Yeni Anayasa mı? Yeni Toplumsal İlişki ve Yapı mı?

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Yeni Anayasa mı? Yeni Toplumsal İlişki ve Yapı mı?"

Transkript

1 Yeni Anayasa mı? Yeni Toplumsal İlişki ve Yapı mı? AKP yönlendirmesindeki yeni anayasaya özel bir anlam ve önem yüklemek, bunu da toplumun gündeminde ön sıralarda tutmak saplantı haline getirildi. Daha demokratik ve özgürlükçü bir anayasa hedefinin başlangıç noktası ise 12 Eylül 1980 darbesi ürünü 1982 Anayasası olarak gösteriliyor. Böylece, en kötüden, en baskıcıdan hareket edilerek yeni anayasanın meşru zemininin hazırlığının yapılması, toplumsal uzlaşmaya dayalı bir rıza yaratılması amaçlanıyor. Kalkış noktası darbe anayasası olunca, Meclis teki muhalefet partileriyle birlikte liberallerin ve soyut demokrasi sevdalılarının desteği de kendiliğinden sağlanmış oluyor. Hem de 12 Eylül Anayasası ndan kurtulmak için yeni anayasa girişimini bozan biz olamayalım basit yaklaşımıyla Yeni anayasacılar, toplumsal ilişkilere anayasanın ürünü olarak bakıyorlar. Anayasanın, toplumsal ilişkilerce belirlendiği gizleniyor, söz konusu edilmiyor. Aksi halde, anayasaya özel bir önem yüklemenin ve soyut kavramlarla toplumu yönetme girişimlerinin anlamı kalmayacak. Anayasa ve hukuk 1 için ilk görev de burada başlıyor: Gerçeğin üstündeki örtüyü kaldırmak ve işitmek istemeyenden daha kötü sağır yoktur 2 sözcüklerini anımsatarak toplumun gerçek sesini duyurmak AKP ve yeni anayasa birlikteliğinin ortaya ne çıkaracağı ve doğacak olanın toplumun mevcut durumunu nasıl etkileyeceği tartışması bir yana, toplumun içinde bulunduğu ilişkilerin ve yönetim tarzının nasıl bir anayasa yaratacağına ve bu eylemin nasıl toplumsal rıza konusu yapılacağına en tipik örnek 1982 Anayasası; Anayasa da yazılanların değil, onların kullanımının asıl olduğuna en tipik örnek de AKP iktidarıdır Anayasası nda farklı iktidarlar tarafından yapılan değişikliklerin hangi ilişkilerden ileri geldiği de bu tipik örnekleri besler. Bu besleme en yaygın ve etkili şekilde AKP döneminde görülür. AKP nin, hem kural koyuculuğu hem de uygulama ve denetimi kapsayan, uluslararası egemen güçlerin isteklerine de uyan hukuk ve anayasa anlayışı dört temel üzerine kuruludur: (i) İstediği zaman, istediği şekilde ve boyutta kurallarla oynamak; sınır tanımaz liberalizme, eş-dost kapitalizmine ve toplumu geriletici yaşam tarzına uygun kuralları getirmek. (ii) Tarihi kazanımlarla elde edilen haklar ve kurallarla birlikte, kendi değiştirdiği ya da koyduğu kurallarda çifte standart uygulamak; Anayasa hükümlerini istediği gibi kullanmak, kimi hükümlere gözlerini yummak, gözlerin yumulmasını sağlamak. (iii) Bu doğrultuda, Anayasa nın yürürlükteki hükümlerini ihlal eden yasalar ve diğer hukuk belgelerini çıkarmak. (iv) Başta Anayasa Mahkemesi olmak üzere, denetleyici ve yorumlayıcı yargıyı da bu modele uyarlamak. İşte yeni anayasaya adım, bu örneklerin karması bir modelle atılmaktadır Anayasası örneği, toplumun geniş kesimini militarist baskı altında tutan egemen yönetim modelinde, kapitalist rejimde, anayasaya yüklenen işlevin görünümüydü. Anayasayı keyfi kullanma ya da hiç kullanmama örnekleri ise AKP tarzı anayasanın anlamsızlığı nın görünümleridir. AKP nin yeni anayasa oyununun bozulması denklemi de anlamsızlığın anlamında yatmaktadır. AKP, hukuku 1 / 11

2 ve anayasayı şekilden şekle sokma ve istediğini dayatma becerisiyle, sermayenin sınırsız taleplerini de yedeğine alarak, gerici toplumsal ilişkiler ve Cumhuriyet kırıcılığı özel görevleri için düzensizlik içinde keyfiliğin hukuk ve anayasa maskesi altında meşrulaştırıldığı kendi rejimini dayatmaktadır. Önce birinci örneğe bakalım 24 Ocak 1980 le başlayan, 12 Eylül 1980 le amaca ulaşma uğruna rayına oturtulan emperyalizmin neoliberal politikalarına uyum süreci, özellikle sıkıyönetim ve militarist baskı döneminden kurtulmaya yönelik olarak, cazibesi yüksek deyişle, demokrasiye geçiş i bekliyordu. 24 Ocak tan 12 Eylül e kadar, kendi deyişleriyle demokratik olan yönetimin yaptıkları, faşist darbe ile unutturulmuştu; militarist yönetimden kurtulmak adına yeniden demokrasiye ve sivil yönetime geçmek gerekiyordu. Bunun için ilk yapılması gereken, askıya alınan 1971 damgalı 1961 Anayasası yerine yeni bir anayasaya sahip olmak ve bu anayasa üzerinden yürümekti. Ardından, seçimler yapılacak ve demokrasi ye geçilecekti. Böylece yeni anayasa saplantısına düşüldü de anayasayla yatıldı anayasayla kalkıldı; demokrasi rüyaları görüldü. Anayasa nın içeriği gerilere atıldı. 12 Eylül belasından kurtulma rüyasıyla geniş kesimlerin umuduna dönüştürülen 1982 Anayasası, onun ilk ürünü olan ANAP iktidarı tarafından, iktidarın çıkarları doğrultusunda yapılan iki değişiklik dışında, 1991 yılındaki iktidar değişimine kadar ana yapısını korudu koalisyonlar dönemi bu ana yapı üzerinde oynandığı, Başlangıç Bölümü dahil kapsamlı değişikliklerin yapıldığı dönem oldu. Başta temel hak ve özgürlükler olmak üzere, yapılan değişikliklerde Batı baskısı hep hissedildi. Diğer deyişle, yapılan kimi değişikliklerde toplumsal baskı hissedilse de ağırlık hep burjuva/liberal demokrasi çizgisinde kaldı yılı sonunda AKP iktidarına gelindiğinde ikisi ANAP, beşi koalisyon hükümetleri olmak üzere üzerinde yedi kez değişiklik yapılan bir anayasa vardı. AKP, 1982 Anayasası na en çok el atan iktidar oldu. 9,5 yıllık iktidar döneminde 14 el atma girişimi yapıldı. Bunlardan üçü dönemin Cumhurbaşkanı ndan, biri de Anayasa Mahkemesi nden geri döndü; 10 u ise yürürlükte Bu değişikliklerden birincisinin, Recep Tayyip Erdoğan başkanlığındaki partiyi iktidar partisi yaptığı gözden uzak tutulmamalıdır. Tek başına bu örnek, Anayasa nın hangi amaçlarla, hangi dayanaklarla nasıl değiştirilebildiğinin ve kullanılabileceğinin göstergesidir. 12 Eylül Anayasası nı değiştirme savı, AKP nin kendi anayasa değişikliklerine ve özellikle de 2010 Anayasa referandumuyla yapılan değişikliklere dokunma yasağı getirdiği göz önünde bulundurulduğunda da tam bir aldatmacadır. AKP nin, 12 Eylül politikalarını pekiştiren anayasa değişikliklerine dokunmadan 12 Eylül ün otoriter anayasası değiştirilmiş olmaz. Kaldı ki, Türkiye nin anayasa hareketleri ve tarihi de bize bu konuda önemli ipuçları vermektedir. Cumhuriyet öncesi döneminden bu günlere gelen süreçte anayasalar ve değişiklikleri, hep maddi temelin kağıda dökülen sözcükleri olarak yerlerini almışlardır. 3 Anayasa Nasıl Kullanılıyor ya da Kullanılmıyor? 2 / 11

3 AKP dönemi, özellikle üçüncü genel seçimden sonra, Cumhuriyet in tasfiyesine koşut olarak İkinci Cumhuriyet i kalıcı kılma yolunda adımlarını hızlandırırken, toplumun ve devletin taşlarını yerinden oynatırken, hukuku araçsallaştırmaya fazlasıyla başvurmuştur. Başta, 2010 Anayasa değişiklikleri olmak üzere, çeşitli yasalar ve 2011 kanun hükmünde kararnameleriyle önemli değişikliklere imza atmıştır. Değişim ve dönüşümlerin yapılmadığı ya da yapılamadığı alanlarda ise iki yöntem devreye sokulmuştur. Birincisi, yoruma ve denetime el atılmasıdır. Yargı ve diğer denetim kurumları, yanlı/güdümlü yorum ve denetim için yeniden şekillendirilmiştir. İkincisi ise, yine başta Anayasa olmak üzere hukuk kurallarının ve ilkelerinin ihlali ya da ihmalidir. İhlal ya da ihmal, iktidar ve yanlıları lehine, farklı düşünenlerin aleyhine çalıştırılan bir yöntemler zinciri olarak yerleşmiş ve yaygınlaşmıştır. Çifte standart, çifte uygulama olarak da adlandırılabilecek bu yöntem, yürürlükteki Anayasa nın kullanımında da kendini göstermektedir. Temel hak ve özgürlüklerin önündeki engelleri kaldırıp toplum içinde devleti, devlet içinde de iktidarı sınırlandırması gereken Anayasa, AKP döneminde toplumun ve özellikle de emeğin sınırlandırılmasına dönüştürülmüştür. Kural ya da uygulamalarla yaşama yansıtılan bu politikanın adı, piyasa düzeninin selameti ve çıkarı için kuralsızlıktır, keyfiliktir. Bu, günümüzün kuralsızlaştırıcı neoliberal politikalarıyla da uyumludur. Birkaç örnek, Anayasa kullanımında durumun vahametini göstermeye yetecektir. Bu kullanım örnekleri aynı zamanda yeni anayasanın da emareleridir. Laik hukuk devleti, Anayasa nın değiştirilemez ve değiştirilmesi dahi teklif edilemez temel ilkeleri arasındadır. Aynı ilke, Anayasa Mahkemesi nin iptal davalarında ve siyasi parti kapatma davalarında, Danıştay kararlarında açıklanmış ve tanımlanmış, İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi (İHAM) tarafından da onaylanmıştır. AKP nin bu ilkeyi değiştirme amacıyla Anayasa nın 10. ve 42. maddelerinde yaptığı değişiklikler, Anayasa nın değiştirilemez maddelerini değiştirdiği gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi tarafından 2008 yılında iptal edilmiştir. 4 Laiklik ilkesinin AKP tarafından ihlali, kapatma davasında da Anayasa Mahkemesi tarafından karar altına alınmış ve Devlet yardımından yoksun bırakılma yaptırımı ile partiyi cezalandırılma yoluna gidilmiştir. 5 Ancak bu anayasal denetimlerin bugün için bir anlamı kalmamıştır. Anayasa hükümlerini istediği gibi kullanan ya da kullanmayan AKP iktidarı, Anayasa Mahkemesi kararlarını da yok saymıştır. Bu yok sayma, kullanımın Anayasa kurallarının önüne geçmesinin kanıtıdır. Anayasa nın kullanımında yorum teknikleri nden fazlasıyla yararlanılarak yargıdan da destek alınmakta iken, Anayasa Mahkemesi kararının yok sayılması, Anayasa yı yorumlamakla görevli anayasal kurumun yok sayılmasıdır. Nitekim 2008 yılından sonra gelişen bu fiili durumun Anayasa ya yansıması da gecikmemiş, 2010 Anayasa değişiklikleri ile yargı üzerinde büyük bir operasyon yapılmış, 1982 Anayasası nın görünüşte bağımsız, gerçekte bağımsız olmayan, ancak geçmişten gelen birikimiyle bağımsızlık savaşımı vermeye çabalayan yargısı, başta Anayasa Mahkemesi olmak üzere dönüştürülmüş, güdümlü hale getirilmiştir. 6 Sonuçta, demokratik ve laik Cumhuriyet için 2008 kararlarıyla birlikte birçok karara imza atan Anayasa Mahkemesi, yeni yapısıyla, Anayasa kuralları değişmediği halde eğitimin dinsel baskı altına alınmasına ve laiklik ihlaline evet diyerek olarak adlandırılan Eğitim Yasası nı, günlü kararıyla Anayasa ya aykırı bulmamıştır. Artık bu konuda anayasa değişikliğine de gerek kalmamıştır. Laiklik ihlali konusundaki suskunluğun, daha birçok hak ve özgürlük alanında da yaşandığı görülmektedir. 3 / 11

