5. Sınıf Üniteler 2.6. BEŞİNCİ SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ PROGRAMINDA ÜNİTE ORGANİZASYONU

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "5. Sınıf Üniteler 2.6. BEŞİNCİ SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ PROGRAMINDA ÜNİTE ORGANİZASYONU"

Transkript

1 2.6. BEŞİNCİ SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ PROGRAMINDA ÜNİTE ORGANİZASYONU 152

2 Üniteler 1. ÜNİTE: Vücudumuz Bilmecesini Çözelim 2. ÜNİTE: Maddenin Değişimi ve Tanınması 3. ÜNİTE: Kuvvet ve Hareket 4. ÜNİTE: Yaşamımızdaki Elektrik 5. ÜNİTE: Dünya, Güneş ve Ay 6. ÜNİTE: Canlılar Dünyasını Gezelim, Tanıyalım 7. ÜNİTE: Işık ve Ses 153

3 İLKÖĞRETİM FEN VE TEKNOLOJİ PROGRAMI 5. SINIF ÖĞRENME ALANLARI, ÜNİTELERİ VE SÜRELERİ ÖĞRENME ALANI ÜNİTELER KAZANIM SAYISI SÜRE/DERS SAATİ DERS SAATİ (%) 1. Vücudumuz Bilmecesini Çözelim CANLILAR VE HAYAT 6. Canlılar Dünyasını Gezelim, Tanıyalım Toplam MADDE VE DEĞİŞİM 2. Maddenin Değişimi ve Tanınması Toplam Kuvvet ve Hareket FİZİKSEL OLAYLAR 4. Yaşamımızdaki Elektrik Işık ve Ses Toplam Toplam DÜNYA VE EVREN 5. Dünya, Güneş ve Ay Toplam Genel

4 Öğrenme Alanı : Canlılar ve Hayat 1. Ünite : Vücudumuz Bilmecesini Çözelim Önerilen Süre : 20 ders saati A.Genel Bakış Öğrenciler dördüncü sınıfta Vücudumuz Bilmecesini Çözelim ünitesinde vücudun bir bütün olarak çalıştığı fikrini temel alarak kas ve iskelet, soluk alıp verme, kalp, kan konularını öğrenmişlerdir. Tüm bu konularla ilişkili olarak bu ünitede; sistem kavramı kullanılmadan, beslenme, sindirim ve boşaltım kavramları ile kendi vücudunu tanımaya devam etmesi, özellikle beslenme konusunu günlük hayatı ile ilişkilendirip uygulayabilmesi vurgulanacaktır. Ayrıca, bu yaşların zararlı alışkanlıklara başlama dönemi olduğu da dikkate alınarak sigara ve alkolün birey ve toplum sağlığına etkileri de bu ünitede verilecektir. 4. ve 5. sınıftaki Vücudumuzu Bilmecesini Çözelim ünitesi aynı zamanda ilköğretimin ikinci kademesinde verilecek Vücudumuzdaki Sistemler konusuna bir hazırlık niteliğindedir. Tüm bunların anlamlı bir biçimde kazandırılabilmesi için değişik teknikler (görüşme, model oluşturma, rol oynama benzeşim, tartışma gibi) kullanılmıştır. Öğretim ve değerlendirme etkinliği bölümünde sandviç ile ilgili etkinlik, öğrencilerin dengeli beslenme ile ilgili tüm bilgilerinin yoklanması, kavram haritası etkinliği kavramlar arasındaki ilişkilerin görsel olarak ortaya konulması açısından önemli örneklerdir. Tüm ünitelerde verilen öğrenme, öğretme ve değerlendirme etkinlikleri tavsiye niteliğindedir. Bireysel veya grup içi etkinliklerle öğretmenler, fizikî koşulları da dikkate alarak tüm öğrencilerin aktif katılımını sağlayacak uygun öğrenme ortamı hazırlayabilmelidir. Ayrıca ünitenin Etkinlik Örnekleri bölümünde, ön bilgilerin tespitinde giriş etkinliği olarak yapılan Bugün Ne Yiyelim? de ortaya çıkan veriler, daha sonra öğrenme etkinliklerin düzenlenmesinde dikkate alınmalıdır. Konu sonunda öğrencilerin hazırladıkları öğün örneklerine ve yazılı kayıtlara tekrar bakarak sonuçları tartışmaya açmaları önemlidir. B.Ünitenin Amacı Öğrencilerin bu ünitede; sağlıklı ve dengeli beslenme, dişler ve diğer sindirim organları, boşaltımda görev yapan organlar, sigara ve alkolün zararları ile ilgili bilgileri edinmesi, vücuttaki tüm yapıların birbirinden bağımsız olarak değil birlikte çalıştığı düşüncesini pekiştirmesi, vücudunu tanımaya devam ederken, vücudunun sağlığını koruması içinde dengeli beslenme, sigara ve alkolün zararları konularında bir bilinç oluşturulması beklenmektedir. C.Ünitenin Odağı Ünitede Vücudumuz ve Sağlık kavramları etrafında öğrencilerin bilimsel süreç becerilerini arttırmaya odaklanılmıştır. Ayrıca, paketlenmiş besin maddelerinin üzerindeki son kullanma tarihini önemseme, besin çeşitlerinin bilimsel-teknolojik gelişmelere paralel olarak arttığını fark etme, Fen-Teknoloji-Toplum-Çevre ilişkisi vurgulama açısından önemlidir. 155

5 Ç. Önerilen Konu Başlıkları Besinler ve Dengeli Beslenme Besinlerin Gerekliliği Besin İçerikleri ve Görevleri Dengeli ve Sağlıklı Beslenme Besinlerin Sindirimi Sindirim ve Görevli Yapılar Dişler ve Ağız Sağlığı Zararlı Maddelerin Boşaltımı Boşaltım ve Görevli Yapılar Sigara ve Alkolün Zararları 156

6 D. Ünite Kavram Haritası Temizlik ve Kontrol Sigara için gereklidir için gereklidir zarar verir için zararlıdır Dişler zarar verir için önemlidir bulunur için önemlidir Sağlık için zararlıdır Alkol Ağız Dengeli Beslenme için önemlidir Akciğer Yutak katılır katılır Deri Yemek Borusu Mide katılır katılır katılır katılır Sindirim yapar Vücudumuz yapar Boşaltım katılır katılır İnce-Kalın Bağırsak için gereklidir besin taşır katılır Sindirim Kanalı için gereklidir Kan temizler Böbrek Enerji- Yapım Maddeleri geçer Bilim ve Teknolojik Gelişme üretimi arttırır Besin içerir Besin Maddeleri rol oynayabilir rol oynayabilir rol oynayabilir Yapım- Onarım Düzenleyici Enerji verici olur olabilir olabilir olabilir olabilir olabilir Protein Su Mineral Vitamin Yağ Karbonhidrat *BU KAVRAM HARİTASI SADECE ÖĞRETMENİ BİLGİLENDİRMEK İÇİN VERİLMİŞTİR 157

7 E. Ünite Kazanımları ve Etkinlikler ÖĞRENME ALANI: CANLILAR VE HAYAT 1. ÜNİTE : VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM ÜNİTE KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM 1. Besinlerin gerekliliği ve dengeli beslenme ile ilgili olarak öğrenciler; 1.1. Canlıların yaşamsal faaliyetlerini devam ettirebilmesi için besinlere ihtiyacı olduğunu fark eder Besin içeriklerinin vücuttaki öncelikli görevlerini belirtir Besinleri içerdikleri karbonhidrat, protein ve yağ açısından deney yaparak test eder (BSB-1, 15) Vitamin çeşitlerinin en fazla hangi besinlerde bulunduğuna dair bilgi toplar ve sunar (BSB-19, 20, 24) Su ve minerallerin bütün besinlerde bulunduğunu ve düzenleyici görev yaptığını belirtir Dengeli beslenmeye örnek bir öğün hazırlar (BSB-21). Tartışma Öğretmen Karnınız ne zaman zil çalar? Neden yemek yeriz? Hangi varlıklar beslenir? vb. sorularla tüm canlılık olayları için besinlere gereksinim duyulduğu fikrini tartışmaya açar (1.1; 1.2), (BSB-7). Benzeşim Öğretmen insanların besine olan ihtiyacı ile arabanın benzinle çalışması benzeşimini örnek vererek öğrencilerin de bu tip benzeşim örneklerini yazmalarını ister (Bu etkinlik öğrenci ürün dosyasında saklanabilir.), (1.1; 1.2), (BSB-7). Besin İçeriklerini Keşfedelim Hangi besinlerde karbonhidrat olduğunu anlamak için haşlanmış bir yumurta akı, ekmek, patates, kesme şeker, ceviz gibi besinler bölünerek üç gruba ayrılır. Birinci gruptaki besinlerin üzerine birer damla tentürdiyot damlatılır. Renk değişimi gözlenir. Mavi-mor, kahverengi renk karbonhidratın varlığını gösterir. İkinci grup besin maddelerinin üzerine biüret veya nitrik asit damlatılır. Renk değişimi gözlenir. Sarı renk, protein varlığını gösterir. Yağ varlığını göstermek için üçüncü grup besinler kâğıda sürülür. Kağıdın şeffaflaşması, yağın varlığını gösterir. (1.3), (BSB-1, 2, 5, 15, 23; FTTÇ-13). Bugün Ne Yiyelim? Öğrenciler, farklı besinlere ait çizip boyadıkları veya çeşitli kaynaklardan kesip getirdikleri resimleri kullanarak kâğıt veya karton üzerine dengeli beslenmeye örnek olacak şekilde kahvaltı, öğlen ve akşam yemekleri için farklı öğünler hazırlarlar. Öğrenciler, öğünleri neden bu şekilde düzenlediklerini yazarlar. Konu sonunda, öğrenciler hazırladıkları öğün örneklerine ve yazılı kayıtlara tekrar bakarlar. Doğruluğunu kontrol edip sonuçlar tartışmaya açılır, düzeltmeler yapılır (Bu etkinlik öğrenci ürün dosyasında saklanabilir.), (1.6), (BSB-19, 20, 21, 22). Sandviçimi Hazırlıyorum Öğrenciler sandviç hazırlamak için marul, maydanoz, yumurta, peynir, domates gibi besin değeri yüksek ve ucuz besin maddeleri getirirler (Pastırma, salam, sucuk, sosis gibi pahalı yiyeceklerden kaçınılmalıdır.). Beslenme saatinde bu besin maddelerini kullanarak dengeli beslenmeye uygun bir sandviç (ekmek arası, dürüm vb.) hazırlarlar (1.6), (BSB-21). 1.1 Besin-enerji ilişkisinde enerji oluşum mekanizması ve ATP konularına girilmez. 1.2 Proteinlerin öncelikle yapım ve onarım, karbonhidratların ve yağların öncelikle enerji verici, vitamin ve minerallerin düzenleyici olarak kullanıldıkları belirtilir. Yapısal ayrıntıya (örn. proteinler amino asitten oluşur vb.) girilmez. 1.4 Vitaminler için A, B, C, D, E, K vitaminleri dikkate alınır. Suda ve yağda çözünen vitaminler kavramı ve B vitamininin alt çeşitleri, vitaminlerin eksikliğinde ortaya çıkan belirtiler verilmez. [!] 1.5 Minerallerin isimleri verilmez. [!] Öğrenciler kimyasal maddelerin kullanımında dikkatli olmaları için uyarılır. [!] Diyetin kelime anlamının dengeli beslenme olduğu vurgulanır. [!] Besin alerjisi ve diabet konusunda hassasiyeti olan öğrenciler dikkate alınır. [!]Öğrenciler besinlerin temizliği konusunda uyarılır. Türkçe dersinde besinlerle ilgili kompozisyon,şiir yazdırılır. Müzik dersinde besinlerle ilgili şarkılar,yöresel türküler söyletilir. 1.4 ve 1.8 kazanımları için Türkçe dersi Görsel Okuma ve Görsel Sunu öğrenme alanı: Görsel okuma (kazanım 14), Görsel Sunu (kazanım 1,9) Spor Kültürü ve Olimpik Eğitim (1.1-13, , 14, , 15, ,1.6 16, 17) Sağlık Kültürü (1.1-18, 1.2, 1.3, , 21, ). : Sınıf-Okul İçi Etkinlik : Okul Dışı Etkinlik : Ders İçi İlişkilendirme : Diğer Derslerle İlişkilendirme : Ölçme ve Değerlendirme???: Kavram Yanılgısı [!]: Uyarı : Sınırlamalar Ara Disiplinlerle İlişkilendirme ( Ayraç içindeki 1. rakam Fen ve Teknoloji kazanımını, 2. rakam ara disiplin kazanımını gösterir.) 158

