellikler : Anapolon Tablet in içinde bulunan oksimetolon güçlü bir anabolik ve androjenik maddedir.

Detaylı

Hipofiz beyin tabanında burnun arkasında optik sinirlerin altında yer alan küçük bir bezdir.

Hipofiz beyin tabanında burnun arkasında optik sinirlerin altında yer alan küçük bir bezdir. PROLAKATİNOMA NEDİR? Hipofiz beyin tabanında burnun arkasında optik sinirlerin altında yer alan küçük bir bezdir. Hipofiz tiroid, overler, testisler ve adrenal bezleri kontrol eden hormonları üretir. Hipofiz

Detaylı

Metastatik Prostat Kanserinde Tedavi. Dr.R.Taner Divrik S.B.Tepecik EAH 1.Üroloji Kliniği

Metastatik Prostat Kanserinde Tedavi. Dr.R.Taner Divrik S.B.Tepecik EAH 1.Üroloji Kliniği Metastatik Prostat Kanserinde Tedavi Dr.R.Taner Divrik S.B.Tepecik EAH 1.Üroloji Kliniği Tanı anında Evre %60-75 i

Detaylı

Sfingozin türevi membran lipidleri

Sfingozin türevi membran lipidleri Dr. Suat Erdoğan Sfingozin türevi membran lipidleri Sfingolipidler Sfingomyelin Glikolipidler Kolesterol ve Steroidler Bu tür lipidler gliserol içermezler Yapıda bir amino alkol olan sfingozin bulunur

Detaylı

Salgısını görev yerine bir salgı kanalıyla ulaştıran bezlerdir. Gözyaşı, tükrük, süt ve ter bezleri bu gruba girer.

Salgısını görev yerine bir salgı kanalıyla ulaştıran bezlerdir. Gözyaşı, tükrük, süt ve ter bezleri bu gruba girer. ENDOKRİN SİSTEMİ Çok hücrelilerde vücudun uyumlu bir şekilde çalışmasını sağlayan sistemlere düzenleyici sistemler denir. Düzenleyici sistemler endokrin sistem ve sinir sisteminden oluşur. A. SALGI BEZLERİ

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. VETERİNER İLAÇ KALINTILARININ ÖNEMİ ve VETERİNER İLAÇ KALINTILARI TEST METOTLARI Beyza AVCI TÜBİTAK -ATAL 8-9 Ekim 2008 İZMİR KALINTI SORUNU? Hayvansal kökenli gıdalarda, hayvan hastalıklarının sağaltımı,

Detaylı

VETERİNER İLAÇ KALINTILARININ ÖNEMİ ve VETERİNER İLAÇ KALINTILARI TEST METOTLARI. Beyza AVCI TÜBİTAK -ATAL 8-9 Ekim 2008 İZMİR

VETERİNER İLAÇ KALINTILARININ ÖNEMİ ve VETERİNER İLAÇ KALINTILARI TEST METOTLARI. Beyza AVCI TÜBİTAK -ATAL 8-9 Ekim 2008 İZMİR VETERİNER İLAÇ KALINTILARININ ÖNEMİ ve VETERİNER İLAÇ KALINTILARI TEST METOTLARI Beyza AVCI TÜBİTAK -ATAL 8-9 Ekim 2008 İZMİR KALINTI SORUNU? Hayvansal kökenli gıdalarda, hayvan hastalıklarının sağaltımı,

Detaylı

PROGYNEX 100 mg YumuĢak Kapsül. PROGYNEX 100 mg Yumuşak Kapsül

PROGYNEX 100 mg YumuĢak Kapsül. PROGYNEX 100 mg Yumuşak Kapsül PROGYNEX 100 mg Yumuşak Kapsül FORMÜLÜ :Her bir yumuģak kapsül 100 mg mikronize progesteron ve boyar madde olarak titanyum dioksit içerir. FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLERİ : Farmakodinamik özellikleri :Corpus

