ELEKTRONİK YAYıNCıLıK

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ELEKTRONİK YAYıNCıLıK"

Transkript

1 ELEKTRONİK YAYıNCıLıK ve WEBTASARıM Yrd. Doç. YusufKeş

2 içindekiler TEŞEKKÜR içindekiler ÖNSÖZ ÖZET.iii v xi xiii Anneme... i. BÖLÜM ELEKTRONiK YAYıNCıLıK 1 Lı ELEKTRONiK YAYıNCıLıK ELEKTRONiK YAYıNCILlCINGELİşi!\1İ internet ORTAMINDA E-YAYINCIUCIN GELişiM EVRELERi istserv ilc Yayıncılık 4 ı.3.2 FTP ile Yayıncılık Gopher ile Yayıncılık WWW ile Yayıncılık ELEKTRONiK YAYıNCıLICINOLUMLU YÖNLERİ ELEKTRONiK YAYlNCILlCIN OLUMSUZ YÖNLERi.. l2 1.6 TÜRKiYE'DE ELEKTRONiKYAYıNCıLıK ELEKTRONiK YAYıN ARAÇLARı : E kitaplal' : istek Üz.erine BasIrn Sayısal içcri!' ,4 E-Mürekkep E-posta Yayıncılığı E-bültcı!. Yaj'lncı1ığı 1~ Web yayıncılığı E-dergiler 20

3 AKADEMİK DERGİ yayıncıligi 20 'AKADEMİK ELEKTRONİK DERGİLERİN ÜRETİM SÜRECİ ÖLÜM "EKTRONİKYN,tIN ORTAMı,WEB 27 WEB TASARıMİLKELERİ 27.1 Yalııılık 28.2 Tutarlılık Görsel Devamlılık 29.3 Açıklık 32.4 Denge 33.5 Görsel Hiyerarşi 36.6 Vurgu.37.7 Ritim 38.8 Oran i Orantı 40.9 Uyum ve Bü/ilnlük.42 WEB SAYFALARıNDAKULLANıLıRLIK 43.1 Kuııanılırlık Araştırma Yöntemleri 46.2 Kullanırlığın Sağladığı Yararlar 47 WEB SAYFALARıNDAOKUNURLUK.48 4 WEB SAYFALARı İçİN TARANABİLİRMETiN YAZIMI 53 5 WEB SAYFALARıNDADOLAŞıM Yönlendirme Biçimleri Yönlendirme Araçları Dolaşım Çubukları Aşağı Doğru Açılan Menüler Grafık Görünlülü Yönlendirme Düğmeleri ll Görüntü Haritaları Metin i Sözcük Bağlantıları ii Ekmek Kırıntısı izi Dolaşımı Sekmeler Site Haritaları Bir Pencere İçinde Açılan Menüler Rehber Turn Arama Motorları İyi Bir DolaşımınÖzellikleri WEB SAYFALARıNDAARADIGIN! KOLAY BULADİLlI,m WEB SAYFALARıNDAHlZLl İNDİRİLEBİLİRLİK WEB SAYFALARıNDAERİşiLEBİLİRLİK BÖLÜM ELEKTRONİKYAYıNLARDAGRAFİK TASARıMSORUNLARI LAYOUT SORUNU : Layout'un Görsel Hiyerarşisi Kontrastlık Layout'larda KontrastlıkÖlçümü Layout'larda Görsel Algıyı Güçlendiren İlkeler Gruplama Yakınlık Benzerlik Süreklilik Tümleme Rizalama Sayfa Boyutunun Layou!'a Etkisi LAYOUT'LARDA TİPOGRAFi Yazı Karakterinin Seçimi Yaygın Web Fontlan Hizalama Sorunları V!.!.rg!! H B'".. uyu'"k- K'" uçu"kharf Kullanınn Yazı Ölçüsünün Sayfa Yapısına Etkisi 111

4 3.2.7 Harf Aralığı, Satır Aralığıve Satır Uzunluğu Zemlu Yazı İlişkisı Tlpografi ve Tutarlılık LAYOUT'LARDA RENK Renk Kuramı Rengin Kullanım Sorunları 1IS 3.4 LAYOUTLARDA GÖRÜNTÜ KULLANIMI Görüntü Dosyalama Biçimleri Görüntü Çözünürlüğü Göruntüde Renk Derinliği Görüntülerde Anti-Aliasing ve Hale Etkisi LAYOUTLARDAÇOKLU ORTAM EKLENTILERİ Plug-in'ler Ses Eklentileri Film ve Video Görüntülerinin Kullanımı ADlma'yon Kullanımı UYGULAMAALANI SEçİi\1İ SİTENİN İÇERİGİ VE ORGANİZASYONYAPıSı UYGULAMANıN İRDELENMESİ Sitenin Görsel Kimliğinin Oluşnmu Sitenin Dolaşımıve E riii Ş ebt ı ırr-' ıgı Layout Tipograrı ve Okunurluk Renk Kullanımı Görüntü Kullanımı Diğer Sorunlar UYGULAMA SAYFALARıNDANÖRNEKLER 178 SUNUÇ 183 EK:DERGİ DEGERLENDİRMEKRİTERLERİ 185 KAYNAKÇA BÖLÜM AKADEMİKE-DERGİLERİNİRDELENMESİ DİJİTAL WEB MAGAZİNEwww.digitaı-web.eom E-SOSDER.COM ELEKTRONİKSOSYAL BİLİMLER DERGİSİ MUZİKBİLİM.cOM ELEKTRONİK MüzİK VE BİüM DERGİSİ FİRSTMONIJAY.ORG ELEKTRONİK İNTERNET DERGİSİ BÖLÜM "e-grafik.net" UYGULAiVIA ÇALIŞMASI 161 i vili

5 Iaşımve erişilebilirlik açısındıın irdelenip sorunlar belirlenmeye çalışılınıştır. 19iye erişim, kolay kullanım-dolaşım, estetik değer ve rahat okunurluk gibi işlevsellik nitelikle ilgili ölçütlertasanın kurallarına uyuldukça oluşur. Son bölümde ise bu savı :sıeldeyici nitelikte tasarlanan"e-grafik.net" elektronik grafik tasarım dergisinin lasanm reci ve çözümlemesi yapılarak; iyi bir web sitesi ııısanmı için yöntemler belirlemneye,lışılmıştır. ahtar Sözcükler. Elektronik Yayıncılık, Web Tasarun İlkeleri, Grafik Tasarım, Layout, jpografi, Renk L.BÖLÜM ELEKTRONİKYAYıNCıLıK 1.1 ELEKTRONİK YAYıNCıLıK Yayıncılık; dergi, gazete, kitap, anıştııma raporu gibi ürünleri basım yoluyla çoğaltarak okurlara sunmaktır (GüıSoy, ı ı). Elektronik yayıncılık (e-yayıncılık) ise bilginin, yazılırnın ya da sanatın, Internet, CD-Rom ya da diğer elektronik araçlar yardııruyla elektronik olarak üretilmesi ve izleyiciye ulaştmlmasıdır (Ebookcrossroads, 2005). E yayıncılık aynca tüm bilgi hizmetlerinde (bilginin alınması, işlenmesi, depolanmasıve dağıtımıvb.) bilgisayann bilgi teknolojisinin öngördüğü biçimde ku1ianılması işlemlerini kapsayan bir bütün olarak da algııanabilil E-yayıncıllktailk aşama, bilimsel çalışmanınbir kelime işlemci ile metin haline getirilmesidir. Sonraki aşama bir ağ ortamında editörlük ve hakem denetimi gibi bir dizi işlemin yapıldığı yayıncılık sürecinden geçerek kullameılanı sunulmasıdu. E-yayıncılık bilimsel çalışmayı üreten kişi ile diğer kişiler arasında elektronik iletişim kullamlarak yapdan yayıncılık (Ağır, 1997, s.l 1) olarak da tanımlanabilir. Kısaca e-yayıncılık, bilginin bilgisayar ve ağları ara.cılığıyla üretilip yayılması sürecidir. E- yayınc\lıkta bilgisayardan yararlanma biçimleri iki şekilde görülebilir. Bu aşamalardan birincisi yayının ha7lrlanış aşaması, bir diğeri ise kullanıcılara ulaştırılması aşamasıdır. Bir yazarın çalışmasınıbir kelime işlemcide oluşturması birinci aşamaya, yazann çalışmasınıntam metin bir veri tabanında hizmete sunulması ise ikinci aşamaya örnek olarak gösterilebilir (Görtinru: i). lgörüntü: l) E-yayıncılığın oluşum sürectni gösteren grafik şema.

6 Bilindiği gibi, bilginin kullanıcılara ulaştırılması teknolojik olarak farklı şekillerdede olabilmektedir. Bilgi, bilgisayar ağları aracılığıyla taşınabileçeğigibi optik (CD-ROM ve DVD-ROM) napy dısk (Disket) ve ta~jllabilir bellekler gibi fizikselortamlarda da taşınabilmektedir.aynca bilgisayarlar arasında kurulan elektronik: posta ağları üzerinden metinlerin dağılımı da elektronik yayıncılığın kapsamına girmektedir (Amiran ve diğerleri, 2005). E- yayıncılık yalnızca CD-ROM ya da Internet kanalıyla yaptlan yayıncılık olmayıp, genel bağlamda elektronik araçlarla yapılan bütün yayııılan da kapsamaktadır. Fax, televizyon gibi araçlar elektronik yayıncılığınkapsamınagirse de, günümüzde elektronik yayıncılıkdenilince web sitelerinde çevrim içi (online) yapılan yayıncilık akla gelmektedir. Bununla birlikte, Internet'ten yüklenilen sayısal seskfc salıip olan uzun ınetrajlı ~iilcmillar, video klipler (hareketli kısa görtintüler) üç boyutlu harekeli görüntüler, panltilı parça görüntüler (flash klipler), saydam gösterileri ve web sayfalan elektronik yayınlardır (Clyde ve Alojipan, 2005). Gazete ve dergiler nasıl basılı yayın araçlan ise aşağıda sıralanan araçlar da bilginin, belgenin, bir sanat yapıtının ve hareketlı görüntünün yer aldığı t:-yayın araçlandır; E-dergiler o Aslı basılı ama elektronik olarak yayımlanan (koşut yayıncılık), Aslı E bültenler Web sayfalan elektronik az miktarda da basılı yayımlananlar, Yalnızca elektronik olarak yayımlanan dergiler. Tartışma listeleri i haber öbekleri belgelikleri (Archin:s: Belgelik). E-gazete, magazin E- posta grubu E-kitap <a E-haber bültenleri mektup yaymcılığı, (icrdt, 2004; Ebookcrossroads, 2005) E-yayın, yukarıda sıralanan yayımlanma biçimlerininyanı sıra bilgiye ulaşmak isteyen İzleyiciye/o!l..--uyucuyaweb yayıncılığı, kablosuz yayıncılık,tale"be göre yaymı:ılık.,emürekkep gibi yöntemlnle (bkz ) ulaştmiır. E-yayıncılık, içeriği okuyucuya etkili ve çabuk iletmek için yeni teknolojiyi hllanır (Ebookcrossroads, 2005). 1.2 ELEKTRONİK YAYINCILIGIN GELİşİMİ Elektronik yayıncılığıktarihi geleneksel yayıncılıkhı karşılaştınldığmdakısa zamanda hızlı ve önemli gelişmeler göstem1iştir. E-yayıncıl.ıkdenemelerinin temel aracı olan "e-posta iletisi i 964'lerde MIT (Massachusset Institute of Technoıogy) ye Cambridge tniversitelerinde kullamlmıştır"(tonta, 2000, 5.89). 197ü'leriıı başından beri ue akauemik lopluluklar tarafından yoğun olarak c-posta kuil2111lmaktadır (Yar, 2004,,A50). İlk e-yayıncılık, e-postaua düz metin biçiminde 1980'lerde F-Posta listesi aracılığıyla liste sürdütümcülerine gönderilmiştir. Düz metinjerin, sununı olarak oldukça kötü, şekil ve resim açısındanise yetersiz kaldıklan bilinmektedir. ilk yıllarda yayınlardakıtablolar ve formüller oldukça karmaşıktırve UygUll bir yolla kontrol altında tutmak ve yönetmek oldukça zor olmuştur(petlenati, 2001, s.1-2). i 980'1i yıllarda "Hem basılı hem de elektronik kopyalann birlikte yayınlanması anıamina gelen "paralel yayıncılık" denemesi gerçekleştirilmiştir.paralel yayıncılık., 1983'de, Amerikan Kimya Kurumu (American Chemical Society)'nun yayınlamış olduğu dergilerinin ti::lid metinlerini bir ticari şirket (Dibliographic Rctricval Scrviccs, BRS) aracılığıyla mnnete sunmasıyja ba~ıarnıştır. Ancak Internet Ye diğer ilgili akademik ağlar aracılığıylagerçek anlamda elektronik yayıncılık yapma projeleri] 989'da meydana gelen "soğuk fii.zyon" olayından sonra hız kaz~nmıştır(yar, 2004, s.45u). 1990'!ı yıuann başlarında CD-ROM/lar e-yayıncılıkiçin etkili bir araç olarak. görülmeye baş1.aml~ıır. Çllrtl...'ii CD-ROM'lann resim ve şekilleri yüksek nitelikte saklayabildikleri, uzun ömürlü olduklan ve düşük maliyetli olduklan bilinmektedir. E-yayıneılığınbu çeşidi özel yayınlar için (sözlük., atlas, ansiklopedi) hala kullanılmaktadırve uzun yıllar da kullanılacağıtahmin edilmektedir. CD- ROM'lan etkin kılan özelliklerinden bir diğeri de kapasitesi, yüksek güvenilirliğive bununla birlikte çoklu ortamı taşıyabilecek yapıda olmasıdır. Ancak, çok geçmeden CD-RüM'lann da bazı sakmcalan görülmiiştür. Sakıncalardanen temel olanı her bir yayın için ayn kurulum gerektirmesidir. Bu durum kütüphaneler için CD-ROM koleksiyonlannı idare edilemez duruma getırnıiştir.kütüphaneler hem güncel kalabilmek, hem de bu donanımlannve kurulumiann gerektirdiğibakım işlerini (CD ROM, LAN-Local Area Network sunucu bağlantısı gibi) kolaylaştırmak için erişimi güçlendirici çeşitli araçlar geliştirmişlerdir(pettenati, 2001, 5.1-2). 12 3

