Kaynak Teknolojisi VI. Ulusal Kongresi

Transkript

1 9-10 Kasım Ankara DÜZENLEME KURULU Hünkar KARAMAN Merkez S.Melih ŞAHİN Merkez Özgür AKÇAM Ankara Şube Deniz ÖZTÜRK Ankara Şube Mustafa KARABAĞIR Antalya Şube Fikret ÇARAL Bursa Şube Tamer ÖZBEN Diyarbakır Şube Kaan ÖZEL Edirne Şube İbrahim ÖZÇAKIR Eskişehir Şube Orhan T. OKUDUCU Gaziantep Şube Orhan GÜRSES İstanbul Şube Sinem ÇALIŞKANER İzmir Şube Eyüp GERÇEKLİOĞLU Kayseri Şube Prof.Dr.Erdinç KALUÇ Kocaeli Şube Bahadır DEMİRCAN Konya Şube Erdoğan BAYRAM Mersin Şube Abdullah GÖKBİLGİN Samsun Şube Dr.Tevfik KÜÇÜKÖMEROĞLU Trabzon Şube Yrd. Doç. Dr. E.Füsun MÜFTÜOĞLU Zonguldak Şube Özgür AKÇAM Hakan GÖNENÇ Yrd. Doç. Dr. E. Füsun MÜFTÜOĞLU S.Melih ŞAHİN YÜRÜTME KURULU Can AKYÜZ Prof.Dr. Erdinç KALUÇ Deniz ÖZTÜRK ETKİNLİK SEKRETERİ Yusuf ŞAHİN, Zeynep ŞAHAN Yazışma Adresi Sağlık Mh. Aksu Sk. Uz Apt. No : 9 Kat: Yenişehir-ANKARA Tel : (312) Faks : (312) e-posta : [email protected] 193

2 AMAÇ Ülkemizde, kaynaklı üretim sektöründe çalışan önemli sayıda kuruluş bulunmaktadır. Bunlar arasında kaynaklı ürünlerini dış ülkelere satan veya dış ülkelerdeki kuruluşlar için üretim yapan orta ölçekli ve büyük kuruluşların sayısı da küçümsenemeyecek düzeydedir. Bunlara ek olarak üretimi içerisinde kaynak işlemlerini gittikçe artan oranda kullanan inşaat sektörünü de anmak gerekir. Kaynak teknolojisinin Türk firmaları açısından öneminin bu derecede artması birtakım zorunlulukları da beraberinde getirmektedir. Bunların başında, personel eğitimi ve belgelendirilmesi gelmektedir. Uluslararası çalışmaların artması ile eğitim ve belgelendirmenin de uluslararası tanınırlıkta olması zorunluluğu ortaya çıkmaktadır. Geleneksel olarak düzenlenegelmekte olan kongrelerde, sektörün tüm ilgili kesimlerinin düzenli olarak bir araya getirilmesi ve ilgili konuların tartışılması için bir ortam oluşturulması amaç edinilmiştir. Böylelikle sektör, kendi geleceğini kendisinin belirleyeceği ve yönlendirebileceği süreklilik arzeden platformlar yaratabilmektedir. Daha önce gerçekleştirilmiş olan beş kongremizin sonuç bildirgelerine de yansıyarak kamuoyunun bilgisine sunulan, aşağıda belirtilen konuları Kaynak Teknolojisi VI. Ulusal Kongresi nin amaçları olarak değerlendirmek mümkündür; Kaynak teknolojisi alanında ulusal bir örgütlenme oluşumu, Kaynak Teknolojileri uygulamalarında kalitenin artırılmasına yönelik; Kaynakçı, Kaynak Teknikeri, Kaynak Mühendisi vb. teknik personelin sürekli eğitiminin ve belgelendirilmesinin önemi, Kaynak Mühendisliği kavramının anlamı yetki ve sorumlulukları, Avrupa Birliği ne giriş sürecinde teknik mevzuattaki uyum çalışmaları, yasal sorumluluklar, Konu ile ilgili sektörel temelde yaşanan sorunlar ve çözüm yöntemlerinin tartışılması, sektörde sahip olunan bilgi ve