MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER

Transkript

1 Türkiye Geneli Makro Ekonomik Verileri GSYH (Milyar $) (2016 yılı) GSYH Büyüme Hızı (%) (2016 yılı IV. Dönem) Sanayi Üretim Endeksi (%) (Mart 2017) Kapasite Kullanım Oranı (%) (Mayıs 2017) MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER * 823,0 799,3 719,6 856, ,2 3,0 4,0 3,5-4,4-0,7 0,4 0,7-0,2 1,3-76,0 74,6 75,8 76,5 78,8 - TÜFE % (Mayıs 2017) 7,40 8,17 8,81 8,53 0,45 6,5 ÜFE % (Mayıs 2017) 6,97 6,36 5,71 9,94 0,52 - İşsizlik Oranı % (Şubat 2017) 9,0 9,0 10,3 10,9 12,6 10,2 Cari Açık (Milyar $) (Mart 2017) Kaynak: TÜİK, TCMB (*) : Orta Vadeli Program Yılsonu Gerçekleşme tahmini -63,6-43,5-32,2-32,6-33,0-32,0 TÜİK ve TCMB Verilerine göre, 2016 yılı GSYH değeri 856,7 milyar dolar olurken, GSYH Büyüme Hızı % 3,5 oranında artmıştır. Sanayi Üretim Endeksi, Mart 2017 de bir önceki aya göre %1,3 oranında artış göstermiştir. Kapasite Kullanım Oranı Mayıs 2017ayında %78,8 e yükselmiştir yılı Mayıs ayında, bir önceki aya göre TÜFE de %0,45, ÜFE de %0,52 artış gerçekleşmiştir. İşsizlik Oranı 2017 yılı Şubat ayında %12,6 ya ulaşmıştır. Cari Açık 2015 yılında -32,2 milyar $ olurken, 2016 yılında -32,6 milyar $, 2017 Yılı Mart ayında -33,0 milyar $ a ulaşmıştır. 1

2 DÖVİZ KURLARINDAKİ DEĞİŞİM Sayı: 6 4,5 4 3,5 3 2,5 2 1,5 1 0,5 0 3,9688 3,5451 1, USD EURO EURO/USD yılları arasındaki döviz kurları incelendiğinde, USD ve EURO nun 2001 yılında ani bir yükseliş trendine girdiği, USD nin 2002 yılından itibaren tekrar düşüş trendine girdiği, 2011 yılından itibaren tekrar bir yükseliş trendine girdiği ve 2016 yılında son yılların en yüksek değerine ulaştığı görülmektedir. EURO nun, 2012 yılından sonra bir yükseliş trendinde olduğu 2015 yılında bir düşüş görülse de 2016 yılıyla birlikte tekrar yükseliş trendine girdiği görülmektedir. Son olarak 2017 yılı Mayıs ayında son yılların en yüksek değerine ulaşmıştır. 2

3 TÜRKİYE GENELİ DIŞ TİCARET VERİLERİ (OCAK-NİSAN 2017*) Sayı: ,6 milyar dolar 399, ,2 242,1 207,2 198,6 143,8 142,6 118,8 68,2 50,6 İhracat İthalat Dış Ticaret Hacmi Dış Ticaret Dengesi -17,6-63, , OCAK-NİSAN Kaynak: TÜİK TÜİK verilerine göre, 2016 yılında ihracat 142,6 Milyar $, ithalat 198,6 Milyar $, dış ticaret hacmi 341,2 Milyar $ olarak gerçekleşmiş olup, ihracatın ithalatı karşılama oranı %74,3 olarak gerçekleşmiştir yılı Ocak-Nisan ayında ihracat 50,6 milyar dolar, ithalat 68,2 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Dış ticaret hacmi 118,8 milyar dolar, dış ticaret dengesi -17,6 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. (*: Türkiye Geneli ithalat verilerine sadece TÜİK verilerinden ulaşılmakta olup, TÜİK te Nisan ayına ait veriler yer almaktadır.) 3

4 TÜRKİYE GENELİ ÜLKE BAZINDA İHRACAT (OCAK-MAYIS 2017) (İlk 10 Ülke, milyar $) 6,0 5,0 5,7 5,8 4,0 3,0 2,0 1,0 3,5 3,7 3,6 3,5 2,8 3,0 3,2 2,6 2,4 2,7 2,0 2,5 1,2 1,6 1,5 1,5 - ALMANYA BİRLEŞİK KRALLIK IRAK İTALYA BİRLEŞİK DEVLETLER FRANSA İSPANYA BİRLEŞİK ARAP EMİRLİKLERİ HOLLANDA Ocak-Mayıs 2016 Ocak-Mayıs 2017 Kaynak: TİM Ülkeler Bazında 2017 yılı Ocak-Mayıs dönemi Türkiye Geneli ihracatı incelendiğinde, Almanya pazarı 5,8 milyar dolar ihracat değeri ile ilk sırada yer alırken, Almanya yı sırasıyla 3,7 milyon dolar ile Birleşik Krallık pazarı, 3,6 milyon dolar ile Irak pazarı, 3,5 milyon dolar ile İtalya pazarı ve 3,2 milyar dolar ile Birleşik Devletler pazarı izlemektedir. 4

