BÖLÜM 1.1 KAPSAM VE UYGULANABİLİRLİK 1.1.1 Yapı 1.1.2 Kapsam ADR' nin A ve B Ekleri dokuz kısımdan oluşmaktadır. A Eki, Kısım 1 ila 7 ve B Eki de Kısım 8 ile 9'dan oluşur. Her kısım bölümlere ve her bölüm de başlıklara ve alt başlıklara ayrılmıştır. Her kısımda o kısmın numarası, bölüm, başlık ve alt başlık numaraları da yer alır. Örneğin Kısım 4, Bölüm 2, Başlık 1 "4.2.1" şeklinde numaralandırılır. 1.1.2.1 ADR Madde 2 nin amaçları bakımından, A Eki şunları belirler: Uluslararası taşınması yasaklanmış tehlikeli mallar; Aşağıdaki şartların sağlanması koşuluyla (muafiyetler dâhil) Uluslararası taşınmasına izin verilmiş tehlikeli mallar; - Sınıflandırma kriterleri ve gerekli test yöntemleri dâhil olmak üzere maddelerin sınıflandırılması; - Ambalajların kullanımı (karışık ambalajlama da dâhil); - Tankların kullanımı (dolumu dâhil); - Sevkiyat yöntemleri (gerekli dokümantasyon ve bilgilerle birlikte, ambalajların işaretlenmesi ve etiketlenmesi, taşıma araçlarının büyük etiketlerle etiketlenmesi ve işaretlenmesi ile aynı zamanda dokümantasyon ve gerekli bilgiler); - Ambalajların ve tankların üretimine, testine ve onayına ilişkin koşullar; - Taşıma araçlarının kullanımı (yükleme, karışık yükleme ve boşaltma dâhil). 1.1.2.2 A Eki, ADR Madde 2 ye göre, B Ekine veya hem A Ekine hem B Ekine ait olan aşağıdaki belli başlı koşulları içerir: 1.1.1 Yapı 1.1.2.3 (B Ekinin kapsamı) 1.1.2.4 1.1.3.1 Taşıma faaliyetinin niteliğiyle ilgili muafiyetler 1.1.3.6 Taşıma ünitesi başına taşınan miktarla ilgili muafiyetler 1.1.4 Diğer düzenlemelerin uygulanabilirliği 1.1.4.5 Karayolu dışındaki taşımalar Bölüm 1.2 Tanımlar ve ölçü birimleri Bölüm 1.3 Tehlikeli malların taşınmasında yer alan kişilerin eğitimi Bölüm 1.4 Tarafların emniyet yükümlülükleri Bölüm 1.5 Sapmalar Bölüm 1.6 Geçiş kuralları Bölüm 1.8 Emniyet zorunluluklarına uygunluğa yönelik denetimler ve diğer destekleyici önlemler Bölüm 1.9 Yetkili kurumlar tarafından belirlenen taşıma kısıtlamaları Bölüm 1.10 Güvenlik hükümleri Bölüm 3.1 Bölüm 3.2 Genel Sütun (1), (2), (14), (15) ve (19) (Kısım 8 in ve 9'un hükümlerinin tek tek maddelere ve nesnelere uygulanması) 1.1.2.3 ADR Madde 2 ye uygun olarak, B Eki, taşınması onaylanan tehlikeli malları taşıyan araçların yapısına, teçhizatına ve çalışma şekline ilişkin koşulları ve şunları belirler: - Araç ekibine, teçhizatına, faaliyetine ve dokümantasyona ilişkin zorunluluklar; - 5 -
- Araçların üretimine ve onayına ilişkin zorunluluklar. 1.1.2.4 ADR'nin 1(c) maddesindeki, 'araçlar' sözcüğü tek ve aynı araca atıfta bulunmuyor olabilir. Uluslararası bir taşıma işlemi, ADR'ye göre en az iki Anlaşmaya Taraf Ülkenin topraklarında gerçekleşmesi koşuluyla, taşıma belgelerinde belirtilen gönderen ve alıcı arasında çeşitli farklı araçlarla sağlanabilir. 