Detaylı

ÜNİTE 10. Hormonlar. Amaçlar. İçindekiler. Öneriler

ÜNİTE 10. Hormonlar. Amaçlar. İçindekiler. Öneriler ÜNİTE 10 Hormonlar Amaçlar Bu üniteyi çalıştıktan sonra; Hormonların nasıl yapıldığını ve hangi yollarla etkili olduklarını bilecek, Hipotalamusun hormon salınımlarını kontrol edici faktörleri öğrenecek,

Detaylı

ENDOKRİN VE ÜROGENİTAL SİSTEMLERİ IV. DERS KURULU ( 03 ŞUBAT 2014 14 MART 2014)

ENDOKRİN VE ÜROGENİTAL SİSTEMLERİ IV. DERS KURULU ( 03 ŞUBAT 2014 14 MART 2014) T. C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2013 2014 EĞİTİM - ÖĞRETİM YILI DÖNEM III ENDOKRİN VE ÜROGENİTAL SİSTEMLERİ IV. DERS KURULU ( 03 ŞUBAT 2014 14 MART 2014) DEKAN BAŞKOORDİNATÖR DÖNEM III

Detaylı

Tiroid Bezi Sorunları

Tiroid Bezi Sorunları Tiroid hormonları ve yumurtalık işlevleri birbirleriyle o kadar iç içedirler ki, yumurtalık işlevlerinde sorunların varlığı durumunda tiroid bezi işlevleri tanı aşamasının ilk başlarında değerlendirilir.

Detaylı

Kolesterol Metabolizması. Prof. Dr. Fidancı

Kolesterol Metabolizması. Prof. Dr. Fidancı Kolesterol Metabolizması Prof. Dr. Fidancı Kolesterol oldukça önemli bir biyolojik moleküldür. Membran yapısında önemli rol oynar. Steroid hormonların ve safra asitlerinin sentezinde öncül maddedir. Diyet

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİLERİ. Choragon 5000 I.U. I.M. Enjeksiyonluk Çözelti için Toz ve Çözücü Ampul. 1. Tıbbi farmasötik ürünün adı :

KISA ÜRÜN BİLGİLERİ. Choragon 5000 I.U. I.M. Enjeksiyonluk Çözelti için Toz ve Çözücü Ampul. 1. Tıbbi farmasötik ürünün adı : 1. Tıbbi farmasötik ürünün adı : 2. Kalitatif ve kantitatif terkibi : Choragon 5000 I.U. I.M. Enjeksiyonluk Çözelti için Toz ve Çözücü Ampul 1 ampulde: 5000 I.U. insan koryonik gonadotropini (HCG) ve mannitol

Detaylı

ÜREME FİZYOLOJİSİ 19/11/2015. ÜREME SİSTEMİ FiZYOLOJİSİ. Erkek Üreme Organları Fizyolojisi. ÜREME SİSTEMİ FiZYOLOJİSİ

ÜREME FİZYOLOJİSİ 19/11/2015. ÜREME SİSTEMİ FiZYOLOJİSİ. Erkek Üreme Organları Fizyolojisi. ÜREME SİSTEMİ FiZYOLOJİSİ ÜREME SİSTEMİ FiZYOLOJİSİ ÜREME FİZYOLOJİSİ Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire İnsanların, nesillerini devam ettirebilmeleri için, kadın ve erkek cinsine ihtiyaç vardır. İnsanların üreme sistemi, ergenlik dönemiyle

Detaylı

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler EGZERSİZ VE KAN Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler Akciğerden dokulara O2 taşınımı, Dokudan akciğere CO2 taşınımı, Sindirim organlarından hücrelere besin maddeleri taşınımı, Hücreden atık maddelerin

Detaylı

Arimidex 1 mg Film Tablet. Prospektüs

Arimidex 1 mg Film Tablet. Prospektüs 1 Arimidex 1 mg Film Tablet Prospektüs 2 Arimidex 1 mg Film Tablet Formül Her bir tablet etken madde 1 mg anastrozol ve yardımcı maddeler,laktoz,sodyum nişasta glikolat ve titanyum dioksit içerir. FARMAKOLOJĠK

Detaylı

Bu değişiklikler tedavinin kesilmesini takiben geri dönüşümlüdürler.

