AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSPANYA ÜLKE RAPORU Mayıs 2009 Hazırlayan: Özlem Kılıç
2
I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : İspanya Krallığı Yönetim Şekli : Parlamenter Monarşi Coğrafi Konumu : Avrupa nın güneybatı ucunda, İber Yarımadası nda bir ülke olan İspanya; kuzeydoğuda Fransa ve Andora, doğu ve güneydoğuda Akdeniz ve Cebelitarık, güneybatıda Cádiz Körfezi, batıda Portekiz, kuzeybatı ve kuzeyde Biskay Körfezi ile çevrilidir. Yüzölçümü : 499.542 km 2 Nüfus : 45,5 milyon (2008) Nüfus Yoğunluğu : 91 kişi / km 2 Başkent : Madrid Önemli Şehirleri : Barselona, Valencia, Sevilla, Bilbao, Vallodolid Zaman Ayarı : GMT den 1 saat ileride. Türkiye den 1 saat geridedir. İklimi : Ilıman kuşaktaki İspanya da Batı Akdeniz e özgü bir iklim hüküm sürer. Üç önemli iklim kuşağı ayırt edilebilir. Kuzey ve doğu kıyılarında deniz etkisine açık yumuşak ve yağışlı bir iklim görülür. Ortalama sıcaklık kışın 9 C, yazın 18 C dir. Kara ikliminin egemen olduğu iç platoda kış ve yaz sıcaklık ortalamaları sırasıyla 4 C ve 24 C dir. Yüksekliğin 2.750 m yi geçtiği dağlık kesimlerde dağ iklimi hüküm sürer. Resmi Dil : İspanyolca Ticari Dil : İngilizce ve Fransızca Din : Hıristiyanlık 3
II. EKONOMİK GÖSTERGELER YILLAR 2004 2005 2006 2007 2008 GSYİH (Milyar ABD $) (Gayri Safi Yurt İçi Hâsıla) 1.046 1.131 1.233 1.440 1.630 Kişi Başı GSYİH (ABD $) 24.213 25.646 27.584 31.858 35.824 Reel GSYİH Büyüme Hızı (%) Enflasyon (tüketici fiyatlarıyla, ort, %) 3.3 3.6 3.9 3.7 1.1 3.0 3.4 3.5 2.8 4.4 Nüfus (milyon kişi) 43.2 44.1 44.7 45.2 45.5 Para Birimi: Euro 1 Euro = 2,15 YTL (26.05.2009) 1 Euro = 1,38 ABD Dolar (26.05.2009) Kaynak: The Economist Intelligence Unit / Country by Country 2009 III. GENEL OLARAK DIŞ TİCARETİ İSPANYA NIN DIŞ TİCARETİ (Milyar Euro) Yıllar İhracatı İthalatı Ticaret Hacmi Ticaret Dengesi 2000 123 166 289-43 2001 129 172 301-43 2002 131 173 304-42 2003 138 184 322-46 2004 146 207 353-61 2005 154 231 385-78 2006 170 260 430-90 2007 181 280 461-99 2008 160 242 402-82 Kaynak: National Statistics Institute of Spain (http://www.ine.es) 4