7 dergi ilk yıllannda yayınlanmıştır. lee (Institution ofelectrical Engineers) 'afından dağıtılmış olan ilk e-dergi, çevrimiçi elektronik mektuplardan oluşmaktadır leetronics Letters Online). Elektrik Mühendisleri Kurumu OCLC aracılığıylabu rginjn dağıturum yapmıştır. OCLC okuyucu istasyonuna kurulabiten Guidon adlı bir temeı icat etmiştir. Guidon zengin bir fonksiyonu olan mükemmel bir araç olmasına ğmen, web tabanh bir araç değildir. E-dergilerin dağıtımı için web kullanıhr ınanılmaz, onun modası da geçmiştir(pettenati, 2001, s. 1-2). azetelerin elektronik sürlımleri 1995 yılında ABD'de görülmeye başlamıştır. Sekiz ıyük gazete (The Washington Post, Time, Mirror, Tribune dahil) baskıya hazır ıyfalarını çevrimiçi olarak amnda ak.ta1idak için Yeni yüzyıl yayın ağı adıyla şirket urarak haber yayıncılığına başlamışlardır (Onursoy. 2001, s. 5). Veb paylaşımı ve yayıncı1ıgı yıllarında başlamış ve büyük bir başan sağlamıştır. I/eb'in, çoklu ortam araçlanmn kullanımınaolanak tanıma~ı" (metin, ses ve hareketli ;örüntünün aktarırnı) PDf biçimini kullanması ve metin içinde bağlantılan sağlama ılanak.lanyla e-yaymcılığın gelişimine katkıda bulunmuştur. ~-yayıncılık, İnternet'in gelişimine paralel olarak; List,;en'er (liste sunucusu), FTP (File fransfer Protokol-Dosya Değişim Protokolü), Gopher ve web ile yayıncılık evrelerini ~eçinniştir. 1.3 İNTERNET ORTAMINDA E-YAYINCILIGIN GELİşİM EVRELERİ Listserv ile Yayıncılık [nternet ortamında, belli bir konuda yazışmak isteyen ak.ademisyenler ve diğer K.ullanıcılann haberleşmesineyönelik listeler, ilan tahtalan gibi yönetim paketleri bulunmaktadır(akgül, 1999, 8.49). Listserv diye adlandmlan bu yönetim paketi sayesinde, bilimsel ve akademik iletişim ku1idak isteyen kullanıcılar liste haline getirilmekte, oluşturulan bu listelere e-posta aracılığw1a iletiler belli bir yerde toplandıktan sonra dağıtılmaktadır. E- yayıncılığın ith: gelişim evreleri bu şekilde başlamıştır. Listserv yazılımı, uluslararası NJE ağındaki ıearı~-europenacadeınic Research Netw"orkl BlTNET) IBM VM/CMS sistemleri üzerinde çalışır. Herhangİ bir EARN/Bitnet adresine e-posta yollayabilen herkes, yazışma listelerine katılabilir, sunduğu 4 olanaklardan faydalanabilir. Listserv komutlanyla ağ üzerindeki aboneleri bulmak, onların geçmiş tartışma konularına erişmek ve tartışmayöneticisinin sunduğu dosyalara erişmek olanaklıdır. Bütün Listserv listeleri Bitnet düğümündeyer aldığındantarihselolarak BlTNET ağıyla özdeştir (Ağır, Ülkemizin de içinde ulunduğu 30 ülkede, 250 den fazla sitede Listserv bulunmaktadır. Bunlardan bazılan şunlardır: LİSTSERV EARN.EGE.EDU.TR EARNCC.EARN.NET VM.GMDDE HEARN.NIC.SURFNET.NL SEARı'l.SUNET.SE BITNIC.CERN.NET 1997, s.23). ÜLKELER TÜRKİYE FRANSA ALMANYA HOLLANDA isveç ABD İnternet ağları üzerinde elektronik dergiler (e-dergi) yayıncılık faaliyetlerinde Listserv'ü kuııanmı:;;lardır. Listsenı"de en çok yayınlanan yayımlar;haber büıtenleri (News bulletin), dergiler (journals), hakemli dergiler, ve basılı karşılığıbulunmayan yeni tür yayınlardır. Listserv sayesinde binlerce sürdürümcüye e-posta yoluyla e-dergiler ya da e~yayınlar hızlı bir şekilde iletilmektedir. Bu gelişme e-yayıncılığayeni bir ivme kazandırrnıştır. İletişim ve yayım aracı olarak kullanılan listeler, Liste yöneten programlarla yönetilider. Bu programlara LlSTSERV, COMSERVE, MAJORDOMO, LlSTPROC, MAILBASE, MAILSERV programları örnek olarak gösterilebier. Bugün birçok tartışma listesi İnternet üzerinden hizmet vermektedir. Yalnızca LlSTSERV ile yönetilen listelerin sayısı 22 Nisan 2002 tarihi itibariyle adettir (Hundie, 2002, s. 157). Listelerle ilgili aynntılı bilgi alınabilecek web sitelerinden bazılarına, "The Reference to İnternet Discussİon and Information Lists The CataList gösterilebilir FTP ile Yayıncılık File Transfer Protocol baş harflerinin bir araya getirilmesinden oluşan FTP ya da dosya taşuna protokolü İnternet üzerindeki bilgisayar sistemleri arasında dosya alışverişini sağlayan bir hizmettir. Dosya alışverişieridüzenleyen FTP programlan sayesinde bir kullanıcı kişisel bilgisayarına İnternet'e bağlı dünyanın herhangi bir yerindeki bir 51

8 bilgisayardan dosya çekebilir veya diğer kullanıcınınbilgisayarınadosya gönderebilil Ağ üzerindeki kullamcılann biıgisayarlanna ulaşnıak için güvenlik engellerini aşmak gerekir. Karşı kullanıcı şayet izin verirse (kullanıcı kodu ve şifresini verirse) onun bilgisayarınaya da FTP adresine girebilirsiniz. Ancak genel kullanıma yönelik dosyaların paylaşımı için "İnternet üzerinde kurulan "AnonyınousFTP" (anonim FTP) hizmeti ile kullanıcı kodu ve şifre gibi engeller kaldınlmışve dqsya paylaşımında İnternet üzerinde en çok kullanılan hizmetlerden biri haline gelmiştir" (Çağıltay, 1995, s. 27). Kullanıcılar e-dergilere FTP hizmeti sunan sitelerle ulaşabilmektedirler.e-dergilerin web sitesi yöneticileri, FTP hizmeti sağlayan sitelere dergideki makaleleri dosyalar halinde bırakmakta, sürdürümcüler de bu sitelere girerek yayınlan kendi bilgisayarlarına aktarabilmektedir. Aynca masaüstü yayıncılıktada yazarlar ve tasanmcılar tarafından kullanılmakta,basılacakmakale ya da tasanmlar FTP ile karşı bilgisayarlara aktarılabilmektedir. FTP,yayın malzemelerinınmetin biçimli saklanmasınınyeterli olmadığı durumlarda e dergilere kolaylıklar sunmaktadır. Özellikle matematik, fizik, kimya gibi dergiler biçimleri ve dosya yapısı bozulmadan FTP sayesinde kullanıcılara aktarılabilmektedir. Matematik alanında yayınlanan ilk dergilerin yayınlanmasında kullanılan FTP günümüzde de bilgisayar yazılımlarınınindirilınesinde,tez, rapor, kitap, resim ve ses dosyalarmm aktanmında kullanılmal...-tadır(çağıltay, 1995, s. 27) Gopher ile Yayıncılık Gopherl, 1992 yılında Minnesota üniversitesinde, önceleri yerleşke içerisinde küçük çaplı dosya/belgelere bakmak-almak amacıyla geliştirilmiş bir yazılımdır. Diğer bir deyişle, "dağınıknoktalardaki dokümanlara (bu noktalar farklı ülke ve kıtalarda da olabilir) menü temelli bir arayüz yardımıyla ulaşılmasırrı sağlayan bir İnternethizmetidir" (Çağıltay, 1995, s.53). Gophertin menü temelli arayüzü kullanıcılarakolaylıklar sağlamıştır. Bu sayede kullanıcının komutlar yazmasına gerek kalmamaktadır.arama menüsütie aranılacak konu ile ilgili anahtar kelime yazıldıktan sonra İnternet kullanıcısı arama yapmaktadır. Kullanıcı imleç ve ok tuşlan sayesinde taradığı metin ya da dosya içerisinde ileri geri gidebilmektedir. Gopher'ın kullamcıya sunduğu diğer hizmet ise, text veya binai)' dosyaları, ses ya da görüntü içeren bilgilerin karşı bilgisayardan kişisel bilgisayarlara kopyalanabilmesidir. Anahtar kelimeleri arama menüsüne yazarak taramalar yapılabilmekteaynca, diğer bilgi hizmet sağlayıcılan(www. WAiS, Archie, WHOIS) ya da internet hizmet sağlayıcılanna (Telnet, FTP) Gohper yolu ile geçiş yapılabilmektedir. Gopher getinnış olduğu arayüz modeli ile e-yaynıcılığın gelişinıine büyük katkıda bulunmuştur. Aboneler ve kullanıcılar,sahip olduklan bu yazılım yardımı ile İnternet ağındaki dergilere ulaşıp materyalleri incelcyebilmişlerdir WWW ile Yayıncılık WWW, bilgisayar ağlan üzerinde bilgiyc erişimi rahat ulaşmak amacıyla geliştirilmişbir araçnr. "İlk olarak Mart 1989'da "Yüksek Enerji Fiziği" konusunda etkin ve kolay bir haberleşme düzlemi olarak Tim Bamers-Lee tarafındancern'de geliştirilmeye başlanmıştir" (Ağır, 1997, s_25). Tim ve arkada.5lannıntasarladığı haberleşmcplatformu üstmetin i bağlatilı metin (hypertext) adı verilen bir yöntem üzerinde çalışmaktadır. İnternet üzerinde düşünülen bu yeni dizge iki ana bölüm halinde ortaya konulmaktadır; Birincisi İnternet üzerinde kullanılmaküzcrc geliştirilen yeni metin yöntemi HTML (Hypertext Markup Language) üstmeün işaretlerne dilidir. Diğeri isc İnternet üzerinden üstmetin (hypertext) belgelerinin bilgisayarlar arasında aktanlmasını sağlayan I-ITTP (hyper text transfer protokol) üsinıctin aktanm ve iletişim kuralıdır (Ustaoğlu, 2001, 8.55). Bu iki temel nokta WWW çalışma sistemini oluşturur. WWW üzerinde gördüğümüz her şey HTML adı verilen bir yazılıın dilindc yazılmış düz yazı dosyalanndan oluşur. Bu HTML dosyalan WWWtarayıcılantarafından bağlanılansw1uculardan alınır ve bir web sayfası görünümünü belirlemede kullanılır. Web sunumu için geliştirilen ilk program "Mosaic" tir ve minois Üniversitesi'ndcki araştırmacılar tarafından tasarlanmıştır. Güriümüzde ise birçok internet gezgini ve tarayıcısı tarafından kullanılmaktadır.en yaygın olarak kullanılanlar, Microsoft İnternet Explorer ve Netscape Navigator'dır(Ağır, 1997,5.26). WWW, dünyadaki en büyük üstmetin yazılım projesi olarak gösterilebilir. WWW işlevsellik açısından Gopher servisine benzemektedir. Ancak hem üstrnetin yazılım temelli bir İnternet servisi olması, hem de grafık öğelerle bir bütün olarak tasarlanmasınedeniyle, kullanıcı ile daha uyumlu (user friendly) ve işlevseldir. Gopher'ınmenü temelli yapısmdan

9 farklı olarak kullanıcı WWW tarafındanönüne getirilen belgeyi incelerken bağlantı oktalanna tıklayabilmekte ve diğer bağlantı noktalanna ul~ıp tekrar aynı belgeye önebilmektedir. WWW sağlamış olduğu arayüzler, resim, hareketli görüntii ve sesi işlemeye uygım bir yapıdadır (Çağıltay, 1995, s.62). kendi yayın kategorilerini geliştümektedirler. Gazeteler günlük olarak İnternet üzerinden yayınlamrken, diğer stifeli yayınlar da bu ortamda yerlerini almaktadırlar. Web'in teknolojik olanaklan e-dergiler, e~kitaplar, e-bülten1er ve e-magazinler için uygun ortam sunar. WWW ilk başlarda bilgi ve düşüncelerin paylaşımı olarak tasarlanmış olsa da, artık yaygın olarak kullarulan bir kitle iletişim aracı olma yolunda hızla ilerlemektedir. Gazete, televizyon ve radyodan sonra" en yaygın iletişim aracıdrr. WWW sayesinde ücretsiz ola.rak gazete ve dergiler rahat bir şekilde okwıabilmekte, çeşitli bilgi bankalan ve kütüphanelere rahat bir şekilde erişijebilmektedir.bu durum araştırmacılar için zaman ve para açısındabüyük tasarruf sağlamaktadır. Akademik çalışma yapanlar birçok makaleye bu sayede ulaşabilmekte yenilikleri izleyebilmektedir. internet ve Vı.WW'mnbilgi hizmetlerinde sunduğu olanaklan aşağıdaki gibi sıralanabilir; Kültürel değerlerin ve bilgilerin yayılmasını sağlamak Eğitim, Sanat ve beşeri bilimler (mimari, görsel sanatlar, edebiyat vb.), Ticaret ve ekonomi (yatınm, pazarlarna, reklam, uzaktan alışveriş), Fen bilimleri, (fizik, kimya, biyoloji, astronomi ve diğer bilim dalları) Resmi ya da idari konularda bilgilendirmek. Sağlıkla ilgili konularda bilgilendirmek ve eğ~tmel<., Toplumbilimse! çalışımılann (antropoloji, sosyoloji vb.) paylaşımı, Bilgisayar destekli çalışmalar, Oyun ve eğlence, Elektronik. yayıncılık (güncel haberler, dergi,,gazete vb.) Elektronik sanal kütüphaneler, Coğrafya bilgisi, (ülkeler, bölgeler coğrafyası vb.) Bu kadar geniş bir alana hizmet vermesinin yanında web, yayıncılık için de dinamik: bir ortamdır. Web'in dinamikliği onun metin ve görüntünün birlikte kullanımı, etkileşinıliliği, çoklu ortam ve üç boyutlu görüntülerin kulhm!mı özelliğinden kaynaklanmaktadır. Bı.! tür özellikler Web'i yayıncılık a\ôrunda da çekiei kılmaktadır. Web yayıncılan geleneksel yöntemlerle basıp yayınladıklan ürünlerini eş zamanlı olarak Web'e aktarmakta ya da 1.4 ELEKTRONiK YAYINC1LIGIN OLUMLU YÖNLERİ Bu yüzyılınbilgi tlretme, yayma ve paylaşma aracı olarak. bilinen İnternet, kuşkusuz sağlamış olduğu bu olanaklarla rakip~iz görünmektedir. Bilgisayar ortamına alışkın kuşakların yetiştiği göz önüne alındığında, geleneksel yayıncılık. anlayışından e yayıncılığa doğru geçişin katlanarak hızlandığı görülmektedir. Görsel-işitsel bütün iletişim araçlan İnternet ortamına hızla aictanlmalctadır. TI-yayıncılığın, gdeneksel yayımcılığagöre birçok avantajı vardır. Bu avantajlardan en önemlileri arasında kağıt tüketimi ve posta ücretlerinden kaynaklanan giderlerin azalması, aynca, yayınlanacak.olan makalenin kullanıcılara ulaştmlmasındazaman probleminin azaltılmış olmasıdır. Şüphesiz e-yaymların okuyucu i izleyiei kitleye getirdiği olumlu ve olumsuz yönler bulunmaktadır. E-yaymcılığın olumlu yönlerine e-gazetecilik yönünden bakıldığında; e gazetelerin okurlanyla sürekli etkileşim halinde olduklan görüıtlr. Okur bir tıklama ile bilgiye ya da habere kolayca ulaşabilmekte,sayfalar arasında kolaylıkla dolaşabilmekte, okuduğu metin dikkatini çekmişse o sayfaya tekrar dönebilmektedir. E-gazeteler web teknolojisinin getirmiş olduğu olanaklar, ses, resim, hareketli görüntü sayesinde okuyucusmmn dikkatni çekip onunla etkileşim sağlamaktadır.aynca sıklıklave kolayca güncellenebilir olması da onu bash yayına göre üstün kılmaktadır (Onursoy, 2001, s.ll). Daha genel bağlamda e-yayınçıilğın olanakları Slfalanacak olursa; 1- Java programlama dili ve çoklu ortamın kullanımı için gerekli yazılınılar bilgisayara yüklendiğinde yazı ve görüntünün yanma ses de elc1enebilmektedir. 2~ Uluslararası etkileşim: Java programı ve COl (Computer Oraphic Interface) grafık arayüz sayesinde, şekiller ve göriintüler kullanılarak. okur yönlendirilebilir (uzaktan eğitiın). 3- E~yayınlarda amaca uygun bilimsel bilgi, ürün çalışması ve dağıtımı daha hızlı yapılabilmektedir. is

