ARAŞTIRMA ve GELİŞTİRME (AR&GE)

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ARAŞTIRMA ve GELİŞTİRME (AR&GE)"

Transkript

1 26. TÜRKİYE-AB İSTİŞARE KOMİTESİ TOPLANTISI ISTANBUL, NİSAN 2009 ÇALIŞMA DÖKÜMANI (Türk tarafı) ARAŞTIRMA ve GELİŞTİRME (AR&GE) Hazırlayan: Prof.Dr. Muammer Kaya TİSK Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu Nisan 2009

2 I. GİRİŞ Bilim ve Teknoloji (B&T), Araştırma ve Geliştirme (Ar&Ge), bilgi, yaratıcılık ve bilgi teknolojileri ekonomik büyüme ve verimlilik için anahtar kavramlardır. Bunlar istihdam, zenginlik için dengeli ve demokratik sosyal büyümenin en temel şartlarını oluştururlar. Türkiye son 20 yıldır, uluslar arası ticari ilişkiler, artan ihracat ve ekonomi tabanlı rekabet yaratarak, önemli bir ekonomik değişim geçirmektedir. Bu özellikler Türkiye nin Avrupa ile daha iyi bütünleşme çabalarıyla birlikte Ar&Ge yi Türkiye için ana mesele yapmıştır. Bilim ve teknoloji Türkiye nin gelecekte Üniversitelerindeki B&T bölüm ve fakülteleriyle büyümesine sebep olacaktır. Türkiye bilim toplumuna geçişin B&T ye daha fazla yatırım ile başarılacağına inanmaktadır. Ulusal B&T politikası ülkenin 5 yıllık mevcut ekonomik ortamında ekonomik ve mali planlarıyla belirlenir. Planlama hem etkin Ar&Ge altyapı koordinasyonunu belirleme ihtiyacını ve modern, yaratıcı B&T sektörünün ekonomik, endüstriyel ve sosyal gelişmenin ana bileşenleridir. Bu rapor Türkiye nin araştırma ve geliştirme durumunu inceler ve eğilimleri özetler; ayrıca, Türkiye nin bilim, teknoloji ve yaratıcılık politikalarını Avrupa Birliği (AB) ve OECD ülkeleriyle karşılaştırır. İlk olarak genel bir durum değerlendirilmesi yapılmıştır. Sonra istatistiksel veriler karşılaştırılmıştır. Sonuç bölümünde, bazı gözlem ve öneriler Türkiye de Ar&Ge nin gelecekte gelişmesi için yapılmaktadır. Bu raporun ana amacı Türkiye ile Avrupa arasında Ar&Ge aktivitelerini ve işbirliğini mümkün olduğunca bazı alanlarda tartışmalara açmaktır. Türkiye nin Ar&Ge ye ayırdığı harcama 2008 de 4.3 milyar $ ı bulmuştur da GSYİH dan Ar&Ge ye ayrılan pay (Ar&Ge yoğunluğu) %0.76 dır. Amerika da yayınlanan aylık Ar&Ge Dergisindeki 2008 Küresel Ar&Ge Raporuna göre Türkiye dünyada 2008 yılında Ar&Ge ye ayrılan payda 25. sırada yer almaktadır. Türkiye deki Ar&Ge tipik endüstrileşmiş bir ülkeden farklı olarak nüfusun ve ekonominin küçük bölümünü temsil eder. Türkiye de Ar&Ge hali hazırda yüksek kalitede olup, sınırlı durumdadır. Türkiye de Ar&Ge nin gelecekteki muhtemel gelişme yönü ileri seviyelerde faaliyetler olurken mevcut seviye kalitesi sürdürülecektir. Bu genişlemelerin başarılması öncelikle Türk sanayisinin Ar&Ge faaliyetlerini artırma ihtiyacının gereğine dayanacaktır. Türk Üniversiteleri yüksek kaliteli fakülte personeline hali hazırda sahiptir, bu yüzden Türk Ar&Ge si deneyimli araştırmacı eksikliği ile sınırlı değildir. Türkiye uluslar arası işbirliğini artırıp toplum ve araştırma grupları ve sanayi arasındaki bağları kuvvetlendirmelidir. Böylece bilim, yaratıcılık ve uzun vadeli büyüme sağlanacaktır. Türkiye Araştırma Alanı (TRA) toplumdaki bilgiden ve Türkiye nin bilgi potansiyelinin her boyutundan, insanlar, altyapı, organizasyonlar, finansman, bilgi dolaşımı ve küresel işbirliğinden kaynaklanır. Türkiye Araştırma Alanı aşağıdakilerini içerir: Ehliyetli araştırmacıların uygun akışı/hareketliliği, Dünya standardında araştırma altyapısı, Mükemmel araştırma enstitüleri, Etkin bilgi paylaşımı, İyi-koordine edilmiş araştırma programları ve öncelikleri, 2

3 Türk Araştırma Alanının (TRA) Avrupa Araştırma Alanı (ERA) ve dünya ile geniş açıklığı. Avrupa Birliği ile Türkiye nin İlişkilerinin Kronolojisinin: Tarih Olay 1963 İşbirliği anlaşması imzalandı 1987 Tam üyelik başvurusu 1995 Gümrük Birliği FP5 (proje bazında katılım) 1999 Türkiye nin AB aday üyeliği resmi olarak kabul edildi FP6 (ortak üyeliğine tam katılım) FP/ (tam katılım) Bu rapor Türkiye nin araştırma ve geliştirme potansiyel ve değerlendirmesini bilimsel ve teknolojik olarak sunar ve AB-15, AB-27 ve OECD ülkeleri ile Eurostat, Türkstat ve OECD ana istatistik göstergeleri ile mukayese etmektedir. Bu rapor aynı zamanda Türkiye nin bilim ve teknoloji alanındaki yerini Avrupa ve Dünya ile değerlendirir. Bu rapor sekiz bölümden oluşmaktadır: Bölüm 1: Küresel bilim, teknoloji ve sanayi görünümü, Bölüm 2: Ar&Ge yatırımı, Bölüm 3: Bilgi çalışanlarını gözlemleme, Bölüm 4: Verimlilik ve rekabetçilik, Bölüm 5: Türkiye nin AB müktesebatına uyumu, Bölüm 6: Gelişme Raporu değerlendirmesi, Bölüm 7: Türkiye ne yapmalıdır? Bölüm 8: Tavsiyeler ve sonuçlar. 3

4 BİLİM, TEKNOLOJİ ve YARATICILIK (BTY) GÖSTERGELERİ BÖLÜM BİR KÜRESEL BİLİM, TEKNOLOJİ ve SANAYİNİN GÖRÜNÜMÜ UYGULAMAYA DÖNÜŞMEYEN BİLİM DOĞRU İLE YANLIŞ ARASINDADIR El Cezeri (13.yy) 4

5 II..KÜRESEL BİLİM - TEKNOLOJİ (B&T) ve SANAYİ GÖRÜNÜMÜ Bilim, teknoloji ve yaratıcılığa yatırım güçlü ekonomik büyümeye neden olur. Yakın zamana kadar, küresel şartlar yatırım faaliyetleri için uygundu. OECD ülkelerinin Ar&Ge yatırımları 1996 da 468 milyar dolardan 2006 da 818 milyar dolara çıkmıştır. Ar&Ge ye yapılan harcama 1996 ve 2001 yılları arasında yıllık gerçek fiyatlarla %4.6 artmıştır. Fakat 2001 ve 2006 yılları arasında yıllık %2.5 büyümeye gerilemiştir. Gelecekteki yatırımlar iş dünyasının harcamalarına bağlı olacaktır ABD bütçe harcama yaklaşımlarına göre Ar&Ge için 1995 yılı fiyatlarıyla 90 milyar dolardan fazla harcama yapılacaktır. AB de harcama miktarı hemen hemen 1995 fiyatlarıyla 65 milyar dolar iken Japonya da 20 milyar marka erişmemektedir (Eurostat, Science, Technology and Innovation in Europe, 2008) yılında ABD 344 milyar dolar ile dünya Ar&Ge yatırım lideri iken onun küresel Ar&Ge deki payı iş dünyasının Ar&Ge harcama zayıflığından düşmektedir. AB- 27 nin payı da azalmaktadır. Avrupa nın Ar&Ge amacı Lizbon ve Barselona Konseyinin belirlediği gibi 2010 yılında GSYİH nın en az %3 ü ve özel sektörün (ÖS) bunun üçte ikisini (yani %2) karşılamasıdır. AB-27 nin Ar&Ge yoğunluğu 2006 yılında %1.84 tür. AB-27 nin Ar&Ge yoğunluğu sadece uluslar arası rakipleri Japonya (%3.33) ve ABD den (%2.62) az olması değil aynı zamanda Lizbon Stratejisiyle belirlenen %3 hedefinden de düşüktür. Çin in Ar&Ge yoğunluğu GSYİH sının %1.34 üdür. Ancak Çin in Ar&Ge yoğunluğu hızla artarken, AB- 27 nin Ar&Ge yoğunluğu biraz düşmüştür (%0.22). Avrupa ülkelerinden sadece ikisi (İsveç (%3.86)) ve Finlandiya (53.48) AB nin %3 lük hedefini aşabilmiştir. Dört AB üyesi ülke (Almanya, Danimarka, Avusturya ve Fransa) %2 den yüksek Ar&Ge yoğunluğuna sahip olurken, diğer tüm AB üyeleri bu eşik değerden düşüktür. Ayrıca 12 üye devletin Ar&Ge yoğunluğu %1 in altındadır. Ar&Ge yoğunluğu, Ar&Ge harcamasının GSYİH oranı ile de ölçülebilir yılında İsrail %4.9, İsveç %4.3, Finlandiya %3.5, Japonya ve İzlanda %3.1 Ar&Ge/GSYİH oranına sahiptir. ABD dünyada 5. sıradadır. Rusya nın Ar&Ge/GSYİH oranı %1.3 den fazladır. Bu yüzden iyi ekonomik gelişme ve zenginlik için Ar&Ge/GSYİH oranı %1.5 dan fazla olmalıdır. AB nin bu konudaki hedefi %3 tür. II.1. Bazı OECD Üyesi Olmayan Ülkeler Önemli Ar&Ge Harcayışı Olmaktadır Ar&Ge nin küresel dağılımı değişmektedir. Çin in 2006 da Ar&Ge ye milli gelirden ayırdığı pay 86.8 milyar dolara ulaşmıştır den 2006 ya yıllık %19 artış olmuştur. G. Afrika da 1997 de Ar&Ge yatırımı 1.6 milyar dolardan 2005 de 3.7 milyar dolara çıkmıştır. Rusya 1996 da 9 milyar dolardan 2006 da 20 milyar dolara, Hindistan ise 2004 de 23.7 milyar dolara çıkmıştır. Sonuç olarak OECD üyesi olmayan ekonomiler dünyanın Ar&Ge harcamaları içindeki payını 1996 da %11.7 den 2005 de %18.4 e artırmıştır. Küresel ekonomide bu ülkelerin ağırlığının artası Çin de olduğu gibi Ar&Ge yoğunluğunun artmasından kaynaklanmaktadır de toplam Ar&Ge harcamalarının üç ana OECD bölgesindeki küresel payları ABD de %35, AB-27 de %24 ve Japonya da %14 tür. Japonya 2000 yılından beri küresel payını sürdürürken, ABD ise iş dünyasının Ar&Ge harcamalarındaki çok yavaş büyümeden %3 gerilemiştir. AB nin payıda %2 azalmıştır (Şekil 1). 5

