tmmob makina mühendisleri odası KAYNAK TEKNOLOJİSİ 1. ULUSAL KONGRESİ BİLDİRİLER İRİ KİTABI 13-14 -15 HRSIM1997 ORTA DOÖU TEKNİK ÜNİVERSİTES TMMOB Makina Mühendisleri Odası Ankara Şubesi Sümer Sokak 36/1 Demirtepe - ANKARA Tel : (0312) 231 80 20
ÖNSÖZ Bütün dünyada ve buna paralel ülkemizde kaynaklı imalat sektöründe oldukça önemli ilerlemeler yaşanmaktadır. Üretim Teknolojisindeki ilerlemelerin yanında kontrol yöntemleri, kalite güvence sistemleri, eğitim, belgelendirme konularında da yeniliklerle karşılaşmaktayız. Makina Mühendisleri Odası Makina Mühendisliğinin uzmanlık ve çalışma alanlarından biri olan Kaynak Mühendisliği, kaynaklı imalat ve kaynak teknolojisi ile ilgili olarak 1980'li yılların sonlarında başlatmış olduğu çalışmaları 1993'lü yıllarda kurduğu kaynak komisyonları, 1994'lü yıllardan başlayarak yılda iki kez çıkardığı Mühendis ve Makina Dergisi Kaynak Özel Sayılan gerek ilk "Kaynak Mühendisliği" programının uygulanması gerekse "Avrupa Kaynak Mühendisliği" porgramının organizasyonunda yer alınması gibi önemli çalışmalarla pekiştirmiştir. Ülkemizin her konuda dilediğimiz gibi kaynak teknolojisi alanında ve özellikle eğitim/belgelendirme alanında uluslararası organizasyonlarda eşit haklar elde etmesi için bir örgütlenmeye gerek duyulmaktadır. Makina Mühendisleri Odası bugüne kadar başarıyla sürdürdüğü çalışmalarından kazandığı deneyim ve birikimi kaynak teknolojisi alanında faaliyet gösteren kişi ve kuruluşlarla paylaşmak, üniversite-sanayi ortak çalışmalarının ne düzeyde olduğunu tartışmak, ülkemiz dahilinde teknik anlamda yardımcı ve düzenleyici olarak, uluslarası platformda ülkemizi temsil ederek, özellikle eğitim/belgelendirme alanında dünya kaynak organizasyonları ile paralel haklar elde edebilecek nitelikte bir örgütlülüğün gerekliliğnin ve nasıl olması gerektiğini tüm taraftarıyla tartışmaya açmak amacıyla yine bir iki "Kaynak Teknolojisi 1. Ulusal Kongre ve Sergisi"ni gerçekleştirmektedir. Bu kongre ile açılan platformda bütün tarafların eşit şekilde temsili ve görüşünün alınması planlanmaktadır. Odamız adına Ankara Şubemiz sekreteryalığında yürütülen Kaynak Teknolojisi 1. Ulusal Kongre ve Sergisi"nin gerçekleştirilmesinde emeği bulunan Düzenleme Kurulu'na Yürütme Kurulu'na Danışmanlar kuruluna, Ankara Şubesi Yönetim Kurulu ve çalışanlarına, bildiri sunan ve panelist olan, delege ve dinleyici olarak kongremize katılan meslektaşlarımız uzmanlara, bildiriler kitabımıza reklam yoluyla katkıda bulunan ve sergimize katılarak destek olan değerli firmalara teşekkür ediyoruz. "İlk" lerde yaşanabilecek sorunların "sonrakilerde" giderileceğine inanmaktayız. Saygılarımızla TMMOB Makina Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu
Makina Müh. Odası Makina Müh. Odası Makina Müh. Odası MMO Adana Şubesi MMO Antalya Şubesi Elif ÖZTÜRK Basri ÖREN Yunu& rener Yusuf ORAZ S. Ersu HIZIR S. Melih ŞAHİN Tarık DEMİRAY İ. Özgür AKÇAM Mustafa TOP Bursa Şubesi Denizli Şubesi Edirne Şubesi Gaziantep Şubesi İstanbul Şubesi İzmir Şubesi Konya Şubesi Samsun Şubesi Özcan ŞENİŞLER Erdoğan KİRİŞ Ali KARAHAN Nail TAŞÇI Fikret ŞAHİN Vural CEYHUN Lütfi ÖZTÜRK Hayri Bahadır - İ. Özgür AKÇAM Zafer FİLİZ Taki SAHAN S. Melih ŞAHIN Yunus YENER İ. Özgür AKÇAM Zeynep KAHRAMAN Serdar AKYÜZ Prof. Dr. Selahattin ANIK Prof. Dr. Alpay ANKARA Veli AYKANAT Prof. Dr. Levon ÇAPAN Derya DÖRTPINAR Değer Elöve Y. Doç. Dr. İbrahim ERTÜRK Hüseyin ESENGÜL Osman GÖKSEL A. Hakan GÖNENÇ Dr. Bahadır GÜLBAHAR Mustafa GÜLŞAN Ö. Faruk İLDAY Doç. Dr. Erdinç KALUÇ Prof. Dr. Süleyman KARADENİZ Yusuf Ziya KAYIR Birol KIVIRCIOĞLU Sertaç ÖZEN Asuman ÖZER Suat SAYAR Cemal SİLAN Mehmet TAYLAN A. Fevzi TUVAY Prof. Dr. Kutsal TÜLBENTÇİ Hasan TÜTER Doç. Dr. Murat VURAL Prof. Dr. Mehmet YÜKSEL
İ Ç İ N D E K İ L E R 1. Kaynak Teknolojisinin Avrupa'da 100 Türkiye'de 40 Yılı Prof. Dr. Selahaddin ANIK, Prof. Dr. Adnan DİKİCİOĞLU, Doç. Dr. Murat VURAL 7 2. Kaynakla İlgili Türk Standartlarının Gelişmiş Ülkedekilerle Karşılaştırılması Dr. Ahmet SEVÜK, Prof. Dr. Barlas ERYÜREK 21 3. Kalite Güvencesi Sistemleri Çerçevesinde Kaynak Personelinin Eğitimi ve Vasıflandırılması Zafer FİLİZ, Caner BATIGÜN 27 4. Kaynak ve Kaynak Personelinin Eğitimi Aydın ŞIK, İbrahim ERTÜRK 37 5. Gazaltı Kaynağında Metal Geçişinin Optik Olarak Gözlenmesi ve Sınırlarının Belirlenmesi Alpay ANKARA, Orhan ÖZTÜRK 51 6. Kaynak Arkına Etkiyen Kuvvetlerin Damla Geçişi ve Kaynak Kalitesine Etkisi Prof. Dr. Süleyman KARADENİZ 59 7. Gaz Metal Ark Kaynağında Metal Transferi Behçet GÜLENÇ, Kutsal TÜLBENTÇİ 69 8. Katı Hal Birleştirmeler İçin Difüzyon Kaynağı Y. Doç. Dr. Adem KURT 77 9. Örtülü Elektrot, Gazaltı, Toz Altı, Özlü Tel İle Yapılan Kaynak Yöntemlerinde Maliyet Analizi Mustafa GÜLŞAN 85 10. Kaynak Teknolojisinde Yeni Nesil Akım Üreteçleri İnverterler Kutsal TÜLBENTÇİ, Erdinç KALUÇ 93 11. Schaeffler ve Sonrası - Paslanmaz Çeliklerin Kaynağında Son Gelişmeler Prof. Dr. Ing. RolfKÖNIG, Prof. Dr. Ing. Mehmet YÜKSEL 103 12. Otomotiv Endüstrisinde Kullanılan Çelik Sacların Kaynaklı Bağlantılarının