Ülke İSPANYA NIN DIŞ TİCARETİNDEKİ BAŞLICA ÜLKELER (2008) İhracat (Milyon Euro) Ülke İthalat (Milyon Euro) Fransa 29.665 Almanya 34.183 Almanya 17.009 Fransa 26.451 Portekiz 13.844 İtalya 18.444 İtalya 13.069 Çin 17.179 İngiltere 11.577 İngiltere 10.609 ABD 6.323 ABD 9.408 Belçika 4.890 Hollanda 8.732 Hollanda 4.962 Portekiz 7.864 Fas 3.080 Rusya 6.948 Türkiye 2.661 Belçika 6.153 Rusya 2.486 Cezayir 2.415 Meksika 2.395 Japonya 4.371 Polonya 2.253 Nijerya 3.878 İsviçre 1.429 S.Arabistan 3.903 Yunanistan 1.992 İrlanda 3.223 Çin 1.856 Türkiye 3.135 Cezayir 1.667 Meksika 2.963 İsveç 1.429 Brezilya 2.733 Avusturya 1.221 Libya 2.694 Brezilya 1.367 Fas 2.415 Çek Cumhuriyeti 1.218 İsveç 2.459 Japonya 1.227 Beyaz Rusya 1.838 Danimarka 1.169 İsviçre 2.395 Kaynak: Madrid Chamber of Commerce (http://customs.camaras.org) 5
İSPANYA NIN İHRACATINDAKİ BAŞLICA ÜRÜNLER (Milyon Euro) 2007 (Ocak- 2008 (Ocak- Ağustos) Ağustos) Motorlu Taşıtlar ve Yedek Parçaları 25.604,62 25.911,90 Makineler ve Yedek Parçaları 10.206,07 10.336,07 Yanıcı Mineraller ve Mineral Yağlar 5.442,99 8.054,43 Elektrikli Aletler ve Parçaları 7.748,60 7.968,95 Demir ve Çelik 4.742,74 5.508,95 Plastik ve Plastikten Ürünler 4.800,40 4.854,38 Eczacılık Ürünleri 4.657,86 4.433,66 Demir ve Çelik Ürünleri 3.128,44 3.457,61 Yenilebilir Meyve ve Tohumları 3.100,81 3.251,81 Diğer Ürünlerin Birleşimleri 2.544,92 2.964,52 Yenilen Sebzeler ve Bazı Kök ve Yumrular 2.503,29 2.482,94 Organik Kimyasallar 2.570,84 2.367,21 Kâğıt ve Karton, Kâğıt ve Kartondan Eşya 2.069,99 2.118,85 Kauçuk ve Kauçuktan Eşya 2.007,68 2.073,31 Seramik 1.890,61 1.846,80 Etler 1.401,98 1.778,49 İçecekler 1.608,69 1.769,84 Yağlar, hayvansal ve bitkisel 1.427,17 1.725,44 Mobilyalar, Aydınlatma, Reklâm Lambaları 1.549,93 1.526,42 Hava Taşıtları, Uzay Araçları ve Parçaları 1.602,91 1.457,77 Kaynak: T.C.Madrid Ticaret Müşavirliği, Aralık 2008 Raporu 6
İSPANYA NIN İTHALATINDAKİ BAŞLICA ÜRÜNLER (Milyon Euro) 2007 (Ocak- 2008 (Ocak- Ağustos) Ağustos) Yanıcı Mineraller ve Mineral Yağlar 26.890,61 40.327,82 Motorlu Taşıtlar ve Yedek Parçaları 28.525,82 24.758,87 Elektrikli Aletler ve Parçaları 16.391,25 18.511,35 Makineler ve Yedek Parçaları 20.623,29 18.164,44 Demir ve Çelik 8.753,09 8.248,68 Eczacılık Ürünleri 5.511,48 5.831,83 Plastik ve Plastikten Ürünler 6.000,92 5.727,91 Organik Kimyasallar 4.888,41 4.940,42 Örülmemiş Giyim Eşyası 3.465,54 3.493,85 Optik, Fotoğrafçılık ve Medikal Ürünler 3.476,99 3.352,29 Demir ve Çelik Ürünleri 3.093,11 3.310,98 Balıklar, Kabuklu Hayvanlar, Yumuşakçalar 2.988,51 2.770,84 Örme Giyim Eşyası 2.858,85 2.738,58 Kâğıt ve Karton, Kâğıt ve Kartondan Eşya 2.693,79 2.525,41 Mobilyalar, Aydınlatma, Reklâm Lambaları 2.615,84 2.364,73 Kauçuk ve Kauçuktan Eşya 2.149,40 2.136,45 Diğer Kimyasallar 1.713,28 2.035,04 Metal Cevherleri 2.191,76 1.977,50 Tahıllar 1.156,39 1.787,46 Alüminyum ve Ürünleri 2.052,22 1.715,43 Kaynak: T.C.Madrid Ticaret Müşavirliği, Aralık 2008 Raporu 7
