SAMSUN TİCARET VE SANAYİ ODASI

SAMSUN TİCARET VE SANAYİ ODASI EKONOMİK BÜLTEN EYLÜL 2013 HAZIRLAYAN: SAMSUN TSO 1

SAMSUN TSO ÜYE İSTATİSTİKLERİ A] AÇILAN FİRMA SAYILARI (2012/2013 OCAK-EYLÜL) Samsun Ticaret ve Sanayi Odası sicil kayıtları incelendiğinde 2013 yılının Ocak-Eylül döneminde Açılan firma sayısının 2012 Ocak-Eylül dönemine göre %23.1 oranında arttığı görülmektedir. 2012 Ocak-Eylül döneminde toplam 576 adet yeni firma kaydı yapılırken 2013 Ocak-Eylül döneminde 709 adet yeni firma kaydı yapılmıştır. 2012 Ocak-Eylül döneminde 104 adet Anonim Şirket, 248 adet Limited şirket, 218 adet gerçek kişi ticari işletme, 6 adet kooperatif kaydı yapılırken, 2013 Ocak-Eylül döneminde 163 adet Anonim Şirket, 349 adet Limited Şirket, 190 adet gerçek kişi ticari işletme, 2 adet kooperatif, 4 adet de iktisadi işletme, 1 adet de kollektif şirket kaydı yapılmıştır. 2013 Ocak-Eylül döneminde 2012 Ocak-Eylül dönemine göre kurulan Anonim Şirket sayısı %56.7 artmış, kurulan Limited şirket sayısı %40.7 oranında artmış, kurulan gerçek kişi ticari işletme %12.8 oranında azalmıştır. Firma Tipi (Ocak-Eylül) Değişim Eylül Değişim 2012 2013 2012 2013 Anonim Şirket 104 163 56.7% 15 10-33.3% Limited Şirket 248 349 40.7% 27 30 11.1% Şahıs 218 190-12.8% 17 14-17.6% Kooperatif 6 2 İktisadi İşletme 4 Kollektif 1 Toplam 576 709 23.1% 59 54-8.5% Kaynak: Samsun TSO Sicil Kayıtları 2

B] KAPANAN FİRMA İSTATİSTİKLERİ (2012/2013 OCAK-EYLÜL) Samsun Ticaret ve Sanayi Odası sicil kayıtları incelendiğinde 2013 yılının Ocak-Eylül döneminde kapanan firma sayısının 2012 Ocak-Eylül dönemine göre %30.4 oranında arttığı görülmektedir. 2012 Ocak-Eylül döneminde toplam 424 adet firma kaydı silinirken 2013 Ocak-Eylül döneminde 553 adet firma kaydı silinmiştir. 2012 Ocak-Eylül döneminde 46 adet Anonim Şirket, 206 adet Limited şirket, 156 adet gerçek kişi ticari işletme, 13 adet kooperatif, 1 adet iktisadi işletme, 2 adet kolektif şirket kapanmışken, 2013 Ocak-Eylül döneminde 61 adet Anonim Şirket, 288 adet Limited Şirket, 188 adet gerçek kişi ticari işletme, 14 adet kooperatif, 1 adet kolektif şirket, 1 adet iktisadi işletme kaydı silinmiştir. 2013 Ocak-Eylül döneminde 2012 Ocak-Eylül dönemine göre kapanan Anonim Şirket sayısı %32.6, artmış, kapanan Limited şirket sayısı %39.8 artmış, kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısı %20.5 oranında artmıştır. Firma Tipi (Ocak-Eylül) Değişim Eylül Değişim 2012 2013 2012 2013 Anonim Şirket 46 61 32.6% 4 3-25.0% Limited Şirket 206 288 39.8% 10 16 60.0% Şahıs 156 188 20.5% 2 9 350.0% Kooperatif 13 14 7.7% İktisadi İşletme 1 1 0.0% Kollektif 2 1-50.0% Toplam 424 553 30.4% 16 28 75.0% Kaynak: Samsun TSO Sicil Kayıtları 3