4 Avrupa da burjuva/liberal anayasaların çoğunluğunun, maddeleri arasına aynen monte ederek ya da eki sayarak benimsedikleri İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi (İHAS) ve İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi hükümleri, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası nda da madde, gerekçe ya da dayanak olarak yer alırken, vitrindeki bu temel hak ve özgürlüklerin dikkate alınmadığı ve ihlal edildiği birçok alanda açık seçik görülmektedir. Bu vahim durum, İHAM kararlarıyla belgelenmekte ve Türkiye İHAS ihlallerinde birinci sırayı kaptırmamak için elinden gelen her şeyi yapmaktadır. Başvuruların ve ihlallerin boyutundan ve yaygınlığından yakınan İHAM baskısıyla 2010 Anayasa değişikleri sırasında, iç hukuk yolu olarak Anayasa Mahkemesi ne bireysel başvuru kabul edilmiştir. Görünüşte, ihlalleri iç hukukta saptamak ve azaltmak; gerçekte ise iç hukuk yollarını uzatarak İHAM a başvuruları azaltmak amacını güden bireysel başvuru hakkının, Türkiye nin İHAS daki kara sayfalarını rakamsal olarak azaltırken, fiili duruma nasıl katkıda bulunacağı uygulamaya bakılarak görülecektir. Ancak, Anayasa Mahkemesi nin yeni yapısı ve özellikle de Anayasa nın 90. maddesi karşısında 2004 yılından bu yana süren suskunluk göz önünde bulundurulduğunda, iyimser ve umutlu olmak için neredeyse hiç emare gözükmemektedir. Dolayısıyla, bireysel başvuru uygulamasında, tek tek olumlu örnekler yaşansa bile bütününde Türkiye nin içinde bulunduğu döneme özgü bir hak ve özgürlük anlayışının onaylanması durumuyla karşılaşılacağı; bunun dışında yeni ve olumlu bir sürecin ortaya çıkmayacağını öngörmek, önyargılı bir beklenti olmayacaktır. Türkiye de temel hak ve özgürlüklerle ilgili yaşananlar ibret vericidir. Temel hak ve özgürlükler, Anayasa da yazılan soyut sözcüklerin, yalnızca anayasa metinlerinde kalmasına ilişkin çarpıcı örnekler sunar. Anayasa nın özgün 90. maddesinin son fıkrası, usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası andlaşmalar kanun hükmündedir diyerek uluslararası sözleşmelerin iç hukuktaki yerini gösterirken bu fıkraya 2004 yılında eklenen tümce, temel hak ve özgürlüklere ilişkin uluslararası sözleşmeleri, iç hukukta kanunların üstüne çıkarmıştır. AKP döneminde yapılan bu eklemeye göre, usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınacaktır. Anayasa, kimlerin ya da hangi kurum ya da kuruluşların sorumlu olduğunu göstermeyerek, herkesi bağlamıştır. Gelin görün ki, kendince yorum yapan kurum ya da kuruluşların ya açık olarak uygulamadığı ya da ihmal ettiği bir Anayasa hükmü, yalnızca sözcüklerle, 2004 yılından bugünlere sırça köşkünde kımıldamadan oturmaya devam etmektedir. Daha da dikkat çekici olanı, Türkiye de o günlerden bu günlere temel hak ve özgürlük ihlallerinin artarak sürmekte oluşudur. 7 Ne yazık ki bu konuda sessiz kalan kurumların başında, hiç susmaması gereken Anayasa Mahkemesi gelmektedir. 8 Sekiz yıldır 90. maddeyi, diğer deyişle bir pozitif Anayasa hükmünü es geçen Anayasa Mahkemesi nin 9 mimarlığını yapacağı bireysel başvuru kurumu, her halde bu zaafı tüm damarlarında taşıyacaktır. Bireysel başvurunun zayıf karnı, uygulayıcısı olan Anayasa Mahkemesi dir. Anayasa hükümlerinin uygulama ve yorumlama farklılığı yalnız anayasal ilkelerde, temel hak ve özgürlüklerde değil, devletin örgütsel yapısında da yaşanmaktadır. Anayasalı devlet yönetimi, aynı zamanda anayasal denetim mekanizmalarının işletildiği devlet yapısıdır. Anayasal denetim kurumları ve yöntemleri fiili olarak anayasada yer alır. Bunlar, ulus adına yetki kullanan organlardır. Yürürlükteki Anayasa, yasama ve yargı organlarına yürütme üzerinde özgün denetim yetkileri vermiş, hatta yargı denetimini yasama faaliyetleri üzerine de yaymıştır. Anayasa nın hükümlerine karşın, AKP nin, önceki dönemlerde münferit olarak yaşanan sapmaları yaygınlaştırarak asli duruma getirdiği, anayasal denetim yollarını işlevsizleştirdiği, kimi 4 / 11

5 durumlarda da yok saydığı görülmektedir. Bunu Anayasa ile oynayarak da yapabilmektedir. AKP nin yönetimindeki yeni Cumhuriyet in ana ayaklarından biri bu denetimsizliktir, yasama ve yargıyı var gibi gösterip işlevsiz kılmak, yürütmeyi egemenlik yetkisi kullanan asli organ durumuna getirmek, devletle özdeşleştirmektir. AKP nin yeni anayasasının bu durumu yansıtacağı da açıktır. Yasama ve yargı denetimlerinin olmadığı ortamda, yine Anayasa da birden çok kurum ve kuralla yer alan toplumsal denetim in gerçekleşmesi ise olanaksızdır. Kaldı ki, toplumsal denetim işletilmediği gibi, büyük baskı altında tutulmaktadır. Toplumsal denetim üzerinde oynanan büyük oyun ise örgütlerin yanlılaştırılması ve iktidar lehine toplumsal rıza nın araçları durumuna getirilmesidir. Bu aynı zamanda ve asıl olarak sınıfsal savaşımın kırılmasının da etkin yollarından biri olarak kullanılmaktadır. 10 Anayasa dan, olumsuz bir hükmün kaldırılması ya da değiştirilmesinin, o hükmün özüyle, Anayasa daki deyişle ruhuyla yaşamasını engelleyemediğine ilişkin örnek ise Devlet Güvenlik Mahkemeleri (DGM), Özel Yetkili Mahkemeler (ÖYM) ve Terörle Mücadele Mahkemeleri (TMM) zinciridir yılında Anayasa dan çıkartılan bu özelin özeli mahkemeler, devlet güvenliği ve terörle mücadele gerekçe gösterilerek hem de yetkileri artırılarak yaşatılmakla kalmamışlar, toplumun geniş kesimini etkileyecek güçte kullanılmışlardır; hukuksuzluğun sözde hukuksal kılıfı olmuşlardır. AKP nin 1982 Anayasası na karşıtlık savının geçersizliğinin dibe vurduğu önemli örneklerden biri olarak, çelişkiler yumağı içinde, ama buna aldırış etmeden, üstlerine de özgürlük yargıçları perdesi çekilerek işlevlerini yerine getirmektedirler. 11 Bugün, yürütmenin ya da doğrudan başbakanın gücünü artıran, yürürlükteki anayasayı ve demokratik, lâik, sosyal hukuk devleti ilkelerini, temel hak ve özgürlükleri yok sayan birçok yasa (eğitim, sağlık, ceza, ceza usul, terörle mücadele, yargı kararlarını tanımama vb.) ve daha da önemlisi yönetsel ve yargısal uygulama, yeni anayasanın emarelerini fazlasıyla vermektedir. Terör ve terörle savaşım, yalnızca Türkiye de değil, dünyanın geniş kesiminde, emperyalizmin hegemonyasının sürdürülmesi amacına yönelik olarak kalıcı hale getirilirken, halkın -gözünün önünde yaşananları görerek- bu uğurda anayasal ve yasal hak ve güvencelerinden ödün vermeye hazır bekletilmesi de, toplumun hukukla baskı altında tutulmasının kabullendirilmesidir ve bu bağlamda yeni anayasanın geleceği yönlerinden önemli ipuçları vermektedir. Kanun önünde eşitlik ilkesinin aslında maddi yaşamdaki eşitsizliği yansıtması bir yana, zoralıma dayanan vergi için Anayasa da mali güç ve adaletli ve dengeli dağılım ilkeleri yazılı olduğu halde, bu ilkeler de Anayasa nın satırları arasında kalmaktadır. Adil yargılanma hakkı nın Anayasa da yazılı olmasının da hiçbir anlam ifade etmediği, sürdürülen ve karar verilen birçok davada açık seçik görülmüştür. Değişmeyen anayasa kurallarına karşın, zamanın siyasetine göre değişen Anayasa Mahkemesi yorumları (örneğin kanun hükmünde kararnamelerin yetki kanunu, dine dayalı eğitim ve laiklik ilkesi) siyasetin ve çıkar gruplarının hukuku ve yargıyı şekillendirmesinin tipik AKP örnekleridir. AKP döneminin yeni Anayasa Mahkemesi, Mahkeme nin birçok ilkesel kararı ile birlikte, Anayasa daki hukuk devleti ve güçler ayrılığı ilkelerinin Anayasa nın yorumu ve uygulanmasında siyasal kadroların öznel değerlendirmelerini etkisiz bırakmak 12 amacıyla getirildiğini söyleyen kararını da unutmuş gözükmektedir. 5 / 11