1.1.3 Muafiyetler 1.1.3.1 Taşıma faaliyetinin niteliğiyle ilgili muafiyetler ADR'de belirtilen hükümler aşağıdakiler için geçerli değildir: (c) Perakende satış için ambalajlanmış ve kişisel veya evsel kullanım amaçlı ya da kişilerin hobi veya spor faaliyetleri amaçlı, normal taşıma koşullarında sızıntıyı engelleme önlemlerinin alındığı tehlikeli malların taşınması. Bu maddeler, özel bir kişi tarafından veya bu kişi için tekrar doldurulabilir haznelere doldurulmuş alevlenir sıvalar olduğunda, toplam miktar hazne başına 60 litreyi ve taşıma ünitesi başına 240 litreyi geçmez. IBC'lerdeki tehlikeli mallar, büyük ambalajlar ve tanklar perakende satış için ambalajlanmış olarak kabul edilmez; Normal taşıma koşullarında sızıntıyı engelleme önlemlerinin alındığı, bu Ek'te belirtilmemiş ve içinde veya işlevsel teçhizatında tehlikeli mallar içeren, makinenin veya teçhizatın taşınması; İşletmeler tarafından bina veya inşaat alanına sevkiyat gibi veya keşif, onarım ve bakım ile ilgili ve ambalaj başına 450 litreyi geçmeyen, orta hacimli konteynerler (IBC ler) ve büyük ambalajlar dahil olmak üzere ve 1.1.3.6'da belirtilen en fazla miktarlar dahilinde olan ve kendi faaliyet alanlarına bağlı yapılan taşımalar. Normal taşıma koşulları dahilinde sızıntıyı engellemek için önlemler alınmalıdır. Bu muafiyetler Sınıf 7 için geçerli değildir. Bu tür işletmeler tarafından kendi gereksinimleri veya dış veya iç dağıtımları için yürütülen taşıma işlemleri, bu muafiyetin kapsamına dahil değildir; (d) Aşağıdakilerle ilgili olarak acil durum müdahalesi veya yetkili kurumların gözetimi altında ve taşıma koşulları izin verdiği ölçüde, yetkili kurumlar tarafından acil durum müdahalesi amacını taşıyan veya yetkili kurumların gözetimi altındaki taşıma: - Kazaya karışmış veya arızalanmış tehlikeli mallar taşıyan araçların taşınması; - Bir olaya veya kazaya maruz kalan tehlikeli malların yayılmasını önlemek amacıyla toplanarak en yakın uygun güvenli bir yere taşınması; (e) (f) Taşımanın tamamen güvenli bir şekilde yürütülmesini sağlamak için tüm önlemlerin alındığı, insan hayatını veya çevreyi korumaya yönelik acil durum taşıması; Sınıf 2 gazları, A, O veya F gruplarını, Sınıf 3 veya Sınıf 9 maddeleri ambalajlama grubu II ye veya III e ait maddeleri, Sınıf 6.1 pestisitleri Paketleme grubu II veya III içeren ve aşağıdaki koşullara tabi olan temizlenmemiş boş sabit depolama kaplarının taşınması için: - Basınç tahliye düzenekleri (varsa) hariç tüm çıkışlar sızdırmaz bir biçimde kapatılmış olmalıdır; - Normal taşıma koşulları dahilinde sızıntıyı engellemek için önlemler alınmış olmalıdır; ve - 6 -
- Yük, normal taşıma koşulları esnasında gevşemeyecek veya kaymayacak şekilde kızaklara veya sandıklara veya diğer taşıma cihazlarına veya araçlara veya konteynere sabitlenmiş olmalıdır. Bu muafiyet, ADR tarafından taşınması yasaklanmış olan içerisinde duyarlılığı azaltılmış patlayıcılar veya maddeler içermiş statik depolama kaplarına uygulanmaz. NOT: Radyoaktif malzemeler için ayrıca bkz. 1.7.1.4. 