deneyim birikiminin uygulamaya ve katma değere dönüştürülmesi, Makina Mühendisleri Odası yukarıda sıraladığı maddeler kapsamındaki, amaca yönelik olarak, Kaynak Teknolojisi alanında, bilgi ve deneyim sahibi tüm üye, uzman ve bilim adamlarına ulaşmayı ve onların katkı ve katılımlarını sağlamayı hedeflemektedir. BİLDİRİ KONULARI Kaynaklı Yapılarda Tasarım Uygulamaları Kaynak Yöntemleri İle İlgili Gelişmeler, Yeni Uygulamalar Malzemelerin Kaynak Edilebilmesi İle İlgili Gelişmeler Sektör Kurum ve Kuruluşlarının Sorunları; Kaynak Sektöründe Ulusal Örgütlenme Sorunu Yurtiçinde Yürütülen Uluslararası Projelerde Ortaya Çıkan Durum (belgelendirme, denetim, kalite kontrol) 194

3 Üçüncü Parti Denetleme Kavramı, Kontrol ve Denetleme Firmalarının Denetimi ve Tanınırlığı (akreditasyon) Ülkemiz de Kaynaklı İmalat Alanında Kalite Sağlama, Ulusal ve/veya Uluslararası Belgelenmdirme ve Akreditasyon Kaynak Dikişlerinin Tahribatsız Muayenesi Kaynaklı Çelik Yapılarda ve Sanayi Ürünlerinde Doğal Afet Güvenliği Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Alanında İş Güvenliği ve İşçi Sağlığı AB Teknik Mevzuat Uyumu Kapsamında Kaynak Teknolojisi alanındaki çalışma ve uygulamalar Sektörel Bazda Kaynak Teknolojisi Uygulamaları Kaynak Personelinin Eğitimi,Belgelendirmesi ve Yeniden Belgelendirme İle İlgili Olarak Yürütülen Çalışmalar Üniversite ve Teknik Okullarda Kaynak Teknolojisi Eğitimi Uzmanlık Alanı Olarak Kaynak Mühendisliği 195

4 PROGRAM 9 KASIM 2007 CUMA - I. GÜN AÇIŞ KONUŞMALARI Atilla ÇINAR (MMO Ankara Şube Başkan Vekili) Ali Ekber ÇAKAR (MMO Yönetim Kurulu Sekreteri) Mehmet SOĞANCI (TMMOB Yönetim Kurulu Başkanı) I. OTURUM Oturum Başkanı: Hünkar KARAMAN (MMO Yönetim Kurulu Üyesi) Çelik Elektrik Ark Kaynakçısının Karşılaştığı Mesleki Tehlikeler Arş. Gör. Onur FİDANER, Prof. Dr. İrfan YÜKLER, Arş. Gör. Memduh KURTULMUŞ (Marmara Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Metal Eğitimi Bölümü) Kaynak Teknolojisinde İş Sağlığı ve Güvenliği Erdinç TEZCAN (Makina Y. Müh. / İş Güvenliği Uzmanı) Kaynakta İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Arif MÜEZZİNOĞLU (MAN Türkiye A.Ş. İşyeri Hekimi) II. OTURUM Oturum Başkanı: Deniz ÖZTÜRK (Kongre Düzenleme Kurulu Üyesi) Sürtünme Karıştırma Kaynağı Uygulamalarındaki Son Gelişmeler Prof.Dr. Gürel ÇAM (Mustafa Kemal Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü) Al Alaşımlarında Sürtünme Karıştırma Kaynağı ve Sürtünme Karıştırma Proseslerinin İncelenmesi Doç. Dr. Kemal KÜLEKÇİ, Yrd. Doç. Dr. Funda KAHRAMAN - Yrd. Doç. Dr. Aysun SAĞBAŞ (Mersin Üniversitesi, Tarsus Teknik Eğitim Fakültesi) Otomotiv Endüstrisinde Direnç Nokta Kaynağına Alternatif Yeni Bir Yöntem: Sürtünen Elemanla Nokta Kaynağı (FSSW) Prof. Dr. Erdinç KALUÇ (KOÜ Kaynak Teknolojisi