Sayı: Sonbahar 12/18

Transkript

1 Sayı: Sonbahar 12/18 Bir usta: Mengü Ertel Minyatürlerle Yurdun Resimleri, Yurdun Ressamları Sporda Kadın Devrimi Kazanım: ın Vahaları Nasuh Mahruki: Kentim İçin, Kendim İçin

2 02 B+ SONBAHAR

3 Cumhuriyet Türkiye dir En yüce varlığımız olan Cumhuriyet Bayramı nın 89. yılı kutlamaları kolay unutulmayacak Resmi kutlamaların kuruluğuna itibar etmeyen halk, Cumhuriyet Bayramı nı alanlarda inanılmaz bir coşku ve katılımla kutladı. Cumhuriyet kutlamalarını engellemeye çalışanların tutarsız siyasal demeçleri de bu anti demokratik uygulamaların tuzu-biberi olarak belleklerimize kazındı. yaşayanları ise, 29 Ekim 2012 akşamı, yaklaşık bin kişinin katılımıyla muhteşem bir kutlama gerçekleştirdi. Değil kaldırımlara, Barbaros Bulvarı na ve Meydanı na sığmayan kalabalıklar yeri göğü Cumhuriyet sevdasıyla inletti. Cumhuriyet in ve Atatürk Devrimleri nin kalesi ın Belediye Başkanı İsmail Ünal ise şunları söyledi; AKUT burada, Kabataş Lisesi burada, Çarşı burada, Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği burada, Atatürkçü Düşünce Derneği burada, Siyasi parti temsilcileri burada, Üniversite öğrencileri burada, Yollarda yürüyüp meydanlara sığmayanlar burada, Çağdaş insanlar burada, Mustafa Kemal in laik temsilcileri burada, Mustafa Kemal in devrimcileri burada, Mustafa Kemal in kurduğu Cumhuriyet e sahip çıkanlar burada, Mustafa Kemal sevdalıları burada, kentlisi burada İşte, İşte İstanbul, İşte yollara sığmayanlar İşte meydanlara sığmayanlar Bizim sloganımızı hep birlikte tekrarlayalım mı? Devrimler için sonuna kadar Çağdaş çizgimiz için sonuna kadar Mustafa Kemal için sonuna kadar Cumhuriyet için sonuna kadar Ben de sizinle sonuna kadar varım B+ SONBAHAR 03

4 Nasuh Mahruki AKUT ile Kentim İçin Kendim İçin BEŞİKTAŞ KENTLİSİ NİN DERGİSİ Sonbahar İMTİYA SA İBİ Belediyesi adına Belediye Başkanı İsmail Ünal Y NETİM YE İ Belediyesi Nisbetiye Mahallesi Aytar Caddesi Başlık Sokak No: , İstanbul YAY N T Dergi/Yaygın YAY N KU ULU Hasan Özgen, Yüksel Türkili, Görkem Kızılkayak P O E Y NETMENİ Hasan Özgen Kapak: Mengü Ertel Başkan ın lılara Mesa ı Cumhuriyet Bayramı Cumhuriyetimizi yüz binlerle kutladık Yaz Kampları Öğrenciler yaz kamplarında buluştular. Kazanım Park Kafeleri Kente kazandırılan vahalar EDİT Görkem Kızılkayak GENEL YAY N Y NETMENİ Cengiz Erdil Albüm Sabine Buchmann Minyatürlerle G SEL Y NETMEN Nadir Mutluer SO UMLU YA İ LE İ M D Ayla Çiringel YA İ LE İ Cengiz Erdil, Ayla Çiringel, Melis Baydur, Nazan Ortaç, Aybüke Sakaoğlu KOO DİNAT Melis Baydur SAY A YAP M Merve Selvi, Engin Ak KATK DA BULUNANLA Etem Çalışkan, Cengiz Kahraman, Kıymet Giray, Nesli Yalçın, Funda Demir, Ferda Çağlayan, Şenol Durmuş, Sabine Buchmann, Levent Özer, Mustafa Taha, Didem Pekün, Yalçın Çiringel, Elif Şengün, Rahim Gökmen Tezer, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Ali Murat Hamarat OTO A LA Alaattin Timur, Erdem Aydın, Burak Kara, Şenol Kaşıkçı, Burak Görgün, Hayri Doğan, Mesut Tufan, Levent Özer, Berkay Tezcan YAP M NDR Tasarım ve Reklamcılık Tic. A.Ş. Nisbetiye Mahallesi, Birlik Sokak Akyıldız Sitesi. C Blok No: 22/6 / İstanbul Tel: BASK Promat Matbaacılık BASK TA İ İ Ekim Cumhuriyet Kazanımları Yurdu gezen ressamlar ve Yurt Sergileri. Spor da Kadın Devrimi Kadın atletlerimizin Olimpiyat başarıları Türkiye yi coşkulandırdı İçimizden biri Kor ve Ateş Yılları ile Tülay German Portre Metin Erksan Türk sinemasının düşünürü B+ SONBAHAR

5 Levent Duvar esimleri 4. Levent in duvarlarındaki hazineler korunacak. rt Sporun ve sanatın coşkusu Semt Muradiye ve Türkali Nüzhetiye Caddesi nin iki kanadındaki komşu mahalleler. Bir Usta Ethem alışkan ın kaleminden Men ü Ertel Grafiker desek de yapıtları resimdir Park Buluşmaları Parkları yine İstanbulluların nefes alma noktaları oldu. aberler ta gerçekleşen etkin liklerden özetler. ehber saat Bu yaz çok sıcak geçti. Güneş ve nem adeta kavurdu. Bu yaz içimiz ayrıca Olimpiyat meşalesiyle ısındı. Kadın atletlerimizin Olimpiyatlar daki başarılarıyla gururlandık. Önlerine çıkarılan engellere rağmen kadınlarımız aldıkları madalyalarla hepimizi duygulandırdı. Bu sayımızda, kadınlarımızın 1936 ya uzanan Olimpiyat serüvenini bulacaksınız. İki milli sporcumuz Esra Gümüş ve Yasemin Horasan da bizler için kadın sporcularımızın başarılarını değerlendirdi. Nasuh Mahruki yle AKUT üzerine gerçekleştirdiğimiz bir söyleşiyi de bu sayımızda bulacaksınız. Belediyesi nin afet bilinci ve eğitimini genç nesillere aktarabilmek için AKUT ile birlikte düzenlediği yaz kampı da sayfalarımızda olacak. Cumhuriyet Kazanımları bölümümüzde ise, yurdu ve yurt insanını resmetmek üzere tüm Türkiye de görevlendirilen ressamlarımızın hikâyesini aktarıyoruz. Cumhuriyet in kurucusu devrimci kadro, kalkınma hamlesini tüm hızla sürdürürken sanatı da ihmal etmiyordu. Kapımızda duyulan savaş seslerine rağmen yılları arasında sanatçılar Anadolu yu resmetmek için yüreklendiriliyor ve harcamaları devlet tarafından karşılanarak farklı kentlerde görevlendiriyorlardı. Yapılan eserler ise Yurt Sergileri başlığı altında sergilenmekteydi. Bu sergilerin serüvenini de sayfalarımızda bulacaksınız. Bu sayımızda ayrıca, Burçak Tarlası türküsüyle yüreğimizde yer edinen, Türkiye nin ilk siyasi mültecilerinden Tülay German ın hayatına yer veriyoruz; Didem Pekün ve Barış Doğrusöz ün Kor ve Ateş Yılları belgeseli üzerinden İstanbul un bazı semtleri kentin büyük uğultusu, 24 saate sığmayan hay huyu içinde kaybolmuş görünse de, sadece mahalle sakinlerine değil, günübirlik ziyaretçilerine de geçmişten kalan o kent ruhunu hissettirebilir. kentinin Muradiye ve Türkali semtleri böyle yerleşimlerdendir. Semtlerin kıyıda köşede kalan bazı tarihi yapılarının öykülerini okuyunca biraz şaşıracaksınız. Hoşça kalın... [email protected] Düzeltme Geçen sayımızın 26. sayfasında sol üst köşede bulunan fotoğraf altı bilgisinde, Vecihi Hürkuş un tayyare mühendisliği eğitimi için Almanya ya gönderilme tarihini 1937 olarak düzeltir, özür dileriz. B+ SONBAHAR 05

6 mh ri et Ba ram Sonuna kadar Cumhuriyet Fotoğraf ERDEM AYDIN, ŞENOL KAŞIKÇI, LEVENT ÖZER Cumhuriyet Bayramı nda Balmumcu da buluşan yüz binler, ellerinde meşalelerle a aktı. kenti için çok özel olan bu günü yazıyla anlatmak yerine bir fotoğraf albümüyle sizlerle paylaşmak istedik. 6 B+ SONBAHAR

7 a aş i imi i i sonuna kadar!

8 Mustafa Kemal için sonuna kadar!

9

10

11 Devrimler için sonuna kadar!

12 mh ri et i i sonuna kadar! 12 B+ SONBAHAR

13 Ben de sizinle sonuna kadar varım!

14 mh ri et ka a m ar Gaziantep Tabakhane Köprüsü - Feyhaman Duran, 1938 Y r ressam ar r resim eri Yazı KIYMET GİRAY Fotoğraf KIYMET GİRAY VE CENGİZ KAHRAMAN ARŞİVLERİ Türkiye Cumhuriyeti ni kuran kadro, 1938 yılından başlayarak ressamlarını yurdun çeşitli kentlerinde görevlendirdi. Ressamlar Anadolu yla, tablolarsa büyük kentlerde yaşayan yurttaşlarla buluştu. 14 B+ SONBAHAR