10 4- Üstmetinler / bağlantılı metinler (Hypertexl) sayesinde, Küresel ağda yayınlanan makaleden, atıfta bulunulmuş diğer e-bilgiye ulaşabilmektedil 5- Araştırma zenginliği; araştırmalarda bilimsel kolaylık, genü;üik, editöre mektup ile tartışma konulan yaratılarakbu zenginlik hayata geçirilebilir. 6- E-yayın araçlan bilgiye erişimi kolaylaştırmaktave yöntem geliştinne zenginliği sağlamaktadır. Günümüzde WAP (Kaplosuz erişim protokolü) ıeknolojisinin gelişimi ıle cep telefonlarına e-yayın yapılabilmektedir. Bu duruma en güzel örnek Turkcell'in "Şubuo" hizmetidir. 7- E-gazeteler sayesinde, okur aynntılı hava tahminlerine, yol ve deniz durumlarını anlatan raporlara ulaşabilmektedir. 8- Okur açı:;ından yine önemli bir neden, e-gazetelerin ücretsiz olmasıdır (bazı gazeteler, sürdürümcü (abone) yayın yapsa da). 9- Evrensel düzeyde yayınları izleyebilme olanagı sağlayabilmektedir. Okur, dünyanm herhangi bir yerinde yayın yapan e-dergi ya da e-gazeteden hi19i edinebilmektedir. 10- Zaman tasarrufu sağlar. Çalışmalar ve iletişimin büyük kısmıinternet ortamında yürütüldüğüiçin yayım süreci çok daha kısa sürede gerçekleştirilebilmektedir. 11- Coğrafi kısıtlamaları ortadan ka-idml Dağıtım sorunu, baskı masrafları, kurumsal giderler yoktur. Sermay~ bağ!mh1ığı olmaksızın yayıncılık yapılabilir. 12. Basılı yayıncılığa oranla, çok daha büyük okur kitlelerine u.laşılabilmektedil 13- Baskı maliyeti olmadığı için çok daha kapsamlı ve zengin içeriğe sahip olabilir. Özellikle fotoğraf dergiciliğinde, basılı yayınlardan çok daha fazla fotoğraf yayımlama olanağına sahiptir. 14- Dayanışmacı ve işbirlikçi bir kültürün oluşturulması için daha uygundur. Kitle iletişim alanındaki seçenekli yayıncılık. arayışlarına yanıt vemıe gizil gücü yüksektir. Elektronik. yayıncılık, bireylerin doğrudan katılımına dayalı olması ve "doğrudan demckrasi"ye yönelik siyası:ı.! ve kültürel açıhilllar içern:!es! nedeniyle, entelektüel etkinlikleri, seçkin. dar grup sınırlamalarının dışına çıkararak kitleselleştirme potansiyeline sahiptir. 15- Kağıt kullan.ımma bağlı çevresel yıkıma katkıda bulunmaz. (Onursoy, 2001, s.14; Gürçan ve Batu. 2001; Kutup ve Benli, 2005) Aynca akademik e-dergileıin geçmiş sayılanna belgeliklerden ulaşıp taranın yapılabilmektedir. E-yaymlardan olan E-kitapların da kendi biçimine uygun olumlu yönleri bulunmaktadır; 1. Kütüphanelerde buıunan ve İnternet aracılığıyla erişilebilen başvuru e-kitaplar sayesinde öğrenciler okııla gitmeden araşlırmaları ile ilgili kitabı masa üstüne indirebilmekte, yine kütüphanenin sağlamış olduğu yazılım sayesinde okuyabilmektedir. 2. E-yayınlarda kullanılan çoklu ortam (Multimedia) özellikleri sayesinde e-kitap, öğrenciler için daha cazip hale gelmektedir. Okur hem görüntülü hem se.~li bir şekilde kitabı okuyabilmektedir. Birçok duyu organı kullanılarak elde edilen bilgi daha bılıcı olmaktadu. 3. Kağıt kitaplar, yırtılıp, dağılabilir, taşınması ve saklanması z'or, aynca üretim açısmdan pahalı olmasına rağmen e-kitaplar bunların çoğundan etkilenmemektedir. Kolay depolanabilmekte, kağıt gibi yıpranmnmakta, fiziksel açıdan fazla zarar gönnemcktedir. 4. Bir diğer olumlu yanı da 24 saat istenilen yerden erişim olanağının bulunmasıdır. Aynı kaynağı, aynı anda birden fazla kişi kullanabilmektedir. 5_ Elektronik yayıneılıkta, özellikle de İnternet süe1erinde, okuyucuya sunduğutiuz sayfalar sürekli elinizin altında ve sizin denetiminizde olduğu için sayfalannızda yapılan bir hat.aya anında müdahale edebilir, herhangi bir sayfadaki hatayı dilediğiniz zaman düzeltebilirsiniz. Basılı basıldıktan sonra hataları yayınlarda ise, yayın matba<:ıda düzeltmenin yolu yoktur, Ancak bir sonraki sayıda düzeitme metni yayınlanabilirya da derginin ar~sında ek olarak bir düzeltme kağıdı sıkışanlabilir (Clyde, 2005; Dede, 2005). İnternet'in bilgi teknolojisine getirmiş olduğu yenilikler bilgiye erişim işlemlerinde büyük avantajlar sağlamıştır. Elektronik yayıncılık, bilimsel bilgiye erişim açısından birçok yeni olanak sağ!am~kt:'ldır. Elektronik ~/<,.Y1!1cıll.lC a.lc~demik düny<'.ya, <ıraştmnacıbrla iletişim kurmak, taslakiarı birbirine göndermek ye geri bildirim almak olanaklarmın yanı sıra, kütüphanelerin çevrimiçi kataloglanna, tam metin ve sayısal veri tabanianna, elektronik 1 10 II i

11 kitaplara, elektronik ansiklopedilere, uygulama yazıhmlarına, elektronik ön bası belgeliklerine, araştırma raporlanna, teknik raporlara, elektronik tezlere ve elektronik dergilere ulaşma şansını da vermektedir (İnceelli ve diğerleri, 2005). Birçok ulusal ya da uluslararası dergi lnternet üzerinden yayınlanmakta, makale kabul etmekte, editorial süreçleri ve hakem değerlendirmeıerinide İnternet üzerinden gerçekleşlinnekıedir(pleksus, 2004). 8. Yayın yapan şirketin kapanması. 9. E~kitabı İnternet'ten indinnek ve okumak için uygun yazılımagereksinim vardır 10. Bilimsel çalışmalarda kullanılan alıntılar yeterince güvenilir olmamaktadır. i ı. E-ortamlarda ışığın keskinliği uzun metinlerin l1kunmasını güçleştiltilektedir (('.ıürcan ve Birsen, 2000; Clyde, 2005). 1.5 ELEKTRONİK YAYINClLlGIN OLUMSUZ YÖNLERİ 1.6 TÜRKİYEDE ELEKTRONİK YAYıNCıLıK E-yayınlara erişimde, fiziksel ve teknolojik birçok olumsuz yön de bulunmaktadır. Bu olunısuzyönler maddeler halinde sıralanacak olunursa: \ ıı 1. İnternet gazetesi okurunun tavrı, başlıklara şöyle bir göz atan geleneksel gazete okurunun ta\itından hiç farklı değildir. Ancak İnternetgazetesinde yer alan bir haberin en basit düzeyde bile olsa aracın doğasından kaynaklanan farklılıkları söz konusudur. Öte yandan okuru başka sayfalara yönelmeyi teşvik. eden çok fazla bağlantı, yavaş yüklenme, ol-uma güçlüğü gibi teknolojik problemler de okurun ilgisinin geleneksel gazetede olduğundan çok daha çabuk. dağılmasına neden. olmaktadır. 2. Telefon hat1annda çıkacak bir sorun bağlantıyı etkileyebilmektedir. Bu durum e yayına erişiini olumsuz yönde etkilemektedir. 3. E-yayınlar, basılı yayınlara oranla daha az ciddiye alınmaktadırlar. 4. Telifhaklannm korunmasıkonusunda hii li yeterli teknolojik. yazılım ve hukuki düzenleme sağlanamamıştır. 5. E- yayınlardan yararlanabilmek için teknolojik altyapı desteği (en azından bir bilgisayar ve internet erişimi) vc belirli bir seviyede bilgisayar kullammı bilgisine gereksinim vardır. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde eğitim ve ekonomik nedenlerin etkisiyle bilgisayara sahip olma oranı ve İnternet olanağı hii Iii yeterince gelişmemiştir. 6. Ekonomik. açıdan ha la basılı yayıncılık kadar karlı bir ticari yatırım seçe.neği değildir. 7. Sunum sağlayan aracın hizmet dışı olması. Türkiye' de elektronik yayıncılık., gazete, dergi ve diğer yayın araçlannın İnternet ortamına taşınmasıyla başla..ıııştır. Akademik çe\iteyi temsil eden üniversiteler de bilimsel yayınlarım e-ortama aktararak bilimin, düşüncenin ve sanatın hızlı bir şekilde yayılmasını sağlamışlardır. E~ yayı:r:ı- ilk olarak dergi ve gazetenin, İnternet ortamına aktarılmasıyla başlamıştır. "Türkiye'de gazeteler 1995 yılında lnternet yayımına başlamışlardır. llk basın kuruluşlarından Aktüel dcrgisi (l9 Temmuz 1995 Boğaziyİ Üniversitesi Bilgi İşlem Merkezi üzerinden ınternet'e ginniş ve ilk günde II bin 500 bağlantı gerçekleştirmiştir) ve Z3man gazetesi (2 Arahk 1995) olmuştur" (Onursoy, s.12). İzleyen yıllarda bütün ulusal düzeyde yayın yapaıı gazete, dergi, radyo televizyon kuruluşlan e-yayıneılığa başlamışlardır. E-yayınlar ülkemizde de ilk yıllarda basılı yayınm web sayfasına aktanlması konumunda olmuştur. Günümüzde ise bu durum değişmekte, sürekli güncellenen yapısıylabiraz olsun paralel yayıncılıktan sıynimaktadır. Paralel yayıncılık. çoğu e-dergilerde devam etmektedir (Doğu Batı, Sanat Dünyamız. Varlık. gibi). Bazı e-dergiler ise basılı derginin adeta tanıtıcısı olup okuyucuya mak3lelerin ön bilgisi verilip derginin basılısım almaya yönlendirici konumundadır (Doğu Batı dergisi ve Yapı Kredi Yayınları'nın dergilerinde bu durum gözlemlenmektedir). Hürriyet gazetesi yazarlarından SerdarTurgut 1999 yılında yayınladığı bir yazı.sında Türkiye'deki e-yayıncılığın (e-gazetecilik) 1995 yıllarında yazılı basının e-medyaya kendi ürii.nlerini aktanırak başladığını vurgulamaktadır. Ayrıca bağımsız olarak yalnızca e-haber yayıncıltğı yapan iki sitenin de Türkiye'deki ilk örnekleri olduğunu söylemektedir. nabertürk ve Medyakronik e-yayıncılığınson derece başanh iki örneğidir (Turgut, 1999). Ayrıca, «Dördüncü Kuvvet Medya" e-gazetesi de İnternet ortamında bilinirliği hızla artan bir e-yayın olmaktadır.

12 Tolga Çevikel 2003 yılında yapmış olduğu çalışmasında Türkiye'deki haber sitelerini incelemiş ve bunlardan 22 tanesinin medya guruplanndan bağımsız, yalmzca İnternet ortammda var olmaları, içeriklerini kendi ürettikleri ve düzenli ve ciddi bir şekilde güncelleme yaptıklarını tespit etmiştir (Çevikel, 2003). Aşağıda bu sitelerin adları ve adresleri verilmiştir. Haber Sitesi Bağımsız İletişim Ağı Digi Medya E Haber Haber i Haber 3 Haber A Haber Analiz Haber Gazete HaberMetre Haber Türkiye Haber Vitrini Haber X Havadis i Medya Internet Haber Net i TV Net Gazete Net Haber Objektif Haber Olay Haber Press Türk Sansürsü7. Adresi htlp:l/www.bianet.org hltp)/ı;vww.habcrturkiye.çom hnp://www.habervitrini.com Türkiye'de e-yayıncılığm geliştiği bir diğer alan da e-dcrgiciliktir. Farklı içerik ve konularda yaym yap::ın e-dergiler vardır. Özellikle tanınırlığı çok yüksek olan Fotografya dergisinin öyküsünü derginin yazarıan şöyle aktannaktadırlar: "Türkiye' de, İnternet'te, sanal bir fotograf dergisi yayınlama konusundaki ilk girişimi "Fotografya" nın ftkir babası ve kurucusu S. Ugur OKÇU başlattı. 13 Mayıs 1998' de internette yayın hayatına başlayan (www.fotografya.gen.tr). farklı coğrafyalardan, farklı cinsiyet ve yaş gruplarından, farklı eğitim alanlarından bir grup gönüllü tarafından, tamamen imece usulüyle çıkarılan Türkiye'nin ilk ve en kapsanılı sanal fotograf dergisidir. Alanında ilk olması nedeniyle, İmemet ortamında yayımlanmaya başladığında, önündeki tek örnek basılı yayımt:ılık olduğu için format olarak bunları örnek almıştır. İnternet yayıncılığının sağladığı pek çok olanak bulunmasına rağmen, binlerce yıldır aşina olduğumuz basılı kültüre yatkın koşullanmalarımız nedeniyle derginin alışıldtk biçcmini değiştirmeyerek tutucu davramnalda birlikte, içerik konusunda her zaman aykırı ve yenilikçi bir tavır koyarak bu ikisini dengeledik" (Kutup ve Benli, 2005). Diğer bir örnek de "Dergibi" dergisidir. Kültür sanat-edebiyat alanında yayın yapan ve yalnızca e-ortamda yayınlanan "Dergibi" (dergibi.com) 1999 yılından bu yana e-dergi olarak yayınlanmaya devam etmektedir. Bu derginin diğer bir özelliği de Yazarlar Birliği tarafuıdan 2005 yılında ilk kez uygulamaya koyduğu en iyi e-yayın kategorisinde ödüllendirilmesidir. Dergibi, tasanm bağlamında değil, içerik ye en çok ziyaret edilen, aym zamanda okunan dergi olduğu için ödüllendirilmiş olabilir. Söz konusu dergi yayın hayatının ilk üç yılında iki aylık. periyotlarla yayınlanan bir dergi olmasına rağmen 2001 yılından sonra periyodik olarak. yayınlanmaktan vazgeçilmiş, sık güncellenen bir yayın sürecine girmiştir. Yavaşça e-dergi biçiminden çıkıp kültür-sanat anakapısına (Portaı: İnternet anakapısı) kaymıştır (Dergibi, 2005). Ülkemizde yayımlanan elektronik yayın yapan akademik dergiler incelendiğinde çoğu basılı dergilerin elektronik ortama aktarılması şeklinde olduğu görülür. ULAKBİM Türkçe Süreli Yayınlar Listesi 'ndc yaklaşık. 20 ade/. web sayfası olan, makalelerin özetlerine ya da tam metinlerine erişim sağlanan Türkçe dergi bulunmaktadır. TÜBİTAK. tarafından yayımlanan popüler Bilim ve Teknik Dergisi'nin (http//www.biltek.tubitak.gov.tr)vefizik.matematik. yer bilimleri gibi 12 dalda yayımlanan bilim dergilerinin elektronik kopyalarına TüBİTAK'm web sayfasından (http://joumals.tubitak.gov.tr) erişilebilmektedir. Türk Kütüphaneciler Derneği tarafından 1952 yılından bu yana aralıksız yayımlanan Türk Küruphaneciliği dergisinde ç~kan tüm makalelerin tam metinlerine de,..http://www.kutuphancci.org.tr.. adresinden erişilebilmektedir (Tonta, 2002). Son yıllarda ülkemizde az sayıda da olsa sadece elektronik olarak yayımlanan akademik dergilere rastlanımıktadır yılında Ankara Tabipler Odası tarafından Turkish

13 Eleetronie Journal ofmedicine (http://bilgi.umedia.org.tr/yayin/tejm)yayımlanmaya başlanmış ancak günümüze dek yayım sürdürülernemiştir. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsülnün E-dergisi (http://www.sosyalbilimler.hacettepe.edu.tr/dergi) ve 2000 Ocak ayında yayın hayatına başlayan Anadolu Üniversitesi'nin Turkish Online Journal of Distancı~ Edueation lhttp://tojde.anadolu.edu.tr) adlı hakemli dergileri bunlara örnek olarak verilebilir (Tonta, 2002). Aynea e-sosder (elek"tonik sosyal bilimler dergisi) (http://www.e~sosder.com)yalnızca e-ortamda yayınlanan bir dergi olup, uluslararası hakemli dergi statüsünde, indekslere (Social and Human Sciences Online Periodicals Index) giren bir dergidir. Aynı zamanda YÖK (YükseköğretimKurulu) bu dergide yaymlatlan yazılan doçentlik sınavında akademik yayın olarak kabul etmektedir. Diğer bir örnek de müzik alamnda akademik yayın yapan müzik ve bilim dergisidir (wwvı.t1lüzikbilim.com). Bu dergi uluslararası hakemli bir dergi olup mart ve eylül aylannda yılda iki defa yayınlanmaktadır. Oeak ayında dergide yayınlanan makaleler kitap haline getirilmektedir. Bu yönüyle Müzik ve Bilim dergisi koşut yayıncılığın farklı bir boyutunu sergilemektedir (e-ortamdan> basılı ortama). Ülkemiz açısından değerlendirildiğinde, e-yayıncılığın henüz tam anlamıyıa otunnadığı gözlemlenrnektedir. Yalnızca İnternet ortamında yayın yapan gazete, dergi ve diğer iletişim araçlan yok denecek kadar azdır. Sevindirici nokta, basılı ürünlerin hızla İnternet ortamına aktanlarak sayısal bilgi birikimi ve deneyiminin geliştirilmesidir. T.C. üniversitelerinde de akademik e-dergi yayıncılığımn hızla geliştiği gözlemlemnektedir. 1.7 ELEKTRONİKYAYINARAÇLARI E-yayınlar,okuyuculara bilimsel ve diğer içerikleri ulaştırmak için son teknoıojileri kullanmaktadırlar. Yayıncılarbıı teknoloji sayesinde okura artık daha hızlı ve verimli bir şekilde erişebilmektedirler. Bu hızlı ve etkili erişme isteği basım yayım endüstrisinde büyük değişiklikıeri beraberinde getinniştir. Tüm bu gelişmeler, yeni donanım ve yazılım araçlarıyla okuma biçimini de etkilemiştir. Son on yılda elektronik yayınlann çeşitli aktarım biçimleri görülmektedir. E-yayıncılık çok geniş bir kavramdır ve birçok farklı yayınlama biçimini içerir; ki bunlar arasında elektronik kitaplar, istek üzerine basım (PO0- Print-on-demand), e-posta yayıncılık, e-bülten, e-mürekkep, e-dergi ve web yayıncılığıdır. Yakın zamanda daha da farklı e-yayın teknikleri geliştirilebilir E-kitaplar E-kitaplar, normal bildiğimiz kitapların, tüketiciye sayısal (digital) biçimlerde sunulmuş. haliilir. Bu sayısal biçim, sunuluş şekline göre çeşithk göstennektedir. E-kitaplar, CD ROM' da yayınlanabileeeği gibi İnternet ortamında da e-kitap siteleri üzerinden yayınlanabilmektedirve okumak için indirilebilmektedir (Clyde, 2005, s. 45). E-kitaplar HTML ve XML (Uzatılabiliri Genişletilebilir Biçimlerne Dili) biçiminde sunulmasımn yanı sıra okuyueulann bu tür kitaptan rahatça okuyabilmeleri için birçok ütün geliştirilmiştir. Kitabın 'vey,a belgenin sayfalarım ekranda daha kolay okunmasını sağlayan özel yazılımlar yazılım firmalan tarafından piyasaya süriilmektedir. Bu yazılımlardan Adobelnin üretmiş olduğu PDP biçiminde "Adobe Reader", diğeri ise Microsoft fimıasınm ürettiği MMicrosoft Readerndır. Adobe ve Microsoft web sitelerin Reader yazılımlarını ücretsiz olarak sunmaktadırlar. Ayrıca microsoft web sitesinde "Microsoft Reader" kullanımını arttınnak için ücretsiz olarak e-book (e-kitap) yayınlamaktadır. biri Son yıllarda e-kitap yazılımları için açık kod kaynaklı bir ölçüt olan DEB (üpen ebook i Açık e-kitap) geliştirilmiştir. E-kitap yazılımlanddaki gelişmeler gücü gizli bir pazar oluşumunu sağlamıştır. Her ne kadar yazılı basını terk etmeme konusunda ciddi direnmeler olsa da toplumun önemli bir kesimi e-kitaplann yararına inanmaktadır. E-kitaplar toplumsal eğilimi yakalamış görünmektedir. Yaygın olarak bilinen kadın dergisi "Vogue" nun son sayılarında olmazsa olmıız aksesuarları arasında e-kitap okuyuculan da almış durumdalar. Aslında bu pazar, beklenenden fazlasını da verebilir; çürn..'"ü pazann önd", ge(en basımevleri ve teknoloji şirketleri bu işe akıl almaz derecede yatmm yapmışlardır. Açıkçası hangi ölçütün başarılı olacağını ve insanlanil e-kitııplara ne zaman alışacağını şimdiden kestirebilmek olası değlldir. E-kitapları okumada, kullanılacak cihazlann 50 USD altına düşmesiyle, daha kolay benimseneceği yadsınamaz bir gerçektir (Desktoppub.about, 2004) İstek Üzerine Basım Yeni olan bu yöntem kitabın bir defalığına ya da talep üzerine basmıını ifade eder. Bu yöntem sayesinde serbest yayıncıların gereğinden fazla baskısı önlenebilir. Bu yöntem lazer baskı sistemleri ve yazıcılann okuyabileceği elektronik biçimlerini içerir. birçok yayıncı bu yöntemle daha az sayıda kitap basarak daha fazla gelir sağlayabileceğini düşünmektedir. Kullanılan teknoloji şimdilik pahalıdır. Newyork Times'da yayınlanan habere göre, e-kitapta öncü şirkçtlerden biri oian Ligiuening Source Ine. yayıncılardan kitap başına 4 USD'dan fazla bir ücret almaktadır. Bu da az miktarda seri üretime göre yiıksek bir fiyattır. Teknolojinin ucuzlanıası ise daha çok yayıneının bu sisteme geçmesine i 16

