Bilgisayar Ağları ve Internet

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Bilgisayar Ağları ve Internet"

Transkript

1 Bilgisayar Ağları ve Internet Küçük bir alan içerisindeki veya uzak mesafelerdeki bilgisayarların iletişim hatları aracılığıyla birbirine bağlandığı, dolayısıyla bilgi ve sistem kaynaklarının farklı kullanıcılar tarafından paylaşıldığı, bir yerden başka bir yere veri aktarımının mümkün olduğu iletişim sistemine bilgisayar ağı denir 1. En az iki bilgisayarı birbirine bağlayarak bir ağ oluşturulur. 1980'li yıllarla birlikte, Ethernet ve LAN teknolojisinin gelişmesiyle, kişisel bilgisayarlar ve ofisler bilgisayar ağlarına kavuşmuştur. En bilinen ve en büyük bilgisayar ağı, İnternettir. İlk bilgisayar ağı, İleri Araştırma Projeleri Ajansı'nın Amerikan Savunma Bakanlığı için geliştirdiği İleri Araştırma Projeleri Ajansı Bilgisayar Ağı yani ARPANET (Advanced Research Projects Agency Network)'tir. 1960'li yılların sonlarında Hawaii Üniversitesi ALOHA adını verdiği bir geniş ağ kurdu. Üniversitenin amacı kampüsün değişik noktalarına yayılmış olan bilgisayarları birbirine bağlamaktı. Bu network modelinin günümüze kadar gelen en önemli özelliği CSMA/CD olarak adlandırılan tekniktir. CSMA/CD nin açılmış hali carrier detect, multiple access with collusion detect (taşıyıcı sinyalin algılanması, çoklu erişimce çarpışmanın tespiti). Taşıyıcı sinyalin algılanması -carrier sence- ağ kartının kablodan bilgi transfer etmeden önce belirli bir süre hattı dinlediği anlamına da gelir. Çoklu erişim, aynı kabloya birden fazla bilgisayarın bağlanabileceğini belirtir. Çarpışmanın tespiti ise hattaki verilerin çarpışmasını engellemek için alınmış bir güvenlik önlemidir. Bu eski ağ tasarımı bugünkü ethernetin temelidir. Dr. Robert M. Metcalfe tarafından 1976 yılının haziran ayında National Computer Conferance'da ethernetin doğuşu sırasında çizildi. Ethernetin doğuşundan beri bu diyagramdaki temellere dayanan kullanım süregeldi yılında XEROX firması deneysel amaçlı ilk ethernet kartını üretti ve 1975 yılında ilk ethernet ürününü piyasaya sürdü. Bu ürünün orijinal Şekil 1. Dr. Robert M. Metcalfe'nin Çizimi versiyonu 2.95 Mbps hızında 1km kablo ile 100 den fazla bilgisayarı birbirine bağlamak üzere tasarlanmıştı. XEROX ethernet kartı çok başarılı oldu. Intel, Xerox ve Digital 10 Mbps ethernet konusunda yeni bir standart getirdiler. Oluşturulan bu standart bugün kabul gören IEEE standartı ile büyük benzerlikler göstermektedir. OSI Referans Modeli Bilgisayarlar arası iletişimin başladığı günden itibaren farklı bilgisayar sistemlerinin birbirleri arasındaki iletişim daima en büyük problemlerden birisi olmuş ve bu sorunun üstesinden gelebilmek için uzun yıllar boyunca çeşitli çalışmalar yapılmıştır 'li yılların başında Uluslararası Standartlar Organizasyonu (International Standarts Organization-ISO) bilgisayar sistemlerinin birbirleri ile olan iletişiminde ortak bir yapıya ulaşmak yönünde çabaları sonuca bağlamak için bir çalışma başlatmıştır. Bu çalışmalar sonucunda 1984 yılında Açık Sistem Bağlantıları (Open Systems Interconnection-OSI) 1 2 bid.ankara.edu.tr/yardim/hii/bolum2.html

2 referans modeli ortaya çıkarılmıştır. OSI referans modeli sayesinde değişik bilgisayar firmalarının ürettikleri bilgisayarlar arasındaki iletişimi bir standarda oturtmak ve farklı standartlar arası uyumsuzluk sebebi ile ortaya çıkan iletişim sorununu ortadan kaldırmak hedeflenmiştir. OSI referans modelinde, iki bilgisayar sistemi arasında yapılacak olan iletişim problemini çözmek için 7 katmanlı bir ağ sistemi önerilmiştir. Bir başka deyişle bu temel problem 7 adet küçük probleme parçalanmış ve her bir problem için ayrı ayrı bir çözüm yaratılmaya çalışılmıştır. Bu 7 katmanın en altında yer alan iki katman yazılım ve donanım, üstteki beş katman ise genelde yazılım yolu ile çözülmüştür. OSI modeli, bir bilgisayarda çalışan uygulama programının, iletişim ortamı üzerinden başka bir bilgisayarda çalışan diğer bir uygulama programı ile olan iletişiminin tüm adımlarını tanımlar. En üst katmanda görüntü ya da yazı şeklinde yola çıkan bilgi, alt katmanlara indikçe makine diline dönüşür ve sonuç olarak 1 ve 0 lardan ibaret elektrik sinyalleri halini alır. Şekil 2. OSI referans modeli katmanları ve bir yerel ağ üzerindeki durumu OSI katmanlarının tanımlanan temel görevleri: Katman Görevi 7- Uygulama Kullanıcıya en yakın olan katmandır. Spreadsheet, kelime işlemci, banka terminali programları vb. bu katmanın parçalarıdır. 6-Sunum Bu katmanda gelen paketler bilgi haline dönüştürülür. Bilginin karakter set çevrimi veya değiştirilmesi, şifreleme vs. görevlerini bu katman üstlenir. 5- Oturum İki bilgisayar üzerindeki uygulamaların birbirini farkettiği katmandır. 4- Taşıma 3-Ağ 2-Veri iletim 1- Fiziksel Bağlantı Aygıtları Bu katman gelen bilginin doğruluğunu kontrol eder. Bilginin taşınması sırasında oluşan hataları yakalar ve bunları düzeltmek için çalışır. Bağlantıyı sağlayan ve ulaşılmak istenen bilgisayara giden yolu bulan katmandır. Yönlendirme protokolleri bu katmanda çalışır. Bu katman fiziksel katmana ulaşım stratejisini belirler. Fiziksel adresleme, ağ topolojisi, akış kontrolü vb. bu katmanın görevlerindendir. Köprü cihazları bu katmanda çalışır. Bu katman ağın elektriksel ve mekanik özelliklerini belirler. Modülasyon teknikleri, çalışma voltajı, frekansı vb. bu katmanın temel özelliklerindendir. Tekrarlayıcı (Repeater) Tekrarlayıcılar aşağıdaki şekilden de görüleceği gibi fiziksel katmanda çalışan cihazlardır.

3 Tekrarlayıcının temel görevi bir fiziksel ortamdaki (kablo, fiber-optik, radyo dalgası vb.) sinyali alıp kuvvetlendirip bir diğer fiziksel ortama vermektir. Ağların fiziksel büyüklük sınırlarını daha da genişletmek amacı ile kullanılan bu cihazlar ile kuramsal olarak bir bilgisayar ağı sonsuza kadar genişletilebilir. Ancak çeşitli bilgisayar ağlarındaki tasarım sınırlamaları nedeni ile gerçekte bu genişleme belli sınırlar içinde kalmaktadır. Yandaki çizim tekrarlayıcıların bir ağ üzerinde nasıl kullanıldıklarını göstermektedir. Temelde bir ağın genişletilmesi amacı ile kullanılan tekrarlayıcılar çok kolay kurulmaları, çok az bakım gerektirmeleri ve fiyatlarının ucuz olması sebepleri ile çok popüler cihazlardır. Köprü (Bridge ) Modern, protokol-şeffaf köprüler aşağıdaki şekilde görüldüğü gibi OSI referans modelinin veri iletim (data link) katmanında çalışırlar. Köprü cihazları temelde bağımsız iki ağın (farklı ağ teknolojilerini kullanabilirler. Ethernet ve Token-Ring gibi) birbirine bağlantısı için kullanılırlar. Aşağıdaki şekilde iki Ethernet ve bir Token-Ring ağının birbirlerine köprüler vasıtası ile yapılan bağlantısı gösterilmektedir. Bir köprü bağladığı alt ağlar üstündeki tüm trafiği yürütür. Her paketi okur, paketin nereden geldiğini ve nereye gittiğini görmek için MAC (Media Access Control)-katman kaynağını ve yerleşim (destination) adresini inceler. Bu süzme yeteneği mesajları yayınlamak ya da yerel veri trafiğinin diğer ağ üzerine geçmesini engellemek için etkili bir yol sağlar. Bir köprü, DECnet, TCP/IP, XNS gibi farklı iletişim protokollerini kullanarak, protokol uyumluluğunu göz önüne almadan ağlar arasında fiziksel bağlantı sağlayabilse de, bu uygulamalar arasında işletilebilirliğini garanti etmemektedir. Bu, OSI referans modelinin yüksek katmanlarında işleyen ve farklı işlem ortamları arasında çevrim yapabilen standalone protokol çeviricilerini gerektirmektedir. Köprülü ağlar, protokol çevrimlerinin olmadığı, güvenlik gereksinimlerinin en z olduğu ve gereken tek şeyin basit yönlendirme olduğu durumlarda başarılıdır. Yönlendirici (Router)

4 Yönlendiriciler aşağıdaki şekilde görüldüğü gibi OSI referans modelinin ağ (network) katmanında çalışırlar. Bir köprü sadece paketlerin kaynağını ve gittiği yerin adresini kontrol ederken bir yönlendirici çok daha fazlasını yapar. Bir yönlendirici ağın tüm haritasını tutar ve paketin gittiği yere en iyi yolu belirleyebilmek için tüm yolların durumunu inceler. Yönlendirici farklı fiziksel yapıda olan ve farklı protokolleri çalıştıran yerel ya da geniş alan ağlarının birbirleri ile olan bağlantısında başarı ile kullanılabilir. Bir yönlendirici, OSI referans modelinin ağ katmanında genel olarak tanımlanan protokollerle, yerel bölge ağlarını geniş bölge ağlarına bağlar. Yönlendiriciler paketleri iki istasyon arasındaki en iyi yolu gösteren yönlendirme tablosuna göre ilerleterek ağ üzerindeki yolları en iyi şekilde kullanırlar. Yönlendiriciler kendi yönlendirme tablolarını oluşturduklarından, ağ trafiğindeki değişikliklere hemen ayak uydururlar ve böylelikle veri yükünü dengelerler. Aynı zamanda, yönlendiriciler ağdaki değişiklikleri tespit ederler ve aşırı yüklü ve işlemeyen bağlantıları önlerler. Geçityolları (Gateway) Geçityolları, köprü ve yönlendiricilerin yeteneklerinin de ötesine geçerler. Yandaki şekilden de görülebileceği gibi OSI referans modelinin üst katmanlarında işlerler. Geçityolları sadece farklı noktalardaki ağları bağlamakla kalmaz aynı zamanda bir ağdan taşınan verinin diğer ağlarla uyumlu olmasını da garanti ederler. Bu bir sunumcuda, minibilgisayarda ya da ana bilgisayarda bulunan protokol çevirim yazılımıyla yapılır. Internet protokolleri farklı ağlar arasındaki veri iletimini, geçityollarıyla bağlı altağlardan oluşmuş otonom sistem (Autonomous System, AS) gruplarını birbirine bağlayarak yapar. Yani Internet, her biri merkezi olarak yönetilen ağ ya da altağlar serisi olan AS serisinden oluşmaktadır. Her AS diğer AS'lere bağlantı sağlayan geçityolu sunar. Geçityolları tüm farklı ağları birlikte tutan bir yapıştırıcıdır. Internet protokolleri altağların nasıl birbirine bağlı olduğunu ve bağlantı araçlarının nasıl çalıştığını tanımlar. Hub Hub lar star topoloji ağlarda merkezi bağlantı üniteleridir. Hub kendisine bağlanılan tüm node ların birbirleri ile iletişim kurmasını sağlar. Node; bir network ekipmanı (hub veya switch gibi) ile haberleşebilen, server, printer, fax makinası vb. aygıtlardır. Hub a bağlanılan her ekipmanın kendi güç kaynağı olduğu gibi hub ında kendi güç kaynağı vardır. Hub üzerinde bulunan durum ışıkları ağ

