T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DSİ İSG UYGULAMALARI Şahin KUMBAROĞLU Personel ve Eğitim Dairesi Başkan Yardımcısı A Sınıfı iş Güvenliği Uzmanı
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Türkiye nin yerüstü ve yeraltı sularının zararlarını önlemek ve bunlardan çeşitli yönlerden faydalanmak amacıyla su kaynaklarının planlaması, yönetimi ve geliştirilmesinden sorumlu, tüzel kişiliği olan, özel bütçeli bir kuruluştur. 2
DSİ FAALİYETLERİ TARIM ENERJİ HİZMETLER (İçme, Kullanma ve Endüstri suyu) ÇEVRE VE TAŞKIN KONTROL 3
7000 6000 Personel Dağılımı Çalışan Personel Sayımızın Tehlike Sınıflarına Göre Dağılımı 6273 5000 4686 4000 3600 İşçi 3000 2000 2894 2412 Memur Diğer 1000 0 514 244 98 154 Az Tehlikeli Tehlikeli Çok Tehlikeli 4
İş Sağlığı ve Güvenliği Faaliyetleri İş sağlığı ve güvenliği mevzuatının Genel Müdürlüğümüze tevdi ettiği görevlerin yerine getirilmesini sağlamak, merkez ve taşra birimlerinde iş sağlığı ve güvenliği faaliyetlerinin kurumsal bir disiplin çerçevesinde işbirliği-koordinasyonunu gerçekleştirmek maksadıyla Personel ve Eğitim Dairesi Başkanlığı teşkilatında 02.05.2013 tarihli Genel Müdürlük Makam Olur u ile İş Sağlığı ve Güvenliği Şube Müdürlüğü kurulmuştur. Bölge Müdürlüklerinde ise iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili faaliyetlere Personel ve Eğitim Şube Müdürlüğü alt şemasında Çalışma İlişkileri Şefliği nin görevleri arasında yer verilmek suretiyle Genel Müdürlüğümüz merkez ve taşra teşkilatı bünyesinde iş sağlığı ve güvenliği faaliyetlerine ilişkin organizasyon yapısı oluşturulmuş, Bölge Müdürlüklerinde İSG Başmühendisliklerinin oluşturulmasıyla ilgili çalışmalar başlatılmıştır. 5
İş Sağlığı ve Güvenliği Faaliyetleri 02 Mayıs 2013 tarihinde kurulan iş sağlığı ve güvenliği Şube Müdürlüğünün koordinasyonunda Mayıs 2016 tarihi itibariyle aşağıda belirtilen faaliyetleri gerçekleştirmiştir. Genel Müdürlüğümüz merkez ve taşra birimlerimizin, yapmış olduğu faaliyet alanına ve tehlike sınıfına göre 225 adet işyerine ayrılması sağlanmıştır. Kurumumuzda görevlendirilen iş güvenliği uzmanları ve işyeri hekimlerine görevlendirildiği saat karşılığı ücret ödemesi 2014 yılından beri yapılmakta olup, görevlendirilen diğer sağlık personelinin görevlendirme süresi karşılığı ücret ödenmesiyle ilgili mevzuatta hüküm bulunmaması, uygulamada sorun teşkil etmektedir. Mevzuat hükümleri gereğince işyerlerimizde Temel İş Sağlığı ve Güvenliği eğitimlerinin, tüm çalışanlarımıza ve işyerlerimizde eğitim gören stajyerlere verilmesi sağlanmıştır. 6
İş Sağlığı ve Güvenliği Faaliyetleri Merkez ve taşra teşkilatımızda toplam 170 adet İş Sağlığı ve Güveliği Kurulu tesis edilmiş ayrıca tüm kurul kararlarının Genel Müdürlüğe iletilmesi sağlanarak gerekli değerlendirme ve analiz çalışmaları yapılmaktadır. Merkez ve Taşra teşkilatımızda görevli uzman ve işyeri hekimlerinin katılımlarıyla Haziran 2014 den bu yana İş Sağlığı ve Güvenliği Koordinasyon Toplantısı ve 2 adet İSG çalıştayı gerçekleştirilmiştir. Tüm işyerlerimizde İş Sağlığı ve Güvenliği hizmetlerinin yürütülmesi maksadıyla çalışmalarda kullanılmak üzere talimatlar ve çalışma izinleriyle ilgili Standart Formlar üretilmiştir. 7
İş Sağlığı ve Güvenliği Faaliyetleri Kurumumuzda çalışan sanat sınıfı personelin fiilen yaptıkları işlerde kullanacakları koruyucuların tespiti ve Kurum genelinde standartların sağlanması maksadıyla hazırlanan Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) Rehberinin ilk baskısı Haziran 2014 ve genişletilmiş ikinci baskısı Ekim 2014 te yayımlanmıştır. Mezkur rehberin 3. Baskısı hazırlanarak DSİ İntranetinde yayımlanmıştır. İş Sağlığı ve Güvenliği hizmetlerinin alınabilmesi maksadıyla yeni bir ekonomik kod (03.5.1.10) tanımlanmış ve harcamaların ayrı şekilde bütçelendirmesi sağlanmıştır. Kurumumuz personeli 80 İş Güvenliği Uzmanı ve İşyeri Hekimine Eğitici Eğitimi düzenlenmiştir. 8