C] FAAL FİRMA SAYILARI (FİRMA TİPİNE GÖRE) (30 Eylül 2012/2013) 30 Eylül 2012 tarihi itibariyle faal üye sayısı 6,247 adet olan Samsun Ticaret ve Sanayi Odası nın 30 Eylül 2013 tarihi itibariyle faal üye sayısı %3.27 oranında artarak 6,451 adet firmaya ulaşmıştır. 30 Eylül 2013 tarihi itibariyle firmaların 956 adedi Anonim Şirket, 51 adedi kolektif şirket, 1 adedi komandit, 105 adedi kooperatif, 3477 adedi Limited şirket, 1836 adedi gerçek kişi ticari işletme, 25 adedi de iktisadi işletme tipindedir. 30 Eylül 2013 tarihinde 30 Eylül 2012 tarihine göre Anonim şirket sayısı %17.30 oranında artmış, gerçek kişi ticari işletme sayısı %2.17 oranında artmış, Limited şirket sayısı %0.96 oranında artmış, kooperatif sayısı %8.70 oranında azalmıştır. 30 Eylül 2013 tarihinde 30 Eylül 2012 tarihine göre Anonim Şirket sayısı payı %13.05 ten %14.82 e yükselmiş, gerçek kişi ticari işletme sayısı payı %28.77 den %28.46 ya düşmüş, Limited Şirket sayısı payı %55.13 ten %53.90 a düşmüştür. Firma Tipi 31 Eylül 2012 Pay(%) 31 Eylül 2013 Pay(%) Değişim Anonim Şirket 815 13.05% 956 14.82% 17.30% Kolektif 51 0.82% 51 0.79% 0.00% Komandit 1 0.02% 1 0.02% 0.00% Kooperatif 115 1.84% 105 1.63% -8.70% Limited Şirket 3,444 55.13% 3,477 53.90% 0.96% Şahıs 1,797 28.77% 1,836 28.46% 2.17% İktisadi İşletme 24 0.38% 25 0.39% 4.17% Toplam 6,247 100.0% 6,451 100.0% 3.27% Kaynak: Samsun TSO Sicil Kayıtları 4

SAMSUN KURULAN KAPANAN FİRMA İSTATİSTİKLERİ (TOBB) (2012/2013 OCAK-EYLÜL) Samsun da kurulan ve kapanan firmalar incelendiğinde 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde, 2012 Ocak-Eylül dönemine göre Kurulan şirket sayısının %34.6 arttığı, kapanan şirket sayısının %4.2 azaldığı, Kurulan gerçek kişi sayısının %1.1 arttığı, kapanan gerçek kişi işletme sayısının %40.8 azaldığı, kurulan kooperatif sayısının %22.2 azaldığı, kapanan kooperatif sayısının %45.5 azaldığı, Tasfiyeye giren şirket sayısının %23.7 azaldığı, Tasfiyeye giren kooperatif sayısının %4.0 azaldığı, görülmektedir. 2013 yılının ilk 9 ayında kurulan şirket sayısına göre Samsun 19 uncu sırada yer almaktadır. SN İl Adı 2013 Ocak-Eylül Dönemi 2012 Ocak-Eylül Dönemi KURULAN TASFİYE KAPANAN KURULAN TASFİYE KAPANAN GER. KİŞİ Türkiye 36,609 735 44,748 12,474 1,836 11,210 1,395 58,738 29,452 692 52,528 15,116 2,038 9,813 1,386 23,966 TR Değişim% 24.3% 6.2% -14.8% -17.5% -9.9% 14.2% 0.6% 145.1% 1 İstanbul 14,790 41 15,682 6,142 175 5,522 154 44,969 11,914 45 19,018 7,659 218 4,624 137 5,125 2 Ankara 4,323 81 5,043 1,168 201 1,055 125 1,850 3,494 85 7,083 1,382 224 965 162 2,056 3 İzmir 2,189 37 1,860 786 111 801 81 678 1,685 32 2,151 991 113 778 78 631 4 Antalya 1,487 23 1,858 506 70 431 62 769 1,242 10 2,129 559 92 330 60 1,873 5 Bursa 1,340 44 990 291 98 268 50 454 1,024 22 874 