1.1.3.2 Gazların taşınması ile ilgili muafiyetler ADR tarafından konulan hükümler aşağıdakilerin taşınması için geçerli değildir: (c) Taşıma işlemi gerçekleştiren ve kendi veya kendi teçhizatının çalışması için yönlendirilmiş, bir aracın depolarındaki gazlar (örneğin soğutma teçhizatı); Taşınan araçların yakıt depolarındaki gazlar. Gaz deposu ile motor arasındaki yakıt valfı kapalı ve marş bağlantısı açık olmalıdır; Grup A ve O gazları (2.2.2.1'e göre) Kaptaki veya tanktaki basınç 20 C'de 200 kpa yı (2 bar) aşmıyorsa ve gaz sıvılaştırılmış veya soğutulmuş sıvılaştırılmış gaz halinde değilse, Bu her tür hazne ve tankı, ayrıca makinelerin ve aparatların parçalarını da kapsar; NOTE: Bu muafiyet lambalara uygulanmaz. Lambalar için Bkz. 1.1.3.10. (d) (e) (f) (g) (h) Aracın işletimi için kullanılan teçhizatlarda taşınan gazlar (örn. yangın söndürücüler) yedek parçalar (örn. şişirilmiş pnömatik araç lastikleri) dahil; bu muafiyet yük olarak taşınan şişirilmiş pmömatik araç lastikleri için de geçerlidir; Araçların özel teçhizatında bulunan ve bu özel teçhizatın taşıma sırasında çalışması için gerekli gazlar (soğutma düzenekleri, akvaryumlar, ısıtıcılar, vb.) ile aynı taşıma ünitesinde taşınan bu teçhizat için olan yedek hazneler veya temizlenmemiş boş değiştirme hazneleri; Karbonatlı meşrubatlar dahil, gıda maddelerinde ve içeceklerde bulunan gazlar (UN1950 hariç), Spor amaçlı kullanılan toplardaki gazlar ve (Silindi) 1.1.3.3 Sıvı yakıtların taşınması ile ilgili muafiyetler ADR tarafından konulan hükümler aşağıdakilerin taşınması için geçerli değildir: Taşıma işlemi gerçekleştiren aracın tankında bulunan ve kendi sevki için yönlendirilmiş veya aracın herhangi bir teçhizatının çalışması veya taşıma sırasında kullanılmasına yönelik yakıt. Yakıt, aracın motoruna doğrudan ve/veya ek teçhizata bağlı olarak ve ilgili yerel hükümlere uygun sabit yakıt tanklarında veya portatif yakıt konteynerlerinde (bidon gibi) taşınabilir. Sabit tankların kapasitesi taşıma ünitesi başına 1500 litreyi geçemez ve bir römorka bağlı bir tankın kapasitesi 500 litreyi geçemez. Taşıma ünitesi başına en çok 60 litre portatif yakıt konteynerlerinde taşınabilir. Bu kısıtlamalar acil servislerce kullanılan araçlara uygulanmaz: Araçların veya başka bir tür taşıma aracının (tekne gibi) tanklarında yük olarak taşınan, sevki için yönlendirilmiş veya teçhizatlarının herhangi birinin çalışması için gerekli yakıtlar. Motor teçhizatı ve yakıt deposu arasındaki herhangi bir valf, teçhizatın çalışır durumda kalması için gerekli değilse, kapalı olmalıdır. Uygun olan yerlerde, araçlar veya diğer taşıma araçları dikey olarak yüklenmeli ve devrilmeye karşı sağlamlaştırılmalıdır. - 7 -