Bu değişiklikler tedavinin kesilmesini takiben geri dönüşümlüdürler. Androcur Tablet Formülü Bir tablet Androcur 50 mg Siproteron asetat içerir. Farmakolojik özellikleri Farmakodinamik özellikleri Androcur, antiandrogen etkili bir hormon preparatıdır. Kadınlarda hirsutizmdeki

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Hemşirelik Protokolleri Hazırlama Komitesi Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş Kalite Koordinatörü 1/8

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. ANAPOLON 50 mg tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Bir tablette 50 mg oksimetolon.

KULLANMA TALİMATI. ANAPOLON 50 mg tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Bir tablette 50 mg oksimetolon. ANAPOLON 50 mg tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Bir tablette 50 mg oksimetolon. KULLANMA TALİMATI Yardımcı maddeler: Laktoz, PVP, magnezyum stearat, nişasta Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA

Detaylı

Astım Tedavisinde Kullanılan İlaçların

Astım Tedavisinde Kullanılan İlaçların Bölüm 25 Astım Tedavisinde Kullanılan İlaçların Yan Etkileri Astım Tedavisinde Kullanılan İlaçların Yan Etkileri Dr. Fevzi DEMİREL Nefesle Alınan Kortizonlu İlaçların Yan Etkileri Astım tedavisinde kullanılan

Detaylı

Doğum Sonrası (post-natal) Büyüme

Doğum Sonrası (post-natal) Büyüme Doğum Sonrası (post-natal) Büyüme Doğumdan ergin çağa kadar olan büyümedir. Neonatal (yeni doğan) dönemi Infancy (yavru) dönemi Puberty (ergenlik) dönemi Adölesan (gençlik) dönemi Adult (erginlik) dönemi

Detaylı

KEMOTERAPİ NASIL İŞLEV GÖRÜR?

KEMOTERAPİ NASIL İŞLEV GÖRÜR? KEMOTERAPİ NEDİR? Kanser hücrelerini tahrip eden kanser ilaçları kullanılarak yapılan tedaviye kemoterapi denir. Bu tedavilerde kullanılan ilaçlara antikanser ilaçlar da denir. Kanserin türüne göre kemoterapinin

Detaylı

DR. DENİZ CAN ÖZTEKİN T.C.S.B. İZMİR EGE DOGUMEVİ VE KADIN HASTALIKLARI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ TÜP BEBEK MERKEZİ

DR. DENİZ CAN ÖZTEKİN T.C.S.B. İZMİR EGE DOGUMEVİ VE KADIN HASTALIKLARI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ TÜP BEBEK MERKEZİ 4 DR. DENİZ CAN ÖZTEKİN T.C.S.B. İZMİR EGE DOGUMEVİ VE KADIN HASTALIKLARI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ TÜP BEBEK MERKEZİ İnfertilite nedenleri %15 ovulatuar faktorler %30-40 tuboperitoneal faktörler %30-40

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. Östrojen eksikliği nedeniyle oluşan semptomların tedavisinde kullanılmaktadır.

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. Östrojen eksikliği nedeniyle oluşan semptomların tedavisinde kullanılmaktadır. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI ESTRIOL Vajinal Krem KISA ÜRÜN BİLGİSİ 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin madde: 1 gram krem içinde 1 mg östriol bulunur. Yardımcı maddeler: Propilen glikol 20 mg Yardımcı

Detaylı

Aktif içerik, sentetik 17β-östradiol, endojen insan östrojeni ile kimyasal ve biyolojik olarak aynı özelliklere sahiptir.

Aktif içerik, sentetik 17β-östradiol, endojen insan östrojeni ile kimyasal ve biyolojik olarak aynı özelliklere sahiptir. Vagifem Vajinal Tablet Sadece vajinal kullanım için doğal ve semisentetik östrojen Formülü: Her bir vajinal tablet; 25 mikrograma eşdeğer östradiol hemihidrat içerir. Farmakolojik Özellikleri Farmakodinamik

Detaylı