6 arasında toplam Ar&Ge nin küresel payının değerlendirilmesi arasında toplam Ar&Ge nin küresel payının değişimi (%) ABD Çin Çin EU-27 Rusya Fed. Japonya Hindistan Hindistan Brezilya Çin Brezilya G.Afrika Şekil 1. Ana OECD bölgeleri ve seçilen OECD üyesi olmayan ekonomilerde küresel Ar&Ge eğilimleri. II.2. İş Dünyası Ar&Ge Hızının Büyümesi Yavaşlasa da Hala Pozitiftir Birçok OECD ülkesinde iş dünyası/özel sektör Ar&Ge nin çoğunu yapmaktadır. Bu yatırım son onlarca yıldır artmaktadır, ancak 2001 den sonra büyüme hızı oldukça yavaşlamıştır. AB- 27 ülkelerinde, özel sektörün Ar&Ge yoğunluğu 1996 ve 2006 yılları arasındaki çok az artmıştır (GSYİH nın %1.11 i). Bu yüzden, AB nin 2010 özel sektör Ar&Ge hedefi olan GSYİH nın % 2 si karşılanamayacaktır. ABD de 2000 yılında %2.05 olan özel sektör Ar&Ge payı 2006 da %1.84 e düşmüşken Japonya da 2.62 ye çıkmıştır. Çin de özel sektörün Ar&Ge payı 2000 yılından beri hızla artmakta olup 2006 da %1.02 yi, AB-27 değerini, yakalamıştır. II.3. Ar&Ge nin Uluslar arası Olması Yayılmaktadır Ar&Ge nin artan payı yurt dışından (özel sektör, kamu enstitüleri ve uluslar arası organizasyonlar) kaynaklanır. Birçok OECD ülkesinde, yabancı özel sektörün payı artmaktadır. Bu ya yerel Ar&Ge firması satın alınarak ya da yeni bir yan kuruluş kurarak yapılmaktadır. II.4. Patent ve Bilimsel Yayın Arttı Son yıllarda birçok ülkede patent ve bilimsel yayın artmıştır. ABD üçlü patent ailesi (ABD, Japonya ve AB de ortak patentte başvurulmuş) başvurusunda en büyük paya sahiptir. Ancak Bunun AB-27 deki payı düşmektedir. Aynı zamanda, Asya ekonomilerinden kaynaklanan patent aileleri payı 1995 den 2005 e çok düşük düzeylerden çok yüksek değerlere artmıştır. Bilimsel makale yayını da artmıştır. Ancak yayınlar birkaç ülkede yoğunlaşmıştır. OECD ülkeleri toplam yayının %81 inden fazlasını yapmaktadır. Gelişen ekonomilerde bilimsel kapasite çok fazla artmaktadır (Şekil 2). 6

7 yıllarında üçlü patent ailesinin küresel payı (%) yıllarında bilimsel yayınların küresel payı (%) ABD Rusya Fed. Çin EU-27 Brezilya G. Afrika Brezilya Hindistan Japonya Çin Hindistan Rusya Fed. Şekil 2. Ana OECD ve seçilmiş OECD üyesi olmayan ülkelerde patent ve bilimsel yayınların küresel payı. II.5. İnsan Kaynaklarına olan Talep Artmaktadır Birçok ülkenin artan bilgi yoğunluğu yüksek nitelikli çalışanlara artan ihtiyacı ifade etmekedir. OECD bölgesinde insan kaynaklarının bilim ve teknoloji alanında istihdamı genel istihdamdan daha hızlı büyümektedir. Yabancı ülke doğumlu beyin göçerleri birçok OECD ülkesinde personel olarak istihdam edilmektedir. Çin ve Hindistan gibi ana insan kaynağı sağlayan ülkelerde istihdam olanaklarının artışı yüksek nitelikli kişiler için küresel pazarda rekabeti artırmaktadır (Şekil 3). Yabancı doğumlu nitelikli istihdam en çok Avustralya, Kanada, Lüksemburg ve ABD dedir. Birçok ülkede bilim ve teknoloji insan kaynaklarının hareketliliği ve uluslararasılığı artışa devam edecektir. Aynı zamanda, yeteneklileri kendi ülkelerine çekmek için uluslar arası yarış artan şekilde devam edecektir. 7

8 Nitelikli Yabancılar Yüksek nitelikli yabancıların geçen sene istihdam payı (%). Avrupa üye ülkelerinde 1996 da istihdam edilen yüksek nitelikli yabancı payları (%) Şekil 3. AB ve AB ülkesi olmayan bazı ülkelerde yüksek nitelikli yabancı istihdamının payı. III. TÜRKİYE NİN ARAŞTIRMA & GELİŞTİRME GELECEĞİNİN ÖNEMLİ NOKTALARI Son yıllarda ekonomik büyüme iyileşmektedir, ancak OECD ülkeleriyle olan gelir açığı hala fazladır. Serbest ekonomi büyürken, Türkiye nin ana ekonomik sektörleri tarım, tekstil, hazır giyim, makine, demir-çelik, turizm, ağaç ürünleri, kâğıt ve taşıma araçları düşük ücretli pazar payını ele geçirmeye çalışan rakiplerin (Çin, Hindistan, Mısır vs) baskısı altındadır. Bu sektörlerde üretim ve yenilikçiliği sürdürmek rekabet ve modernizasyon süreçlerini devam edebilmek için direk yabancı yatırımcı çekmek için hayatidir yılında Türkiye GSYİH sının %0.76 sını Ar&Ge için harcamıştır. Özel sektörün Ar&Ge harcamaları içindeki payı %0.28 dir. Özel sektörün Ar&Ge harcamaları zamanla artarak 2006 da %36 ya çıkmıştır. Türkiye Ar&Ge için direk yabancı yatırım çok az almaktadır buda yabancı teknoloji ve fikirlerden yararlanma kabiliyetini sınırlamaktadır. Her ne kadar, birincil ve ikincil öğretimdeki performansı ortalamanın altında olsa da, Türkiye küçük fakat yüksek-kaliteli Bilim ve Mühendislik (B&M) mezunları ve yüksek öğretim sektöründe çalışan araştırmacılar yetiştirme geçmişine sahiptir yılında ve 2006 yılında araştırmacı ülkede bulunmaktadır. Fakat bu hala AB ortalamalarının altındadır. Bilim ve mühendislik mezunları 2005 yılında Yüksek Okullardan mezun olanların %20 sini teşkil eder. Türkiye daha az Ph.D öğrencisini kendi ülkesinde yetiştirirken birçoğunu yurt dışına ileri çalışmalar için göndermektedir. Türkiye net teknoloji ithalatçısı bir ülkedir. Türkiye deki patent başvurularının çoğu yabancı firmalar veya ortak keşiflerdir. Yerli firmalar toplam başvurunun yaklaşık onda birini yapmaktadır yılında üçlü patent ailesi başvurusunda Türkiye nin payı milyon nüfus başına 0.4 tür. Ancak bu 1995 yılından sonra önemli artış göstermiştir. Hükümetin 9. Kalkınma Planı, Ar&Ge harcamalarını teşvik etmekte, araştırma altyapısını geliştirmekte ve Üniversite-Sanayi işbirliğini Teknoloji Geliştirme Zonlarındaki kümelendirmeler ile desteklemektedir. Ulusal Bilim, Teknoloji ve Yaratıcılık Stratejisi 2013 için iki ana hedef koymuştur: Ar&Ge yoğunluğu %2 ye ve tam-zamanlı eşdeğer araştırmacı sayısını 8

9 e çıkarılacaktır. Bilim ve Teknoloji Politika Eylem Planının ( ) rolü bu amaçlara ve hedeflere ulaşmayı sağlamaktır. KOBİ Strateji ve Eylem Planı ( ) KOBİ leri kuluçka merkezleri ve eğitimle kalkındırmak için bilgiye küresel tedarikçiler ve Türk Üniversiteleriyle işbirliği canlandırılarak sağlanacak tedbirleri almıştır. Ulusal teknoloji platformu Ar&Ge ve sanayinin yenilik kapasitesini artırmak için kurulmuştur. En yüksek ihracat yapan beş platform (elektrik/elektronik, metal, tekstil, deniz bilimleri ve otomobil) ve en fazla ithalat yapılan iki platform (enerji ve eczacılık) kurulmuştur. Bu platformlar uzun vadeli araştırma hedeflerinin belirler, stratejik araştırma planlarını hazırlar ve planların yol haritalarını çizer. Şekil 4 Türkiye nin OECD ülkeleriyle bilim ve yaratıcılık profilini karşılaştırmaktadır. Türkiye üç gösterge de (AAGR patenleri , özel sektör fonlu yüksek öğretim ve devlet Ar&Ge harcamaları ve yabancı yardımcı-kâşifli patentler) OECD ortalamasından daha iyi, bir göstergede (Bilim ve Mühendislik derecelerinin tüm dereceler içinde % desi) eşit ve sekiz göstergede daha kötüdür. Türkiye nin bilim ve yaratıcılık profili Toplam istihdamda üniversite mezun oranı ortalama Ar&Ge yoğunluğu Tüm yeni dereceler içinde B&M dereceleri sayısı Özel sektörce desteklenen Ar&Ge, % GSYİH 1000 istihdama başına araştırmacı Sanayice desteklenen Ar&Ge, % GSYİH Yurt dışı destekli Ar&Ge % si Milyon nüfus başına üçlü patent Yabancı kâşifli patentler İş dünyasının YES&GOV da desteklediği Ar&Ge AAGR patent Milyon nüfus başına yayın Şekil 4. Türkiye nin OECD ortalamasıyla bilim ve yaratıcılık profillerinin karşılaştırması. 9