361 84 228 63 658 6 Gaziantep 785 8 747 97 12 106 8 190 628 6 773 104 15 75 8 168 7 Kocaeli 784 5 695 224 30 190 27 140 639 4 627 285 34 130 20 216 8 Mersin 724 26 499 219 27 216 11 202 477 12 723 293 19 175 24 211 9 Adana 722 7 571 315 20 271 15 431 548 11 871 402 32 254 26 485 10 Konya 590 42 777 203 58 153 58 314 437 28 938 186 94 148 50 448 11 Kayseri 521 16 453 126 42 135 92 174 382 9 536 171 39 128 21 153 12 Ş.Urfa 503 3 398 52 7 34 4 119 412 14 458 61 2 34 3 436 13 Muğla 392 11 889 221 20 160 20 411 236 12 1,056 196 29 128 12 350 14 Hatay 391 12 739 152 26 112 13 230 325 8 496 145 16 88 20 784 15 Diyarbakır 386 12 326 70 16 57 4 70 395 10 259 98 7 53 9 129 16 Denizli 306 7 774 109 38 101 30 175 215 7 843 132 38 101 43 248 17 Tekirdağ 291 9 848 73 19 72 19 335 226 9 938 101 24 73 20 663 18 Eskişehir 280 3 1,095 99 17 114 19 583 195 3 1,196 151 34 81 18 553 19 Samsun 276 7 475 100 24 92 12 294 205 9 470 131 25 96 22 497 Samsun D% 34.6% -22.2% 1.1% -23.7% -4.0% -4.2% -45.5% -40.8% Samsun Pay 0.75% 0.95% 1.06% 0.80% 1.31% 0.82% 0.86% 0.50% 0.70% 1.30% 0.89% 0.87% 1.23% 0.98% 1.59% 2.07% 20 Manisa 274 27 542 75 30 71 22 222 171 14 653 89 30 69 27 277 21 Aydın 255 6 898 78 44 64 37 937 182 15 1,072 117 36 80 42 805 22 Sakarya 241 3 408 47 24 53 9 106 212 7 555 64 25 51 18 102 23 K.Maraş 238 14 444 24 20 34 6 156 177 6 505 41 13 32 20 161 24 Van 223 6 300 34 25 24 8 99 253 3 354 21 18 31 1 244 25 Mardin 218 19 98 26 13 16 13 27 325 10 111 18 33 12 6 22 Kaynak: www.tobb.org.tr, sıralama 2013 yılı kurulan Şirket sayısına göre yapılmıştır. İlk 25 il listelenmiştir. GER. KİŞİ GER. KİŞİ GER. KİŞİ 5

DIŞ TİCARET A] İHRACAT RAKAMLARI (OCAK-EYLÜL 2012/2013) 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde ihracat tutar payı %0.28 olan Samsun un 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde payının yine %0.28 olarak gerçekleştiği görülmektedir. 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde 315 milyon 176 bin $ ihracat yapan Samsun firmaları 2013 yılı Ocak- Eylül döneminde %0.02 oranında azalarak 314 milyon 454 bin $ ihracat gerçekleştirerek 24 üncü sırada yer almıştır. Aynı dönemde Türkiye ihracat tutarı %0.4 oranında azalmıştır. 2013 Ocak-Eylül döneminde 2012 Ocak-Eylül dönemine göre İhracatçı firma sayısı Samsun da %0.5 oranında artarken, Türkiye de %5.9 oranında artmıştır. SN İller (Ocak-Eylül Dönemi) İhracatçı Firma Sayısı İhracat Değeri (Bin$) 2012 2013 Değişim 2012 2013 Değişim Türkiye 51,319 54,346 5.9% 112,912,438 112,492,680-0.4% 1 İstanbul 26,948 27,814 3.2% 57,360,248 52,984,079-7.6% 2 Bursa 3,195 3,302 3.3% 8,108,577 9,224,463 13.8% 3 Kocaeli 1,114 1,211 8.7% 9,249,414 9,182,494-0.7% 4 İzmir 3,888 3,999 2.9% 6,431,944 6,864,807 6.7% 5 Ankara 