Araştırma, Eğitim ve Uygulama Merkezi) Arş. Gör. Mak. Yük. Müh. Emel TABAN (KOÜ Mühendislik Fakültesi, Makina Mühendisliği Bölümü) Toz Metal Al Malzemelerin Sürtünme Karıştırma Kaynağında Devir Sayısının Kaynaklanabilirliğe Etkisi Mustafa ÇAKIR (MEB. Abidinpaşa Endüstri Meslek Lisesi) Prof. Dr. Adem KURT (Prof. Dr. Gazi Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi) Yrd. Doç. Dr. Hakan ATEŞ (Yrd. Doç. Dr. Gazi Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi) Pirinç Malzemelerin Sürtünme Karıştırma Kaynağında Uç Baskı Kuvvetinin Birleşebilirliğe Etkisinin İncelenmesi Yrd. Doç. Dr. Cemal MERAN, Dr. Volkan KOVAN, Kutlay ERKAN (Pamukkale Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Mühendisliği Bölümü) T Kaynaklı SAE 304L Ostenitik Paslanmaz Çeliğin Ultrasonik Muayenesi Arş. Gör. Memduh KURTULMUŞ, Arş. Gör. Onur FİDANER, Prof. Dr. A. İrfan YÜKLER (Marmara Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Metal Eğitimi Bölümü) Bilgisayar Yazılımı Yardımyla Kaynaklı Birleştirmelerin Radyografik Muayene Prosedürünün Hazırlanması E. Evren SONAT, Prof. A. Bülent DOYUM (ODTÜ Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Araştırma/Uygulama Merkezi) 196

5 PANEL: Kaynak Teknolojisi Alanında Üniversite - Sanayi İşbirliğinin Sorgulanması Panel Yöneticisi: S. Melih ŞAHİN (Kongre Düzenleme Kurulu Üyesi) Panelistler: Doç. Dr. Salim ASLANLAR (Sakarya Üniv. Kaynak Teknolojisi Araştırma ve Muayene Merkezi Başkanı) Zafer FİLİZ (ODTÜ Kaynak Enstitüsü Başkanı) Prof. Dr. Erdinç KALUÇ (Kocaeli Üniv. Kaynak Teknolojisi Eğitim Araştırma Uygulama Merk. Başkanı) Mete EFE (Efe İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı) 10 KASIM 2007 CUMARTESİ II. GÜN III. OTURUM Oturum Başkanı: Prof. Dr. Erdinç KALUÇ (Kongre Düzenleme Kurulu Üyesi) Soğuk Deformasyon ve Kaynak Isı Girdisinin AISI 304 Paslanmaz Çelik Direnç Kaynak Kalitesine Etkisi Feramuz KARCI, Doç. Dr. Ramazan KAÇAR, Doç. Dr. Süleyman GÜNDÜZ (Karabük Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi) Dolgu Kaynağı Uygulanan Tren Tekerlerinin Aşınma Özelliklerine Kaynak Yönünün Etkisi Yrd. Doç. Dr.Uğur ÖZSARAÇ, Doç. Dr. Salim ASLANLAR (Sakarya Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi, Metal Eğitimi Bölümü) Farklı Elektrodlarla Dolgu Kaynağı Uygulanmış Raylı Taşıt Tekerlerinin Mikroyapı İncelenmesi Yrd. Doç. Dr.Uğur ÖZSARAÇ, Doç. Dr. Salim ASLANLAR (Sakarya Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi, Metal Eğitimi Bölümü) Elektron Işın Kaynağı İle Birleştirilmiş İki Farklı Çeliğin Mikroyapısının Schaaeffler Diyagramı Yardımıyla Belirlenmesi Yrd. Doç. Dr. Adnan ÇALIK (Süleyman Demirel Üniversitesi, T.E.F.Makina Eğitimi Bölümü) Yrd. Doç. Dr. Turhan KURŞUN (Cumhuriyet Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi) Prof. Dr. Remzi