8 : CANLILAR VE HAYAT 1. ÜNİTE : VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM ÖĞRENME ALANI ÜNİTE KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1.7. Besinlerin tazeliğinin, temizliğinin Misafirimiz Var ve içerdiği katkı maddelerinin Sınıfa davet edilen doktor, diyetisyen, çocuk gelişimi uzmanı, hemşire vb. kişiler, sağlığa zarar sağlığa etkilerini araştırır ve sunar verebilecek besinler, besinlerin sağlıklı tüketimi, dengeli beslenme konusunda bilgi verir. (BSB-19, 20, 24; FTTÇ-32, 35, 36). Öğrenciler, bu uzmanlara konu ile ilgili merak ettikleri soruları yöneltirler (1.7; 1.8), (FTTÇ Paketlenmiş besinlerin üzerindeki son 10). kullanma tarihinin önemini bilir Görüşme Yapıyorum (FTTÇ-13, 27, 31, 32, 35). Öğrenciler aile büyükleri ile geçmiş yıllarda bulunan besin çeşitleri hakkında görüşerek aldığı 1.9. Besin çeşitlerinin bilimsel-teknolojik bilgileri kaydeder. Bu bilgiler ile günümüzde teknolojiye bağlı olarak artan besin çeşitliliğini gelişmelere paralel olarak arttığını karşılaştırır. Sınıfta sonuçlar ve farklılığın nedenleri tartışmaya açılır (1.9), (BSB-19, 20, 23; fark eder (FTTÇ-3, 13, 14, 27, 32, FTTÇ-3, 13, 14, 27, 32, 35). 35). VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM 2. Besinlerin sindirimi ile ilgili olarak öğrenciler; 2.1. Besinlerin vücutta kan yolu ile taşındığını belirtir Besinlerin kana geçebilmesi için küçük parçalara ayrılması gerektiği çıkarımını yapar Sindirimde görevli yapı ve organların yerini kendi üzerinde ve modelde sırası ile göstererek görevlerini kısaca açıklar Diş çeşitlerini görevlerine göre model veya kendi ağzında göstererek sindirimdeki görevini fark eder Diş sağlığı için beslenmeye, temizliğe ve düzenli diş kontrolüne özen gösterir. Besinime Ne Oldu? Öğrencilerden beslenme saati için getirdikleri besinlerden birini ısırmaları, ağızlarında belli bir süre tutarak çiğnemeleri ve meydana gelecek değişikliklere dikkat etmeleri istenir. Besini hangi dişlerinizle kopardınız? Hangi dişlerinizle çiğnediniz? Ağzınıza aldığınız besinde ne gibi değişiklikler oldu? Besin yuttuktan sonra hangi yolu izler? gibi sorular sorularak ön bilgileri tespit edilir (2.2; 2.3), (BSB-7). Misafirimiz Var Sınıfa davet edilen bir diş hekimi, bir sağlık görevlisi gibi kişiler; diş sağlığı, diş sağlını etkileyen etkenler hakkında bilgi verir. Öğrenciler, bu görevlilere konu ile ilgili merak ettikleri soruları yöneltirler (2.5), (FTTÇ-10). Genç Heykeltıraş Öğrenciler ağaç tutkalı ve un (nişasta da olabilir.) ile yaptıkları hamurdan yarım ağız modeli yaparlar ve üzerinde diş çeşitlerini gösterirler (2.4), (BSB-21, 22). Poster Hazırlama Öğretmen öğrencileri gruplara ayırır. Her grup beslenme, temizlik ve düzenli diş kontrolü vb. konularından birini seçerek bir poster hazırlar. Hazırlanan posterler sınıfta sunularak, sınıf veya okul panolarında sergilenir (2.5), (BSB-19, 21, 24). Reklamlar Öğrenciler diş macunu reklamı için isteklerine göre dört gruba ayrılırlar. Birinci grup reklamla ilgili bir senaryo yazar. İkinci grup reklamın afişini hazırlar. Üçüncü grup senaryoyu canlandırmak için uygun ortamı hazırlar. Dördüncü grup ise senaryoyu canlandırır (2.5), (BSB- 19, 20, 23, 24; FTTÇ-4, 5). : Sınıf-Okul İçi Etkinlik : Okul Dışı Etkinlik : Ders İçi İlişkilendirme : Diğer Derslerle İlişkilendirme : Ölçme ve Değerlendirme???: Kavram Yanılgısı [!]: Uyarı : Sınırlamalar Ara Disiplinlerle İlişkilendirme (Ayraç içindeki 1. rakam Fen ve Teknoloji kazanımını-2. rakam ara disiplin kazanımını gösterir.) 159 İş eğitimi dersinde öğrencilerden ıspanak, lahana, bamya gibi sebzeli bir yemeğin tarifini alıp sınıfta anlatmaları istenir. Resim dersinde farklı besin gruplarına ait meyve-sebze vb. çizimler yaptırılır. Açık Uçlu Soru Doğru -Yanlış Kavram Haritası Tabloda Boşluk Doldurma İnsan Hakları ve Vatandaşlık ( ) Sağlık Kültürü ( , 24. ve 25., ve 25.) Kariyer Bilinci Geliştirme: Besinlerle ilgili gıda mühendisliği, diyetisyenlik, aşçılık gibi meslekler örnek verilir. 2.1, 2.2 Besinlerin kana geçebilmesi için vücuttaki bir takım salgılar tarafından parçalandığı belirtilir enzim kavramı verilmez. 2.3 Besinlerin sindirimde izlediği yol, ağız, yutak, yemek borusu, mide, ince bağırsak, kalın bağırsak olarak verilir, organların yapı ve ayrıntılarına girilmez. [!] Reklamlar etkinliği; Her gruba farklı reklam yaptırılması şeklinde de düzenlenir. Açık Uçlu Soru Eşleştirme Sağlık Kültürü (2.3 ve ; ve 17.)

9 ÖĞRENME ALANI : CANLILAR VE HAYAT 1. ÜNİTE : VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM ÜNİTE KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 3. Boşaltımda görevli yapı ve organlar ile ilgili olarak öğrenciler; 3.1. Boşaltımda görevli organ ve yapıların yerini, insan VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM modeli üzerinde göstererek görevlerini kısaca açıklar. 3.2.Boşaltımın görevinin vücudun çeşitli faaliyetleri sonucu oluşan zararlı maddelerin vücut dışına atılması olduğunu belirtir Boşaltımda böbreklerin dışında atık maddelerin atılmasını sağlayan yapı ve organları sıralar Böbreklerin sağlığı için nelere dikkat edilmesi gerektiğini araştırır ve sunar (BSB-19, 20, 24). Atıkları Uzaklaştırmalı mıyız? Öğretmen öğrencilerden bir dakika içerisinde atık kavramının çağrıştırdığı ilgili kelimeleri yazmalarını ister. Etkinlikteki cevap kelimelerinden yola çıkarak evsel atıkların (çöp) dışarı atılmaması yani birikmesi durumunda ne olabileceğine dair tahmin yapmalarını ister. Sonra vücudumuzda atık maddelerin oluşup oluşmadığını sorar ve öğrencilerin cevapları doğrultusunda konuyu boşaltım ile ilişkilendirir (3.2), (BSB-7). Öğrenciler sınıfa getirilen bir insan modeli, levha veya şema üzerinde boşaltımda görevli yapı ve organları gösterirler (3.1). Boşaltım Organları Böbreklerimizden başka vücudumuzda oluşan atık maddeleri atmamıza yarayan organ ve yapılarımız var mı? sorusuyla derinin akciğerlerin ve sindirim kanalının boşaltımda rol oynadığı vurgulanır (3.3). Misafirimiz Var Sınıfa davet edilen doktor, hemşire, sağlık görevlisi vb. kişiler böbrek ve böbrek sağlığı hakkında bilgi verir. Öğrenciler, uzmanlara konu ile ilgili merak ettikleri soruları yöneltirler (3.4), (FTTÇ-10). 3.1 Boşaltımda görevli yapı ve organlar; böbrek, üreter (idrar borusu), idrar kesesi, üretra olarak verilir. Organların yapı ve ayrıntılarına girilmez. 3.3 Boşaltım organları etkinliğinde bu ünitedeki akciğer ve deri (egzersizde terleme olayı) ile ilgili olarak 4.sınıf Vücudumuz Bilmecesini Çözelim ünitesi ile ilişkilendirilir. [!] 3.3 Böbreklerin dışında atık maddelerin atılmasını sağlayan organlar: Deri, akciğer ve sindirim kanalıdır. Anlam Çözümleme Tablosu Sağlık Kültürü (3.1 ve ) : Sınıf-Okul İçi Etkinlik : Okul Dışı Etkinlik : Ders İçi İlişkilendirme : Diğer Derslerle İlişkilendirme : Ölçme ve Değerlendirme???: Kavram Yanılgısı [!]: Uyarı : Sınırlamalar Ara Disiplinlerle İlişkilendirme (Ayraç içindeki 1. rakam Fen ve Teknoloji kazanımını-2. rakam ara disiplin kazanımını gösterir.) 160

10 ÖĞRENME ALANI : CANLILAR VE HAYAT 1. ÜNİTE : VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM ÜNİTE KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 4. İnsan ve toplum sağlığına sigara ve alkolün olumsuz etkileri ile ilgili olarak öğrenciler; 4.1. Sigaranın ve alkol VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM kullanımının vücuda verdiği zararlarla ilgili bilgi toplar ve sunar (BSB-19, 20, 24) Sigara ve alkol kullanan kişilerin çevreye verdiği zararları fark eder (BSB- 1; FTTÇ-18) Sigara ve alkol içilen ortamlardan uzak durur Sigara ve alkol gibi zararlı alışkanlıkları önlemek için çeşitli spor faaliyetlerine katılmanın önemini fark eder. Misafirimiz Var Sınıfa davet edilen uzman kişi alkol veya sigaranın zararları hakkında bilgi verir. Öğrenciler uzmana konu ile ilgili merak ettikleri soruları yöneltirler (4.1; 4.2; 4.3; 4.4), (FTTÇ-10). Poster Hazırlama Öğrenciler sigara veya alkolün zararı ile ilgili bir slogan oluştururlar. Bu sloganı destekleyen bir metin ve/veya değişik kaynaklardan (kitap, dergi, gazete, internet gibi) resimler, yazılar toplayarak bir poster hazırlarlar (Bu posterler ailelerin de görebileceği biçimde veli toplantılarında sergiye açılır.) (4.1; 4.2; 4.4), (BSB-19, 20, 24; FTTÇ-18). İnanmıyorum! Öğrenciler; günde bir paket sigara içen bir insanın bir ay, bir yıl ve on yıl süreyle, i) attığı sigara paketi, izmarit vb. atıkların çevreye etkilerine ilişkin, ii) bu kişinin bu sürelerde parasal açıdan ne kadar zarar gördüğü, içmediğinde tasarruf edebileceği para miktarı ve bu parayla nelere sahip olabileceğine ilişkin bir araştırma yapar. Araştırma sonuçlarını sınıfta sunar (4.2), (BSB-8, 9, 19, 20, 24; FTTÇ-18). Sigaradaki Zehir Sigaradaki zararlı maddeleri göstermek amacı ile içine küçük bir parça pamuk yerleştirilmiş plastik şişenin ağzına içinden pipet (veya lastik boru) geçirilmiş mantar tıpa yerleştirilir. Pipetin dışarıda kalan ucuna sigara takılır. Sigara yakıldıktan sonra plastik şişe sıkılıp gevşetilir. Bu işlem 3 adet sigara bitene kadar sürdürülür. Öğrenciler şişedeki ve pamuktaki renk değişikliğini gözlemleyip tartışırlar. Bu etinlik açık havada yapılmalıdır (4.1), (BSB-1, 2, 15, 22, 23). [!] 4.1 Rehberlik servisinden ve Yeşilay kolundan, sigara ve alkol zararları ile ilgili broşürler istenir ve dağıtılır. [!] Anne ve/veya babası sigara tiryakisi ya da alkol bağımlısı olan çocuklar için hassas davranılır. [!] 4.4 Boş zamanları değerlendirmede çeşitli oyun salonları (atari vb.) yerine sportif faaliyetlere katılmanın yararlı olduğu vurgulanır. 4.1 kazanımı için Türkçe dersi Görsel Okuma ve Görsel Sunu öğrenme alanı: Görsel Okuma (Kazanım 14), Görsel Sunu (.Kazanım 1, 9) Açık Uçlu Soru Doğru Yanlış İnsan Hakları ve Vatandaşlık (4.1. ve ve 47) Rehberlik ve Psikolojik Danışma (4.1 ve ve 8) : Sınıf-Okul İçi Etkinlik : Okul Dışı Etkinlik : Ders İçi İlişkilendirme : Diğer Derslerle İlişkilendirme : Ölçme ve Değerlendirme???: Kavram Yanılgısı [!]: Uyarı : Sınırlamalar Ara Disiplinlerle İlişkilendirme (Ayraç içindeki 1. rakam Fen ve Teknoloji kazanımını-2. rakam ara disiplin kazanımını gösterir.) 161