5 durumunu izlememizi ve arıza tespit işlemlerini kolaylaştırır. İkiden fazla hub birbirine bağlanabilir fakat Ethernet standartlarında bazı sınırlar vardır. Hub-Hub bağlantıları yerine switchlerden hub lara gidilebilir, ve bu durum ağ performansını arttırır. 10 Mbps veya 100 Mbps ağlar için hub lar bulunmaktadır. Yıldız topolojiye uygun olarak kendisine bağlanan cihazlar arasında iletişimi sağlarlar. Üzerinde genellikle 5 ila 32 bilgisayarın bağlanabileceği kadar iskele (port) bulunur. Ağ üzerindeki bilgisayarlar UTP türü kablo kullanarak huba bağlanırlar. Kullanılar kabloların uzunluğu 100 metreden fazla olamaz. Birden çok hub birbirine bağlanarak (en fazla üç adet) ağınızı daha da genişletebilirsiniz. Hub ın görevi kendisine ulaşan sinyalleri alıp yine kendisine bağlı olan ağ ekipmanlarına dağıtmaktır. Hub bu işlem sırasında bir tekrarlayıcı görevi görür ve sinyali güçlendirir. Switch Switchler daha kompleks ve daha verimli hub lardır. Büyük bir ağı segmentlere (parçalara) bölerek ağ performansını arttırır. Herhangi bir node tan gelen verinin tüm ağa dağıtılması yerine istenilen node a dağıtılmasını sağlar. Ağ durmunu izler, veriyi gönderip, iletim işleminin yapılıp yapılmadığını test eder. Bu özelliğe store and forward (depola ve ilet) denir. TCP/IP Referans Modeli TCP/IP OSI modelinin de tanımlandığı gibi katmanlardan oluşan bir protokoller kümesidir 3. Ancak OSI modelinde tanımlanan tüm katmanlar birebir TCP/IP katmanlarında bulunmamaktadır. OSI nin sunum ve oturum katmanları burada uygulama katmanında yer almakta, yönlendirme katmanı da diğer alt katmanları kapsamaktadır. TCP/IP de her katman değişik görevlere sahip olup altındaki ve üstündeki katmanlar ile gerekli bilgi alışverişini sağlamakla yükümlüdür. Aşağıdaki şekilde bu katmanlar bir blok şema halinde gösterilmektedir. TCP/IP katmanlarının tam olarak ne olduğu, nasıl çalıştığı konusunda bir fikir sahibi olabilmek için bir örnek üzerinde inceleyelim: TCP/IP nin kullanıldığı en önemli servislerden birisi elektronik postadır (e-posta). Eposta servisi için bir uygulama protokolu belirlenmiştir (SMTP). Bu protokol eposta nın bir bilgisayardan bir başka bilgisayara nasıl iletileceğini belirler. Yani epostayı gönderen ve alan kişinin adreslerinin belirlenmesi, mektup içeriğinin hazırlanması vb. gibi. Ancak e-posta servisi bu mektubun bilgisayarlar arasında nasıl iletileceği ile ilgilenmez, iki bilgisayar arasında bir iletişimin olduğunu varsayarak mektubun yollanması görevini TCP ve IP katmanlarına bırakır. TCP katmanı komutların karşı tarafa ulaştırılmasından sorumludur. Karşı tarafa ne yollandığı ve hatalı yollanan mesajların tekrar yollanmasının kayıtlarını tutarak gerekli kontrolleri yapar. Eğer gönderilecek mesaj bir kerede gönderilemeyecek kadar büyük ise (Örneğin uzunca bir e-posta gönderiliyorsa) TCP onu uygun boydaki segment lere (TCP katmanlarının iletişim için kullandıkları birim bilgi miktarı) böler ve bu segment lerin karşı tarafa doğru sırada, hatasız olarak ulaşmalarını sağlar. Internet üzerindeki tek servis e-posta olmadığı için ve segment lerin karşı tarafa hatasız ulaştırılmasını sağlayan iletişim 3

6 yöntemine tüm diğer servisler de ihtiyaç duyduğu için TCP ayrı bir katman olarak çalışmakta ve tüm diğer servisler onun üzerinde yer almaktadır. Böylece yeni bir takım uygulamalar da daha kolay geliştirilebilmektedir. Üst seviye uygulama protokollerinin TCP katmanını çağırmaları gibi benzer şekilde TCP de IP katmanını çağırmaktadır. Ayrıca bazı servisler TCP katmanına ihtiyaç duymamakta ve bunlar direk olarak IP katmanı ile görüşmektedirler. Böyle belirli görevler için belirli hazır yordamlar oluşturulması ve protokol seviyeleri inşa edilmesi stratejisine katmanlaşma adı verilir. Yukarıda verilen örnekteki e- posta servisi (SMTP), TCP ve IP ayrı katmanlardır ve her katman altındaki diğer katman ile konuşmakta diğer bir deyişle onu çağırmakta ya da onun sunduğu sevisleri kullanmaktadır. En genel haliyle TCP/IP uygulamaları 4 ayrı katman kullanır. Bunlar: Bir uygulama protokolü, mesela e-posta Üst seviye uygulama protokollerinin gereksinim duyduğu TCP gibi bir protokol katmanı IP katmanı. Gönderilen bilginin istenilen adrese yollanmasını sağlar. Belirli bir fiziksel ortamı sağlayan protokol katmanı. Örneğin Ethernet, seri hat, X.25 vb. Internet birbirine geçiş yolları (gateway) ile bağlanmış çok sayıdaki bağımsız bilgisayar ağlarından oluşur ve buna catenet model adı verilir. Kullanıcı bu ağlar üzerinde yer alan herhangi bir bilgisayara ulaşmak isteyebilir. Bu işlem esnasında kullanıcı farkına varmadan bilgiler, düzinelerce ağ üzerinden geçiş yapıp varış yerine ulaşırlar. Bu kadar işlem esnasında kullanıcının bilmesi gereken tek şey ulaşmak istediği noktadaki bilgisayarın Internet adresi dir. Bu adres toplam 32 bit uzunluğunda bir sayıdır. Fakat bu sayı 8 bitlik 4 ayrı ondalık sayı şeklinde kullanılır ( gibi). Bu 8 bitlik gruplara octet ismi de verilir. Bu adres yapısı genelde karşıdaki sistem hakkında bilgi de verir. Mesela ODTÜ için verilmiş bir numaradır. ODTÜ üçüncü octet i kampüs içindeki birimlere dağıtmıştır. Örneğin, bilgisayar merkezinde bulunan bir Ethernet ağda kullanılan bir adrestir. Son octet ise bu Ethernete 254 tane bilgisayar bağlanmasına izin verir (0 ve 255 bilgisayar adreslemesinde kullanılmayan özel amaçlı adresler olduğu için 254 bilgisayar adreslenebilir). IP bağlantısız connectionless ağ teknolojisini kullanmaktadır ve bilgi datagramlar (TCP/IP temel bilgi birim miktarı) dizisi halinde bir noktadan diğerine iletilir. Büyük bir bilgi grubunun (büyük bir dosya veya e-posta gibi) parçaları olan datagram ağ üzerinde tek başına yol alır. Mesela octet lik bir kütük pek çok ağ tarafından bir kere de iletilemeyecek kadar büyük olduğu için protokoller bunu 30 adet 500 octetlik datagramlara böler. Her datagram ağ üzerinden tek tek yollanır ve bunlar karşı tarafta yine octet lik bir kütük olarak birleştirilir. Doğal olarak önce yola çıkan bir datagram kendisinden sonra yola çıkan bir datagramdan sonra karşıya varabilir veya ağ üzerinde oluşan bir hatadan dolayı bazı datagramlar yolda kaybolabilir. Kaybolan veya yanlış sırada ulaşan datagramların sıralanması veya hatalı gelenlerin yeniden alınması hep üst seviye protokollerce yapılır. Bu arada paket ve datagram kavramlarına biraçıklama getirmek yararlı olabilir. TCP/IP ile ilgili kavramlarda datagram daha doğrubir terminolojidir. Zira datagram TCP/IP de iletişim için kullanılan birim bilgi miktarıdır. Paket ise fiziksel ortamdan (Ethernet, X.25 vb.) ortama değişen bir büyüklüktür. Mesela X.25 ortamında datagramlar 128 byte lık paketlere dönüştürülüp fiziksel ortamda böyle taşınırlar ve bu işlemle IP seviyesi hiç ilgilenmez. Dolayısıyla bir IP datagramı X.25 ortamında birden çok paketler halinde taşınmış olur. TCP Katmanı TCP nin ( transmission control protocol-iletişim kontrol protokolü ) temel işlevi, üst katmandan (uygulama katmanı) gelen bilginin segment ler haline dönüştürülmesi, iletişim ortamında kaybolan bilginin tekrar yollanması ve ayrı sıralar halinde gelebilen bilginin doğru sırada sıralanmasıdır. IP ( internet protocol ) ise tek tek datagramların yönlendirilmesinden sorumludur. Bu açıdan bakıldığında TCP katmanının hemen hemen tüm işi üstlendiği görülmekle beraber (küçük ağlar için bu