İş Sağlığı ve Güvenliği Faaliyetleri Mal, hizmet ve yapım ihalelerinde yüklenicilerle imzalanacak sözleşmeler ve işletme, bakım ve yönetim sorumluluğu devredilen kurum/kuruluş/gerçek ya da tüzel kişilerle imzalanacak devir sözleşmelerine Sağlık ve Güvenlik önlemlerinin alınmamasından doğacak her türlü kaza, olay, meslek hastalıkları ve denetimlerden kaynaklanabilecek cezai hükümler konusundaki yasal sorumluluklardan ve tazminatlardan yüklenicilerin ve devir alan kuruluşların sorumluluklarının belirtildiği 2014/10 sayılı Genelge ve Kişisel Koruyucu Donanımların temini ve çalışanlara kullandırılması hakkındaki 2014/11 sayılı Genelge yayımlanmıştır. Tehlikeli ve Çok Tehlikeli işlerde çalışan personelimize yönelik olarak MEB Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü ile yapılan işbirliği sonucunda toplam 21 modül halinde düzenlenen eğitim programlarıyla yaklaşık 2.270 personelimizin mesleki eğitim alması sağlanmıştır. 9
İş Sağlığı ve Güvenliği Faaliyetleri Son olarak Kurumumuzda görevlendirilmiş bulunan İSG profesyonelleri ve destek elemanlarına yönelik olarak Risk Değerlendirmesi, Patlamadan Korunma Dokümanı Hazırlama ve Yüksekte Çalışma konularında uzaktan eğitim metoduyla bir eğitim programı ve iş güvenliği uzmanlarımıza yönelik sertifikalı Temel Yangın Eğitimi de gerçekleştirilmiştir. İş sağlığı ve güvenliği alanında kurum genelinde yapılan çalışmaların elektronik ortamda takibi maksadıyla yazılımdan faydalanılması hususu ile taşra teşkilatımızda İSG faaliyetlerinin daha etkin ve verimli olarak yürütülmesini sağlamak maksadıyla organizasyon şemasına girmesi planlanan İSG Başmühendisliklerinin ihdası hususunda çalışmalar devam etmektedir. 10
Tehlike Sınıflarına Göre İşyerlerimiz 2016 yılı itibariyle toplam 225 adet işyerimizde görevli İSG Profesyoneli sayıları ve oluşturulan İSG kurulu sayısı ile tehlike sınıflarına göre işyerlerimizin sayıları Çok Tehlikeli 137 adet işyeri Tehlikeli 46 adet işyeri Az Tehlikeli 42 adet işyeri MERKEZ TAŞRA TOPLAM İŞYERİ 8 217 225 İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI 4 76 80 İŞYERİ HEKİMİ 3 14 17 İSG KURULU 5 165 170 11
İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Genel Müdürlüğümüz 225 adet işyerinde İş Sağlığı ve Güvenliği hizmetlerinin yürütülmesi maksadıyla kurumumuz personeli uzman ve hekim bulunmayan işyerlerimizde OSGB lerden hizmet alımı yapılmıştır. 200 180 160 177 2014 Yılı 1.400.000 TL 2015 Yılı 1.600.000 TL 2016 Yılı 2.900.000 TL * Toplam 225 adet işyerinde 140 120 100 80 60 40 48 116 109 36 55 KURUM PERSONELİ OSGB 20 0 İŞ GÜVENLİĞİ UZMANI İŞYERİ HEKİMİ DİĞER SAĞLIK PERSONELİ 12
Mesleki Eğitimler 12 Nisan 2016 itibariyle; Toplam 21 modülde 2.270 personelimizin, tehlikeli ve çok tehlikeli işler Mesleki Eğitimi alması sağlanmıştır. Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Su Ölçüm İşleri Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Jeoteknik Sondörlüğü Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Su Sondörlüğü Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Sondaj Makineleri Bakım ve Onarım Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Jeofizik Cihaz Operatörlüğü Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Zemin İyileştirme ve Güçlendirme Operatörlüğü Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Derinkuyu Su Pompaları Montaj, Bakım ve Onarım Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Kompresörcü Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Kaynakçı Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Pompajcı Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Ahşap İskelet İmalatı (Marangozluk) Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Elektrik Tesisat ve Pano Montörü Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde İş Makinaları Bakım ve Onarımı Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Betonarme İşleri Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Çimento Analizi Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Kaya Mekaniği İşleri Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Su Analizi Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Yapı Malzemelerinin Analizi Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Zemin Mekaniği İşleri Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Talaşlı İmalat * 29 personelimizin Çelik Kaynakçısı mesleki yeterlilik sertifikası alması için Haziran 2016 tarihine sınav 13 randevusu alınmıştır.