15 Türkiye Cumhuriyeti nin 1930 lu yılları, tarih, sosyoloji, politika, ekonomi ve sanat dallarında kapsamlı araştırmalarla incelenip bilimsel yayınlar, kitaplar ve makalelerle ele alınması gereken bir dönemdir. Bu dönemde Avrupa, siyasi ve ideolojik kamplaşmaların ortaya çıktığı yılları yaşamakta; Almanya nasyonal sosyalizm, İtalya faşizm, Rusya Stalin döneminin komünizmiyle, İkinci Dünya Savaşı nı hazırlayan yönetim biçimleriyle idare edilmektedir. Birinci Dünya Savaşı ndan mağlubiyetlerle çıkan Türk ulusu ise, savaş sonrasının yenidünya düzeni içinde kazandığı Kurtuluş Savaşı ile bu düzende var olmayı başarmış ve ulusun yönetim biçimi cumhuriyet olarak belirlenmişti ların söylemiyle bu dönemin ülkü sü bilimsel düşünce biçiminin benimsenmesi, toplumsal yaşama yerleşmesi ve bilim dallarında çağdaş medeniyetler düzeyine ulaşılmasıdır. Ülkünün ana fikri hümanizmadır. Üzerinde sistemli olarak çalışılan ve programlar geliştirilen bu düşüncenin temeline eğitim, öğretim ve sanat yerleştirilir. Cumhuriyet henüz ilan edilmeden, 1923 yılının Ocak ayında 1. Ankara Resim Sergisi ile başlayan sanat etkinlikleri, 1926 yılında Bakanlar Kurulu kararıyla Ankara da açılmasına karar verilen Galatasaray Sergileri ile ivme kazanır. Cumhuriyet in 1. yıldönümü kutlamaları çerçevesinde Türk ressamlarının yurt dışına gönderilmelerine yönelik projelere başlatılması da, özellikle Türk resim ve heykel sanatının gelişmesine olanak sağlayan programların planlandığını ve uygulandığını kanıtlar. Genç Türkiye Cumhuriyeti nin 10. yılı kutlamalarıyla ise yeni bir dönem başlar larda Türk sanatına modernizm ve çağdaş sanat kavramlarının yerleşmesi bu program kapsamında ortaya çıkar. Reformlar, üniversiteden sanata kadar uzanan tüm alanlarda 20. yüzyılın bilime dayalı düşünce sistemiyle desteklenmektedir. Bu bağlamda, sanat dallarında da yeni ve büyük organizasyonlar hedeflenir ve uygulamaya konulur yılının 29 Ekim inde Ankara da açılan İnkılâp Sergileri ile başlayan bu program Devlet Resim ve Heykel Sergisi ve Yurdu Gezen Türk Ressamları Sergileri ni de kapsar lu yılların programlarının bu iki büyük etkinliğinin kararları Atatürk tarafından alınır ancak Devlet Resim ve Heykel Sergisi gibi Yurt Sergileri de Mustafa Kemal in ölümünden sonra gerçekleşir ve 1940 lı yılları kapsayan en önemli sanat faaliyetleri olur yılının Temmuz ayı gazeteleri Türk resim sanatı ve ressamlarını yakından ilgilendirecek olan bir sanat programını halka duyurmaktadır Mahmut Cûda Duyurulmakta olan, mühim mevzu ve müspet karar ; Yurt Resimleri ve Sergileri nin amaçlarının, hedeflerinin belirlenmiş, programlanmış olarak yapılmasıdır. 27 Temmuz 1938 tarihli CHP toplantısında Yurt içinde sanat tetkik seyahati tertiplenmesi kararı alınmıştır. Amaç ise; yurdun güzelliklerini yerinde tespit ettirmek ve sanatkârlarımızın memleket mevzuları üzerinde çalışmalarını kolaylaştırmak olarak açıklanmıştır. Katılacak olan sanatçıların seçimi, Devlet Güzel Sanatlar Akademisi ne bırakılır. Süre sonunda, illerde yapılacak olan resimlerin, seçici bir jüri incelemesine toplu olarak katılmasına karar verilir. Sanatçıların yol masraflarının ve zorunlu giderlerinin parti tarafından ödeneceği, üretecekleri yapıtlar için ise Cumhuriyet Halk Partisi Pirisi verileceği açıklanır. CHP Yönetim Kurulu, dün öğleden önce toplanarak bazı kararlar vermiştir. Bu arada memleket sanat hayatını alakadar eden mühim mevzular, müspet kararlara varılmıştır 2. Birinci yurt gezisi kapsamında gezilecek ve resimlenecek olan iller; Antalya, Antep, Bursa, Edirne, Erzurum, İzmir, Konya, Malatya, Rize ve Trabzon olarak belirlenir. 19 Ağustos 1938 tarihli gazeteler; CHP nin güzel kararı Bursa dan - Cevat Hamit Dereli Trabzon dan - Mahmut Cûda, 1938 B+ SONBAHAR 15

16 Anadolu obanları - Cemal Tollu On ressamımız tablolar yapmak üzere yurt içinde dağılıyor başlıklı yazılarla çıkar. Seçimleri akademi tarafından yapılan sanatçıların adları ve gönderildikleri iller de belirtilerek Ulus Gazetesi nden duyurulur Trabzon Lisesi Resim Muallimi Saim Özeren Konya ya, Cibali Orta Mektebi Resim Muallimi Hamit Görele Erzurum a, Güzel Sanatlar Akademisi D Grubu muallimlerinden Bedri Rahmi Eyüboğlu Edirne ye, Güzel Sanatlar Akademisi D Grubu muallimlerinden Cemil Tolo Antalya ya, Güzel Sanatlar Akademisi birliğinden ressam Sami Yetik İzmir e, Güzel Sanatlar Akademisi muallimlerindenhikmet Onat Bursa ya, Feyhaman Duran Antep e, RessamMahmut C da Trabzon a, Güzel Sanatlar Akademisi Müstakil Ressamlar Birliği nden Muallim Ali Avni Çelebi Malatya ya, Güzel Sanatlar Müstakil Ressamlar Birliği nden Zeki Kocamemi Rize ye gidecektir (3). Sanatçıların, memleket güzelliklerini ve enteresan tipleri konu alan yapıtlarının, jüri seçimi sonrasında önce Ankara sonra da İstanbul da sergilenecekleri de duyurulmaktadır. Ressamlara yol masrafları dışında 300 er lira ödenek verileceği ve jürinin seçtiği resimlerin parti tarafından satın alınacağı net olarak açıklanır 4. Ressamlar, mesleklerinin ilk kez hükümet tarafından kabul görmesi ve kendilerine sanat üretimi için olanaklar sağlanması olarak değerlendirdikleri bu etkinliği benimserler ve övgüyle karşılarlar 5. Eylül sonunda bitmesi hedeflenen 1. Yurt Resimleri çalışmaları, Atatürk ün hastalığının ilerlemesi ve ölümü, ardından yeni cumhurbaşkanının belirlenme süreci nedenleriyle ertelenir. 29 Ekim 1938 tarihinde açılması hedeflenen sergi ancak 1939 yılının Şubat ayında karara bağlanır ve ilki, on ressamın on ilden yaptığı 116 resimle, 23 Mart 1939 tarihinde, Ankara Halkevi Sergi Salonu nda açılır 6. Ertesi gün, Cevdet Kerim İncedayı başkanlığında, Nafi Atıf Kansu, Reşat Nuri Güntekin, Burhan Toprak, S.Kemal Yetkin, Refik Epikman ve Malik Aksel den oluşan jüri 43 resmin satın alınmasına karar verir Ali Avni Çelebi Malatya Harici, Kerkes Dağı, Arapkir Civarı, Arapkir İçinden, Şehir İçinden, Arapkir Herzende Civarı. B. Rahmi Tunca Boyu, Arda Boyu, Arda Boyunda Eskideğirmen, Muradiye de Eski Sokak, Saat Kulesi, Gazi Mihal de Minaresiz Cami; Cemal Tollu Şehirden Bir Manzara, Akköprü Ziraat İstasyonu nda Fidanlı Bir Yol, Limanda Fırtına, Antalya Limanı, Alanya Kale İçi, Manavgat Şelalesi; Feyhaman Duran Nalbant Hasan Çavuş, Tabakhane Köprüsü, Antep te Bir Sokak; Hikmet Onat Yeşil Türbe, Çelik Palas, Yeni Kaplıca; Mahmut C da Park, Eski Tabakhanede Bir Sokak; Saim Özeren Beyşehir, Eski Konya da Bir Sokak; Sami Yetik Kapalı Havada Karataş ta Güzel Yalılar, Eşrefpaşa; Zeki Kocamemi İslampaşa Camii, Müftü Cami, Müftü Mahallesinden, Çarşı İçi, Rize den Kompozisyon ve Kavaklardan Taşlıdere resimleri satın alınır 7. Maarif Vekâleti tarafından ise, Ali Çelebi Hezenek Yolu, Şehir Harici; B. Rahmi Kirişhaneden Manzara, Tunca Köprüsü; Cemal Tollu Tophane Bahçesinden Akşam, Antalya da Ağaçlı Bir Köşe; Feyhaman Duran Gaziantep Ömeriye Camii; Hamit Görele Kümbetler, Mescit Camii; Hikmet Onat Irganda Köprüsü; Mahmut C da Kanita, Çarşı Camii; Saim Özeren Alâeddin Camii, Beyşehir Bademli Köyü; Sami Yetik Bir Sokak Bergama; Zeki Kocamemi Çay Ziraati, Küçük Ziraat adlı resimleri satın alır 8. Böylece birinci sergiden hükümet adına 60 resim satın alınmış olur. Satın alınan bu resimler, bakanlık binalarına ve Halkevi ne asılır. Yurdu Gezen Türk Ressamları etkinliğinin ikincisi, Cumhuriyet Bayramı etkinlikleri kapsamına alınır ve hemen aynı yıl içinde gerçekleştirilir. Yapılacak olan resimlerin Kemah - eref Kamil Akdik 16 B+ SONBAHAR

17 Yurdu Gezen Türk Ressamları ve Devlet Resim Heykel Sergileri... İlki vatanın kentlerini, kasabalarını, köylerini ve yaşayan insanlarını konu alan bir resimli yurt tanıtma programı; ikincisi Türk ressam ve heykeltıraşlarının ilerlemesine olanak tanıyan ve topluma tanıtılmasına önayak olan iki büyük etkinlik... Basın yayın ve toplum Cumhuriyet sergilerini gezmekte; resimleri yapılan illerin halkı kendi kentlerini, kasabalarını, köylerini ve yerel giysili halk kahramanlarını, kent sokaklarında akıp giden yaşamın izlerini görmek için başkent Ankara ya koşmakta ve sergi salonlarını doldurmaktadır. Belirlenen hedefe ulaşılmıştır. Ressamların gittikleri kentlerin meydanları, sokakları, evleri ve kahveleri resimlere yansımaya başlar ve bu resimleri yapmak için kaldıkları kentlerde kurdukları dostluklar da sergilere ziyaret olarak geri döner. Sanat-toplum-sanat eseri bağı sıkı ilişkilerle perçinlenmiş olur. Sanat eserlerinin satın alınması için hazırlanan yasalar ve yapılan teşviklerle bu sergilerde önce devlet kurumları sonra bankalar ve ardından da özel teşebbüs ve şahıslar koleksiyon yapma kazanımları elde ederler. Erciş - Tur ut aim 29 Ekim 1939 da Ankara da açılacak büyük resim sergisinde sergilenmelerine karar verilir 9. Aynı yıl Başbakan Dr. Refik Saydam ın açılış konuşmasıyla ve Maarif Vekili Hasan Ali Yücel in katılımıyla, Birinci Devlet Resim Sergisi ile aynı gün ve aynı mekânda fakat farklı bölümlerde açılmış olur. II. Yurt Sergisi kapsamında Abidin Dino Balıkesir e, Ali Karsan Bolu ya, Ayetullah Sümer Afyon a, Cevat Dereli Sinop a, Malik Aksel Sivas a, Refik Epikman Hatay a, Sabiha Bozcalı Zonguldak a, Seyfi Toray Diyarbakır a, Turgut Zaim Kayseri ye, Zeki Faik İzer Eskişehir e gönderilir. Bu sanatçıların yaptığı 101 resim, kent görünümleri, yerel yaşam, yerel giysiler ve önemlisi hükümet programı çerçevesinde gelişen sanayileşmeyi konu olarak seçer. II. Yurt Sergisi resimleri, CHP ve Maarif Vekâleti jürisi tarafından elemeye alınır. Sonuçta; Cevat Dereli birinci, Refik Epikman ikinci, Malik Aksel üçüncülüğe değimli bulunur. Yurt gezilerine katılan sanatçılara bu sergi ile birlikte derecelendirme uyarlanırken bu derecelere göre de nakit ödül verilmeye başlanır yılının ağustos ayında III. Yurt Gezisi ne gönderilen Arif Kaptan Kastamonu, Eşref Üren Yozgat, Elif Naci Samsun, Melahat Ekinci Aydın, Nurettin Ergüven Isparta, Nurullah Berk Amasya, Saip Tuna Maraş, Şeref Akdik İçel den olmak üzere toplam 87 resimle dönerler. Yapılan resim sayısı yurt gezilerinin resim üretimine ne denli hız kazandırdığını kanıtlar. III. Yurt Gezisi Sergisi 29 Ekim 1940 tarihinde, II. Devlet Resim ve Heykel Sergisi ile birarada Ankara Sergievi nde açılır. Bir ay sonra, Sergievi salonunda, İstanbul Mebusu Salah Cimcoz, Gire- Peyzaj - Malik Aksel B+ SONBAHAR 17