14 bağlı. Aslında bu yöntem nonnal kitaplarla elektronik olanlar arasındabir geçiş basamağı olarak da düşünülebilir.yine de bu yöntem eskisi gibi kağıt sayfaları kullandıgı için, e~ kitaplar gibi hızlı ve ucuz biçimde ruketkiye ulaştırılaınamakt.ave uzun vadede şöhretini yitirebilmektedir. Tüketicilerin e-kitap yazılımlan ve donanımlanna alıştıklan düşünülürse, talebe göre baskı yöntemi öneminj yitirecektir (Desktoppub.about, 2004) Sayı.al İçerik Sayısal içerik kitaptan daha kı3fl olan her türlü yazılı bdge anlamina gelmektedir. Yayıncılarbu içeriği tüketicilerin el bilgisayarı ve diğer kablosuz araçlarına göndcrebilmektedider. Bu tür içeriğin gönderilmesinde kunarulan teknoloji Adobe, PDF, HTML, Wap ve diğer tekniklerdir. Verinin paylaşımısüresince "güvenliği"sağlama, yayınlann en büyük endişesidir. çünkü içeriğin kopya1anması ve yasa dışı olarak satılması önemli bir tehdit teşkil etmektedir. içeriğin tüketicinin tdefoıılarına, ccp biıgisayarlarına hatta elbiselerine aktaran kablosuz içerik pazarı, gücü t.am olarak bilimeyen çok büyük bir pazardu. Bu gerçek, önde gelen birçok medya şirketleriyleyayıncı firmalann dikkatini çekmektedir (de>ktoppub.about., 2(04) E-mürekkep E-mürekkep teknolojisi, medya ve yayıncılarm ilgisini çeken gelişmckte olan bir yöntemdir. Bu yöntem kendi kendini güncelleyebilen gazete ve kitap yaratmad~. kullanılmaktadır. Aynca içerik. istenilen zamanda değişmesi için programlımabılmcktedır. Sür:;;kli olarak farklı görıl.'1tiiler sergileyen reklam ve ilan panolan bunlara örnek olarak gösterilebilir. Xerox ve ciddi yatırımcılardanoluşan e-mürekkep şirketleri şu anda tüm hızla bu teknik üzerine çalışmaktadırlar(desktoppub.about, 2004) E-posta Yaymcılığı E-posta yayıncılığı, haber, makale ve kısa bilgilendirme iletilerinin kolaylıkla "epostalarından" almaktan hoşnut olan ınsanlar İçin gayet bilinen bir seçenektir. Buna benzerbilgi iletilerin üretimi ve tüketiciye ulaştmlması, hemen her türlü konuda tartışma ve e-posta listelerinin oluşmasına sebep olmuştur. Hatta iş çevrelerinde. tüketiciye bu şckilde ulaşmaküzere birimler oluşturulmuştm.bu tür iletiler ay:-:.ca r:::.edya şirketler~"'1ç,; kendi İnternet hizmetlerini tamamlamak için kullanılmaktadır.birçok yazar okuyucu kitlesini arttırmak, yeni kitapıarını duyunnak ve imza günlerini bildirmek için yazmış olduğu metili biıı1en.:e kişiye aynı anda gönderir (Desktoppub.abouL, 2004). Farklı biçim ve tarzlarda yapılanan E-posta yayıncl1ığ] gitükçe büyüyen bir yayıncılık aracı olarak görülmektedir. Oldukça farklı konularda bültenler vardır, bazılan çeşitli özel konular üzerinedir. Bazı e-posta bültenleri basılı bültenlerle ya da küçük dergllerle benzer içerik ve türdcdir. E-postalar, e-yayınların özetlerinin stirdürümcwere dağıtıldıgı bir araçtır. İntemet'inkullamldığıilk yıllarda, bilim insanım tarafından rnak(jlt: ye özetlerin bir birleri arasında paylaşımında kullanılmıştır. Günümüzde de e~yayınların içerik özetleri sürdüriimcülere günlük ve haftalık obrak e-posta aracılığıyla ulaştırtlmaktadır (Writerswrite, 2005) E-bülten Yayıncılığı E-posta yayıncılığınabenzer e~bülten yayıncılığı İntcrnet iş dünyaslilın vazgeçilme:z yayınlarından biridir. Hızl1 Ve kolayoluşunun yanında konuya yaklaşım biçimi ve tarzıyla da bir farklılık oluşturur. Bültenler e-posta ile aboneye Uıaştmlırve magazin, tartışma listesi gibi işlevi vardır. E-bültenlerde de zorlama yoktur. Kişi isterse abonelikten vazgeçebilir. Ticaret dünyasında yaygın olarak kullanıjan e-biiltenler, müşterilere yapılmış olunan yenilikleli haber vermek için kullanılır. E-bülten yayınc1lığmda ticari kaygılarla yayın yapılmaktadır (Ebookcrossroads, 2005). Aynca uzun sürcli etkinlikler de de e-bülten yayıncılığı kullanılabilmektedir. Omeğin; Mimarlar kongresinin e-bülteninin yayın hayatı, kongrenin amblem yarışmasındanbaşlayarak etkinlik bitinceye değin yaklaşık üç yıl devam etmiştir. ı.7.7 Web Yaymcılığı Web yayıncılığı yayın endüstrisi ve yazarlar üzelinde güçlü bir etkiye sahiptir. çünkü birçok radyo ve televizyon haber hizmeti sağlayanlarda olduğu gibi (NBS, CNN vs.) hemen hemcn bütün gazeteler çevrimiçi (online) uyarlamaya sahiptir. Magazinlerin çoğu baskı uyarlarnalannın dışında~ özgün web içeriklerine sahip olmaya başlamışlardu.bu gelişmeler [nternet üzerinde olmayan şirketleri elektronik yayıncılık dünyasına girmeye zorlarnıştır. Bütün büyük şirketler v,.-cb sitelerini, hem ÜTÜn ve hizmetlerini taultmak hem de müşterilerinin sorunlarını giderme ve satışlan destekleme amacıyla kullanmışlardır. Web yazarlar için birçok fırsat sunmuştur; artım okuyucu kitlesiyle, işlerini sergileyeceği ijir viuin ve ayı.1l zamanda bir iş aianı olmuştur. Aynca yazarlar sahıp oldukları web siteleriyle çevrimiçi yayınlanm yapabilmekte ve web yayıneılıkdünyasınakolayca ad1id atabilmektedirler. Bu yönüyle web yayıncılığıbireysel yayın yapabilme özgürlüğü de 118

15 getirnuştir. Bir yazar alan adı ve alan kirası satıu alarak web yaymı yapabilir, düşüncelerini diğer web okurları ile paylaşabilir. Aynı zamanda kitabını kişisel web sitesinde e-kitap olarak yayınlayabitir. Wcb yayıncılığı, bütün e-yayın araçlanm (e~ dergiler, anakapılar, e-posta servisleri gibi) ıçinde barındıran bir yapıya sahiptir (Writerswrite, 2005). yayıncılığı30 yıllık bir geçm.işe sahiptir. E-yayıncılık, ak.ademisyenlerin birbirleri ile yayınlarını daha etkili ve hızlı bir şekilde paylaşabilme istekleri sayesinde gelişmiştir yılındaadünisı projesi ile basılı akademik dergi makaleleri CD-ROM üzerinde gö1üntiilü olarak saklanmış ve yayınlamıştır. Daha yakın bir zamanda Elsevier TULlP (Amerika) ve Right Page TM service AT&T Bell laboratuarlannda benzer çalışmalar denenmiştir.aynca Tilburg Üniversitesi Elselvier ile birlikte kiitüphanelenle taramış E-dergiler E~dergilefsosyal, kültürel, siyasi, spor, edebiyat, sanat gibi konularda, makaleler, deneme, araştırma, röportaj şeklinde yazılann yayınlandığı e-ortam1ardır: E-d~rgjler magazinel ve gü!ıcel olabheceği gibi bilimsel ya da akademik de olabilmekted!r. internet onamı incelendiğinde çoğu dergilerin basılı uyarlamasımn İnternet'e ta~ınmış hali olduğunu görülmektedir. Yeni yeni oluşan güvenle birlikte akademik dergiler sadece elektronik olarak yayınlanmaya başlamıştır. Bilim adamları ve akademisyenıer İnternet'i yalnızca haberleşmek için kulhmmayıp bilimsel yayınlannı yayınlayabileeekleri ortam olarak da kullanmaya başlamışlardır. İnternet'in e-yayıncılık üzerindeki etkisi teknolojik gelişmelerle birlikte sürekli artmaktadır. E-kitaplar ve kablosuz içerik yakın tarihte hayatınıızda daha çok önemli roller alacaktır. E-yayıncılık teknolojik gelişirole birlikte birçok yeni araçları da gündeme taşıyacak toplum ihtiyacı olan bilgiyi, eğlenceyi ihtiyacı olan çoğu şeyi e-yayınlar sayesinde alabilecektir. 1.8 AKADEMİK El,EKTRONİK DERGi YAyıNCıLlG! Akademisyenlerin bilimsel içerik taşıyan çalışmalarının akademik dergilerde yayınlanması sürecinin tüm basamaklannda elektronik ortam ve araçlannın kullanıldığı yayıncılığa "Mademik Elektronik Dergi Yayıneılığı" adı verilir. Elektronik akademik yayıllvıiık basjt ve kısa olarak; beni aralıklarla İnternet ortammda makale, araştırma ve diğer akademik bilgilerin; dergi. yönetimince belirlemniş değerlendinne ilkeleri açısından yine o derginin sorumlu ve göre vii editörlerinin süzgecindcn geçerek dergide yayınlann:asıdlf (Valau~kas, 1997). Derginin akademik bir dergi olduğunu derginin yayınkunılu, alanmdaki hakemleri ve bilimsel çevrelercc kabul gönncsi belirler. Basılı akademik dergiierle aynı süreci yaşayan elektronik akademik dergiler, elektronik ortamın verdiği avantajlan kullanmaktadırlar. E-yayıncılığın, gelişim sürecinde de belirtildiği gibi. e-posta ile başlayan e-akademik dergi 120 oldukları basılı yayınlan bilgisayar aracılığıylakullanıcılara sunmuşlardır. Bu başlangıç aşamasındaki yuh-;;malar paralel yayıncıhga örneictir (Ağır: 1997, 5.43). Son beş yıl içerisinde basılı akademik dergiler ile elektronik akademik dergiler arasındaki aynm giderek azalmaktadır (Valauskas, 19(7). Bunun en belirgin kamtı ise basılı akademik dergiler ile elektronik akademik dergiierin editörlük sürecindeki farklı işleyiş1t.nninortadan kalkması, eş deyişle, her ikisinin de aynı editörtük sürecini izlemesidir. Bu durum, geleceğin genç araştırmacılan için daha fazla yayın ortamında araştırmalanın sergilemek ve yayınlarnaiı: açısından daha geniş olanaklar sunması ve iktişim kanalı yaratması açılarından olumlu bir gelişme olarak değerlendirilmektedir. Elektronik yayıncıılk. alanında son birkaç yılda gözlenen hızlı gelişmelere ve elektronik yayınlann sunduğu yeni olanaklara rağmen, akademik çevreler elektronik yayınlan pek kolay kabullenememektedirler YillOda yapılan bir araştırmada üniversitede görevli araştırmacıların bilgisayar ağlannı çoğunlukla elektronik posta amacıyla kullandıkları ortaya çıkmıştır. Bu araştırmactların%7 gibi çok küçük bir bölümü bilgisayar ağlarını biigi edinme ya da bilimsel makalelerini yayımlamak amacıyla kullanmışlardır (Tonla, ı 997). Angell ve Smith'in 1998 yılmda 40 elektronik dergi editöıii ile gerçekleştirdiği "Basılı Dergi Karşısında Elektronik Dergilerin Maliyeti ve Yaradan AçısındanElektronik Vergi Editörlerinin Göıiişleri" adlı makalelerinde eleletranik dergilerin geleceğine ilişkin özellikle akademik elektronik dergilerin diğer elektronik dergilere oranla finans açısından pek şanslı olmadıklannı vurgulamaktadıdar. Örneğin akademik. el~ktronik dergilerin sınırlı ve özel konularda akademik hedefkitleleri bulunmaktadır.bu nedenle bu tür dergi yöneticilerinin rastgele reklam alma olanakları olmadığına değinmektedirler.bununla birlikte gelecekte akademik. elektronik dergiler, editoriai süi~ylerini güçlendirmeli. editörkritii alz..-ıda bilinenler içerisiajeli ve olabildiğince de ~n iyilerini seçmelidirler. Aksi durumda akademik bir dergi olmak yerine, sıradan ve resmi olmayan (informal) bir mektup şeklinde çıkan gazete (newsicttcr) olmaktan öteye giclilemeyeceginden söz 21 i