VAROL (Süleyman Demirel Üniversitesi M.M.F.Makina Mühendisliği Bölümü) Al-Mg Alaşımlarının Kaynak Esnasındaki Sıcak Çatlama Eğiliminin TIG Nokta Kaynağı Metodu İle Belirlenmesi Süha TİRKEŞ, Selçuk SAKINMAZ, Caner BATIGÜN (ODTÜ - Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Araştırma/Uygulama Merkezi) Al-Mg Alaşımlarının MIG Kaynağında Hat Enerjisinin Kaynak Dikişi Geometrisine ve Kaynak Metalindeki Magnezyum Oranına Etkisi Caner BATIGÜN, Süha TİRKEŞ (ODTÜ - Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Araştırma/Uygulama Merkezi) IV. OTURUM Oturum Başkanı: Yrd. Doç. Dr. E. Füsun MÜFTÜOĞLU (Kongre Düzenleme Kurulu Üyesi) Paslanmaz Çeliklerin TIG Kaynağı İle Birleştirilmesinde Koruyucu Gazın Mekanik Özelliklere Etkisi Yrd. Doç. Dr. Ramazan YILMAZ (Sakarya Üniv., Teknik Eğitim Fakültesi Metal Eğitimi Bölümü) Sedat ABUÇ (MEB, AKV Anadolu ve Endüstri Meslek Lisesi Hendek-SAKARYA) 197

6 Dubleks Paslanmaz Çeliklerin Kaynağı Melike Mihran CAVCAR, Hacı DOLUTAŞ (OERLIKON Kaynak Elektrodları ve Sanayi A.Ş.) Soğuk ve Sıcak Haddelenmiş Al 6016 Alaşımlarının Kaynak Davranışları ve Kalıntı Gerilme Analizi Prof. Dr. İ.Yılmaz TAPTIK, Yrd. Doç. Dr. Özgür KELEŞ, Fırat EŞİT (İTÜ Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü) Tozaltı Kaynaklı Modifiye Edilmiş X2CrNi 12 Paslanmaz Çeliğinin Özellikleri Arş. Gör. Mak. Yük. Müh. Emel TABAN (Kocaeli Ünv. Müh. Fak., Makina Mühendisliği Bölümü) Prof. Dr. Erdinç KALUÇ (Kocaeli Ünv.Kaynak Tekn.Araştırma, Eğitim ve Uygulama Merkezi) Ir. Eddy DELEU (Belçika Kaynak Tekn. Enstitüsü Araştırma Merkezi) Prof. Alferd DHOOGE (Ghent Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Müh.Bölümü) Kök Koruma Gazları Gerekli mi? Fatih SAVGU (Linde Gaz A.Ş.) Kaynak Tekniği Alanında Çalışacak Uzman Personelin Uluslararası Mevzuata Uygun Biçimde Eğitimi ve Belgelendirilmesi Caner BATIGÜN, Zafer FİLİZ, Mehmet TANSAL, Doç. Dr. C.Hakan GÜR (ODTÜ - Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Araştırma/Uygulama Merkezi) V. OTURUM Oturum Başkanı: Orhan T. OKUDUCU (Kongre Düzenleme Kurulu Üyesi) Seramik İle Metalik Malzemelerin Difüzyon Kaynağı İle Birleştirilebilirliği Yrd. Doç. Dr. Mustafa AYDIN (Dumlupınar Üniv. Müh. Fakültesi Makina Mühendisliği Bölümü) Robotik Punta Prosesi Otomatik Elektrod Değiştirme Ünitesi Elektrodmak Murat AKYOL (Ford Otosan) Manuel Nokta Kaynak Tabancaları İçin Elektrotraş İyileştirmesi Ömer Zekai AYKUT, Fatih AZ (Ford Otosan) Elektron Işın Kaynağı ve Uygulamaları Yrd. Doç. Dr. Ramazan YILMAZ (Sakarya Üniv. Teknik Eğitim Fakültesi Metal Eğitimi Bölümü) Soğuk Basınç Kaynağının Alüminyum ve Bakır Saclara Uygulanabilirliğinin Araştırılması Doç. Dr. Mümin ŞAHİN, Arş. Gör. Kaan ÖZEL (Trakya Üniversitesi Müh.