18 sun Mebusu Nafi Kansu, Çoruh Mebusu Ali Rıza Eren, Maarif Vekâleti Talim ve Terbiye Azası Enver Ziya Karal, Güzel Sanatlar Umum Müdürü S. Kemal Yetkin, Matbuat Umum Müdürlüğü Turizm Müdürü Vedat Nedim Tör, Ressam Turgut Zaim ve Cevat Dereli den oluşan jüri toplanır ve gizli oyla seçim yapar. Sonuçta Halil Dikmen birinci, Arif Kaptan ikinci, Edip H. Köseoğlu üçüncü seçilir 11. Bu sergi sırasında Parti Genel Sekreterliği 3 sene içinde geziye katılan sanatçıların kendi yaptıkları krokileri ve özgeçmişleri ve resimleri ile düzenlenecek olan bir katalogun hazırlandığını duyurur yılında IV.Yurt Resimleri gezisi kapsamında görevlendirilen; Ahmet Hakkı Anlı Kütahya dan, Ali R.Beyazıt Elazığ dan, Refia Erden Ordu dan, Fahri Arkunlar Çoruh tan, Kemal Zeren Van dan, M. Selim Turan Muğla dan 12, Nusret Karaca Urfa dan (13), Sadık Göktuna Tokat tan, Sami Lim Kars tan, Salih Urallı Manisa dan yaptıkları 102 resimle dönerler. Fakat bu yıl Yurt Sergileri, Cumhuriyet bayramı kutlamaları programından çıkartılır. 31 Ekim 1941 de açılan Devlet Resim ve Heykel Sergisi nin yanında Yurdu Gezen Türk Ressamları Sergisi yoktur ve bu tarihten başlayarak da hiç olmayacaktır. Nedeni, iki sergi arasında var olduğu sayılan rekabet olarak gösterilse de, Cumhuriyet in kutlama yıldönümlerinden Anadolu kent gezilerinin yansımaları çıkartılmış ve kutlama etkinlikleri zayıflatılmış olur. IV. Yurt Gezileri Sergisi, Halkevleri nin kuruluşunun onuncu yıldönümü kutlamaları kapsamına taşınarak ve eklemlenerek 22 Şubat 1942 tarihinde açılır 14. Yurt Sergileri nin en görkemli gösterimi bu kapsam içinde gerçekleşir; yalnızca 1941 çalışmaları değil, dört yıl boyunca yapılan resimler toplu halde sergilenir. Ankara Halkevi salonları, etkinliğe katılmış olan 40 ressamı 393 resmi ile tanıtır. Düzenlenen büyük etkinlik, basının dikkati- eref Kamil Akdik Erzurum dan Kümbetler - Hamit Görele 18 B+ SONBAHAR

19 nin tekrar Yurt Sergileri üzerinde yoğunlaşmasına neden olur. Etkinliğin ve ressamların övgü dolu eleştirilerle tanıtımlarının yapılmasının yanında, yazarların eleştirilerinde -gerçekçi ve doğru yaklaşımlarla- yergiler de bulunmaktadır. Bu sergilere gösterilen büyük ilginin, halkın resimlerde kendilerini ve anılarını bulmalarından kaynaklandığı söylenir. Ressamların atölyenin sıcak ve rahat ortamında, natürmort ve görünüm resimleri yerine; Karabük işçileriyle birlikte ateş karşısında resim yapmaları, kent ve kasabalarda gezmelerinin anlamlı olduğu savlanır. Sanatçıların çalışma gücü ve isteği içinde oldukları ve meslekleri ile ilgili olan işlere koştukları belirtilir. Resim ve özellikle karikatürlerde izlenen yabancı etkilerin terk edilmesinin bu yolla gerçekleşeceği görüşüne, halk resmi yaratmak, benliğimize dönmek gibi savlar hedef gösterilecek ve bu yolla evrenselleşme yerine yerelleşme görüşleri filizlenmeye başlayacaktır 15. Bu övgülerin yanında, ressamların çalışma sürelerinin yetersizliği nedeniyle yaptıkları resimlerin de yetersiz oldukları eleştirilmeye başlanır. Kısa çalışma süreleri içinde yapılan resimlerde, etüt nitelikleri taşıyanlarla, gerçek resimlerin birbirlerine karışmaya başladığı vurgulanır. Ressamların iyi resim yerine, çok resim yapmayı yeğlemelerinin yanlış olduğu belirtilir Eğer maksat yalnız mahalli kıyafetleri, abideleri bir müzeci gözüyle tespit etmek olsaydı bu iş için ressam değil, fotoğrafçı göndermek daha doğru olurdu 16. Ahmet Muhip Dranas Güzel Sanatlar Dergisi ndeki uzun yazısında sanatçıları, katıldıkları yılları ve şehirleri belirler ve tek tek olumlu ve olumsuz yönleriyle eleştirir Sanatına bir yenilik katıp katmadığı kendisince bilinecektir; boyayı palette karıştırıp ezmeye bile üşeniyor, tabiatı ihmal ediyor; az hislidir; güneş ışıklarına fazla yer verilmiş; yeni buluşlar göstermez; birbirinin kopyası denecek kadar birbirlerine benzerler; daha fazla alın teri ve hislilik isterdi; baştan savma yapılmış mecmua resimlerini düşündürmektedirler; boyalarla tutulmuş notlar gibidir; minyatür dünyasından bir türlü ayrılmazlar; son zamanlarda resimlerine perspektifi ve derinliği koydu; fakat o yassılık bir türlü gitmiyor; en güzel peyzajının bir tanesinin ortasına koyduğu mavi leke; tabloya kazara mavi mürekkep dökülmüş hissini veriyor; kırık dökük gibi duran desen bu eserlere düşünülmüş ihmalin zarifliğini verir; ne dereceye kadar kendisini gayeye ulaştırdığını Allah bilir; hassasiyeti tek cepheli midir diye bir tereddüdün mevsimi henüz gelmemiştir; iptidai bir atmosfer denemesidir; özenti hissi vermesine rağmen; ince çizgiler onları biraz tezyini kılar; maksatsız bir karanlık içindedir; bu eserler ona şahsiyet verecek kudrete erişememiştir. Yeni Gelin - Nusret Karaca anlıurfa Ressamlar bu telaş dolu çalışmaya iş bulma sevinci içinde katlanırlar. Kendi deyişleriyle Bu geziler ressamlarımızın senenin yalnız birkaç ayını olsun tam bir ressam gibi yaşamalarına imkân verecektir 17. Buna karşın, o günün zor koşullarında buldukları işi kaybetmeme heyecanı içinde ödünler veren sanatçılar, acı eleştirilerle, gerçeklerle yüz yüze getirilirler. Bu cesur eleştiriler, yol gösterici ve toplumu aydınlatan açıklamalarıyla, günümüzün salt övgülere yer veren eleştirilerine yol gösterecek bir doğruluk belgesi olarak dikkatle incelenmelidir. Bu sert ve doğru eleştiriler V. Yurt Resimleri Sergisi nin gündemini hazırlar. Beşinci sergi sanatsal bir güvenceye alınacak ve bu sergiye daha önce ödül alan sanatçıların katılmaları tasarlanacaktır. Bu aşamada sanatçıların çalışmaları da yeni bir sisteme bağlanır. Geziye katılan ressamlar, en az on etüt ve boyu iki metreden fazla ve bir buçuk metreden az olmayacak kompozisyonlar üretmek zorundadırlar. Gezilere katılan ressamların etütlerini geliştirmeleri için yapacakları atölye çalışmaları için Ankara, İstanbul ve İzmir halkevleri atölyeleri hazırlanır. Yurt ezileri kapsamında resim üretilmiş ve halkla buluşturulmuştu Serginin açılışı sırasında yayınlanacak katalog için, sanatçılar kendi çizgileri olan desenlerini ve özgeçmişlerini yapıtları ile birlikte bırakacaklardır. Refik Epikman, Malik Aksel, Cevat Dereli, Eşref Üren, Turgut Zaim, Ali Çelebi ve Cemal Tollu nun desenleri, bu haberle birlikte Ülkü dergisinde de yayınlanır. Refik Epikman bu bilgileri belirttiği yazısına şu ilginç açıklama ile devam eder Konuyu seçmekte ressam serbesttir. Ancak hangi cereyana mensup olursa olsun, sanatçının vereceği eserler, çalıştığı çevrenin özelliklerini belirten yerli ve öz motiflerimizle zenginleştirilecektir (18). Bu açıklama ressamların çok da özgür olmadıklarını belgeler. Memleket resimleri düşüncesi ile belirlenen istek; yerellik, geleneksel kaynakların yinelenmesi ve partinin yurt içinde gerçekleştirdiği gelişme programlarının vurgulanması ereğini taşır. Bu kez, sık sık yetersizliği vurgulanan çalışma süresi de uzatılacaktır. Ressamlar 1942 yılında gittikleri gezilerde üç ay çalışma şansını yakalayacaktır 19. B+ SONBAHAR 19