(c) Karayolu dışında kullanılan hareketli makinelerin 1 tahriki veya herhangi bir teçhizatının çalışması için tanklarında yük olarak taşınan yakıt. Bu yakıt, doğrudan taşıt motoru ve/veya ekipmanına bağlanan ve yasal gereklilikleri karşılayan sabit yakıt depolarında taşınabilir. Uygun olan durumlarda, makineler dikey olarak yüklenmeli ve devrilmeye karşı güvence altına alınmalıdır. 1.1.3.4 Özel hükümler veya sınırlı veya istisnai miktarda ambalajlanmış tehlikeli mallar ile ilgili muafiyetler NOT: Radyoaktif malzemeler için bkz. 1.7.1.4. 1.1.3.4.1 Bölüm 3.3'ün belli başlı özel hükümleri, bazı özel tehlikeli malların taşınmasını ADR nin zorunluluklarından kısmen ya da tamamen muaf tutar. Bahsi geçen tehlikeli malların kaydına karşı, Kısım 3.2 Tablo A Sütun (6)'da belirtilen özel hükme atıfta bulunulduğunda bu muafiyet uygulanır. 1.1.3.4.2 Bölüm 3.4'teki koşulların sağlanması durumunda, belli tehlikeli mallar muafiyete tabi tutulabilir. 1.1.3.4.3 Bölüm 3.5'teki koşulların sağlanması durumunda, belli tehlikeli mallar muafiyete tabi tutulabilir. 1.1.3.5 Temizlenmemiş boş ambalajlarla ilgili muafiyetler Herhangi bir zararı sıfırlayacak yeterli önlemler alındıysa, Sınıf 2, 3, 4.1, 5.1, 6.1, 8 ve 9 maddelerini içermiş boş ve temizlenmemiş ambalajlar (IBC'ler ve büyük ambalajlar dahil) ADR nin koşullarına tabi değildir. Sınıf 1 ile 9'da yer alan tüm zararları sıfırlayacak uygun önlemler alınırsa zararlar sıfırlanmış sayılır. 1.1.3.6 Taşıma ünitesi başına taşınan miktarla ilgili muafiyetler 1.1.3.6.1 Bu alt başlığın amacına uygun olarak, tehlikeli mallar, Bölüm 3.2 Tablo A Sütun (15)'te belirtildiği gibi, taşıma kategorisi 0, 1, 2, 3 veya 4'e atanmıştır. Taşıma kategorisi '0'a ait maddeleri taşımış boş ve temizlenmemiş ambalajlar da taşıma kategorisi '0'a atanmıştır. Taşıma kategorisi '0' dışındaki maddeleri taşımış olan boş ve temizlenmemiş ambalajlar ise, taşıma kategorisi '4'e atanmıştır. 1.1.3.6.2 Belirtilen bir taşıma kategorisi için (taşıma biriminde taşınan tehlikeli mallar aynı kategoride olduğunda) bir taşıma ünitesinde taşınan tehlikeli malların miktarı Tablo 1.1.3.6.3 sütun (3)'te belirtilen değerlerin üstüne çıkmadığında veya bu 1.1.3.6.4 uyarınca hesaplanan değeri aşmadığında (taşıma biriminde taşınan tehlikeli mallar farklı bir taşıma kategorisinde olduğu zamanlar), bu tehlikeli mallar, aşağıdaki hükümlere tabi olmaksızın, ambalajlar içerisinde tek bir taşıma ünitesinde taşınabilir: 1 Yol dışı hareketli makineler tanımı için Araçların Yapımı Konsolide Kararı paragraf 2.7 bakınız (R.E.3) (Birleşmiş Milletler ECE/TRANS/WP.29/78/Rev.3) yada karayolu dışında kullanılan hareketli makinalara takılan içten yanmalı motorlardan çıkan gaz ve parçacık halindeki kirletici emisyonlarına karşı alınacak tedbirlerle ilgili üye Devletler yasalarının uyumuna ilişkin Avrupa Parlamentosu ve Konseyinin 16 Aralık 1997 tarih ve 97/68 / EC sayılı Direktifin 2. Maddesine (Avrupa Topluluğu Resmi Gazetesi 27 Şubat 1998 No. L 059 )bakınız. - - 8 -
- Bölüm 1.10, şunlar hariç: UN No. 0029, 0030, 0059, 0065, 0073, 0104, 0237, 0255, 0267, 0288, 0289, 0290, 0360, 0361, 0364, 0365, 0366, 0439, 0440, 0441, 0455, 0456 ve 0500 Sınıf 1 patlayıcıları ve UN No. 2910 ve 2911 Sınıf 7 istisnai ambalajları çin aktivite seviyesi A2 değerini geçerse; - Bölüm 5.3; - Alt Bölüm 5.4.3; - Bölüm 7.2, şunlar hariç: 7.2.4 ün V5 ve V8 i; - 7.5.11' in CV1 i; - Kısım 8, şunlar hariç: 8.1.2.1, 8.1.4.2 den 8.1.4.5 e, 8.2.3, 8.3.3, 8.3.4, 8.3.5, Bölüm 8.4, S1(3) ve (6), S2(1), S4,S5 S14 den S21 e ve S24 (Bölüm 8.5); - Kısım 9. - 9 -