16 etnıektedirler (Angeıı ve Smith, 1998). Akadernık elektronik dergi yayıncılığındajhon I-Iopkins Üniversitesi tarafından yürütülen MUSE projesi, Elselver Science ve 9liniversite ile yiiıiitülen Tulip projesi ayrıca MİT (Massachussets Institute of Technology) yayın evinin yapmış olduğu çalışmalarla önemli ilerlemeler kaydedilmiştir.bu projelerin en önemli özelliği birden fazla e-dergiyi aynı çatı altmda toplayıp yayınım yapabilmesidir. Tulip projesi Elsetver Science'in e dergi yayıncılığını yüriittüğüticari bir projedir. Fizik~mühendislik alanında yüzlerce derginin elektronik olarak yaymlanmasım sağlamaktadır.dergiler şu anda HTML biçiminde ve ücretli olarak yayınlamaktadır. E~dergi yayıncılığına diğer güzel bir örnek ise yalnızca elektronik olar<ık iki ayda bir yayınlanan Newcmtle ÜniversiLesi Web Jounıa! Current Legal lssue dergisidir. Postmodern Culture ve J(lmna! of Elektronie Publlshing İnterrıet ortamındahtml biçimind~ yayın yapan örnek dergilerden bazılarıdır (Agır, 1997, s.71 72). Elektronik Akademik dergilerin oluşumılmasınınnedeni, bilginin dizgesel olarak Üre-lilmesİni. yayılmasını, kullanılmasını geliştirmek ve bilgiyi daha geniş kitlelere duyurmak isteğidir. E-ortam, bunu kısıtlamadan, hızlı bir şekilde yapıimasınaolanak sağlamaktadır.aynca aranılan bilginin hızlı bujunması ve de paylaşılması diğerbir özelliktir. Elektron.ik akademik dergiler, İnternet. üzerinde en çok kul\anı!anwww ıle HTML ve SGML (Standart General:ized Mıırkup Language) biç.iminde yayınlanmaktadır. Aynca sayfa düzenleme biçimlerinde de; Adobe Acrobat PDF format, Corel Ventura, CoıTImon Ground gibı yazılımlar kullanılmaktadır. E~dcrgi yayıncılığı-uzerine araştırma yapan Ali Yar Ttirkiye'de 2003 yılı verilerine göre üniversitelere ait tıp, sosyal bilimler ve mühendislik alanlannda LLS adet e-dergi tespit etmiştir. Devlet kuflunlarınaait 38, diğer vakıf / demek ve ticari kunıml:uaait 232 derginin yayında olduğu belirtilmektedir (Yar, 2004, s ). Üniversitelerin yayın organı olan e-dergilerin çoğu, basılı dergilerin e-ortama aktanlmasındanoluşturulmuştur (paraleı yayıncılık). Yalnızca e-dergi olarak çıkanların sayısı yok denecek kadar azdır. Anadolu Üniversitesi'nden Turkish Online Journal of Distanee Edueation (http://tojde.anadolu.edu.tr) sadece elektronik ortamda yayın yapan akademik elektronik yayınc\lığınabir örnektir. Aşağıda e-yayın yapan bazı üniversitelerin elektronik akademik dergilerinin Internet adresleri verilmiştir; Abant İzzet Baysal ÜııiversitesiDüzee Tıp Fakültesi Dergi!;İ Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi Akademi Dergisi/ Kocaeli Üniversitesi Akdeniz Üniversitesi tktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Ankara Ünİversile:ii Tıp Fakültesi Mecmuası BalıkesirÜniv. Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Dergisi CelaL. Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Çukurova Üniversıtesi İİBF Dergisi Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi Eastem Journal ofmedidne/yüzüncü Yıl Üniversitesi Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Gazi Üniversitesi Üniversite ve Toplum Dergisi http;/!www.universite-toplunı.urg/index.phpj?code"'ut Hacettepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Dergisi

17 İstanbul Kültür Ürriversit~siHukuk Fakültesi Dergisi İTÜ Dergisi Seri C: Fen Bilimleri Journal of American Studies ofturkey / Bilkent Üniversitesi Journal of Sports Science & Medicine!Uludağ Üniversitesi) AKADEMiK ELEKTRONİKDERGİLERİNÜRETİMSÜREci Akademik elektronik yayıncılık, basılı dergi yayıncılığına benzer süreçleri elektronik ortamın verdiği olanaklara göre gerçekleştiımektedir.her iki ortamın da ortak noktası; biçimierne, haberdar etme, erişimd~r. Biçimlerne: Bilgi aktanmı ister akademik olsun isterse magazinsel olsun stmulduğu aracın yapısına göre şekil almaktadır. Basılı yayıncıhbaki kağıdın aksine Akademik e-dergilerde bilgi e-ortamın sunmuş olduğu olanaklara göre biçimlenmektedir. Bu biçimleniş, zengin bir biçimlerne dili olan HTML olaeağı gibi Adobds Acrobat (PDF) şeklinde de olabilir. Web üzerinden akademik dergi yayıncılığının yayınlanı:;; biçimi basılı yayıncılığa göre bir takım avantajlar sağlamaktadır. Akademişyenler, doğrudan alıntı yapacaklan zaman e yayından alıntı yaptıkları metni kopyala yapıştır yöntemi ile referans göstererek kendi makalelerine ekleyebilmektedir. Basılı yayıncılıkta, doğrudan alıntı zorundadırttreloar, 2005). tekrar yazılmak Haberdar etme: Ak.ademisyenler çoğu zaman yayınlardan haberdar olamamaktadır. Dergilerdeki makalelerden haberdar olabilmeleri için ya dergiye abone olmaları ya da kütüphaneye gidip tarama yapmalan gerekmektedir. E~dergiıerde i5e akademisyenler e posta aracılığıyla yayınlardan haberdar edilmekte ya da İnternet ortamında erişim için dizinlere arama motorları aracılıyla da ulaşabilmektedir (Treıoar, 2005). Erişim: Geleneksel basılı yayınc1lıkta dergi abonelerine posta yoluyla yollanır. Ahone için kullanılan standart!kayna..\c bulucu) aracılığıyla erişilir ('Ireloar, 2(05). E-dergilerde genel anlamda üretim süreci aşağıdaki bölünüerden olu~ur: a) Hazırlık: Yazar çaltşma makal~ metnini y3ymcıya verir. b) Gözden geçirme ve düzenleme: Danışma kurulundaki uzman hakemler t<ırafındanmakale metni incelenir. Hakt:ınlcrin görüşüne göre ya çalışma kabul edilir ya da reddedilir veya düzeltmeler yapması için yazara geri gönderilir. c) Yayınlanma süreci: Kabul gören içerik ve görsel malzemeler e-ortamda yayınlanmak üzere düzenlenir. Ağ ortamında yayınlanmak üzere sunucuya konulur. d) Aboneleri haberdar etme: Bu işlem derginin yeni sayısının SUDUCUda y~yınlandığınme-posta aracılığıyla duyurulmasıdır. Dergi uygun biçimde sürdürümeüye de yollanabilir. e) Belgeliklerne ve dizinlerne: Geçmiş sayılar sonradan sürdüıümeülerin erişebjlmeleri için 5unucuda beıgeliklendirilebilir (Ağır, 1997,s: 67). Üretim aşaması yukarıdaki gibi genel başlık altıo;cla wplansa da, her bir a;.amanın kendi içinde farklı işleyişleri vardır. Aynı zamanda bu işleyiş dergiden dergiye de farklılık göstennektedir. Yayınlanına süreci dergilerin yayın politikasına göre değişmektedir. Elektronik dergilerin de diğer basılı yayınlardaki gibi bir yayın politikası ve gizlilik ilkesi vardır. ltgili yasalar ve yönetmeliklerin öngördüğü bir şekilde her yayınevi yönetmeliğiııi hazırlar, dergisinde yazar ve izleyici kitlesine bildirir. Basılı dergilerdeki gibi e-dergilerin de yayın kılavuzları bulunmaktadır. Yayın kılavuzlannda derginin biçimsel ve içerik özellikleri belirlenir. Kılavuzda mak.ale metinlerinde kullanılan yazı çeşidinden büyüklüğüne, dipnot ve kaynakça gös1erimine, en ince ayrıntısına kadar belinilir. Aynca makalenin hakemler tarafından onay ölçütleri de yayın ilkeleri içinde belirlenir. Yazarların bu yayın ilke ve blavuzuna göre hazırladığı bilimsel çalışmasıili editöre göndermesiyle süfeı; başlar. AIka sayfada bir e-derginin işleyiş şeması verilmiştir (Görüntü: 2). olınayen n!~ştlt'!l1ô\.o:~!ar ise kütüp:h.!!!1ele!~le!l sf'..!e!~ Y~Yl!!.?l1!;:ı.ş!d<ır. Elektr,,:)ni"\.:: ::ıhıdemik dergilere ulaşmak ise Listserv'larda bulunan dergilere e-posta ile, FTP, Gopher ve web üzerinde bulunanlara ise URL (enifonn Resouree Locator / kaynağın adresini belirtmek

18 n i i ri!ıclr ~ 1 nı,r<2'es;f'" i.., ii ". : "V ~ i i tıaı:rrar! ~...lakale ), <.."dıtbre i ı tönderiliı,./ ev t ~ 1 (abul.:dilerl '11ai<.aie, i "'~,~ ld<-'ger't-~:-:imi i ~1akcrie 1 ~c:ıteke, ;Cı~t:-E'rıilf i (~ j ""a!<.al 'j' ı 1-"' 1...e,,"crlar ii e,cergide yaymtarı~! ı_ r,---+- t ---1t 1 i Ham!21l'"ın i ~-_...._---_.. ~._.J i makaje i ~ i i yı;neoci ı // ~ L ~e,!(r-e[ere 1 ' V.:ı'i:~ i ~,,) i <v.j i hay!{~ YOiJec:cı ~ dt'i"etll1'li ~ Edilür rııakaie hakkında SOLL ~ Web tasarımı, tasanın alanlan içinde grafik tasarımın bir ait disipli.ni olarak açıklanabilir. Ayrıca tasanın, sanat alanları içinde bir disiplin olarak da görülebilir (Bu açıdan bakılırsa; resim, illüstrasyon ve heykd de bir tasarım ürünüdür). Web tasarıım, nitelik olarak biçimsel farklılık gösterse de, temel tasanın açısından diğer sanat ve t.asarım dallannın buluştuğu ortak ilkeleri paylaşır. Web tasanm ilkeleri de diğer sanat formlarınıntasanm mirası ü:ıerine gelişmiştir (McClıırg,200Sb). 1- YalınıOk 2. BÖLÜM ELEKTRONİKYAYINLARIN YAYıNLANDlGI ORTAM: WEB 2.1 WEB SAYFA TASAlUM İLKELERİ Yeni bir iletişim aracı olarak var olan web siteleri' diger iletişim tasarım.biçimleri ile karşılaştırıldığmda, (nispeten) yeni bir tasanm alanı olduğu görülür. "Birçok tasail;m disiplini gibi. web tasanınsürecinde de ekranın getirdiği zolunluluklardan dolayı _farklı işleyiş biçimi vardır. Web. görüntü sıkıştırma, eklemeli renk alanlan, ekran çözünürıük1çrigibi özelliklerden dolayı farklı bir yayın aracıdır"(mcclurg,2005b). Bilgisayar donanımı ve İnternet teknolojilerinde.sağlanan gelişmeler, web sayfa tasarımı anlayışınakişisel farklılıklarve yaratıcı zenginlikler kazandınnaktadır. Estetik nitelikleri olan web siteleri için, genel tasarım ilkelerine koşut web sayfa tasarım ilkeleri geliştirilmiştir. Bu tasanın ilkekr! şunlardır; havır Editar denetimı evet "'-ilkem Ccwete yanıt Yenr 2- Tutarlılık 3- Açıklık 4- Denge 5- Görsel hiyerarşi 6- Vmgıı 7- Ritm (Görüntii:2) E-derginin akış şema:,1l (e--littera dergisinin broşüründen alınmıştır). 8- Oran / Orantı 9- Uyum, Bütünlük ı 20

19 2.1.1 Yalınlık Görşel iletişim tasarımı ürünlerinde, l<ısanm ürününün özgünlüğü, dikkat çekiciliği, mesajı ilc hedefkitleye uygunluğuvb. dışında, görsd / süzel iletinin kolay bir bıçimde aktanlrnasıve anlaşılır kılınması da önemlidir. Aşağıdagörsel i sözel iletinin etkili bir biçinıde aktarılabilmesi için bazı ön0riler verilmiştir. Bunlar: içinde kaybolması engelknir. Çok kabul edilebilir bir tasarım ilh:si vardır: "Az daima çoktur". Bu tasanın ilkesine göre harcket edilirse, web arayüzlerinde ortalama ekran yoğunluğututturulur. Yoksa kaımaşa ve kaos oluşur (Görüntü: 4). Ayrıca içerik ve görsel öğelerin aşm rrıikta~da bilinçsiz kullanımı kaydımıa çubuğunuetkilemektedir (Edtech.yt, (ty*)). iletmek istenilen (görsel/sözel) öge kadar grafık ve metin kullanılmalıdır. Gereksiz grafık ögeler, görsel algıyı olumsuz etkiler, Renk ve metinlerin aşın çeşitliliği, öğrenmeye yardımcı olmaktan çok insan zihııini karıştırır. Canlandırma ve ses gibi çoklu ortam araçlan iletiyi destekleyecek nitelikte kullanılmalıdır. Kullanılan görüntü ögeleri yı;; mdinler uygun ve net olmalıdır. Kullanıl:m görüntü ögelerinin (fotoğraf, illüstrasyon vb.) ne içinkullanıldığı daima belirtilmelidir. Görüntü ögeleri ve metinler, kolayokunabilir Ye anlaşılabilir olmalıdır (usask.ca, 200Sb. (pcttersson, 2002, s. 50). Yalınltk ilkesi, web tasammnda kul1amlan ögelerın, iletinin daha kolayalgılanması'ye iletilmes! içın uygularur. Görüntü ögeleri ve metinleri kullanırken anlaşılırlığa, iletiyi aktaruken rahat algılanılabilirliğedikkat edilnıeli~basit, yalın bir anlatım dili ve biçimi kuııanılmalıdır. Hedefkitlenin zihnini kanştıracakve görsel/zihinsel algılamasını zorlaştıracakher türlü gösteriş ve karmaşadan kaçınılmalıdır (Görüntü: 3). (Görüntü: 3) Yalın bir site öme~i www".boo.com(edtech.vt,(ty)). Yalınlığın ve basitliğin karşıtı yoğunluk ve karmaşadır. Nitelikli bir web arayüzü tasarımı için yoğunluktan kaçtnılmalıdır. Görüntü ögeleri ve metinler, verilmek istenen ileti / içerik için etkili olarak kullanılırsa, kullanıcının web saytasmı algılaması kolaylaşırve sayfanın 2.1.ı (Görüntü: 4) Görüntü ve reliklerin yoğun olarak kullanıldığı kann.jşık bir site: (Edtech v( (ty)). Tutarhlık-CörselSüreklilik Tutarlılık, çoklu ortam ve web sayfa tasarımındaen dikkat edilmesi gereken hir ta,;rırırn ilkesidir. Tasanında h.ıtarlılık, izleyıciye ya da drur3 okuma- izleme 'ıe tasarlanan ürün içinde dolaşım kolaytığ1 sağlamaktr,.dır.parkcl web sayfa tö:),mm\a.rındaki tutarlığı, "sayfalar arasında farklı bir görsel dil kullanarak ani değişiklerlesiteyi ziyaret eden kullanıctnın, şaşrr1ılmamasl" olarak tanımlamaktadır(parker, 1999, s.111). Gazete, dergi, broşür gibi sayfa tasarımının yapıldığı grafik ürünlerde nıtadılık, sayfa numarasınınbulunduğuyer, başlıklann puntosu, yeri ve rengi, yazı karakterinin seçimi, görüntü ögelerinin yerleşirni, kullanılanmetin sütunlanrun sayısı, vb. dummlarla sağlanmaktadır.benzeri durum web siteleri için de geçerlidir. Web sitesi tasarımında da kullanıcınınrahat dolaşımı tutarij bir tasanmla sağlanmaktadır(grantasticdesigns, loosd). Etkile~imli ortam ürünleri ve İnternet üzerindeki web sayfaıarının farklı bir dolaşım dizgesi olduğundan,tasarlanan sayfalar arasında tutarlılık aşağıda belinilen özelliklerle sağlanmaktadır; Ardıl olan sayf::ılardan diğer bir ~~yfay).\ gcçer"'en sl.mum biı;imi ÇlJ:r:r.eı.lııJu. Büti'l!:l site.sanki tek elden çıkmış gibi olmalı sayfanın birinde resmi diğerinde argo bir yazım dili kullanılmamalıdır. * ty; "tarih yok" anlamında kısaltma, web sitelerinden alınan görüntü ve yazılarda eğer y",yınlanma ve güncellcnme tarihı belırtihnemışse, atıfta bulunulan kaynağın adının yanına "(ty)" kısalıması konulmuşnu.