20 essamlar Türkiye çapında varlıklarını ilk kez Yurt Ser ileri yle duyurdular İbrahim allı Sami Yetik eyhaman Duran evket Dağ ikmet Onat Kuşağı esim eyhaman Duran 1942 Yurt Resimleri gezisine 12 ressam gönderilmesi ve serginin Mayıs 1943 de açılması düşünülür 20. Sonuçta bu geziye 14 ressam katılır ve 166 resimle dönerler. Abit Elder Muş; Ali Avni Çelebi, Avni Arbaş, Bedri Rahmi Eyüboğlu, Cemal Tollu, Cevat Dereli, Hamit Görel, İbrahim Çallı İstanbul dan, İlhami Demirci, Malik Aksel Denizli; Refik Epikman, Şefik Bursalı Kocaeli; Turgut Zaim Kırşehir den yaptığı resimlerle 1943 sergisine katılırlar 21. Sanatçı sayısı ile birlikte resim sayısı da artar. 6 yıl içinde 63 ile 63 ressam gönderilmesi tasarlanan etkinlik bu ereğe, 1943 Eylül ayında açılan sergide ulaşır 22. Aynı yıl, VI. Yurt Resimleri gezisine gönderilen Arif Kaptan Çanakkale, Cemal Bingöl, Halil Dikmen Erzurum, Hulusi Mercan, Mahmut C da Bitlis, Melehat Ekinci Bilecik, Nurullah Berk Tekirdağ, Saim Özeren Hakkari, Saip Tuna Kırklareli, Şeref Akdik Erzincan resimleri ile dönerler yılında bir katalog ile sanatçılar ve resimleri, Cumhuriyet Halk Partisi Resim Sergisi adı altında toplu bir sergide bir araya getirilir. Bu 6 yıllık çalışmaların genel değerlendirmesi olarak önem kazanır. Eylül ayında 675 resim Ankara Sergievi salonlarında sergilenir. Sergiden seçilen resimlerin, Ekim ayında, Manisa ve Konya halkevlerinde sergilenmeleri, Ankara ve İstanbul dışında açılan büyük sergilere örnek olması nedeniyle, çok önemlidir yılında çok partili sisteme geçiş hazırlıkları politik yarışı gündeme getirmesi nedeniyle bu etkinlik ilgi alanından çıkar, illerin resimlenerek belgelenmeleri yeni bir alanda ele alınır. 1 Ekim 1945 tarihli Ülkü Dergisi bu yeni uygulamanın sonucunu duyurur. Bu uygulamayla, mimarlar kentlerin tarihi dokusunu inceleyen projeleriyle yarışacaktır. Mimarlık Sergisi adlı bu etkinlik, 15 Eylül 1945 tarihinde, Ankara Sergievi salonlarında yapılan törenle sergilenmeye açılır Mimarlarımızın yurdun tarihini ve milli özelliklerini, sanat değerlerini açıkça belirten bu sergisi takdirle karşılanmış açıklamasını birinci seçilen çalışmayı tanıtan şu satırlar izler Sergide Anadolu Türk Mimarlığının en eski eserlerinin önemli bir kısmını bağrında saklayan Erzurum şehrinin anıtları gösterilmektedir. 37 parça eserde Erzurum şehri, büyük tarihi anıtları ve eserleri gösterilir 24. Yurt Sergileri nin amacı olan kent tanıtımları yeni bir boyut kazanırken resim çalışmaları ne olmuştur? Yeni sorular ve bakış açıları burada gündeme gelir. Sabancı Koleksiyonu resimleri arasında tarafımızdan belgelenen 1945 tarihli Konya resmi, bu yıl içinde yurt gezilerinin yapıldığını kanıtlamakta ve Ferruh Başağa nın bu gezilere katıldığını göstermektedir. Ancak ne yazık ki o yılların basınında bu konuya ayrılan yazılara rastlanmaz. Büyük umutlarla başlanan ve yedi yıl gibi uzun bir zaman dilimi içinde birçok resmin üretimine önayak olan bu etkinlik sessizce biraz da ihmal edilerek son bulur. Bu arada etkinlik, parti adına eleştiriler alır ve bu eleştirilerde ressamlara baskıcı tutumda bulunulduğu söylenir. Birinci Dünya Savaşı ndan sonra kurulan totaliter ve tek partili devletlerde olduğu gibi, bizde de devlet, sanat ve fikir hayatına müdahale ederek, her çeşit kültür çalışmasını kendi sabit ve dar görüşlü prensipleriyle hemahenk olarak yürütmek istemiştir. Halk Partisi, Anadolu ya gönderdiği ressamlara verdiği direktiflerle memleketi gerçekler ile değil, iyi taraflar ile görmelerini 20 B+ SONBAHAR

21 emrettiğinden bu ısmarlama resimlerle resim sanatı fonksiyonunu ifa etmekten uzak bırakılmıştır. Parti himayesine girmeyen müstakil ressamların çalışma imkanları her bakımdan tahdit edilip sergi açmaları güçleştirildiği, anlayışsız tenkitçilere bu ileri eserleri kötüleyici yazılar yazdırdığı için halk hizmetinde realist bir resim çığırının açılması gecikmiştir 25. Bir partinin belli komutlarla ressamlara görev vermesi elbette ki demokratik değildir; ancak bu etkinliklerin ressamların varlıklarını kabul ettirme şanslarının çok zayıf olduğu yıllarda yakaladıkları büyük bir şans olduğu yadsınamaz. Sanatçı olarak ressamlar Türkiye çapında varlıklarını ilk kez bu etkinlikler çerçevesinde yaygınlaştırır. İl il gezen sanatçılar devlet adına gönderilmiş olmanın ayrıcalığı ile gittikleri illerde dikkati çekerler ve kabul görürler. Bu arada kendi ülkelerinin gerçekleri ile yüz yüze gelirler. Bu etkinlik ressamlara, ressamca yaşama şansı verdiği için önemlidir. Folklor araştırmaları, yurt türküleri, yurt hikâyeleri ve gezi notları gibi yurt resimleri de ülkenin kentleri içinde sanat etkinliklerinin yoğun bir şekilde yaşanmasını sağlar yılı etkinlikleri kapsamı içinde; Sinekli Bakkal romanının birinci ve Yaban romanının ikinci seçilmesi de bu çalışmaların sonucudur. Hakkâri den Edirne ye uzanan topraklar üzerinde ressamlar, araştırmacılar ve yazarlar, halkla iç içe, köy köy kendi ülkelerini rahatça gezip dolaşarak çalışmışlardır. Bu güzel işbirliği ve uyum, sanatı etkin kılar. Günümüzde ise bu konuda bir başka gerçekle yüz yüze gelmekteyiz. Bu resimler nerededir? Yapıldıkları kentlerin doğal ve tarihi dokuları gibi bu resimler de kaybolmuş ya da dağılmıştır. Halkevlerinin kapatılması ile kayıtları kaybolan koleksiyon ne olmuştur? Bu makale, konu hakkında yeni tartışmalar açılmasına ve somut sonuçlara ulaşılmasına hizmet etmelidir. B+ Kaynakça 1 Kıymet Giray, Yurdu Gezen Türk Ressamları Yurt Sergileri, Türkiye de Sanat, Mayıs-Ağustos, Sayı 19, s.38-46; Kıymet Giray, Yurdu Gezen Türk Ressamları Yurt Sergileri, Türkiye de Sanat Mart Nisan 1995, Sayı 18, s Kıymet Giray, Yurdu Gezen Türk Ressamları Yurt Sergileri, Türkiye de Sanat, Mayıs-Ağustos, Sayı 19, s.38-46; Kıymet Giray, Yurdu Gezen Türk Ressamları Yurt Sergileri, Türkiye de Sanat Mart Nisan 1995, Sayı 18, s Anonim, CHP nin Güzel Kararı Ulus 19 Ağustos l938; harf hataları yazının özgünlüğüne dokunulmamak için aynen bırakılmıştır., 4 Anonim, CHP nin Güzel Kararı, Ulus, 19 Ağustos Anonim, Ressamların CHP sine Teşekkürleri, Ulus 14 10, İkinci teşrin Kasım, Anonim, Ankara Halkevindeki Resim Sergisi, Ülkü, Cilt 13, Sayı 75, 1939, s Anonim, CHP 43 Parça Tablo Satın Alacak, Ulus, 25 Mart Refik Epikman, Yurdu Gezen Türk Ressamları, Güzel Sanatlar I. İlkteşrin Ekim. 1939, s Refik Epikman, Cumhuriyet Halk Partisi nin Türk Ressamları Arasında Tertip Ettiği Yurt Gezisi, Ülkü, Eylül, l939, Cilt. XIV. Sayı 79, s.73-79, 2. Yurt Sergisi, Ankara Sergievi Salonları nda. 10 Refik Epikman, Cumhuriyet Halk Partisi nin Tertip Ettiği II. Yurt Gezisi. Güzel Sanatlar. 11 Anonim, CHP Genel Sekreterliğinin Güzel Sanatlara Yaptığı Büyük Hizmet, Ulus, 28 Kasım l Kıymet Giray, Türk Resim ve Heykel Sanatının Paris Elçisi Selim Turan T.İş Bankası Kültür ve Sanat, Sayı 20 Aralık 1993, s Kıymet Giray, Kaybolan Resimler Unutulan Görünümler ve İsimlerle Şanlıurfa, Kültür ve Sanat, Sayı 14, Haziran 1992, s Anonim, CHP Resim Sergisi, Ülkü, Cilt 2. Sayı 12. l Nisan 1942, s.9; Eşref Üren, Bir Sanat Hesaplaşması, Ülkü, Sayı 35, 1942, s M.A, Memleket Resimleri, Ülkü. 1 Nisan 1942, sayı 13, s Nusret Suman, Resim Sergisi Dolayısıyla, Ülkü, Cilt 2, 1 Nisan 1942, Sayı 13, s Nusret Suman, Resim Sergisi Dolayısıyla, Ülkü, 1942, Sayı 35, s Refik Epikman, C.H.Partisi nin Yurt İçi Ressamlar Gezisi, Ülkü, Cilt 3, Sayı 35, 1943, s Malik Aksel. 20 Yıllık Sanat Hareketleri, Ülkü, Sayı 51, 1943, s Eşref Üren,1942, s Cumhuriyet Halk Partisi Resim Sergisi Kataloğu, Arif Kaptan, Yirmi Yılda Resim, Ulus, 30 Ekim l Anonim, C.H.Partisi nin Manisa ve Konya Halkevlerinde açtığı Seyyar Yurt Sergisi. Ülkü, Sayı 97, Cilt 9, s Anonim, Ülkü, Sayı 97, Cilt 9, s S.Hakkı Esatoğlu, C.H.P ve Kültür Hayatı, Fikir ve Sanat, Sayı 4, Haziran1950, s.1, Burada sözü edilen müstakiller, yurt gezilerine katılmak istemeyen ressamlardır. Grup olarak bilinen Müstakiller değildir. Onlar sergi kapsamında yer almışlar ve bu etkinlik için övgü dolu yazılar bile yazmışlardır. İlk eçen treni seyreden köylüler - Bedri ahmi Eyüboğlu B+ SONBAHAR 21

22 Spor r a ka devrimi Yazı MUSTAFA TAHA Söyleşiler B Fotoğraf CENGİZ KAHRAMAN, GENÇLİK VE SPOR BAKANLI I ARŞİVİ Bir yanda kocaları tarafından dövülen, öldürülen kadınlarımız, diğer yandan olimpiyatlara damga vuran kadınlarımız. Spordaki kadın devriminden çıkarmamız gereken dersler var. Türkiye gibi kadınların devamlı şiddet gördüğü, hakkını talep ettiği için dayak yediği, haklarını büyük ölçüde elde edemediği bir ülkede, önce Olimpiyat ta erkek sporcudan daha fazla sayıda kadın sporcuyla temsil edildik. Sadece temsil edilmedik, judodan atletizme, basketboldan voleybola kadın sporcularımız ve takımlarımız göğsümüzü kabartan başarılar elde ettiler. Biz onlara gereken desteği, gereken ilgiyi zamanında göstermesek de Kadın sporcularımızın Olimpiyat yolculuğu Berlin 1936 ya kadar dayanıyor. Tarihin en siyasi Yaz Oyunları nda, eskrimde mücadele eden Suat Aşani ve Halet Çambel ilk kadın sporcularımızdı. İlk madalya kazanan kadın sporcumuzu görmek için Barcelona 1992 yi beklemek gerekiyordu. Judoda 48 kiloda mücadele eden Hülya Şenyurt bronz madalyayı boynuna takarak spor tarihimize geçiyordu. Podyumun en üst basamağına çıkan ilk kadın sporcumuz ise Atina 2004 te halterde 48 kiloda şampiyon olan Nurcan Taylan dı. 22 B+ SONBAHAR

