TÜBİTAK-TEYDEB Açısından İlaç Ar-Ge Destekleri Sema BALABANLI TÜBİTAK- TEYDEB Biyoteknoloji, Tarım, Çevre ve Gıda Teknolojileri Grubu (BİYOTEG) Yürütme Komitesi Sekreteri 3 Mayıs 2013 - İstanbul
Sunum İçeriği TEYDEB Destek programlarının amacı, hedefi, TEYDEB in yenilik yaklaşımı ve yapılanması BİYOTEG ve Biyoteknoloji yenilik sistemi genel çerçevesi TEYDEB Destek Programları kısa tanıtımı, başvuru, değerlendirme, karar ve izleme süreçleri İlaç sektörü ile ilgili değerlendirmeler ve TEYDEB verileri 2
TEYDEB Destek Programlarının Amacı Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı (TEYDEB) Ülkemiz özel sektör kuruluşlarının araştırma-teknoloji geliştirme ve yenilik faaliyetlerini desteklemek, Ar-Ge yeteneğinin, yenilikçi kültürün ve rekabet gücünün artırılmasına katkıda bulunmak amacıyla kurulmuştur. Proje bazında, hibe şeklinde destekler vermektedir. 3
TEYDEB Destek Programlarının Hedefi Bilimsel Bilgi Teknolojik Bilgi Ürün, Süreç, Yöntem veya Sisteme dönüşmesini sağlamak 4
TEYDEB Destek Programlarında Yenilik Yaklaşımı Dünya İçin Yeni Bir Ürün Geliştirilmesi Firma İçin Yeni Bir Ürün Platformu Ülke İçin Yeni Bir Ürün Geliştirilmesi Firmada Mevcut Ürünün Modellerinin Geliştirilmesi Firma İçin Yeni Bir Ürün Geliştirilmesi 5
TEYDEB Yapılanması Teknoloji Grupları Makine İmalat Teknolojileri Grubu (MAKİTEG) Destek Grupları Müdürlükler Eğitim, Tanıtım ve Program Değerlendirmeler Müdürlüğü (ETAP) Malzeme, Metalurji ve Kimya Teknolojileri Grubu (METATEG Elektrik, Elektronik Teknolojileri Grubu (ELOTEG) Bilişim Teknolojileri Grubu (BİLTEG) Teknoloji Transfer Mekanizmaları Destekleme Grubu (TEMEG) Stratejik Programlar Müdürlüğü (STAP) Biyoteknoloji, Tarım, Çevre ve Gıda Teknolojileri Grubu (BİYOTEG) Ulaştırma, Savunma, Enerji ve Tekstil Teknolojileri Grubu (USETEG) Mali Denetleme ve Sözleşmeler Müdürlüğü (MADES) 6
Biyoteknoloji Yenilik Sistemi Çerçevesi* BİTKİ HAYVAN BİYOPREPARAT TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİ MARİN YENİLEYİCİ TIP İLAÇLAR KLİNİK TIP REKOMBİNANT TEKNOLOJİLERİ MEDİKAL BİYOTEKNOLOJİ BİYOENFORMATİK GIDA NANOBİYOTEKNOLOJİ BİYOMEMS ENDÜSTRİYEL BİYOTEKNOLOJİ ÇEVRE YEŞİL KİMYASALLAR SENTETİK BİYOLOJİ BİYOENERJİ TANI KİTLERİ ENZİMLER BİYOMEDİKAL EKİPMANLAR AŞILAR BİYOMALZEME MİKROBİYAL TEKNOLOJİLER *Biyoteknoloji sektörel inovasyon sistemi, TTGV 2013
TEYDEB Destek Programları 1505 - Üniversite Sanayi İşbirliği Destek Programı (2012) 1507- KOBİ Ar-Ge Destek Programı (2007) 1501 - Sanayi Ar-Ge Destek Programı (1995) 7. Çerçeve Programı EUREKA 1503- Proje Pazarları (2001) 1513- Teknoloji Transfer Ofisleri Destekleme Programı (2012) 1512- Bireysel Girişimcilik Aşamalı Destek Programı (2012) 1511- Öncelikli Alanlar Araştırma Teknoloji Geliştirme Ve Yenilik Projeleri Destekleme Programı (2012) Uluslararası İkili ve Çoklu İşbirlikleri 1509 - Uluslararası Sanayi Ar-Ge (2007)