6 Yaşananlar göstermektedir ki, asıl olan, kaynaklık eden yasa işlevi gören anayasanın, soyut sözcüklerle hatta iyi dille yazılması değil, ekonomi politiğidir. Tarihi süreç içinde özgürleşme ve demokratikleşme süreci, anayasalar yazdığı için değil, toplumsal güç ilişkileri bu hakları üst yapıya taşıdığı için başlamıştır. Anayasa gibi, siyasal iktidar yönünden de bağlayıcı ve üstün olması gereken bir kurallar bütününü isterse kullanan isterse de kullanmayan, keyfiliği esas alan bir iktidarın yeni anayasası da her yönüyle döneminin özelliklerini yansıtacaktır. Yeni Anayasanın Anlamı Anayasa nın anlamı ya da anlamsızlığı AKP döneminin uygulamaları ya da yarattığı fiili durumlarla ortaya çıkmaktadır. Bu ortaya çıkış, Anayasa nın dilini de, hükümlerini de hiç yapan bir durumdur ve bir konuyu net olarak saptamaktadır: Asıl olan anayasada yazılanlar değil, toplumsal yaşam ve ilişkilerdir. Toplumun gerçeği, anayasada ne yazarsa yazsın egemen sınıfın toplum üzerinde kurduğu ilişki ağı ve baskı ile kendisini göstermektedir. Anayasa, kimi zaman bu ilişkinin gerekçesi kimi zaman da maskesi olarak kullanılmakta, duruma göre şekil değiştirmekte, baskının da dayanağı olabilmektedir. AKP nin 12 Eylül Anayasası ndan hareketle başlattığı yeni anayasa söylem ve ön eylemi, egemen sınıfın ve iktidarın istek ve hedeflerini net olarak gösteren, her türlü baskı araçlarını meşrulaştıran, sınıf savaşımına katılanları ve eylemlerini ise kimi zaman frenleyip kimi zaman engelleyen önlemleri gündemine alan bir harekettir. Mutlak zaferini ilan etmeye hevesli emperyalizmin dünyanın her köşesinde insanlığın tüm aydınlanmacı birikimini yok etmeye çalıştığı ve AKP nin de hukuka da egemen olan yeni bir dinselleştirme desteğiyle emperyalizme yandaşlık yaptığı dönemde, Türkiye deki anayasa tartışmalarının ve çalışmalarının bağlanacağı yerin ne türden bir demokrasi ve özgürlük olacağı açıktır. 13 Türkiye örneğinde de görüldüğü gibi, demokrasi ile anayasa arasındaki ilişkinin rüzgarı, anayasadan demokratik toplum düzenine değil, egemen yönetim tarzının konumuna göre değişen ağırlıkta olmak üzere, baskıcı toplum düzeninden anayasaya doğru esmektedir. Lenin in, Marksizm ve anayasa bağlantısını kurarken söylediği, anayasaların yaratmayacağı yalnızca saptayacağı savı, aslında Türkiye deki egemen sınıf ve anayasa ilişkisi için de geçerlidir. 14 Tanilli, emekçi iktidarın bütünlüğü ne dayanan iktidar bütünlüğünden söz ederken, işte anayasalar, iktisadi ve sosyal gelişmenin belli bir aşamasında bulunan bir toplumda, Marksist ilkelerin ne ölçüde uygulanabileceğini gösteren genel ve temel belgeler olarak görülmekte diyerek 15, Lenin in sözünü, her şeyi anayasadan uman, anayasaya bir çeşit mistik varlık olarak bakan anlayışın gülünçlüğünü göstermesi bakımından da hayli öğretici bir söz olarak nitelendirmektedir. 6 / 11

7 Anayasa nın saptama özelliği ile kullanım özelliği, birbiriyle çelişkili gibi gözükse de aslında birbirlerinin tamamlayıcılarıdır ve birbirlerini yenileme özelliğine sahiptirler. Egemen yaşam tarzının güdümündeki toplumsal ilişki anayasanın nasıl olacağını belirlemekte; aynı ilişki, kendisini saptayan anayasayı yetersiz görürse, olaya, mekana ve zamana göre, aynı anayasa kurallarını farklı kullanımlara tabi tutabilmekte ya da kullanmamaktadır. Bu fiili durum daha sonra da anayasanın hükümlerine yansımaktadır. Sonuçta, egemenliği uğruna hüküm koyan, değiştiren ve bunları uygulayan ile farklı uygulayan ya da uygulamayan aynı ekonomik ve siyasal güçtür. Egemen yaşam tarzı dışında kalanlara düşen görev ise uymak tır. Anayasanın bağlayıcılığı ve üstünlüğü egemen sınıf ve ortakları için ihtiyari, ötekiler ve emekçiler için zorunludur. Kurulu Meclis in yeni anayasa yapamayacak olmasının temel nedenlerinden biri, çoğunluk esasıyla egemen sınıfı temsil etmesi ve sınıfsal karşıtlığı perdelemesidir. AKP nin yeni anayasa hedefinin doğrudan 12 Eylül ürünü 1982 Anayasası üzerine kurulması, içerik, anlam ve öz dışında, semboller tarihinin öne çıkarılması, toplumsal gerçeklerin egemen yönetim tarafından saptırılması, daha açık deyişle yok sayılması amacına yöneliktir. Bu kurgu aynı zamanda, yeni anayasanın, asıl olarak da darbeden ve terörden arındırıldığı izlenimi yaratılan dinsel motifli yeni toplumun rızasını almanın etkin gerekçesi olarak da kullanılmaktadır. Aynı rızanın, darbeden ve militarist yönetimden kurtulma gerekçesiyle ve zora dayalı olarak 1982 Anayasası için % gibi yüksek bir oyla alındığı unutulmamalıdır. Darbe günlerinin yüksek oranlı rızası, AKP günlerinin yeni anayasasına rıza için kopya olarak kullanılmaktadır. Siyasal iktidar ve sömürü ilişkileri nasıl devleti şekillendiriyor ve toplumsal yaşam tarzını baskı altında tutuyorsa, kural koyucuyu, anayasa koyucuyu, hukuku ve anayasayı da buna koşut olarak yönlendirecek ve şekillendirecektir. Toplumsal yaşam tarzını değiştiren daha dinsel olma hedefi de bu şekillendirmeyi önemli derecede etkileyecektir. Yeni anayasa bu politika dışında kalmayacak, İkinci Cumhuriyet in yeniden yapılandırmasının kağıda yansımasından başka bir şey olmayacaktır. Birinci Cumhuriyet e gereksinimi kalmayan sermaye sınıfının 16, birçok maddesi değiştirilmiş de olsa, 12 Eylül ün Anayasası na da gereksinimi kalmamıştır. Politikalarla, yasalarla, kanun hükmünde kararnamelerle ve uygulamalarla ortaya çıkan sermaye lehine dönüşümler, bu kez yeni anayasaya taşınacak, sermaye birikimi ve siyasal birikim ikilisinin rahat ve sorunsuz ilişki kuracağı bir yönetim ve yaşam tarzı anayasal güvenceye kavuşturulacaktır. Uluslararası kapitalist işbölümünün gereklerini koşulsuz yerine getiren on yılık AKP iktidarının, yasama ve yargıyı güdümüne alması, başta emekçiler olmak üzere toplum üzerindeki baskısı ve topluma dayattığı yaşam tarzı geniş katılımlı bir yeni anayasa sürecinin yaşanmayacağını görmek için yeterlidir. Hesaplaşma üzerine kurulu yeni anayasa girişimi, 1982 Anayasası nı hedef alırken görünüşte doğru bir zemine oturuyor gibi gözükmekle birlikte, bu hesaplaşmayı yapacak olanlar yönünden zemin kaymakta; kuzu kurt a teslim edilmektedir. Bağımlı bir azgelişmiş kapitalizmin, emperyalizmin açık/örtük her türlü etkisi altındaki anayasa girişimi, toplum yararına olmaz, özgürlükçü ve eşitlikçi olmaz, bağımsız bir ulusun anayasası olmaz; yerel ve uluslararası sermaye iktidarlarına hizmette eksiği ve kusuru olmayan bir anayasa olur. Sermaye sınıfının egemenliğini koruma uğruna olağanüstü yetkilere onay 7 / 11

8 vermede sakınca görmez; bu onayı kendisi vermese bile anayasal denetim organına verdirir. Toplumda, disiplinlerin, ilişkilerin ve karşılıklı etkileşimin buluştuğu ortak zemin olarak nitelendirilebilecek anayasanın, her türlü baskıya karşı tanrı egemenliği yerine insan aklının egemen kılınmasıyla yapılan bir metin olması, koşulsuz kabul için yeterli değildir. Yapılmasında kimin aklı nın egemen olduğu önem kazanır. Anayasa, akıl ile soyut kuralın buluşması ile yetinmez, orada durmaz. Anayasanın yaşaması, yaşatmasına yani soyut kural ile birey ve toplumu buluşturmasına bağlıdır. Nasıl vesayet altındaki akıl 17 toplum için anayasa çıkaramazsa, yaşatmayan, ezen anayasa da toplum için olmaz. Kurulu Meclis tarafından, evrensel hukuk ilkelerine aykırı olarak çalışmaları başlayan yeni anayasanın, önemli karşı çıkış noktalarından biri de, kurulu meclise egemen olan AKP nin yönlendirmesi altında, yani teslimiyetçi parlamento elinde şekillenecek olmasıdır. 18 Hem ulusal/ uluslararası sermayenin ve emperyalizmin hem de dinsel, mezhepsel ve etnik vesayetin aracısı/ortağı olan AKP nin anayasa sicili, bugüne kadar yaptığı anayasa değişiklikleri ve daha da önemlisi yürürlükteki Anayasa kurallarını istediği gibi uygulamada ya da uygulamamada gösterdiği beceri ile yazılmıştır. AKP yi küreselleşmenin neoliberal aşamasının partisi olarak görmeyenlerin, en azından bu sicili görerek, ona ortak olmamaları, yeni anayasa oyununa gelmemeleri gerekir. Yeni anayasada uzlaşmanın, AKP nin görüşlerinde uzlaşma anlamına geldiği de örnekleriyle ortadadır. AKP çoğunluklu yasama organının sözde demokratik yönteminin, hem yasa çıkarırken hem de Anayasa yı değiştirirken, kamuoyunu kısmen bilgilendirme ve demokratik meşruiyet kılıfına sığınma dışında bir işe yaramadığı da örnekleriyle ortadadır. Demokrasi zaafları içinde bocalayarak uzlaşma tuzağına düşenler, demokrasiyle arasında doku uyuşmazlığı olan iktidarın ekmeğine yağ sürerken, kendilerine de zarar vermektedirler. Ancak en büyük zarar, demokrasi kullanılarak, sınıfsal savaşımın ve sınıf temelli siyasetin gölgelemesiyle verilmektedir. Kurulu Meclis in rolünü üstlenen AKP, yeni anayasa girişimiyle kurucu meclis rolünü de istemektedir. Bu yeni rol, kapitalizmin çıkarları ile din referanslı toplumsal yaşam örgütlenmesi ni 19 bir araya getirme üzerine kuruludur. Kaldı ki, seçilmiş olmak, sınırlı sayıdaki egemen sınıf katmanlarını bir meclis içinde çoğunlukla temsil etmek, böyle bir meclise kurucu luk işlevini yükleyemez. Sonuç Yerine Türkiye nin içinde bulunduğu ilişkiler ve Türkiye ye biçilen rol göz önünde bulundurulduğunda, hedefin yeni anayasa olmadığı açıktır. Yeni anayasa, AKP nin emperyalizm güdümündeki hukuk oyunu nun vitrine çıkarılmış görüntüsünden başka bir şey değildir; sanaldır. Tıpkı yürürlükteki Anayasa nın, iktidar ve yandaşları ile iktidar karşıtlarına, kapitalist ile emekçiye farklı uygulanması gibi, toplumun geniş kesimi için sanal kalacaktır. Özünde sermayenin çıkarlarını koruyan ve eşitsizliği meşrulaştıran bu hukuk oyunu, kapitalizmin, gerici yaşam biçimiyle de beslenmiş tarzına uygundur ve yerli yerinde 8 / 11