11 F. Önerilen Öğretim ve Değerlendirme Etkinlikleri Etkinlik Numarası : 1 Etkinlik Adı : Açık Uçlu Soru İlgili Olduğu Kazanımlar : 1.6 Sandviç üreten bir yemek şirketinin patronu olduğunuzu hayal edin. Lezzetli ve sağlıklı harika bir sandviç hazırlamak için hangi besin maddelerini kullanırsınız? Bu harika sandviç için nasıl bir reklam hazırlarsınız? Etkinlik Numarası : 2 Etkinlik Adı : Açık Uçlu Soru İlgili Olduğu Kazanımlar : 4.1 Sigara veya alkol alışkanlığının kişiye ve çevreye verdiği zararla ilgili düşüncelerinizi belirten bir kompozisyon yazınız. Etkinlik Numarası : 3 Etkinlik Adı : Açık Uçlu Soru İlgili Olduğu Kazanımlar : 2.5 Bir diş hekimi olduğunuzu hayal edin. Arkadaşlarınıza diş sağlığı ile ilgili ne gibi önerilerde bulunurdunuz? Etkinlik Numarası : 4 Etkinlik Adı : Doğru -Yanlış İlgili Olduğu Kazanımlar : 1.5; 4.2; 4.3 Aşağıdaki cümleleri okuyunuz. Doğru ise D, yanlış ise Y harfini daire içine alınız. 1) Vücudumuzda su ve mineraller düzenleyici görev yapar D Y 2) Diyetin anlamı dengeli beslenmedir D Y 3) Sigara içilen ortamlarda bulunan sigara içmeyen kişiler de en az içenler kadar zarar görür D Y 4) Sigara ve alkol vücudumuzda sadece akciğere zarar verir D Y 162

12 Etkinlik Numarası : 5 Etkinlik Adı : Kavram Haritası İlgili Olduğu Kazanımlar : 1.2 Öğretmen aşağıdaki kelimeleri öğrencilere bir kâğıda yazdırarak her bir kelimeyi kesmelerini ister. Sonra bu kelimeleri kullanarak kâğıt üzerinde genelden özele doğru kavram haritası biçiminde düzenlemelerini söyler. Bu kelimeler arasındaki ilişkileri göstermek için ok işaretlerini kullanmalarını sağlar (Not: Bu etkinlik 4 kişilik gruplar oluşturularak yaptırılabilir.). Besinler Enerji verici Karbonhidrat Vitamin Yapıcı-onarıcı Düzenleyici Havuç A vitamini Protein Yumurta Etkinlik Numarası : 6 Etkinlik Adı : Bulmaca İlgili Olduğu Kazanımlar : 1.2 Yanda verilen kelimeleri tabloda verilen bulmacada sırasıyla işaretleyiniz.bazı kelimelerin yazılışı tersten verilmiştir. Bulmacada tüm kelimeleri işaretledikten sonra kalan harfleri birleştiriniz. Ne buldunuz? S L A R E N İ M T Ü S A T T E T K O Ş U Ğ L I K U A L E I O L M A Y K İ Ç S R İ N N S P O R Ü B Y A P D R B M İ A L N R A I L Y İ İ A Y I S İ Z Ü S Y O U H N L V E E T D Y K Ü B M N Y I E T R N K Ü E Z Y U O E K O U G E A Ş T M E R B P R Ğ L Ğ İ Y B B E L T R P O E S A L A E O N O A A Y M E L Y İ K Y L İ V Z K YOĞURT KOŞU YÜRÜYÜŞ PEYNİR YUMURTA VOLEYBOL TENİS BALIK MİNERAL SÜT PROTEİN YAĞ BASKETBOL ET YÜZME KAYAK KARBONHİDRAT SU 163

13 Etkinlik Numarası : 7 Etkinlik Adı : Tabloda Boşluk Doldurma İlgili Olduğu Kazanımlar : 1.2; 1.4; 1.5 Dengeli beslenme sağlıklı bir yaşam için son derece önemlidir. Dengeli bir beslenme için temel besin maddelerini bilmemiz gereklidir. a- Aşağıdaki tabloyu tamamlayınız. Besin maddesi Niçin ihtiyaç duyarız? En çok bulunduğu besinler Et, süt yumurta, kuru baklagiller Yağlar Mineraller Vücutta düzenleyici rolleri vardır. Vücudumuzun yaklaşık %70 ini oluşturur ve hayatî faaliyetler için gereklidir. Unlu mamuller (ekmek, pasta vb.) b- Aşağıda verilen kartlardaki vitaminleri, bulunduğu besinler açısından eşleştiriniz. Eşleştirme için ok işaretlerini kullanınız. Vitamin adı Bulunduğu besinler C vitamini E vitamini D vitamini A vitamini Patates, portakal, kuşburnu Mısır, baklagiller, fındık Karaciğer, havuç, yeşil sebzeler Peynir, tereyağı, süt, c. Son 24 saat içerisinde neler yediniz? Bir tablo içinde son 24 saat içinde yediğiniz besinleri ve bu besinlerin içerdikleri maddeleri yazınız. Sizce bugün dengeli beslendiniz mi? 164

14 Etkinlik Numarası : 8 Etkinlik Adı : Anlam Çözümleme Tablosu İlgili Olduğu Kazanımlar : 3.1 Aşağıdaki tabloda boşaltımda görev alan organ ve yapılar verilmiştir. Bu organ ve yapıların ilgili ifadelerle kesiştiği yere (X) işaretini koyunuz. Boşaltım ile İlgili Yapı ve Organlar İdrarın dışarı atıldığı kanaldır. Kanın süzüldüğü yerdir. İdrarın toplandığı yerdir. İdrarı böbreklerden idrar kesesine taşıyan kanaldır. Böbrek Üretra Üreter (İdrar borusu) İdrar kesesi Etkinlik Numarası : 9 Etkinlik Adı : Eşleştirme İlgili Olduğu Kazanımlar : 2.3 Yandaki resimde sindirim ile ilgili yapı ve organlar yer almaktadır. Bunlar A, B, C ve D olarak harflendirilmiştir. Aşağıda verilen görevlerin yanına ilgili yapı veya organa ait harfi yazınız. I) Besinlerin mideye doğru yol almasında rol oynar.... II) Besinlerin dişler yardımıyla parçalanıp tükürük salgı ile ıslatıldığı yerdir.. III) Besinlerin en küçük parçalara ayrılıp kana geçtiği yerdir. IV) Besinlerin çeşitli salgılarla çorba gibi kıvamlı hale gelmesini sağlayan yerdir. 165

15 Öğrenme Alanı : Madde ve Değişim 2. Ünite : Maddenin Değişimi ve Tanınması Önerilen Süre : 36 ders saati A. Genel Bakış Öğrenciler, 4. sınıf Fen ve Teknoloji Dersinde madde, cisim, malzeme ve eşya kavramlarını öğrenmiş, bunların duyusal özelliklerini, miktar ölçüsü olarak kütle ve hacim niceliklerini ve bunların nasıl ölçülüp ifade edildiğini kavramıştır. Ayrıca saf madde, karışım, çözünme, çözelti ve ayırma kavramları hakkında yerine göre seziş, keşif ve tasarlama düzeyinde bilgi edinmiş ve sıcaklık kavramına aşinalık kazanmış durumdadır. Bu ünitede bir enerji türü olarak ısı kavramı, doğada su döngüsü ve bu döngüyü besleyen güneş enerjisi teması etrafında sunulacak, sonra ısının madde üzerine etkilerinden, genleşme-büzülme ve hâl değişimleri konuları işlenecek, maddenin ayırt edici özelliklerinden erime-donma noktası, kaynama noktası ve yoğunluk ele alınarak, maddelerin tanınması alanına bir giriş yapılacaktır. Ünite boyunca, veri toplama, veri kaydetme, veri yorumlama, tahmin yapma, yapılan tahminleri sınama, bilinen özelliklerden muhtemel endüstriyel uygulamaları çıkarma vb. BS ve FTTÇ becerilerine katkıda bulunur nitelikte öğrenme etkinlikleri yer almaktadır. Ünite işlenirken uygun aralıklarla, öğrencilerin, öğrenecekleri kavramlar için alt yapı oluşturur nitelikteki bilgi ve deneyimlerini hatırlamaları, yeniden düzenlemeleri ve hazır oluş düzeylerinin tespiti amacıyla, ön bilgi yoklama etkinlikleri öngörülmüştür. Özellikle ısının madde üzerindeki etkileri ve yoğunluk kavramları işlenirken sınıf ortamına uygun, zihnin yaşayarak yapılandırılması hedefli, bireysel farklılıkları da gözeten etkinlikler önerilmektedir. Öğretim ve değerlendirme etkinlikleri arasında kavram ilişkilendirme, kavram haritası öğrenci gözlem formu, akran değerlendirme formu, poster, proje, yapılandırılmış grid, V diyagramı tipleri ağırlıktadır. Grafik okuma becerisini geliştirmeye yönelik etkinliklere de yer verilmiştir. B. Ünitenin Amacı Bu ünitenin amacı, öğrencilerin doğada su döngüsü ve güneş temaları etrafında ısının bir enerji türü olduğunu ve başka enerjilere dönüşebileceğini sezdirdikten sonra, ısı-sıcaklık kavram ikilisini ilişkilendirmek; ısının madde üzerindeki etkilerini gözden geçirirken bu ilişkiyi içselleştirmek; genleşme-büzülme ve hâl değişimi olgularının gündelik hayattaki anlam ve önemini vurgulamak ve maddenin kendi özgün nitelikleri kullanılarak nasıl tanınabileceği konusuna bir giriş yapmaktır. C. Ünitenin Odağı Bu ünite, enerji ve ısı kavramlarının sınıf içi ve dışı deneyimlerle sezdirilmesi, bu deneyimler sırasında bilimsel bakışın bazı temel yönlerinin hissettirilmesi, ölçmelerin sonucunda verilerin toplanması, kaydı, sunumu ve yorumlanması ve öğrencinin belki ilk defa karşılaştığı ısı ve yoğunluk gibi, doğrudan ölçülmediği hâlde bir birim ile ifade edilen büyüklüklerin tanıtımı odaklıdır. 166

16 Ç. Önerilen Konu Başlıkları Su Hâlden Hâle Girer Doğada Su Döngüsü Enerji Kaynağı Güneş Isı-Sıcaklık Isı Alan Maddenin Sıcaklığı Artar Isı Enerjidir Harekete Dönüşebilir Isı Maddeleri Etkiler (Maddenin Isı İle Etkileşimi) Genleşme Buharlaşma-yoğuşma-kaynama Maddenin Ayırt Edici Özellikleri Kaynama sıcaklığı Erime-donma sıcaklığı Yoğunluk 167

17 D. Ünitenin Kavram Haritası Kaynama tersidir Yoğuşma oluşturur Su döngüsü Erime yol açar yol açar tersidir oluşturur tersidir Donma yol açar yol açar Hal değişimi uğrar sebebidir Buharlaşma arttırır Sıcaklık sağlar Güneş kaynağıdır farklı niceliklerdir Joule (J) Ayırt edici Özellikler sahiptir MADDE etkiler ISI türüdür Enerji birimidir dönüştürülebilir Örnektir Kaynama noktası Erime noktası uğrar ilişkilidir yandığında verir depolanır birimidir Kalori (cal) Donma noktası Yoğunluk Genleşme/Büzülme Yakıt örnektir Doğal Gaz Kömür Petrol * BU KAVRAM HARİTASI SADECE ÖĞRETMENİ BİLGİLENDİRMEK İÇİN VERİLMİŞTİR. 168