7 doğrudur) büyük ve karmaşık ağlarda IP katmanı en önemli görevi üstlenmektedir. Bu gibi durumlarda değişik fiziksel katmanlardan geçmek, doğru yolu bulmak çok karmaşık bir iş halini almaktadır. Şu ana kadar sadece Internet adresleri ile bir noktadan diğer noktaya ulaşılması konusundan bahsettik ancak birden fazla kişinin aynı sisteme ulaşmak istemesi durumunda neler olacağı konusuna henüz bir açıklık getirmedik. Doğal olarak bir segment i doğru varış noktasına ulaştırmak tek başına yeterli değildir. TCP bu segment in kime ait olduğunu da bilmek zorundadır. Demultiplexing bu soruna çare bulan yöntemdir. TCP/IP de değişik seviyelerde demultiplexing yapılır. Bu işlem için gerekli bilgi bir seri başlık (header) içinde bulunmaktadır. Başlık, datagram a eklenen basit bir kaç octet den oluşan bir bilgiden ibarettir. Yollanmak istenen mesajı bir mektuba benzetecek olursak başlık o mektubun zarfı ve zarf üzerindeki adres bilgisidir. Her katman kendi zarfını ve adres bilgisini yazıp bir alt katmana iletmekte ve o alt katmanda onu daha büyük bir zarfın içine koyup üzerine adres yazıp diğer katmana iletmektedir. Benzer işlem varış noktasında bu sefer ters sırada takip edilmektedir. IP Katmanı TCP katmanına gelen bilgi segmentlere ayrıldıktan sonra IP katmanına yollanır. IP katmanı, kendisine gelen TCP segment i içinde ne olduğu ile ilgilenmez. Sadece kendisine verilen bu bilgiyi ilgili IP adresine yollamak amacındadır. IP katmanının görevi bu segment için ulaşılmak istenen noktaya gidecek bir yol (route) bulmaktır. Arada geçilecek sistemler ve geçiş yollarının bu paketi doğru yere geçirmesi için kendi başlık bilgisini TCP katmanından gelen segment e ekler. TCP katmanından gelen segment lere IP başlığının eklenmesi ile oluşturulan IP paket birimlerine datagram adı verilir. Fiziksel Katman Fiziksel katman gerçekte Data Link Connection (DLC) ve Fiziksel ortamı içermektedir. Ancak biz burada bu ara katmanları genelleyip tümüne Fiziksel katman adını vereceğiz. Günümüzde pek çok bilgisayar ağının Etherneti temel iletişim ortamı olarak kullanmasından dolayı da Ethernet teknolojisini örnek olarak anlatacağız. Dolayısıyla burada Ethernet ortamının TCP/IP ile olan iletişimini açıklayacağız. Ethernet kendine has bir ağ adresleme yöntemi kullanır. Ethernet teknolojisi tasarlanırken dünya üzerinde herhangi bir yerde kullanılan bir Ethernet kartının tüm diğer kartlardan ayrılmasını sağlayan bir mantık izlenmiştir. Ayrıca, kullanıcının Ethernet adresinin ne olduğunu düşünmemesi için her Ethernet kartı fabrika çıkışında kendisine has bir adresle piyasaya verilmektedir. Her Ethernet kartının kendine has numarası olmasını sağlayan tasarım 48 bitlik fiziksel adres yapısıdır. Ethernet kart üreticisi firmalar merkezi bir otoriteden üretecekleri kartlar için belirli büyüklükte numara blokları alır ve üretimlerinde bu numaraları kullanırlar. Böylece başka bir üreticinin kartı ile bir çakışma meydana gelmez. Ethernet Encapsulation: ARP Bilgisayarınız IP adresine sahip ve siz de ile iletişime geçmek istiyorsunuz. Sizin sisteminizin ilk kontrol edeceği nokta ile aynı ağ üzerinde olup olmadığınızdır. Aynı ağ üzerinde yer alıyorsanız, bu Ethernet üzerinden direk olarak haberleşebileceksiniz anlamına gelir. Ardından adresinin ARP tablosunda olup olmadığı ve Ethernet adresini bilip bilmediği kontrol edilir. Eğer tabloda bu adresler varsa Ethernet başlığına eklenir ve paket yollanır. Fakat tabloda adres yoksa paketi yollamak için bir yol yoktur. Dolayısıyla burada ARP devreye girer. Bir ARP istek paketi ağ üzerine yollanır ve bu paket içinde adresinin Ethernet adresi nedir sorgusu vardır. Ağ üzerindeki tüm sistemler ARP isteğini dinlerler bu isteği cevaplandırması gereken istasyona bu istek ulaştığında cevap ağ üzerine yollanır isteği görür ve bir ARP cevabı ile

8 nin Ethernet adresi 8:0:20:1:56:34 bilgisini istek yapan istasyona yollar. Bu bilgi, alıcı noktada ARP tablosuna işlenir ve daha sonra benzer sorgulama yapılmaksızın iletişim mümkün kılınır. Ağ üzerindeki bazı istasyonlar sürekli ağı dinleyerek ARP sorgularını alıp kendi tablolarını da güncelleyebilirler. TCP Dışındaki Diğer Protokoller: UDP ve ICMP UDP datagramların belirli sıralara konmasının gerekli olmadığı uygulamalarda kullanılmak üzere tasarlanmıştır. TCP de olduğu gibi UDP de de bir başlık vardır. Ağ yazılımı bu UDP başlığını iletilecek bilginin başına koyar. Ardından UDP bu bilgiyi IP katmanına yollar. IP katmanı kendi başlık bilgisini ve protokol numarasını yerleştirir (bu sefer protokol numarası alanına UDP ye ait değer yazılır). Fakat UDP TCP nin yaptıklarının hepsini yapmaz. Bilgi burada datagramlara bölünmez ve yollanan paketlerin kayıdı tutulmaz. UDP nin tek sağladığı port numarasıdır. Böylece pek çok program UDP yi kullanabilir. Daha az bilgi içerdiği için doğal olarak UDP başlığı TCP başlığına göre daha kısadır. Başlık, kaynak ve varış port numaraları ile kontrol toplamını içeren tüm bilgidir. Diğer bir protokol ise ICMP dir ( Internet Control Message Protocol ). ICMP, hata mesajları ve TCP/IP yazılımının bir takım kendi mesaj trafiği amaçları için kullanılır. Mesela bir bilgisayara bağlanmak istediğinizde sisteminiz size host unreachable ICMP mesajı ile geri dönebilir. ICMP ağ hakkında bazı bilgileri toplamak amacı ile de kullanılır. ICMP yapı olarak UDP ye benzer bir protokoldür. ICMP de mesajlarını sadece bir datagram içine koyar. Bununla beraber UDP ye göre daha basit bir yapıdadır. Başlık bilgisinde port numarası bulundurmaz. Bütün ICMP mesajları ağ yazılımının kendisince yorumlanır, ICMP mesajının nereye gideceği ile ilgili bir port numarasına gerek yoktur. ICMP yi kullanan en popüler Internet uygulaması PING komutudur. Bu komut yardımı ile Internet kullanıcıları ulaşmak istedikleri herhangi bir bilgisayarın açık olup olmadığını, hatlardaki sorunları anında test etmek imkanına sahiptirler Internet Adresleri Daha önce de gördüğümüz gibi Internet adresleri 32-bitlik sayılardır ve noktalarla ayrılmış 4 octet (ondalık sayı olarak) olarak gösterilirler. Örnek vermek gerekirse, Internet adresi şeklinde 32-bit olarak gösterilir. Temel problem bu bilgisayar ağı adresinin hem bilgisayar ağını ve hem de belli bir bilgisayarı tek başına gösterebilmesidir. Internet te değişik büyüklükte bilgisayar ağlarının bulunmasından dolayı Internet adres yapısının tüm bu ağların adres sorununu çözmesi gerekmektedir. Tüm bu ihtiyaçları karşılayabilmek amacı ile Internet tasarlanırken 32bitlik adres yapısı seçilmiş ve bilgisayar ağlarının çoğunun küçük ağlar olacağı varsayımı ile yola çıkılmıştır. 32-bit Internet adresleri, 'Ağ Bilgi Merkezi (NIC) Internet Kayıt Kabul' tarafından yönetilmektedir. Yerel yönetilen bir ağ uluslararası platformda daha büyük bir ağa bağlanmadığında adres rastgele olabilir. Fakat bu tip adresler ileride Internet'e bağlanılması durumunda sorun çıkartabileceği için önerilmemektedir. Ağ yöneticisi bir diğer IP-tabanlı sisteme, örneğin NSFNET'e bağlanmak istediğinde tüm yerel adreslerin 'Uluslararası Internet Kayıt Kabul' tarafından belirlenmesi zorunludur. Değişik büyüklükteki ağları adreslemek amacı ile 3 sınıf adres kullanılmaktadır: A Sınıfı adresler: İlk byte 0 'la 126 arasında değişir. İlk byte ağ numarasıdır. Gerisi bilgisayarların adresini belirler. Bu tip adresleme, herbiri 16,777,216 bilgisayardan oluşan 126 ağın adreslenmesine izin verir.

9 B Sınıfı adresler: İlk byte 128 'le 191 arasında değişir. İlk iki byte ağ numarasıdır. Gerisi bilgisayar adresini belirler. Bu tip adresleme, herbiri 65,536 bilgisayardan oluşan 16,384 ağın adreslenmesine izin verir. C Sınıfı adresler: İlk byte 192 ile 223 arasında değişir. İlk üç byte ağ numarasıdır. Gerisi bilgisayarların adresini belirler. Bu tip adresleme, herbiri 254 bilgisayardan oluşan 2,000,000 ağın adreslenmesine izin verir. 127 ile başlayan adresler Internet tarafından özel amaçlarla ( localhost tanımı için) kullanılmaktadır. 223'ün üzerindeki adresler gelecekte kullanılmak üzere D-sınıfı ve E-sınıfı adresler olarak ayrılmış olarak tutulmaktadır. A sınıfı adresler, NSFNET, MILNET gibi büyük ağlarda kullanılır. C sınıfı adresler, genellikle üniversite yerleşkelerinde kurulu yerel ağlarla, ufak devlet kuruluşlarında kullanılır. NIC sadece ağ numaralarını yönetir. Bölgede olması beklenen bilgisayar sayısına göre A, B veya C sınıfı adresleme seçilir. Bir bölgeye ağ numarası verildikten sonra bilgisayarların nasıl adresleneceğini bölge yönetimi belirler. IP adres alanı özellikle son yıllarda artan kullanım talebi sonucunda hızla tükenmeye başlamıştır. Bu nedenle yapılan IP adres taleplerinin gerçekçi olmasının sağlanması için gerekli kontroller yapılmaktadır. Alt Ağlar (Subnet) Subnet ya da alt ağ kavramı, kurumların ellerindeki Internet adres yapısından daha verimli yararlanmaları için geliştirilen bir adresleme yöntemidir. Pek çok büyük organizasyon kendilerine verilen Internet numaralarını alt ağlara bölerek kullanmayı daha uygun bulmaktadırlar. Subnet kavramı aslında 'Bilgisayar numarası' alanındaki bazı bitlerin 'Ağ numarası' olarak kullanılmasından ortaya çıkmıştır. Böylece, elimizdeki bir adres ile tanımlanabilecek bilgisayar sayısı düşürülerek, tanımlanabilecek ağ sayısını yükseltmek mümkün olmaktadır. Özel Adresler Internet adreslemesinde 0 ve 255'in özel bir kullanımı vardır. 0 adresi, Internet üzerinde kendi adresini bilmeyen bilgisayarlar için (Belirli bazı durumlarda bir makinanın kendisinin bilgisayar numarasını bilip hangi ağ üzerinde olduğunu bilmemesi gibi bir durum olabilmektedir) veya bir ağın kendisini tanımlamak için kullanılmaktadır ( gibi). 255 adresi genel duyuru "broadcast" amacı ile kullanılmaktadır. Bir ağ üzerindeki tüm istasyonların duymasını istediğiniz bir mesaj genel duyuru "broadcast" mesajıdır. Duyuru mesajı genelde bir istasyon hangi istasyon ile konuşacağını bilemediği bir durumda kullanılan bir mesajlaşma yöntemidir. Örneğin ulaşmak istediğiniz bir bilgisayarın adı elinizde bulunabilir ama onun IP adresine ihtiyaç duydunuz, bu çevirme işini yapan en yakın "name server" makinasının adresini de bilmiyorsunuz. Böyle bir durumda bu isteğinizi yayın mesajı yolu ile yollayabilirsiniz. Bazı durumlarda birden fazla sisteme bir bilginin gönderilmesi gerekebilir böyle bir