5 TÜRKİYE GENELİ SEKTÖREL BAZDA İHRACAT (OCAK MAYIS 2017) (İlk 10 Sektör, milyar $) 14,0 12,0 10,0 8,0 6,0 4,0 2,0 0,0 9,6 11,9 7,2 6,8 6,7 5,7 4,9 3,5 4,0 3,9 3,3 3,3 2,6 2,8 2,5 2,7 2,2 2,3 1,4 1,9 Ocak-Mayıs 2016 Ocak-Mayıs 2017 Kaynak: TİM Sektörel Bazda 2017 yılı Ocak-Mayıs dönemi Türkiye Geneli ihracatı incelendiğinde, Otomotiv Endüstrisi 11,9 milyar dolar ihracat değeri ile ilk sırada yer almaktadır. Otomotiv Endüstrisi ihracatında bir önceki yılın aynı dönemine göre %+23,7 oranında artış meydana gelmiş ve Türkiye Geneli ihracatından yaklaşık % 19 pay almıştır. Otomotiv Endüstrisini sırasıyla, Hazırgiyim ve Konfeksiyon, Kimyevi Maddeler ve Mamulleri, Çelik, Elektrik Elektronik ve Hizmet ve Tekstil ve Hammaddeleri Sektörleri izlemektedir. 5

6 UİB İHRACAT VERİLERİ (Ocak-Mayıs 2017) SEKTÖRLER DEĞİŞİM % PAY % Otomotiv Endüstrisi ,58 87,81 Tekstil ve Hammaddeleri ,57 4,09 Hazırgiyim ve Konfeksiyon ,85 1,90 Meyve Sebze Mamulleri ,76 0,52 Yaş Meyve ve Sebze ,79 0,20 Diğer Sektörler ,00 5,49 TOPLAM ,54 100,00 Kaynak: UİB UİB ihracatı 2017 yılı Ocak-Mayıs döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre %+22,5 artışla 12,1 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir yılı Ocak-Mayıs döneminde en çok Otomotiv Endüstrisi ihracatı gerçekleşmiş olup, sektörün UİB ihracatından aldığı pay %87,8 olmuştur. Otomotiv Endüstrisini sırasıyla, %4,09 pay ile Tekstil ve Hammaddeleri, %1,90 pay ile Hazırgiyim ve Konfeksiyon, %0,52 pay ile Meyve Sebze Mamulleri ve %0,20 pay ile Yaş Meyve ve Sebze sektörleri izlemektedir. 6

7 TÜRKİYE GENELİ İLLER BAZINDA İHRACAT (Ocak-Mayıs 2017) ( $) 30,0 25,0 23,7 25,1 20,0 15,0 10,0 5,0 0,0 5,2 5,8 5,4 4,1 3,3 3,4 2,7 2,6 2,6 2,7 0,7 2,2 1,4 1,5 1,1 0,7 1,2 1,1 Ocak-Mayıs 2016 Ocak-Mayıs 2017 Kaynak: TİM Türkiye Genelinde 2017 yılı Ocak-Mayıs döneminde en çok ihracat yapan il 25,1 milyar dolar ihracat ile İstanbul olmuştur. İstanbul u sırasıyla, 5,8 milyar dolar ile Bursa; 5,4 milyar dolar ile Kocaeli; 3,4 milyar dolar ihracat ile İzmir ve 2,7 milyar dolar ihracat ile Gaziantep izlemiştir. 7