18 E. ÜNİTE KAZANIMLARI VE ETKİNLİKLER ÖĞRENME ALANI: MADDE VE DEĞİŞİM 2.ÜNİTE: MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI ÜNİTE KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. Yağmur ve karın oluşumu ve yer yüzünde suyun uğradığı değişimlerle ilgili olarak öğrenciler; MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI 1.1 Yağmur, kar, buz, sis ve bulutun su olduğunu fark eder (BSB-7, 8; FTTÇ-15, 16). 1.2 Suyun ısınınca buharlaştığını, buharın da soğuyunca yoğuştuğunu gösteren deney tasarlar (BSB-14, 15, 19). 1.3 Buharlaşma ile suyun havaya döndüğü ve yağışlarla buharlaşmanın birbirini dengelediği çıkarımında bulunur.(bsb-7, 8, 22, 23; FTTÇ-15, 16). 1.4 Su döngüsü ile yağış buharlaşma dengesi arasında ilişki kurar (BSB-7, 8, 22, 23; FTTÇ-15, 16). 1.5 Su döngüsünün gerçekleşmesi için enerji kaynağı gerektiği çıkarımında bulunur (BSB-7, 22, 23; FTTÇ-15, 16). Gökten İnen Su Öğrenciler, sağanak yağmur, yoğun kar yağışı, sis, sel, vb. deneyimlerini sınıfta anlatırlar. Yağmurun ve karın ne zaman yağdığını, sisin hangi mevsimde ve hangi şartlarda daha çok oluştuğunu irdelerler. Yağan yağmurun nereye gitmiş olabileceği tartışmaya açılarak yağışlar, buharlaşma ve bulutlar arasında ilişki kurulur (1.1; 1.2; 1.3; 1.4). Yukarılarda Hava Nasıl? Yaz ortasında uçağın yük bölmesine kaçak binen ve yolda donma tehlikesi geçiren maceracı bir gencin hikâyesi anlatılır. Havada yükseldikçe sıcaklığın düştüğü gerçeği vurgulanır. Yüksek dağ tepelerinde karın geç erimesi, bunu destekleyen bir bilgi olarak kullanılır. Öğrenciler, havada yükselen su buharının sıcaklığının nasıl değişeceğini ve sonuçta ne olacağını tahmin ederler (1.2), (BSB-22, 23). Çaydanlık İle Bulut Ve Yağmur Her öğrenci evinde, çaydanlıkta kaynayan su üzerine, soğukta bekletilmiş metal bir tabak tutarak gözlemlerini yazar, bu gözlemler sınıfta tartışılır. Yağmur ile öğrencileringözlemleri arasında bir benzerlik olup olmadığı irdelenir. Öğrenciler, ısıtıcıyı güneşe, çaydanlıktaki suyu göl, akarsu, deniz gibi yüzey sularına, çıkan buharı bulutlara benzeterek bu gözlemlerin, yeryüzündeki su döngüsü ile ilgisini açıklarlar. Doğadaki yağmur ile tabak yüzeyindeki su damlaları karşılaştırılır. Doğada soğutma işini neyin yaptığı açıklanır (1.1; 1.2; 1.3; 1.4; 1.5). Kâsede Su Döngüsü Düz ağızlı bir cam kâse içine bir miktar kaynar su konarak ortasına boş küçük bir fincan yerleştirilir. Büyük kâsenin ağzı saydam plastik (streç) film ile kapatılır. Fincanın tam üstüne gelecek şekilde film üzerine buz yerleştirilir. Kâse, mum veya ispirto lambası alevinden biraz yükseğe (15-20 cm) yerleştirilir. Öğrenciler buzla soğutulan plastik film yüzeyinde su damlalarının oluşup damlamasını gözlemlerler. Damlayan suyun nereden geldiği tartışılır. Isıtma kesilince yoğuşmanın yavaşladığı ve durduğu gösterilir. Su döngüsünün devam etmesi için ısıtma aracının gerekliliği vurgulanır. Isıtma aracının bir enerji kaynağı olduğu hatırlatılır. Isıtma ve soğuma sağlandıkça kâsedeki su döngüsünün de süreceği vurgulanır. Tabiattaki su döngüsünün hangi enerji kaynağıyla yürüdüğü tartışılır (1.4; 1.5), (BSB-10, 11, 12, 13, 14, 15). Öğrenci Değerlendirme Formu Akran değerlendirme formu Yapılandırılmış grid Bu konu 4. sınıfta yer alan hâl değişimi konusu ile ilişkilendirilir. 1.3,1.4,1.5 Resim dersinde, yeryüzündeki su döngüsünü konu alan resim çalışması yaptırılabilir. [!] Su buharının soğuk bir ortamla karşılaşınca yoğuşacağı gerçeği tartışılır. [!] Öğrencilere, etkinliği büyüklerinin gözetiminde yapmaları gerektiği söylenir. [!] Etkinliğin küçük öğrenci grupları tarafından öğretmen öncülüğünde yapılması sağlanır. Su Nereden Gelir, Nereye Gider? Sosyal Bilgiler 5. sınıf Bölgemizi Tanıyalım Ünitesi (2. kazanım) : Sınıf-Okul İçi Etkinlik : Okul Dışı Etkinlik : Ders İçi İlişkilendirme : Diğer Derslerle İlişkilendirme : Ölçme ve Değerlendirme???: Kavram Yanılgısı [!]: Uyarı : Sınırlamalar Ara Disiplinlerle İlişkilendirme (Parantez içindeki 1. rakam Fen ve teknoloji kazanımını-2. rakam ara disiplin kazanımını gösterir.) 169

19 ÖĞRENME ALANI: MADDE VE DEĞİŞİM 2.ÜNİTE: MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI ÜNİTE KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI 1.6. Kökeni güneş olan enerji kaynaklarını açıklar (BSB-7, 23) Güneş enerjisinin yeryüzüne ışınlarla ulaştığını bilir Güneş ışınlarının ulaştıkları maddeyi ısıttığını deneyle gösterir (BSB-14, 15, 19) Güneş enerjisinin ısı enerjisine dönüştüğü sonucunu çıkarır (BSB-7, 22, 23; FTTÇ- 15). İYa Güneş Olmasaydı! Güneş dışında enerji kaynaklarımız nelerdir, sorusu sorulur. Öğrenciler bildiklerini yazılı ve sözlü ifade ederler. Eksik yönler öğretmen tarafından tamamlanır. Her bir enerji kaynağının nasıl oluştuğu basitçe tartışmaya açılır. Güneş olmasaydı hangi enerji kaynaklarımız olabilirdi? sorusu sorulup, bilinen yaygın enerji kaynaklarının her birinin güneş ile ilintisi vurgulanır. Güneş enerjisinin bize nasıl ulaştığı irdelenir.yakıt olarak kullanılan maddeleri ve güneş enerjisinin bu hâle dönüşüm evrelerini bir poster ile sunarlar (1.6; 1.7). Güneş Hem Aydınlatır Hem Isıtır Etkinliğe başlamadan önce öğrencilere gölgede mi yoksa güneşli havada mı daha çok ısındıkları sorularak bu konuda tartışmaları sağlanır. Güneşli bir havada, içi boş, eşit boyutlu iki karton kutudan birinin bir yüzü çıkarılarak saydam bir plastik film ile kapatılır. Kutuların her ikisinin üst yüzeyleri ortadan delinerek birer termometre yerleştirilir. Her iki kutu içindeki havanın sıcaklıklarının aynı olduğu okunup kaydedildikten sonra kutuların saydam olan yüzü güneşi görecek şekilde açık havaya bırakılır. On dakika beklendikten sonra her iki kutunun sıcaklıkları yeniden okunup kaydedilir. Aradaki fark tartışılır. Güneş ışınlarının ulaştıkları ortamı ısıttıkları vurgulanır (1.8; 1.9). Yüzmek İçin Yazı Bekle! Deniz, göl, ırmak, dere sularının yazın ılıkken kışın neden soğuk olduğu tartışılır. Güneş enerjisinin suda ısıya dönüştüğü vurgulanır. Katıların ve gazların da güneş tarafından ısıtılmasına örnekler verilir. Öğrenciler, bir ısı kaynağı olmayınca soğumanın gerçekleştiğini sezer (1.9). 1.7 Fen ve Teknoloji Dersi Işık ve Ses ünitesi ile ilişkilendirilir. Güneş panellerinin nasıl yapıldığı ve nasıl çalıştığı ile ilgili proje veya poster çalışması yapılabilir.??? Öğrenciler, soğuk cisimlerin ortama ısı vermeyeceği çıkarımını yapabilir. Öğrenciler bu çıkarımı yapmışlarsa, soğuk olarak düşünülen bir cismin kendinden daha soğuk bir cisim ile temas ettirilmesi sağlanabilir. Örneğin havlu, buza dokundurularak buzun erimesi gözlemlenir.??? Öğrenciler, sıcaklığı farklı olan maddeler temas ettirilince akan şeyin sıcaklık olduğunu düşünebilir. Sıcaklığın ısı etkisiyle oluştuğu, akanın ısı olduğu özellikle vurgulanır. Proje ve Poster Çalışması : Sınıf-Okul İçi Etkinlik : Okul Dışı Etkinlik : Ders İçi İlişkilendirme : Diğer Derslerle İlişkilendirme : Ölçme ve Değerlendirme???: Kavram Yanılgısı [!]: Uyarı : Sınırlamalar Ara Disiplinlerle İlişkilendirme (Ayraç içindeki 1. rakam Fen ve teknoloji kazanımını-2. rakam ara disiplin kazanımını gösterir.) 170

20 ÖĞRENME ALANI: MADDE VE DEĞİŞİM 2.ÜNİTE: MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI ÜNİTE KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. Isı ve sıcaklık kavramlarının farkını kavramak için öğrenciler; ADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI 2.1 Sıcaklığı yüksek olan maddelerin temas ettiği soğuk maddeleri ısıttığını gösteren deney tasarlar (BSB-14, 15, 19; FTTÇ-5, 31) 2.2 Aynı maddenin, az ısı verilince az, çok ısı verilince çok ısındığını deneyle gösterir (BSB- 14, 15, 19; FTTÇ-4, 5). 2.3 Aynı miktar ısı verilince miktarı az olan maddenin çok, miktarı çok olan maddenin az ısındığını deneyle gösterir (BSB-14, 15, 19; FTTÇ-4, Maddelerin yandığında ısı verdiğini gösteren deney tasarlar (BSB-14, 15, 19; FTTÇ- 14 ) Isı ve sıcaklığın farkını gözlemlerine dayanarak açıklar (BSB-1, 5 ) Isınmak için kullanılan yakıtları listeler (BSB- 3, 6; FTTÇ-29). Ütü Isıtır ve Düzeltir Öğrenciler, büyüklerinin yardımını alarak hafif ısıtılmış ütüyü, bir havlu üzerinde gezdirirler. Havlunun ütüleme işlemi öncesi ve sonrasındaki sıcaklıklarını elle kontrol edip karşılaştırırlar. Gözlemlerini yazılı ve sözlü olarak sınıftaki arkadaşlarına anlatırlar. Ütüden havluya ne geçtiği tartışılır (2.1), (BSB-22, 23). Ne Kadar Isı, O Kadar Isınma Öğrenciler küçük gruplara ayrılarak her gruptan, ısıtma süresi ile sıcaklık arasında nasıl bir ilişki olduğunu tahmin etmeleri istenir. Her grup, ikişer tane ispirto ocağı (veya mum) ve eşit hacimde su bulunan iki ayrı kap alırlar. Isıtmaya başlamadan önce her iki kaptaki suyun sıcaklığını termometre ile ölçerek kaydederler. Birinci kaptaki su 5 dakika, ikinci kaptaki su ise 10 dakika ısıtılır. Isıtma işleminin sonunda tekrar sıcaklık ölçülüp tahminleri ile gözlemlerini karşılaştırırlar. Daha uzun süre ısınan maddenin daha çok ısı aldığı ve daha çok ısı alan maddenin sıcaklığının daha fazla arttığı vurgulanır ( 2.2, 2.5). İspirto ocağında yakıt olmazsa ocağın tek başına ısı verip veremeyeceği, öğrenciler tarafından tartışılır. İspirtonun yanmadan da ısı verip vermediği irdelenir. Yapılan deneyde sıcaklık yükselmesini sağlayan ısının, ispirtonun yanması sonucu oluştuğu vurgulanır. Öğrenciler, ispirto yerine kullanılabilecek başka sıvı örnekleri verirler (2.4), (BSB-7). Isı Aynı Sıcaklık Farklı Öğrenciler, özdeş iki beherden birine yaklaşık 50 ml diğerine yaklaşık 100 ml su doldurup her ikisini, aynı ispirto ocağı ile beşer dakika ısıtır ve ısıtma sürelerinin sonunda, her iki beherde su sıcaklığını okuyup kaydederler. Gerek duyarlarsa deneyi tekrarlarlar. Isınan madde miktarları ve verilen ısı miktarlarını aralarında karşılaştırırlar. Aynı miktar ısıyı alan az maddenin mi yoksa çok maddenin mi sıcaklığının daha yüksek olduğunu belirlerler. Verilen ısı miktarı aynı olunca, az maddenin, çok maddeden daha çok ısınacağı vurgulanır (2.3,2.5), (BSB-22, 23). Güneş Hep Bize Çalışır Mümkünse, yakın çevredeki hidroelektrik santraline, kömür ocağına, kömür deposuna, odun deposuna bir gezi düzenlenir. Gezi esnasında gidilen yerdeki enerji kaynağının önemi, fiyatı, nereden temin edildiği konularının öğrencilerce tartışılması teşvik edilir. Barajdaki suyu yükseğe çıkaran, kömürün esası olan ağacın büyümesini sağlayan, petrole dönüşmüş eski zaman hayvanlarının besininin aslı olan güneş enerjisinin, gözlemlenen son hâline dönüşünceye kadar uğradığı dönüşümler, öğretmenin yönlendirmesi ile, öğrenciler tarafından tartışılır (2.4; 2.5, 2.6), (BSB-7, 24; FTTÇ-15, 16, 17, 29). Öğrenci Değerlendirme Formu Akran Değerlendirme Formu Su Nereden Gelir, Nereye Gider? Kavram Eşleştirme Grafik Okuma Yapılandırılmış Grid Bu konu 4. sınıfta yer alan Maddelerin ısı etkisi ile değişimi konusu ile ilişkilendirilir. Isıtmada neleri kullanırız?, Isıtmada kullanılan yakıtlar nelerdir?, Isıtmada kullanılan yakıtlar nasıl oluşur? gibi konularda proje ya da poster çalışması yapılabilir. : Sınıf-Okul İçi Etkinlik : Okul Dışı Etkinlik : Ders İçi İlişkilendirme : Diğer Derslerle İlişkilendirme : Ölçme ve Değerlendirme???: Kavram Yanılgısı [!]: Uyarı : Sınırlamalar Ara Disiplinlerle İlişkilendirme (Ayraç içindeki 1. rakam Fen ve teknoloji kazanımını-2. rakam ara disiplin kazanımını gösterir.) 171