1.1.3.6.3 Taşıma ünitesinde taşınan tehlikeli mallar aynı kategoride olduklarında, taşıma ünitesi başına düşen en büyük toplam miktar aşağıdaki tabloda sütun (3)'te belirtilmiştir. Taşıma kategorisi Maddeler ve nesneler, ambalajlama grubu, sınıflandırma kodu/grubu veya UN No. (1) (2) 0 Sınıf 1: 1.1A/1.1L/1.2L/1.3L ve UN No. 0190 Sınıf 3: UN No. 3343 Sınıf 4.2: Ambalajlama grubu I'e ait maddeler Sınıf 4.3: UN No. 1183, 1242, 1295, 1340, 1390, 1403, 1928, 2813, 2965, 2968, 2988, 3129, 3130, 3131, 3134, 3148, 3396, 3398 ve 3399 Sınıf 5.1: UN No. 2426 Sınıf 6.1: UN No. 1051, 1600, 1613, 1614, 2312, 3250 ve 3294 Sınıf 6.2: UN No. 2814 ve 2900 Sınıf 7: UN No. 2912 den 2919 a, 2977, 2978 ve 3321 den 3333 e Sınıf 8: UN No. 2215 (MALEİK ANHİDRİT, ERİMİŞ) Sınıf 9: UN No.2315, 3151, 3152 ve 3432 ve bu tür maddeleri ve karışımları içeren aparat ve bu taşıma kategorisinde sınıflandırılan maddeler içeren, UN No. 2908 altında sınıflandırılanlar haricinde temizlenmemiş boş ambalajlar. Taşıma ünitesi başına düşen en fazla toplam miktar (3) 0 1 Ambalajlama grubu I'e ait olan ve taşıma kategorisi 0'da sınıflandırılmamış maddeler ve nesneler ve aşağıdaki sınıfların maddeleri ve nesneleri: Sınıf 1: 1.1B den 1.1J a ye/1.2b den 1.2J ye/1.3c/1.3g/1.3h/1.3j/1.5d a Sınıf 2: T, TC a, TO, TF, TOC a ve TFC grupları aerosoller: C, CO, FC, T, TF, TC, TO, TFC ve TOC grupları basınç altındaki kimyasallar: UN B.B.B. 3502, 3503, 3504 ve 3505 Sınıf 4.1: UN No. 3221den 3224 e ve 3231 den 3240 a Sınıf 5.2: UN No. 3101 den 3104 e ve 3111 den 3120 ye 2 Ambalajlama grubu II ye ait olan ve taşıma kategorisi 0, 1 veya 4'te sınıflandırılmamış maddeler veya nesneler ve aşağıdaki sınıfların maddeleri: Sınıf 1: 1.4B den 1.4G ye ve 1.6N Sınıf 2: grup F aerosoller: grup F basınç altındaki kimyasallar: UN No. 3501 Sınıf 4.1: UN No. 3225 ten 3230 a Sınıf 5.2: UN No. 3105 ten 3110 a Sınıf 6.1: Ambalajlama grubu III e ait olan maddeler ve nesneler Sınıf 9: UN No. 3245 3 Ambalajlama grubu III e ait olan ve taşıma kategorisi 0, 2 veya 4'te sınıflandırılmamış maddeler ve nesneler ve aşağıdaki sınıfların maddeleri ve nesneleri: Sınıf 2: grup A ve O aerosoller: grup A ve O basınç altındaki kimyasallar: UN No. 3500 Sınıf 3: UN No. 3473 Sınıf 4.3: UN No. 3476 Sınıf 8: UN No. 2794, 2795, 2800, 3028 ve 3477 Sınıf 9: UN No. 2990 ve 3072 4 Sınıf 1: 1.4S Sınıf 4.1: UN No. 1331, 1345, 1944, 1945, 2254 ve 2623 Sınıf 4.2: UN No. 1361 ve 1362 ambalajlama grubu III Sınıf 7: UN No. 2908 den 2911 e Sınıf 9: UN No. 3268, 3499 ve 3509 ve taşıma kategorisi 0'da listelenenler dışında tehlikeli mal taşınmış olan boş, temizlenmemiş ambalajlar - 10-20 333 1 000 sınırsız a UN No. 0081, 0082, 0084, 0241, 0331, 0332, 0482, 1005 ve 1017 için taşıma birimi başına en çok miktar 50 kg. olmalıdır.