-Mim. Fak. Makina Mühendisliği Bölümü) Magnezyumdan Kaynaklı Birleştirmeler için rf=1,0 mm Farzedilen Çentik Yarıçaplı Lokal Gerilme Konseptinin Uygulanması Dr. Özler KARAKAŞ (Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü) Prof. Dr. Alper GÜLSÖZ (Pamukkale Üniversitesi Müh. Fak. Mak. Müh. Böl.) Prof.Dr.C. Morrıs SONSINO (Fraunhofer-İşletme Dayanımı ve Sistem Güvenilirliği Enstitüsü LBF) Yapıştırma Bağlantılarında Çekme Dayanımına Etki Eden Parametrelerin İncelenmesi Yrd. Doç. Dr. Funda KAHRAMAN, Doç. Dr. Mustafa Kemal KÜLEKÇİ, Yrd. Doç. Dr. Aysun SAĞBAŞ (Mersin Üniversitesi, Tarsus Teknik Eğitim Fakültesi) 198

7 SONUÇ BİLDİRGESİ Kaynak Teknolojileri VI. Ulusal Kongresi ve Sergisi, kurumsallaşan ve gelenekselleşen özelliğiyle 9-10 Kasım 2007 tarihleri arasında TMMOB Makina Mühendisleri Odası adına Ankara Şubesi nin yürütücülüğünde Ankara da Milli Kütüphane Konferans ve Kongre Salonu nda gerçekleştirilmiştir. Kongre, boyunca 5 oturumda 29 adet bildiri sunulmuştur. Bir bildiri ise hakem heyeti tarafından verilen karar doğrultusunda sunulmamış; ancak bildiriler kitabında yer almıştır. Kongrenin ilk günü Kaynak Teknolojisi Alanında Üniversite Sanayi İş Birliğinin Sorgulanması başlıklı bir panel gerçekleştirilmiştir. Kongre boyunca düzenlenen sergiye sektörde ürün ve hizmet üreten, altı kuruluş katılmıştır. Kongreyi 380 mühendis, teknik eleman ve üniversite öğrencisi izlemiş, sergi 500 ü aşkın kişi tarafından ziyaret edilmiştir. Kongrede sektörde bilgi ve deneyim sahibi üye, uzman ve bilim insanları ile sektör firmaları bir araya getirilerek, kaynak teknolojisi alanındaki teknik gelişmeler, sektörde yapılan AR-GE çalışmalarının yanı sıra sektörel yenilik, bilgi ve deneyimler, kaynak teknolojilerinin gelişmesi ve bu alanda ulusal bir örgütlenme oluşumu, ilgili teknik personelin sürekli eğitimi ve belgelendirilmesi, kaynak mühendisliğinin yetki ve sorumlulukları, AB teknik mevzuatının getirdikleri ve sektörel teknolojik sorun ve uygulamalar oturumlarda sunulan özgün bildirilerle ele alınmıştır. Etkinlik sırasında gerçekleştirilen Kaynak Teknolojisi Alanında Üniversite Sanayi İşbirliğinin Sorgulanması konulu panelde ülkemizdeki kaynak teknolojisi araştırma, eğitim ve uygulama merkezlerinin durumu ve ulusal sanayimizle ilişkileri irdelenmiş, izleyicilerin de katılımı ile konu tartışılmış, görüş ve öneriler paylaşılmıştır. Kongremizde; kaynak tekniğindeki ilerlemelerin izlenmesi ve deneyimlerin paylaşılmasının yanı sıra ülkemizde yaşanan sorunlar ortaya konularak, çözüm yolları tartışılmıştır. Bu bağlamda etkinlik boyunca yapılan tartışmalarda elde edilen aşağıdaki sonuçların kamuoyunun bilgisine sunulmasına karar verilmiştir. Kaynak teknolojisi alanında ulusal örgütlü bir yapının olmamasının ülke açısından olumsuzluk yarattığı katılımcılarca ifade