9 oynanmaktadır. Artık, bırakalım hukuka uygunluğu, hukukun tartışılmasının geçerliliği iyice zayıflamıştır; kimi alanlarda kalmadığı bile söylenebilir. Böyle bir hukuk batağından yeni anayasa çıkmaz. Kaldı ki, yeni anayasa önerilerinin egemen siyasetten gelmesi ve girişim dümeninin başında da yine aynı gücün oturması, dışarıda kalanların ise edilgen kılınması yalnızca ve yalnızca egemene yarayacaktır. Bu aynı zamanda, Anayasa da yazan, yeni anayasada da yazılacak olan kanun önünde eşitlik ilkesinin, aslında toplumdaki eşitsizliği tanımlayıp bir kez daha onaylanmasının da göstergesidir. Kapitalizm, ekonomik sömürüye zarar gelmeden insan hak ve özgürlüklerini genişletmenin olanaklarına her zaman sahip değildir. Anayasalar çoğu durumda bu ikisi arasındaki gerilimi gizleyen bir ideolojik örtü işlevi görürler. Anayasanın kapitalist bir devlet için rolünü ayırt edebilmek için kapitalizmi bir üretim sistemi ama aynı zamanda bir yönetim sistemi olarak da değerlendirmek gerekir. Anayasaların temel bir işlevi de bu yönetim sisteminin temel kurumsallaşmasını ifade etmektir. Anayasalar, politik hukukun bir kategorisi olmakla toplumsal sınıfların mevcut güç ilişkilerini yansıtırlar, tahakkümü ama bunun yanında tavizi de kurumsallaştırırlar. Bu nedenle emekçi sınıfların müdahalesinin olmadığı yeni bir anayasa sürecinin de kapitalizmin gerekleri ile demokrasinin gerekleri arasında herhangi bir tereddüde düşülmeden yaşanacağı açıktır. Kapitalizmin kendisini demokrasi, hukuk devleti, insan hak ve özgürlükleri ile sınırlamasını beklemek arkaik liberal saplantıdır. 20 Toplumsal yaşam kapitalizmin ve emperyalizmin tekelinde değildir. Neoliberalizm kaynaklı 1982 Anayasası ndan kurtulmak, aynı kaynaktan beslenen AKP nin yeni anayasa tuzağına düşerek gerçekleşmez. Emekçi halkın çıkarlarını merkeze koyan, halkın ve ülkenin çıkarlarını öne çıkaran ekonomik ve toplumsal ilişkilerle gerçekleşir. Toplumsal gerçeklik, kapitalist düzenleme ye bağlı yeni anayasa yerine, bu anayasayı öneren egemen sınıfın yönettiği ve yönlendirdiği toplumsal ilişkileri değiştirmeyi hedefler, bireysel hak ve özgürlükler yerine toplumsal hak ve özgürlükleri hedefler. Değişen ekonomik, sosyal ve kültürel yapı kendi anayasasını da saptayacak ve sürece göre toplumsal katılım anayasası nı ve toplumcu anayasa yı ortaya çıkaracaktır. 21 Toplumsal gerçeklik yok kabul edilerek, çoğunluk gücüne bağlanan yeni anayasa çalışmaları da her üretim tarzının kendi hukuksal ilişkilerini, yönetim biçimini yaratması kapsamında görülmelidir. Türkiye nin siyasal ve anayasal geçmişi, yeni anayasa yolculuğunun ekonomi politiğinin ipuçlarını vermektedir. Üzerine, AKP tarzı sermaye birikimi ve siyasal örgütlenmesi eklendiğinde, artık, İkinci Cumhuriyet in sürekliliğini sağlayacak yeni bir anayasadan söz etmek gerekecektir. Diğer deyişle, tasfiye edilmiş bir rejim den söz ediliyorsa, yeni anayasa da bu tasfiye üzerine kurulacaktır. Buna, AKP nin kuruculuk görevinin kağıda yansıması, anayasayla saptanması da denilebilir. Sermayenin gücü ile parti, devlet ve hukuk arasındaki bağlantı bu sürecin de belirleyicisi olacaktır. Nasıl, devlet, topluma dışarıdan dayatılmış bir güç değil de toplumun ve ekonominin belli bir aşamadaki ürünü ise, anayasa ve hukuk da aynı durumdadır. Ekonomik sistem, tüm aygıtları, ağırlığı, genişlemesi ve baskısıyla toplumsal ilişkileri elinde 9 / 11

10 tutarken, çözüm anayasa ve hukuk olamaz. AKP başlıklı bu dönemde, sırf eskisinden kurtulmak için yeni anayasaya gidiş, duraksamaya düşülmeden karşı çıkılacak bir yolculuktur. Yeni anayasanın, toplumdaki uzlaşmaz karşıtlığı ve sermayenin karşı çıkmadığı gerici yaşam tarzını dışa vurması kaçınılmazdır. Ancak dünyaya anayasayla bakılamayacak olsa bile, bu tarihi dersten farklı bir yaşam için sınıfsal bakışın ipuçlarının yakalanması gerektiği; kurulu düzene karşı, bu düzenin kuralları içinde savaşım verilmesinden kaynaklanan sorunlar göz önüne alındığında da, sınıfsal bakışın ipuçlarının yakalanmasıyla yetinilmemesi gerektiği açıktır. Üretim ilişkilerinde ve toplumsal ilişkilerde maddi dönüşüm olmaksızın, kurulu meclis ve yönetimdeki siyasal iktidarla yapılacak her yeni anayasa, bağımlı kapitalist ilişkilerin yeniden üretimini ve kurulu düzenin çemberi içindeki küçük oyunlarını yansıtacaktır. Diğer deyişle, egemen siyaset, toplumun gereksinmeleri değil, iktidarının örgütlenmesi ve güçlenerek devamı için anayasa yapacak, bu anayasaya kendisi dışındaki katkıları da ya reddedecek ya da eriterek adına demokrasi denilen oyuna ortak edecektir. Bunun anlamı, sermaye sınıfının, savaşımını sömürünün siyasal, ideolojik ve maddi koşullarını sürekli kılarak ya da yeniden üreterek sürdürmek 22 için tüm baskı araçlarını ve ideolojik araçları sınırsız şekilde kullanmasıdır. Sözde 12 Eylül baskı Anayasası nı ortadan kaldırmak isteyenlerin, yeni anayasa girişimini, eşitliğin, adaletin, özgürlüğün, laikliğin, demokrasinin, hukukun, adil yargılanma hakkının toplumun geniş kesimleri için yok edildiği bir zaman dilimi sonunda dile getirmesi ve çalışmalara başlaması akıla da aykırıdır. Zaten, bu adımdaki temel amaçlardan biri de, mistik ve gerici yaşam tarzını öne çıkarıp, soyut sözcüklerle umutları beslerken, aklı gölgelemek; somut sorun ve karşıtlıkları, gerçekleri ustaca saklayarak 12 Eylül Anayasası nın 2010 lu yıllardaki allı pullu kopyasını yapabilmektir. Siyasete, devlete, hukuka ve yaşama yapılan keskin el atmalar, yeni anayasanın oyalama amaçlı kullanılabileceğini de göstermektedir. Sınırsız sömürü ve baskı ortamında, bırakalım kurulu meclis in yeni anayasa yapmasını, kurucu meclis dahi toplum için çözüm olamayacaktır. Toplumu emperyalizmin istekleri doğrultusunda değiştirme projesi, engelsiz sermaye-aracı devlet-kul hakkı karışımı bir anayasayı istediği gibi allayıp pullayacak, ezilen sınıflar için hak aramaya ve çözüme izin vermeyecektir. Farklı bir anayasanın, farklı üretim ilişkileri ve farklı toplumsal yaşam için sınıfsal bakıştan, direnişten, ama bununla yetinilmeyerek, bunu aşarak, savaşımdan ve kazanımdan geçerek oluşacağı açıktır. Kapitalist sistemin erdemli anayasa koyucusu ndan iyi anayasa beklemek, herhalde ezilenlerin en son değil, hiç beslememeleri gereken umut olmalıdır. Kurulu düzenin temelleri olduğu gibi kalırken, bu temel üzerine, kendi deyişleriyle, yeni, demokratik, özgürlükçü bir anayasa oturtulması, bu anayasayı ancak ve ancak kurulu düzenin güçlü anayasası yapar; olsa olsa kurulu düzenin gücünün sağlamlaştırılmasına yarar. Kurulu düzenin, sahiplerine karşın değiştirilmesi/dönüştürülmesi yönünde adımlar atılmadıkça, baskı ve sömürü altında bunalmış, ezilmiş, horlanmış, köleleştirilmiş, gericilik batağına itilmiş halk çoğunluğu, yeni anayasada da aradığını bulamaz. Hedefleri belli yeni bir soyut anayasa girişimini yumuşatma ya da kimi maddeleri üzerinde pazarlığa oturma yerine, bu girişim AKP nin ve paranın sınırsız egemenliğinin tıkanma alanlarından biri olarak değerlendirilmeli ve AKP ye karşı çevrilmelidir. Sınıfsal savaşım temelinde biçimlendirilemeyen, eşitleştirmeyi ve özgürleştirmeyi ihmal eden soyut bir hak ve özgürlük savaşımı, sermayenin gölgesi altında kalmaya devam eder. 10 / 11

11 Powered by TCPDF ( Sınıfsal savaşımda emekçiler ve toplum, soyut demokrasi ve özgürlük söylemleriyle sınıf gerçeğinin üstünü örten ve emekçileri evcilleştiren sermaye sınıfının anayasasını yenileme girişimine değil; kendi hak savaşımlarına ve iktidarına, toplumsal ilişkilerin emekçiler lehine dönüştürülmesine ve yeni topluma yönelmelidir. Üretim ilişkileri ile zaman-mekan bağlantılarına bütünsel bakan sınıf temelli yaklaşımın, kitleleri arkasına aldığı zaman toplumsal ilişkileri dönüştürmesi hiç de uzak bir olasılık olmayacaktır. 11 / 11

T.C. YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI Basın Bürosu Sayı: 19

T.C. YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI Basın Bürosu Sayı: 19 09/04/2010 BASIN BİLDİRİSİ Anayasa değişikliğinin Cumhuriyetin ve demokrasinin geleceği yönüyle neler getireceği neler götüreceği dikkatlice ve hassas bir şekilde toplumsal uzlaşmayla değerlendirilmelidir.

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...IX

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...IX ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...IX BIRINCI BÖLÜM ANAYASA HUKUKUNUN KISA KONULARI 1. 1961 Anayasası ile 1982 Anayasası nın Hazırlanış ve Kabul Ediliş Süreçlerindeki Farklılıklar...1 2. Üniter, Federal ve Bölgeli

Detaylı

Hükümet in TSK İçinde Oluşturduğu Paralel Yapılar; Cumhurbaşkanı ve AYİM nin Konumu..

Hükümet in TSK İçinde Oluşturduğu Paralel Yapılar; Cumhurbaşkanı ve AYİM nin Konumu.. 28 Nisan 2014 Basın Toplantısı Metni ; (Konuşmaya esas metin) Hükümet in TSK İçinde Oluşturduğu Paralel Yapılar; Cumhurbaşkanı ve AYİM nin Konumu.. -- Silahlı Kuvvetlerimizde 3-4 yıldan bu yana Hava Kuvvetleri

Detaylı

NEDEN. Türk ye Cumhur yet Cumhurbaşkanlığı S stem

NEDEN. Türk ye Cumhur yet Cumhurbaşkanlığı S stem NEDEN Türk ye Cumhur yet Cumhurbaşkanlığı S stem YERLi VE MiLLi BiR SiSTEM Türkiye, artık daha büyük. Dünyada söz söyleyen ülkeler arasında. Milletinin refahını artırmaya başladı. Dünyanın en büyük altyapı

Detaylı

ANAYASA MAHKEMESİ KARAR GEREKÇELERİNİN BAĞLAYICILIĞI SORUNU

ANAYASA MAHKEMESİ KARAR GEREKÇELERİNİN BAĞLAYICILIĞI SORUNU Semih Batur KAYA Karadeniz Teknik Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi ANAYASA MAHKEMESİ KARAR GEREKÇELERİNİN BAĞLAYICILIĞI SORUNU İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...

Detaylı

TÜRK HUKUK DÜZENİNİN YÜRÜRLÜK KAYNAKLARI (2) Dr. Öğr. Üyesi Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi

TÜRK HUKUK DÜZENİNİN YÜRÜRLÜK KAYNAKLARI (2) Dr. Öğr. Üyesi Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi TÜRK HUKUK DÜZENİNİN YÜRÜRLÜK KAYNAKLARI (2) Dr. Öğr. Üyesi Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi KANUN (YASA) Kanun Geniş anlamda Dar/Gerçek anlamda Kanun, hukuk kaynaklarından sadece birisidir.