20 Kul1aıncmııı siteyi ilk ziyaret ettiğinde öğrendiği etkileşim araçlarlinn işlevleri değiştirilmemeli ve tutarlılıkları sağlanmalıdır. Yönlendirme bilgileri, dolaşım araçlan, kullanıcı girdileri, geribildirim ya da işletim yönergesi gibi maddelerin yerleşiminde, Renkleıin kullanımında, İşaretlerin ve yazınm kullanımında (y<'!zını rengi, kalınlığı inceliği, eğikiiği, puntosu gibi) ve Grafiklerin biçiminde tutarlılık sağlanmalıdır (Usask, loosb). Web sayfası tasarımında, "grafık görünüm, etkileşimi sağlayan düğme gruplanması, yerleştirilme biçimi, görsel yardım bilgilerinin uyumu, sayfa duzeni, tutarlı tasanının önemli unsurlarıdır" (Özcan, 2003, s59). örneğinsitede, her bir sayfa içinde aym yerlere, sayfanm sağ i sol kenarına, altına / üstüne yerleştirilmiş olan dolaşım seçeneklerinin bulunduğu yerleri bilmesi, tutarlılığı olumlu etkilemektedir (Usask, 200Sb). Ayrıca biçim, renk, tarz benzerliği tutarlılığı arttlffi (Görüntü: 5-6). r-aetin ve simgelerde dil bjrlikte1iğini sağlamak, tutadığı güçlendirmektedir. "Örneğin, madde imleıinde özel etki olarak gölge düşünne kullanılıyorsa, bütün madde imlerinde aym gölge düşürme etkisi kullanılmalıdır" (Grantasticdesigns, 200Sd). Metin içinde kullanılan bağlantı renkleri, web sayfasının her yerinde aynı tutarhlıkta olması gerekir. Aynca yazı ailesi ve arka plan renklerinin tııt<.u"lılığı web sitesinin etkisini güçlendirir. Web sayfalarında mtadılığı sağlamak için renk kodları kullanılır. Renk kodları sayesinde yazı ve arka plan renklerinde t.utarlıhk sağlanmakladır. Tutarlılık, ayrıca ana metindeki hizalaına, y;:ı.zı ailesi, başlıklar, arka plan etkileri ve grafık ögeleri üzeıindeki özel etkilerin aynı kalmasıyla sağlanır. Tasanmda genel tasanm iskeleti / çatısı bozulmamak koşuluyla diğer sayfalarda içeriğe uygun renkler kullanılabilir (Ggrantast.icdesigns', 200Sd). En iyi web araylizleri, rotarlılığın! koruyan ve genel. görünümünü diğer sayfalara da yansıtan arayüzlerdir. Özellikle, dolaşım için kullanılan simgeler, kı.ıllal1jcılan şaşırtmakt.an kaçmacak bir durumu süfdünnek zorundadır. gibi "yeni bir ünite, konu. bölüm için işaretlerne Aşağıdaki örnekte görüldüğü değiştirilmedikçe arayüzün başından sonuna kadar aym font ;::ıilesini benzer renk düzenini (annanisini) kullamnak akjllıca olacakıır" (Edtech.vt, (Iy» (Görüntü 7-8). -Q..".. "=,~~"",,,:,,~"','''''',''''.1 "~'';'' -,",,,_,.c ~..., &oiı<"u.,.-ıt"~~' ';;';""d "',...',..,"''''".c.,.... >ill~.;.. ':#~;'" "'.'~~"'.""'"" i:;;4'1'l,...".'.,;"""'..,.. :>,,~. i i :1Çjy' t~t:c ı i, i, (Görüntü: 5-6) w ~.,ıw.cabedge.com sitesinde tutarlıılı\.; biçim, tarz ve renk benzerliği ile sağlanmıştu' (Cabcdge (Iy)). i., o. "..'"'"...~_...j.., ( )' :;':.: -:;~.:"::::':;' }''';'S:: "".._-, ~.. '~ '"-,'... ;.~~.-:;:. -':r?t'.::;t...'... ~..,",.,,~... ~.",...,.....?'=~~~~'!E.~:~ ;~:;?is~~!q&, it'o..._..."""',.,..~"'... I""' "'"'.""~''' _''''''~'''o...""'~_...-joii~..."',...<j ESaS:~~1S:=~S~f:' \''''''''-''''~--- "-"",..."'..."',.._... ""'~~., ""V"4'" _~,..=".. ~.<. i''''' :'~~~;~!:~;:r:~~. :;:;:;;;.'~:;.:;.~;:h..". _... (Görüntü 7-8) Fault Line (http://www.exploratorium.cdu/faultline/index.html) sitesinde tutarlılık aynı yazı çeşidi ve geri plan dokusu kullanılarak sağlamlmışbr (Edtech.vt, (ty)). 31 i

ÇOMÜ Kütüphaneleri. Kütüphane ve Elektronik Yayınların Kullanımı

ÇOMÜ Kütüphaneleri. Kütüphane ve Elektronik Yayınların Kullanımı ÇOMÜ Kütüphaneleri Kütüphane ve Elektronik Yayınların Kullanımı Büşra BİLİR busrabircan@comu.edu.tr Zühal ÇİFTCİBAŞI zuhalkasap@comu.edu.tr ÇOMÜ Kütüphaneleri 7/24 hizmet Gece ücretsiz ulaşım imkanı Ana

Detaylı

idealonline Elektronik veri tabanı tanıtımı www.idealonline.com.tr

idealonline Elektronik veri tabanı tanıtımı www.idealonline.com.tr idealonline Elektronik veri tabanı tanıtımı www.idealonline.com.tr İdealonline Sosyal bilimler ve fen bilimleri alanlarında Türkçe dergilerden ve kitaplardan oluşan elektronik veritabanı platformu İdealonline

Detaylı

YÖK DOKÜMANTAYON MERKEZİ HİZMETLERİ

YÖK DOKÜMANTAYON MERKEZİ HİZMETLERİ TÜBİTAK-ULAKBİM CAHİT ARF BİLGİ MERKEZİ DANIŞMA HİZMETLERİ NDEKİ GELİŞMELER VE MAKALE FOTOKOPİ İSTEK SİSTEMİ Filiz YÜCEL Internet ve bilgi teknolojisindeki hızlı gelişmeler bilgi merkezlerinin verdiği

Detaylı

ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ E-DERGİ PORTALI (http://e-dergi.atauni.edu.tr/) Kasım BİNİCİ *

ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ E-DERGİ PORTALI (http://e-dergi.atauni.edu.tr/) Kasım BİNİCİ * T A N I T M A L A R Giriş ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ E-DERGİ PORTALI (http://e-dergi.atauni.edu.tr/) Kasım BİNİCİ * Bilimsel dergilerin ilk örneklerinin görüldüğü 1665 tarihinden (Osborn, 1980, s. 29) beri süreli

Detaylı

Web of Science GAZİ ÜNİVERSİTESİ MERKEZ KÜTÜPHANESİ

Web of Science GAZİ ÜNİVERSİTESİ MERKEZ KÜTÜPHANESİ Web of Science 1 WEB OF SCIENCE Institute for Scientific Information (ISI) tarafından üretilen, dünyanın önde gelen fen bilimleri, sosyal bilimler ile sanat ve beşeri bilimler konularındaki süreli yayınlardan

Detaylı

İnternet ve İnternet Tarayıcıları BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİSİ DERS NOTU - 2

İnternet ve İnternet Tarayıcıları BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİSİ DERS NOTU - 2 İnternet ve İnternet Tarayıcıları BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİSİ DERS NOTU - 2 Ağlar ve Internet Ağ, iletişim aygıtları ve iletim ortamı yoluyla, genellikle kablosuz olarak bağlanan bilgisayar ve aygıtların

Detaylı

İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Listesi-NACE Kodları-J

İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Listesi-NACE Kodları-J www.isvesosyalguvenlik.com Mevzuat Bilgi Kültür - Haber Platformu İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Listesi-NACE Kodları-J İŞYERİ TEHLİKE SINIFLARI LİSTESİ 18 Nisan 2014 Tarihli

Detaylı

SANAL EĞİTİM BİLİMLERİ KÜTÜPHANESİ

SANAL EĞİTİM BİLİMLERİ KÜTÜPHANESİ IX.ULUSAL EĞİTİM BİLİMLERİ KONGRESİ Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi 27-30 Eylül 2000 ERZURUM SANAL EĞİTİM BİLİMLERİ KÜTÜPHANESİ Prof.Dr. Mustafa ERGÜN Konunun önemi Araştırmalarda

Detaylı

TIP SÜRELİ YAYINCILIĞINDA BİR ELEKTRONİK DERGİ : KBB-Forum (www.kbb-forum.net)

TIP SÜRELİ YAYINCILIĞINDA BİR ELEKTRONİK DERGİ : KBB-Forum (www.kbb-forum.net) TIP SÜRELİ YAYINCILIĞINDA BİR ELEKTRONİK DERGİ : KBB-Forum (www.kbb-forum.net) Doç. Dr. İrfan YORULMAZ < yorulmaz@dialup.ankara.edu.tr > Doç. Dr. Orhan YILMAZ < orhan@kbb-bbc.org > KBB-Forum Editörleri

Detaylı

ILIPG YARATICI KÜTÜPHANE GİRİŞİMLERİ TANITIM GRUBU BİLGİ OKURYAZARLIĞI EĞİTİM PROGRAMI. Bilgi Kaynakları. 28 Haziran 2010

ILIPG YARATICI KÜTÜPHANE GİRİŞİMLERİ TANITIM GRUBU BİLGİ OKURYAZARLIĞI EĞİTİM PROGRAMI. Bilgi Kaynakları. 28 Haziran 2010 ILIPG YARATICI KÜTÜPHANE GİRİŞİMLERİ TANITIM GRUBU BİLGİ OKURYAZARLIĞI EĞİTİM PROGRAMI Bilgi Kaynakları Deniz Baltacı Sabancı Üniversitesi Bilgi Merkezi Duygu Paçalı Koç Üniversitesi ANAMED Kütüphanesi

Detaylı

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 Ders- 13 World Wide Web (WWW) Yrd. Doç. Dr. Burcu Can Buğlalılar Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Katmanları İçerik World Wide Web (WWW) Anlık Mesajlaşma

Detaylı

E-Bülten. Bilgi Merkezi Elektronik Bülteni yayın hayatına başladı. Toplu Tarama (Central Search) Toplu tarama kütüphaneler için neden gerekli?

E-Bülten. Bilgi Merkezi Elektronik Bülteni yayın hayatına başladı. Toplu Tarama (Central Search) Toplu tarama kütüphaneler için neden gerekli? E-Bülten Bilgi Merkezi Elektronik Bülteni yayın hayatına başladı. Mart 2007 Sayı: 1 Süleyman Demirel Üniversitesi Bilgi Merkezi tarafından Mart 2007 tarihinden itibaren elektronik bülten yayınlanacaktır.

Detaylı

EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI. Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy

EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI. Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy EĞİTİMDE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI Yrd. Doç. Dr. Halil Ersoy Sunum İçeriği Bilgisayar Nedir? Eğitim ve Öğretimde Bilgisayar Kullanımı Bilgisayar Destekli Öğretim ve Türleri Yönetimde Bilgisayar Kullanımı

Detaylı

TÜBİTAK. Fatma BAŞAR. DergiPark Açık Dergi Sistemleri Eğitim Toplantısı 29 Mayıs 2014, Ankara

TÜBİTAK. Fatma BAŞAR. DergiPark Açık Dergi Sistemleri Eğitim Toplantısı 29 Mayıs 2014, Ankara Fatma BAŞAR DergiPark Açık Dergi Sistemleri Eğitim Toplantısı 29 Mayıs 2014, Ankara Türkiye Akademik Dergileri %90 ın üzerinde açık erişimli, Ortak bir platformda yer almıyorlar, Sadece bilenler kullanabiliyor,

Detaylı

Hazırlayan Uğur Akkaş BT Rehber Öğretmeni. www.eba.gov.tr

Hazırlayan Uğur Akkaş BT Rehber Öğretmeni. www.eba.gov.tr Hazırlayan Uğur Akkaş BT Rehber Öğretmeni SUNU İÇERİĞİ EBA (Eğitim Bilişim Ağı)nedir? Neden EBA? EBA da neler var? EBA yı kimler kullanabilir? EBA ya nasıl giriş yapılır? EBA da çevrimiçi neler yapılabilir?

Detaylı

E-Bülten. Bilgi Merkezi Araç Çubuğu nu (Toolbar) yükleyebilirsiniz. http://sdu.mylibrarytoolbar.com. Bilgi Merkezi Araç Çubuğu nun Avantajları

E-Bülten. Bilgi Merkezi Araç Çubuğu nu (Toolbar) yükleyebilirsiniz. http://sdu.mylibrarytoolbar.com. Bilgi Merkezi Araç Çubuğu nun Avantajları E-Bülten Temmuz 2007 Sayı: 2 Bu Sayıda Bilgi Merkezi Araç Çubuğu (Toolbar) Journal Citation Reports BMJ Online Journals 1 2 7 Bilgi Merkezi Araç Çubuğu nu (Toolbar) yükleyebilirsiniz. http://sdu.mylibrarytoolbar.com

Detaylı

GİRESUN ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM SİSTEMİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

GİRESUN ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM SİSTEMİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç GİRESUN ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM SİSTEMİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı; Giresun Üniversitesi bünyesinde Açık Arşivler Girişimi Üst Veri

Detaylı

ÇEVRİM İÇİ VERİ TABANLARININ SEÇİMİ VE KULLANIMINDA KÜTÜPHANECİLERİN ROLÜ

ÇEVRİM İÇİ VERİ TABANLARININ SEÇİMİ VE KULLANIMINDA KÜTÜPHANECİLERİN ROLÜ ÇEVRİM İÇİ VERİ TABANLARININ SEÇİMİ VE KULLANIMINDA KÜTÜPHANECİLERİN ROLÜ Dr. Hatice Kübra Bahşişoğlu ÜNAK Kamil Çömlekçi ÜNAK Kütüphanecilerin Değişen Rolleri Geleneksel Roller Koleksiyon geliştirme ve

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1

Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1 Yrd. Doç. Dr. Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 1 Gökçe BECİT İŞÇİTÜRK 2 Kullanıcıların site içeriğini belirlemede rol oynadığı, Dinamik, Teknik bilgi gerektirmeyen, Çok yönlü etkileşim sağlayan,

Detaylı

ORDU ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM SİSTEMİ YÖNERGESİ

ORDU ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM SİSTEMİ YÖNERGESİ ORDU ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM SİSTEMİ YÖNERGESİ Amaç Madde 1 - (1) Bu yönerge, Ordu Üniversitesi adresli bilimsel ve entelektüel çalışmaların, Ordu Üniversitesi Açık Erişim Sistemi nde depolanarak bilim

Detaylı

BİLİMSEL BİLGİYE ERİŞİM

BİLİMSEL BİLGİYE ERİŞİM 1 BİLİMSEL BİLGİYE ERİŞİM Arş. Gör. Kasım BİNİCİ kbinici@atauni.edu.tr A.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü Bilim, Etik ve Eğitim Dersi, 13 Mayıs 2011, Erzurum 2 PLAN Araştırma Süreci Bilimsel Bilgi Kaynakları

Detaylı

Filiz Ekingen Flores Mamondi Boğaziçi Üniversitesi

Filiz Ekingen Flores Mamondi Boğaziçi Üniversitesi ULUSLARARASI KAYNAK PAYLAŞIM YÖNTEM VE UYGULAMALARI Filiz Ekingen Flores Mamondi Boğaziçi Üniversitesi ULUSAL AKADEMİK KAYNAK PAYLAŞIMI ÇALIŞTAYI ( 16 Nisan 2010 Kadir Has Üniversitesi ) Yurt dışı yayın

Detaylı

ODTÜ BLOG SERVĐSĐ ve BLOG HAZIRLAMA

ODTÜ BLOG SERVĐSĐ ve BLOG HAZIRLAMA Instructional Technology Support Office ODTÜ BLOG SERVĐSĐ ve BLOG HAZIRLAMA Orta Doğu Teknik Üniversitesi Middle East Technical University Đletişim Bilgileri: Web adresi: http://its.metu.edu.tr Adres:

Detaylı

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM VE KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV POLİTİKASI

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM VE KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV POLİTİKASI KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ AÇIK ERİŞİM VE KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV POLİTİKASI Amaç Madde 1- (1) Bu politika, Kocaeli Üniversitesi adresli bilimsel çalışmaların, Kocaeli Üniversitesi Açık Erişim Sistemi nde arşivlenerek

Detaylı

Springer E-book Collection http://www.springerlink.com/home/main.mpx. Springer E-book Collection Kullanım Kılavuzu

Springer E-book Collection http://www.springerlink.com/home/main.mpx. Springer E-book Collection Kullanım Kılavuzu E-Bülten Bilgi Merkezi E-Bülten in bu sayısında Bilgi Merkezi mizin abone olduğu Springer Ebook Collection ve Ebrary Academic Complete elektronik kitap veritabanları tanıtılmaktadır. Aralık 2007 Sayı:

Detaylı

SİNOP ÜNİVERSİTESİ MERKEZ KÜTÜPHANESİ UZMAN ALTUĞ ABUŞOĞLU

SİNOP ÜNİVERSİTESİ MERKEZ KÜTÜPHANESİ UZMAN ALTUĞ ABUŞOĞLU SİNOP ÜNİVERSİTESİ MERKEZ KÜTÜPHANESİ UZMAN ALTUĞ ABUŞOĞLU ONLİNE HİZMETLERİMİZ SÜRELİ YAYINLAR KOLEKSİYON DIŞI KAYNAKLAR ABONE VERİTABANLARIMIZ KÜTÜPHANE ANASAYFASI ARAŞTIRMA DANIŞMANI Veritabanları,

Detaylı

ProQuest DISSERTATIONS AND THESIS FULL TEXT

ProQuest DISSERTATIONS AND THESIS FULL TEXT ProQuest DISSERTTIONS ND THESIS FULL TEXT Kullanım Kılavuzu Kapsam Kendi alanındaki tek veritabanı olan bu veritabanı Mühendislik, Tıp Bilimleri, Fizik, Psikoloji, Eğitim, Edebiyat, Felsefe, Sosyal Bilimler,

Detaylı

Kütüphane Web Sayfası ve Kataloğu Kullanım Rehberi

Kütüphane Web Sayfası ve Kataloğu Kullanım Rehberi Kütüphane Web Sayfası ve Kataloğu Kullanım Rehberi Bu rehber Sakarya Üniversitesi Kütüphanesi tarafından hazırlanmıştır. 1 WEB SAYFASI GENEL BİLGİLERİ BELGELER; Kitap Talepleri İle İlgili Belgeler Bulunmaktadır.