23 Her geçen Olimpiyat oyunlarında kadın sporcularımız, performanslarının üstüne eklemeye devam ediyor, Pekin de elde ettiğimiz sekiz madalyadan dördü onlardan geliyordu. Kadın sporcularımızın başarıları Londra 2012 de de devam etti. Önce katılımcı sayısı olarak, ardından da sportif başarı açısından... Olimpiyat ın belkemiği atletizm, Türkiye nin çok sayıda podyum gördüğü bir spor dalı değildi. İkinci Dünya Savaşı ndan sonra ulusları tekrar biraraya getiren 1948 Londra Yaz Oyunları nda Ruhi Sarıalp ın üç adım atlamada kazandığı bronz, masal gibi anlatılmıştı. Münih te düzenlenen 2003 Avrupa Atletizm Şampiyonası nda Süreyya Ayhan ın elde ettiği şampiyonluğun ardından bir rüzgâr yakalanacağına inansak da atlamak istediğimiz eşiğin kıyısından dönüyor gibiydik. Pistteki fırtına 2008 Pekin Yaz Oyunları nda Elvan Abeylegesse nin on bin de kazandığı gümüşü, bir hafta sonra beş bin de yine ikincilikle süslemesi; 2010 Avrupa Atletizm Şampiyonası nda elde edilen başarılar umut vericiydi. Elvan on bin metrede altın madalya alırken, beş bin metrede iki Türk atlet duble yapıyordu. 100 metre engellide Nevin Yanıt ın elde ettiği Avrupa şampiyonluğu ise bu başarıyı taçlandırıyordu. Olimpiyatlarda kazandığımız madalyanın ü kadın sporcularımıza ait Peki bu sefer başarıların devamı gelecek miydi? Bu sorunun cevabı için 2012 yi beklememiz gerekiyordu. Önce mart ayında İstanbul daki Dünya Salon Atletizm Şampiyonası nda Aslı Çakır Alptekin 1500 metrede mükemmel bir performans gösterip bronz madalyayı boynuna takıyordu, ki şampiyona için yapılan salona kadar ülkemiz sınırları içerisinde dünya standartlarında bir atletizm salonu bulunmuyordu, yani atletlerimiz rakipleriyle ya aynı koşullarda hazırlanamıyordu ya da hazırlanmak için yurt dışına gitmek zorunda kalıyordu. Haziran ayıyla birlikte atletizme dair beklentilerimiz artıyordu. Helsinki de düzenlenen Avrupa Atletizm Şampiyonası nda Nevin Yanıt üst üste ikinci kez Avrupa şampiyonu oluyor; kadınlar 1500 metrede ise iki Türk atlet birden ilk iki sırada yer alıyordu. Aslı Çakır Alptekin ve Gamze Bulut a sevinirken, onların bunu 40 gün sonra Londra da bir kere daha tekrarlayabileceklerini hayal bile edemiyorduk. Olimpiyat ta ise hiçbirimizin beklemediğini gerçekleştirdi bu üç kadın. Nevin finalde koşarken, yarışı dördüncü sırada bitiren Birleşik Amerikalı Lolo Jones ile aynı dereceyi yaparak beşinci oldu. Aslı Çakır Alptekin ile Gamze Bulut ise altın ve gümüş dublesi yaparken sadece biz değil, dünyanın geri kalanı da şaşırıyordu. Şaşırmamak imkânsızdı gerçekten de. Bireysel sporlar ve sporcular yerine takım sporlarına sponsor olmaya daha önem veren şirketlerin olduğu, atletlerimizin uluslararası organizasyonlara katılma şansını çok fazla bulamadığı ülkemizden aynı yarışta hem Olimpiyat şampiyonu hem de Olimpiyat ikincisi çıkarmanın mucizesine imza atmıştık. Peki, aynı yıl içerisinde hem Dünya, hem Avrupa şampiyonalarında hem de Olimpiyat ta podyuma çıkmış bir sporcunun ne yapmasını beklersiniz? Bu başarıların ardından yeni sponsorlarla anlaşmalar imzalamasını, Elmas Ligi gibi uluslararası organizasyonlarda koşmasını, daha iyi koşullarda antrenman yapmasını değil mi? Halbuki Aslı bambaşka bir karedeydi; yeni öğretim yılı açılırken öğrencileriyle birlikte beden eğitimi öğretmeni olduğu okulun bahçesinde poz vermişti. Halbuki elde edilen bu başarı, bir futbol kulübü tarafından kazanılsaydı el üstünde tutulur, günlerce kendilerini yüceltirdik Yıkıntılar arasından tarih yazmaya Jimnastikte yarışan Göksu Üçtaş, aslında bu ülkede birçok şeyin mümkün olabileceğini anlatıyordu. Bu toprakların Olimpiyat a ilk yolladığı sporcu olan Aleko Mulos tan tam 104 yıl sonra aynı branşta ikinci bir isim, Yaz Oyunları nın yolunu tutuyordu. Avrupa ampiyonu Süreyya Ayhan Gaziantep te komşularının kızının jimnastik kursuna gittiğini gören Üçtaş ın annesi, kendi çocuğunu da salona götürüyor; Göksu nun yeteneğini fark eden antrenör Yalçın Titiz in ısrarı, Türkiye nin bir asır sonra bir başka olimpik branşta sporcu çıkarmasına sebep oluyordu. Bolu da daha iyi bir eğitim merkezine gönderilen kızlarını, sonradan ailesi takip etmişti. Memur olan babasının tayini çıkmış ancak 1999 daki deprem felaketi on binleri olduğu gibi Üçtaşları da derinden etkilemişti. Aile uzun süre çadırda kalırken, Göksu antrenmanlarına sokaklarda, parklarda yıkıntılar arasında devam etmek zorunda kalmıştı. Hiçbir şekilde vazgeçmeyen sporcu, ulusal şampiyonalardaki başarılarını, uluslararası alana taşıyordu. Akdeniz Oyunları ndaki ikinciliği, başka dereceler kovalıyordu. Seçmelerde 23. olarak Olimpiyat vizesi alan jimnastikçi hazırlıklarını sürdürürken denge aletinden düşüyor, kırık bilekle yoluna devam ediyordu. Bileği Londra da sadece bir branşta yarışmasına izin verse de o denge aletinin üstüne çıktığında tarihi yeniden yazmıştı. B+ SONBAHAR 23

24 Sabrın sonu selamet Son Yaz Oyunları nın en fazla ilgi çeken konularından biri de voleybol ve basketbol kadın takımlarının Londra seferleriydi. Evet, belki de birçokları onları Olimpiyat sayesinde keşfetse de aslında on yıllık bir planlama meyvelerini vermişti Avrupa Şampiyonası na evsahipliği yapan Türkiye, finale kadar yükselmiş, finalde ise Polonya ya 3-0 yenilmişti. O turnuva, aslında Londra daki başarının tohumlarının atıldığı organizasyondu. O takımda görev yapanlardan Gülden Kayalar, Neslihan Darnel ve Esra Gümüş, Olimpiyat ın yolunu tutmuştu e kadar, en son 1995 te bir Avrupa Şampiyonası nda mücadele eden Türkiye, o tarihten sonra ise iki yılda bir düzenlenen bu organizasyonda yer almaya başladı. Her ne kadar 2003 ile 2011 yılları arasında kalan üç turnuvada da yarı finale kalamasak da oyuncuların elde ettikleri tecrübenin meyvelerini geçen yıl İtalya ve Sırbistan da düzenlenen Avrupa Şampiyonası nda aldık. O turnuvada, çeyrek finalde Rusya gibi dünyanın en güçlü ülkelerinden birini set vermeden yenmek, üçüncülük maçında da setlerde 2-1 yenikken, geriden gelip İtalya yı 3-2 mağlup ederek Avrupa üçüncüsü olmak kadın voleybolumuzun geldiği noktayı göstermesi açısından önemli örnekleri oluşturuyor. Geçen yıl eylül ayında Avrupa Şampiyonası nda başlayan ivme, bu yaz Dünya Grand Pri inde de devam etti. Farklı bir formatta dünyanın dört bir yanında oynanan bu organizasyonda, önce final grubuna kalan Türkiye, Olimpiyat finalini oynayan Birleşik Devletler ve Brezilya nın ardından üçüncü sırada yer aldı. kadınlar voleybolunda en üst düzeyde. Bunu anlamak için 2007 yılına gitmek gerekli. O Yıl Meksika da düzenlenen Dünya Yıldız Kızlar Voleybol Turnuvası nda mücadele eden Türkiye, finale kadar yükselmeyi başarmış; Çin e 3-1 yenilerek dünya ikinciliğiyle yetinmişti. O jenerasyon dünya şampiyonu olamasa da dört yıl sonra mutlu bir son bizi bekliyordu de önce Avrupa şampiyonluğu elde edilirken, bu sefer ülkemizde düzenlenen Dünya Yıldız Kızlar Voleybol Turnuvası nda mücadele edip, finalde de dört yıl önce olduğu gibi Çin ile karşılaştık ve sahadan 3-0 lık galibiyetle, yani dünya şampiyonu olarak ayrıldık. Kadın voleybolcularımızın başarısında üstyapı ve altyapının yanı sıra kulüplerin de etkisinden bahsetmemek olmaz. Son 20 yılda Türk takımları, Avrupa kupalarında neredeyse her sene final ya da yarı final oynuyor. Kadın voleybolundaki elişme sadece üstyapıda değil altyapıda da kendini österiyor Kadın voleybolundaki gelişme sadece üstyapıda değil altyapıda da kendi gösteriyor. Ağustos ayı içerisinde Genç Kız Voleybol Milli Takımı, Ankara da düzenlenen Avrupa Şampiyonası nda finalde Sırbistan ı set vermeden yenerek şampiyon oldu. Yıldızlar seviyesinde de Türkiye, 24 B+ SONBAHAR

