TANIM Günümüzde ve gelecekteki giysilerin ve giysiyi tamamlayan aksesuarların tasarımını yapan, çizen, gerektiğinde çizdiği modeli kalıba dönüştürerek ilk deneme ürünün elde edilmesini gerçekleştiren kişidir. A-GÖREVLER Moda Tasarımcısının görevlerini üç ana başlık altında toparlayabiliriz. 1-Tasarlama, 2-Uygun malzeme ve araç-gereci seçme, deneme üretimini gerçekleştirme ve katalog hazırlama, 3-Pazarlama ve satış tekniklerini uygulayarak sunuş yapmak. Bu ana başlıklar altında; - Tasarım panosu hazırlar, - Hazır giyim ve ısmarlama giyim ünitelerinde uygulanabilir giysi tasarımı yapar, - Görsel sanatlarla ilgili bilgileri kullanarak, özgün tasarım çalışmaları yapar, - Tasarımını teknik çizim ve moda grafikleri (artistik çizim) ile ifade eder, gerektiğinde sunum yapar, - El veya bilgisayar desteğiyle çizdiği modelin kalıbını hazırlar veya hazırlanmasını nezaret eder, - Tasarımına uygun tekstil ürününü (kumaş, triko, deri, elyaf..vb.) saptar ve kumaş analizi yapar, - Kesim planı ve malzeme hesabı yapar, - Deneme üretimini gerçekleştirir veya gerçekleştirilmesine nezaret eder, - Ortaya çıkarılan ürüne uygun aksesuar seçimi yapar veya yeniden tasarlayarak yapımını sağlar, - Farklı amaçlara uygun koleksiyonlar hazırlar (erkek, kadın, çocuk veya deri, triko, kumaş, vb.) ve gerektiğinde sunulmasını sağlar, - Dünya modasını araştırır, takip eder, - Tüketici davranışlarını, pazarlama ve satış tekniklerini bilir, belli stratejiler oluşturarak satışını yapar. KULLANILAN ARAÇ, GEREÇ VE EKİPMAN - Bilgisayar, - Çizim kalemleri ve kağıtları, - Çeşitli amaçlı masalar (atölye masası, kalıp çizme masası.), - Çeşitli makaslar (karton, deri, kumaş.vb. makası), - Tekstil makineleri (sanayi tipi dikiş makinesi, overlok makinesi, ilik makinesi, ütü ve ütü araç-gereci.vb.), - Çeşitli kumaş, deri, triko, elyaf ürünler, - Dikiş malzemeleri, boya malzemeleri ve ölçü aletleri, - Sunum amaçlı araç-gereçler, kataloglar, - Çeşitli dergiler (moda dergileri, tasarım dergileri...), - Aksesuar malzemeleri (hırdavat malzemeleri, hobi gereçleri, boncuk...). İZMİR A 1.1 2014/1
B- MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ GENEL ÖZELLİKLER Moda Tasarımcısı olmak isteyenlerin, - Sanata ve modaya ilgili, yeniliğe açık, - Yaratıcı, hayal gücü zengin, estetiğe önem veren, - Çeşitli modeller tasarlayabilen ve tasarladığını koleksiyon haline getirebilen, - Cisimlerin birbirine göre değişik durumlarını zihinde canlandırabilen, - Tasarımlarını teknik ve artistik çizimlerle ifade edebilen, - Dikkatini yoğunlaştırabilen ve ayrıntıları görebilen, - Renkleri algılayabilen, - Göz ve ellerini eşgüdümle kullanabilen, - İkna kabiliyeti yüksek, insanlarla iyi iletişim kurabilen, kimseler olması gerekir. C-ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI Moda Tasarımcısı çalışmasının büyük çoğunluğunu kapalı ve geniş tasarım stüdyolarında yapmaktadır. Genelde sessiz, temiz ve aydınlık bir ortamdır. Zaman zaman üretim kısmında da bulundukları için gürültülü, bazen kokulu (deri ile ilgili alanda) ve tozlu ortamda da bulunulur. Çalışma süresi esnektir. Dünyadaki değişimlerin farkında olmak ve tasarım araştırması amacıyla çeşitli ülkelerdeki moda fuarlarını ve pazarlarını, satış noktalarını (mağazalar), defileleri, moda merkezlerini izlemek için seyahatlere çıkabilir. Çalışırken kalıpçılarla, makinecilerle, meslektaşlarıyla, müşterilerle iletişimde bulunur. İZMİR B-C 1.1 2014/I
D- MESLEK EĞİTİMİ MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI Meslek eğitimi üniversitelerin Endüstriyel Sanatlar Yüksekokulu, Tekstil Teknolojileri ve Tasarımı Fakültesi, Mühendislik ve Tasarım Fakültesi, Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültelerinin Tekstil ve Moda Tasarımı bölümünde mesleğin eğitimi verilmektedir. - Lise veya dengi okul mezunu olmak, - - ÖSYS (Öğrenci, Seçme ve Yerleştirme Sistemi) Kılavuzunda belirtilen şartları taşımak. Meslek Yüksekokulları ile Açıköğretim Önlisans Programlarının; Dikey Geçiş Sınavı (DGS) Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, ÖSYM tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavı nda başarılı oldukları takdirde Moda Tasarımı veya Moda ve Tekstil Tasarımı lisans programına dikey geçiş yapabilirler. EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ Eğitim süresi 4 yıldır. Eğitim süresince mesleki dersler ağırlıklı olarak verilmektedir. EĞİTİM SONUNDA ALINAN BELGE-DİPLOMA 4 yıllık eğitim süresince her eğitim yılı sonunda en az 3 hafta olmak üzere toplam 12 hafta yaz stajı vardır. Son senede II. dönem yarısını firmalarda uygulama yaparak tamamlamaları zorunludur Eğitimini tamamlayarak mezun olanlara Moda Tasarımcısı lisans diploması verilir. İZMİR D 1.1 2014/1