Destek Programlarımız - I 1501 Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı Sektör ve büyüklüğüne bakılmaksızın ülkemizde yerleşik tüm sermaye şirketleri başvurabilir. Destek süresi en fazla 36 aydır. Hibe Destek miktarı %40 - %60 arasındadır. Bütçe limiti yoktur. Ancak 10 milyontl üzerindeki projeler için bütçenin en az %7 sinin KOBİ, %3 ünün Üniversite/Araştırma Merkezi ile işbirliğine ayırılması gerekmektedir. Desteklenen KOBİ projelerinde fikir sahibi araştırmacıya projenin başarıyla tamamlanması durumunda 7.500TL teşvik ödülü verilmektedir. 9
Destek Programlarımız - II 1507 KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı KOBİ lerin ikisi ortaklı olmak kaydıyla ilk 5 projesine (3+2) avantajlı destek sağlayarak teşvik etmek amaçlanmıştır. Destek süresi en fazla 18 aydır. Proje bütçesi üst sınırı 500.000TL dır. Hibe Destek miktarı %75 dir. Proje hazırlama/hazırlatma giderleri ile Yeminli Mali Müşavir giderleri karşılanmaktadır. Fikir sahibi araştırmacıya projenin başarıyla tamamlanması durumunda 7.500TL teşvik ödülü verilmektedir. 10
Destek Programlarımız - III 1509 Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı Firmaların EUREKA, EUROSTARS ve ERA-NET gibi işbirliği ağlarına Ar-Ge projeleri ile katılımını sağlamak amaçlanmıştır. Proje bütçesinde ve süresinde kısıtlama yoktur. Büyük ölçekli firmalarda proje giderlerinin %60 ı, KOBİ lerde proje giderlerinin %75 i desteklenmektedir. 11
Destek Programlarımız - IV 1511 Öncelikli Alanlar Araştırma Teknoloji Geliştirme ve Yenilik Destek Programı Ulusal öncelikli alanlarda çağrıya çıkılarak hedef ve ihtiyaç odaklı, izlenebilir sonuçları olan projeleri desteklemek amaçlanmaktadır. Destek süresi ve bütçe limitleri çağrılar kapsamında belirlenmektedir. Büyük ölçekli firmalar için %60, KOBİ ler için %75 hibe destek sağlanmaktadır. %10 Genel Giderler karşılanmakta, birden fazla ön ödeme yapılabilmekte ve Yurtdışı Hizmet Alım desteği de özel durumlarda %20 nin üzerine çıkabilmektedir. 12
Destek Programlarımız - V 1511 Öncelikli Alanlar Araştırma Teknoloji Geliştirme ve Yenilik Destek Programı Kapsamında Otomotiv Bilişim Teknolojileri Makine İmalat Enerji Gıda konularında çağrılara çıkılmıştır. Bilim Teknoloji Yüksek Kurulu tarafından Sağlık alanı da öncelikli alan olarak belirlenmiş olup, çağrılar ile ilgili çalışmalar devam etmektedir. 13
Destek Programlarımız - VI 1512 Bireysel Girişimcilik Aşamalı Destek Programı Bireysel girişimcilerin teknoloji ve yenilik odaklı iş fikirlerini katma değeri yüksek teşebbüslere dönüştürmek amaçlanmaktadır. Bireylerin; Fikirden iş planına geçiş Şirketleşme ve teknolojik doğrulama İleri Ar-Ge aşamaları Ticarileşme faaliyetleri çok aşamalı bir sistem içerisinde desteklenmektedir. 14