10 BİLİM, TEKNOLOJİ ve YARATCILIK (BTY) GÖSTERGELERİ BÖLÜM İKİ ARAŞTIRMA ve GELİŞTİRME (Ar&Ge) YATIRIMLARI Temel ekonomik kaynaklar üretimin ana unsuru sermaye, doğal kaynaklar veya emek olmayıp bilgidir ve bilgi olacaktır. Peter Drucker 10

11 IV. AR&GE YE DEVLET BÜTÇE TAHSİSİ Devletin Ar&Ge ye ayırdığı bütçe tahsisatı Ar&Ge ye yapılan harcama yoluyla ölçülebilir. Diğer bir değişle devletlerin kamu Ar&Ge fonlarına ne öncelik verdiği ile anlaşılır. Veri hem güncel hem de kapital harcamaları içerir. Bu harcamalar sadece kamu kurumlarındaki devletfinansmanlı Ar&Ge yi değil aynı zamanda devlet finansmanlı özel sektör, özel kar amacı gütmeyen ve yüksek eğitim sektörlerinin Ar&Ge harcamalarıyla birlikte yurtdışı harcamalarını da kapsar. Bu rapordaki veriler 1997 ve 2006 yılları arasındaki verilerdir. Burada sunulan veriler Eurostat ın Aralık 2008 veri tabanından alınmıştır. IV.1. Sektörel Olarak Araştırma ve Geliştirme Harcamaları Araştırma ve deneysel gelişme, insanın bilgi, kültür ve toplumsal bilgi birikimini artırmak ve bu bilgi birikimi ile yeni uygulamalar tasarlamak için sistematik olarak yaptığı yaratıcı çalışmalardan oluşur. Ar&Ge harcamaları GSYİH nın % desi, yani Ar&Ge yoğunluğu olarak tanımlanabilir. Ar&Ge harcamaları devlet sektöründe (DEV), özel sektörde (ÖS), Yüksek Eğitim Sektöründe (YES) belirli bir dönemde fon kaynağına bakmaksızın ülke sınırları içinde Ar&Ge ye yapılan tüm harcamaları içerir. Türkiye için özel kar amacı gütmeyen sektör verileri olmadığından bu rapora ilave edilmemiştir. Ar&Ge Yoğunluğu: AB-27 ülkelerinde 2005 de GSYİH dan Ar&Ge ye ayrılan pay %1.17 dir. Tablo 1, yılları arasında tüm sektörler, özel sektör, devlet ve yüksek öğretim sektörlerinin Ar&Ge harcamalarını göstermektedir. Tüm sektörler Ar&Ge harcamaları AB-27 ülkeleri için %1.78 ile %1.87 arasında AB-15 ülkeleri için %1.83 ile %1.93 arasında değişmiştir. Tüm sektörler Türkiye Ar&Ge harcamaları %0.37 ile %0.59 arasında değişmiştir yılında AB-27 ülkeleri için Ar&Ge harcamaları 3.17 kez ve AB-15 ülkeleri için 3.29 kez Türkiye nin Ar&Ge harcamalarından fazla olmuştur. Türkiye tüm sektörlerde 29 AB ülkesi içinde 23. sırada yer alabilmiştir. Bulgaristan, Kıbrıs Rum Kesimi, Polonya, Slovakya, Yunanistan ve İrlanda Türkiye den daha düşük Ar&Ge yoğunluğuna sahiptir. Türkiye 33 AB ülkesi içinde özel sektör Ar&Ge harcamalarında 29. sıradadır. Devlet sektörü Ar&Ge harcamalarında ülkemiz 32 AB ülkesi içinde 31. ve yüksek öğretim sektörünün Ar&Ge harcama sıralamasında ise 30 AB ülkesi içinde 18. sıradadır. Türkiye de Ar&Ge fon kaynakların sıralamasında yüksek eğitim sektörü ana finansman kaynağı durumundadır yılında AB-27 ülkelerinde özel sektörün Ar&Ge harcamaları payı %64, devlet sektörünün %13 ve yüksek öğretim sektörünün %22 olmuştur. Aynı dönemde Türkiye nin Ar&Ge harcama payları özel sektörde %36, devlet sektöründe %12 ve yüksek öğretim sektöründe ise %52 olmuştur. Avrupa da, araştırma başlıca özel sektör tarafından finanse edilirken, Türkiye de genellikle yüksek öğretim sektörü tarafından (genel üniversite fonları) finanse edilmektedir. Genel Üniversite Fonları tarafından finanse edilen araştırma Türkiye nin sosya-ekonomik hedeflerindendir den sonra hem AB hemde Türkiye Ar&Ge bütçelerine önemli artış yapamamışlardır. Avrupa Birliği üye devletlerinin çoğunda özel sektör Ar&Ge harcamalarının çoğunu yapmaktadır. YES ve DEV, Bulgaristan, Polonya, Türkiye, Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi, Lituanya ve Portekiz de ana Ar&Ge finansörüdür yılında AB-27 ülkeleri toplam olarak Ar&Ge ye cari fiyatlarla 81 milyar Euro harcamışlardır. Beş üye ülkeden Almanya 17.2 milyar Euro, Fransa 16 milyar Euro, İngiltere 13 milyar Euro, İtalya 10.3 milyar Euro ve İspanya 7.7 milyar Euro harcayarak toplam harcamaların %80 nini yapmışlardır. Geriye kalan 22 üye devlet toplam 17.2 milyar Euro harcamıştır yılında 11

12 genel üniversite fonları, yöneltilmemiş ve savunma araştırmaları Avrupa sosya-ekonomik Ar&Ge bütçe amaçlarındadır. Tablo 1. Ar&Ge Yoğunluğunun Sektörel Dağılımı. TÜM SEKTÖRLER AB AB ABD 2.68 Japonya 3.18 TÜRKİYE Türkiye nin 2006 Sırası: 23/29 (Türkiye Bulgaristan, Kıbrıs Rum Kesimi, Polonya, Slovakya, Yunanistan ve İrlanda dan daha iyi). AB-27 de 2010 Lizbon Stratejisi ve Barselona Hedefi: 3% ÖZEL SEKTÖR (ÖS) AB AB TÜRKİYE Türkiye nin 2006 Sırası: 29/33 (Türkiye Bulgaristan, Kıbrıs Rum Kesimi, Polonya ve Slovakya dan daha iyi) AB-27 de 2010 Lizbon Stratejisi ve Barselona Hedefi: 2% DEVLET SEKTÖRÜ (DEV) AB AB TÜRKİYE Türkiye nin 2006 Sırası: 31/32 (Türkiye, Malta dan daha iyi) YÜKSEK EĞİTİM SEKTÖRÜ (YES) AB AB TÜRKİYE Türkiye nin 2006 Sırası: 18/30 (Türkiye Bulgaristan, Çek Cum., Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi, Latviya, Lüksemburg, Macaristan, Malta, Polonya, Romanya, Slovakya ve Slovenya dan daha iyi) Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) 28 Şubat 2008 tarihli ve 31 nolu Bültenine göre 2006 yılında Türkiye nin Ar&Ge yoğunluğu önceki GSYİH ile %0.76 ve revize edilmiş GSYİH ile %0.71 dir (Şekil 5). Bu değerler Eurostat ın %0.58 değerlerinden fazladır. Türkiye 2006 yılında Ar&Ge için yaklaşık 4.4 milyar TL harcamıştır. Satın alma gücüne göre, 2006 yılında Ar&Ge harcaması 4.88 milyar TL olmuştur. Türkiye OECD ülkeleri içinde 23. sırada yer almaktadır. Şekil 6, 2000 yılından sonra milyon TL olarak Ar&Ge harcamalarının kaynaklarının dağılımını göstermektedir yılında sanayi 3100, devlet 3012 ve diğer kaynaklar 254 milyon TL kaynak sağlamıştır. Yurt dışı kaynakları ihmal edilebilir. 12

13 Şekil dan sonra önceki ve revize GSYİH ile toplam Ar&Ge harcamaları. Şekil ve 2007 yılları arasında Türkiye de toplam Ar&Ge harcamalarının kaynaklarına göre dağılımı. Şekil 7, 1990 ve 2007 yılları arasında Türkiye de toplam Ar&Ge harcamalarının yüzde değişimini göstermektedir. Devlet kaynaklarında önemli düşüş olurken 2003 ten sonra sanayi kaynaklarında artış olmuştur yılında devletin katkısı %8.4 iken sanayinin katkısı %47.1 ve diğer ulusal kaynakların katkısı %4 ve yurt dışı katkı %0.5 olmuştur. Şekil 8 toplam Ar&Ge harcamalarının 2000 ve 2007 yılları arasında 2008 sabit fiyatlarıyla sektörel performansını TL olarak göstermektedir yılından sonra, Ar&Ge harcamalarında YES, ÖS ve DEV de artma eğilimi olmuştur yılında, YES 3083, ÖS 640 ve DEV 675 milyon TL Ar&Ge için harcanmıştır. Şekil 9 toplam Ar&Ge harcama yüzdelerini 1990 ve 2007 yılları arasında sektörel performans yüzdelerine göre göstermektedir. Türkiye de toplam Ar&Ge harcamaları YES, ÖS ve DEV sıralamasında olmaktadır yılından sonra, YES te bir 13