Yorulma Davranışlarınım İncelenmesi Bülent AYDEMİR, Erdinç KALUÇ 117 13. Soğuk Çekilmiş Yüksek Frekans İnduksiyon Kaynaklı (YFİK) Borularda Yeniden Kristalleşme Davranışı Prof. Dr. İbrahim Uzman, Arş. Gör. Şule Y. ŞİRİN, K. ŞİRİN 125 14. Yüksek Frekans İnduksiyon Kaynaklı (YFİK) Borularda Yöntem Parametrelerin Kaynak Dikiş Özelliklerine Etkisi Kahraman ŞİRİN, Şule Y. ŞİRİN, Erdinç KALUÇ 137 15. Kaynaklı Borularda Penetremetrenin Yerleştirilmesi M. AKSU, M. BİNGÖLDAĞ, T. KURTCEBE 149 16. Plazma ile Yüzey Kaplama Yrd. Doç. Dr. M. Şemseddin ÇİMEN, Arş. Gör. Ahmet AKKUŞ 155 17. Raylarda Yakma Alın Kaynağı Nizam KUDAY, İbrahim ERTÜRK 165 18. Kaynaklı Yapılarda Çekme ve Çarpılmalar Mustafa Kemal KÜLEKÇİ, Yrd. Doç. Dr. İbrahim ERTÜRK 179 19. Tozaltı ve Elektro-Curuf Bant Kaplama Kaynak Yöntemleri Melike Mihran CAVCAR 191 20. Kaynak Sonrası Isıl İşlemlerin St37-2 Çeliğinin Mekanik Özellikleri Etkileri Ayhan ÇELİK, Sadri ŞEN, Hicabi ECE 199 21. Sürünme Kaynağı ile Seramik-Metal Bağlantılarının Üretimi M. YILMAZ ve Ş. KARAGÖZ 207 22. Isıl Püskürtme Yöntemleri İle Oluşturulan Kaplama Tabakalarının Karakterizasyonu Nejat Y. SARI, Erdinç KALUÇ 221 23. Sakarya İli ve Çevresinde Kaynaklı İmalatın Profili Prof. Selahaddin ANIK, Doç. Dr. Murat VURAL, Ar. Gör. M. Ömür AYDOĞAN 237 24. Fe-Bazlı Sert Dolgu Malzemelerinin Metalurjik Seçimi Melike Mihran CAVCAR 257 25. Kaynak Dikişlerinin Tahribatsız Muayene Yöntemleriyle Test Edilmesi Selçuk KOÇUM 267 26. Gazaltı Özlü Telleri İle Mag-Orbital Kaynağı Dr. Ertuğrul ENGİNDENİZ, Hacı DOLUTAŞ, Nusret BİLEN 271
150. 500.000 to teknoloîicle İr'1 İmalat BİNA ÇELİK KONSTRÜKSİYONU DEMİRYOLU VE OTOYOL KÖPRÜLERİ MİMARİ YAPILAR YÜKSEK YAPILAR BASINÇLI KAPLAR ISI EŞANJÖRLERİ KÜRESEL VE SİLİNDİRİK DEPOLAMA TANKLARI PASLANMAZ SU TANKLARI BÜYÜK ÇAPLI BORU VE FİTİNGLER PROSES BORUSU (SPOOL) GEZER KÖPRÜ VİNÇLER KULE VİNÇLER GEMİ AMBAR KAPAKLARI Montaj TERMİK VE HİDROLİK SANTRALLAR PETROKİMYA TESİSLERİ RAFİNERİLER BORU HATLARI TANK ÇİFTLİKLERİ POMPA VE KOMPRESÖR İSTASYONLARI SINAİ TESİSLER ÇİMENTO FABRİKALARI SU ARITMA TESİSLERİ GÜBRE VE AMONYAK FABRİKALARI KONUT VE HASTANE PROJELERİ ÇELİK KÖPRÜLER 4x5.000m 3 Küresel LPG Depolama Tanklar Robotlu Kaynak Uygulamas fçimtaş ÇELİK İMALAT MDNTAJ VE TESİSAT A. S- Enka 2 Binası. Balmumcu 80780 İstanbul Tel: +90 212 275 29 00 Faks: +90 212 275 29 09 e-mall: cimtas@turk.net http://www.cimtas.com.tr TÜV DİN EN 729, TRD 201/HPO İmalat Yeterlilik Sertifikaları; SCI, ECCS, Kalder Üyelikle Bir ENKA kuruluşudur.