BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 Ders- 13 World Wide Web (WWW) Yrd. Doç. Dr. Burcu Can Buğlalılar Bilgisayar Mühendisliği Bölümü
Bilgisayar Katmanları
İçerik World Wide Web (WWW) Anlık Mesajlaşma Arama motorları Çerezler HTML JSP XML
World Wide Web (WWW) Web Bilgi ve ona erişen ağ yazılımının oluşturduğu altyapı. Web sayfası Farklı türlerde veri içeren veya referans gösteren bir döküman Bağlantılar Bir web sayfası ile başka bir web sayfası arasındaki bağ. Bağlantılar ne için kullanılır? 4
World Wide Web (WWW) Web sitesi Birbirleriyle ilişkili web sayfalarından oluşan yığın. Web tarayıcısı (browser) Web sayfalarını getiren ve görüntüleyen yazılım aracı Web sunucusu Web sayfası isteklerine yanıt vermek için kurulan bilgisayar. 5
World Wide Web (WWW) Tek Biçimli Kaynak Bulucusu (Uniform Resource Locator URL) Bir web sayfasının sunucu adı ve dosyanın adından oluşan konumunu belirten standard biçim n Örnek: http://www.radikal.com.tr/spor/ tff_diyarbakirspor_kararini_acikladi-1362390 İnternet ve Web arasındaki ilişki nedir? 6
World Wide Web (WWW) Şekil 16.1 Bir web sayfasını getiren tarayıcı. 7
Arama Motorları Arama motoru Başka web sitelerini bulmaya yarayan web sitesi İki tane örnek verebilir misiniz? 8
Anlık Mesajlaşma Anlık Mesajlaşma (IM) Gerçek zamanlı olarak mesaj göndermemize ve almamıza yarayan uygulama. n Hem alan, hem de gönderen bu uygulamaya sahip olmalı. n Çoğu anlık mesajlaşma uygulamaları gönderilen mesajın formatını belirten özel bir protokol kullanırlar. n Anlık mesajlaşma uygulamaları güvenli değildir. 9
Web Günlüğü (Weblogs) Blog veya Weblog Sıkça güncellenen çevrimiçi gazete veya haber bülteni Bloğunuz var mı? Blog okur musunuz? 10
Çerezler (Cookies) Çerez (Cookie) Web sunucusu tarafından yerel bilgisayarın hard diskinde saklanan küçük metin dosyası. n Çerezler siteye girişle ilgili bilgiler içerir. n Çerezler şu amaçlarla kullanılabilir: n Bir siteye yapılan biricik ziyaretçilerin sayısının tutulması. n Bir siteyi sonraki ziyaretler için düzenlemek. n Her ziyaret için alişveriş sepetlerinin güncellenmesi. n Çerezler tehlikeli değildir. 11
HTML Hypertext Markup Language (HTML) Web sayfası yapmak için kullanılan dil. İşaretleme dili (Markup Language) Bir dökümandaki bilgileri etiketlemek için kullanılan dil. Etiketler Bilgilerin nasıl gösterileceğini belirten işaret dili bileşenleri. 12
HTML Figure 16.2 İşaretlenmiş bir döküman 13
HTML Figure 16.3 Örnek bir web sayfası 14
HTML Figure 16.4 Web sayfasına ait HTML dökümanı 15
HTML Etiketler, parantezler (<... >) arasında yer alır. HEAD, TITLE, ve BODY gibi bileşenler etiketin türünü belirtir. Etiketler başlangıç ve bitiş olmak üzere ikililer halinde yer alır. Örnek: <BODY>.. </BODY> 16
HTML Tarayıcı bu etiketlere göre sayfanın nasıl görüneceğine karar verir. Fazladan konulan boşlukları, boş satırları yok sayar. Tarayıcının pencere boyutuna göre içeriği tekrar biçimlendirir. 17
Java Appletleri Java appleti HTML dökümanına gömülecek şekilde yazılan Java programı. Tarayıcı tarafından çalıştırılır. n <P><APPLET code = "FactByte.class" width=250 height=150></applet></p> 18
Java Sunucu Sayfaları (Java Server Pages - JSP) JSP Scriptlet HTML içerisine gömülen ve web sayfasının içeriğine dinamik olarak katkı sunan kod parçası. JSP - Java Server Page HTML içeriğiyle iç içe geçmiş JSP Scriptlet içeren web sayfası. 19
Java Sunucu Sayfaları (Java Server Pages - JSP) A JSP scriptlet <%. %> arasında yer alır. 20
Java Sunucu Sayfaları (Java Server Pages - JSP) JSP ler web sayfasının bulunduğu sunucu tarafında çalıştırılır. Sayfa bilgisayarınıza vardığında bütün aktif bileşenleri yerini almış olur. Java appletlerini ve Java scriptlet lerini karşılaş2rın. 21
XML Genişletilebilir İşaretleme Dili (Extensible Markup Language XML) Bir dökümanın içeriğini tanımlamaya yarayan dil. n HTML bir dökümanın nasıl görüneceğini tanımlar. n XML bir dökümanın anlamını tanımlar. Meta dil (Metalanguage ) Başka bir dili tanımlayan dil. XML bir meta dildir. 22
XML XML de HTML gibi etiketlenmiş bilgiden oluşur. Şekil 16.5 Kitaplar hakkında bilgi içeren bir XML dökümanı. 23
XML XML, verinin düzenlenmesi için standard biçim gösterir. Extensible Stylesheet Language (or XSL) XML dökümanından diğer farklı türdeki çıktılara dönüşümler içeren bir dil. Figure 16.7 Bir XML dökümanı farklı çık\ formatlarına dönüştürülebilir.
Kaynaklar Computer Science Illuminated, Nell Dale, John Lewis, 5 th ediaon