Detaylı

Bilgisayar Ağları ve Türleri

Bilgisayar Ağları ve Türleri Bilgisayar Ağları ve Türleri Bilgisayar ağı, birbirlerine bağlı ve birbirleri arasında metin, ses, sabit ve hareketli görüntü aktarımı yapabilen bilgisayarların oluşturduğu yapıdır. Ağlar sadece bilgisayarlardan

Detaylı

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir.

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir. 1.1.3. Scada Yazılımından Beklenenler Hızlı ve kolay uygulama tasarımı Dinamik grafik çizim araçları Çizim kütüphaneleri Alarm yönetimi Tarih bilgilerinin toplanması Rapor üretimi 1.1.4. Scada Sistemleri

Detaylı

BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ

BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ 06 BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ 11111 110 BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ 06 BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ Özel araştırma kütüphanesi ya da bilgi merkezi, uluslararası kaynaklarda, dar bir konu alanında belirli bir kesimin

Detaylı

KÜTÜPHANE KULLANMA REHBERİ

KÜTÜPHANE KULLANMA REHBERİ KÜTÜPHANE KULLANMA REHBERİ Kütüphanelerimiz, sınırsız bilgi ve kaynaklarla 3 senedir hizmetinizde! Üsküdar Üniversitesi olarak, geniş arşivimizle birlikte kolay erişim ve kullanım imkânlarına sahip kütüphanemizde,

Detaylı

Bilimsel Bilgiye Erişim. Yrd. Doç. Dr. Coşkun POLAT

Bilimsel Bilgiye Erişim. Yrd. Doç. Dr. Coşkun POLAT Bilimsel Bilgiye Erişim Yrd. Doç. Dr. Coşkun POLAT PLAN Araştırma Süreci Bilimsel Bilgi İçin Kaynak Türleri Bilimsel Bilginin Bulunması ve Elde Edilmesi Kütüphane Kullanımı Alternatif Bilgi Erişim Kaynakları

Detaylı

İnternet Nedir? 1. İnternet Teknolojileri. İçerik. İnternet Nedir? 2. Ders 1

İnternet Nedir? 1. İnternet Teknolojileri. İçerik. İnternet Nedir? 2. Ders 1 İnternet Nedir? 1 İnternet Teknolojileri Ders 1 Internet, teknik olarak, birçok bilgisayarın ve bilgisayar sistemlerinin birbirine bağlı olduğu, dünya çapında (170den fazla ülke arasında) yaygın olan ve

Detaylı

İnternet Teknolojileri. Ders 1

İnternet Teknolojileri. Ders 1 İnternet Teknolojileri Ders 1 İçerik İnternet nedir? İnternet in kısa tarihi Türkiye de internetin gelişimi World Wide Web İnternet Nedir? 1 Internet, teknik olarak, birçok bilgisayarın ve bilgisayar sistemlerinin

Detaylı

İnönü Üniversitesi Kütüphanesi Müzik Veritabanları

İnönü Üniversitesi Kütüphanesi Müzik Veritabanları İnönü Üniversitesi Kütüphanesi Müzik Veritabanları Prof. Server Acim (Besteci ve Devlet Konservatuvarı Müdürü) 18 Nisan 2013 - Perşembe - 12.15 İnönü Üniversitesi GSTF ve Devlet Konservatuvarı Konser Salonu

Detaylı

T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK AÇIK ARŞİV SİSTEMİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK AÇIK ARŞİV SİSTEMİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK AÇIK ARŞİV SİSTEMİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1- Bu yönerge, İstanbul Bilim Üniversitesi bünyesinde ve Üniversitemiz

Detaylı

Internet Nedir? Devlet Kurumları. Internet Servis Sağlayıcılar. Lokal Ağ. Eğitim Kurumları. Kişisel Bilgisayar. Dizüstü Bilgisayar.

Internet Nedir? Devlet Kurumları. Internet Servis Sağlayıcılar. Lokal Ağ. Eğitim Kurumları. Kişisel Bilgisayar. Dizüstü Bilgisayar. İnternet Nedir? Internet Nedir? Internet, bilgisayar ağlarını kapsayan uluslararası bir ağdır. Farklı büyüklükteki ve tipteki birbirinden bağımsız binlerce bilgisayar ağından oluşur. Bu ağların her birinde

Detaylı

İNTERNET VE BİLGİSAYAR AĞLARI

İNTERNET VE BİLGİSAYAR AĞLARI İNTERNET VE BİLGİSAYAR AĞLARI İNTERNET NEDİR? Dünya genelindeki bilgisayar ağlarını ve kurumsal bilgisayar sistemlerini birbirine bağlayan elektronik iletişim ağıdır. BİLGİSAYAR AĞI NEDİR? İki ya da daha

Detaylı

Blog Nedir? Blog un Tarihçesi Türkiye de Blog Eğitimde Blog Neden Blog Blog Türleri

Blog Nedir? Blog un Tarihçesi Türkiye de Blog Eğitimde Blog Neden Blog Blog Türleri BLOG BLOG 1 2 3 4 5 6 Blog Nedir? Blog un Tarihçesi Türkiye de Blog Eğitimde Blog Neden Blog Blog Türleri Blog Nedir? Blog, teknik bilgi gerektirmeden, kendi istedikleri şeyleri, kendi istedikleri şekilde

Detaylı

Tek Adımla Eşsiz ve Saygın Uluslararası Bilimsel Araştırma Kaynaklarına Ulaşabilmenin Yolu. ANKOSLink. April, 2015

Tek Adımla Eşsiz ve Saygın Uluslararası Bilimsel Araştırma Kaynaklarına Ulaşabilmenin Yolu. ANKOSLink. April, 2015 MORE Dergi Koleksiyonları : Tek Adımla Eşsiz ve Saygın Uluslararası Bilimsel Araştırma Kaynaklarına Ulaşabilmenin Yolu Sağlık Bilimleri I Malzeme Bilimi & Mühendisliği I Beşeri & Sosyal Bilimler ANKOSLink.

Detaylı

PERIODICALS ARCHIVE ONLINE veritabanı, 1802 yılından 1900 lere kadar uzanan, tarihi nitelikte dergilerin, güvenilir bir arşivini sunmaktadır.

PERIODICALS ARCHIVE ONLINE veritabanı, 1802 yılından 1900 lere kadar uzanan, tarihi nitelikte dergilerin, güvenilir bir arşivini sunmaktadır. PERIODICALS ARCHIVE ONLINE veritabanı, 1802 yılından 1900 lere kadar uzanan, tarihi nitelikte dergilerin, güvenilir bir arşivini sunmaktadır. Veritabanındaki dergilerden 400 kadarı, çeşitli koleksiyonlarda

Detaylı

T.C. MEVLANA ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV YÖNERGESİ

T.C. MEVLANA ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV YÖNERGESİ T.C. MEVLANA ÜNİVERSİTESİ KURUMSAL AKADEMİK ARŞİV YÖNERGESİ Amaç Madde 1- Bu yönerge, Mevlana Üniversitesi adresli bilimsel çalışmaların, Mevlana Üniversitesi Akademik Arşiv Sistemi nde arşivlenerek bilim

Detaylı

ATILIM ÜNİVERSİTESİ KADRİYE ZAİM KÜTÜPHANESİ KURULUŞ TARİHİ 1997

ATILIM ÜNİVERSİTESİ KADRİYE ZAİM KÜTÜPHANESİ KURULUŞ TARİHİ 1997 KURULUŞ TARİHİ 1998 ATILIM ÜNİVERSİTESİ KADRİYE ZAİM KÜTÜPHANESİ KURULUŞ TARİHİ 1997 1999 2001 ATILIM ÜNİVERSİTESİ KADRİYE ZAİM KÜTÜPHANESİ /2013 Kütüphanemiz Kendi içinde; ekip ruhu, hizmet, mükemmellik;

Detaylı

4.Sınıf. Dersin amacı öğrencilerin Türkiye deki idari ve yasal düzenlemeler hakkında bilgi sahibi

4.Sınıf. Dersin amacı öğrencilerin Türkiye deki idari ve yasal düzenlemeler hakkında bilgi sahibi 4.Sınıf 7. Yarıyıl (Güz Dönemi) Yönetim ve Mevzuat (AKTS 4) 3 saat Dersin amacı öğrencilerin Türkiye deki idari ve yasal düzenlemeler hakkında bilgi sahibi olmasını sağlamaktır. Türkiye Cumhuriyeti nin

Detaylı

Kütüphane Web Sitesi Nedir? Bina x Web sitesi

Kütüphane Web Sitesi Nedir? Bina x Web sitesi Kütüphane Web Sitelerinde İçerik Zenginleştirme Adnan Menderes Üniversitesi Aydın 26 Ekim 2001 Dr. Hatice Kübra Bahşişoğlu kubra@hacettepe.edu.tr 04.06.2008 ÜNAK 1 Kütüphane Web Sitesi Nedir? Bina x Web

Detaylı

(Bilgisayar ağlarının birbirine bağlanarak büyük bir ağ oluşturmasıdır)

(Bilgisayar ağlarının birbirine bağlanarak büyük bir ağ oluşturmasıdır) İnternet ve WWW İnternet Dünyadaki en büyük bilgisayar ağı, (Bilgisayar ağlarının birbirine bağlanarak büyük bir ağ oluşturmasıdır) İnternet teki web site sayısının yüksek bir hızla artması ve beraberinde

Detaylı

İ.Ü. AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ Tanıtım Faaliyetleri Standartları Standardı

İ.Ü. AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ Tanıtım Faaliyetleri Standartları Standardı Dök. No: AUZEF-SS-2.1-10 Yayın Tarihi:30.06.2014 Rev.No:00 Rev Tarihi: Sayfa 1 / 8 1. AMAÇ... 3 2. KAPSAM... 3 3. SORUMLULAR... 3 4. TANIMLAR... 3 5. AUZEF Tanıtım Faaliyetlerin Standartları... 3 5.1.

Detaylı

HANGİ MAKALE HANGİ DERGİYE?

HANGİ MAKALE HANGİ DERGİYE? KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ-SENATURK MAKALE HAZIRLAMA VE SUNUM KURSU 11 Ocak 2013 HANGİ MAKALE HANGİ DERGİYE? Bahadır M. GÜLLÜOĞLU Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı ÇALIŞMA İÇİN DOĞRU

Detaylı

Web tabanlı altyapı sayesinde her cihazdan erişilebilir ve düzenlenebilir dokümanlar oluşturulup anında paylaşılabilir.

Web tabanlı altyapı sayesinde her cihazdan erişilebilir ve düzenlenebilir dokümanlar oluşturulup anında paylaşılabilir. Eğitimde Google Doküman Uygulamaları 1.1 Google Uygulamalarına Giriş Google Doküman uygulamaları, hem öğretmenler, hem öğrenciler, hem de veliler için birçok farklı özellik sağlar. Kelime işleme, elektronik

Detaylı

dikkat le oluşt u- rulmuştur. Osmanlı d ü n y a s ı v e

dikkat le oluşt u- rulmuştur. Osmanlı d ü n y a s ı v e www. TARİHÇE Robert Kolej 1863 yılında Dr. Cyrus Hamlin tarafından kurulduğunda, kütüphanenin ilk kitapları olan Harvard Üniversitesi'nin 200 kitaplık bağışı Bebek'te eski bir binaya yerleştirilerek Kütüphane'nin

Detaylı

Esra G. Kaygısız Gaziantep Üniversitesi kaygisiz@gantep.edu.tr

Esra G. Kaygısız Gaziantep Üniversitesi kaygisiz@gantep.edu.tr Kamu Kurumlarıİnternet Siteleri Standartlarına göre: Millî Eğitim Bakanlığı, Millî Kütüphane, İstanbul Büyükşehir Belediyesi, Ankara Valiliği İnternet Sitelerinin Bilgi Sunma Etkinliklerinin Turkiye. gov.tr

Detaylı

BİLGİSAYAR DESTEKLİ GRAFİK TASARIM

BİLGİSAYAR DESTEKLİ GRAFİK TASARIM BİLGİSAYAR DESTEKLİ GRAFİK TASARIM KURUMSAL YAPI Genel Tekrar MÜY (Masaüstü Yayıncılık) Yazılımları Kelime İşlem Yazılımları Sayfa Düzenleme Yazılımları Görüntü İşleme Yazılımları Çizim (Vektörel) Yazılımlar

Detaylı

[E-Katalog Tanıtım Sayfası] Ayser Bilgisayar. Cumhuriyet Meydanı No:41 Kat:2 0286 217 60 34

[E-Katalog Tanıtım Sayfası] Ayser Bilgisayar. Cumhuriyet Meydanı No:41 Kat:2 0286 217 60 34 [E-Katalog Tanıtım Sayfası] Ayser Bilgisayar Cumhuriyet Meydanı No:41 Kat:2 0286 217 60 34 Neden Ayser Bilgisayar? Bundan 10 yıl önce insanlar bir ürün almak için mağaza mağaza dolaşırlar ve farklı fiyatları

Detaylı

Tablo 11 Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı

Tablo 11 Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı Kod Bilim Alanı Koşul No 1179 Açık ve Uzaktan Öğrenme 111 1180 Arkeoloji 111 1181 Atatürk İlkeleri ve Cumhuriyet Tarihi 111 1176 Avrupa Birliği 111 1182 Bankacılık ve Sigortacılık 111 1102 Batı Sanatı

Detaylı

Pardus. S.Çağlar Onur, caglar@pardus.org.tr. 21 Aralık 2006. Pardus Projesi [TÜBİTAK / UEKAE] Linux Kullanıcıları Derneği

Pardus. S.Çağlar Onur, caglar@pardus.org.tr. 21 Aralık 2006. Pardus Projesi [TÜBİTAK / UEKAE] Linux Kullanıcıları Derneği Yenilikleri Projesi [TÜBİTAK / UEKAE] Linux Kullanıcıları Derneği 21 Aralık 2006 Yenilikleri İçerik 1 Neden? Nasıl? 2 Yenilikleri man 3 Yenilikleri Neden? Nasıl? 1 Neden? Nasıl? 2 Yenilikleri man 3 Yenilikleri

Detaylı

Kullanım Kılavuzu Milli Eğitim Bakanlığı 2010

Kullanım Kılavuzu Milli Eğitim Bakanlığı 2010 Kullanım Kılavuzu Milli Eğitim Bakanlığı 2010 Bu belge BT Sınıfı Etkinliklerinde Kullanılmak Üzere Hazırlanmıştır İÇİNDEKİLER GİRİŞ... 3 ÜYE (KAYIT) OLMA... 3 YÖNETİM PANELİ İŞLEMLERİ... 5 ŞABLON AYARLARI...

Detaylı

Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Doç. Dr. Recep KARA

Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Doç. Dr. Recep KARA Bilimsel Araştırma Yöntemleri Doç. Dr. Recep KARA 3. Ders 1.Literatür Taraması - Literatür taraması nedir ve nasıl yapılır? - Literatür taramasında kütüphaneler 2. Süreli Yayın nedir? Süreli Yayınların

Detaylı

Bursa Teknik Üniversitesi Açık Erişim Sistemi Yönergesi

Bursa Teknik Üniversitesi Açık Erişim Sistemi Yönergesi Bursa Teknik Üniversitesi Açık Erişim Sistemi Yönergesi Amaç Madde 1- (1) Bu yönerge, Bursa Teknik Üniversitesi adresli bilimsel çalışmaların, Bursa Teknik Üniversitesi Açık Erişim Sistemi nde arşivlenerek

Detaylı

TBF 110 BİLGİSAYARDA VERİ İŞLEME ve UYGULAMALARI Ha9a- 2 - İnternet

TBF 110 BİLGİSAYARDA VERİ İŞLEME ve UYGULAMALARI Ha9a- 2 - İnternet BİLGİSAYARDA VERİ İŞLEME ve UYGULAMALARI Ha9a- 2 - İnternet 2015 2016 Akademik Yılı Öğr. Gör. Gülten Güngörmüş gulteng@baskent.edu.tr Oda No: B- 202 Öğr. Gör. Gizem Öğütcü ogutcu@baskent.edu.tr Oda No:

Detaylı

Tablo 11. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı Not: Kod 1101 1102 1103 1104 1105 1106 1107 1108 1109 1110 1111 1112 1113 1114 1115 1116 1117

Tablo 11. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı Not: Kod 1101 1102 1103 1104 1105 1106 1107 1108 1109 1110 1111 1112 1113 1114 1115 1116 1117 Tablo 11. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Temel Alanı Not: Bu tablo ile ilgili koşul (111, 112, 113, 114, 115, 116), kısaltmalar ve tanımlar dokümanın sonunda yer almaktadır. Kod Bilim Alanı Koşul No

Detaylı

Sampaş Akademi Eğitim Portali Kullanım Kılavuzu

Sampaş Akademi Eğitim Portali Kullanım Kılavuzu Sampaş Akademi Eğitim Portali Kullanım Kılavuzu 1. Sistem Özellikleri Sampaş Akademi ye istikrarlı erişim ve uzaktan eğitim aktivitelerine katılabilmek için kullanıcı bilgisayarının aşağıdaki özellikleri

Detaylı

AĞ HİZMETLERİ. Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ. Version 4.0

AĞ HİZMETLERİ. Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ. Version 4.0 AĞ HİZMETLERİ Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ Version 4.0 İSTEMCİ SUNUCU İLİŞKİSİ İnsanlar her gün başkalarıyla iletişim kurmak ve rutin görevlerini yerine getirmek için ağ ve İnternet üzerinden sağlanan hizmetleri

Detaylı

Türkiye de Uzaktan Eğitim*

Türkiye de Uzaktan Eğitim* Türkiye de Uzaktan Eğitim* Yrd. Doç. Dr. M. Emin Mutlu Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Bilgisayar Destekli Eğitim Birimi Sorumlusu *Bu sunum Prof. Dr. Ali Ekrem ÖZKUL un katkılarıyla hazırlanmıştır.