3,450 3,581 3.8% 5,257,488 5,893,902 12.1% 6 Gaziantep 1,147 1,387 20.9% 4,059,426 4,498,701 10.8% 7 Manisa 392 401 2.3% 3,074,555 2,737,871-11.0% 8 Denizli 755 826 9.4% 1,930,781 2,122,712 9.9% 9 Sakarya 257 285 10.9% 1,406,419 1,717,684 22.1% 10 Adana 833 889 6.7% 1,358,447 1,562,753 15.0% 11 Hatay 617 709 14.9% 1,413,571 1,461,901 3.4% 12 Kayseri 758 793 4.6% 1,137,660 1,211,367 6.5% 13 Mersin 828 818-1.2% 910,157 1,024,799 12.6% 14 Konya 1,218 1,285 5.5% 943,754 974,455 3.3% 15 Trabzon 193 194 0.5% 806,006 792,377-1.7% 16 Şırnak 190 196 3.2% 748,465 788,509 5.4% 17 Antalya 788 815 3.4% 696,807 780,874 12.1% 18 Mardin 212 220 3.8% 684,683 713,530 4.2% 19 Kahramanmaraş 194 219 12.9% 542,737 599,188 10.4% 20 Eskişehir 255 261 2.4% 711,077 593,402-16.5% 21 Aydın 222 240 8.1% 530,509 507,885-4.3% 22 Tekirdağ 323 356 10.2% 440,491 488,297 10.9% 23 Balıkesir 216 243 12.5% 336,777 451,404 34.0% 24 Samsun 211 212 0.5% 315,176 314,454-0.2% Samsun Pay (%) 0.41% 0.39% 0.279% 0.280% 25 Rize 79 81 2.5% 299,069 269,971-9.7% 26 Afyonkarahisar 202 205 1.5% 230,877 268,513 16.3% 27 Zonguldak 59 58-1.7% 249,186 254,472 2.1% 28 Malatya 146 152 4.1% 193,297 225,898 16.9% 29 Karaman 74 80 8.1% 189,493 222,872 17.6% 30 Ordu 47 46-2.1% 244,190 205,442-15.9% Kaynak: TÜİK, Sıralama 2013 yılı tutarına göre yapılmıştır. İlk 30 İl alınmıştır. 6

B] İTHALAT RAKAMLARI (OCAK-EYLÜL 2012/2013) 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde ithalat tutar payı %0.38 olan Samsun un 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde payının %0.32 olarak gerçekleştiği görülmektedir. 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde 669 milyon 998 bin $ ithalat yapan Samsun firmaları 2013 yılı Ocak- Eylül döneminde %9.1 oranında azalarak 609 milyon 130 bin $ ithalat gerçekleştirerek 17 nci sırada yer almıştır. Aynı dönemde Türkiye ithalat tutarı %6.0 oranında artmıştır. 2013 Ocak-Eylül döneminde 2012 Ocak-Eylül dönemine göre ithalatçı firma sayısı Samsun da %7.8 oranında artarken, Türkiye de %1.8 oranında artmıştır. İller (Ocak-Eylül Dönemi) SN İthalatçı Firma Sayısı İthalat Değeri (Bin$) 2012 2013 Değişim 2012 2013 Değişim Türkiye 59,178 60,261 1.8% 176,982,952 187,622,907 6.0% 1 İstanbul 33,625 34,068 1.3% 89,174,168 101,616,065 14.0% Gizli Veri - - 29,454,431 25,871,128-12.2% 2 Kocaeli 1,248 1,304 4.5% 8,874,285 9,249,822 4.2% 3 Bursa 2,716 2,764 1.8% 7,672,686 8,034,939 4.7% 4 İzmir 4,268 4,274 0.1% 7,957,392 7,920,331-0.5% 5 Ankara 5,667 5,681 0.2% 7,910,696 7,822,790-1.1% 6 Gaziantep 1,066 1,064-0.2% 3,719,762 5,244,892 41.0% 7 Hatay 293 299 2.0% 3,302,678 2,967,693-10.1% 8 Manisa 324 353 9.0% 2,829,886 2,381,291-15.9% 9 Adana 954 931-2.4% 2,399,978 2,072,147-13.7% 10 Denizli 565 581 