Yukarıdaki tabloda, taşıma ünitesi başına düşen en fazla toplam miktar şu anlama gelir: - Nesneler için, kilogram cinsinden brüt ağırlık (Sınıf 1 nesneleri için, patlayıcı maddelerin kg olarak net ağırlığı; bu ekte belirtilen makinedeki veya teçhizattaki tehlikeli mallar için, makine veya teçhizat içerisinde bulunan tehlikeli malların uygun olduğu şekliyle kilogram veya litre olarak toplam miktarı); - Katılar, sıvılaştırılmış gazlar, soğutulmuş sıvılaştırılmış gazlar ve çözünmüş gazlar için kilogram cinsinden net ağırlık; - Sıvılar için tehlikeli maddenin litre cinsinden toplam miktarı; - Sıkıştırılmış gazlar, adsorbe edilmiş (emilmiş) gazlar ve basınç altındaki kimyasallar için litre cinsinden haznenin su kapasitesi; 1.1.3.6.4 Farklı taşıma kategorilerinden tehlikeli malların aynı taşıma biriminde taşındığında, aşağıdakilerin toplamı 1000 i geçmemelidir: - Taşıma kategorisi 1'deki nesnelerin ve maddelerin miktarının "50" katı; - Taşıma kategorisi 1'in 1.1.3.6.3'teki tablonun Notunda belirtilmiş nesnelerin ve maddelerin miktarının "20" katı; - Taşıma kategorisi 2'deki nesnelerin ve maddelerin miktarının "3" katı ve - Taşıma kategorisi 3'teki nesnelerin ve maddelerin miktarı. 1.1.3.6.5 Bu alt başlık amacı dahilinde, 1.1.3.1, ve (d) den (f) ye, 1.1.3.2 den 1.1.3.5 e, 1.1.3.7, 1.1.3.9 ve 1.1.3.10 uyarınca muaf tutulan tehlikeli mallar, dikkate alınmamalıdır. 1.1.3.7 Elektrik enerjisi depolama ve üretim sistemlerinin taşınmasıyla ilgili muafiyetler ADR'de belirtilen bu hükümler elektrik enerjisi depolama ve üretim sistemleri (örneğin, lityum piller,elektrik kapasitörleri, asimetrik kapasitörler, metal hidrid depolama sistemleri, ve yakıt hücreleri) için geçerli değildir: Taşıma işlemi yapan aracın içine monte edilmiş, aracın sevki veya herhangi bir teçhizatının çalışması için gerekli olan; Taşıma esnasında kullanılan veya kullanılmak üzere tasarlanmış bir teçhizatın çalışması için cihaz içerisinde bulunan (örn. dizüstü bilgisayar). 1.1.3.8 (Rezerve edilmiş) 1.1.3.9 Taşıma sırasında soğutma veya klima amaçlı kullanılan tehlikeli mallarla ilgili muafiyetler Araçlarda veya konteynerlerde soğutma veya klima amaçlı kullanıldığında, boğucu olan tehlikeli mallar (atmosferdeki oksijeni seyrelten veya okisjenin yerine geçen) sadece 5.5.3 başlığındaki hükümlere tabidir. 1.1.3.10 Tehlikeli madde içeren lambaların taşınmasıyla ilgili muafiyetler Bölüm 3.3 te yer alan Özel Hüküm 366 da belirtilen miktardan fazla radyoaktif madde ve civa içermeyen lambaların taşınmasında ADR hükümleri uygulanmaz. Bir toplama ya da geri dönüşüm tesisine taşındıklarında doğrudan bireylerden ve evlerden toplanan lambalar; NOT: Bu, aynı zamanda bireyler tarafından birinci toplama noktasına getirilip ardından diğer bir toplama noktası, ara işleme ya da geri dönüşüm tesisine taşınan lambaları da kapsar. - 11 -