Detaylı

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN TEMEL HUKUK BU DERSTE NELER ÖĞRENECEĞİZ? Yargı nedir? Türk hukukunda yargının bölümleri Anayasa Yargısı İdari Yargı Adli Yargı TEMEL HUKUK YARGI Yargı, devletin hukuk

Detaylı

KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ ÖĞRETİM YILI I. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ

KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ ÖĞRETİM YILI I. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ 2014 2015 ÖĞRETİM YILI I. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ DERS TARİHİ 1. DERS SAATİ 2. DERS SAATİ 15.09.2014 TANIŞMA DERSİ TANIŞMA DERSİ 17.09.2014 22.09.2014

Detaylı

ANAYASAL ÖZELLİKLER. Federal Devlet

ANAYASAL ÖZELLİKLER. Federal Devlet ANAYASAL ÖZELLİKLER Ulus devlet, belirli bir toprak parçası üzerinde belirli bir nüfus ve egemenliğe sahip bir örgütlenmedir. Ulus-devlet üç unsura sahiptir: 1) Ülke (toprak), 2) Nüfus, 3) Egemenlik (Siyasal-Yönetsel

Detaylı

LAW 104: TÜRK ANAYASA HUKUKU 14 HAFTALIK AYRINTILI DERS PLANI Doç. Dr. Kemal Gözler Koç Üniversitesi Hukuk Fakültesi

LAW 104: TÜRK ANAYASA HUKUKU 14 HAFTALIK AYRINTILI DERS PLANI Doç. Dr. Kemal Gözler Koç Üniversitesi Hukuk Fakültesi LAW 104: TÜRK ANAYASA HUKUKU 14 HAFTALIK AYRINTILI DERS PLANI Doç. Dr. Kemal Gözler Koç Üniversitesi Hukuk Fakültesi 1. HAFTA: OSMANLI ANAYASAL GELİŞMELERİ [Türk Anayasa Hukukukun Bilgi Kaynaklarının Tanıtımı:

Detaylı

Yeni anayasa neyi hedefliyor?

Yeni anayasa neyi hedefliyor? Yeni anayasa neyi hedefliyor? Siyasal iktidar Yeni Anayasanın yazımına kapalı kapılar ardında devam ederken, yeni anayasanın yazılma sürecine dair öğrenebildiğimiz yegâne şey, mecliste oluşturulan uzlaşma

Detaylı

İ Ç İ N D E K İ L E R

İ Ç İ N D E K İ L E R İ Ç İ N D E K İ L E R ÖN SÖZ.V İÇİNDEKİLER....IX I. YURTTAŞLIK A. YURTTAŞLIĞI YENİDEN GÜNDEME GETİREN GELİŞMELER 3 B. ANTİK YUNAN-KENT DEVLETİ YURTTAŞLIK İDEALİ..12 C. MODERN YURTTAŞLIK İDEALİ..15 1. Yurttaşlık

Detaylı

KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ ÖĞRETİM YILI II. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ DERS TARİHİ 1. DERS SAATİ 2.

KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ ÖĞRETİM YILI II. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ DERS TARİHİ 1. DERS SAATİ 2. KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ 2015-2016 ÖĞRETİM YILI II. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ DERS TARİHİ 1. DERS SAATİ 2. DERS SAATİ 15.02.2016 Türk Hukukunun Bilgi Kaynakları - Mevzuat, Yargı

Detaylı

ANAYASA HUKUKU (İKTİSAT VE MALİYE BÖLÜMLERİ) 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ ARASINAV 17 KASIM 2014 SAAT 09:00

ANAYASA HUKUKU (İKTİSAT VE MALİYE BÖLÜMLERİ) 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ ARASINAV 17 KASIM 2014 SAAT 09:00 ANAYASA HUKUKU (İKTİSAT VE MALİYE BÖLÜMLERİ) 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ ARASINAV 17 KASIM 2014 SAAT 09:00 A. ANLATIM SORUSU (10 puan) Temsilde adalet yönetimde istikrar kavramlarını kısaca açıklayınız. Bu konuda

Detaylı

TÜRKĠYE DE ANAYASA DEĞĠġĠKLĠĞĠ: NEDENLER, YAġANANLAR VE SONUÇLAR

TÜRKĠYE DE ANAYASA DEĞĠġĠKLĠĞĠ: NEDENLER, YAġANANLAR VE SONUÇLAR TÜRKĠYE DE ANAYASA DEĞĠġĠKLĠĞĠ: NEDENLER, YAġANANLAR VE SONUÇLAR 15 Temmuz 2016 darbe girişimi sonrasında ilan edilen Olağanüstü Hal (OHAL) koşullarında, 16 Aralık 2016 günü Türkiye Büyük Millet Meclisi

Detaylı

ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI

ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI ANLATIM SORULARI 1- Bir siyasal düzende anayasanın işlevleri neler olabilir? Kısaca yazınız. (10 p) -------------------------------------------

Detaylı

MAHKEMELER (TÜRK YARGI ÖRGÜTÜ) Dr. Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi

MAHKEMELER (TÜRK YARGI ÖRGÜTÜ) Dr. Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi MAHKEMELER (TÜRK YARGI ÖRGÜTÜ) Dr. Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi ÖĞRENME HEDEFLERİMİZ - ADLÎ YARGI MAHKEMELERİ, BÖLGE ADLİYE MAHKEMELERİ, YARGITAY - İDARE MAHKEMELERİ, BÖLGE İDARE MAHKEMELERİ,

Detaylı

KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ ÖĞRETİM YILI I. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ DERS TARİHİ 1. DERS SAATİ 2.

KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ ÖĞRETİM YILI I. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ DERS TARİHİ 1. DERS SAATİ 2. KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ ANAYASA HUKUKU DERSİ 2015 2016 ÖĞRETİM YILI I. DÖNEM DERS PROGRAMI İÇERİĞİ DERS TARİHİ 1. DERS SAATİ 2. DERS SAATİ 28.09.2015 30.09.2015 05.10.2015 07.10.2015 12.10.2015 TANIŞMA

Detaylı

Demokrasi ve Sivil Toplum (SBK256)

Demokrasi ve Sivil Toplum (SBK256) T.C. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü Demokrasi ve Sivil Toplum (SBK256) 12. Hafta Ders Notları - 03/05/2017 Arş. Gör. Dr. Görkem

Detaylı

1: İNSAN VE TOPLUM...

1: İNSAN VE TOPLUM... İÇİNDEKİLER Bölüm 1: İNSAN VE TOPLUM... 1 1.1. BİREYİN TOPLUMSAL HAYATI... 1 1.2. KÜLTÜR... 3 1.2.1. Gerçek Kültür ve İdeal Kültür... 5 1.2.2. Yüksek Kültür ve Yaygın Kültür... 5 1.2.3. Alt Kültür ve Karşıt

Detaylı

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet MYO HBYS Programı. Yargı Örgütü Dersleri

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet MYO HBYS Programı. Yargı Örgütü Dersleri Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet MYO HBYS Programı Yargı Örgütü Dersleri YARGI, YARGIÇ, MAHKEME VE YARGILAMA KAVRAMLARI Kuvvetler ayrılığı ilkesi-1 Bir devlette, üç erk (kuvvet) vardır: Yasama,

Detaylı

İdari Yargının Geleceği

İdari Yargının Geleceği İdari Yargının Geleceği Av. Zühal SİRKECİOĞLU DÖNMEZ* * Ankara Barosu. İdari Yargının Geleceği / SİRKECİOĞLU DÖNMEZ Ülkemiz Hukuk Fakültelerinde iki Ana Bilim dalı vardır: Özel Hukuk ve Kamu Hukuku. Özel

Detaylı

ÖZEN ÜLGEN ANAYASA YARGISINDA İPTAL KARARLARININ ETKİLERİ

ÖZEN ÜLGEN ANAYASA YARGISINDA İPTAL KARARLARININ ETKİLERİ ÖZEN ÜLGEN ANAYASA YARGISINDA İPTAL KARARLARININ ETKİLERİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XVII GİRİŞ...1 Birinci Bölüm ANAYASA MAHKEMESİ İPTAL KARARLARININ ZAMAN BAKIMINDAN ETKİSİ

Detaylı

ÜYE ROBERT CAROLAN TARAFINDAN BİLDİRİLEN KARŞIOY VE MUTABIK GÖRÜŞ YAZISI

ÜYE ROBERT CAROLAN TARAFINDAN BİLDİRİLEN KARŞIOY VE MUTABIK GÖRÜŞ YAZISI Priştine, 31 Ekim 2012 Nr. Ref.: MMP 304/12 ÜYE ROBERT CAROLAN TARAFINDAN BİLDİRİLEN KARŞIOY VE MUTABIK GÖRÜŞ YAZISI Başvuru No: KO 61/12 Kosova Cumhuriyeti Meclis Başkanı tarafından 22 Haziran 2012 tarihinde

Detaylı

EĞİTİMİN HUKUKSALTEMELLERİ. 7. Bölüm Eğitim Bilimine Giriş GÜLENAZ SELÇUK- CİHAN ÇAKMAK-GÜRSEL AKYEL

EĞİTİMİN HUKUKSALTEMELLERİ. 7. Bölüm Eğitim Bilimine Giriş GÜLENAZ SELÇUK- CİHAN ÇAKMAK-GÜRSEL AKYEL EĞİTİMİN HUKUKSALTEMELLERİ 7. Bölüm Eğitim Bilimine Giriş GÜLENAZ SELÇUK- CİHAN ÇAKMAK-GÜRSEL AKYEL EĞİTİM VE HUKUK HUKUKUN AMAÇLARI HUKUKUN DALLARI EĞİTİM HUKUKU HUKUKUN KAYNAKLARI ULUSLARARASI BELGELERDE

Detaylı

ANAYASA DEĞĠġĠKLĠKLERĠ HAKKINDA GÖRÜġ VE ÖNERĠLERĠMĠZ

ANAYASA DEĞĠġĠKLĠKLERĠ HAKKINDA GÖRÜġ VE ÖNERĠLERĠMĠZ 5 Aralık 2011 ANAYASA DEĞĠġĠKLĠKLERĠ HAKKINDA GÖRÜġ VE ÖNERĠLERĠMĠZ I.YENĠ BĠR ANAYASA MI? GENĠġ KAPSAMLI BĠR ANAYASA DEĞĠġĠKLĠĞĠ MĠ? Anayasa hazırlığıyla ilgili olarak kamuoyunda önemli bir tartışma yaşanıyor:

Detaylı

2-) Türkiye de tek dereceli seçim ilk kez hangi seçimlerde uygulanmıştır? A) 1942 B) 1946 C) 1950 D) 1962 E) 1966

2-) Türkiye de tek dereceli seçim ilk kez hangi seçimlerde uygulanmıştır? A) 1942 B) 1946 C) 1950 D) 1962 E) 1966 1-) 1921 Anayasası ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır? A) Milli egemenlik ilkesi benimsenmiştir B) İl ve nahiyelerde yerinden yönetim ilkesi kabul edilmiştir. C) Yasama ve yürütme kuvvetleri

Detaylı

MAHKEMELER (TÜRK YARGI ÖRGÜTÜ) Dr. Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi

MAHKEMELER (TÜRK YARGI ÖRGÜTÜ) Dr. Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi MAHKEMELER (TÜRK YARGI ÖRGÜTÜ) Dr. Barış TEKSOY Hukukun Temel Kavramları Dersi ÖĞRENME HEDEFLERİMİZ - ADLİYE MAHKEMELERİ, YARGITAY - İDARE MAHKEMELERİ, DANIŞTAY - UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ - ANAYASA MAHKEMESİ

Detaylı

HUKUKUN TEMEL KAVRAMLARI

HUKUKUN TEMEL KAVRAMLARI HUKUKUN TEMEL KAVRAMLARI 3.Ders Yrd.Doç.Dr. Uğur ÖZER HUKUKUN KAYNAKLARI Yargı organları kararlarını, hukuka dayanan, hukuktan kaynaklanan, hukukun gerektirdiği kararlar olarak sunarlar. Bu açıdan yargı

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Tevfik Sönmez KÜÇÜK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi PARTİ İÇİ DEMOKRASİ