2.8% 1,697,093 1,817,547 7.1% 11 Kayseri 537 553 3.0% 1,209,094 1,319,745 9.2% 12 Sakarya 301 325 8.0% 866,797 1,008,123 16.3% 13 Zonguldak 78 70-10.3% 986,054 955,752-3.1% 14 Konya 1,028 968-5.8% 880,348 920,163 4.5% 15 Kahramanmaraş 211 223 5.7% 757,556 891,573 17.7% 16 Mersin 619 623 0.6% 829,895 862,539 3.9% 17 Samsun 219 236 7.8% 669,998 609,130-9.1% Samsun Pay (%) 0.37% 0.39% 0.38% 0.32% 18 Tekirdağ 399 398-0.3% 480,671 570,806 18.8% 19 Antalya 1,003 1,012 0.9% 524,948 557,084 6.1% 20 Eskişehir 268 269 0.4% 450,569 535,041 18.7% 21 Osmaniye 44 46 4.5% 660,556 517,017-21.7% 22 Balıkesir 232 241 3.9% 365,308 423,454 15.9% 23 Karabük 21 27 28.6% 370,229 360,930-2.5% 24 Aydın 193 184-4.7% 225,397 243,783 8.2% 25 Şanlıurfa 219 237 8.2% 164,568 210,379 27.8% 26 Trabzon 113 118 4.4% 99,583 177,271 78.0% 27 Bolu 84 91 8.3% 144,622 165,314 14.3% 28 Kırşehir 37 33-10.8% 162,185 151,699-6.5% 29 Uşak 185 185 0.0% 142,436 149,092 4.7% 30 Kırklareli 76 88 15.8% 106,734 137,481 28.8% Kaynak: TÜİK, Sıralama 2013 yılı tutarına göre yapılmıştır. İlk 30 İl alınmıştır. 7

YATIRIM TEŞVİK BELGELERİ (2013 OCAK-EYLÜL DÖNEMİ) 2013 Ocak-Eylül döneminde Samsun da yatırım yapılmak üzere toplam 638 Milyon TL sabit yatırım tutarlı ve toplam istihdam sayısı 1,367 kişi olan 33 adet yatırım teşvik belgesi alınmıştır. 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde Türkiye de toplam 55 Milyar 198 milyon TL sabit yatırım tutarında 3,710 adet yatırım teşvik belgesi alınmış ve bu belgelerin toplam istihdam sayısı 132,649 kişidir. 2013 Ocak-Eylül döneminde Samsun için alınan yatırım teşvik belgelerinin adet payı %0.89, sabit yatırım tutar payı %1.16, istihdam payı da %1.03 olmuştur. 2013 Ocak-Eylül döneminde Türkiye de toplam 8 milyar 756 milyon TL sabit yatırım tutarlı 185 adet yabancı sermayeli yatırım teşvik belgesi alınırken, aynı dönemde Samsun 23 milyon TL lik 1 adet yabancı sermayeli yatırım teşvik belgesi almıştır. 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre belge sayısı Samsun da değişmezken Türkiye de %21.1 artmış, Sabit yatırım tutarı Samsun da %104.0 artarken Türkiye de %58.0 oranında artmış, İstihdam Samsun da %132.5 artarken Türkiye de %37.3 oranında artmıştır. Bölge Sermaye Türü 2012 Ocak-Eylül Dönemi 2013 Ocak-Eylül Dönemi Değişim (%) Adet Sabit Yatırım* İstihdam Adet Sabit Yatırım* İstihdam Adet Sabit Yatırım İstihdam Yabancı Sermaye 162 4,848 8,654 185 8,756 8,312 14.2% 80.6% -4.0% Türkiye Yerli Sermaye 2,901 30,082 87,993 3,525 46,442 124,337 21.5% 54.4% 41.3% Genel Toplam 3,063 34,930 96,647 3,710 55,198 132,649 21.1% 58.0% 37.3% Samsun Samsun Pay (%) Yabancı Sermaye 2 20 128 1 23 25-50.0% 12.8% -80.5% Yerli Sermaye 31 292 460 32 615 1,342 3.2% 110.4% 191.7% Genel Toplam 33 313 588 33 638 1,367 0.0% 104.0% 132.5% Yabancı Sermaye 1.23% 0.42% 1.48% 0.54% 0.26% 0.30% Yerli Sermaye 1.07% 0.97% 0.52% 0.91% 1.32% 1.08% Genel Toplam 1.08% 0.90% 0.61% 0.89% 1.16% 1.03% Kaynak: www.ekonomi.gov.tr, *:Milyon TL 8