10 durumda her bilgisayara ayrı ayrı mesaj gönderilmesi yerine tek bir yayın mesajı yollanması çok daha kullanışlı bir yoldur. Yayın mesajı yollamak için gidecek olan mesajın IP numarasının bilgisayar adresi alanına 255 verilir. Örneğin ağı üzerinde yer alan bir bilgisayar yayın mesajı yollamak için adresini kullanır. Yayın mesajı yollanması birazda kullanılan ağın fiziksel katmanının özelliklerine bağlıdır. Mesela bir Ethernet ağında yayın mümkün iken noktadan noktaya (point-to-point) hatlarda bu mümkün olmamaktadır. Bilgisayar Ağlarının Yapı Çeşitleri Bilgisayar ağları temel yapı olarak 3 temel özellik gösterirler. Bunlar doğrusal veya BUS yapı (linear veya BUS topology), halka yapı (ring topology) ve yıldız yapı (star topology). Doğrusal (BUS) Yapı Şekil 11.2'de görüldüğü gibi doğrusal yapı da sunucu (server) ve iş istasyonları (workstation) bir hat üzerinde sıralanmışlardır. Bu yapıya 'Bus Topology' de denmektedir. Bütün bilgi alış verişleri bu hat üzerinden olmaktadır. Hat kalitesi ile doğru orantılı olarak sinyal transfer hızı da değişmektedir. Hat da bir arıza olduğu zaman çalışan hattın dışında kalan uçlar çalışamaz duruma düşmektedirler. Bu yapıda olan yerel ağlar ETHERNET yapı olarak tanımlanırlar. Ağı kurabilmek için iş istasyonlarında ETHERNET kartı olmalıdır. Pek çok küçük ve orta büyüklükteki kuruluşlarda kullanılan bir yerel ağ yapısıdır. Kapasite olarak düşük olmakla birlikte yeni teknolojik ürünler ile hızları arttırılmaktadır. En büyük olumsuz yönü iletişim hattında bir arıza olduğu zaman çalışan hattın dışında kalanların çalışamaz olmasıdır. Bunu karşılık maliyeti düşük bir ağ yapısıdır. Halka Yapı Halka yapıda ise sunucu ve diğer bağlantılı cihazlar bir dairenin kenarlarında yer alırlar. Bütün bilgi ve iletiler bu daire üzerinden gider. Halka yapı ağlar maliyet bakımından diğer yerel ağlara göre biraz daha pahalıdır. İletişim hızları kablolama sisteminize bağlıdır. Halka yapının bir üstün yönü iletişim hattında bir arıza olunca kullanıcılara verebileceği bir seçenektir. Yandaki şekildeki 4 numaralı iş istasyonunda bir arıza olunca sinyaller 1 nolu iş istasyonu üzerinden gider ve geri döner. Bu yöntem ile sinyal akışı kesilmemiş olur. Yıldız Yapı Yıldız yapı da ise ağa bağlı tüm çevre birimleri doğrudan sunucu'ya bağlıdır. Bu yapı en eski yerel ağ yapısıdır. Bütün sinyal trasferini merkezi yerdeki sunucu yapar. Sunucuda kendisine bağlı her iş istasyonu için bir ağ kartı olması gerekir.

11 Bilgisayar Ağlarının Sınıflandırılması Yerel Ağlar (LAN) Bir sunucuya belirli bir uzaklıkla bağlanan gerek doğrusal, gerek halka ve gerekse yıldız yapıya sahip, mekan olarak küçük alanı kaplayan ağlara yerel ağlar denir. Bir ilköğretim okulunda bulunan ağ yerel ağdır veya çok katlı bir binada hizmet veren bir şirketin oluşturduğu yapı yerel ağdır veya bir üniversitenin, bir fakültesinin kendi içerisinde kullandığı ağ yerel ağdır. Bu gibi örnekleri çoğaltabiliriz. Yapının nasıl olacağını kuruluşun amaçları ve finansal yapısı belirleyecektir. Yerel ağlar birbirleri ile bağlanabilirler. Geniş Alan Ağları (WAN) Yerel ağlar küçük ölçekli alanlar için oldukça kullanışlıdır. Ama iletişim teknolojisindeki gelişmeler uzaklıkları yakınlaştırdığı için gelişme yerel ağlardan çok daha büyük ve geniş alanları içeren bilgisayar ağlarına doğru olmaktadır. Geniş alan ağları bir ülke içerinde olabildiği gibi ülkeler, kıtalararası bile olabilmektedir. Üstteki şekilde üç ana merkez bulunmaktadır. Bunlar Eskişehir, Ankara ve İstanbul olsun. Burada olduğu gibi şehirleri birbirine bağlayan ağ bir geniş alan ağıdır. Bundan başka Türkiye, Almanya, İtalya ülkelerini birleştiren ağ'da bir geniş alan ağıdır. Metropolitan Ağ (MAN) Metropolitan ağ da aslında bir geniş alan ağıdır. Ama temel bir özelliğinden dolayı geniş alan ağlarından ayrılmaktadır. Şekil 11.6'ya baktığımızda bir geniş alan ağını görmektesiniz. Eskişehir, Ankara ve İstanbul şehirleri bu ağın birer düğüm noktalarıdır. Bu düğüm noktalarına bağlı yapısı birbirinden farklı pek çok ağ bulunabilir. Bu yapıda ağların hepsinin iletişim kabloları aynı ise bu yapı geniş alan ağıdır. Ama yine örnekte görüldüğü gibi sadece Eskişehir, Ankara ve İstanbul arasındaki iletişim hattı çok yüksek kapasiteli bir hat ise bu üç düğüm noktasının oluşturduğu ağ metropolitan ağ'dır. Günümüzde tüm ülkelerin kullandıkları ağlarının içerisindeki bazı ağlar metropolitan ağ yapısında olan geniş alan ağlarıdır. Ülkemiz de ana düğüm noktalarının birbirine çok yüksek kapasiteli hatlarla bağlandığı bir geniş alan ağı yakında gerçekleşecektir. Telefon şirketi TT (Türk Telekom) bu alt yapıyı hazırlamaktadır. Gelişmiş ülkelerde geniş alan ağlarının ana omurgası (backbone) metropolitan ağ olmaktadır. Amerika da bu metropolitan ağ daha hızlandırarak ve genişleterek kullanıcılar arasında çoklu ortam dökümanı gönderilebilir hale getirilmektedir. Kablosuz Yerel Ağ (Wireless Local Area Network) Kablosuz yerel ağ, kablolu iletişime alternatif olarak uygulanabilecek esnek bir iletişim sistemidir. Radyo frekans (RF) teknolojisini kullanarak havadan bilgi alışverişi yapar böylece kablolu bağlantı miktarını azaltır.

12 Kablosuz yerel alan ağı (Wireless Local Area Netowrk), kablolu ağların yerini alan hatta bu ağlara göre daha fazla fonksiyonları bulunan yeni haberleşme şeklidir. Radyo frekans (RF) teknolojisini kullanan WLAN ile veri iletimi/alımı havadan, duvarlar arasından geçerek sınır tanımayan bir iletişim kablosuz olarak sunulmaktadır. Bazı hız kısıtlamaları dışında WLAN iletişimi, geleneksek LAN iletişim teknolojilerinin tüm özelliklerini kapsamakta hatta daha da fazla özellik içerebilmektedir. WLAN konfigrasyonu iki temel şekilde olabilmektedir: Peer to peer (Noktadan noktaya):bu yöntem kablosuz ağ kartlarıyla donatılmış 2 yâda daha fazla PC nin haberleşmesi oluşturulmuştur. Bu yöntem prensip olarak daha hızlı kurulumu sağlayan ve altyapı gereksinimi olmayan en basit yöntemdir. İstemci ve sunucu bilgisayarlarda sadece kablosuz ağ kartlarının takılı olması yeterlidir. Böylece sunucu ve diğer bilgisayarlar arasında ağ iletişimi kablosuz olarak en basitçe bu şekilde olmaktadır. Client/Server (İstemci/Sunucu) modeli: Bu modelde bir ağın alt yapısı mevcuttur. Burada tüm bilgisayarlar erişim noktası (acces point) adlı ürünle mevcut olan kablolu ağa bağlanmıştır. Acces Point adlı cihazlar ile kablosuz ağ ortamı kablolu ağ ortamıyla bağlantısı yapılırken veri iletişimi daha geniş alanlara aktarılır. Bu yapı aşağıda görülmektedir. Çoğu WLAN 2.4 GHz deki bandı kullanarak haberleşmeyi sağlamaktadır. Dünyada tüm ülkeler lisan ihtiyacı olmayan bu haberleşme cihazlarında bu bandı tahsis etmektedirler. Kablosuz yerel ağ yardımıyla kullanıcılar kolayca kaynaklara ulaşabilecek, ağ yöneticileri ise kablo döşemeden ya da yerdeğiştirmeden ağ kurabilecek veya mevcut ağda değişiklik yapabileceklerdir. Kablosuz yerel ağların, geleneksel yerel ağlara karşı üstünlükleri şunlardır: Mobilite: Kablosuz yerel ağlar ağ kullanıcılarına şirketlerinin hangi noktasında olursa olsunlar, hareket halinde dahi gerçek zamanlı bilgi erişimi sağlar. Kurulum Hızı ve Basitliği: Kablosuz yerel ağ sistemleri kurulumu hızlı ve kolaydır, ayrıca duvar ve tavanlardan kablo çekme zorunluluğu da ortadan kaldırır. Kurulum Esnekliği : Kablosuz ağ teknolojisi kablolu ağın erişemeyeceği yerlere ulaşımı sağlar. İleriye Yönelik Maliyet Kazancı: Kablosuz ağ kurabilmek için ilk olarak harcanması gereken miktar kablolu bir ağdan daha fazla olmakla birlikte hayat evresi sarfiyatı çok azdır. Uzun vadeli kazançları, çok yer değiştirme gerektiren dinamik ortamlarda kendini belli eder. Genişletilebilirlik: Yapılar kolaylıkla değiştirilebilir ve az miktarda kullanıcının oluşturacağı peer to peer ağ yapısından, binlerce kullanıcıya geniş bir yelpazeyi kapsar.