25 Bununla birlikte kulüp ve müessese takımlarının ayırdıkları bütçelerin her geçen sene büyümesiyle dünyanın önde gelen, üst düzey voleybolcularını da Türkiye de izlemeye başladık. Bu voleybolcularla birlikte oynamak da çıtayı yükseltmiş oldu. Bu arada erkek voleybol milli takımının katıldığı son üç Avrupa Şampiyonası nda aldığı en iyi derecenin 11. lik olması da kadın voleybolcuların elde ettiği başarının önemini daha iyi anlamamızı sağlıyor. Londra 2012 nin en başarılı performanslarından bir diğeri de kadın basketbol milli takımımızdan geldi. Grubunda oynadığı maçlarda sadece üst üste beşinci kez Olimpiyatı alan Amerika Birleşik Devletleri ne yenilen kadın basketbolcularımız, çeyrek finalde de Rusya ya son topta kaybettiler. Bu, onların başarısını anlamlandırmak açısından önemliydi. Olimpiyat gibi sporun en üst seviyesi olarak kabul edilen bir turnuvada yenildiğiniz takımlar son Dünya, Olimpiyat ve Avrupa şampiyonu. Ki daha önce mücadele ettiğiniz en üst düzey turnuva ise Avrupa Şampiyonası. Milli takımlar düzeyinde kadın basketbolunun son beş yıldaki atılımı oldukça önemli yılından beri üst üste katılarak elde edilen Avrupa Şampiyonası tecrübesi, 2011 de elde edilen kıta ikinciliğinin zeminini oluşturdu. Daha önce değil yarı final, çeyrek finalden ötesini görmeyen milli takım, finalde Rusya ya yenilirken bile beklentilerimizi aşmış, çok büyük bir işe imza atmıştı. Londra 2012 de kadın basketbolcularımızın gösterdiği performansı görünce, iki yıl sonra Türkiye de düzenlenecek olan Dünya Basketbol Şampiyonası nda daha önemli işlere imza atacağımızdan şüphe duymuyoruz. B Londra Olimpiyatları metre birincisi Aslı akır Alptekin ve ikincisi Gamze Bulut metre en elli koşuda Avrupa ampiyonu Olimpiyat beşincisi Nevin Yanıt Kırık bileğiyle Londra da imnastik dalında ülkemizi temsil eden Göksu çtaş B+ SONBAHAR 25

26 Bir s ta sra m ş Genç Milli Takım hakkında ne düşünüyorsunuz Onlar da Avrupa şampiyonu oldular Onlar zaten çok iyi bir grup, takımdan önce bir grup olmayı başardılar. Yıldızlar da Avrupa ve Dünya şampiyonu oldular. Şimdi de Gençler de Avrupa şampiyonu oldular. Seneye bu jenerasyon Dünya Şampiyonası nda oynayacak. Orada da bence madalya alacak bu takım; şampiyonluk da gelebilir Çok yetenekli, istekli ve çalışkan bir grup. Aralarından mutlaka 4-5 kişi elit sporcu olacak. Bizim aramıza gelecekler. Bir sonraki olimpiyatlarda onları da izlersiniz. yıldır Ulus ta yaşayan Voleybol Kadınlar Milli Takım Kaptanı Esra Gümüş le Belediyesi nin yeni hizmete açtığı Kültür Cafe de buluştuk Voleybol hayatını kadın sporcuların olimpiyatlardaki başarısını konuştuk Esra Gümüş nerede doğdu spora nasıl başladı 1982 yılında Ankara da doğdum. Son 12 senedir İstanbul dayım, 8 senedir de Ulus ta oturuyorum. Voleybola Vakıfbank Spor Kulübü nde 13 yaşında başladım. Çok sevdim voleybolu. Antrenörüm de yetenekli buldu ki oradaki elemelerden geçtim. Ondan sonra başlayış o başlayış Küçük takım, yıldız takım, genç takım derken bir baktım ki A takıma çıkmışım. Aslında, ailem Lise 1 i bitirdiğimde voleybolu bırakmamı istemişti. Bütün arkadaşlarım üniversite için kursa giderken ben hep antrenmanlara gidiyordum. Annemler de Artık yeter, biraz voleybolu yavaşlat, okula ağırlık ver dedi. Sonra şans eseri, o yaz genç milli takıma çağrıldığımı öğrendim. Annem Tamam artık, sporda önün açık, ne istiyorsan onu yap dedi. Sporu bıraksaydınız üniversitede tercihiniz ne olacaktı Mühendisliğe yönelecektim büyük ihtimalle. Milli takıma seçilmem bir dönüm noktası oldu yılında genç yaşım bittiğinde tam bir A takım oyuncusu olacaktım. Yeşilyurt Spor Kulübü ne transfer oldum. Ve İstanbul maceram başladı. İlk defa İstanbul a gelmiştim. Dört sene orada oynadım te Avrupa Şampiyonası oynadık. Bu şampiyonada gerçekten çok iyi performans gösterdim, takım olarak da çok iyiydik, Avrupa ikincisi olduk. Filenin Sultanları orada çıktı. O yıldan sonra voleybola ilgi de artmaya başladı. Bir sene sonra da Eczacıbaşı na transfer oldum. Bu sezon 9. sezonum olacak ve 7 senedir de kaptanım. Voleybol ve basketbol kadın takımlarının erkek takımlarına öre özle örülebilir yükselişini neye bağlıyorsunuz Kadınlar daha duygusal, bir şeyi kafalarına koydukları zaman ve bir hedefe kilitlendikten sonra gerçekten çok iyi işler yapıyor. Biz olimpiyat öncesinde kimin ne sakatlığı var, ne ağrısı sızısı var, dinlemedik; hiçbir şey düşünmedik. Sadece kafamıza koyduk, biz oraya gideceğiz, dedik. Aramızda ufak bir huzursuzluk bile çıksa herkes alttan alıyordu. Bence bu kadınların bir özelliği. Duygusallık bize itici bir güç oluyor. Bunun dezavantajları da olmuyor mu? Saha içinde bazen inişlerimiz çıkışlarımız oluyor. Yüreğimizi koyup oynuyoruz. Bazen Türk insanı mantığıyla değil yüreğini ortaya koyarak başarılı oluyor. Federasyonumuz da yatırım yapıyor, Brezilyalı veya İtalyan antrenörler getiriyorlar. Gençler bu hocalarla çok erken yaşta çalışma fırsatı yakaladıkları için başarılı oluyorlar. Biz Olimpiyatlara giderken açıkçası önceki performansımıza göre kendimize çok şans veriyorduk. Olimpiyat elemelerini geçtikten sonra, tüm Türkiye nin gözü üstümüzdeydi, herkes madalya umuduyla gönderdi bizi Olimpiyatlara. İlk defa katılmıştık Oradaki ortamda ilk defa bulunuyor olmak bizim konsantrasyonumuzu çok etkiledi elbette ki. Bir kez daha gitsek çok daha başarılı olacağımızı düşünüyorum. Son olarak da oturduğunuz mahalleyi soralım Ulus ta yaşamaktan mutlu musunuz Ben İstanbul da ilk Yeşilyurt a geldim. Orada bir aile ortamımız vardı. Eczacıbaşı na transfer olduğumda ise Ulus ta kulübün evi vardı. Yeşilyurt taki mahalle havasını burada yine yakaladım. Evden çıkıyorsunuz esnaf sizi tanıyor, mahalle muhtarı sizi tanıyor. Bu çok hoşuma gitti. Ulaşım olarak da her yere yakın. İstanbul da olduğum sürece burada yaşarım diye düşünüyorum. Belediye başkanımız da bizi unutmadı. Evden çıkıyorum, muhtarlığın olduğu ışıklarda, tam karşıda yazı asılmış Olimpiyatlar da Esra Gümüş e başarılar. Hakikaten insan mutlu oluyor. Olimpiyatları ördükten sonra kariyeriniz hakkında şunu da yapmak istiyorum dediniz mi Beş sene önce yurt dışını düşünüyordum. Ama Türkiye de o kadar farklı yatırımlar oldu ki, voleybolun NBA i diye tabir edeceğim İtalya ligi şu an bizim ligden daha zayıf. Oyuncular bizim ülkemizi tercih ediyor. Genelde Türkiye ve Azerbaycan da bir hareketlilik var, bir de Rusya da 26 B+ SONBAHAR

27 Bir eri Yasemi rasa geçtiğimiz sene Avrupa Basketbol Şampiyonası nda aldığımız madalya, ardından Olimpiyatlar a katılma hakkı kazanmamız ve daha sonra ilk kez katıldığımız Londra 2012 Olimpiyatları nda grup maçlarında çok başarılı bir grafik çizip çeyrek finale kalmamız Türk kadın basketbolu adına yazılmış bir tarihtir. Rusya maçında maalesef 3 sayıyla yenilerek yarı finale kalma şansını yitirdik. Umuyorum ki bundan sonraki turnuvalarda burada edindiğimiz tecrübeleri kullanıp bayrağımızı daha yukarılara taşıyabiliriz. Milli takımımızın bundan sonraki hedefi, öncelikle 2013 yılındaki Avrupa Basketbol Şampiyonası nda madalya almak. Ardından 2014 yılında ülkemizde yapılacak olan Dünya Basketbol Şampiyonası nda başarılı olmayı ve 2016 da Rio da yapılacak olan Olimpiyatlar da madalya şansını zorlamayı hedefliyoruz. Galatasaray enerbahçe ve İtalya Li i ampiyonu Phard Napoli de forma iyen milli basketçimiz Yasemin orasan da bizler için Olimpiyatlar ı değerlendirdi Basketbol kadınlar milli takımı nın hedeflerini paylaştı Olimpiyatlar ı ördükten sonra elecek hedeflerinizde bir değişiklik oldu mu Yeniden yurtdışında oynamayı planlıyor musunuz Şu anda Türkiye Basketbol Ligi Avrupa nın en kaliteli liglerinden bir tanesi. Gerek basketbol seviyesi olarak gerek imkânlar olarak Türkiye çok cazip şartlara sahip. Benim de şu andaki kariyer planlarım içerisinde yurt dışında oynamak yok. Çünkü bu tecrübeyi yıllar önce yaşadım ve elbette ki hem oyunculuğuma hem de karakterime çok fazla şey kattığını düşünüyorum. Dediğim gibi; şimdilik Türkiye den ayrılmayı düşünmüyorum fakat tabii ki zamanın ne getireceği belli olmaz. Sizi tanıyabilir miyiz Nerelisiniz Basketbola nasıl başladınız an i takımlarda oynadınız 1983 İstanbul doğumluyum, basketbola yaklaşık 15 sene önce altyapısında başladım, uzun bir süre burada oynadıktan sonra İtalya Ligi Şampiyonu Phard Napoli takımına transfer oldum. Bir sezon orada oynadıktan sonra iki sezon Galatasaray da oynadım, ardından tekrar iki senelik bir serüveninden sonra bu sezon kariyerime Fenerbahçe takımında devam edeceğim Bu yıl ilk defa takımlar düzeyinde Olimpiyatlar da temsil edildik lkemizde erkek takımlarına daha fazla yatırım yapılmasına karşılık kadın takımlarının uluslararası arenada daha başarılı olmasını neye bağlıyorsunuz Dediğiniz gibi ülkemizde erkek sporlarına gerek yazılı ve gerekse de görsel basında çok daha fazla yer ve destek veriliyor. Kadın basketbolunun son yıllarda yaşamış olduğu yükseliş medyanın da ilgisinin artmasına neden oldu ancak hâlâ olması gereken düzeyde olduğunu düşünmüyorum. Gerek bizim, gerek diğer kadın spor branşlarının olimpiyatlarda aldığı başarılar beni çok mutlu etti ve gururlandırdı. Gelecekte kadın sporculara yapılacak yatırımın ve verilecek olan desteğin artması ve erkeklere verilen desteğe biraz olsun yaklaşılması durumunda çok daha büyük başarılara imza atılacağını düşünüyorum. Umarım gerek basın gerek sponsorlar bu konuda daha çok destek olurlar ve ülkemizin bu tip organizasyonlara katılımı, kazandığı madalyalar üst düzeylere ulaşır. Basketbol takımımızın elecekteki yeri hakkında neler düşünüyorsunuz io da yapılacak Olimpiyatlar da takımımızın hedefi ne olmalıdır Basketbol takımımızın şu anda altın çağını yaşadığını düşünüyorum, gerek B+ SONBAHAR 27