Destek Programlarımız - VII 1505 Üniversite Sanayi İşbirliği Destek Programı Üniversite, araştırma merkezi ve enstitülerdeki bilgi birikimi ve teknolojinin KOBİ veya büyük ölçekteki kuruluşların ihtiyaçları doğrultusunda, ürüne yada sürece dönüştürülmesi amaçlanmaktadır. Destek süresi en fazla 24 aydır. Proje bütçesi üst sınırı 1.000.000TL dır. KOBİ lerde proje bütçesinin %75 i TÜBİTAK %25 i firma Büyük ölçekli firmalarda ise proje bütçesinin %60 ı TÜBİTAK %40 ı firma tarafından karşılanmaktadır. Ayrıca Proje Teşvik İkramiyesi ve destek kapsamına alınan proje bütçesinin %5 i kurum hissesi olarak TÜBİTAK tarafından ödenmektedir. 15
Destek Programlarımız - VIII 1513 Teknoloji Transfer Ofisleri Destekleme Programı Üniversite ve sanayi kuruluşları arasında işbirliğinin güçlendirilmesi ile üniversitedeki bilgi ve teknolojinin, uygulamaya dönüştürülerek ticarileşmesi, sanayinin ihtiyaç duyduğu bilgi ve teknolojinin üniversitede üretilmesinin sağlanması amaçlanmaktadır. Üniversiteler, üniversitelerin ortak olduğu şirketler, teknopark yönetici şirketleri ve teknopark yönetici şirketinin ortak olduğu şirketler başvurabilmektedir. Destek süresi proje bazında 5 yıl olup bu süre 5 yıl daha uzatılabilmektedir. Destek miktarı yıllık üst limiti 2012 yılı için 1.000.000TL dir. Destek oranı ilk 5 yıl için %80, ikinci beş yıl için %60 olarak belirlenmiştir. 16
Destek Programlarımız - IX 1503 Proje Pazarları Destekleme Programı Üniversiteler ile araştırma ve özel sektör kuruluşlarından temsilcilerin bir araya gelerek işbirlikleri kurmalarına yönelik düzenlenen ulusal veya uluslararası proje pazarı etkinliklerinin desteklenmesi amaçlanmaktadır. Destek miktarı ulusal proje pazarları için 25.000 TL, Uluslararası katılımlılar için 30.000 TL dir. En az bir üniversite ile; Sanayi ve Ticaret Odaları, İhracatçı Birlikleri gibi kuruluşlar başvuru yapabilmektedir. 17
Başvurular online Çağrılı/365 gün https://eteydeb.tubitak.gov.tr https://eteydeb.tubitak.gov.tr Proje başvuru değerlendirme karar izleme hibe ödeme süreçleri PRODİS üzerinden yürütülmektedir. 18
TEYDEB Proje Değerlendirme ve Karar Süreci Çağrılı programların ön başvuruları panellerde değerlendirilir. Proje önerisi hakemlere PRODIS üzerinden online gönderilir. Hakemler firmayı yerinde ziyaret ederek hazırladıkları değerlendirme raporlarını TEYDEB e iletir. Paneli geçen proje önerileri için asıl başvurular talep edilir. İlgili Teknoloji Grubu Yürütme Komitesi toplantısında proje öneri bilgileri, hakem raporları ve TEYDEB uzman değerlendirmesi bir arada görüşülerek karar verilir. 19
Desteklenen Projelerin İzleme ve Destek Süreci Destek kararı sonrası TÜBİTAK ve firma arasında sözleşme imzalanarak destek süreci başlar. Genellikle projeyi değerlendiren hakemler arasından proje faaliyetlerini takip etmek üzere izleyici belirlenir. Firma, projede gerçekleşen teknik gelişmeleri ve değişiklikleri içeren Dönemsel Ar-Ge Yardımı İstek Formunu (AGY 300) online olarak sunar. 20