Detaylı

Data fiyatlarının ucuzlaması ve 3G destekli modemlerin artması ile beraber; 2010 yılında mobil internet kullanımı, sabit internet kullanımını

Data fiyatlarının ucuzlaması ve 3G destekli modemlerin artması ile beraber; 2010 yılında mobil internet kullanımı, sabit internet kullanımını 3G THIRD GENERATION 3G, mevcut 2G şebekelerden çok daha hızlı data bağlantısı sunulabilen ve kullanıcıların video uygulamalarını kullanabildiği yeni nesil şebekedir. 3G tam olarak 3. nesil GSM hizmetleri

Detaylı

HALKLA İLİŞKİLER I-II

HALKLA İLİŞKİLER I-II Editörler Yrd.Doç.Dr. Gonca Yıldırım & Seçil Utma HALKLA İLİŞKİLER I-II Yazarlar Yrd.Doç.Dr.Gonca Yıldırım Yrd.Doç.Dr.İlker Özdemir Hasan Çiftçi Hatice Aydoğmuş Özcan Kahraman Koktürk Melis Yalçın Seçil

Detaylı

Tablo 8 Mimarlık, Planlama ve Tasarım Temel Alanı

Tablo 8 Mimarlık, Planlama ve Tasarım Temel Alanı Kod Bilim Alanı Koşul No 80 Endüstri Ürünleri Tasarımı 81 804 İç Mimarlık 81 801 Mimarlık 81 805 Peyzaj Mimarlığı 81 802 Şehir ve Bölge Planlama 81 Koşul No Başvuru Şartları Puan 81 Mimarlık, Planlama,

Detaylı

BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ

BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ 2014 YILI FAALİYET RAPORU BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ Oda Faaliyetleri 86 BİLGİYE ERİŞİM MERKEZİ Muhasebecilikte kural, karar ve mevzuat çok sık değişebilmektedir. Bu alanda çalışanların kararlardan haberdar

Detaylı

TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ Senato 16 Eylül 2015 TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK PERSONEL ATAMA VE YÜKSELTME ESASLARI YÖNERGESİ

TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ Senato 16 Eylül 2015 TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK PERSONEL ATAMA VE YÜKSELTME ESASLARI YÖNERGESİ TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK PERSONEL ATAMA VE YÜKSELTME ESASLARI YÖNERGESİ Amaç Madde 1-(1) Bu Yönergenin amacı, Turgut Özal Üniversitesi öğretim üyelerinin bilimsel çalışmalarında kalitenin arttırılmasına

Detaylı

Anadolu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Sistemi nde Mobil Öğrenme Olanakları

Anadolu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Sistemi nde Mobil Öğrenme Olanakları Anadolu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Sistemi nde Mobil Öğrenme Olanakları Prof.Dr. Aydın Ziya ÖZGÜR Yrd.Doç.Dr. M. Emin MUTLU mdevlet 2009 1. Ulusal Mobil Devlet Konferansı 28-29 Mayıs 2009 Hilton Oteli,

Detaylı

2. hafta Bulut Bilişime Giriş

2. hafta Bulut Bilişime Giriş 1 2. hafta Bulut Bilişime Giriş 3. Bulut Bilişime Duyulan İhtiyaç Son yıllarda veri kullanımında görülen artışlar sayesinde verinin elde edilmesi ve üzerinde analizler yapılarak genel değerlendirmelerde

Detaylı

springerlink.com SpringerLink

springerlink.com SpringerLink Springer den öncü online yayıncılık hizmeti Springer den öncü online yayımcılık hizmeti Tanıtım bilim, teknoloji ve tıp alanındaki araştırmacılar için güçlü bir merkezi erişim noktası. 1996 da bir temel

Detaylı

TÜBİTAK Türkiye Dergileri Ulusal Ev Sahipliği

TÜBİTAK Türkiye Dergileri Ulusal Ev Sahipliği Türkiye Dergileri Ulusal Ev Sahipliği Fatma BAŞAR Ulusal Akademik Yayıncılık 23 Kasım 2013 Türkiye Akademik Dergi Haritası Türkiye Dergileri -Yayımlayan Türkiye de Yayımlanan Akademik Dergi: 1300 Dernek

Detaylı

E-Posta Hesapları ve Anında Mesajlaşma Yazılımları

E-Posta Hesapları ve Anında Mesajlaşma Yazılımları E-Posta Hesapları ve Anında Mesajlaşma Yazılımları Bu derste neler öğreneceğiz? E-posta Nedir? Hangi amaçla kullanılır? Yararları nelerdir? Anında mesajlaşma yazılımı nedir? Anında mesajlaşma yazılımlarını

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi

Akdeniz Üniversitesi F. Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Akdeniz Üniversitesi Bilgi Teknolojileri Kullanımı Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans ( ) Lisans (x) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi

Detaylı

Open Journal Systems (OJS) Dergi Yönetim ve Yayımlama Sistemi

Open Journal Systems (OJS) Dergi Yönetim ve Yayımlama Sistemi Open Journal Systems (OJS) Dergi Yönetim ve Yayımlama Sistemi Sönmez ÇELİK Doğuş Üniversitesi Kütüphanesi ve Doğuş Üniversitesi Dergisi Yazı İşleri Müdürü scelik@dogus.edu.tr Marmara Üniversitesi, 22 Mayıs

Detaylı

E-LIS: E-prints in Library and Information Science. İlkay Holt E-LIS Türkiye Editörü

E-LIS: E-prints in Library and Information Science. İlkay Holt E-LIS Türkiye Editörü E-LIS: E-prints in Library and Information Science İlkay Holt E-LIS Türkiye Editörü Açık Erişim Süreci Açık erişim, dijital, çevrimiçi, ücretsiz, telif hakları ve lisans sınırlamalarının en az düzeyde

Detaylı

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ BİL-109 ÖĞRETİM GÖREVLİSİ SEMİH ÇALIŞKAN

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ BİL-109 ÖĞRETİM GÖREVLİSİ SEMİH ÇALIŞKAN BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ BİL-109 ÖĞRETİM GÖREVLİSİ SEMİH ÇALIŞKAN SOFTWARE (YAZILIM) O Sahip olunan bilgisayarların üzerine, onları verimli bir şekilde kullanmak için, çeşitli programlar yüklenir. Bu programların

Detaylı

İÇİNDEKİLER. 1... Teknik veriler 2... Dergi profili 3... ½ milyon okuyucu 4... Erişim alanı : Ülke geneli

İÇİNDEKİLER. 1... Teknik veriler 2... Dergi profili 3... ½ milyon okuyucu 4... Erişim alanı : Ülke geneli MEDYA VERİLERİ 2015 İÇİNDEKİLER 1... Teknik veriler 2... Dergi profili 3... ½ milyon okuyucu 4... Erişim alanı : Ülke geneli 5... Hedef kitle : Türk okuyucu 6... Almanya da yaşayan Türk nüfusu 7... Sayıca

Detaylı

BİLGİ BELGE MERKEZİ VE YAYIN HİZMETLERİ

BİLGİ BELGE MERKEZİ VE YAYIN HİZMETLERİ BİLGİ BELGE MERKEZİ VE YAYIN HİZMETLERİ Teknolojide yaşanan gelişmelerle birlikte değişen günümüz toplumu, bireylerin yoğun bilgi tüketicisi ve paylaşıcısı olmasını zorunlu kılmaktadır. Çünkü yaşanan gelişim

Detaylı

Online Yönetilebilir Hakemli Makale Takip Sistemi

Online Yönetilebilir Hakemli Makale Takip Sistemi Online Yönetilebilir Hakemli Makale Takip Sistemi Sistem temel olarak iki ana kısımdan oluşmaktadır: 1- Hakemli bir akademik derginin ihtiyacı olan ve tamamen web üzerinden yönetilen makale takip sistemi

Detaylı

Üç Boyutlu Grafik Teknolojilerinin Mobil Öğrenme Alanı ile Bütünleştirilmesi

Üç Boyutlu Grafik Teknolojilerinin Mobil Öğrenme Alanı ile Bütünleştirilmesi Future Learning Future 2008 : e Learning Üç Boyutlu Grafik Teknolojilerinin Mobil Öğrenme Alanı ile Bütünleştirilmesi Eray HANGÜL eray.hangul@sandarta.com Tahir Emre KALAYCI tahir.kalayci@ege.edu.tr Aybars

Detaylı

e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi

e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi e-öğrenmede İçerik Üretimi ve Yönetimi Öğr. Gör. Dr. M. Emin Mutlu Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi III. E-Learning Zirvesi 18 Mart 2004 e-öğrenme Öğretimde elektronik teknolojilerin kullanıldığı

Detaylı

Wiley InterScience Kullanım Kılavuzu

Wiley InterScience Kullanım Kılavuzu SDÜ Bilgi Merkezi E-Bülten Kasım 2008 Sayı: 6 Wiley Interscience http://www3.interscience.wiley.com/cgi-bin/home?cretry=1&sretry=0 Wiley Interscience veri tabanı 30 Haziran 2008 tarihinde Blackwell Synergy

Detaylı

Akademik Dünyada Özgür Yazılım. Akademik Dünyada. Onur Tolga Şehitoğlu 10-02-2007

Akademik Dünyada Özgür Yazılım. Akademik Dünyada. Onur Tolga Şehitoğlu 10-02-2007 Akademik Dünyada Özgür Yazılım Onur Tolga Şehitoğlu 10-02-2007 1 Özgür Yazılım Nedir? Neden Özgür Yazılım? 2 Masaüstü İşletim Sistemi Ofis Uygulamaları 3 Görüntüleme 4 Bilimsel Araçlar Octave SciLab R

Detaylı

Açık Dergi Sistemleri (ADS) : Doğuş Üniversitesi Dergisi Yönetim ve Yayımlama Sistemi

Açık Dergi Sistemleri (ADS) : Doğuş Üniversitesi Dergisi Yönetim ve Yayımlama Sistemi Açık Dergi Sistemleri (ADS) : Doğuş Üniversitesi Dergisi Yönetim ve Yayımlama Sistemi Sönmez ÇELİK Doğuş Üniversitesi Kütüphanesi ve Doğuş Üniversitesi Dergisi Yazı İşleri Müdürü scelik@dogus.edu.tr Ulusal

Detaylı

Adım Adım Microsoft Excel 2007

Adım Adım Microsoft Excel 2007 Yaz 2011 Enformatik Bölümü Teknoloji Yetkinliği Eğitimleri Adım Adım Microsoft Excel 2007 Uzman Aysun Tok Onarcan Araş.Gör. Mete Alikalfa Doç.Dr. Muzaffer Kapanoğlu 06 Haziran 30 Temmuz 2011 Tel: (90)

Detaylı

Görme ve İşitme Engellilerin Üniversite İnternet Sayfalarına Erişebilirliği İshak Keskin İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü ishakkeskin@hotmail.com Esra G. Kaygısız

Detaylı

Türkiye Barolar Birliği internet sitesi

Türkiye Barolar Birliği internet sitesi Türkiye Barolar Birliği internet sitesi Türkiye Barolar Birliği internet sitesi, güncel teknolojinin sunduğu son imkânlarla, tamamen merkezi yönetim sistemine sahip dinamik ve geliştirilebilir bir sistem

Detaylı

KÜTÜPHANE DEKİ KİTAPLARI ARAŞTIRMA KILAVUZU

KÜTÜPHANE DEKİ KİTAPLARI ARAŞTIRMA KILAVUZU KÜTÜPHANE DEKİ KİTAPLARI ARAŞTIRMA KILAVUZU Kütüphanede mevcut olan basılı ve elektronik bilgi kaynaklarını tarayabilmek için öncelikle http://kutuphane.ieu.edu.tr/ adresinden Kütüphane web sayfasına girmeniz

Detaylı

Dersin Konusu ve Amaçları: Ders P lanı: Bölüm 1: Bilgi Teknolojilerinde Temel Kavramlar

Dersin Konusu ve Amaçları: Ders P lanı: Bölüm 1: Bilgi Teknolojilerinde Temel Kavramlar Bilgi Teknolojileri ve Uygulamalarına Giriş Dersin Konusu ve Amaçları: Bu dersin amacı daha önce bilgisayar ve bilgi teknolojileri alanında herhangi bir bilgi ve/veya deneyime sahip olmayan öğrenciye bilgi

Detaylı

Merkezi İşlem. Birimi

Merkezi İşlem. Birimi VERİ: Kullanıcı veya bilgisayar tarafından sağlanırlar. Sayılar, harfler, sözcükler, ses sinyalleri ve komutlardır.. Veriler bilgisayarın giriş birimleri tarafından toplanırlar. Giriş İşlem Çıkış Önbellek

Detaylı

KURUMSAL İÇERİK ÇÖZÜMLERİ DİJİTAL YAYINCILIK E-TİCARET ÇÖZÜMLERİ MOBİL KONSEPT GELİŞTİRME SOSYAL MEDYA İÇERİK ÇÖZÜMLERİ

KURUMSAL İÇERİK ÇÖZÜMLERİ DİJİTAL YAYINCILIK E-TİCARET ÇÖZÜMLERİ MOBİL KONSEPT GELİŞTİRME SOSYAL MEDYA İÇERİK ÇÖZÜMLERİ KURUMSAL İÇERİK ÇÖZÜMLERİ DİJİTAL YAYINCILIK MOBİL KONSEPT GELİŞTİRME E-TİCARET ÇÖZÜMLERİ SOSYAL MEDYA İÇERİK ÇÖZÜMLERİ KURUMSAL İÇERİK ÇÖZÜMLERİ Kurumunuzu veya markalarınızdan birini tanıtmak, farkınızı

Detaylı

WEB TASARIMIN TEMELLERİ

WEB TASARIMIN TEMELLERİ WEB TASARIMIN TEMELLERİ ~ Sunu 1 ~ Öğr. Gör. Mehmet Fatih TAN http://blog.kmu.edu.tr/mftan mftan@kmu.edu.tr Bilgi paylaşıldıkça kıymetlenir.. Kaynak göstermek şartıyla sunu içeriğini çalışmalarınızda kullanabilirsiniz.

Detaylı

Satış Noktalarındaki Yeni Dijital Medya İletişim Mecranız

Satış Noktalarındaki Yeni Dijital Medya İletişim Mecranız 2016 Satış Noktalarındaki Yeni Dijital Medya İletişim Mecranız Digital Signage Nedir? Hedef kitlenizi bilgilendirme ya da davranışlarında teşvik edici değişiklik yaratmak amacıyla ses, video, grafik veya

Detaylı

Elektronik Yayıncılık

Elektronik Yayıncılık Elektronik Yayıncılık Umut Al umutal@hacettepe.edu.tr - 1 Plan Elektronik yayıncılık nedir? Tarihsel gelişim Elektronik yayıncılığın avantajları ve dezavantajları Elektronik yayın türleri Elektronik yayıncılığın

Detaylı

EĞİTİM BİLİŞİM AĞI (EBA) Sosyal Eğitim Platformu. Hazırlayan Caner YACAN

EĞİTİM BİLİŞİM AĞI (EBA) Sosyal Eğitim Platformu. Hazırlayan Caner YACAN EĞİTİM BİLİŞİM AĞI (EBA) Sosyal Eğitim Platformu Hazırlayan Caner YACAN Değineceklerimiz: EBA Nedir? EBA nın Amacı Nedir? EBA yı Önemli Kılan Özellikleri Nelerdir? Niçin EBA yı Kullanmalıyız? EBA da Neler

Detaylı

İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü

İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü İzmir Ekonomi Üniversitesi Görsel İletişim Tasarımı Bölümü İZMİR EKONOMİ ÜNİVERSİTESİ GÖRSEL İLETİŞİM TASARIMI BÖLÜMÜ Günün Menüsü Görsel İletişim Tasarımı nedir? Görsel İletişim Tasarımcısı ne yapar?

Detaylı