14 azalma ve ÖS Ar&Ge harcamalarında artma olmuştur yılında, YES %48.2, ÖS %41.3 ve DEV %10.6 devlet Ar&Ge harcamalarından pay almıştır. Şekil 7. Toplam Ar&Ge harcamalarının 1990 sonrası yüzde kaynak dağılımları ve 2006 periyotları arasında, Türkiye Ar&Ge harcama artışında dünyada Çin, Arjantin ve Romanya nın ardından yedinci sırada yer almıştır. OECD Factbook 2008 ya göre, 2006 yılında Ar&Ge harcamalarına göre 35 ülkeyi sıralamıştır (Şekil 10). Ülkeler içinde en düşük değer %0.49 (Slovak Cumhuriyeti) ile en yüksek değer %3.82 (İsveç) arasında değişmektedir. Türkiye %0.79 değeri ile 35 ülke içinde 30. sırada yer almıştır. AB-27 ortalaması %1.74 ve OECD ortalaması %2.25 dir. Şekil den sonra Türkiye de toplam Ar&Ge harcamalarının sektörel performansı. 14

15 Şekil ve 2007 yılları arasında Türkiye de toplam Ar&Ge harcamalarının yüzde sektörel dağılım performansı Ar&Ge Yoğunluğu Şekil 10. OECD ülkelerinin Ar&Ge harcamalarının GSYİH içindeki yüzdeleri. IV.2. Toplam Yerli Ar&Ge Harcamalarının Kaynakları Ar&Ge aktiviteleri ekonomik gelişme, yaratıcılık ve büyüme için ana lokomotiftirler. Toplam yerli Ar&Ge harcamaları GSYİH nın yüzdesi olarak göstergeler ile ifade edilebilir. Toplam 15

16 yerli sanayi/özel sektör harcamaları, devlet harcamaları ve yurtdışı finansmanları gibi. Araştırma faaliyetlerinde birimler, organizasyonlar ve sektörler arasında önemli kaynak transferleri vardır. Araştırma fonlarının akışlarını takip etmek önemlidir. Tablo 2 toplam yerli Ar&Ge harcama fonlarının kaynaklarını göstermektedir ve 2006 yılları arasında AB de Ar&Ge harcamalarını %54-56 sı ve Türkiye de %41-46 sı özel sektörce desteklenmiştir. Aynı dönemde Ar&Ge harcamalarının AB de %34-37 si ve Türkiye de %48-54 ü devletçe desteklenmiştir. Ar&Ge harcamaların yabancı kaynaklardan desteklenmesi aynı dönemde AB de %7-9 arasında olurken Türkiye de %0.5-5 arasında olmuştur. Türkiye İstatistik Kurumuna göre 2007 yılında GSMH 897 milyar TL ve toplam yerli Ar&Ge harcaması 6399 milyon TL olmuştur. Ar&Ge harcamalarının 1998 taban yılına göre GSYİH içindeki payı revize GSYİH ile %0.71 dir. Şekil 11, 2000 ve 2007 yılları arasında Türkiye nin GSYİH ve toplam yerli Ar&Ge harcamalarını göstermektedir. GSYİH ve Ar&Ge harcamalarında 2001 yılından sonra artış eğilimi vardır. Kişi başına düşen Ar&Ge harcaması 1995 te 21 dolar iken 2007 de 93.2 dolara çıkmıştır yılından beri kişi başına düşen Ar&Ge harcamasında artış vardır (Şekil 12) de kişi başına düşen Ar&Ge harcaması AB-27 de 472, AB-15 de 570, ABD de 1093 ve Türkiye de 60.7 dolardır. Türkiye AB- 27 den 7 kez daha az kişi başına Ar&Ge harcaması yapmaktadır. Tablo 2. Sanayi, devlet ve yurt dışından finanse edilen toplam Ar&Ge harcamalarının yüzde dağılımları. ÖZEL SEKTÖR (ÖS) AB AB Çin 65.7 Japonya 74.8 ABD TÜRKİYE Türkiye nin 2005 Sırası: 16/30 (Türkiye Bulgaristan, Estonya, Yunanistan, İtalya, Kıbrıs Rum Kesimi, Latviya, Litvanya, Macaristan, Polonya, Portekiz, Romanya, Slovakya, İngiltere ve Hırvatistan). DEVLET SEKTÖRÜ (DEV) AB AB TÜRKİYE Türkiye nin 2005 Sırası: 10/29 YURT DIŞI AB AB TÜRKİYE Türkiye nin 2005 Sırası: 29/29 16

17 Şekil ve 2007 yılları arasında Türkiye nin GSYİH ve toplam yerli Ar&Ge harcamaları. Şekil yılları arasında kişi başına düşen Ar&Ge harcaması. Şekil 13, Türkiye, AB-27 ve OECD ortalama toplam Ar&Ge yüzde sektörel performanslarının karşılaştırmasını göstermektedir. OECD ülkelerinde Ar&Ge harcamaları en çok özel sektör tarafından yapılmaktadır. Özel sektörün katkısı Türkiye de en azdır. AB-27 de özel sektörün Ar&Ge ye katkısı OECD ortalamasına yakındır. Türkiye de Ar&Ge harcamalarında YES en fazla paya sahiptir. 17

18 Sektörel performansa göre Ar&Ge, 2006 Toplam Ar&Ge yüzdesi olarak Kar amacı gütmeyen YES DEV ÖS Şekil yılında Türkiye nin Ar&Ge sektör performanslarının AB-27 ve OECD ülke ortalamalarıyla mukayesesi. Ar&Ge Harcamalarının Hacmi: AB-27 ülkeleri 201, ABD de 251 ve Japonya da 120 milyar Euro yu Ar&Ge için harcamıştır. Yukarıda bahsedildiği gibi Ar&Ge harcamalarının çoğu özel sektörce yapılmıştır. Fakat bu durum Japonya da (%75), ABD de (%70) ve AB- 27 de (%64) daha önemlidir. AB-27 içinde Almanya, Fransa ve İngiltere AB-27 nin Ar&Ge harcamalarının üçte ikisini yapmıştır. Türkiye 2002 de 3 ve 2006 da 4.9 milyar ABD dolarını Ar&Ge için ayırmıştır. Türkiye 2006 da Dünyada 23. sırada ve %62 artış hızıyla yılları arasında Ar&Ge harcamalarında Dünyada 7. sırada yer almıştır. Şekil 14, 2000 yılından sonra Türkiye de direk kamu Ar&Ge ve yenilikçilik fonların kaynaklarını göstermektedir. Türkiye de hemen hemen 1300 milyon YTL direk kamu Ar&Ge harcaması ve yenilik fonları olarak TÜBİTAK; Üniversite Araştırma Proje Fonları (BAP), DPT, TTGV, Dış Ticaret Müsteşarlığı, KOSGEB ve Avrupa Birliği FP6 tarafından sağlanmıştır. Şekil yılından sonra Türkiye de direk kamu Ar&Ge ve yenilik fonlarının kaynaklarına göre değişimi. 18

19 Şekil 15, 2000 yılından sonra güncel ve 2005 sabit fiyatlarıyla direk Ar&Ge ve yenilikçilik fonları milyon YTL olarak gösterilmiştir. Tahmini 2007 fonları güncel fiyatlarıyla 1259 milyon YTL ve 2005 sabit fiyatlarıyla 1137 milyon YTL dir. Şekil 16, Türkiye de toplam ve direk kamu Ar&Ge fonlarını 2003 ve 2007 yılları arasında göstermektedir. Toplam Ar&Ge harcamalarında önemli bir artış olurken, direk kamu fonlarında küçük bir düşme vardır de direk kamu Ar&Ge fonu 1134 milyon YTL ve toplam Ar&Ge harcaması 6399 milyon YTL olmuştur. Şekil 15. Direk kamu Ar&Ge ve yaratıcılık fonlarının 2005 sabit ve güncel fiyatlarla değişimi. Şekil ve 2007 yılları arasına toplam Ar&Ge ve direk kamu Ar&Ge fonlarının 2008 sabit fiyatlarıyla değişimi. 19

20 Yüksek Eğitimin (YE) Fonları: Yüksek öğretimde, sürükleyici kuvvetler tekrar formüle edilmelidir: Demokratikleşme/Yüksek eğitimin kitleselleşmesi, Bilgi ekonomisinin yükselmesi, Küreselleşme, Rekabetçilik. Yüksek eğitim için GSYİH dan ayrılan pay Türkiye de %1 iken ABD de %2.7 ve AB de %1.1 dir. Türkiye de öğrenci başına 3500 dolar harcanırken, OECD ülkeleri ortalaması dolar ve ABD ortalaması dolardır (Tablo 3). Tablo 3. Yüksek Eğitime Ayrılan Finansal Kaynak Mukayesesi. Yüksek Eğitime Ayrılan Finansal Kaynak ABD 2.7% GSYİH AB 1.1% Kanada 2.5% Kore 2.5% Yüksek Eğitime Ayrılan Kişi Başına Finansal Kaynak OECD > ABD $ ABD > Türkiye Türkiye 1.0% Türkiye de yüksek öğretimde bilimsel makale artışı tüm Dünyadaki gibi araştırıcı sayısıyla birlikte artmaktadır. Şekil 17, yılları arasında yüksek eğitim fonlarının artışını göstermektedir. Bu göstergeler artarken, bilimsel alanlar arasında önemli farklar bulunmaktadır. Şekil 18, 2006 yılında Scopus daki Türk araştırmacıların araştırma konu dağılımını gösterir ve yayınlarda hayat bilimleri araştırmalarının en fazla olduğu görülmektedir. Fakat bu önemli katkı fiziksel ve matematiksel bilimlerle yapılmaktadır. Yüksek eğitim kaynağı (m $) YIL Şekil yılları arasında Türkiye de Yüksek Eğitim Fonları (Kaynak: OECD). 20

5.1. Ulusal Bilim ve Teknoloji Sistemi Performans Göstergeleri [2005/3]

5.1. Ulusal Bilim ve Teknoloji Sistemi Performans Göstergeleri [2005/3] Ek Karar 5.1. Ulusal Bilim ve Teknoloji Sistemi Performans Göstergeleri [2005/3] KARAR NO Y 2005/3 Ulusal Bilim ve Teknoloji Sistemi Performans Göstergeleri Ülkemizin bilim ve teknoloji performansı, aşağıdaki

Detaylı

KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI MERKEZİ

KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI MERKEZİ Yükseköğretim Sisteminin Uluslararasılaşması Çerçevesinde Türk Üniversitelerinin Uluslararası Öğrenciler İçin Çekim Merkezi Haline Getirilmesi Araştırma Projesi KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI

Detaylı

Türkiye deki Ar-Ge Faaliyetlerinde Son Durum

Türkiye deki Ar-Ge Faaliyetlerinde Son Durum Türkiye deki Ar-Ge Faaliyetlerinde Son Durum Makina Mühendisi Hasan ACÜL Türkiye Ġstatistik Kurumu (TÜĠK), 13 Kasım 2008 tarihinde yayınladığı 2007 Yılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetleri Araştırması

Detaylı

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4.