Bölüm. Internet: Dayandığı Teknik Temeller

Bölüm. Internet: Dayandığı Teknik Temeller Bölüm Internet: Dayandığı Teknik Temeller 8 Bilgisayar Ağları Temelleri İletişim Ağları Yapısal Modeli Bu bölümde bilgisayar ağlarının birbirleri ile olan iletişimi (internetworking) konusunda bazı temel

Detaylı

2.Bilgisayar Aglari Temelleri

2.Bilgisayar Aglari Temelleri 2.Bilgisayar Aglari Temelleri Iletisim Aglari Yapisal Modeli Bu bolumde bilgisayar aglarinin birbirleri ile olan iletisimi (internetworking) konusunda bazi temel kavramlar hakkinda bilgi verilecektir.

Detaylı

TCP/IP ve Bileşenleri

TCP/IP ve Bileşenleri 12 TCP/IP ve Bileşenleri Şu ana kadar bilgisayar ağı kavramları ve ağ yapısının fiziksel katmanları hakkında genel bir fikir edindik. Bu noktada bilgisayarlar arası iletişimi sağlayan temel protokol katmanlarına

Detaylı

Internetin Yapı Taşları

Internetin Yapı Taşları Internetin Yapı Taşları Ali Erdinç Köroğlu III. Linux ve Özgür Yazılım Şenliği 13 Mayıs 200 Milli Kütüphane - Ankara Internetin Yapı Taşları OSI Katmanı TCP Katmanı IP Katmanı IP Adresleme IP Sınıfları

Detaylı

Ağ Temelleri Semineri. erbil KARAMAN

Ağ Temelleri Semineri. erbil KARAMAN Ağ Temelleri Semineri erbil KARAMAN Gündem 1. 1. İnternet 2. 2. TCP // IP IP 3. 3. Ağ Analizi 4. 4. Ağ Güvenliği internet Yeni Varoluş Habitatı Bilgi Hız Özgürlük Dönüşüm iletişim Alış Veriş İnternet bağlantısı

Detaylı

AĞ SĠSTEMLERĠ. Öğr. Gör. Durmuş KOÇ

AĞ SĠSTEMLERĠ. Öğr. Gör. Durmuş KOÇ AĞ SĠSTEMLERĠ Öğr. Gör. Durmuş KOÇ Ağ Ġletişimi Bilgi ve iletişim, bilgi paylaşımının giderek önem kazandığı dijital dünyanın önemli kavramları arasındadır. Bilginin farklı kaynaklar arasında transferi,

Detaylı

Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında...

Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında... Bilgisayar Ağları Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında... Merkezi yapıya sahip ENIAC (1945) ~167 m² 30 ton IBM 650 (1960) K.G.M Dk.da ~ 74000 işlem 12 yıl kullanılmıştır http://the eniac.com www.kgm.gov.tr

Detaylı

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı. 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı. 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Aktarım katmanında TCP ve olmak üzere iki protokol kullanılır. iletiminde sağlama yapılmadığı

Detaylı

Ağ Temelleri. Murat Ozdemir Ondokuz Mayıs Üniversitesi Bilgi İşlem Daire Başkanı 15 Ocak 2013. Ref: HNet.23

Ağ Temelleri. Murat Ozdemir Ondokuz Mayıs Üniversitesi Bilgi İşlem Daire Başkanı 15 Ocak 2013. Ref: HNet.23 Ağ Temelleri Murat Ozdemir Ondokuz Mayıs Üniversitesi Bilgi İşlem Daire Başkanı 15 Ocak 2013 Ref: HNet.23 Ağ Nedir Ağ, iki yada daha fazla cihazın kablolu veya kablosuz olarak birbirleri ile belirli protokoller

Detaylı

DOD / DEPARMENT OF DEFENCE

DOD / DEPARMENT OF DEFENCE DOD / DEPARMENT OF DEFENCE TCP/IP protokol grubunun referans aldığı DoD modeli 4 ayrı katmandan oluşur. Ağ Arayüz Katmanı İnternet Katmanı Aktarım Katmanı Uygulama Katmanı DoD / Deparment of Defence Ağ

Detaylı

Ağ Donanımları NIC. Modem. Modem. Ağ Cihazları (Aktif Cihazlar) Repeater (Yineleyici) 03.03.2013

Ağ Donanımları NIC. Modem. Modem. Ağ Cihazları (Aktif Cihazlar) Repeater (Yineleyici) 03.03.2013 Ağ Donanımları NIC Kartlar NIC, Modem Ağ Cihazları (Aktif Cihazlar) Repeater,, Access Point (Wireless), Transceiver, Bridge, Switch, Router NIC (Network Interface Card) Ağ Arabirim(arayüz) Kartı Bilgisayarı

Detaylı

YÖNLENDİRİCİLER. Temel Bilgiler. Vize Hazırlık Notları

YÖNLENDİRİCİLER. Temel Bilgiler. Vize Hazırlık Notları YÖNLENDİRİCİLER Temel Bilgiler Vize Hazırlık Notları 1 Yönlendiriciler 1. YÖNLENDİRİCİLER 1.1. WAN Geniş Alan Bilgisayar Ağları (WAN, Wide Area Network) Bir ülke ya da dünya çapında yüzlerce veya binlerce

Detaylı

ÖNDER BİLGİSAYAR KURSU. Sistem ve Ağ Uzmanlığı Eğitimi İçeriği

ÖNDER BİLGİSAYAR KURSU. Sistem ve Ağ Uzmanlığı Eğitimi İçeriği ÖNDER BİLGİSAYAR KURSU Sistem ve Ağ Uzmanlığı Eğitimi İçeriği BÖLÜM 1 KİŞİSEL BİLGİSAYAR DONANIMI 1.1. Kişisel Bilgisayarlar ve Uygulamalar Bilgisayarların Kullanım Şekli ve Yeri Bilgisayar Tipleri (Sunucular,

Detaylı

Uygulama 6. Sunum 5. Oturum 4. Taşıma 3. Ağ 2. Veri iletim 1

Uygulama 6. Sunum 5. Oturum 4. Taşıma 3. Ağ 2. Veri iletim 1 OSI MODELİ OSI Modeli Farklıbilgisayarların ve standartların gelişmesi ile sorunların ortaya çıkması nedeniyle ISO (International Organization for Standardization), OSI(Open Systems Interconnection) modelini

Detaylı

Bilgisayar Ağları. Bilgisayar Ağları. Modelleri. Main-Frame Client/Server

Bilgisayar Ağları. Bilgisayar Ağları. Modelleri. Main-Frame Client/Server Bilgisayar Ağları Ortama dahil olan tüm elektronik birimlerin birbirlerine mesaj alma/gönderme ilkesine göre yapılandırılmış ağlardır. Bilgisayar ağlarında yalnızca bilgisayarlar yoktur. Bilgisayarların

Detaylı

Ağ Nedir? Birden fazla bilgisayarın iletişimini sağlayan printer vb. kaynakları, daha iyi ve ortaklaşa kullanımı sağlayan yapılara denir.

Ağ Nedir? Birden fazla bilgisayarın iletişimini sağlayan printer vb. kaynakları, daha iyi ve ortaklaşa kullanımı sağlayan yapılara denir. TEMEL AĞ TANIMLARI Ağ Nedir? Birden fazla bilgisayarın iletişimini sağlayan printer vb kaynakları, daha iyi ve ortaklaşa kullanımı sağlayan yapılara denir WAN ve LAN Kavramları Bilgisayarlar ve paylaşılan

Detaylı

SDÜ KMYO. Ağ Mimarileri ve Topolojileri

SDÜ KMYO. Ağ Mimarileri ve Topolojileri Ağ Mimarileri ve Topolojileri Bilgisayar Ağ Mimarisi İstemci-Sunucu / Sunucu Temelli (Client- Server, Server based) Türdeş (Peer-to-Peer) Mimari Client/Server ve Peer to Peer Lan daki bütün bilgisayarlar

Detaylı

BİLGİSAYAR AĞI NEDİR?

BİLGİSAYAR AĞI NEDİR? BİLGİSAYAR AĞLARI BİLGİSAYAR AĞI NEDİR? İki veya daha fazla bilgisayarın bir araya gelerek oluşturdukları yapıya bilgisayar ağı denir. Ağa bağlı tüm bilgisayarlar birbirleri ile iletişim kurabilirler,

Detaylı

Öğr. Gör. Serkan AKSU http://www.serkanaksu.net. http://www.serkanaksu.net/ 1

Öğr. Gör. Serkan AKSU http://www.serkanaksu.net. http://www.serkanaksu.net/ 1 Öğr. Gör. Serkan AKSU http://www.serkanaksu.net http://www.serkanaksu.net/ 1 Bu dersin amacı; bilgisayarların birbirleriyle haberleşmesi konusunda genel bir yaklaşım oluşturacak şekilde gerekli bilgileri

Detaylı

AĞ HİZMETLERİ. Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ. Version 4.0

AĞ HİZMETLERİ. Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ. Version 4.0 AĞ HİZMETLERİ Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ Version 4.0 İSTEMCİ SUNUCU İLİŞKİSİ İnsanlar her gün başkalarıyla iletişim kurmak ve rutin görevlerini yerine getirmek için ağ ve İnternet üzerinden sağlanan hizmetleri

Detaylı

Bilgisayar Ağları ve Türleri

Bilgisayar Ağları ve Türleri Bilgisayar Ağları ve Türleri Bilgisayar ağı, birbirlerine bağlı ve birbirleri arasında metin, ses, sabit ve hareketli görüntü aktarımı yapabilen bilgisayarların oluşturduğu yapıdır. Ağlar sadece bilgisayarlardan

Detaylı

TEMEL NETWORK CİHAZLARI

TEMEL NETWORK CİHAZLARI TEMEL NETWORK CİHAZLARI LAN (Local Area Network); yüksek hızlı, düşük hatalı ve küçük coğrafi alan kaplayan (bir uçtan diğer uca beş bin metreye kadar) ağlardır. Yani LAN; bir binadaki ya da küçük bir

Detaylı

7 Uygulama 6. Sunum 5 Oturum Taşıma. 4 Ara katman- Yazılım ve donanım arası 3. Ağ Veri iletim. 2 Ağ Grubu-Donanım 1. Fiziksel. Uygulama Grubu-Yazılım

7 Uygulama 6. Sunum 5 Oturum Taşıma. 4 Ara katman- Yazılım ve donanım arası 3. Ağ Veri iletim. 2 Ağ Grubu-Donanım 1. Fiziksel. Uygulama Grubu-Yazılım OSI Modeli Farklı bilgisayarların i l ve standartların gelişmesi ile sorunların ortaya çıkması nedeniyle ISO (International Organization for Standardization), OSI (Open Systems Interconnection) modelini

Detaylı

Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ.

Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ. Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ. Türkçe (İngilizce) karşılıklar Servis Kalitesi (Quality of Service, QoS) Uçtan-uca (end-to-end) Düğümden-ağa (host-to-network) Bölüm

Detaylı

BÖLÜM 1 GİRİŞ. 1.1 İnternet Nedir?