E-ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI Moda Tasarımı veya Moda ve Tekstil Tasarımı bölümünü bitiren kişiler hazır giyim ve ısmarlama giyim, giyim aksesuarı üzerine çalışan işletmelerde (tekstil, deri, triko...), model hazırlama, kalıp hazırlama, üretim, pazarlama ve kalite kontrol birimlerinde görev alabilirler, Ar-Ge(ürün geliştirme) çalışmalarını yürütebilirler. Yine çeşitli işletmelerde endüstriyel tasarım, tekstil tasarım, grafik tasarımcısı olarak da çalışabilirler. Ülkemizin tekstil sektöründeki gelişmişliği oranında dünya pazarlarında pay sahibi olmayışı kendine özgü marka ve modeller yaratamamasının sonucudur. Bu alanda yetişmiş elemanların çoğalması, moda dünyasında daha fazla ulusal markanın doğmasına neden olacak, dolayısı ile Türk Moda ve Tekstil Sanayinin daha da gelişmesine ve bu alanda istihdamın artmasına katkı sağlayacaktır. Giyim ve aksesuarların ilk çağlardan beri insanların yaşantısında önemli yer alması ve sürekli kendini yenileyen bir alan olması, insanların ekonomik durumlarına paralel olarak modaya daha fazla ilgi duymaları mesleğin geleceğinin de iyi olacağını göstermektedir. Moda Tasarımı programını bitirenlerden Ortaöğretim Alan Öğretmenliği Tezsiz Yüksek Lisans Programını veya Milli Eğitim Bakanlığı ve Yüksek Öğretim Kurulu (YÖK) işbirliği ile açılan/açılacak pedagojik formasyon programını başarı ile tamamlayanlar Giyim Üretim Teknolojisi Öğretmeni olarak da çalışabilirler. İstemesi durumunda sanatsal ve daha yaratıcı çalışmalarını oluşturmak için kendi işyerini de açabilir. Kamu kurumlarında çalışma alanı neredeyse yok gibidir. F- EĞİTİM SÜRESİNCE VE EĞİTİM SONRASI KAZANÇ EĞİTİM SÜRESİNCE EĞİTİM SONRASI Öğrenciler eğitimleri süresince Yüksek Öğretim Kredi ve Yurtlar Kurumu tarafından verilen öğrenim ve harç kredisinden yararlanabilirler. Ayrıca özel ve kamu kurumlarının sağladığı burs imkânlarından da yararlanabilmektedirler. Eğitim sonrası kazanç ise çalışılan kuruluşun türüne, çalışılan pozisyona, firmanın ücret politikasına ve şehre göre değişmektedir. İZMİR E-F 1.1 2014/1
G-MESLEKTE İLERLEME VE YÜKSELME MESLEKİ EĞİTİMDE İLERLEME Lisans eğitiminden sonra yüksek lisans, doktora yapabilir, araştırma görevlisi olabilir ve akademik kariyer yapabilirler. İŞ HAYATINDA İLERLEME Çalışılan alan veya sanayi koluna göre çalışmalarını belli bir konuda yoğunlaştırabilir. Örneğin giysi tasarımı (çocuk giyimi, erkek giyimi, bayan giyimi, deri konfeksiyon..vb.), tekstil tasarımı, moda aksesuar tasarımı... gibi. BENZER MESLEKLER - Tekstil Tasarımcısı, - Grafik Tasarımcısı, - Moda Aksesuar Tasarımcısı, - Endüstri Ürünleri Tasarımcısı, - Moda Tasarım Teknisyeni. İZMİR G 1.1 2014/1
H-EK BİLGİLER GÖREV I- KAYNAKÇA - İş organizasyonu yapar, - Çevre koruma önlemleri alır, - İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular, - Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır, - Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur. - Öğretim elemanları, - Meslek elemanları, - Üniversiteler Yüksek Öğretim Programları ve Meslekler Rehberi (Prof.Dr.Yıldız KUZGUN) 2000, - Üniversitelerin web siteleri - Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar - 9 sayılı T.C. MEB Talim ve Terbiye Kurulu Kararı Şubat/2014 İ- AYRINTILI BİLGİ İÇİN - İlgili eğitim kurumları, - Türkiye İş Kurumu web sayfası www.iskur.gov.tr - Ulusal Meslek Bilgi Sistemi http://mbs.meb.gov.tr/ - T.C. Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı http://osym.gov.tr/ - Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri/Hizmet Merkezleri Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur. İZMİR H-I-İ 1.1 2014/1