Yrd. Doç. Dr. Tevfik Sönmez KÜÇÜK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi PARTİ İÇİ DEMOKRASİ Yrd. Doç. Dr. Tevfik Sönmez KÜÇÜK Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi PARTİ İÇİ DEMOKRASİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... IX İÇİNDEKİLER...XIII KISALTMALAR...XXI TABLOLAR

Detaylı

CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ, KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMESİ, YÖNETMELİK ve KARARI

CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ, KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMESİ, YÖNETMELİK ve KARARI CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ, KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMESİ, YÖNETMELİK ve KARARI (Kavramlara Dair Bir Bilgilendirme) Akın Gencer ŞENTÜRK, Avukat İzmir, 16.11.2018 Anayasamız, Yürütme yetkisi ve görevi, Cumhurbaşkanı

Detaylı

TÜRKİYE DE KADINLARIN SİYASAL HAYATA KATILIM MÜCADELESİ VE POZİTİF AYRIMCILIK

TÜRKİYE DE KADINLARIN SİYASAL HAYATA KATILIM MÜCADELESİ VE POZİTİF AYRIMCILIK TÜRKİYE DE KADINLARIN SİYASAL HAYATA KATILIM MÜCADELESİ VE POZİTİF AYRIMCILIK TürkİYE KADIN DERNEKLERİ FEDERASYONU Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu 1976 Yılında kurulmuş ülke genelinde 50.500 üyesi

Detaylı

CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ VE SİYASİ ANALİZ

CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ VE SİYASİ ANALİZ İÇ POLİTİKA CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ VE SİYASİ ANALİZ OCAK 2007 SARIKONAKLAR İŞ MERKEZİ C. BLOK D.16 AKATLAR İSTANBUL-TÜRKİYE 02123528795-02123528796 www.turksae.com CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ VE SİYASİ ANALİZ

Detaylı

KPSS 2007 GK (50) DENEME 3 / 52. SORU 50. Aşağıdakilerden hangisi hukuk devleti ilkesinin gereklerinden biri değildir? A) Yasal idare B) Devlet faaliyetlerinin belirliliği C) İdarenin mali sorumluluğu

Detaylı

M. Gözde ATASAYAN. Kamu Hizmetlerinin Süreklilik ve Düzenlilik İlkesi

M. Gözde ATASAYAN. Kamu Hizmetlerinin Süreklilik ve Düzenlilik İlkesi M. Gözde ATASAYAN Kamu Hizmetlerinin Süreklilik ve Düzenlilik İlkesi İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... XI KISALTMALAR...XXI GİRİŞ...1 A. «KAMU HİZMETİ» KAVRAMI...1 1. Kamu Hizmetinin Klasik Tanımı...1

Detaylı

ODTÜ G.V. ÖZEL LĠSESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ZÜMRESĠ. 2011-2012 Eğitim-Öğretim Yılı. Ders Adı : Siyaset ÇalıĢma Yaprağı 13 SĠYASET

ODTÜ G.V. ÖZEL LĠSESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ZÜMRESĠ. 2011-2012 Eğitim-Öğretim Yılı. Ders Adı : Siyaset ÇalıĢma Yaprağı 13 SĠYASET ODTÜ G.V. ÖZEL LĠSESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ZÜMRESĠ 2011-2012 Eğitim-Öğretim Yılı Ders Adı : Siyaset ÇalıĢma Yaprağı 13 Adı Soyadı : No: Sınıf: 11/ SĠYASET Siyaset; ülke yönetimini ilgilendiren olayların bütünüdür.

Detaylı

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun Bir Maddesinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi ve gerekçeleri ektedir. Gereği bilgilerine

Detaylı

ANAYASA CEVAP ANAHTARI GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI Ocak 2019 saat 13.00

ANAYASA CEVAP ANAHTARI GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI Ocak 2019 saat 13.00 HİTİT ÜNİVERSİTESİ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ SİYASET BİLİMİ VE KAMU YÖNETİMİ BÖLÜMÜ ANAYASA CEVAP ANAHTARI 2018-2019 GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI --- 9 Ocak 2019 saat 13.00 1. a) Demokrasi sandıktan

Detaylı

KAMU PERSONEL HUKUKU KISA ÖZET HUK303U

KAMU PERSONEL HUKUKU KISA ÖZET HUK303U KAMU PERSONEL HUKUKU KISA ÖZET HUK303U 2 Sayfa 2 1.Ünite Temel Kavramlar ve Anayasal İlkeler KAMU GÖREVLİLERİ Türkiye de Kamu Görevlilerinin Soyağacı Kamu Görevlileri Kamu i Seçilmişler Yükümlüler Gönüllüler

Detaylı

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN BU DERSTE NELER ÖĞRENECEĞİZ? İdare nedir? Organik anlamda idare-fonksiyonel Anlamda İdare Hukuk devleti İdare teşkilatı İdari davalar İDARE HUKUKU Devletin 3 fonksiyonu vardır:

Detaylı

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet MYO. Adalet Programı. Yargı Örgütü Dersleri

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet MYO. Adalet Programı. Yargı Örgütü Dersleri Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Adalet MYO Adalet Programı Yargı Örgütü Dersleri ÜNİTE I YARGI, YARGIÇ, MAHKEME VE YARGILAMA KAVRAMLARI YARGI, YARGIÇ, MAHKEME VE YARGILAMA KAVRAMLARI DEVLET ERKLERİ

Detaylı

DERSİMİZİN TEMEL KONUSU

DERSİMİZİN TEMEL KONUSU DERSİMİZİN TEMEL KONUSU 1 1. TÜRK HUKUKUNUN TEMEL KAVRAMLARINI TANIMAK 2. TÜRKIYE DE NELER YAPABİLİRİZ SORUSUNUN CEVABINI BULABİLMEK DERSİN KAYNAKLARI 2 SİZE GÖNDERİLEN MATERYAL: 1. 1982 Anayasası: https://www.tbmm.gov.tr/anayasa/anayasa_2011.pdf

Detaylı

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN BU DERSTE NELER ÖĞRENECEĞİZ? Hukukun kaynakları Normlar hiyerarşisi Hukukun Kaynakları Hukukta kaynak kavramı, hukukun varlık kazanabilmek ve yürürlüğe geçebilmek için hangi

Detaylı

ULUSAL ÇALIŞTAY SONUÇLARI

ULUSAL ÇALIŞTAY SONUÇLARI ULUSAL ÇALIŞTAY SONUÇLARI 1 Nasıl bir anayasa yapım süreci? Maddeleri değil ilkeleri temel alan Ayırıcı değil birleştirici Uzlaşmaya zorlamayan Uzlaşmazlık alanlarını ihmal etmeyen Mutabakatı değil ortak

Detaylı

ÇOK PARTİLİ DÖNEMDE SİYASET Erol Tuncer - 23 Mart 2018

ÇOK PARTİLİ DÖNEMDE SİYASET Erol Tuncer - 23 Mart 2018 ÇOK PARTİLİ DÖNEMDE SİYASET Erol Tuncer - 23 Mart 2018 ÇOK PARTİLİ DÖNEME GEÇİŞ KOŞULLARI Demokrasi Kültürümüzün Yetersizliği Bedeli ödenmeden demokrasiye girmiş olmamızın sıkıntılarını çekiyoruz. Art

Detaylı

10. Herhangi bir sebeple boşalan bakanlığa en geç kaç gün içinde yeni bakan atanır? A) 5 gün B) 10 gün C) 15 gün D) 20 gün E) 25 gün

10. Herhangi bir sebeple boşalan bakanlığa en geç kaç gün içinde yeni bakan atanır? A) 5 gün B) 10 gün C) 15 gün D) 20 gün E) 25 gün 1. 1982 Anayasasına göre aşağıdaki organlardan hangisinin iptal davası açma yetkisi yoktur? A) Cumhurbaşkanı B) İktidar partisi meclis grubu C) Anamuhalefet partisi meclis grubu D) TBMM üye tamsayısının

Detaylı

KAMU YÖNETİMİ. 9.Ders. Yrd.Doç.Dr. Uğur ÖZER

KAMU YÖNETİMİ. 9.Ders. Yrd.Doç.Dr. Uğur ÖZER KAMU YÖNETİMİ 9.Ders Yrd.Doç.Dr. Uğur ÖZER 1 Kamu hizmetlerinin yürütülmesi birçok unsur yanında olmazsa olmaz unsur işgücü gereksinimidir. Kamu görevlileri, kamu hizmetinin işgücü unsurunu oluştururlar.

Detaylı

ANAYASA HUKUKU DERSİ

ANAYASA HUKUKU DERSİ ÇOKTAN SEÇMELİ SORULAR HİTİT ÜNİVERSİTESİ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ İKTİSAT BÖLÜMÜ ANAYASA HUKUKU DERSİ ARA SINAVI (11 Kasım 2010 Saat 15:00) 1- Avrupa modeli anayasa yargısıyla ilgili olarak

Detaylı

MEHMET UTKU ÖZTÜRK 1961 KURUCU MECLİSİ

MEHMET UTKU ÖZTÜRK 1961 KURUCU MECLİSİ MEHMET UTKU ÖZTÜRK 1961 KURUCU MECLİSİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XIX GİRİŞ...1 1. DEMOKR AT PARTI İKTIDARININ SONUNA DOĞRU...9 1.1. DP nin Muhalefete Karşı Tutumu...9 1.1.1.

Detaylı

İDARİ YARGI DERSİ (VİZE SINAVI)

İDARİ YARGI DERSİ (VİZE SINAVI) SORULAR İDARİ YARGI DERSİ (VİZE SINAVI) 1- İdarenin denetim yollarından biri olarak, idari yargının gerekliliğini tartışınız (10 p). 2- Dünyadaki idari yargı sistemlerini karşılaştırarak, Türkiye nin mensup

Detaylı

Doç. Dr. SERDAR GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU

Doç. Dr. SERDAR GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU Doç. Dr. SERDAR GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU İÇİNDEKİLER İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...VII BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...IX İÇİNDEKİLER... XIII KISALTMALAR... XIX TABLO LİSTESİ... XXI

Detaylı

2 Ders Kodu: KMY Ders Türü: Seçmeli 4 Ders Seviyesi Yüksek Lisans

2 Ders Kodu: KMY Ders Türü: Seçmeli 4 Ders Seviyesi Yüksek Lisans TÜRKİYE NİN GÜNCEL ANAYASAL SORUNLARI 1 Ders Adi: TÜRKİYE NİN GÜNCEL ANAYASAL SORUNLARI 2 Ders Kodu: KMY5120 3 Ders Türü: Seçmeli 4 Ders Seviyesi Yüksek Lisans 5 Dersin Verildiği Yıl: 1 6 Dersin Verildiği

Detaylı

İçindekiler. BİRİNCİ BÖlÜM ANAYASA KAVRAMI * FONKSİYONU - YORUMU TÜRK ANAYASA HUKUKUNUN TARİHSEL GELİŞİMİ

İçindekiler. BİRİNCİ BÖlÜM ANAYASA KAVRAMI * FONKSİYONU - YORUMU TÜRK ANAYASA HUKUKUNUN TARİHSEL GELİŞİMİ İçindekiler Önsöz 5 Kısaltmalar 17 BİRİNCİ BÖlÜM ANAYASA KAVRAMI * FONKSİYONU - YORUMU I. ANAYASA KAVRAMI VE ANAYASANIN FONKSİYONU 23 A. Anayasa Kavramı ve Anayasa Hukuku Öğretisi 23 B. Anayasanın Fonksiyonları

Detaylı

Dr. Serkan KIZILYEL TEMEL HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİN KISITLANMASINDA KAMU GÜVENLİĞİ ÖLÇÜTÜ