28 Be im m e tim i e im i Söyleşi NESLİ YALÇIN Fotoğraf ALAATTİN TİMUR, AKUT ARŞİVİ Nasuh Mahruki farklı alanlarda faaliyet gösterip başarıyı yakalamış nadir insanlardan biri. Mahrukilerin Etiler deki aile yadigârı, huzur dolu evlerinde, bu başarılarından belki de en önemlisi olan AKUT la ilgili keyifli bir sohbet gerçekleştirdik. Ali Nasuh Mahruki nin unvanları saymakla bitmiyor. Profesyonel dağcı, yazar, fotoğrafçı, motivasyon konuşmacısı ve Türkiye nin en başarılı sivil toplum kuruluşlarından biri olan AKUT un yönetim kurulu başkanı Başta dağcılık olmak üzere doğa sporlarına olan ilgisini ve deneyimlerini, arama kurtarma çalışmalarına aktaran Mahruki, 16 yıl önce kurdukları AKUT ile binlerce insanın hayatına dokundu, hayata tutunmasını sağladı. AKUT aralıksız sürdürdüğü çalışmalarla ülke çapında gönüllülük bilincini uyandırmak için bir an boş durmuyor. İstanbul un köklü ailelerinden, gerçek bir kentlisi olan Mahruki, AKUT ve AKUT un birbiri ardına hayata geçirdiği projeler hakkındaki sorularımızı yanıtladı. da kurulmasından bu yana AKUT un nasıl bir elişim österdiğini özetleyebilir misiniz AKUT un derneği, vakfı, spor kulübü, iktisadi işletmesi, yayınevi, üniversite toplulukları, enstitüsü, çocuk akademisi, kent gönüllüleri gibi birçok kurumsal yapılanması ve projeleri var. Çalışmalarımızı gerçekleştirirken yeri geldikçe hangisi bizim için daha avantajlıysa onun üzerinden ilerliyoruz. 15. yılında AKUT Vakfı nı kurduk. Vakıf bu çerçevede çok önemli bir yapılanma. AKUT un arama kurtarmayla ilgili tüm faaliyetlerini dernek üzerinden, tüm sosyal sorumluluk projelerini de vakıf üzerinden yapmayı planlıyoruz. 28 B+ SONBAHAR

29 Kamu yararına çalışan dernek statüsüne nasıl eçildi AKUT un ilk gerçek deprem deneyimi 1998 Adana Ceyhan depreminde oldu. O gün biz Hatice Öğretmen ve 11 yaşındaki Sercen i kurtardık. Bu olay sonrasında AKUT un bilinilirliği hayli arttı. Bülent Ecevit hükümeti de, gösterdiği yararlılıklar sonucu Bakanlar Kurulu kararıyla AKUT a kamu yararına çalışan dernek statüsü verdi. Türkiye de arama kurtarma alanında faaliyet gösteren ve bu statüyü alan tek dernek AKUT tur. ayata Devam Türkiye pro eniz nasıl ortaya çıktı Bu deprem, sel ve yangını kapsayan afet eğitimi projemizdi. Afetlerle ilgili öncesi ve sonrasında neler yapılmalı neler yapılmamalı, bunları detaylandıran bir eğitim sistemi uyguladık. Bunlarla birlikte çağdaş ülkelerin en önemli unsurlarından biri olan, riski transfer etme bilinci ni de Türkiye de yaygınlaştırmaya çalıştık. Eğitim tır ı ile Türkiye yi dolaşıyorsunuz bu pro enin kapsamı hakkında bil i verir misiniz Bu proje illeri dolaştığımız bir projeydi. Üç boyutlu bir deprem simülatörüne sahibiz ve bunu tamamen biz oluşturduk. Son 100 yılın tüm deprem verilerini sisteme işledik ve yaşanılan depremleri birebir deneyimlenebilir hale getirdik. Bu simülatörün de bulunduğu eğitim tırıyla birlikte 81 ili dolaştık, ekipte bir tiyatro grubu da vardı, gittiğimiz yerlerde çok çeşitli unsurlardan faydalanarak eğitimler, seminerler verdik. İlkini 2004 te yapmıştık, tüm illeri iki kere dolaşmış olduk. Şimdi farklı bir sponsorla ilçeleri dolaşmaktayız. Toplamda 8 yıl süreceğini tahmin ettiğimiz bir proje, şimdi 4. yılındayız. Bir de de başlattığınız Liselere Yönelik Afet Bilinçlendirme Eğitim Pro esi var Onun hik yesi nedir Biz çok yaygın seminerler veriyoruz, bir seminer ekibimiz var ve hemen her gün farklı yerlerde, hatta bazen 4-5 yerde seminerler vermekteler. Genellikle ilköğretim öğrencilerine yönelik çalışmalar yapılırken, Zeynep Mutlu Eğitim Vakfı ndaki bir yabancı öğretmenle görüşmelerimiz sonucunda kendini geliştiren bir süreç gerçekleşti aslında. Ancak bunu liselere dönük bir afet bilinçlendirme eğitimine yoğunlaştırma fikri, AKUT Spor Kulübü nün sporcularından olan genç bir arkadaşımızın, eğitim gördüğü lisede de bir eğitim yapılmasını önermesiyle başladı. Lise düzeyindeki gençlerin afet konusunda bilinçlenmiş olması gerçekten çok önemliydi. Gençlerin bu eğitimde verilen bilgilerin önemini, daha doğrusu olası bir felakette nasıl hayati önem arz ettiğini kavramaları, bu sebeple gerçekten gönüllü bir ilgiyle katılmaları çok önemliydi. Başarılı çalışmalar yapıldı, zaman içerisinde de kendimizi ve projeyi oldukça geliştirdik. Belediyesi ile birlikte yürüttüğünüz Afetlere azırlık Yaz Kampı fikri nasıl elişti Öncelikle söylemeliyim ki belediyelerden çok talep görüyoruz. AKUT la çalışmak, çok çeşitli zeminlerde projeler geliştirmek istiyorlar. Bu projeyi de Belediyesi nden gelen ihtiyaca göre tasarladık. Onlar ne istediklerini gerçekten çok iyi biliyorlardı. Zaten Çocuk Akademisi, Genç AKUT AKUT Kent Gönüllüleri pro esiyle yaşadığı kente artı değer kazandırmak isteyen kentlileri biraraya etiriyor gibi çocuklara yönelik çalışmalarımız vardı. Bu çalışmada, eğitimi bir haftalık daha kapsamlı bir sürece yaydık, çadır kamp, ateş yakmak gibi birtakım outdoor becerilerin yanı sıra güvenli yaşam kültürü, arama ve kurtarma bilinci, sosyal sorumluluk, gönüllülük benzeri, çocukların hem kişiliklerine hem de fiziksel kabiliyetlerine yönelik eğitimlerin beraber yürütüldüğü bir kamp oldu. Belediyesi ile birlikte bizim de isteyerek yaptığımız çok keyifli bir çalışma çıktı ortaya. Başkanımız İsmail Bey de geldi, ilk iki kampa 190 öğrenci katıldı, şimdi 100 öğrencilik yeni bir grupla devam ediliyor. AKUT un en önemli pro elerinden biri de Kent Gönüllüleri Pro esi Bu pro e nasıl şekillendi Kent Gönüllüleri nin hazırlıklarıyla 6 aydır uğraşıyoruz, sonbaharda uygulamaya geçeceğiz. AKUT, 99 depremiyle birlikte bir sivil toplum kuruluşu olarak çok ön plana çıktı. Gönüllülüğün ne kadar etkili bir araç olduğunu, sivil toplum kuruluşlarının ne kadar kuvvetli olduğunu ve sonucu nasıl değiştirebileceğini herkes gördü. Sonuçta Türkiye de ciddi bir sivil toplum kuruluşları gerçeği konuşuluyor. AKUT un 99 depremindeki yararlılıklarından, ciddi disiplinle sonucu değiştiren çalışmalarından dolayıdır bu ilginin ve bilincin artması. Şu anda da geldiğimiz yerde insanlar bir şeyler yapmak istiyorlar, gönüllü olarak birtakım STK lara girmek istiyorlar. Bu isteğe rağmen yeterli zamanlarının olmadıklarını ya da yeteneklerinin elvermeyeceğini düşünüyorlar. Halbuki işin operasyon kısmında, mutfak kısmında çalışan pek çok arkadaşımız var. İnsanlar meseleyi sahada çalışmakmış gibi algılıyor ve kendi kendilerini engelliyorlar. Bu sorunu aşmak, süreci organize etmek gerekiyordu. AKUT Kent Gönüllüleri organizasyonuyla, mesela Haftada 5 saatimi ayırabilirim diyen bir gönüllünün hem o ayırdığı 5 saatin verimliliğini sağlıyor, hem de bunu hangi alanda hangi noktada yapabileceği konusunda destekleyici oluyoruz. AKUT un deprem tırı eçtiğimiz nisan ayında a uğradı lı çocuklar yaz tatillerini Belediyesi nin AKUT la erçekleştirdiği yaz kamplarında eçirdiler B+ SONBAHAR 29