edilmiştir. Kongrede gerçekleş-tirilen tartışmaların, kaynak teknolojisi alanında ulusal bir örgütlenme oluşumuna katkı sağladığı bir kez daha vurgulanmıştır. Makina Mühendisleri Odası, sektörün tüm temsilcileri tarafından; bu konudaki tarafsızlığı, bilgi birikimi ve organizasyon yeteneğini kanıtlamış olması açısından motor kuvvet olarak kabul edilmektedir. Kaynak Teknolojisi alanında çalışan kişi ve kuruluşların belgelendirilmesinde ülkemizde yıllardır büyük bir boşluk yaşandığı ve bu boşluk sonucunda birçok yabancı ülkenin standartlarına göre, bu ülkelere ait kuruluşlarca ya da bunların temsilcilerince belgelen-dirme işlemleri yürütüldüğü gerçeği ifade edilmiştir. Bu arada herhangi bir kuruluşa ve/veya standarda bağlı olmaksızın yürütülen belgelendirme işlemlerinin de azımsanamayacak ölçüde olduğu ve bu durumun, kaynak teknolojisi gibi personel kalitesinin, dolayısıyla belgelendirmenin hayati öneme sahip olduğu bir alanda büyük sakıncalar doğurduğu ifade edilmiştir. Bunun nedeni olarak, yapılan belgelendirme işlemlerinin bir bölümünün kontrolsüz olması ve denetlenmesinin de mümkün olmaması gösterilmiş, ulusal örgütlü bir yapının olmamasının mevcut sorunlu fiili durumu yarattığı ifade edilmiştir. 199

8 Kaynak teknolojileri uygulamalarında sektörde ürün ve hizmet üretiminde kalitenin artırılmasına yönelik kaynak mühendisi, kaynak teknikeri, kaynakçı vb. teknik personelin sürekli eğitiminin ve belgelendirilmesinin önem ve gerekliliği bir kez daha ifade edilerek, Makina Mühendisleri Odası, sektör kuruluşları ve üniversite-lerin birlikte üretme geleneğinin oluşturularak sürekli kılınması gerektiği vurgulanmıştır. Bu kapsamda Makina Mühendisleri Odası nın Meslek İçi Eğitim Merkezi (MİEM) ile ISO EN TS Personel Belgelendirme Kuruluşu Standardı kapsamında akredite olan Personel Belgelendirme Kuruluşu nun (PBK) değerlendirilmesinin yararlı olacağı belirtilmiştir. Şu an üç üniversite bünyesinde bulunan kaynak araştırma, eğitim ve uygulama merkezlerinin üniversite sanayi işbirliği çerçevesinde sektörün gereksinimleri ve ulusal örgütlülüğün oluşturulması, hayata geçirilmesine katkıda bulunacağı bir kez daha ifade edilmiştir. Kaynak teknolojisi alanındaki Türkçe yayın sayısının artırılmasının, ortak dil birliği yaratılmasına da katkı sağlayacağı, sektörün ve eğitim kurumlarının gereksinimlerine yönelik özgün, çeviri ve süreli yayınların kazandırılmasının desteklenmesi gerekliliği vurgulanarak, MMO nun bu konuda öncülük yapması gerektiği ifade edilmiştir. Kaynak Teknolojisi VI. Ulusal Kongre ve Sergisi nin niteliği ve niceliğiyle çağdaş, demokratik, sanayileşen, üreten bir Türkiye yaratılması sürecine katkıda bulunacağı inancı ile yukarıdaki isteklerimizin yaşama geçirilmesinin takipçisi olacağımızı bildiririz. 200