5. Sınıf Üniteler 2.6. BEŞİNCİ SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ PROGRAMINDA ÜNİTE ORGANİZASYONU

5. Sınıf Üniteler 2.6. BEŞİNCİ SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ PROGRAMINDA ÜNİTE ORGANİZASYONU 2.6. BEŞİNCİ SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ PROGRAMINDA ÜNİTE ORGANİZASYONU 152 Üniteler 1. ÜNİTE: Vücudumuz Bilmecesini Çözelim 2. ÜNİTE: Maddenin Değişimi ve Tanınması 3. ÜNİTE: Kuvvet ve Hareket 4. ÜNİTE:

Detaylı

5. SINIF FEN BİLİMLERİ KAZANIMLARI

5. SINIF FEN BİLİMLERİ KAZANIMLARI 5. SINIF FEN BİLİMLERİ KAZANIMLARI 5.1. VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM / CANLILAR VE HAYAT Bu ünitede öğrencilerin; besin çeşitleri, sağlıklı ve dengeli beslenme, sigara ve alkol kullanımının zararları,

Detaylı

ÖZEL ATA KOLEJİ 2013 2014 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI FEN BİLİMLERİ 5. SINIF YILLIK PLANI

ÖZEL ATA KOLEJİ 2013 2014 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI FEN BİLİMLERİ 5. SINIF YILLIK PLANI 18-22.11.2013 11-15.11.2013 Vücudumuzda Boşaltım 0-08.11.2013 28-31.10/01.11.2013 Vücudumuzun Bilmecesini Çözelim Besinlerin Sindirimi 21-25.10.2013 07-11.10.2013 Besinlerin Sindirimi 30.09/01-0.10.2013

Detaylı

ÜNĠTELENDĠRĠLMĠġ YILLIK DERS PLANI ÖZEL BAHÇELĠEVLER ĠHLAS ĠLKÖĞRETĠM OKULU FEN VE TEKNOLOJĠ DERSĠ 5.SINIF

ÜNĠTELENDĠRĠLMĠġ YILLIK DERS PLANI ÖZEL BAHÇELĠEVLER ĠHLAS ĠLKÖĞRETĠM OKULU FEN VE TEKNOLOJĠ DERSĠ 5.SINIF 2. (26 EYLÜL - 30 EYLÜL) 3 + 1 EYLÜL 1. (19 EYLÜL- 23 EYLÜL) 3 + 1 1. Besinlerin gerekliliği ve dengeli beslenme ile ilgili olarak öğrenciler; 1.1. Canlıların yaşamsal faaliyetlerini devam ettirebilmesi

Detaylı

ÖZEL ASFA HALİL NECATİ ORTA OKULU FEN BİLİMLERİ DERSİ 5.SINIF ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK DERS PLANI

ÖZEL ASFA HALİL NECATİ ORTA OKULU FEN BİLİMLERİ DERSİ 5.SINIF ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK DERS PLANI EYLÜL 3. (29 EYLÜL 03 EKİM ) 4 EYLÜL 1.ve 2. (15 EYLÜL- 26 EYLÜL) 8 5.1.1.Besinler ve Özellikleri 5.1.1.1. Besin içeriklerinin, canlıların yaşamsal faaliyetleri için gerekli olduğunu fark eder. 5.1.1.2.

Detaylı

SU, HALDEN HALE GİRER

SU, HALDEN HALE GİRER Atmosferde yükselen buhar soğuk hava tabakasıyla karşılaştığında yoğuşur. Gaz halindeki bir madde dışarıya ısı verdiğinde sıvı hale geçiriyorsa bu olaya yoğuşma denir. Sıcak Hava Yükselir ve Soğuyup Yağış

Detaylı

5. Sınıf Fen ve Teknoloji

5. Sınıf Fen ve Teknoloji KONU: Besinler ve Dengeli Beslenme Besinlerin gerekliliği Bütün canlılar büyümek, gelişmek, ve yaşamını sağlıklı bir şekilde devam ettirebilmek için beslenmeye ihtiyaç vardır. Canlılar koşmak, yürümek

Detaylı

MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma

MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma B. Hal değişimi A. Bozunma A. ISINMA VE SOĞUMA Maddeler bulundukları ortamlara bağlı olarak sıcak yada soğuk olabilirler. Isının en önemli özelliklerinden

Detaylı

SORULAR 6-) ORTAOKULU 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 1. DÖNEM FEN BİLİMLERİ 3. YAZILI YOKLAMA SORULARI(5-..)

SORULAR 6-) ORTAOKULU 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 1. DÖNEM FEN BİLİMLERİ 3. YAZILI YOKLAMA SORULARI(5-..) Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları üzerinde işaretleyerek yanıtlayınız?. (100 PUAN) SORULAR 6-) 1-) 2-) Dinamometrelerin ölçüm hassasiyeti içlerinde bulunan sarmal yayın özelliklerine göre değişir. Bu sarmal

Detaylı

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri DENEY 3 MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri AMAÇ: Maddelerin üç halinin nitel ve nicel gözlemlerle incelenerek maddenin sıcaklık ile davranımını incelemek. TEORİ Hal değişimi,

Detaylı

2006-07 Öğretim Yılı Merkezi Ölçme-Değerlendirme I.Dönem Sonu 6.Sınıf Fen ve Teknoloji Ders Sınavı Sınav Başlama Saati:08:30 Tarih:22 Ocak 2007

2006-07 Öğretim Yılı Merkezi Ölçme-Değerlendirme I.Dönem Sonu 6.Sınıf Fen ve Teknoloji Ders Sınavı Sınav Başlama Saati:08:30 Tarih:22 Ocak 2007 2006-07 Öğretim Yılı Merkezi Ölçme-Değerlendirme I.Dönem Sonu 6.Sınıf Fen ve Teknoloji Ders Sınavı Sınav Başlama Saati:08:30 Tarih:22 Ocak 2007 İsim/ Soy isim: Sınıf:.. SORULAR 1. Yukarıdaki şekilde de

Detaylı

Fen ve Teknoloji 7. BOŞALTIM SİSTEMİ. Hazırlayan: NİHAT BAHÇE HAYAL BİLİMDEN DAHA ÖNEMLİDİR. ÇÜNKÜ BİLİM SINIRLIDIR.

Fen ve Teknoloji 7. BOŞALTIM SİSTEMİ. Hazırlayan: NİHAT BAHÇE HAYAL BİLİMDEN DAHA ÖNEMLİDİR. ÇÜNKÜ BİLİM SINIRLIDIR. KAZANIMLAR; BOŞALTIM SİSTEMİ. KARACİĞER: Proteinlerin kullanılması sonucunda amonyak açığa çıkmaktadır. Zehirli olan amonyağı daha az zararlı olması için üreye dönüştürmektedir. 1. Boşaltım sistemi ile

Detaylı

Kazanım Merkezli Çalışma Kağıdı 1. Ünite Vücudumuzda Sistemler Sindirim Sistemi

Kazanım Merkezli Çalışma Kağıdı 1. Ünite Vücudumuzda Sistemler Sindirim Sistemi Fen Bilimleri 7. Sınıf Aşağıda, sindirim sistemi ile ilgili verilen ifadelerden doğru olanlarının yanına (, yanlış olanlarının yanına (Y) koyunuz. Aşağıda verilen resimde sindirim sistemi organlarının

Detaylı

TEOG Hazırlık Föyü Isı ve Sıcaklık

TEOG Hazırlık Föyü Isı ve Sıcaklık Isı * Bir enerji türüdür. * Kalorimetre kabı ile ölçülür. * Birimi kalori (cal) veya Joule (J) dür. * Bir maddeyi oluşturan taneciklerin toplam hareket enerjisidir. Sıcaklık * Enerji değildir. Hissedilen

Detaylı

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ EĞİTİM PLANI

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ EĞİTİM PLANI BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ EĞİTİM PLANI DİSİPLİN/ GELİŞİM ALANI: UZUN DÖNEMLİ AMAÇ: - Vücudumuz bilmecesini çözelim - Maddeyi tanıyalım - Kuvvet ve hareket - Işık ve ses - Canlılar dünyasını

Detaylı

5E MODELİNE GÖRE HAZIRLANMIŞ DERS PLANI

5E MODELİNE GÖRE HAZIRLANMIŞ DERS PLANI 5E MODELİNE GÖRE HAZIRLANMIŞ DERS PLANI BÖLÜM 1 Dersin Adı: Sınıf: Ünitenin Adı/No: Konu: Önerilen Süre: Fen ve Teknoloji 7.Sınıf Kuvvet ve Hareket/ 2.Ünite Enerji ve Sürtünme Kuvveti 40 dakika BÖLÜM 2

Detaylı

FEN ve TEKNOLOJİ. Besinler ve Sindirim. Konu Testi. Sınıf Test-01. 1. Besin içeriği. 4. Sindirim. Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür.

FEN ve TEKNOLOJİ. Besinler ve Sindirim. Konu Testi. Sınıf Test-01. 1. Besin içeriği. 4. Sindirim. Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür. Besinler ve Sindirim Konu Testi Besin içeriği FEN ve TEKNOLOJİ 4. Sindirim Besinin kimyasal sonunda oluşan olarak sindirildiği yapıtaşları yer Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür. B ve K vitaminleri

Detaylı

Hafta Ünite Adı Konular Kazanımlar Etkinlik Kodu

Hafta Ünite Adı Konular Kazanımlar Etkinlik Kodu Hafta Ünite Adı Konular Kazanımlar Etkinlik Kodu 16. Hafta Madde ve Türkiye de Kimya Endüstrisi a) Ağırlıklı olarak ithal ve ihraç edilen kimyasal ürünleri karşılaştırarak Türkiye kimya endüstrisinin işleyişini

Detaylı

BİREYSELLEŞMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU

BİREYSELLEŞMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU BİREYSELLEŞMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU ÖĞRENCİNİN ADI-SOYADI: BEP HAZIRLAMA :07.10.2011 BEP Birimi Üyeleri: - ÖĞRENCİNİN ŞU ANKİ PERFORMANS DÜZEYİ:.. öz bakım becerilerini yerine getirir... okuma yazmayı

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI Ekmek, diğer tahıllar ve patates Meyve ve sebzeler Et, balık ve alternatifleri Yağ ve şeker oranı yüksek yiyecek ve içecekler Süt ve süt ürünleri Sağlıklı beslenme tabağı insanların

Detaylı

5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ

5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ 02.12. 5. SINIF FEN VE TEKLONOJİ DERSİ VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ SINIF ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİ TARAFINDAN 2.12. TARİHİNDE ENFORMATİK BÖLÜM BAŞKANLIĞINDA HAZIRLANMIŞTIR.