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. Ülkelerin Büyüme Oranı 5. Ülkelerin Kişi Başına Gayri Safi Yurtiçi

Detaylı

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4.

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. Ülkelerin Büyüme Oranı 5. Ülkelerin Kişi Başına Gayri Safi Yurtiçi

Detaylı

AVRUPA TİCARİ ARAÇ SEKTÖR ANALİZİ

AVRUPA TİCARİ ARAÇ SEKTÖR ANALİZİ AVRUPA TİCARİ ARAÇ SEKTÖR ANALİZİ 30 Mart 2016 Pazar 2016 yılı Ocak-Şubat döneminde AB ve EFTA ülkeleri toplamına göre ticari araç pazarı, 2015 yılındaki pozitif performansını sürdürdü ve yüzde 15 artış

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ OTOMOTİV SEKTÖRÜ

AVRUPA BİRLİĞİ OTOMOTİV SEKTÖRÜ İZMİR TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ OTOMOTİV SEKTÖRÜ Dilara SÜLÜN DIŞ EKONOMİK İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AB MASASI ŞEFİ (TD) Mayıs 2006 AB OTOMOTİV SEKTÖRÜ AB, dünya otomotiv pazarının %35'ine sahiptir. Otomobil

Detaylı

AVRUPA TİCARİ ARAÇ SEKTÖR ANALİZİ

AVRUPA TİCARİ ARAÇ SEKTÖR ANALİZİ AVRUPA TİCARİ ARAÇ SEKTÖR ANALİZİ 3 Ocak 2017 Pazar 2016 yılı Kasım ayında AB ve EFTA ülkeleri toplamına göre ticari araç pazarı 2015 yılı aynı ayına göre yüzde 12,8 artış göstererek 211 bin adet seviyesinde

Detaylı

AVRUPA OTOMOTİV PAZARI 2014 YILI OCAK AYINDA %5 ARTTI.

AVRUPA OTOMOTİV PAZARI 2014 YILI OCAK AYINDA %5 ARTTI. 28 Şubat 2014 BASIN BÜLTENİ AVRUPA OTOMOTİV PAZARI 2014 YILI OCAK AYINDA %5 ARTTI. AB (28) ve EFTA ülkeleri toplamına göre otomotiv pazarı 2014 yılı Ocak ayında 2013 yılı aynı ayına göre %5 büyüdü ve toplam

Detaylı

Türkiye de Bankacılık Sektörü 2009-2013 Aralık

Türkiye de Bankacılık Sektörü 2009-2013 Aralık Türkiye de Bankacılık Sektörü 2009-2013 Aralık Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Türkiye İstatistik Kurumu, Sermaye Piyasası Kurumu, Bankalararası

Detaylı

Avrupa Ve Türkiye Araç Pazarı Değerlendirmesi (2013/2014 Şubat)

Avrupa Ve Türkiye Araç Pazarı Değerlendirmesi (2013/2014 Şubat) Rapor No: 1/ Avrupa Ve Türkiye Araç Pazarı Değerlendirmesi (13/1 Şubat) Şubat 1 OSD OICA Üyesidir OSD is a Member of OICA 1. Otomobil Pazarı AB (7) ve EFTA ülkelerinde otomobil pazarı 13 yılı Şubat ayında

Detaylı

Cumhuriyet Halk Partisi

Cumhuriyet Halk Partisi 1 Genel Başkan Yardımcısı Umut Oran: Türkiye ile AB arasındaki gelir uçurumu azalmadı arttı Tarih : 14.12.2012 2011 DE HIZLI KALKINMA MASALINA ULUSLARARASI YALANLAMA TÜİK, EUROSTAT ve OECD işbirliğiyle

Detaylı

Türkiye de Bankacılık Sektörü 1960-2013

Türkiye de Bankacılık Sektörü 1960-2013 Türkiye de Bankacılık Sektörü 196-213 Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Türkiye İstatistik Kurumu, Sermaye Piyasası Kurumu, Bankalararası Kart Merkezi,

Detaylı

Türkiye de Bankacılık Sektörü Eylül

Türkiye de Bankacılık Sektörü Eylül Türkiye de Bankacılık Sektörü 2012-2016 Eylül Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Türkiye İstatistik Kurumu, Sermaye Piyasası Kurumu, Bankalararası

Detaylı

ARTEV ENTELEKTÜEL VARLIK YÖNETİMİ İSTANBUL SANAYİ ODASI SUNUMU 30 MART 2012

ARTEV ENTELEKTÜEL VARLIK YÖNETİMİ İSTANBUL SANAYİ ODASI SUNUMU 30 MART 2012 ARTEV ENTELEKTÜEL VARLIK YÖNETİMİ İSTANBUL SANAYİ ODASI SUNUMU 30 MART 2012 İçerik Entelektüel Varlık Yönetimi Avrupa İnovasyon Değerlemesi İstanbul Sanayi Odası - Genel Bilgiler Avrupa İşletmeler Ağı

Detaylı

Avrupa Birliği ve Türkiye Yerel Yönetimler Analizi

Avrupa Birliği ve Türkiye Yerel Yönetimler Analizi Büyükdere Cad. No. 106 34394 Esentepe - İstanbul AçıkDeniz Telefon Bankacılığı: 444 0 800 www.denizbank.com Avrupa Birliği ve Türkiye Yerel Yönetimler Analizi 2013 Mali Verileri DenizBank bir Sberbank

Detaylı

OECD Science, Technology and Industry: Scoreboard 2005. Özet

OECD Science, Technology and Industry: Scoreboard 2005. Özet OECD Science, Technology and Industry: Scoreboard 2005 Summary in Turkish OECD Bilim, Teknoloji ve Sanayi: 2005 Skor Levhası Türkçe Özet Özet Bilgi tabanlı bir ekonomiye doğru uzun vadeli eğilim devam

Detaylı

7. Çerçeve Programı Nedir?

7. Çerçeve Programı Nedir? 7. Çerçeve Programı Nedir? Aslı VURAL 7.ÇP Enerji ve Çevre Alanları Ulusal İrtibat Noktası TÜBİTAK AB ÇERÇEVE PROGRAMLARI ULUSAL KOORDİNASYON OFİSİ REW Fuarı 20 Haziran 2009, İstanbul, TÜYAP Avrupa Topluluğu

Detaylı

Bu nedenle çevre ve kalkınma konuları birlikte, dengeli ve sürdürülebilir bir şekilde ele alınmalıdır.

Bu nedenle çevre ve kalkınma konuları birlikte, dengeli ve sürdürülebilir bir şekilde ele alınmalıdır. 1992 yılına gelindiğinde çevresel endişelerin sürmekte olduğu ve daha geniş kapsamlı bir çalışma gereği ortaya çıkmıştır. En önemli tespit; Çevreye rağmen kalkınmanın sağlanamayacağı, kalkınmanın ihmal

Detaylı

Yeni kanun teklifi neden yeterli değildir?

Yeni kanun teklifi neden yeterli değildir? tepav Economic Policy Research Foundation of Turkey Yeni kanun teklifi neden yeterli değildir? Güven Sak 28 Şubat 2012 Çerçeve Ne yapmak istiyoruz? İnsan gücümüz dünyanın en büyük 10 uncu ekonomisi olma

Detaylı

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir Temel Ekonomik Göstergeler İzmir 2015 İzmir... İzmir çok yönlü üretim olanakları, zengin doğal kaynakları ve nitelikli yaşam kalitesini bir arada sunabilmesiyle hem Türkiye hem de dünya ölçeğinde öne çıkan

Detaylı

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ Hazırlayan ve Derleyen: Zehra N.ÖZBİLGİN Ar-Ge Şube Müdürlüğü Kasım 2012 DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİNDE ÜRETİM VE TÜKETİM yılında 9.546 milyon

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 8

HABER BÜLTENİ xx Sayı 8 HABER BÜLTENİ xx.06.2014 Sayı 8 Konya inşaat sektörü güven endeksi, geçen aya göre yükseldi: Mart 2014 ten beri düşmeye devam eden Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi, Mayıs 2014 te kısmen yükselerek -5

Detaylı

Türkiye de Bankacılık Sektörü

Türkiye de Bankacılık Sektörü Türkiye de Bankacılık Sektörü 196-214 Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Türkiye İstatistik Kurumu, Sermaye Piyasası Kurumu, Bankalararası Kart Merkezi,

Detaylı

5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101]

5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101] 5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101] KARAR ADI NO E 2011/101 Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri ĠLGĠLĠ DĠĞER KARARLA R T...... 2005/201 Ulusal Bilim ve Teknoloji Sisteminin

Detaylı

HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER. AB Liderleri Jean-Claude Juncker in AB Komisyonu Başkanı Olması İçin Uzlaştı

HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER. AB Liderleri Jean-Claude Juncker in AB Komisyonu Başkanı Olması İçin Uzlaştı SİYASİ GELİŞMELER HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER AB Liderleri 27 Haziran da Jean- Claude Juncker i AB Komisyon Başkan adayı olarak belirledi. Schulz yeniden AP Başkanı oldu. AB Liderleri Jean-Claude

Detaylı

TEKNOLOJİ EKONOMİ POLİTİKA - III TÜRKİYE DEKİ AR-GE VE YENİLİK FAALİYETLERİ

TEKNOLOJİ EKONOMİ POLİTİKA - III TÜRKİYE DEKİ AR-GE VE YENİLİK FAALİYETLERİ TEKNOLOJİ EKONOMİ POLİTİKA - III TÜRKİYE DEKİ AR-GE VE YENİLİK FAALİYETLERİ Musa Yaşar Bilimsel ve teknolojik faaliyetler, ülkelerin kalkınmasında büyük bir öneme sahip olup, ulusal gelirden bu tür faaliyetlere