Her biri 1 gramdan fazla olmayan tehlikeli madde içeren ve paket başına 30 gramdan fazla tehlikeli madde olmayacak şekilde paketlenen lambalar, aşağıdaki koşula bağlı olarak: (i) Lambaların onaylı bir kalite yönetim sistemine uygun olarak üretilmesi; NOT: ISO 9001:2008 bu amaç için kullanılabilir. ve (ii) Her bir lambanın ayrı ayrı bir iç ambalaj içerisinde ambalajlanması, bölümlere ayrılmış veya koruyucu tampon malzemeyle çevrelenip bölüm 4.1.1.1 de yer alan genel hükümlere uygun ve en az 1.2 m. yükseklikten düşme testini geçen dayanıklı dış paketlere konması, (c) (d) Bir toplama ya da geri dönüşüm tesisinden taşındığında her biri 1 gramdan fazla olmayan tehlikeli madde içeren ve paket başına 30 gramdan fazla tehlikeli madde içermeyen kullanılmış, hasarlı ya da kusurlu lambalar. Lambalar, 4.1.1.1 genel hükümlerini karşılayan normal taşıma koşulları altında sızıntıyı önlemeye yeterli ve en az 1.2 m. yükseklikten düşürme testini geçecen dayanıklı dış paketlerde olacaktır. Lambaların kırılmasından kaynaklanan her hangi bir parçalanma etkilerinin ambalaj içerisinde kalacak şekilde paketlenmesi koşuluyla sadece A ve O grubu (2.2.2.1 e göre) gazlar içeren lambalar. NOT: İçerisinde radyoaktif madde bulunan lambalar 2.2.7.2.2.2 de belirtimiştir. 1.1.4 Diğer düzenlemelerin uygulanabilirliği 1.1.4.1 (Rezerve edilmiş) 1.1.4.2 Deniz veya hava taşımacılığı dahil taşıma zincirinde taşımacılık 1.1.4.2.1 ADR nin ambalajlama, karışık ambalajlama, işaretleme, etiketleme veya büyük etiket ve turuncu plaka takma konusunda gerektirdiği düzenlemeleri tamamen karşılamayan, ama IMDG Kodu veya ICAO Teknik Şartnamesi şartlarını sağlayan ambalajlar, konteynerler, portatif tanklar, tank konteynerler ve MEGC ler aşağıdaki koşullara tabi olmak koşuluyla, deniz ve hava taşımacılığı dahil olmak üzere taşıma zincirinde taşıma işlemine kabul edilir: Ambalajlar ADR'ye uygun olarak işaretlenmemiş ve etiketlenmemişse, IMDG Kodu veya ICAO Teknik Şartnamesi zorunluluklarına uygun işaretleme ve tehlike etiketleri taşımalıdır; IMDG Kodu veya ICAO Teknik Şartnamesi zorunlulukları, tek bir ambalaj içinde karışık ambalajlamalar için de geçerlidir; (c) Deniz taşımacılığını da içeren taşıma zinciri taşımalarında, konteynerler, portatif tanklar, tank konteynerler veya MEGC ler bu Ek'in Bölüm 5.3'ü uyarınca işaretlenmemiş ve büyük etiketler takılmamışsa, IMDG Kodu nun Bölüm 5.3'ü uyarınca işaretlenmeli ve büyük etiketler takılmalıdır. Bu gibi durumda, bu Ek'in yalnızca 5.3.2.1.1'i aracın işaretlenmesinde uygulanabilir. Boş, temizlenmemiş portatif tanklar, tank konteynerler ve MEGC ler için, bu şartlar temizleme istasyonuna ve istasyona kadar yapılan müteakip taşıma işlemleri için de geçerlidir. Bu tedbir, ADR nin sınıf 1 ila 9'unda tehlikeli mallar olarak sınıflandırılmış malların IMDG Kodu'nun veya ICAO Teknik Şartnamesi'nin uygulanabilir zorunluluklarına göre tehlikesiz mal sayılması durumunda uygulanmaz. 1.1.4.2.2 ADR nin 5.3.1 hükümleri uyarınca levhalanmamış ancak IMDG Kodu Bölüm 5.3 uyarınca işaretlenmiş ve büyük etiketleri takılmış 1.1.4.2.1 (c)'de verildiği üzere konteynerleri, portatif tankları,tank konteynerlerini veya MEGC leri taşıyanlar haricindeki araç veya araçlardan oluşan taşıma üniteleri, ADR nin 5.3.2 turuncu levha ile işaretleme hükümlerine uygun olması kaydıyla deniz taşımacılığı dahil taşıma zincirinde taşınmak üzere kabul edilir. - 12 -