Detaylı

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır.

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır. MADDE VE ISI Madde : Belli bir kütlesi, hacmi ve tanecikli yapısı olan her şeye madde denir. Maddeler ısıtıldıkları zaman tanecikleri arasındaki mesafe, hacmi ve hareket enerjisi artar, soğutulduklarında

Detaylı

ENERJİ METABOLİZMASI

ENERJİ METABOLİZMASI ENERJİ METABOLİZMASI Soluduğumuz hava, yediğimiz ve içtiğimiz besinler vücudumuz tarafından işlenir, kullanılır ve ihtiyaç duyduğumuz enerjiye dönüştürülür. Gün içinde yapılan fiziksel aktiviteler kalp

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

4. SINIF AKADEMİK BÜLTEN ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI

4. SINIF AKADEMİK BÜLTEN ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI 4. SINIF AKADEMİK BÜLTEN ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI FEN VE TEKNOLOJİ Anabilim Eğitim Kurumalarında Fen ve Teknoloji dersi, sınıf öğretmenleri ve Fen Bilgisi Branş öğretmenlerinin işbirliği ile hazırlanan

Detaylı

1. ÜNİTE. Sigara ve alkolün; insan sağlığına, çevreye ve topluma verdiği zararları, zararlı maddelerden uzak durulması gerektiğini, sağlıklı yaşamak

1. ÜNİTE. Sigara ve alkolün; insan sağlığına, çevreye ve topluma verdiği zararları, zararlı maddelerden uzak durulması gerektiğini, sağlıklı yaşamak 1. ÜNİTE Vücudumuzun Bilmecesini Çözelim Neler Öğreneceğiz? Besinler Canlıların yaşayabilmek için besine ihtiyaç duyduğunu, besin içeriklerinin vücuttaki öncelikli görevlerini, vitamin çeşitlerinin en

Detaylı

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar?

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar? BÖBREK HASTALIKLARI Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Böbrekler ne işe yarar? Böbreğin en önemli işlevi kanı süzmek, idrar oluşturmak ve vücudun çöplerini (artık ürünleri) temizlemektir. Böbrekte oluşan idrar, idrar

Detaylı

Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU

Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU 173 Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU Hiçbir canlının beslenmeden yaşamını sürdürmesi mümkün değildir. Bu, her yaşta olmak üzere, insanlar için de geçerlidir. Özellikle bebekler ve

Detaylı

Test geliştirme dinamik bir süreçtir.

Test geliştirme dinamik bir süreçtir. TEST HAZIRLAMA VE UYGULAMA Test Hazırlama vs Geliştirme Ölçme ve değerlendirme amaçlarının belirlenmesi Belirtke tablosu Madde türlerinin belirlenmesi Madde içeriği ve sayısını belirleme Testi oluşturma

Detaylı

SOSYAL BİLGİLER DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI KAZANIMLARI İLE EŞLEŞEN ARA DİSİPLİN ALAN KAZANIMLARI TABLOSU

SOSYAL BİLGİLER DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI KAZANIMLARI İLE EŞLEŞEN ARA DİSİPLİN ALAN KAZANIMLARI TABLOSU İLKÖĞRETİM SOSYAL BİLGİLER DERSİ. SINIF PROGRAMI SINIF ÖĞRENME ALANI / ÜNİTE DERS KAZANIMLARI AFETTEN KORUNMA VE GÜVENLİ YAŞAM KAZANIMLARI İnsanlar, Yerler ve Çevreler: Yaşadığımız Yer Doğal afetler karşısında

Detaylı

ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç. Kaldırma Kuvveti

ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç. Kaldırma Kuvveti ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç Kaldırma Kuvveti - Dünya, üzerinde bulunan bütün cisimlere kendi merkezine doğru çekim kuvveti uygular. Bu kuvvete yer çekimi kuvveti

Detaylı

4. SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ II. DÖNEM GEZEGENİMİZ DÜNYA ÜNİTESİ SORU CEVAP ÇALIŞMASI

4. SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ II. DÖNEM GEZEGENİMİZ DÜNYA ÜNİTESİ SORU CEVAP ÇALIŞMASI 4. SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ II. DÖNEM GEZEGENİMİZ DÜNYA ÜNİTESİ SORU CEVAP ÇALIŞMASI 1. Dünya mızın şekli neye benzer? Dünyamızın şekli küreye benzer. 2. Dünya mızın şekli ile ilgili örnekler veriniz.

Detaylı

Hazırlayanlar: Suzan Baran, Hilal Günay, Fatma Mutlu TOST MAKİNELERİNİN İÇİ NİÇİN SİYAHTIR?

Hazırlayanlar: Suzan Baran, Hilal Günay, Fatma Mutlu TOST MAKİNELERİNİN İÇİ NİÇİN SİYAHTIR? Hazırlayanlar: Suzan Baran, Hilal Günay, Fatma Mutlu TOST MAKİNELERİNİN İÇİ NİÇİN SİYAHTIR? ÖĞRENME ALANI: Madde ve Değişim SINIF: 6. Sınıf ÜNİTE: Madde ve Isı KONU: Isının Yayılma Yolları Kazanımlar:

Detaylı

6. SINIF FEN BİLİMLERİ DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ

6. SINIF FEN BİLİMLERİ DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ EKİM AY HAFTA DERS SAATİ KONU ADI KAZANIMLAR 6... Hayvan ve bitki hücrelerini, temel kısımları ve görevleri açısından karşılaştırır. a. Hücrenin temel kısımları için sadece hücre zarı, sitoplazma ve çekirdek

Detaylı

YANLIŞ METEOROLOJİ (2): Bulutların Oluşum Nedeni: Soğuk havanın sıcak hava kadar su buharı tutamaması değildir* Nemli hava soğuyunca bulut oluşabilir. Evet, bu doğru. Değişik soğuma işlemleri, aşağıda

Detaylı

3. SINIF FEN BİLİMLERİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI

3. SINIF FEN BİLİMLERİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI 3. SINIF FEN BİLİMLERİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI 3. sınıf seviyesinde öğrencilerden; duyu organları ve görevleri ile birlikte sağlığının korunması için yapılması gerekenler; canlı ve cansız varlıklar, doğal

Detaylı

ÖĞRENME ALANI: Canlılar ve Hayat 6.ÜNİTE: Canlılar ve Enerji ilişkileri

ÖĞRENME ALANI: Canlılar ve Hayat 6.ÜNİTE: Canlılar ve Enerji ilişkileri ÖĞRENME ALANI: Canlılar ve Hayat 6.ÜNİTE: Canlılar ve Enerji ilişkileri Ayrıca bitkilerin yapraklarına yeşil rengi de klorofil adı verilen bu yapılar verir. Besin Zinciri: - Aynı ekosistemde yaşayan canlıların

Detaylı

Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Müzik Bilim Etkinlikleri

Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Müzik Bilim Etkinlikleri Türkçe Dil Etkinlikleri Sanat Etkinlikleri Oyunlar Müzik Bilim Etkinlikleri Sohbetler *Kendimi tanıyorum (İlgi ve yeteneklerim, hoşlandıklarım, hoşlanmadıklarım) *Arkadaşlarımı tanıyorum *Okulumu tanıyorum

Detaylı

5. Sınıf Besinler ve Özellikleri Test 2

5. Sınıf Besinler ve Özellikleri Test 2 5. Sınıf Besinler ve Özellikleri Test 2 1-1.Düzenleyici olarak görev yaparlar. 2.Pek çok yaşamsal faaliyetlerin gerçekleşmesinde görev alırlar. 3. Vücuda besinlerle dışardan alınır 4.Bazıları suda bazıları

Detaylı

ADI SOYADI : OKUL NO : SINIFI : 4/ NOTU : FEVZİ ÖZBEY İLKOKULU FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1. DÖNEM 1. YAZILISI

ADI SOYADI : OKUL NO : SINIFI : 4/ NOTU : FEVZİ ÖZBEY İLKOKULU FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1. DÖNEM 1. YAZILISI FEVZİ ÖZBEY İLKOKULU FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1. DÖNEM 1. YAZILISI 1. Aşağıdaki iskeletin temel bölümlerinin isimlerini yazınız. İskeletin temel bölümlerinin görevlerini belirtiniz. ( 10 puan) Bölümleri

Detaylı

Düşüncelerimizi, duygularımızı ve kültürümüzü oyunlar aracılığı ile ifade ederiz.

Düşüncelerimizi, duygularımızı ve kültürümüzü oyunlar aracılığı ile ifade ederiz. ANASINIFI PYP VELİ BÜLTENİ (8 Aralık 2014-23 Ocak 2015 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca

Detaylı

BESİNLER. Süt, yumurta, peynir, et, tavuk, balık gibi hayvansal kaynaklı besinler

BESİNLER. Süt, yumurta, peynir, et, tavuk, balık gibi hayvansal kaynaklı besinler BESİNLER Yaşam için gerekli besin öğelerini sağlayan bitkisel ve hayvansal gıdalar BESİN olarak tanımlanır. Besinler, elde edildikleri kaynaklara göre iki gruba ayrılır: Süt, yumurta, peynir, et, tavuk,

Detaylı

Yaşamımızı sürdürebilmemiz için kullanıp attığımız bazı

Yaşamımızı sürdürebilmemiz için kullanıp attığımız bazı ANA SINIFI PYP VELİ BÜLTENİ (11 Mayıs -19 Haziran 2015 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca

Detaylı

İKLİM VİDEO 3 Sera etkisi ne demek? Sera gazları hangileri? Sera gazı nedir? karbondioksit metan diazot monoksit

İKLİM VİDEO 3 Sera etkisi ne demek? Sera gazları hangileri? Sera gazı nedir? karbondioksit metan diazot monoksit İKLİM VİDEO 3 Sera etkisi ne demek? Güneşten dünyaya belli bir miktar enerji geliyor. Bu enerji dünyanın atmosferi olmayacak olsa dışarı kaçacak ve dünya şimdi olduğundan çok daha serin olacaktı. Fakat

Detaylı

DİN KÜLTÜRÜ ve AHLAK BİLGİSİ SINAV TARİHİ: 19.03.2014

DİN KÜLTÜRÜ ve AHLAK BİLGİSİ SINAV TARİHİ: 19.03.2014 DİN KÜLTÜRÜ ve AHLAK BİLGİSİ SINAV TARİHİ: 19.03.2014 5. SINIF DİN KÜLTÜRÜ ve AHLAK BİLGİSİ DERSİ 1.YAZILI KONULARI 4. Ünite Kur an-ı Kerimin Temel Eğitici Nitelikleri İslam Dininin Temel Kaynağı Kur an

Detaylı

5 kilolitre=..lt. 100 desilitre=.dekalitre. 150 gram=..dag. 1. 250 g= mg. 0,2 ton =..gram. 20 dam =.m. 2 km =.cm. 3,5 h = dakika. 20 m 3 =.

5 kilolitre=..lt. 100 desilitre=.dekalitre. 150 gram=..dag. 1. 250 g= mg. 0,2 ton =..gram. 20 dam =.m. 2 km =.cm. 3,5 h = dakika. 20 m 3 =. 2014 2015 Ödevin Veriliş Tarihi: 12.06.2015 Ödevin Teslim Tarihi: 21.09.2015 MEV KOLEJİ ÖZEL ANKARA OKULLARI 1. Aşağıda verilen boşluklarara ifadeler doğru ise (D), yanlış ise (Y) yazınız. A. Fiziğin ışıkla

Detaylı

CLIMES: İklim-Dostu Okul Yönetimi Sistemleri Etkinlik - 1: Türkiye de İklim Değişikliği

CLIMES: İklim-Dostu Okul Yönetimi Sistemleri Etkinlik - 1: Türkiye de İklim Değişikliği CLIMES: İklim-Dostu Okul Yönetimi Sistemleri Etkinlik - 1: Türkiye de İklim Değişikliği Öğretmenler, ön koşul olarak, öğrencilere hava durumu ve iklimin ne olduğu öğretmelidir. Tanımları genişletmek için

Detaylı

MADDE ve ÖZELLİKLERİ

MADDE ve ÖZELLİKLERİ MADDE ve ÖZELLİKLERİ 1 1. Aşağıdaki birimleri arasındaki birim çevirmelerini yapınız. 200 mg =.. cg ; 200 mg =... dg ; 200 mg =...... g 0,4 g =.. kg ; 5 kg =... g ; 5 kg =...... mg t =...... kg ; 8 t =......