BÖLÜM 1 GİRİŞ. 1.1 İnternet Nedir? BÖLÜM 1 GİRİŞ 1.1 İnternet Nedir? İki bilgisayarı birbirine bağlarsak, basit bir ağ (network) elde ederiz. Birkaç ağı bir birine bağlarsak bu da WAN(Wide Area Network) adını alır. Dünyanın en büyük WAN

Detaylı

AĞ TEMELLERİ. 3.Hafta Ders Sunusu Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ

AĞ TEMELLERİ. 3.Hafta Ders Sunusu Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ AĞ TEMELLERİ 3.Hafta Ders Sunusu Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ Topoloji Nedir? Bir ağdaki bilgisayarların nasıl yerleşeceğini, nasıl bağlanacağını, veri iletiminin nasıl olacağını belirleyen genel yapıdır. Fiziksel

Detaylı

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 Ders- 12 Bilgisayar Ağları Yrd. Doç. Dr. Burcu Can Buğlalılar Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Katmanları İçerik Bilgisayar ağı nedir? Yerel alan ağları

Detaylı

AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (3) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU

AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (3) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (3) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU Ethernet Protokol, bilgisayarlar arasında kurulan iletişimin nasıl gerçekleşeceğini belirten kurallar

Detaylı

Ayni sistem(host) üzerinde IPC. Ağ(network) aracılığı ile IPC

Ayni sistem(host) üzerinde IPC. Ağ(network) aracılığı ile IPC Ayni sistem(host) üzerinde IPC Prosesler Host P 1 P 2 P 3 IPC mekanizması OS kernel Ağ(network) aracılığı ile IPC Host A Host B Host C P 1 P 2 P 3 Ağ(Network) 1 Temel TCP/IP protokolleri OSI katmanları(layers)

Detaylı

Bilgisayar Programcılığı

Bilgisayar Programcılığı Bilgisayar Programcılığı Uzaktan Eğitim Programı e-bġlg 121 AĞ TEKNOLOJĠLERĠNĠN TEMELLERĠ Öğr. Gör. Bekir Güler E-mail: bguler@fatih.edu.tr Hafta 5: Ağ (Network) katmanı I 4. 1 Giriş 4.2 Sanal devre (virtual

Detaylı

Bölüm 12: UDP ve TCP. 12.1 UDP (User Datagram Protocol)

Bölüm 12: UDP ve TCP. 12.1 UDP (User Datagram Protocol) Bölüm 12: UDP ve TCP Türkçe (İngilizce) karşılıklar Bağlantısız (connectionless) Connection-oriented (bağlantı temelli) Veri dizisi (data stream) Soket (socket) Alındı (acknowledgment) Üç yollu el sıkışma

Detaylı

Şekil 9.1 IP paket yapısı

Şekil 9.1 IP paket yapısı Bölüm 9 : IP PAKET YAPISI ve IP ADRESLEME Türkçe (İngilizce) karşılıklar Satır (word in IP) Tanıtıcı (identification) Parça no (Fragment offset) Yaşam süresi (Time-to-live) Başlık sınaması (Header checksum)

Detaylı

Yaşar Tonta 2005.03.01 - SLAYT 1

Yaşar Tonta 2005.03.01 - SLAYT 1 Bilgi Ağlarına Giriş Yaşar Tonta 2005.03.01 - SLAYT 1 Plan Bilgisayar ağının tanımı Bilgisayar ağlarının sınıflandırılması / Örnekler 2005.03.01 - SLAYT 2 Ağ tanımı (bilgisayar) ağ iki ya da daha fazla

Detaylı

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 GÜZ Yarıyılı. 16-17 EKi. 2012 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 GÜZ Yarıyılı. 16-17 EKi. 2012 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 GÜZ Yarıyılı 16-17 EKi. 2012 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU TCP/IP PROTOKOL GRUBU Protokol belirli bir işi düzenleyen kurallar kümesidir. Ağ protokolleri

Detaylı

Bilgisayar Programcılığı

Bilgisayar Programcılığı Bilgisayar Programcılığı Uzaktan Eğitim Programı e-bġlg 121 AĞ TEKNOLOJĠLERĠNĠN TEMELLERĠ Öğr. Gör. Bekir Güler E-mail: bguler@fatih.edu.tr Hafta 7: Bağlantı (link) katmanı ve Yerel Alan ağı (Local Area

Detaylı

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 2. Ağ Modelleri

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 2. Ağ Modelleri Veri İletişimi Data Communications Suat ÖZDEMİR Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 2. Ağ Modelleri Ağ Modelleri Bir ağ ğ bir noktadan diğer bir noktaya veri ileten donanım ve yazılımların

Detaylı

Bölüm3 Taşıma Katmanı. Transport Layer 3-1

Bölüm3 Taşıma Katmanı. Transport Layer 3-1 Bölüm3 Taşıma Katmanı Transport Layer 3-1 Bölüm 3: Taşıma Katmanı Amaç: Taşıma katmanı servisleri arkasındaki prensipleri anlamak multiplexing/ demultiplexing (çoklama) Güvenilir data transferi Akış kontrolü

Detaylı

Kablosuz Ağlar (WLAN)

Kablosuz Ağlar (WLAN) Kablosuz Ağlar (WLAN) Kablosuz LAN Kablosuz iletişim teknolojisi, en basit tanımıyla, noktadan noktaya veya bir ağ yapısı şeklinde bağlantı sağlayan bir teknolojidir. Bu açıdan bakıldığında kablosuz iletişim

Detaylı

Görsel Programlama DERS 12. Görsel Programlama - Ders12/

Görsel Programlama DERS 12. Görsel Programlama - Ders12/ Görsel Programlama DERS 12 1 Java Ağ İşlemleri (Java Networking) Birbirleri ile ağ araçları ve kabloları ile bağlantılı bilgisayarlar bir ağ sistemi oluştururlar. İnternet, şirketlerin yerel bilgisayar

Detaylı

Bilg-101. Bölüm 6. Bilgisayar Ağları. Ne Öğreneceğiz? Bilgisayar Ağı Nedir?

Bilg-101. Bölüm 6. Bilgisayar Ağları. Ne Öğreneceğiz? Bilgisayar Ağı Nedir? Bilg-101 Bölüm 6 Bilgisayar Ağları 2006 Prentice-Hall, Inc Slide 1 Ne Öğreneceğiz? Bilgisayar Ağı Bilgisayar Ağlarının Avantaj ve Dezavantajları Bilgisayar Ağlarında Protokol ün önemi Ağ Çeşitleri Yerel

Detaylı

Ağ Teknolojileri. Ağ Temelleri. Bir ağ kurmak için

Ağ Teknolojileri. Ağ Temelleri. Bir ağ kurmak için Ağ Teknolojileri Ağ Temelleri Bir ağdan söz edebilmek için en az 2 bilgisayarın birbirlerine uygun bir iletişim ortamıyla bağlanması gerekmektedir. Üst sınır yok! Dünyadaki en büyük bilgisayar ağı İnternet

Detaylı

BİLGİSAYAR AĞLARI Bilgisayar İletişimi Nedir? Veri İşleme Modelleri ve Ağ Gelişimi Merkezi İşleme

BİLGİSAYAR AĞLARI Bilgisayar İletişimi Nedir? Veri İşleme Modelleri ve Ağ Gelişimi Merkezi İşleme BİLGİSAYAR AĞLARI Bilgisayar ağlarının kullanımındaki temel amaç bilgi ve servislerin paylaşımıdır. Bu bölümde bilgisayar ağlarının sınıflandırılması ve kullanım amaçları anlatılmaktadır. Bu bilgi ve servislerin

Detaylı

BİLGİSAYAR 4 MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK BÖLÜMÜ 1. DERS İNTERNET, TCP/IP, İNTERNETTE MESAJ VE BİLGİ AKTARIMI YARD. DOÇ. DR.

BİLGİSAYAR 4 MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK BÖLÜMÜ 1. DERS İNTERNET, TCP/IP, İNTERNETTE MESAJ VE BİLGİ AKTARIMI YARD. DOÇ. DR. BİLGİSAYAR 4 MOLEKÜLER BİYOLOJİ VE GENETİK BÖLÜMÜ 1. DERS İNTERNET, TCP/IP, İNTERNETTE MESAJ VE BİLGİ AKTARIMI YARD. DOÇ. DR. MEHTAP YALÇINKAYA İNTERNET NEDİR? İnternet, birçok bilgisayar sisteminin birbirine

Detaylı

WiFi RS232 Converter Sayfa 1 / 12. WiFi RS232 Converter. Teknik Döküman

WiFi RS232 Converter Sayfa 1 / 12. WiFi RS232 Converter. Teknik Döküman WiFi RS232 Converter Sayfa 1 / 12 WiFi RS232 Converter Teknik Döküman WiFi RS232 Converter Sayfa 2 / 12 1. ÖZELLĐKLER 60.20mm x 40.0mm devre boyutları (5-15)VDC giriş gerilimi Giriş ve çalışma gerilimini

Detaylı

MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ

MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ 192.168.1.0 Networkunda çalışan izleme sistemi PC Eth, TCP/IP Cihaz 1, Cihaz 2, Şekil-1 U 200 Şekil-1 deki örnek konfigürasyonda standart

Detaylı

BĠLGĠSAYAR AĞLARI. 1-Bilgisayar ağı nedir? 2-Ağ türleri 3-Ağ bağlantıları 4-Ġnternet kavramı ve teknolojileri

BĠLGĠSAYAR AĞLARI. 1-Bilgisayar ağı nedir? 2-Ağ türleri 3-Ağ bağlantıları 4-Ġnternet kavramı ve teknolojileri BĠLGĠSAYAR AĞLARI 1-Bilgisayar ağı nedir? 2-Ağ türleri 3-Ağ bağlantıları 4-Ġnternet kavramı ve teknolojileri Ağ Kavramı Bilgisayarların birbirleri ile iletiģimlerini sağlamak, dosya paylaģımlarını aktif

Detaylı

Doç.Dr. Yaşar SARI ESOGÜ Turizm Fakültesi-Eskişehir BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS)

Doç.Dr. Yaşar SARI ESOGÜ Turizm Fakültesi-Eskişehir BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS) BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS) 1 BİLGİSAYAR AĞI Birden çok bilgisayarın birbirine bağlanması ile oluşturulan yapılara bilgisayar ağları denmektedir. Bu bağlantı bakır kablolarla yapılabildiği gibi,

Detaylı

Ders Tanıtım Sunumu 08225 AĞ TEMELLERİ. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı. 02 EKi. 2012 Salı. Öğr. Gör.

Ders Tanıtım Sunumu 08225 AĞ TEMELLERİ. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı. 02 EKi. 2012 Salı. Öğr. Gör. Ders Tanıtım Sunumu 08225 AĞ TEMELLERİ Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı 02 EKi. 2012 Salı Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU Dersin Adı Ders Tanıtım Bilgileri Ağ Temelleri Ders Kodu 08225 Yarıyıl

Detaylı

AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (4) MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ ÇAVDIR MESLEK YÜKSEKOKULU ÖĞR. GÖR. İLHAN UYSAL

AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (4) MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ ÇAVDIR MESLEK YÜKSEKOKULU ÖĞR. GÖR. İLHAN UYSAL AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (4) MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ ÇAVDIR MESLEK YÜKSEKOKULU ÖĞR. GÖR. İLHAN UYSAL Köprü (Bridge) Birbirinden bağımsız ağları birbirine bağlamak için kullanılır. Bağlanacak

Detaylı

BM 402 Bilgisayar Ağları (Computer Networks)

BM 402 Bilgisayar Ağları (Computer Networks) BM 402 Bilgisayar Ağları (Computer Networks) M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Not: Bu dersin sunumları, ders kitabının yazarları James F. Kurose ve Keith W. Ross tarafından

Detaylı

Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Ağları - 1 (BİL 403)

Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Ağları - 1 (BİL 403) Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Ağları - 1 (BİL 403) GENEL DERS BİLGİLERİ Öğretim Elemanı : Yrd.Doç. Dr. Birim BALCI Ofis : MUH 310 Ofis Saatleri : Telefon : 0216 626 10

Detaylı

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir.