1.1.4.2.3 Deniz veya hava taşımacılığı da dahil olmak üzere taşıma zincirindeki taşımalarda, 5.4.1 ve 5.4.2 ile Bölüm 3.3'ün herhangi bir özel hükmünde belirtilen gerekli bilgiler, ADR tarafından istenen diğer ek bilgilerin dahil edilmesi kaydıyla, sırasıyla, IMDG Kodu'nun veya ICAO teknik şartnamesinin zorunluluklarının gerektirdiği bilgiyi içeren taşıma belgesi yerine geçebilir. NOT: 1.1.4.2.1 uyarınca taşıma için, ayrıca bkz. 5.4.1.1.7. Konteynerlerde taşıma için, ayrıca bkz. 5.4.2. 1.1.4.3 Deniz taşımacılığı için onaylı IMO tipindeki portatif tankların kullanımı 1.1.4.4 (Rezerve dilmiş) IMDG Kodu'na 2 uygun periyodik muayene ve test hükümlerine uyması şartıyla, IMDG Kodunun (Değişiklik. 29-98) Bölüm 6.7 nin veya 6.8'in gerekliliklerini karşılamayan, ama IMDG Kodunun (Amdt. 29-98) hükümlerine uygun 1 Ocak 2003'ten önce üretilmiş ve onaylanmış IMO tipinde portatif tanklar (tip 1, 2, 5 ve 7) kullanılmaya devam edilebilir. Bununla beraber, ADR, Bölüm 3.2,Tablo A Sütun (10) da ve (11) de belirtilen talimatlara ilişkin hükümlere ve Bölüm 4.2'deki hükümlere uymak zorundadırlar. IMDG Kod 4.2.0.1 e de bakınız. 1.1.4.5 Karayolu dışındaki taşıma işlemleri 1.1.4.5.1 ADR düzenlemelerine bağlı olarak taşıma işlemi yürüten bir araç, seferinin bir kesimindekarayolu haricinde bir yol kullanırsa, bu kesimdeki, karayolu aracını taşıyan taşıma yönteminin tehlikeli malların taşınmasını belirleyen herhangi bir ulusal ya da uluslararası düzenlemesi seferin sadece bahsi geçen kesimine uygulanabilir. 1.1.4.5.2 Yukarıda 1.1.4.5.1'de belirtilen durumlarda, ilgili Anlaşmaya Taraf Ülkeler bir aracınseferinin karayolu dışında bir yolu kullandığı kesiminde ADR nin zorunluluklarını uygulamak konusunda anlaşabilir. Buna ek olarak, eğer gerek görürlerse, destekleyici zorunlulukları uygulayabilir. Ancak, bu anlaşmalar, tehlikeli malları taşıyan ilgili karayolu aracının bahsi geçen kesimdeki taşınmasına ilişkin uluslararası hükümlerle ters düşmemelidir. Bu hükümlere, ADR Anlaşmaya Taraf Ülkelerin burada da Anlaşmaya Taraf Ülke sayıldıkları Deniz Yaşamının Güvenliği (SOLAS) Uluslararası Anlaşması örnek olarak gösterilebilir. Bu anlaşmalar, inisiyatifte bulunan Anlaşmaya Taraf Ülke tarafından, Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu Sekreterliği ne, Anlaşmaya Taraf Ülkelerin dikkatine sunulmak üzere bildirilmelidir. 1.1.4.5.3 Taşıma işleminin ADR hükümlerine bağlı olduğu gibi, karayolu taşımacılığının tamamında veya bir kısmında, karayolu taşımacılığı haricindeki tehlikeli malların taşınmasını, motorlu- araçlarla servisleriyle ilgili düzenlemelerin uygulama alanını genişlettiği maddelerine dayanarak düzenleyen uluslararası bir anlaşmanın hükümlerine de bağlı olduğu durumlarda, bu uluslararası anlaşmanın hükümleri ADR'nin uyumsuz olmayan diğer hükümleriyle birlikte bahsi geçen seferde uygulanır; ADR'nin diğer hükümleri konusu geçen seferde uygulanmaz. 1.1.5 Standartların Uygulanması Bir standardın uygulanması gerektiğinde standart ve ADR hükümleri arasında çelişki olduğunda, ADR hükümleri önceliklidir. Standardın ADR ile çelişmeyen gereklilikleri, herhangi bir diğer standardın gereklilikleri ya da o standart içerisinde normatif olarak atıfta bulunulan kısımlar dahil olmak üzere belirtilen şekilde uygulanacaktır. 2 Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), sirküler DSC.1/Circ.12 ve düzeltme olarak Tehlikeli Malların Taşınmasında IMO Tipindeki Mevcut Portatif Tankların ve Karayolu Tankerlerin Kullanımının Devam Etmesi ile İlgili Kılavuz yayınlamıştır. Bu kılavuzun metnine, IMO nun web sitesinden ulaşılabilir: www.imo.org. - 13 -