Detaylı

Sınav Süresi 85 Dakikadır

Sınav Süresi 85 Dakikadır Sınav Süresi 85 Dakikadır ŞEFKAT İMFO 5. SINIF SORU KİTAPÇIĞI ORTAOKUL 5. SINIF SORULARI ŞEFKAT KOLEJİ İMFO-2014 5.SINIF FEN SORULARI 1. "Eğrelti otu ve...,... bitkilerdir. Bu bitkilerin kalıntıları

Detaylı

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK

BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK BESLENME İLKELERİ BESLEME, BESİN ÖĞESİ VE SAĞLIK Beslenme İle İlgili Temel Kavramlar Beslenme: İnsanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması, Yaşam kalitesini artırması için

Detaylı

ÝÇÝNDEKÝLER. 1. ÜNÝTE Vücudumuzdaki Sistemler SÝNDÝRÝM SÝSTEMÝ... 12. Ölçme ve Deðerlendirme... 16. Kazaným Deðerlendirme Testi - 1...

ÝÇÝNDEKÝLER. 1. ÜNÝTE Vücudumuzdaki Sistemler SÝNDÝRÝM SÝSTEMÝ... 12. Ölçme ve Deðerlendirme... 16. Kazaným Deðerlendirme Testi - 1... ÇNDEKLER 1. ÜNTE Vücudumuzdaki Sistemler SNDRM SSTEM... 12 Ölçme ve Deðerlendirme. 16 Kazaným Deðerlendirme Testi - 1... 18 BOÞALTIM SSTEM... 21 Ölçme ve Deðerlendirme. 23 Kazaným Deðerlendirme Testi -

Detaylı

VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM

VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM DERS PLÂNI BÖLÜM I Dersin adı Fen Bilimleri Sınıf 5 Ünitenin Adı/No VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM Konu Besinler ve özellikleri Önerilen Süre 40 +40 BÖLÜM II Öğrenci Kazanımları /Hedef ve Davranışlar 1.1.

Detaylı

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN VE ZAMAN

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN VE ZAMAN 4. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (20 Ekim 2014 05 Aralık 2014 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temaları ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca

Detaylı

TEOG DENEME SINAVI Adı Soyadı : Sınıf : No : 1. 3.

TEOG DENEME SINAVI Adı Soyadı : Sınıf : No : 1. 3. TEOG DENEME SINAVI Adı Soyadı : Sınıf : No : 1. 3. Bir ekosistemde beslenme ilişkisini gösteren besin zinciri yukarıdaki gibidir. Buna göre 1 ve 2 numaralı canlılar aşağıdakilerden hangileri olabilir?

Detaylı

BULUNDUĞUMUZ MEKAN VE ZAMAN

BULUNDUĞUMUZ MEKAN VE ZAMAN 3. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ BULUNDUĞUMUZ MEKAN VE ZAMAN (28 Ekim 2013-13 Aralık 2013) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında 28 Ekim 2013-13 Aralık 2013 tarihleri arasında işlediğimiz

Detaylı

ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ DERSİ. Doç. Dr. Senar AYDIN

ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ DERSİ. Doç. Dr. Senar AYDIN ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ DERSİ Doç. Dr. Senar AYDIN 7. ENERJİ AKIŞI VE DENGELERİ Çevre mühendisleri tasarladıkları sistemlerde istenmeden oluşabilecek enerji değişimlerinin yanı sıra, tasarımlarda kullanılan

Detaylı

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI

SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI SAĞLIKLI BESLENME TABAĞI YETERLİ VE DENGELİ BESLENME Beslenme; insanın büyümesi, gelişmesi, sağlıklı ve üretken olarak uzun süre yaşaması için gerekli olan enerji ve besin öğelerinin vücuda alınıp kullanılabilmesidir.

Detaylı

C = F-32 = K-273 = X-A 100 180 100 B-A. ( Cx1,8)+32= F

C = F-32 = K-273 = X-A 100 180 100 B-A. ( Cx1,8)+32= F ISI VE SICAKLIK Isı;Tüm maddeler atom ya da molekül dediğimiz taneciklerden oluşmuştur. Bu taneciklerin bazı hareketleri vardır. En katı, en sert maddelerin bile tanecikleri hareketlidir. Bu hareketi katı

Detaylı

2013-2014 EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILI ÖZEL BAHÇELİEVLER İHLAS ORTA OKULU 5.SINIFLAR BEDEN EĞİTİMİ DERSİ ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK PLANI

2013-2014 EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILI ÖZEL BAHÇELİEVLER İHLAS ORTA OKULU 5.SINIFLAR BEDEN EĞİTİMİ DERSİ ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK PLANI - Kasım 0 0-08 Kasım 0 EKİM-KASIM 0 Ekim-0 Kasım 0 - Ekim 0 07- Ekim Ekim 0 0 Eylül Ekim 0 EYLÜL -7 Eylül 0 6-0 Eylül 0 ve ve ve ve ve A.. Sportif B.. Düzenli B.. Atatürk ve A.. Sportif A.. Sportif B..

Detaylı

Diyabette Beslenme. Diyabet

Diyabette Beslenme. Diyabet Diyabette Beslenme Diyabet BR.HLİ.044 Diyabet Hastası Nasıl Beslenmeli? Halk arasında şeker hastalığı olarak adlandırılan diyabet, düzenli beslenme programı gerektirir. Düzenli ve bilinçli bir beslenme

Detaylı

ailesinden ilk kez uzun saatler ayrıldığı ve çevresi ile iletişiminin arttığı bir dönemdir.

ailesinden ilk kez uzun saatler ayrıldığı ve çevresi ile iletişiminin arttığı bir dönemdir. Sağlıklı Bir Beslenme Çantası İçin... Sürekli büyüme ve gelişme süreci içinde olan çocuklar, beslenme yetersizliklerinden doğrudan olumsuz etkileniyor. İSTANBUL - İlkokul çağı, çocuğun ailesinden ilk kez

Detaylı

M a l z e m e l e r ( h e r g r u p i ç i n ) : s ıc a k su, k ü ç ü k h u n i, m ü re k k e p

M a l z e m e l e r ( h e r g r u p i ç i n ) : s ıc a k su, k ü ç ü k h u n i, m ü re k k e p 9-n yaş prbsci-net înquire conneoi İ ç e r i k : K a z a n ı m l a r : Fizik Ö ğ ren cile r katırların ve sıvıların farklı y o - ğunlu kta olduğunu fark edebilm e. H e d e f k a v r a m l a r : Ö ğ r e

Detaylı

T.C. 8. SINIF II. DÖNEM. ORTAK (MAZERET) SINAVI 11 MAYIS 2014 Saat: 09.00

T.C. 8. SINIF II. DÖNEM. ORTAK (MAZERET) SINAVI 11 MAYIS 2014 Saat: 09.00 T.C. 8. SINIF II. DÖNEM ORTK (MZERET) SINVI 11 MYIS 2014 Saat: 09.00 F 1. Şekilde bir hidranın üremesi gösterilmiştir. 3. hmet, şekilde verilen yaşama ortamındaki canlıları gelişi güzel numaralandırıyor.

Detaylı

neden az yağlı az kolesterollü diyet?

neden az yağlı az kolesterollü diyet? neden az yağlı az kolesterollü diyet? DYT-YRD07 Rev / 2 Yürürlük Tarihi / 30.12.2005 Rev Tarihi / 17.18.2012 neden az yağlı az kolesterollü diyet? Kolesterol insan vücudunda doğal olarak bulunan yağa benzer

Detaylı

FEN BİLİMLERİ UYGULAMALI ÖĞRENME SETİ. Her Haftaya Bir Bölüm ÇEK KOPAR SINIF

FEN BİLİMLERİ UYGULAMALI ÖĞRENME SETİ. Her Haftaya Bir Bölüm ÇEK KOPAR SINIF FEN BİLİMLERİ 4 SINIF UYGULAMALI ÖĞRENME SETİ ÇEK KOPAR Her Haftaya Bir Bölüm Copyright Şifre Yayıncılık ve Eğitim Gereçleri Tic. A.Ş. Bu kitabın her hakkı Şifre Yayıncılık ve Eğitim Gereçleri Tic. AŞ

Detaylı

1. ÜNİTE: VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM...9

1. ÜNİTE: VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM...9 İçindekiler 1. ÜNİTE: VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM...9 1. BÖLÜM: BESİNLER VE ÖZELLİKLERİ... 10 1. CANLILAR NEDEN BESLENİR?... 10 2. BESİN İÇERİKLERİ VE GÖREVLERİ... 11 3. DENGELİ VE SAĞLIKLI BESLENME...

Detaylı

Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz. Diyetisyen Serap Orak Tufan

Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz. Diyetisyen Serap Orak Tufan Sağlıklı besleniyoruz Sağlıkla büyüyoruz Diyetisyen Serap Orak Tufan İstanbul 2015 NEDEN OKULA GİDERİZ? PEKİ NEDEN YEMEK YERİZ? Hastalanmamak için Daha Güçlü olmak için Daha çabuk büyümek için Karnımızı

Detaylı

İTÜ GELİŞTİRME VAKFI OKULLARI ÖZEL BEYLERBEYİ ORTAOKULU 2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI OKULLARDA ORMAN PROGRAMI ORMAN VE SU TEMASI EYLEM PLANI

İTÜ GELİŞTİRME VAKFI OKULLARI ÖZEL BEYLERBEYİ ORTAOKULU 2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI OKULLARDA ORMAN PROGRAMI ORMAN VE SU TEMASI EYLEM PLANI EKİM EYLÜL İTÜ GELİŞTİRME VAKFI OKULLARI ÖZEL BEYLERBEYİ ORTAOKULU 2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI OKULLARDA ORMAN PROGRAMI ORMAN VE SU TEMASI EYLEM PLANI AYLAR EYLEM VE ETKİNLİKLER UYGULAMA Türkiye Çevre

Detaylı

DiYABET VE BESLENME N M.-

DiYABET VE BESLENME N M.- DiYABET VE BESLENME Diyabet tedavisinin amacı;kan şekeri kontrolünü sağlayarak diyabetin seyrinde gelişebilecek bozuklukları (komplikasyonları) önlemek veya geciktirmek; böylece yaşam kalitenizi yükseltmektir.