Detaylı

BAKANLAR KURULU SUNUMU

BAKANLAR KURULU SUNUMU BAKANLAR KURULU SUNUMU Murat Çetinkaya Başkan 12 Aralık 2016 Ankara Sunum Planı Küresel Gelişmeler İktisadi Faaliyet Dış Denge Parasal ve Finansal Koşullar Enflasyon 2 Genel Değerlendirme Yılın üçüncü

Detaylı

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir Temel Ekonomik Göstergeler İzmir 2016 İzmir... İzmir çok yönlü üretim olanakları, zengin doğal kaynakları ve nitelikli yaşam kalitesini bir arada sunabilmesiyle hem Türkiye hem de dünya ölçeğinde öne çıkan

Detaylı

SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI

SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ Seramik sektörünün en

Detaylı

2013 Finansal Sonuçları

2013 Finansal Sonuçları 2013 Finansal Sonuçları Ajanda 2013 Yılı Gelişmeleri Haydar Yenigün Ford Motor Company ve Avrupa Pazarı Verileri William Periam Finansal Sonuçlar Oğuz Toprakoğlu Sorular & Cevaplar Sayfa 2 Haydar Yenigün

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVUSTURYA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 B.Ö. AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Avusturya Cumhuriyeti Yönetim Şekli

Detaylı

Türkiye de Bankacılık Sektörü 2009-2014 Mart

Türkiye de Bankacılık Sektörü 2009-2014 Mart Türkiye de Bankacılık Sektörü 2009-2014 Mart Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Türkiye İstatistik Kurumu, Sermaye Piyasası Kurumu, Bankalararası Kart

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM 2013 yılının ikinci çeyreğinde yüzde 2,8 oranında büyüyen ABD ekonomisi üçüncü çeyrekte yüzde 3,6 oranında büyümüştür. ABD de 6 Aralık 2013 te

Detaylı

Türkiye de Bankacılık Sektörü Mart

Türkiye de Bankacılık Sektörü Mart Türkiye de Bankacılık Sektörü 2007-2012 Mart Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Türkiye İstatistik Kurumu, Sermaye Piyasası Kurumu, Bankalararası Kart

Detaylı

Erkan ERDİL Bilim ve Teknoloji Politikaları Araştırma Merkezi ODTÜ-TEKPOL

Erkan ERDİL Bilim ve Teknoloji Politikaları Araştırma Merkezi ODTÜ-TEKPOL Erkan ERDİL Bilim ve Teknoloji Politikaları Araştırma Merkezi ODTÜ-TEKPOL Brezilya: Ülkeler arası gelir grubu sınıflandırmasına göre yüksek orta gelir grubunda yer almaktadır. 1960 ve 1970 lerdeki korumacı

Detaylı

HABER BÜLTENİ Sayı 22

HABER BÜLTENİ Sayı 22 HABER BÜLTENİ 04.08.2015 Sayı 22 Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi, Türkiye genelinden ve AB-28 den daha düşük: Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi, Temmuz 2015 te hem bir önceki aya hem de bir önceki

Detaylı

ARGE DESTEKLERİ Betül ASAN Pamukkale Üniversitesi Üniversite Sanayi İşbirliği Koordinatörlüğü

ARGE DESTEKLERİ Betül ASAN Pamukkale Üniversitesi Üniversite Sanayi İşbirliği Koordinatörlüğü ARGE DESTEKLERİ Betül ASAN Pamukkale Üniversitesi Üniversite Sanayi İşbirliği Koordinatörlüğü 28 Aralık 2009 DENİZLİ ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ KÜRESEL REKABETİN YOLU AR-GE Bilgi toplumunun yolu özel sektörün

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİNE ÜYE VE ADAY ÜLKELERDE TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER. (Kasım 2011) Ankara

AVRUPA BİRLİĞİNE ÜYE VE ADAY ÜLKELERDE TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER. (Kasım 2011) Ankara AVRUPA BİRLİĞİNE ÜYE VE ADAY ÜLKELERDE TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER (Kasım 2011) Ankara İÇİNDEKİLER NÜFUS VE İŞGÜCÜ PİYASASI TASARRUFLAR 1. Nüfus 28. Gayri Safi Ulusal Tasarruflar 2. İstihdam 29. Gayri

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 19

HABER BÜLTENİ xx Sayı 19 HABER BÜLTENİ xx.05.2015 Sayı 19 Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi, bir önceki aya göre değişmedi: Mart ayında düşen Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi, Nisan 2015 te bir önceki aya göre değişmedi. Geçen

Detaylı

Üniversite-Sanayi İşbirliği: Politika Kararları ve Uygulamalar. Yasemin ASLAN BTYP Daire Başkanı

Üniversite-Sanayi İşbirliği: Politika Kararları ve Uygulamalar. Yasemin ASLAN BTYP Daire Başkanı Üniversite-Sanayi İşbirliği: Politika Kararları ve Uygulamalar Yasemin ASLAN BTYP Daire Başkanı 8. ÜSİMP ULUSAL KONGRESİ 10 Haziran 2015 Ulusal Yenilik ve Girişimcilik Ekosistemi Üniversite-Sanayi İşbirliğinin

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü

Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü AVRUPA BİRLİĞİNEDİR? Hukuki olarak: Uluslar arası örgüt Fiili olarak: Bir uluslararası örgütten daha fazlası Devlet gibi hareket

Detaylı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı 1 DÜNYA ve TÜRKİYE POLİPROPİLEN ( PP ) DIŞ TİCARET ANALİZİ Barbaros Demirci ( Genel Müdür ) Neslihan Ergün ( Teknik Uzman Kimya Müh. ) PAGEV - PAGDER DÜNYA TOPLAM PP İTHALATI : Dünya toplam PP ithalatı

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ BÜLTENİ AB SERVİSİ SAYI:15 NİSAN 2004/2

AVRUPA BİRLİĞİ BÜLTENİ AB SERVİSİ SAYI:15 NİSAN 2004/2 Hazırlayan: Müge ÇAKAR İÇİNDEKİLER 1. AB- TÜRKİYE SON DAKİKA 1.1. AB-Türkiye İlişkileri nde Kıbrıs 2. AB den ÖNEMLİ BAŞLIKLAR 2.1. Avrupa Birliği nde Tarihi Genişleme AVRUPA BİRLİĞİ BÜLTENİ AB SERVİSİ

Detaylı

TÜBİTAK TEYDEB. Ar-Ge ve Yenilik Destek Programları

TÜBİTAK TEYDEB. Ar-Ge ve Yenilik Destek Programları TÜBİTAK TEYDEB Ar-Ge ve Yenilik Destek Programları 2 TEYDEB - Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı Kuruluş Amacı Ülkemiz özel sektör kuruluşlarının araştırma-teknoloji geliştirme ve yenilik

Detaylı

Teknoloji Transferinde Sınai Mülkiyet Haklarının Rolü - Türkiye Örneği

Teknoloji Transferinde Sınai Mülkiyet Haklarının Rolü - Türkiye Örneği UNECE & TPE Çalıştayı Teknoloji Transferinde Sınai Mülkiyet Haklarının Rolü - Türkiye Örneği Doç. Dr. Yüksel BİRİNCİ TPE Başkan Yrd. 12/03/2009 1/41 İçerik Sınai Mülkiyet Hakları ve TPE Sınai Mülkiyet

Detaylı

Avrupa Ve Türkiye Araç Pazarı Değerlendirmesi (2011/2012 Ekim)

Avrupa Ve Türkiye Araç Pazarı Değerlendirmesi (2011/2012 Ekim) Rapor No: 212/23 Avrupa Ve Türkiye Araç Pazarı Değerlendirmesi (211/212 Ekim) Kasım 212 OSD OICA Üyesidir OSD is a Member of OICA 1. Otomobil Pazarı AB (27) ve EFTA Ülkeleri nde otomobil pazarı 211 yılı

Detaylı

MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI. Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı

MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI. Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI Ender YORGANCILAR Yönetim Kurulu Başkanı 17 Mart 2015 SUNUM İÇERİĞİ 1. TÜRKİYE EKONOMİSİNİN YURTİÇİNDEN VE YURTDIŞINDAN GENEL GÖRÜNÜMÜ 2. ÜYE MEMNUNİYETİ VE LİDERLİK

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 11

HABER BÜLTENİ xx Sayı 11 HABER BÜLTENİ xx.09.2014 Sayı 11 Konya Hizmetler Sektörü Güven Endeksi, geçen aya göre yükseldi: Konya Hizmetler Sektörü Güven Endeksi, Ağustos 2014 te bir önceki aya göre 6,1 puan yükselerek 7 puan değerini

Detaylı

Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı

Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı TEPAV Değerlendirme Notu Temmuz 1 19 191 19 193 19 195 19 197 19 199 199 1991 199 1993 199 1995 199 1997

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 14

HABER BÜLTENİ xx Sayı 14 HABER BÜLTENİ xx.12.2014 Sayı 14 Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi, bir önceki aya göre yükseldi: Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi, Kasım 2014 te bir önceki aya göre artarken geçen yılın aynı dönemine

Detaylı

Rekabetçilik İçin Kaliteli Eğitim Şart

Rekabetçilik İçin Kaliteli Eğitim Şart Rekabetçilik İçin Kaliteli Eğitim Şart Bengisu Özenç Araştırmacı Selin Arslanhan Araştırmacı TEPAV Politika Notu Aralık 2010 Rekabetçilik İçin Kaliteli Eğitim Şart Aralık 2010 tarihinde yayınlanmış olan

Detaylı

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi CAM SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE'DE ÜRETİM Cam sanayii, inşaat, otomotiv, meşrubat, gıda, beyaz eşya, mobilya,

Detaylı

AVRUPA DA HİBE DESTEKLİ STAJ DUYURUSU

AVRUPA DA HİBE DESTEKLİ STAJ DUYURUSU AVRUPA DA HİBE DESTEKLİ STAJ DUYURUSU Erasmus+ Programı dâhilinde, Ankara Ticaret Odası Koordinatörlüğünde 12 Üniversitenin katılımıyla oluşan Yeni İş Tecrübeleri için Ankara Konsorsiyumu (YİTAK) Projesi,