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir. 1.1.3. Scada Yazılımından Beklenenler Hızlı ve kolay uygulama tasarımı Dinamik grafik çizim araçları Çizim kütüphaneleri Alarm yönetimi Tarih bilgilerinin toplanması Rapor üretimi 1.1.4. Scada Sistemleri

Detaylı

Bilgisayar Ağları (Computer Networks) Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1

Bilgisayar Ağları (Computer Networks) Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1 Bilgisayar Ağları (Computer Networks) Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1 Bilgisayar Ağlarının Tarihçesi ARPA (Advanced Research Project Agency) isimli organizasyon kanalıyla yapılan, askeri kaynakların

Detaylı

WiFi Relay Sayfa 1 / 11. WiFi Relay. Teknik Döküman

WiFi Relay Sayfa 1 / 11. WiFi Relay. Teknik Döküman WiFi Relay Sayfa 1 / 11 WiFi Relay Teknik Döküman WiFi Relay Sayfa 2 / 11 1. ÖZELLĐKLER 100.0mm x 80.0mm devre boyutları 12/24 VDC giriş gerilimi Giriş ve çalışma gerilimini gösteren LED ler 4 adet, 12/24V,

Detaylı

Serdar SEVİL. TCP/IP Protokolü

Serdar SEVİL. TCP/IP Protokolü Serdar SEVİL TCP/IP Protokolü TCP/IP TCP/IP nin tarihi ARPANET ile başlayan Internetin tarihidir. Adreslerin dağıtımı NIC (Network Information Center) tarafından yapılır. Türkiye de ise bunu ODTÜ-TUBİTAK

Detaylı

BĠLGĠSAYARIN TEMELLERĠ

BĠLGĠSAYARIN TEMELLERĠ BĠLGĠSAYARIN TEMELLERĠ Bölüm-1 Resul DAġ rdas@firat.edu.tr BİLGİSAYARIN TEMELLERİ Bilgisayar Donanımının Temelleri Bilgisayar Yazılımının Temelleri Binary Sayı Sistemleri Network Teknolojilerinin Temelleri

Detaylı

Ağ Topolojisi ve Ağ Yazılımları

Ağ Topolojisi ve Ağ Yazılımları 17/05/06 Ağ Topolojisi ve Ağ Yazılımları ODTÜ BİDB - Ağ Grubu 1 Ağ Topolojisi ve Ağ Yazılımları Koordinatörler Toplantısı 17.05.2006 ODTÜ Bilgi İşlem Daire Başkanlığı İbrahim Çalışır İçindekiler Vlan teknolojisi

Detaylı

08225 AĞ TEMELLERĠ. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı. 01 EKi. 2012 Salı. Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU

08225 AĞ TEMELLERĠ. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı. 01 EKi. 2012 Salı. Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU 08225 AĞ TEMELLERĠ Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı 01 EKi. 2012 Salı Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Bir Ağ Üzerinde Bilgisayar Bir ağ üzerinde veri iletişimde bulunan bilgisayar, içerisinde

Detaylı

Bir ağdaki bilgisayarların nasıl yerleşeceğini, nasıl bağlanacağını, veri iletiminin nasıl olacağını belirleyen genel yapıdır.

Bir ağdaki bilgisayarların nasıl yerleşeceğini, nasıl bağlanacağını, veri iletiminin nasıl olacağını belirleyen genel yapıdır. Ağ Topolojileri Ağ topolojileri Ağ Topolojileri Topoloji nedir? Bir ağdaki bilgisayarların nasıl yerleşeceğini, nasıl bağlanacağını, veri iletiminin nasıl olacağını belirleyen genel yapıdır. Fiziksel topoloji:

Detaylı

BIL411 - BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI

BIL411 - BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI BIL411 - BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI ITS-101A INTERNET EĞİTİM SİSTEMİ TCP/IP ICMP Ping ve Checksum İstanbul Ticaret Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Araş. Gör. Can EYÜPOĞLU ICMP Ping ve Checksum

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI DENEY 1

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI DENEY 1 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI DENEY 1 Yerel Ağlar (LANs) ve Ethernet ÖN BİLGİ Yerel Ağ ve Ethernet Bilgisayar ağları, yerel ve geniş alan ağları olarak

Detaylı

EC-485. Ethernet RS485 Çevirici. İstanbul Yazılım ve Elektronik Teknolojileri

EC-485. Ethernet RS485 Çevirici. İstanbul Yazılım ve Elektronik Teknolojileri EC-485 Ethernet RS485 Çevirici İstanbul Yazılım ve Elektronik Teknolojileri TR+: RS485 TR+ bağlantısı için kullanılır. TR-: RS485 TR- bağlantısı için kullanılır. EC-485, cihazlarınıza veya bilgisayara

Detaylı

ÜNİTE 3 ÜNİTE 2 BİLGİSAYAR AĞLARI BİLGİSAYAR II İÇİNDEKİLER HEDEFLER

ÜNİTE 3 ÜNİTE 2 BİLGİSAYAR AĞLARI BİLGİSAYAR II İÇİNDEKİLER HEDEFLER ÜNİTE 2 BİLGİSAYAR AĞLARI İÇİNDEKİLER Bilgisayar Ağları Ağ Türleri Mimari Açıdan Ağar Büyüklük Açısından Ağlar Topoloji Açısından Ağlar Ağ Cihazları Ara Birimler Kablolar BAYBURT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM

Detaylı

Yeni Nesil Ağ Güvenliği

Yeni Nesil Ağ Güvenliği Yeni Nesil Ağ Güvenliği Ders 6 Mehmet Demirci 1 Bugün Taşıma katmanı güvenliği (TLS, SSL) İnternet katmanı güvenliği (IPSec) Kablosuz bağlantı güvenliği Güvenlik duvarları 2 SSL/TLS SSL ilk olarak Netscape

Detaylı

AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (1) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU

AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (1) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (1) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU Bilgisayar Ağı Nedir? İki ya da daha çok bilgisayarın bir birine bağlanmasına bilgisayar ağı (network)

Detaylı

AĞ HĠZMETLERĠ MODÜLÜ 1. TAŞIMA KATMANI PROTOKOLLERİ

AĞ HĠZMETLERĠ MODÜLÜ 1. TAŞIMA KATMANI PROTOKOLLERİ AĞ HĠZMETLERĠ MODÜLÜ 1. TAŞIMA KATMANI PROTOKOLLERİ 1.1. İstemci - Sunucu İlişkisi Sunucu, ağa bağlı diğer konak bilgisayarlara bilgi veya hizmet sağlayan bir yazılım uygulamasını çalıştıran konak bilgisayarı

Detaylı

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ II

TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ II TEMEL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ II DİKKT! Bu testte 25 soru bulunmaktadır. Cevaplarınızı, cevap kâğıdınızın Temel Bilgi Teknolojileri II testi için ayrılan kısmına işaretleyiniz. 1. Verileri organize eden, işleyen

Detaylı

Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr. Gölhisar Meslek Yüksekokulu

Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr. Gölhisar Meslek Yüksekokulu Öğr.Gör. Gökhan TURAN www.gokhanturan.com.tr Gölhisar Meslek Yüksekokulu İnternet Nedir? Internet, birçok bilgisayar sisteminin birbirine bağlı olduğu, dünya çapında yaygın olan ve sürekli büyüyen bir

Detaylı

DM-501 Tak-Çalıştır GPRS-UART Köprüsü

DM-501 Tak-Çalıştır GPRS-UART Köprüsü DM-501 Tak-Çalıştır GPRS-UART Köprüsü Temel Bilgiler TCP 2 nokta arası bağlantı + veri akışı sağlar Oturum açmaya dayalıdır Arka planda hata kontrolü ve paketin sağlıklı iletim kontrolü (ACK) yürütür TCP

Detaylı

Tarzan: A Peer-to-Peer Anonymizing Network Layer 1 EMRE YESĐRCĐ 2 KONULAR Giriş Anonimlik Nedir? Tasarım ve Hedefler Kural Tanımı Kodlama Sonuç 3 Giriş Tarzan her düğümünde bir karıştırıcı olan bir peer

Detaylı

EC-100. Ethernet RS232/422/485 Çevirici. İstanbul Yazılım ve Elektronik Teknolojileri

EC-100. Ethernet RS232/422/485 Çevirici. İstanbul Yazılım ve Elektronik Teknolojileri EC-100 Ethernet RS232/422/485 Çevirici İstanbul Yazılım ve Elektronik Teknolojileri EC-100, cihazlarınıza veya bilgisayara RS232/422/485 hattından bağlayarak kullanabileceğiniz tak-kullan şeklinde tasarlanmış

Detaylı

BÖLÜM 7. Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji. Doç. Dr. Serkan ADA

BÖLÜM 7. Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji. Doç. Dr. Serkan ADA BÖLÜM 7 Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji Doç. Dr. Serkan ADA Bilgisayar Ağı Nedir? En yalın haliyle ağ, iki veya daha fazla birbirine bağlı bilgisayardan oluşur. Bilgisayar Ağı Nedir?

Detaylı

BİLGİSAYAR AĞLARI. «Uygulama Katmanı»

BİLGİSAYAR AĞLARI. «Uygulama Katmanı» BİLGİSAYAR AĞLARI «Uygulama Katmanı» İÇİNDEKİLER TCP/IP ve OSI Modeli TCP/IP Modeli Neden TCP/IP Modeli TCP/IP Modeli (Protokolü)Katmanları OSI Modeli Neden OSI Modeli OSI Modeli Katmanları OSI ve TCP

Detaylı

YEREL AĞ (LAN) GENİŞ ALAN AĞI (WAN) IP NUMARASI İNTERNET ADRESLERİ (URL) DOMAIN

YEREL AĞ (LAN) GENİŞ ALAN AĞI (WAN) IP NUMARASI İNTERNET ADRESLERİ (URL) DOMAIN YEREL AĞ (LAN) GENİŞ ALAN AĞI (WAN) IP NUMARASI İNTERNET ADRESLERİ (URL) DOMAIN LAN YEREL AĞ WAN GENİŞ ALAN AĞI Birbirine yakın mesafedeki bilgisayarların bir kablo ve ethernet kartı aracılığı ile bağlanmasından

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI DENEY 8. Ağ Adresi Dönüştürme (NAT-Network Address Translation)

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI DENEY 8. Ağ Adresi Dönüştürme (NAT-Network Address Translation) HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR AĞLARI LABORATUVARI DENEY 8 Ağ Adresi Dönüştürme (NAT-Network Address Translation) Bu deneyde, Laboratuvar görünümü, Çizim 8.1 de gösterilen

Detaylı

SERNET ET232CAS x2 RS232 Seri Kanal Sunucu KULLANICI KILAVUZU. Telif Hakkı Uyarısı. >>> Otomasyon Ürünleri www.argenom.com

SERNET ET232CAS x2 RS232 Seri Kanal Sunucu KULLANICI KILAVUZU. Telif Hakkı Uyarısı. >>> Otomasyon Ürünleri www.argenom.com SERNET ET232CAS x2 RS232 Seri Kanal Sunucu KULLANICI KILAVUZU Telif Hakkı Uyarısı Bu doküman Argenom Elektronik tarafından hazırlanmıştır. Tüm hakları saklıdır. SERNET tescilli bir Argenom Elektronik markasıdır.