Detaylı

Dengeli Beslenme. Efe Kaan Fidancı

Dengeli Beslenme. Efe Kaan Fidancı Dengeli Beslenme Yaşamımız boyunca sürekli büyürüz. Bebeklikten itibaren sağlıklı bir şekilde büyümek ve gelişmek için düzenli, dengeli ve yeterli beslenmemiz gerekir. Beslenmek yani yemek yemek günlük

Detaylı

SHAPYY. HEDEF 2. Belirtilen şekillere ait kartı bulur

SHAPYY. HEDEF 2. Belirtilen şekillere ait kartı bulur SHAPYY HEDEF -1. Oyunu ve kurallarını tanır. 1-1 Oyunun adını doğru söyler 1-2 Oyunun bir grup uygulaması olduğunu belirtir. 1-3 Oyuna ait parçaları tanır. 1-4 Uygulamaya başlamak için gerekli parçaları

Detaylı

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 )

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 ) 2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat-27 Mart 2015 ) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temalarımız ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca her

Detaylı

Örneğin; İki hidrojen (H) uyla, bir oksijen (O) u birleşerek hidrojen ve oksijenden tamamen farklı olan su (H 2

Örneğin; İki hidrojen (H) uyla, bir oksijen (O) u birleşerek hidrojen ve oksijenden tamamen farklı olan su (H 2 On5yirmi5.com Madde ve özellikleri Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan herşey maddedir. Yayın Tarihi : 21 Ocak 2014 Salı (oluşturma : 2/9/2016) Kütle hacim ve eylemsizlik maddenin ortak özelliklerindendir.çevremizde

Detaylı

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (09 Eylül 2013 25 Ekim 2013 )

2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (09 Eylül 2013 25 Ekim 2013 ) 2. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (09 Eylül 2013 25 Ekim 2013 ) Sayın Velimiz, Sizlerle daha önce paylaştığımız gibi okulumuzda PYP çalışmaları yürütülmektedir. Bu kapsamda; PYP disiplinler üstü temaları ile

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE SINAV HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE SINAV HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI 2015-2016 5. SINIF DEĞERLENDİRME SINAVI - 1 2015-2016 5. SINIF DEĞERLENDİRME SINAVI - 1 FEN BİLİMLERİ Adı ve Soyadı :... Sınıfı :... Öğrenci Numarası :... SORU SAYISI : 20 SINAV

Detaylı

Ö.Ç BİLFEN ANAOKULU 5 YAŞ GRUBU GÜNLÜK EĞİTİM PROGRAMI 12 EKİM-16 EKİM 2015

Ö.Ç BİLFEN ANAOKULU 5 YAŞ GRUBU GÜNLÜK EĞİTİM PROGRAMI 12 EKİM-16 EKİM 2015 12 EKİM PAZARTESİ Ö.Ç BİLFEN ANAOKULU 5 YAŞ GRUBU GÜNLÜK EĞİTİM PROGRAMI 12 EKİM-16 EKİM 2015 SERBEST ZAMAN ETKİNLİĞİ: Çocuklarla selamlaşılır. Çocuklar istedikleri ilgi köşelerinde (eğitici oyuncak, lego,

Detaylı

YAZILIYA HAZIRLIK SETİ. 5. Sınıf FEN BİLİMLERİ

YAZILIYA HAZIRLIK SETİ. 5. Sınıf FEN BİLİMLERİ YAZILIYA HAZIRLIK SETİ 5. Sınıf FEN BİLİMLERİ 1. Fasikül İÇİNDEKİLER 3 Besin İçerikleri 10 Vitamin, Su ve Mineraller 17 Dengeli Beslenme ve Besinlerin Tazeliği 24 Besinlerin Sindirimi 31 Vücudumuzda Boşaltım

Detaylı

Değerlendirilebilir atıkların çeşitli fiziksel ve/veya kimyasal işlemlerle ikincil hammaddeye dönüştürülerek tekrar üretim sürecine dahil edilmesine

Değerlendirilebilir atıkların çeşitli fiziksel ve/veya kimyasal işlemlerle ikincil hammaddeye dönüştürülerek tekrar üretim sürecine dahil edilmesine GERİ DÖNÜŞÜM Değerlendirilebilir atıkların çeşitli fiziksel ve/veya kimyasal işlemlerle ikincil hammaddeye dönüştürülerek tekrar üretim sürecine dahil edilmesine geri dönüşüm denir. Geri dönüşebilen maddeler;

Detaylı

ĠNSANLAR ĠġLEYEREK MADDEYĠ DEĞĠġTĠREBĠLĠR

ĠNSANLAR ĠġLEYEREK MADDEYĠ DEĞĠġTĠREBĠLĠR MADDENĠN DEĞĠġĠMĠ Maddenin değişimi biçim ya da yapı yönünden gerçekleşebilir. * Basınç,ısı gibi etkenler maddenin değişimine etkili olabilir. * Birbiri içine katılan maddelerle farklı özellikte yeni maddeler

Detaylı

OTOMOTİV TEKNOLOJİLERİ

OTOMOTİV TEKNOLOJİLERİ OTOMOTİV TEKNOLOJİLERİ Prof. Dr. Atatürk Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Mühendisliği Bölümü, Erzurum Otomotivde Isıtma, Havalandırma ve Amaç; - Tüm yolcular için gerekli konforun sağlanması,

Detaylı

ŞEFKAT KOLEJİ İMFO-2015 4.SINIF FEN SORULARI

ŞEFKAT KOLEJİ İMFO-2015 4.SINIF FEN SORULARI ŞEFKAT KOLEJİ İMFO-2015 4.SINIF FEN SORULARI 1. 3. Petrol yer altından çıkarılan doğal bir üründür. I.Dünya nın en sıcak yeridir. II.Dünya nın en kalın katmanıdır. III.Yer kabuğunun altında bulunan katmandır.

Detaylı

Zirve Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği ABD Ders Ġçerikleri

Zirve Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği ABD Ders Ġçerikleri Zirve Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği ABD Ders Ġçerikleri 5.DÖNEM 6.DÖNEM DERSLER T U K ECTS DERSLER T U K ECTS SNF 301 FEN VE TEK. ÖĞR. 4 0 4 6 SNF 304 TÜRKÇE ÖĞRETIMI 4 0 4 6 SNF 303

Detaylı

Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale

Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale HACİM Hacim; bir maddenin kapladığı yerdir. Hacim; a. V harfi ile gösterilir. b. Skaler büyüklüktür. c. Maddeler için ayırt edici

Detaylı

4. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat 2015 27 Mart 2015)

4. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat 2015 27 Mart 2015) 4. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (16 Şubat 2015 27 Mart 2015) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında; disiplinler üstü temaları ile ilgili uygulama bilgileri size tüm yıl boyunca her

Detaylı

Sindirim Sistemi. 1 Molekül 9 Molekül. (Fiziksel Kimyasal. Sindirim) Protein Büyük Moleküllü Mineral Küçük Mol. Besin

Sindirim Sistemi. 1 Molekül 9 Molekül. (Fiziksel Kimyasal. Sindirim) Protein Büyük Moleküllü Mineral Küçük Mol. Besin Sindirim Sistemi Sindirim: Arabaların çalışması için enerjiye ihtiyaçları vardır, benzinleri bittiğinde gidip benzin alarak arabalarımıza enerji sağlamış oluruz. Tıpkı arabalar gibi canlıların da hareket

Detaylı

Grubunuzla çalışarak aşağıdaki sorulara değişik cevaplar vermeye çalışınız.

Grubunuzla çalışarak aşağıdaki sorulara değişik cevaplar vermeye çalışınız. GİRİŞİŞ ETKİNL NLİĞİ Grubunuzla çalışarak aşağıdaki sorulara değişik cevaplar vermeye çalışınız. Sobaları, kaloriferleri kışın yaktığımız halde yazın niçin yakmıyoruz? Soğuk su içmek istediğinizde suyu

Detaylı

4. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (09 Eylül 2013 25 Ekim 2013 )

4. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (09 Eylül 2013 25 Ekim 2013 ) 4. SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (09 Eylül 2013 25 Ekim 2013 ) Sayın Velimiz, Sizlerle daha önce paylaştığımız gibi okulumuzda PYP çalışmaları yürütülmektedir. Bu kapsamda; PYP disiplinler üstü temaları ile

Detaylı

Beslenme Dersi sunusu

Beslenme Dersi sunusu Beslenme Dersi sunusu Beslenme ile ilgili kavramlar Besin (lat.aliment): Yenebilen bitki ve hayvan dokularıdır. Su, organik ve inorganik ögelerden oluşur. Hayvansal ve bitkisel olarak iki kaynaktan elde

Detaylı

2012-2013 EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILI ÖZEL BAHÇELİEVLER İHLAS İLK OKULU 4. SINIFLAR BEDEN EĞİTİMİ DERSİ ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK PLANI

2012-2013 EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILI ÖZEL BAHÇELİEVLER İHLAS İLK OKULU 4. SINIFLAR BEDEN EĞİTİMİ DERSİ ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK PLANI - Ekim 0 EKİM -9 Ekim 0 08- Ekim 0 0-0 Ekim 0-8 Eylül 0 EYLÜL 7- Eylül 0 ve ve ve ve ve ve B.. Atatürk ve B.. Düzenli B.. Düzenli B.. Atatürk ve 0-0 VE ÖĞRETİM YILI ÖZEL BAHÇELİEVLER İHLAS İLK OKULU. SINIFLAR

Detaylı

GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME

GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME GEBELİKTE YETERLİ ve DENGELİ BESLENME NEDEN ÖNEMLİDİR? Hayat sağlıkla güzeldir BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Gebelik öncesi ideal ağırlığında olan yetişkin kadınların ortalama 9-14 kg arasında (ayda 1-1,5kg)

Detaylı

Bölüm 1.2, Faydalı Mikroplar, öğrencilere tüm

Bölüm 1.2, Faydalı Mikroplar, öğrencilere tüm Ana Aşama 2 Bl Ana 1: 1a, Aşama 1b, 2a, 2 2b, 2c, 2d, 2g, 2j Bl Bl 2:1a, 1: 1a, 2b, 1b, 2g, 2a, 5f 2b, 2c, 2d, 2g, 2j Bl 2:1a, 2b, 2g, 5f Çalışma Ünitesi Ünite Çalışma 6 Mikro-organizmalar Ünitesi Ünite

Detaylı

Ö.Ç BİLFEN ANAOKULU 5 YAŞ GÜNLÜK EĞİTİM PROGRAMI

Ö.Ç BİLFEN ANAOKULU 5 YAŞ GÜNLÜK EĞİTİM PROGRAMI Ö.Ç BİLFEN ANAOKULU 5 YAŞ GÜNLÜK EĞİTİM PROGRAMI 11 OCAK- 15 OCAK 2016 11 OCAK PAZARTESİ SERBEST ZAMAN ETKİNLİĞİ: Çocuklarla selamlaşılır. Çocuklar istedikleri ilgi köşelerinde (eğitici oyuncak, lego,

Detaylı

ZAMBAK 4.Sınıf Sosyal Bilgiler Konu Başlıkları

ZAMBAK 4.Sınıf Sosyal Bilgiler Konu Başlıkları ZAMBAK 4.Sınıf Sosyal Bilgiler Bireysel Farklılıklar ÜNİTE 1 Duygular ve Düşünceler Duygu ve Düşüncelere Saygı Kronolojik Sıra Resmî Kimlik Belgeleri Sözlü Tarih Yöntemi Aile Tarihi Millî Kültür Ögeleri

Detaylı

ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum...

ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum... ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Yemek sonrası şişkinlik hissediyorum... Yemeklerden sonra hazımsızlık hissediyorum... ŞİKAYETİNİZ Mİ VAR??? Ha4ada 2-3 defa kabızlığım oluyor... Kabız olduğumda fissür/hemoroid şikayetlerim

Detaylı

7.sınıf Üniteler. Öğrenme Alanı : Canlılar ve Hayat 1. Ünite : Vücudumuzda Sistemler Önerilen Süre : 30 ders saati. A. Genel Bakış

7.sınıf Üniteler. Öğrenme Alanı : Canlılar ve Hayat 1. Ünite : Vücudumuzda Sistemler Önerilen Süre : 30 ders saati. A. Genel Bakış Öğrenme Alanı : Canlılar ve Hayat 1. Ünite : Vücudumuzda Sistemler Önerilen Süre : 30 ders saati A. Genel Bakış Öğrenciler 5. sınıf Fen ve Teknoloji dersinde sistem kavramına girmeden sindirim ve boşaltımda

Detaylı

1 gr yağ: 9 kilokalori, 1 gr protein ve karbonhidrat: 4 kilokalori, 1 gr alkol 7 kilokalori verir.

1 gr yağ: 9 kilokalori, 1 gr protein ve karbonhidrat: 4 kilokalori, 1 gr alkol 7 kilokalori verir. Doğru beslenme için karbonhidrat, yağ ve proteinler belirli oranlarda belirli miktarlarda düzenli olarak alınmalıdır. Alınan kalori verilen kaloriden fazla olduğu zaman kilo alımı başlar. Her gün yenilen

Detaylı

ÖZEL CONKBAYIRI KOLEJİ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI EKO-OKULLAR PROGRAMI ÇÖP, ATIK VE GERİ DÖNÜŞÜM KONULU 2.DÖNEM FAALİYET RAPORU

ÖZEL CONKBAYIRI KOLEJİ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI EKO-OKULLAR PROGRAMI ÇÖP, ATIK VE GERİ DÖNÜŞÜM KONULU 2.DÖNEM FAALİYET RAPORU ÖZEL CONKBAYIRI KOLEJİ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI EKO-OKULLAR PROGRAMI ÇÖP, ATIK VE GERİ DÖNÜŞÜM KONULU 2.DÖNEM FAALİYET RAPORU ÇALIŞMA KONUSU: Özel Conkbayırı Koleji nde Eko-Okullar programında Çöp,Atık

Detaylı

Böbrek Hastalıklarında BESLENME. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ

Böbrek Hastalıklarında BESLENME. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir. BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Böbrek Hastalıklarında BESLENME TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Hayat sağlıkla güzeldir BESLENME ve DİYET POLİKLİNİĞİ Böbrek Hastalıklarında BESLENME Diyetiniz günlük enerji gereksiniminize

Detaylı