İzleme ve Destek Süreci (Dönemsel) Ar-Ge Yardımı İstek Formu (AGY-300) Dönemler: 1 Ocak - 30 Haziran 1 Temmuz - 31 Aralık AGY300, takip eden dönemin 3. ayının sonunda TÜBİTAK a iletilmiş olmalıdır. Döneme ait teknik rapor (Son dönemse sonuç raporu) Mali Rapor (YMM Değerlendirme ve Tasdik Raporu) TEYDEB teknik ve mali uzman değerlendirmeleri Firma yerinde ziyaret edilerek yapılan izleyici değerlendirmesi Destek oranı ve tutarının belirlenmesi ve firmaya ödeme yapılması 21
İlaç Sektörü ile İlgili Değerlendirmeler ve TEYDEB Verileri 22
Sektörel Yenilik Değerlendirmesi Yeni ilaçların, tanı tekniklerinin ve aşıların üretimindeki süreklilik biyoteknolojik çalışmaları gerektirmektedir. Biyoteknolojik ilaçlar zorlu bir gelişim süreci sonrasında kimyasal yöntemlerle elde edilen ilaçlarla tedavi edilemeyen birçok hastalık için tedavi imkanı sağlamakta ve uzun vadede tedavi maliyetlerinin de düşmesine neden olmaktadır. Aynı şekilde biyoteknolojik aşılar da riskleri ve yararları ile günümüzde sektörün dinamikleri arasında yerini almıştır. 23
Sektörel İnovasyon Değerlendirmesi Günümüzde kanser hastalığının kaynağına ve türlerine göre testler yapabilen, çok özel metabolik hastalıkların tanısını gerçekleştiren, spesifik bir hastalık için dahi geliştirilebilen çoklu genetik test ve tanı sistemlerinin kullanımının yanı sıra, gen terapileri ile mutasyona uğramış genlerin tedavisi de söz konusu olabilmektedir. Bu kaynaklardan elde edilen bilginin yönetimi (biyoenformatik) ile kişiye özel tedavilerin yapılabilmesi gündeme gelmekte, bu da tedavileri yapabilecek merkezler ve nitelikli insan gücünün önemini bir kez daha ortaya koymaktadır. 24
İlaç Sektörü ile İlgili TEYDEB Verileri 25
İlaç Sektörü Projelerine İlişkin Veriler (1995-2012) Toplam İçindeki Payı (%) Proje Başvuru Sayısı 213 1,3% Başvuran Firma Sayısı 70 0,9% Destek Kararı Verilen Proje Sayısı 175 2% Desteklenen Firma Sayısı 54 1,4% Destekleme Oranı (%) (Destek Kararı Verilen Proje Sayısı/Proje Başvuru Sayısı) 82% Sunulan Harcama Tutarı (milyon TL) 151,7 2,4% Destek Kapsamına Alınan Harcama Tutarı (Gerçekleşen Ar-Ge Hacmi) (milyon TL) 124,9 2,9% Toplam Hibe Destek Tutarı (milyon TL) 72,0 3,3% Destek Oranı (%) (Hibe Destek Tutarı/Destek Kapsamına Alınan Harcama Tutarı) 58% 26
İlaç Sektörü Proje Başvuru Sayısının Yıllara Göre Dağılımı (2000-2012) 27
İlaç Sektörü Destek Kararı Verilen Proje Sayısının Yıllara Göre Dağılımı (2000-2012) 28
İlaç Sektörü Hibe Destek Tutarının Yıllara Göre Dağılımı (2000-2012) 29
www.teydeb.tubitak.gov.tr eteydeb.tubitak.gov.tr (PRODIS) teydeb@tubitak.gov.tr e-seminer Programların tanıtımına/sss a yönelik İnteraktif katılımlı Takvimi aylık olarak belirlenen Haftada iki gün 100 kişiye kadar katılımlı webinar uygulamaları Teşekkürler... 30