Detaylı

II. MALİ SEKTÖRÜN GENEL YAPISI

II. MALİ SEKTÖRÜN GENEL YAPISI II. MALİ SEKTÖRÜN GENEL YAPISI Türk mali sektörü 27 yılının ilk altı ayında büyümesini sürdürmüştür. Bu dönemde bankacılık sektörüne yabancı yatırımcı ilgisi de devam etmiştir. Grafik II.1. Mali Sektörün

Detaylı

SAN-TEZ PROJE DESTEKLERİ VE SANAYİ-ÜNİVERSİTE İŞBİRLİĞİNE KATKILARI

SAN-TEZ PROJE DESTEKLERİ VE SANAYİ-ÜNİVERSİTE İŞBİRLİĞİNE KATKILARI SAN-TEZ PROJE DESTEKLERİ VE SANAYİ-ÜNİVERSİTE İŞBİRLİĞİNE KATKILARI Doç. Dr. Metin TANOĞLU Makina Mühendisliği Bölümü "İnovasyon ve Ar-Ge nin önemini kavramış kendi teknolojisini üreten ve satan, rekabet

Detaylı

AB de Sosyal Güvenlik Politikası Oluşturma

AB de Sosyal Güvenlik Politikası Oluşturma AB de Sosyal Güvenlik Politikası Oluşturma AB Eşleştirme Projesi, Ankara Kursun 6. Haftası Carin Lindqvist-Virtanen Genel Müdür Yardımcısı Sigorta Bölümü AB Sosyal Politikası Sınırlı Yetkinlik Serbest

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 34

HABER BÜLTENİ xx Sayı 34 HABER BÜLTENİ xx.08.2016 Sayı 34 KONYA İNŞAAT SEKTÖRÜNÜN FİYAT BEKLENTİSİ ARTTI Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi geçen aya düşerken, geçen yılın aynı dönemine göre yükseldi. Mevcut siparişler ise; Haziran

Detaylı

İÇİNDEKİLER NÜFUS VE İŞGÜCÜ PİYASASI TASARRUFLAR

İÇİNDEKİLER NÜFUS VE İŞGÜCÜ PİYASASI TASARRUFLAR İÇİNDEKİLER NÜFUS VE İŞGÜCÜ PİYASASI TASARRUFLAR 1. Nüfus 28. Gayri Safi Ulusal Tasarruflar 2. İstihdam 29. Gayri Safi Tasarruflar (özel sektör) 3. İşsizlik Oranı 30. Gayri Safi Tasarruflar (genel devlet)

Detaylı

AR-GE POLİTİKALARI ve ARAŞTIRMA ALTYAPILARI

AR-GE POLİTİKALARI ve ARAŞTIRMA ALTYAPILARI AR-GE POLİTİKALARI ve ARAŞTIRMA ALTYAPILARI Özgür Kadir ÖZER Planlama Uzmanı AR-GE, YENĠLĠK VE TEKNOLOJĠ POLĠTĠKALARI FORUMU, 27 OCAK 2011, ANKARA Sunum Akışı Ar-Ge ve Yenilik Sistemindeki Gelişmeler Kamu

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 19

HABER BÜLTENİ xx Sayı 19 HABER BÜLTENİ xx.11.2015 Sayı 19 Konya Sanayi Odası (KSO) ve Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) işbirliğinde gerçekleştirilen Konya İmalat Sanayi Güven Endeksi Anketi, Türkiye nin yerel

Detaylı

OECD VE AB KAPSAMINDA EN ELVERİŞSİZ YATIRIM ORTAMI TÜRKİYE DE TABLO 1

OECD VE AB KAPSAMINDA EN ELVERİŞSİZ YATIRIM ORTAMI TÜRKİYE DE TABLO 1 OECD VE AB KAPSAMINDA EN ELVERİŞSİZ YATIRIM ORTAMI TÜRKİYE DE TABLO 1 OECD VE AB ÜLKELERĠNDE YATIRIM ORTAMININ ÇEKĠCĠLĠK SIRALAMASI, 2005 Yeni Zelanda ABD Kanada Norveç Avusturalya Danimarka İngiltere

Detaylı

2011-2016 Ulusal Bilim Teknoloji ve Yenilik Stratejisi Doç. Dr. M. Necati DEMİR ARDEB Başkan V.

2011-2016 Ulusal Bilim Teknoloji ve Yenilik Stratejisi Doç. Dr. M. Necati DEMİR ARDEB Başkan V. 2011-2016 Ulusal Bilim Teknoloji ve Yenilik Stratejisi Doç. Dr. M. Necati DEMİR ARDEB Başkan V. 11 Ekim 2011, Koç Üniversitesi Türkiye Bilim Teknoloji ve Yenilik Sistemi BTYK Bilim ve Teknoloji Yüksek

Detaylı

HABER BÜLTENİ Sayı 38

HABER BÜLTENİ Sayı 38 HABER BÜLTENİ 14.12.2016 Sayı 38 KONYA İNŞAAT SEKTÖRÜNÜN SATIŞ FİYATI BEKLENTİSİ DÜŞTÜ Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi geçen aya göre yükselirken, geçen yılın aynı dönemine göre düştü. Mevcut siparişler

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM ABD Merkez Bankası FED, 18 Aralık tarihinde tahvil alım programında azaltıma giderek toplam tahvil alım miktarını 85 milyar dolardan 75 milyar

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 13

HABER BÜLTENİ xx Sayı 13 HABER BÜLTENİ xx.11.2014 Sayı 13 Konya Hizmetler Sektörü Güven Endeksi geçen aya ve geçen yıla göre düştü: Ağustos 2014 te yükselişe geçen Konya hizmetler sektörü güven endeksi, ekim ayında bir önceki

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm OECD 6 Mayıs ta yaptığı değerlendirmede 2014 yılı için yaptığı

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

Hibe ve Destek Programları

Hibe ve Destek Programları Hibe ve Destek Programları Süreçler ve Fırsatlar Ocak, 2011 HİBE VE DESTEK PROGRAMLARI Hibe ve destek programları büyük, orta, küçük; tüm ölçekteki işletmelerin işlerini geliştirmesi için fırsattır. HİBE

Detaylı

Tuzaktan çıkmak için sanayisizleşmeyi durdurmak gerekmektedir

Tuzaktan çıkmak için sanayisizleşmeyi durdurmak gerekmektedir tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Tuzaktan çıkmak için sanayisizleşmeyi durdurmak gerekmektedir Ozan Acar 14 Aralık 2012, Ankara Çerçeve 1) Türkiye nin orta gelir tuzağı ve sanayisizleşme

Detaylı

Pazar AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ. 2 Ocak 2017

Pazar AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ. 2 Ocak 2017 AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ 2 Ocak 2017 Pazar 2016 yılı Kasım ayında AB ve EFTA ülkeleri otomobil pazarı 2015 yılı aynı ayına göre yüzde 5,6 artış göstererek 1 milyon 189 bin adet seviyesinde gerçekleşti.

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI

TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI İstanbul Ekonomi ve Finans Konferansı Dr. İbrahim Turhan Başkan Yardımcısı 20 Mayıs 2011 İstanbul 1 Sunum Planı I. 2008 Krizi ve Değişen Finansal Merkez Algısı II. III.

Detaylı

TEYDEB. Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı. Mayıs 2017_Antalya

TEYDEB. Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı. Mayıs 2017_Antalya TEYDEB Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı Mayıs 2017_Antalya TÜBİTAK - TEYDEB TÜBİTAK Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı (TEYDEB); Ülkemiz özel sektör kuruluşlarının araştırma-teknoloji

Detaylı

Türkiye de Bilim, Teknoloji

Türkiye de Bilim, Teknoloji Türkiye de Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Çilem Selin AKAY Bilimsel Programlar Uzman Yardımcısı TÜBĐTAK-Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Daire Başkanlığı 4 Aralık 2009, Đstanbul Đçerik

Detaylı

ÜNİVERSİTE - SANAYİ İŞBİRLİĞİ BULUŞMASI 11 ŞUBAT 2012, İSTANBUL. Adnan DALGAKIRAN Yönetim Kurulu Başkanı

ÜNİVERSİTE - SANAYİ İŞBİRLİĞİ BULUŞMASI 11 ŞUBAT 2012, İSTANBUL. Adnan DALGAKIRAN Yönetim Kurulu Başkanı ÜNİVERSİTE - SANAYİ İŞBİRLİĞİ BULUŞMASI 11 ŞUBAT 2012, İSTANBUL Adnan DALGAKIRAN Yönetim Kurulu Başkanı TÜRK MAKİNE SEKTÖRÜ 14 12 10 8 6 4 2 0 İHRACAT (MİLYAR DOLAR) 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007

Detaylı

SERAMİK SEKTÖRÜ NOTU

SERAMİK SEKTÖRÜ NOTU 1. Dünya Seramik Sektörü 1.1 Seramik Kaplama Malzemeleri SERAMİK SEKTÖRÜ NOTU 2007 yılında 8,2 milyar m 2 olan dünya seramik kaplama malzemeleri üretimi, 2008 yılında bir önceki yıla oranla %3,5 artarak

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm Çin Ekonomisi Nisan-Haziran döneminde bir önceki yılın aynı

Detaylı

Biyoteknoloji Sektörel İnovasyon Sistemi Kavramlar, Dünyadan Örnekler ve Türkiye İçin Çıkarımlar Projesi: BİYOEKONOMİ

Biyoteknoloji Sektörel İnovasyon Sistemi Kavramlar, Dünyadan Örnekler ve Türkiye İçin Çıkarımlar Projesi: BİYOEKONOMİ tepav Economic Policy Research Foundation of Turkey Biyoteknoloji Sektörel İnovasyon Sistemi Kavramlar, Dünyadan Örnekler ve Türkiye İçin Çıkarımlar Projesi: BİYOEKONOMİ Selin Arslanhan Memiş 03 Nisan

Detaylı

Pazar AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ. 17 Mart 2016

Pazar AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ. 17 Mart 2016 AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ 17 Mart 2016 Pazar 2016 yılı Ocak Şubat döneminde AB ve EFTA ülkeleri toplamına göre otomobil pazarı yüzde 10,1 artış göstererek 2 milyon 187 bin adet seviyesine ulaştı.