Dr. Serkan KIZILYEL TEMEL HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİN KISITLANMASINDA KAMU GÜVENLİĞİ ÖLÇÜTÜ Dr. Serkan KIZILYEL TEMEL HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİN KISITLANMASINDA KAMU GÜVENLİĞİ ÖLÇÜTÜ Yay n No : 3075 Hukuk Dizisi : 1512 1. Baskı Şubat 2014 İSTANBUL ISBN 978-605 - 333-102 - 5 Copyright Bu kitab n bu

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 5 KISALTMALAR 21

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 5 KISALTMALAR 21 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 5 İÇİNDEKİLER II KISALTMALAR 21 GİRİŞ 25 A. ANAYASACIL1K VE ÖZGÜRLÜK 25 1. Giriş 25 2. Önceki Türk Anayasalarının Özgürlük Açısından İrdelenmesi 32 a. 1876 Kanuni Esasisi 32 b. 1921 Teşkilatı

Detaylı

Türkiye de Seçim Uygulamaları/ Sorunları Işığında Temsilde Adalet Yönetimde İstikrar İlkelerinin İşlevselliği

Türkiye de Seçim Uygulamaları/ Sorunları Işığında Temsilde Adalet Yönetimde İstikrar İlkelerinin İşlevselliği Türkiye de Seçim Uygulamaları/ Sorunları Işığında Temsilde Adalet Yönetimde İstikrar İlkelerinin İşlevselliği Erol TUNCER Seçim sistemlerinin belirlenmesinde temsilde adalet ve yönetimde istikrar (fayda)

Detaylı

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 Z ;... Sayı TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu ile Bankacılık Kanunu'nda Değ Yapılması

Detaylı

BİRİNCİ KISIM İDARE HUKUKUNUN TEMEL KAVRAMLARI

BİRİNCİ KISIM İDARE HUKUKUNUN TEMEL KAVRAMLARI İÇİNDEKİLER BİRİNCİ KISIM İDARE HUKUKUNUN TEMEL KAVRAMLARI Birinci Bölüm: İdare Hukukunun Tanımı I. İdare... 3 II. İdari Fonksiyon... 4 A. Toplumun Genel ve Sürekli İhtiyaçlarının Karşılanmasına Yönelik

Detaylı

TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ

TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ 12 Eylül Darbesi 1973 seçimlerinden 1980 yılına kadar gerçekleşen seçimlerde tek başına bir iktidar çıkmadığından bu dönem hükümet istikrarsızlığı ile geçen bir dönem olmuştur.

Detaylı

1. İnsan Hakları Kuramının Temel Kavramları. 2. İnsan Haklarının Düşünsel Kökenleri. 3. İnsan Haklarının Uygulamaya Geçişi: İlk Hukuksal Belgeler

1. İnsan Hakları Kuramının Temel Kavramları. 2. İnsan Haklarının Düşünsel Kökenleri. 3. İnsan Haklarının Uygulamaya Geçişi: İlk Hukuksal Belgeler 1. İnsan Hakları Kuramının Temel Kavramları 2. İnsan Haklarının Düşünsel Kökenleri 3. İnsan Haklarının Uygulamaya Geçişi: İlk Hukuksal Belgeler 4. Birinci Kuşak Haklar: Kişi Özgürlükleri ve Siyasal Haklar

Detaylı

Bölüm 6 DEVL ET ŞEKİLL ERİ I : MONARŞİ VE CUMHURİYET

Bölüm 6 DEVL ET ŞEKİLL ERİ I : MONARŞİ VE CUMHURİYET Birinci Kısım ANAYASA HUKUKUNUN GENEL ESASLARI Bölüm 1 ANAYASA HUKUKUNUN BİLGİ KAYNAKLARI I. Anayasalar II. Anayasa Mahkemesi Kararları III. Bilimsel Eserler IV. Kaynak Tarama Bölüm 2 ANAYASA HUKUKU KAVRAMI

Detaylı

ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ TÜRLERİ VE NİTELİKLERİ

ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ TÜRLERİ VE NİTELİKLERİ Ayrıntılı Bilgi ve On-line Satış İçin www.hukukmarket.com İSMAİL KÖKÜSARI Erzincan Üniversitesi Hukuk Fakültesi ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ TÜRLERİ VE NİTELİKLERİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... vii İÇİNDEKİLER...ix

Detaylı

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI. Resmi Gazete: Anayasa Mahkemesi Başkanlığından: Esas Sayısı : 2009/59. Karar Sayısı : 2011/69

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI. Resmi Gazete: Anayasa Mahkemesi Başkanlığından: Esas Sayısı : 2009/59. Karar Sayısı : 2011/69 ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Resmi Gazete:12.07.2011-27992 Anayasa Mahkemesi Başkanlığından: Esas Sayısı : 2009/59 Karar Sayısı : 2011/69 Karar Günü : 28.4.2011 İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : Ankara Dokuzuncu İdare

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ KAMU YÖNETİMİ ANABİLİM DALI SEÇİM SİSTEMLERİNİN SEÇMEN İRADESİNE ETKİSİ

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ KAMU YÖNETİMİ ANABİLİM DALI SEÇİM SİSTEMLERİNİN SEÇMEN İRADESİNE ETKİSİ ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ KAMU YÖNETİMİ ANABİLİM DALI SEÇİM SİSTEMLERİNİN SEÇMEN İRADESİNE ETKİSİ Metin ÖZ Samsun, 2017 S E Ç İ M S İ S T E M L E R İ N İ N S E Ç M E N İ R A

Detaylı

Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü TÜRK ANAYASA DÜZENĐ BAHAR DÖNEMĐ ARA SINAVI CEVAP ANAHTARI

Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü TÜRK ANAYASA DÜZENĐ BAHAR DÖNEMĐ ARA SINAVI CEVAP ANAHTARI Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü TÜRK ANAYASA DÜZENĐ 2011 2012 BAHAR DÖNEMĐ ARA SINAVI CEVAP ANAHTARI Anlatım soruları: 1- Osmanlı ve Türkiye de bugüne kadar yürürlükte bulunmuş anayasaların nasıl

Detaylı

1982 Anayasası nın Cumhuriyetin Nitelikleri başlıklı 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti nin bir hukuk devleti olduğu kurala bağlanmıştır.

1982 Anayasası nın Cumhuriyetin Nitelikleri başlıklı 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti nin bir hukuk devleti olduğu kurala bağlanmıştır. Esas Sayısı : 2015/109 Karar Sayısı : 2016/28 1982 Anayasası nın Cumhuriyetin Nitelikleri başlıklı 2. maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti nin bir hukuk devleti olduğu kurala bağlanmıştır. Anayasa nın 2. maddesinde

Detaylı

TEMEL HUKUK DERS NOTLARI SON HAFTA. Öğr. Gör. Erkan ÇAKIR

TEMEL HUKUK DERS NOTLARI SON HAFTA. Öğr. Gör. Erkan ÇAKIR TEMEL HUKUK DERS NOTLARI SON HAFTA Öğr. Gör. Erkan ÇAKIR ANAYASANıN TEMEL ILKELERI 2 1. madde Türkiye devleti bir cumhuriyettir. 2. Madde Cumhuriyetin nitelikleri Cumhuriyetçilik Başlangıç ilkeleri Atatürk

Detaylı

Bölüm 6 DEVLET KAVRAMI I. Devlet Terimi

Bölüm 6 DEVLET KAVRAMI I. Devlet Terimi Bölüm 1 ANAYASA HUKUKUNUN BİLGİ KAYNAKLARI I. Anayasalar A. Türk Anayasaları B. Yabancı Anayasalar II. Anayasa Mahkemeleri Kararları III. Bilimsel Eserler A. Genel Eserler B. Monografiler C. Makaleler:

Detaylı

TEMEL HUKUK. Hukuk ve Kaynakları

TEMEL HUKUK. Hukuk ve Kaynakları TEMEL HUKUK Hukuk ve Kaynakları HUKUK NEDİR Hukuk, toplumsal yaşam içinde kişilerin birbirleriyle ve toplumu temsil eden güçle ilişkilerini düzenleyen ve uyulması, toplumu temsil eden güç tarafından yaptırıma

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm ANAYASA KAVRAMI

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm ANAYASA KAVRAMI İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm ANAYASA KAVRAMI Soru 1 : "Anayasa" deyince ne anlaşılır, ne anlamak gerekir? 7 Soru 2 : Türk tarihindeki anayasa hareketlerinin başlıca aşamaları ve özellikleri nelerdir? 15 İkinci

Detaylı

ANAYASA HUKUKU DERSİ

ANAYASA HUKUKU DERSİ ÇOKTAN SEÇMELİ SORULAR HİTİT ÜNİVERSİTESİ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ İKTİSAT BÖLÜMÜ (İÖ) ANAYASA HUKUKU DERSİ ARA SINAVI (11 Kasım 2010 Saat 19:00) 1- Amerikan modeli anayasa yargısı için aşağıdakilerden

Detaylı

ANAYASA MAHKEMESİ NE BİREYSEL BAŞVURU YOLU AÇILDI

ANAYASA MAHKEMESİ NE BİREYSEL BAŞVURU YOLU AÇILDI ANAYASA MAHKEMESİ NE BİREYSEL BAŞVURU YOLU AÇILDI GENEL OLARAK Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 148. maddesinde yapılan değişiklik ile Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yolu açılmıştır. 23 Eylül 2012

Detaylı

II- UYGULANACAK YASA KURALI DEĞERLENDİRMESİ:

II- UYGULANACAK YASA KURALI DEĞERLENDİRMESİ: Davacı... vekili... tarafından, Manisa Yunusemre İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacının, ek göstergesinin jandarma personeli esas alınarak 3600 olarak düzeltilmesi talebinin

Detaylı

ANAYASA GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI 5 OCAK 2015 SAAT 09:00

ANAYASA GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI 5 OCAK 2015 SAAT 09:00 ANAYASA 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI 5 OCAK 2015 SAAT 09:00 A. ANLATIM SORUSU Temsilde adalet yönetimde istikrar kavramlarını kısaca açıklayınız. Mevcut seçim barajı hakkındaki görüşünüzü yazınız.

Detaylı

Anayasa Mahkemesi K ararlarının Niteliği Üzerine Bir İnceleme

Anayasa Mahkemesi K ararlarının Niteliği Üzerine Bir İnceleme (Avukatlık Sınavına İlişkin Hükümlerin İptali Bağlamında) Anayasa Mahkemesi K ararlarının Niteliği Üzerine Bir İnceleme Av. Coşkun ÖZBUDAK* * Ankara Barosu. 1. Giriş Bilindiği gibi, 1136 sayılı Avukatlık

Detaylı

Ümit GÜVEYİ. Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde. Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi

Ümit GÜVEYİ. Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde. Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi Ümit GÜVEYİ Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XI GİRİŞ...1 Birinci Bölüm Teorik Boyutuyla Genel Kavramsal Çerçeve

Detaylı

Türkiye nin Milli Güvenliği: Güncel Durum ve Gelecek

Türkiye nin Milli Güvenliği: Güncel Durum ve Gelecek Türkiye nin Milli Güvenliği: Güncel Durum ve Gelecek Prof. Dr. Sadi Çaycı Başkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi Milletlerarası Hukuk AD Öğretim Üyesi Ankara 1 Giriş İlk soru: Ne durumdayız? Neden? Sebepler

Detaylı

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN BU DERSTE NELER ÖĞRENECEĞİZ? Hukukun kaynakları (devam) Hukukun Kaynakları Hukukta kaynak kavramı, hukukun varlık kazanabilmek ve yürürlüğe geçebilmek için hangi yolları içermesi

Detaylı

TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ NİN AVUKATLIK SINAVI, STAJ DEĞERLENDİRMELERİ VE HUKUK FAKÜLTELERİNİN ASGARİ STANDARTLARA KAVUŞTURULMASI İÇİN YAPTIĞI ÇALIŞMALAR Mayıs 2015 Değerli Meslektaşım,