IV. TÜRKİYE İLE TİCARİ İLİŞKİLERİ TÜRKİYE İSPANYA TİCARİ İLİŞKİLERİ (Milyon ABD Doları) Yıllar Türkiye nin Türkiye nin Ticaret Ticaret İhracatı İthalatı Hacmi Dengesi 1995 354 591 945-237 2000 714 1.678 2.392-964 2006 3.720 3.833 7.553-113 2007 4.580 4.343 8.923 237 2008 4.043 4.548 8591-505 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu Ticaret dengesi Türkiye açısından değerlendirilmektedir 5000 4500 4000 3500 3000 2500 2000 1500 TÜRKİYE-İSPANYA DIŞ TİCARETİNİN SEYRİ (Milyon ABD $) 1.678 3.555 3.011 3.833 3.720 4580 4343 4548 1000 500 591 714 0 354 1995 2000 2005 2006 2007 2008 4043 İhracat İthalat 8
TÜRKİYE NİN İSPANYA YA İHRACATINDAKİ BAŞLICA ÜRÜNLER 2007 (Ocak-Ağustos) 2008 (Ocak-Ağustos) 2007/2008 %Değişim Motorlu Taşıtlar ve Yedek Parçaları 654,28 651,74-0,4 Örülmemiş Giyim Eşyası 297,44 300,60 1,1 Örme Giyim Eşyası 289,56 281,30-2,9 Makineler ve Yedek Parçaları 172,29 149,97-13,0 Demir ve Çelik 374,96 136,04-63,7 Elektrikli Aletler ve Parçaları 174,71 129,50-25,9 Demir ve Çelik Ürünleri 91,46 118,22 29,3 Yanıcı Mineraller ve Mineral Yağlar 103,33 100,20-3,0 Çimento 83,05 63,46-23,6 Ev Tekstili, Diğer Tekstil Ürünleri 51,65 45,12-12,6 Kaynak: T.C.Madrid Ticaret Müşavirliği, Aralık 2008 Raporu TÜRKİYE NİN İSPANYA DAN İTHALATINDAKİ BAŞLICA ÜRÜNLER 2007 (Ocak-Ağustos) 2008 (Ocak-Ağustos) 2007/2008 %Değişim Motorlu Taşıtlar ve Yedek Parçaları 430,14 508,57 18,2 Makineler ve Yedek Parçaları 256,95 280,74 9,3 Demir ve Çelik 102,15 204,39 100,1 Plastik ve Plastikten Ürünler 129,22 183,42 41,9 Elektrikli Aletler ve Parçaları 119,33 124,28 4,2 Diğer Ürünlerin Bileşimleri 43,41 82,71 90,5 Organik Kimyasallar 99,27 73,96-25,5 Eczacılık Ürünleri 35,95 53,97 50,1 Bakır ve Bakırdan Ürünler 5,98 46,70 680,7 Örme Giyim Eşyası 35,32 42,15 19,3 Kaynak: T.C.Madrid Ticaret Müşavirliği, Aralık 2008 Raporu 9
TÜRKİYE-İSPANYA ARASINDAKİ BELLİ BAŞLI ANLAŞMALAR 1. Ticaret Anlaşması ( 19 Haziran 1951) 2. İkili Hava Ulaştırması Anlaşması (15 Temmuz 1975) 3. Ekonomik ve Sınaî İşbirliği Anlaşması (6 Şubat 1992) 4. Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması (15 Şubat 1995) 5. Gümrük Konularında İşbirliği ve Karşılıklı Yardım Anlaşması (4 Mayıs 2001) 6. Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması (1 Ocak 2004) 10