APOSTİL NASIL ALINIR? Lahey Devletler Özel Hukuku Konferansı çerçevesinde hazırlanan ve Türkiye nin 08/05/1962 tarihinde imzaladığı Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi nin onaylanması, 20/06/1984 tarih ve 3028 sayılı Kanunla uygun bulunmuş ve 16/09/1984 tarih ve 18517 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. Sözleşme, Türkiye bakımından 29/09/1985 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Sözleşme ile bir âkit devletin ülkesinde düzenlenmiş olup da diğer bir âkit devletin ülkesinde ibraz edilecek olan resmî belgelerin diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından onaylanması zorunluluğu kaldırılmış bulunmaktadır. Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi ne taraf devletler aşağıda Ek (1) de yer almaktadır. Sözleşmenin 6 ncı maddesi uyarınca tasdik şerhini (Apostil) vermekle yetkili Türk Makamları; idari belgeler için valilikler, adli belgeler için ise ağır ceza mahkemesi kuruluşu olan merkezlerdeki adli yargı adalet komisyonu başkanlıkları olarak tespit edilmiştir. Anılan Sözleşmenin 1 inci maddesinin (a) bendinde; savcı, zabıt kâtibi veya adliye memuru tarafından verilmiş olan belgeler de dahil olmak üzere, devletin bir yargı organına veya mahkemesine bağlı bir makam veya görevli memur tarafından düzenlenmiş olan belgelerin, (b) bendinde; idari belgelerin, (c) bendinde; noter senetlerinin, (d) bendinde; kişilerce özel sıfatlarla imzalanmış belgeler üzerine konulmuş olup, belgenin kaydının veya belirli bir tarihte mevcut olduğunun ve imzaların doğruluğunun resmî makam ve noterlerce tasdiki gibi resmî beyanların, resmî belge olarak nitelendirildiği belirtilmiştir. Sözleşmenin 1 inci maddesinde; taraf devletlerin birinin ülkesinde düzenlenmiş olup da diğer taraf ülkesinde kullanılacak olan resmî belgeler sayılmıştır. Sözleşmenin 3 üncü maddesinde ise imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin sıfatını ve gerektiğinde bu belge üzerinde mühür veya aslı ile aynı olduğunun teyidi için zorunlu görülebilecek tek işlemin, belgenin verildiği devlet yetkili makamınca bu belgeye 4 üncü maddede tanımlanan tasdik şerhinin (Apostil) konulmasından ibaret olduğu belirtilmiştir. Ayrıca 4 üncü maddede; Sözleşmeye ekli örneğe uygun olarak, tasdik şerhinin bizzat belgenin veya buna eklenecek kağıdın üzerine konulacağı, tasdik şerhini koyan makamın resmî dilinde veya ikinci bir dilde yazılabileceği, ancak tasdik şerhinin Apostille Convention de La Haye Du 5 Octobre 1961 başlığının Fransızca olarak belirtilmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. Sözleşmenin 3 ve 4 üncü maddelerine göre tasdik şerhi, aşağıda Ek (2) de sunulmuştur. Konuyu bir örnekle birlikte inceleyecek olursak; Lahey Sözleşmesini imzalamayan bir ülkeye ( örneğin; şu an henüz apostil taraftarı ülke olmayan Özbekistan a ) resmi belgelerin ibrazı gerekiyorsa yapılacak işlemler;
1. İşlem : Tercüme Bürosu: Belgelerin orijinalleri yeminli bir tercüme bürosuna götürülüp o ülkenin lisanına çevirisi yapılır. 2. İşlem : Noter: Bu çeviri, yeminli tercüme bürosunun veya tercümanın yemin zaptının bulunduğu noterlikte onaylattırılır. 3. İşlem : Valilik/Kaymakamlık: Noterde onaylanan bu tercüme, noterin bulunduğu ilin valiliğine ya da ilçenin kaymakamlığına götürülerek tasdik ettirilir. 4. İşlem : Başkonsolosluk/Konsolosluk: Vali onayından sonra bu belge ilgili ülkenin (bu durumda Özbekistan), bulunduğunuz vilayetteki veya size en yakın başkonsolosluğuna veya konsolosluğuna götürülerek onaylatılır. Bu bilgiler ışığında apostildeki amaç; apostil taraftarı ülkeler arasında artık bu başkonsolosluk/konsolosluk onayına gereksinim duyulmamasıdır. Yani, Lahey Sözleşmesi ni imzalayan ülkeler arasında 4. İşlem karşılıklı olarak ortadan kaldırılmıştır. EKLER : EK-1 Sözleşmeye Taraf Devletler Listesi EK-2 Tasdik Şerhi Örneği / : F.KASIRGA
EK:1 YABANCI RESMİ BELGELERİN TASDİKİ MECBURİYETİNİN KALDIRILMASI SÖZLEŞMESİ NE TARAF DEVLETLER LİSTESİ ABD Almanya Andora Antigua Arjantin Arnavutluk Avustralya Avusturya Azerbaycan Bahamalar Barbados Barbuda Belarus Belçika Belize Birleşik Krallık (İngiltere) Bosna-Hersek Bostvana Brunei Sultanlığı Bulgaristan, Cook Adaları Çek Cumhuriyeti Çin Halk Cumhuriyeti (Hong Kong ve Makou) Danimarka Dominik Ekvador El Salvador Ermenistan Estonya Fiji Finlandiya Fransa Grenada Grenadines Güney Afrika Güney Kore Gürcistan Hırvatistan Hindistan Hollanda Honduras İrlanda İspanya İsrail İsveç İsviçre İtalya İzlanda Japonya Karadağ Kazakistan Kolombiya Kuzey İrlanda Lesotho Letonya Liberya Lihtenştayn Litvanya Lüksemburg Macaristan Makedonya Malavi Malta Marshall Adaları Mauritius Meksika Moldova Monako Namibya Niue Norveç
Panama Polonya Portekiz Romanya Rusya Federasyonu Saint Kitts ve Nevis Saint Lucia Saint Vincent Samoa San Marino Seyşeller Sırbistan Slovakya Slovenya Surinam Svaziland Tonga Trinidad ve Tobago Türkiye Ukrayna Venezuela Yeni Zelanda Yunanistan
EK: 2 TASDİK ŞERHİ ( 5 Ekim 1961 Tarihli Lahey Sözleşmesi) ( APOSTILLE ) ( Convention de La Haye du 5 Octobre 1961 ) 1 - Ülke TÜRKİYE LA TURQUIE İşbu resmî belge 2 - tarafından imzalanmıştır. 3 - İmzalayanın sıfatı. dır. 4 -. nin mühür / damgasını taşımaktadır. 5 - da TASDİK 6 -. günü 7 -. tarafından 8 - No ile tasdik edilmiştir. 9 - Mühür / Damga 10 - İmza Cevizli Mahallesi Mustafa Kemal Paşa Caddesi Seyit Gazi Sokak Hukukçular Towers No:66/B Ofis No: 31 34865 Kartal/İstanbul Tel: +90 (216) 510 67 89 Fax: +90 (216) 510 67 90 Web: www.veliogluerbay.av.tr