Detaylı

Esas Sayısı : 2015/58 Karar Sayısı : 2015/117

Esas Sayısı : 2015/58 Karar Sayısı : 2015/117 Sanıklara yüklenen suç ve bu suçun yasal unsurları, 1072 sayılı Rulet, Tilt, Langırt ve benzeri oyun alet ve makinaları hakkındaki Yasa nın 1. maddesinde düzenlenmiştir. Yasanın 2. maddesinin 1. fıkrası

Detaylı

En İyisi İçin. I. Kanun-u Esasi gerçek anlamda anayasa bir monarşi öngörmemektedir. (x)

En İyisi İçin. I. Kanun-u Esasi gerçek anlamda anayasa bir monarşi öngörmemektedir. (x) Ne x t Le v e l Ka r i y e r 250ADET TAMAMIÖZGÜN ÇÖZÜMLÜAÇI KUÇLU SORU Kaymakaml ı k Sı navı nahazı r l ı k Anayasa Açı kuçl usor u Bankası En İ yi si İ çi n.. Necat i beycd.50.yı li şhanı Apt.no: 19/

Detaylı

ÖĞRETİDE VE UYGULAMADA ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ BAĞLAYICILIĞI VE İCRASI

ÖĞRETİDE VE UYGULAMADA ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ BAĞLAYICILIĞI VE İCRASI ULAŞ KARAN ÖĞRETİDE VE UYGULAMADA ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ BAĞLAYICILIĞI VE İCRASI NORM DENETİMİ İLE BİREYSEL BAŞVURU USULÜNDE VERİLEN KARARLAR ÖZELİNDE BİR İNCELEME İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V İÇİNDEKİLER...VII

Detaylı

Anayasa Mahkemesi nin Đki Kararı Üzerine: Haluk Ulusoy ve Cargill Kararı

Anayasa Mahkemesi nin Đki Kararı Üzerine: Haluk Ulusoy ve Cargill Kararı Anayasa Mahkemesi nin Đki Kararı Üzerine: Haluk Ulusoy ve Cargill Kararı Nihat Kayar Mersin Üniversitesi, Đ.Đ.B.F. Kamu Yönetimi Bölümü Giriş Anayasa Mahkemesi ilk defa 1961 Anayasası ile kurulmuş ve ilk

Detaylı

YILDIZ TEKNİKTE YENİ ANAYASA PANELİ

YILDIZ TEKNİKTE YENİ ANAYASA PANELİ YILDIZ TEKNİKTE YENİ ANAYASA PANELİ Yıldız Teknik Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İktisat Bölümü, 24 Kasım 2011 Perşembe günü Üniversitemiz Merkez Kampüsü Hünkar Salonu nda, hem Üniversitemizin

Detaylı

24 Aralık 2007 PAZARTESİ. Sayı : MAHKEMESİ KARARI. Anayasa Mahkemesi Başkanlığından: İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : İTİRAZIN KONUSU :

24 Aralık 2007 PAZARTESİ. Sayı : MAHKEMESİ KARARI. Anayasa Mahkemesi Başkanlığından: İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : İTİRAZIN KONUSU : 24 Aralık 2007 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı : 26736 ANAYASA MAHKEMESİ KARARI Anayasa Mahkemesi Başkanlığından: Esas Sayısı Karar Sayısı Karar Günü İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN : İTİRAZIN KONUSU : 1 / 13 I - OLAY

Detaylı

Hukukun Dalları Hukukun Kaynakları. Pozitif Hukuk: İdeal Pozitif Hukuk. Hukukun Dalları. Maddi Hukuk- Biçimsel Hukuk

Hukukun Dalları Hukukun Kaynakları. Pozitif Hukuk: İdeal Pozitif Hukuk. Hukukun Dalları. Maddi Hukuk- Biçimsel Hukuk Hukukun Dalları Hukukun Kaynakları Yrd. Doç. Dr. Çetin ERDOĞAN İdeal Pozitif Hukuk İdeal Hukuk: Doğal (tabii) veya olması gereken hukuktur. İnsanların zihinlerinde ve vicdanlarında yaşayan hukuka denir.

Detaylı

İNSAN HAKLARI CEVAP ANAHTARI GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI Ocak 2019 saat 11.00

İNSAN HAKLARI CEVAP ANAHTARI GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI Ocak 2019 saat 11.00 HİTİT ÜNİVERSİTESİ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ SİYASET BİLİMİ VE KAMU YÖNETİMİ BÖLÜMÜ İNSAN HAKLARI CEVAP ANAHTARI 2018-2019 GÜZ DÖNEMİ YILSONU SINAVI --- 17 Ocak 2019 saat 11.00 1. 1982 Anayasasında

Detaylı

TBMM DIŞİLİŞKİLER VE PROTOKOL MÜDÜRLÜĞÜ TARAFINDAN HAZIRLANMIŞTIR

TBMM DIŞİLİŞKİLER VE PROTOKOL MÜDÜRLÜĞÜ TARAFINDAN HAZIRLANMIŞTIR A V R U P A B İİ R L İİ Ğ İİ H U K U K U 1)) AVRUPPA TOPPLLULLUK HUKUKUNU OLLUŞŞTURAN TEEMEELL ANTLLAŞŞMALLAR BİRİNCİ İL HUKUK 1951-Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu Antlaşması 18/3/1951 de Paris'de imzalandı.

Detaylı

İDARE VE İDARE HUKUKU İLE İLGİLİ KAVRAMLAR

İDARE VE İDARE HUKUKU İLE İLGİLİ KAVRAMLAR İÇİNDEKİLER Önsöz Bölüm 1 İDARE VE İDARE HUKUKU İLE İLGİLİ KAVRAMLAR 1.1.İdare Kavramı 1.1.1.İdare Kavramının Tanımı 1.1.2.İdare ile Yasama, Yürütme ve Yargının İlişkisi- Organik Anlamda İdare 1.1.3. İdari

Detaylı

SAĞLIK KURUMLARI MEVZUATI

SAĞLIK KURUMLARI MEVZUATI SAĞLIK KURUMLARI MEVZUATI KISA ÖZET KOLAYAOF DİKKAT Burada ilk 4 sayfa gösterilmektedir. Özetin tamamı için sipariş veriniz www.kolayaof.com 2 Kolayaof.com 0 362 2338723 Sayfa 2 İÇİNDEKİLER 1. ÜNİTE- MEVZUAT

Detaylı

1-Hâkim ve Savcılar idari görevleri dolayısıyla aşağıdaki kurumlardan hangisine bağlıdır?

1-Hâkim ve Savcılar idari görevleri dolayısıyla aşağıdaki kurumlardan hangisine bağlıdır? 1-Hâkim ve Savcılar idari görevleri dolayısıyla aşağıdaki kurumlardan hangisine bağlıdır? A) Cumhurbaşkanlığı B) Başbakanlık C) Adalet Bakanlığı D) Halk E) HSYK 3-Aşağıdakilerden hangisi adli yargının

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ DEMOKRASİ KAVRAMI AÇISINDAN DEVLET VE DİN İLİŞKİLERİ

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ DEMOKRASİ KAVRAMI AÇISINDAN DEVLET VE DİN İLİŞKİLERİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ DEMOKRASİ KAVRAMI AÇISINDAN DEVLET VE DİN İLİŞKİLERİ Enes SANAL Ankara, 2014 Giriş Siyasal iktidar ile din arasındaki ilişkiler, tüm çağlar boyunca toplumsal

Detaylı

ANAYASA DERSĐ ( GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI)

ANAYASA DERSĐ ( GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) A. ANLATIM SORUSU ANAYASA DERSĐ (2012 2013 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) Anayasal devlet sözünü tek cümleyle açıklayınız. Bir devletin anayasal kabul edilebilmesi için ne gibi unsurlara sahip olması gerekir,

Detaylı

TÜRKİYE TİPİ BAŞLANLIK SİSTEMİ MODEL ÖNERİSİ. 1. Başkanlık Sistemi Tartışmasının Temel Gerekçeleri

TÜRKİYE TİPİ BAŞLANLIK SİSTEMİ MODEL ÖNERİSİ. 1. Başkanlık Sistemi Tartışmasının Temel Gerekçeleri TÜRKİYE TİPİ BAŞLANLIK SİSTEMİ MODEL ÖNERİSİ Mehmet Uçum 1. Başkanlık Sistemi Tartışmasının Temel Gerekçeleri a. Tartışmanın Arka Planı Ülkemizde, hükümet biçimi olarak başkanlık sistemi tartışması yeni

Detaylı

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ PAKETİ Ne getiriyor, Ne götürüyor? Onur Bakır Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Uzmanı

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ PAKETİ Ne getiriyor, Ne götürüyor? Onur Bakır Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Uzmanı ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ PAKETİ Ne getiriyor, Ne götürüyor? Onur Bakır Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Uzmanı TOPLUM BİR NOKTADA HEM FİKİR PEKİ AMA NASIL: ÜÇ TEMEL SORU Toplumun görüşleri alındı mı? Katılımcı

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ..i. İÇİNDEKİLER.iii. KISALTMALAR..ix GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM DEMOKRASİ - VESAYET: TEORİK VE KAVRAMSAL ÇERÇEVE

İÇİNDEKİLER. ÖNSÖZ..i. İÇİNDEKİLER.iii. KISALTMALAR..ix GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM DEMOKRASİ - VESAYET: TEORİK VE KAVRAMSAL ÇERÇEVE iii İÇİNDEKİLER Sayfa ÖNSÖZ..i İÇİNDEKİLER.iii KISALTMALAR..ix GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM DEMOKRASİ - VESAYET: TEORİK VE KAVRAMSAL ÇERÇEVE 1.1. DEMOKRASİ TEORİSİNİN KAVRAMSAL ÇÖZÜMLENMESİ VE TARİHSEL GELİŞİMİ...9

Detaylı

Dr. Serdar GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU

Dr. Serdar GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU Dr. Serdar GÜLENER TÜRKİYE DE ANAYASA YARGISININ DEMOKRATİK MEŞRULUĞU İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V İÇİNDEKİLER...IX KISALTMALAR... XVII TABLOLAR LİSTESİ... XIX ŞEKİLLER LİSTESİ...XXIII GİRİŞ...1 Birinci Bölüm

Detaylı

MESLEK ÖRGÜTÜNÜN GöREV ÇAĞRISINA KATILMAK SUÇ MUDUR? BU NEDENLE HUKUKİ BİR YAPTIRIM UYGULANABİLİR Mİ?

MESLEK ÖRGÜTÜNÜN GöREV ÇAĞRISINA KATILMAK SUÇ MUDUR? BU NEDENLE HUKUKİ BİR YAPTIRIM UYGULANABİLİR Mİ? MESLEK ÖRGÜTÜNÜN GöREV ÇAĞRISINA KATILMAK SUÇ MUDUR? BU NEDENLE HUKUKİ BİR YAPTIRIM UYGULANABİLİR Mİ? Bilindiği gibi Dr. Ersin Aslan ın, bir hasta yakını tarafından öldürülmesinin birinci yılı yaklaşıyor.

Detaylı

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ. Sorular Cevaplar

ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ. Sorular Cevaplar ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ Sorular Cevaplar Soru 1. Halkın oylarıyla seçilen Cumhurbaşkanı görevini yaparken taraflı mı olmalı? Tarafsız mı olmalı? Cevap 1. Tarafsız olmalı. Cumhurbaşkanı cumhur u yani milletin

Detaylı

Komisyon. KPSS HUKUK Çek Kopar Soru Bankası ISBN Kitap içeriğinin tüm sorumluluğu yazarlarına aittir.

Komisyon. KPSS HUKUK Çek Kopar Soru Bankası ISBN Kitap içeriğinin tüm sorumluluğu yazarlarına aittir. Komisyon KPSS HUKUK Çek Kopar Soru Bankası ISBN 978-605-364-600-6 Kitap içeriğinin tüm sorumluluğu yazarlarına aittir. Pegem Akademi Bu kitabın basım, yayın ve satış hakları Pegem Akademi Yay. Eğt. Dan.

Detaylı