Detaylı

08225 AĞ TEMELLERİ. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı. 17 Eyl. 2013 Salı. Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU

08225 AĞ TEMELLERİ. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı. 17 Eyl. 2013 Salı. Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU 08225 AĞ TEMELLERİ Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı 17 Eyl. 2013 Salı Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU İlk bilgisayarlar 1960'lı yılların başında kullanılmaya başlanmıştır. Mainframe olarak

Detaylı

Meşrutiyet Caddesi 12/10 06540 Kızılay/ANKARA T: +90 (312) 417 0 254 info@cliguru.com

Meşrutiyet Caddesi 12/10 06540 Kızılay/ANKARA T: +90 (312) 417 0 254 info@cliguru.com ICND1 - Interconnecting Cisco Network Devices-1 1. Basit Ağ oluşturma Ağ Fonksiyonları Ağ Güvenliği Bilgisayardan bilgisayara iletişim modeli TCP/IP's İnternet Katmanı TCP/IP's Taşıma Katmanı Paket İletim

Detaylı

AIRTIES MESH NETWORK KURULUMU:

AIRTIES MESH NETWORK KURULUMU: AIRTIES MESH NETWORK KURULUMU: Eğer AirTies RT-210 veya birden fazla AP-300 e sahipsiniz yeni AP- 300 ünüzü Tekrarlayıcı modunda kullanarak AirTies Mesh Networks oluşturur ve kablosuz kapsama alanınızı

Detaylı

ARP (Address Resolution Protocol) Poisoning -Ağın Korunma Yöntemleri

ARP (Address Resolution Protocol) Poisoning -Ağın Korunma Yöntemleri Mehtap ERDİL Ayşenur ERDİL Alice in Wonderland Man in the Middle ARP (Address Resolution Protocol) Poisoning ARP (Adres Çözümleme Protokolü) Zehirlemesi Sponge Bob ARP (Address Resolution Protocol) Poisoning

Detaylı

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME Akıllı şebekeleri ve akıllı sayaç okumaları hayata geçirebilmek için anahtar nitelikteki enerji değerlerini gerçek zamanlı olarak transfer edilebilecek bir haberleşme

Detaylı

MCR02-AE Ethernet Temassız Kart Okuyucu

MCR02-AE Ethernet Temassız Kart Okuyucu MCR02-AE Ethernet Temassız Kart Okuyucu Teknik Özellikleri Ethernet 10BaseT Dahili TCP/IP Stack TCP/IP Client-Server Bağlantı Özelliği Dahili DNS İstemcisi DHCP veya Statik IP ile çalışabilme UDP, TCP,ARP,ICMP(ping)

Detaylı

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME DAĞITIM ŞİRKETİ Kontrol Odası Yönetimi IP Altyapısı MV Akıllı şebekeleri ve akıllı sayaç okumaları hayata geçirebilmek için anahtar nitelikteki enerji değerlerini gerçek zamanlı olarak transfer edilebilecek

Detaylı

Bilgisayar Ağı Nedir?

Bilgisayar Ağı Nedir? Bilgisayar Ağı Nedir? İki veya daha fazla bilgisayarın bir araya gelerek belirli bir protokol altında iletişimde bulundukları yapıya bilgisayar ağı denir. Protokol, ağ bileşenlerinin birbiri ile nasıl

Detaylı

Üstünlükleri. 1- Lisans gerektirmeyen frekanslarda çalışır.

Üstünlükleri. 1- Lisans gerektirmeyen frekanslarda çalışır. Wi-Fi (İngilizce: Wireless Fidelity, Türkçe: Kablosuz Bağlantı Alanı) kişisel bilgisayar, video oyunu konsolları, dijital ses oynatıcıları ve akıllı telefonlar gibi cihazları kablosuz olarak internete

Detaylı

SERNET ET232CAS x2 RS232 Seri Kanal Sunucu KULLANICI KILAVUZU. Telif Hakkı Uyarısı. >>> Otomasyon Ürünleri www.argenom.com

SERNET ET232CAS x2 RS232 Seri Kanal Sunucu KULLANICI KILAVUZU. Telif Hakkı Uyarısı. >>> Otomasyon Ürünleri www.argenom.com SERNET ET232CAS x2 RS232 Seri Kanal Sunucu KULLANICI KILAVUZU Telif Hakkı Uyarısı Bu doküman Argenom Elektronik tarafından hazırlanmıştır. Tüm hakları saklıdır. SERNET tescilli bir Argenom Elektronik markasıdır.

Detaylı

Simülasyona Dayalı Ağ Temelleri Dersi Eğitimi

Simülasyona Dayalı Ağ Temelleri Dersi Eğitimi Simülasyona Dayalı Ağ Temelleri Dersi Eğitimi HEDEF Bilgisayar Programcılığı bölümünde yürütülen Ağ Temelleri dersi içeriğini incelemek Bilgisayar Ağları öğretiminde Simülasyon/emülasyon kullanımı hakkında

Detaylı

Internet Nedir? Devlet Kurumları. Internet Servis Sağlayıcılar. Lokal Ağ. Eğitim Kurumları. Kişisel Bilgisayar. Dizüstü Bilgisayar.

Internet Nedir? Devlet Kurumları. Internet Servis Sağlayıcılar. Lokal Ağ. Eğitim Kurumları. Kişisel Bilgisayar. Dizüstü Bilgisayar. İnternet Nedir? Internet Nedir? Internet, bilgisayar ağlarını kapsayan uluslararası bir ağdır. Farklı büyüklükteki ve tipteki birbirinden bağımsız binlerce bilgisayar ağından oluşur. Bu ağların her birinde

Detaylı

Bilgisayar Programalamaya Giriş

Bilgisayar Programalamaya Giriş Bilgisayar Programalamaya Giriş Doç. Dr. Melih Gunay Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 18 Eylül 2014 Network - Ağ Birden fazla bilgisayarın bağlandığı ve veri alışverişi yaptığı ortama denir. Ağ ortamlarında

Detaylı

Öğr. Gör. Serkan AKSU http://www.serkanaksu.net

Öğr. Gör. Serkan AKSU http://www.serkanaksu.net Öğr. Gör. Serkan AKSU http://www.serkanaksu.net Bir IP adresi iki kısımdan oluşur. Bu kısımlar prefix (ön ek) ve suffix (son ek olarak) adlandırılır. Bu iki seviyeli hiyerarşi iletilen paketin yönlendirme

Detaylı

Prensipler Çoklu ortam uygulamalarının sınıflandırılması Uygulamaların ihtiyaç duyacağı ağ servislerini belirlemek Uygulamaların gerçek zamanlı

Prensipler Çoklu ortam uygulamalarının sınıflandırılması Uygulamaların ihtiyaç duyacağı ağ servislerini belirlemek Uygulamaların gerçek zamanlı İrfan Köprücü Prensipler Çoklu ortam uygulamalarının sınıflandırılması Uygulamaların ihtiyaç duyacağı ağ servislerini belirlemek Uygulamaların gerçek zamanlı olmasından dolayı ayrılan yüksek önceliklerden

Detaylı

BİLGİSAYAR AĞLARI. Feridun Karakoç Dumlupınar Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü 2015 Kütahya

BİLGİSAYAR AĞLARI. Feridun Karakoç Dumlupınar Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü 2015 Kütahya BİLGİSAYAR AĞLARI Feridun Karakoç Dumlupınar Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü 2015 Kütahya Bilgisayar Ağı Nedir? İki veya daha fazla bilgisayarın bir araya gelerek belirli bir protokol altında iletişimde

Detaylı

BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 7. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK

BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 7. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 7 Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK LAN Tanım LAN " Yerel Alan Ağı" - "Local Area Network" Birden fazla bilgisayarın oluşturmuş olduğu (lokal) en küçük bilgisayar ağlarına LAN adı

Detaylı

1001110.11010011.10010101.00001001 sayısının decimal karşılığı 156.211.149.9 dur.

1001110.11010011.10010101.00001001 sayısının decimal karşılığı 156.211.149.9 dur. ADRESLEME HAKKINDA GENEL BİLGİ Adresleme, paketlerin router lar tarafından yönlendirilmesinde önemli olmaktadır. Adresleme network ve host adresleri verilerek yapılır. Internet Protocol (IP) çokça kullanılan

Detaylı

BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER

BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER Yazılımı ve Genel Özellikleri Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ Kablosuz Ağların Modellemesi ve Analizi 1 OPNET OPNET Modeler, iletişim sistemleri ve

Detaylı

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN Bilgisayar Mühendisliğine Giriş Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN BĠLGĠSAYAR AĞLARI VE ĠNTERNET Bilgisayar Ağı nedir? Ġletişim Protokolleri Bilgisayar Ağlarının Sınıflandırılması Tanımlar Bilgisayar Ağı Nedir?

Detaylı

Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ

Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ BSM 453 KABLOSUZ AĞ TEKNOLOJİLERİ VE UYGULAMALARI Kablosuz Ağ Teknolojileri ve Uygulamaları 1 BSM 453 KABLOSUZ AĞ TEKNOLOJİLERİ VE UYGULAMALARI KABLOSUZ YEREL ALAN AĞ KURULUMLARI Kablosuz Ağ Teknolojileri

Detaylı

Bir bilgisayarı sunucu yapan şey, üzerindeki donanım miktarı, hatta özel bir donanım olup olmaması değil, üzerindeki bir kaynağı paylaştırmasıdır.

Bir bilgisayarı sunucu yapan şey, üzerindeki donanım miktarı, hatta özel bir donanım olup olmaması değil, üzerindeki bir kaynağı paylaştırmasıdır. 1. AĞ SİSTEMİNİN TEMELLERİ Temel olarak ağ (network), bilgisayarları birbirine kablolu veya kablosuz bağlayan sistemdir. Bu bilgisayarlar çok geniş türde kablolama metotları ve değişik amaçlarla birbirine

Detaylı

NETWORK NETWORK TOPOLOJĐLERĐ. Üç çeşit network yapısı vardır. Bunlar star, bus ve ring topolojileridir. Star ve Bus mimari en çok kullanılanlarıdır.

NETWORK NETWORK TOPOLOJĐLERĐ. Üç çeşit network yapısı vardır. Bunlar star, bus ve ring topolojileridir. Star ve Bus mimari en çok kullanılanlarıdır. NETWORK Network nedir? Network birbirine kablolarla bağlanmış server, printer, pc, modem gibi birçok haberleşme ekipmanının en ekonomik ve verimli yoldan kullanılmasıdır. Network insanların bireyselce

Detaylı