8 BURSA İLİ DIŞ TİCARET VERİLERİ /(OCAK-NİSAN 2017*) milyar dolar ,9 18,4 16,817,4 16,6 9,3 9,7 8,6 7,9 8,1 8 8,7 6,1 3,4 2,7 1 1,2 0,6 1 0,7 İhracat İthalat Dış Ticaret Hacmi Dış Ticaret Dengesi Ocak-Nisan Kaynak: TÜİK TÜİK verilerine göre, Bursa, 2013 yılından bu yana ihracat fazlası veren iller arasında ilk sıralarda yer almaktadır yılında 8,9 milyar dolar olarak gerçekleşen ihracat 2014 yılında yükselişe geçmiş ve 9,3 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir yılında ihracatta tekrar düşüş yaşanmış ve ihracat değeri 8,6 milyar dolara gerilerken, 2016 yılında meydana gelen artışla ihracat son 4 yılın en yüksek değerine ulaşmış ve 9,7 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. İthalat verileri incelendiğinde, 2016 yılında ithalatta artış yaşanmış ve son dört yılın en yüksek değerine ulaşarak 8,7 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. İhracat ve ithalattaki artışa bağlı olarak ihracat hacmi de artış göstermiş, dış ticaret dengesi ise 0,6 milyar dolardan, 1,0 milyar dolara yükselmiştir yılı Ocak-Nisan Döneminde Bursa ihracatı 3,4 milyar dolar, ithalat 2,7 milyar dolar olarak gerçekleşmiş ve dış ticaret hacmi 6,1 milyar dolar, dış ticaret dengesi 0,7 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. (*: Bursa İli ithalat verilerine TÜİK verilerinden ulaşılmakta olup, TÜİK te Ocak-Nisan dönemine ait veriler yer almaktadır.) 8

9 BURSA ÜLKE BAZINDA İHRACAT VERİLERİ (Ocak-Mayıs 2017) (1000 $) ÜLKELER Ocak-Mayıs 2016 Ocak-Mayıs 2017 DEĞİŞİM 2017 PAYI % BELÇİKA İTALYA % 15% ALMANYA % 15% FRANSA % 10% İSPANYA % 6% BİRLEŞİK KRALLIK % 5% BİRLEŞİK % 5% DEVLETLER ROMANYA % 4% POLONYA % 3% FAS % 2% BELÇİKA % 2% DİĞER ÜLKELER % 31% GENEL TOPLAM % 100% FAS POLONYA ROMANYA BİRLEŞİK DEVLETLER BİRLEŞİK KRALLIK İSPANYA FRANSA ALMANYA İTALYA Kaynak: TİM

10 SEKTÖRLER BURSA SEKTÖREL BAZDA İHRACAT VERİLERİ (Ocak-Mayıs 2017) OCAK-MAYIS DEĞ payı % Otomotiv Endüstrisi % 65% Tekstil ve Hammaddeleri % 7% Çelik % 5% Hazırgiyim ve Konfeksiyon % 5% Makine ve Aksamları % 4% Mobilya,Kağıt ve Orman Ürünleri % 3% Kimyevi Maddeler ve Mamulleri % 3% Demir ve Demir Dışı Metaller % 2% İklimlendirme Sanayii % 2% Elektrik Elektronik ve Hizmet % 1% DİĞER SEKTÖRLER % 3% TOPLAM % 100% Kaynak TİM Sektörel bazda 2017 yılı Ocak-Mayıs dönemi Bursa ihracatı incelendiğinde, Otomotiv Endüstrisi sektörünün %66 oran ile en büyük paya sahip olduğu görülmektedir. Bu dönemde Otomotiv Endüstrisi ihracatı %+13 oranında artışla, 3,8 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Otomotiv Endüstrisi sektörünü sırasıyla, %7 pay ile Tekstil ve Hammaddeleri sektörü, %5 pay ile Çelik ve Hazırgiyim ve Konfeksiyon sektörü, %4 pay ile Makine ve Aksamları sektörleri izlemektedir. 10

11 3% 3% 2% 2% 1% Otomotiv Endüstrisi 4% 5% 5% 7% 65% Tekstil ve Hammaddeleri Çelik Hazırgiyim ve Konfeksiyon Makine ve Aksamları Mobilya,Kağıt ve Orman Ürünleri 11

12 KG BAŞINA İHRACAT DEĞERLERİ ($) (OCAK-MAYIS 2016/17) Sayı: 6 SEKTÖRLER TÜRKİYE GENELİ UİB BURSA Otomotiv Endüstrisi 6,40 6,73 7,69 7,60 7,63 7,56 Hazırgiyim ve Konfeksiyon 16,11 14,66 10,11 8,95 16,44 15,28 Tekstil ve Hammaddeleri 4,30 4,23 22,02 20,30 10,57 9,26 Yaş Meyve Sebze 0,53 0,49 2,67 2,06 2,50 1,46 Meyve Sebze Mamulleri 0,90 0,83 0,64 0,66 0,66 0,68 TOPLAM 1,24 1,21 7,07 6,97 3,85 3,58 12

13 KG BAŞINA İHRACAT DEĞERLERİ ($) / (OCAK-MAYIS 2017) 25 TÜRKİYE GENELİ UİB BURSA 20 20, ,66 15, ,73 7,6 7,56 8,95 9, Otomotiv Endüstrisi Hazırgiyim ve Konfeksiyon 4,23 Tekstil ve Hammaddeleri 2,06 1,46 0,49 0,83 Yaş Meyve ve Sebze 0,66 0,68 Meyve Sebze Mamulleri 13