MARKA VE PATENT BAŞVURULARI A) MARKA BAŞVURULARI Samsun un 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde %0.68 olan marka başvuru sayısı payının 2013 yılı Ocak- Eylül döneminde %0.69 olarak gerçekleştiği görülmektedir. 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde 490 adet marka başvurusu yapan Samsun 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde %2.7 oranında azalışla 477 adet marka başvurusu yapmıştır. Türkiye de 2013 Ocak-Eylül döneminde 2012 yılının aynı dönemine göre %4.6 oranında azalışla toplam 68,985 adet marka başvurusu yapılmıştır. Bölge Ocak-Eylül Dönemi 2012 Yılı 2013 Yılı Değişim Türkiye 72,296 68,985-4.6% Samsun 490 477-2.7% Samsun Pay 0.68% 0.69% Kaynak: Türk Patent Enstitüsü B) PATENT BAŞVURULARI Samsun un 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde %1.14 olan patent başvuru sayısı payının 2013 yılı Ocak- Eylül döneminde %0.36 olarak gerçekleştiği görülmektedir. 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde 35 adet patent başvurusu yapan Samsun 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde %65.7 oranında azalışla 12 adet patent başvurusu yapmıştır. Türkiye de 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde %7.7 artışla toplam 3,292 adet patent başvurusu yapılmıştır. Bölge Ocak-Eylül Dönemi 2012 Yılı 2013 Yılı Değişim Türkiye 3057 3292 7.7% Samsun 35 12-65.7% Samsun Pay % 1.14% 0.36% Kaynak: Türk Patent Enstitüsü 9

TIR KARNESİ SATIŞ RAKAMLARI Samsun Ticaret ve Sanayi Odası Tır Servisi tarafından 2012 yılı Ocak-Eylül döneminde toplam 1,124 adet TIR karnesi verilirken 2013 yılının aynı döneminde %11.8 oranında artışla toplam 1,257 adet TIR karnesi verilmiştir. 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde 210 adet 4 lü AB tır karnesi, 505 adet 6 lı tır karnesi, 542 adet 16 lı tır karnesi verilmiştir. Belge Cinsi Ocak-Eylül Dönemi 2012 2013 Değişim 4 157-100.0% 4 AB 257 210-18.3% 6 238 505 112.2% 16 472 542 14.8% Toplam 1,124 1,257 11.8% Kaynak: Samsun TSO Tır Servisi TÜRKİYE TIR SATIŞ RAKAMLARI Türkiye de 2013 yılı Ocak-Eylül döneminde verilen TIR Karnesi sayısında 2012 yılının aynı dönemine göre yüzde 13.19 luk bir azalma görülmektedir. 2012 yılının ilk 9 ayında toplam 493,076 adet TIR karnesi verilmişken, 2013 yılının ilk 9 ayında toplam 428,030 adet TIR karnesi verilmiştir. Verilen TIR Karnesi 2012(Ocak-Eylül) 2013(Ocak-Eylül) Değişim Türkiye 493,076 428,030-13.19% Samsun 1,124 1,257 11.83% Samsun Pay % 0.23% 0.29% Kaynak: tobb.org.tr 10