Sağlık Gözetimi Genel Müdürlüğümüz personelinin fiilen yaptığı işler gözetilerek unvanlara göre tanzim edilmiş sağlık tetkikleri rehberi hazırlanarak merkez ve taşra teşkilatımızda yapılmakta olan peryodik muayenelere altlık sağlayan sağlık tetkikleri yeknesak hale getirilmiştir. 14
Kişisel Koruyucu Donanımlar Genel Müdürlüğümüz personeli tarafından kullanılacak kişisel koruyucu donanımların teknik özellikleri ile taşıması gerekli standartların belirtildiği DSİ Kişisel Koruyucu Donanım Rehberi ile malzeme alımları çoğu birimlerimizde tamamlanmıştır. Rehberde yer alan tarifler neticesinde uygun ürün kullanımının yanında kurumsal kimliğimiz pekişmiştir. 15
İş Kazaları (2014) 31.12.2013 31.12.2014 TARİHLERİ ARASINDA MEYDANA GELEN İŞ KAZALARI BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ İŞ KAZASI(Adet) MADDİ HASAR YARALANMA(Kişi) CAN KAYBI(Kişi) 1.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / BURSA 3 0 3 0 2.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / İZMİR 2 0 2 0 3.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ESKİŞEHİR 5 0 0 0 4.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / KONYA 5 0 5 0 5.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ANKARA 2 0 2 0 6.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ADANA 6 0 5 1 7.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / SAMSUN 3 1 1 1 8.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ERZURUM 3 0 3 0 9.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ELAZIĞ 3 1 0 0 10.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / DİYARBAKIR 3 1 22 1 11.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / EDİRNE 3 0 2 1 12.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / KAYSERİ 4 0 4 0 13.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ANTALYA 5 0 5 0 14.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / İSTANBUL 0 0 0 0 15.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ŞANLIURFA 0 0 0 0 16.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ILISU 0 0 0 0 17.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / VAN 1 0 3 1 18.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ISPARTA 3 0 3 0 19.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / SİVAS 2 0 2 0 20.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / K.MARAŞ 7 0 6 1 21.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / AYDIN 0 0 0 0 22.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / TRABZON 1 0 1 0 23.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / KASTAMONU 2 0 2 0 24.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / KARS 1 0 1 0 25.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / BALIKESİR 4 0 0 0 26.BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ / ARTVİN 0 0 0 0 TOPLAM 68 3 72 6 Yaralan ma; 72 Ölüm; 6 İş Kazası; 68 Maddi Hasar; 3 Ölümlü Kazalar İş Kazası Maddi Hasar Yaralanma Ölüm Diğer Kurumlar ve İşletmeler 1880 Kişi DSİ 6 Kişi 16
İş Kazaları (2015) TOPLAM -49 İş Kazası -45 Yaralanma -4 Can Kaybı -750 Gün X Kişi Kayıp 17
Şahin KUMBAROĞLU Tel: (312) 454 48 10 Faks: (312) 454 48 05 skumbaroglu@dsi.gov.tr skumbaroglu@gmail.com