Detaylı

GENÇLERĠN ĠġĠ OLMADIĞI GĠBĠ Ġġ ARAYIġI DA YOK

GENÇLERĠN ĠġĠ OLMADIĞI GĠBĠ Ġġ ARAYIġI DA YOK 06 Temmuz 2015 GENÇLERĠN ĠġĠ OLMADIĞI GĠBĠ Ġġ ARAYIġI DA YOK TĠSK in OECD ve TÜĠK verileri ile yaptığı analize göre, 6 milyon genç boģta geziyor, üstelik bunların 4,7 milyonu iģ de aramıyor. Sorunun temel

Detaylı

AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ. 17 Mayıs 2017

AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ. 17 Mayıs 2017 AVRUPA OTOMOBİL SEKTÖR ANALİZİ 17 Mayıs 2017 Pazar 2017 yılı Nisan ayında AB ve EFTA ülkeleri otomobil pazarı 2016 yılı aynı ayına göre yüzde 6,8 düşüş göstererek 1 milyon 230 bin adet seviyesinde gerçekleşti.

Detaylı

KONYA HİZMETLER SEKTÖRÜNÜN FİYAT BEKLENTİSİ DÜŞTÜ

KONYA HİZMETLER SEKTÖRÜNÜN FİYAT BEKLENTİSİ DÜŞTÜ KONYA HİZMETLER SEKTÖRÜNÜN FİYAT BEKLENTİSİ DÜŞTÜ HABER BÜLTENİ 15.04.2016 Sayı 30 Konya Hizmetler Sektörü Güven Endeksi geçen aya göre yükselirken, geçen yıla göre düştü. Önümüzdeki 3 ayda hizmetlere

Detaylı

TÜRK HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ VE PAMUK

TÜRK HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ VE PAMUK Shaping Cotton s Future COTTON USA CONFERENCE TÜRK HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ VE PAMUK CEM NEGRİN TGSD BAŞKANI TÜRK EKONOMİSİ GÖSTERGELER 2012 2013 2014 TAHMİNLERİ EKONOMİK BÜYÜME % 2,1 4,0 4,0 MİLLİ GELİR MİLYAR

Detaylı

TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON

TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON TÜRKİYE NİN AVRUPA BİRLİĞİ NE ÜYELİK SÜRECİNDE SAĞLIKTA İNOVASYON Z. Güldem Ökem, PhD Research Fellow Centre for European Policy Studies (guldem.okem@ceps.eu) 23 Şubat 2011, Ankara Türkiye nin Avrupa Birliği

Detaylı

HABER BÜLTENİ Sayı 24 KONYA İNŞAAT SEKTÖRÜ GÜVEN ENDEKSİ GEÇEN AYA GÖRE DÜŞTÜ:

HABER BÜLTENİ Sayı 24 KONYA İNŞAAT SEKTÖRÜ GÜVEN ENDEKSİ GEÇEN AYA GÖRE DÜŞTÜ: HABER BÜLTENİ 02.10.2015 Sayı 24 KONYA İNŞAAT SEKTÖRÜ GÜVEN ENDEKSİ GEÇEN AYA GÖRE DÜŞTÜ: Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi (KOİN) geçen aya ve geçen yılın aynı dönemine göre düştü. Konya da inşaat sektöründe

Detaylı

KONYALI PERAKENDECİLER İŞLERDEN MEMNUN AMA GELECEKTEN UMUTSUZ

KONYALI PERAKENDECİLER İŞLERDEN MEMNUN AMA GELECEKTEN UMUTSUZ HABER BÜLTENİ 15.04.2016 Sayı 50 KONYALI PERAKENDECİLER İŞLERDEN MEMNUN AMA GELECEKTEN UMUTSUZ Konya Perakende Güven Endeksi (KOPE) değeri geçen aya ve geçen yıla göre düştü. Önümüzdeki 3 ayda tedarikçilerden

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 52 KONYA DA PERAKENDE GÜVENİNDE DÜŞÜŞ EĞİLİMİ DEVAM EDİYOR:

HABER BÜLTENİ xx Sayı 52 KONYA DA PERAKENDE GÜVENİNDE DÜŞÜŞ EĞİLİMİ DEVAM EDİYOR: HABER BÜLTENİ xx.06.2016 Sayı 52 KONYA DA PERAKENDE GÜVENİNDE DÜŞÜŞ EĞİLİMİ DEVAM EDİYOR: Konya Perakende Güven Endeksi (KOPE) değeri Mayıs 2016 da da düştü. Önümüzdeki 3 ayda tedarikçilerden sipariş,

Detaylı

8 Aralık 2016, İstanbul

8 Aralık 2016, İstanbul 8 Aralık 2016, İstanbul 1 Asgari ücret sadece asgari ücret değil Yıl Asgari Ücretli Sayısı (Bin) Zorunlu Sigortalı Sayısı (Bin) Asgari Ücretli Oran (%) 2004 2.697 6.181 44 2005 3.042 6.919 44 2006 3.763

Detaylı

OECD, Avrupa Birliği Sağlık İstatistikleri ve Türkiye

OECD, Avrupa Birliği Sağlık İstatistikleri ve Türkiye İzleme Ölçme ve Değerlendirme Kurum Başkan Yardımcılığı Editor Aziz KÜÇÜK Hazırlayanlar H. Erkin SÜLEKLİ Alper MORTAŞ OECD, Avrupa Birliği Sağlık İstatistikleri ve Türkiye Hastanelerde Beşeri ve Fiziki

Detaylı

HABER BÜLTENİ xx Sayı 26 KONYA İNŞAAT SEKTÖRÜ GÜVEN ENDEKSİ BİR ÖNCEKİ AYA GÖRE YÜKSELDİ

HABER BÜLTENİ xx Sayı 26 KONYA İNŞAAT SEKTÖRÜ GÜVEN ENDEKSİ BİR ÖNCEKİ AYA GÖRE YÜKSELDİ HABER BÜLTENİ xx.12.2015 Sayı 26 KONYA İNŞAAT SEKTÖRÜ GÜVEN ENDEKSİ BİR ÖNCEKİ AYA GÖRE YÜKSELDİ Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi (KOİN), her ay Konya da inşaat sektöründe faaliyet gösteren 200 firmaya

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

Temel Ekonomik Gelişmeler

Temel Ekonomik Gelişmeler Temel Ekonomik Gelişmeler 6 Temmuz 21 Araştırma ve Para Politikası Genel Müdürlüğü Günlük veriler her Perşembe günü (resmi tatil olması durumunda bir önceki iş günü); diğer veriler ise verinin açıklandığı

Detaylı

GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ

GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ Hazırlayan: Fethi SAYGIN Mart 2014 Kaynak :DESTATIS (Alman İstatistik Enstitüsü) GENEL DEĞERLENDİRME Ekonomi piyasalarındaki durgunluk ve sorunlara rağmen,

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü

DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü KONYA ÖZELİNDE YABANCI SERMAYELİ FİRMALARIN ÜLKE BAZLI ANALİZİ 06.08.2014 1 DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail

Detaylı

HABER BÜLTENİ Sayı 42

HABER BÜLTENİ Sayı 42 KONYA PERAKENDE SEKTÖRÜ DURAĞAN SEYRETTİ: HABER BÜLTENİ 04.08.2015 Sayı 42 Konya Perakende Güven Endeksi (KOPE) değeri geçen aya göre önemli bir değişim göstermedi. Önümüzdeki 3 aydaki satış fiyatı ve

Detaylı

Erasmus+ Programı Avrupa Birliğinin yılları arasında eğitim, gençlik ve spor alanlarında uyguladığı hibe destek programıdır.

Erasmus+ Programı Avrupa Birliğinin yılları arasında eğitim, gençlik ve spor alanlarında uyguladığı hibe destek programıdır. Erasmus+ Programı Avrupa Birliğinin 2014-2020 yılları arasında eğitim, gençlik ve spor alanlarında uyguladığı hibe destek programıdır. İZÜ ve Erasmus+ Yükseköğretim Hareketlilik KA-103 Projesi Personel

Detaylı

H2020 Açılış Etkinliği TÜRKİYE ve AVRUPA: Araştırma ve Yenilik ile Birlikte Daha Güçlü. TÜBİTAK Prof. Dr. Yücel ALTUNBAŞAK Başkan

H2020 Açılış Etkinliği TÜRKİYE ve AVRUPA: Araştırma ve Yenilik ile Birlikte Daha Güçlü. TÜBİTAK Prof. Dr. Yücel ALTUNBAŞAK Başkan H2020 Açılış Etkinliği TÜRKİYE ve AVRUPA: Araştırma ve Yenilik ile Birlikte Daha Güçlü TÜBİTAK Prof. Dr. Yücel ALTUNBAŞAK Başkan Orta Gelir Tuzağı Yenilik Ekonomileri * Bilgi yoğun teknolojiye odaklanma

Detaylı

REEL İŞÇİLİK MALİYETİ ARTIŞI 2012'DEN BERİ HIZLANARAK SÜRÜYOR

REEL İŞÇİLİK MALİYETİ ARTIŞI 2012'DEN BERİ HIZLANARAK SÜRÜYOR REEL İŞÇİLİK MALİYETİ ARTIŞI 2012'DEN BERİ HIZLANARAK SÜRÜYOR 9 Eylül 2016 TÜİK in açıkladığı 2016 yılının ikinci çeyreğine ait imalat sanayii üretim ve istihdam verileri kullanılarak yapılan hesaplamalara

Detaylı

HABER BÜLTENİ 10.11.2015 Sayı 25 KONYA HİZMETLER SEKTÖRÜ ÖNÜMÜZDEKİ DÖNEMDEN UMUTLU

HABER BÜLTENİ 10.11.2015 Sayı 25 KONYA HİZMETLER SEKTÖRÜ ÖNÜMÜZDEKİ DÖNEMDEN UMUTLU HABER BÜLTENİ 10.11.2015 Sayı 25 KONYA HİZMETLER SEKTÖRÜ ÖNÜMÜZDEKİ DÖNEMDEN UMUTLU Konya Hizmetler Sektörü Güven Endeksi, geçen aya göre yükselirken, geçen yıla göre düştü. Önümüzdeki 3 ayda hizmetlere

Detaylı