30 Van depremi arama kurtarma operasyonu sırasında Eğitimlerden de kısaca bahsedebilir misiniz Projede çok çeşitli dersler var. Başlangıçta bir gün içerisinde birkaç saat süren, gönüllülük bilincini ve bu bilinçle yaşadığımız kente sahip çıkmayı vurgulayan bir eğitim verilmesi planlandı. Gönüllüler daha sonrasında ilgi ve yetenekleri doğrultusunda diğer eğitimlere devam edebilecekler. Gönüllülük bilincinin kazanılması kazandırılması pro enin temelini oluşturuyor diyebilir miyiz Artık öyle bir çağda yaşıyoruz ki hepimizin enerjisine ihtiyaç var ve ne yazık ki bizi yönetenler olan bitenin bizim kadar farkında değil. Ülkenin neresinde bir taşı kaldırsanız hangi işe baksanız, fırsat maliyetleri ve kayıplar yatıyor. Bu da hepimizin hayatını, doğrudan birinci dereceden etkiliyor. Dolayısıyla bu meseleye hepimizin sahip çıkması gerekmektedir. Bu sahip çıkmada da en etkin araç sivil toplum kuruluşlarıdır. Burada Türkiye yi kurtarmaktan bahsetmiyorum, birtakım eksikleri ve yanlışları kendi gönül çabalarımızla gidermekten bahsediyorum. Aslında bunu gösteriyoruz insanlara ve gönüllü olarak bir şeyler yapmalarına fırsat tanıyoruz. AKUT Kent Gönüllüleri nin sloganlarından bir tanesi Kentim İçin Kendim İçin Aslında biz kent için, İstanbul için bir şeyler yapıyoruz. İstanbul da yaşayanların hayatlarındaki sıkıntılı konulara değmeye ve rahatlatmaya çalışıyoruz ama bunu aynı zamanda kendi yaşamımız için de yapıyoruz, çünkü biz burada yaşıyoruz. Bu kent bizim, nasıl bu ülke bizimse bu kent de bizim. Kente sahip çıkarsak aslında kendimize sahip çıkmış oluyoruz, kendi yaşam kalitemizi yükseltiyor ve geleceği garanti altına alıyoruz. Bu bir bilinç, hem insanlara bu bilinci aşılamak hem de onların o atıl kalan enerjisini doğru projelere yönlendirip, hepimiz için daha kaliteli bir yaşam sağlamaya çalışıyoruz. Pro eleriniz ittikçe daha kapsamlı bir sosyal sorumluluk bütünlüğüne ulaşıyor Bunun altında nasıl bir temel yatıyor Türkiye, ekonomik büyüklük olarak dünyada 17. sırada. Ancak insani gelişmişlik endeksine bakıldığında 92. sıradayız. Korkunç bir fark var burada ve bu fark maalesef yönetimden, kaynakların adil dağıtılmamasından kaynaklanıyor. Vatandaş aslında daha iyi şartlarda yaşama imkânı varken maalesef dünya sıralamasında 92. sıra layığında bir hayat sürdürüyor. Bu fotoğrafın değişmesi, bu farkın azalması lazım, kaybedilecek zamanımız da yok. Biz yola bir arama kurtarma derneği olarak çıktık ama sonrasında Türkiye nin en etkili ve güçlü sivil toplum kuruluşlarından birine evrildik. Şimdi de bir harekete doğru evriliyoruz. AKUT sonuçta Türkiye ye hizmet etmek isteyen, daha iyi bir Türkiye de yaşamayı isteyip bunun kendiliğinden olmayacağını bilen, bilinçli insanlarla birlikte projeler üretiyor. ize sel arama kurtarma operasyonu sırasında Everest e tırmanış 30 B+ SONBAHAR

31 Arama kurtarma çalışmalarının nasıl yürütüldüğünden bahsedebilir misiniz Arama kurtarma iki aşamalı bir süreç ve en önemli bileşkeni arama sürecidir. Çünkü önce kazazedeyi ivedilikle bulmamız lazım. Burada da iletişim ve ulaşım ön plana çıkıyor. İhbarı almak, bölgeye ulaşmak, kazazedeyi bulmak sonra da gerekli kurtarma çalışmasını yapıp sağlık birimlerine teslim etmek gibi bir akışı var sürecin. Burada da kullandığımız çeşitli araçlar var. Öncelikle bölgedeki yerel insanlardan bilgi alınıyor, sonra eğer depremse binanın şekline göre öncelikle kazazedenin nerede olduğunu belirlemek gerekiyor. Bunu da dediğim gibi aldığımız bilgiyle, çağrıyla değerlendiriyoruz. Arama kurtarma çalışmalarında eğitimli köpeklerle birlikte bir de ses yükseltici cihazlar ve arama kameraları dediğimiz yüksek teknoloji ürünü cihazlar kullanıyoruz. Kurtarma çalışmalarının önemli unsurlarından olan köpekler de merak edilen bir konu Nasıl eğitiliyorlar nasıl katılıyorlar İstanbul, Kocaeli ve Ankara da eğitim birimlerimiz var, gönüllüler köpeklerine burada uluslararası sertifikalı eğitimler aldırıyor ve olası bir afet durumunda birlikte arama kurtarma çalışmalarına geliyorlar. Geçtiğimiz yıl uluslararası ölçekte bir başarıya imza attınız neler yaşadığınızı paylaşabilir misiniz Birleşmiş Milletler e bağlı çalışan INSARAG International Search Rescue Advisery Group Uluslararası Arama Kurtarma Danışma Grubu tarafından akredite edilen tek kurtarma ekibiyiz. 6 ay kadar süren çok ciddi bir hazırlığın yanı sıra 2-3 sene kadar tüm AKUT üyelerini ilgilendiren ön zihinsel hazırlık gerektirdi. Bunların sonucunda İzlanda, Fransa, Litvanya, İngiltere, Amerika ve Avustralya dan gelen 8 uzman denetçi ve 5 gözlemcinin gözetiminde zorlu bir tatbikata girdik. Epey zordu ama çok başarılı geçti. Eğitmenler özellikle teşekkür ederek ayrıldılar yanımızdan. Bu sertifikasyonla birlikte AKUT, dünyanın en yetenekli ve en iyi arama kurtarma ekipleri arasına kabul edilirken, meydana gelebilecek afetlerde, maksimum faydayla çalışabilecek kapasitede olduğunu gösterdi. B+ Afet sonrası sendrom konusunda ne ibi çalışmalar yürütüyorsunuz 99 depreminden sonra ortaya çıkan bir şey afet sonrası sendrom. Türkiye de pek bilinmiyordu ancak o korkunç afet sonrasında çok sayıda insanın hayatında aylar hatta yıllarca devam eden travmalar oldu. AKUT un o dönemdeki gönüllülerinden arkadaşımız da uzunca bir süre yalnız kalamadılar. Sonra tabii yavaş yavaş normale döndü hayat. AKUT bünyesinde psikolojik destek konusunda çalışmalar yapan gönüllülerimiz var. Eğitim odaklı da destek veriyorlar. Mahruki nin evinin bir duvarını seyahatlerinde çektiği fotoğraflar süslüyor Nasuh Mahruki eşi Mine Mahruki ile Etiler deki aile yadi rı evlerinin önünde B+ SONBAHAR 31

32 Ya kam ar AKUT la Afetlere a r k Ya am Yazı AYBÜKE SAKAO LU Fotoğraf BARIŞ GÖRGÜN Belediyesi, bu yaz, yaz okullarına ek olarak, öğrencilere yönelik doğayla iç içe kamplar düzenledi. Kamplardan ilki AKUT işbirliği ile düzenlenen Doğada Hayatı İdame ve Afetlere Hazırlık Kampı ydı. 32 B+ SONBAHAR

33 Çocuklar, afet eğitiminin yanında çeşitli sanat ve spor aktiviteleriyle renkli deneyimler yaşadılar Belediyesi, AKUT la işbirliği içerisinde kentlilere deprem seminerleri düzenliyor ve afetlere hazırlık programları uyguluyordu. Bunun yanı sıra AKUT ekibi tarafından Hayata Devam Türkiye deprem tırı doğal afetlerden korunma eğitimini kentlilerine uygulamalı olarak göstermişti. Bu kez de Belediyesi AKUT işbirliği ile kentinde yaşayan ya da okuyan başarılı öğrencilere yönelik Doğada Hayatı İdame ve Afetlere Hazırlık kampı düzenledi. Böylelikle afet eğitimlerinin çocuklara eğlenebilecekleri bir ortamda yani kampta verilmesi planlandı. Bu plan çerçevesinde harekete geçen Belediyesi, hem eğitim hem de eğlence için ideal bir kamp yeri olan Antalya ilinin Kemer ilçesindeki Naturland Ekolojik Tatil Köyü nü kamp yeri olarak seçti. kentinde farklı okullarda okuyan yüzlerce öğrenci kamp sayesinde biraraya geldi. Kampın sağladığı eğitimlerin dışında öğrenciler arasında sosyal açıdan da bir birliktelik sağlanmış oldu. Naturland daki kampta birer hafta süreyle iki grup öğrenci eğitim gördü. Birinci grup 1-7 Temmuz, ikinci grup ise 8-14 Temmuz 2012 tarihleri arasında eğitim aldı. Yaz kampına katılan öğrenciler altışar ve sekizer gruplara ayrıldı ve her grubun başına birer eğitmen verildi. Eğitmenlerin gözetiminde güvenli bir ortamda yapılan yaz kampı ile öğrenciler, birçok detayı yerinde öğrenme fırsatı yakalamış oldu. Ekolojik Tatil Köyü nde yüzlerce öğrenci hem bilgilerini pekiştirdi hem de eğitimlerin dışında oyunlar oynayarak güzel bir yaz tatili geçirmiş oldu. Öğrencilere kaya tırmanışı, ip-düğüm eğitimi, kampçılık, pusula-yön bulma eğitimi, deprem semineri ve güvenli yaşam; dans, tiyatro, yaşayan değerler eğitimleri verildi. Bu eğitimlerin yanı sıra yüzme bilmeyen öğrencilere havuzda yüzme öğretildi. Voleybol, basketbol havuz oyunları ise kamp eğlencelerinin başında yer alıyordu. Akşamları kamp ateşi yakarak kampı tüm güzelliğiyle yaşayan çocuklar, oynadıkları skeçlerle de sanatçı yönlerini keşfetme fırsatı buldular. B+ B+ SONBAHAR 33

34 34 B+ SONBAHAR

35 Mustafa olakoğlu Şair Behçet Kemal Çağlar İlköğretim Okulu nda okuyorum. 13 yaşındayım. altyapısında basketbol oynuyorum. Kampa gitmeyi ben istedim. Okulda, beden öğretmenimiz bize, ortalamaları yüksek olanların Belediyesi tarafından tatil programına gönderileceğini söyledi. Birinci dönemde kampa katıldım. Daha önce hiç kampa katılmamıştım. Kampı görünce çok mutlu oldum, kendi okulumdan gidenlerin dışında çok arkadaş edindim. Ailemden uzakta geçireceğim kampta hiç korkmadım. Hatta daha rahattı. 6 kişilik ağaç evlerde kaldık. Başımıza öğretmen verdiler, ağabeylerimiz ablalarımız vardı. Çeşitli eğitimler verdiler, dağcılık gibi. Hatta hepimiz yapay dağlara tırmandık. İp düğüm eğitimlerimiz oldu. Deprem semineri verdiler. Deprem öncesi, deprem anı ve sonrası için alabileceğimiz önlemleri anlattılar ve sonrasında bu önlemleri uyguladık. Sağlık seminerleri de düzenlediler. Küçük arkadaşlarımız vardı. Onlara diş ve el temizliği öğretildi. Yüzme bilmeyen arkadaşlarımız vardı aramızda, onlara yüzme öğretildi. Spor aktivitelerimiz vardı. Basketbol, voleybol oynadık. Her günümüzü dolu dolu geçirdik. Sosyal bir ortamımız oluştu. Arkadaşlarımız arasında da hiçbir zorluk çekmedik, uyum içindeydik. Öğretmenlerimiz bizim yaşımıza göre ağabeyler ablalar seçmiş. Çok da iyi yapmışlar. Eğitimlerin dışında havuza girip yüzdük, akşamları dans gösterilerimiz vardı. Öğretmenimiz Emre ağabey AKUT tandı; çok iyi vakit geçirdik onlarla beraber. En güzel günümüz kampın son günüydü. Buraya geldiğimde arkadaşlarıma da anlattım kampı. Belediyesi yaz kampından başka sportif faaliyetlere de önem versin, öğrenciler spora teşvik edilsin. Altyapı faaliyetleri artsın. Zaten olimpiyatlarda da görüyoruz, diğer ülkelere göre daha zayıfız. mer olakoğlu 13 yaşındayım. Şair Behçet Kemal Çağlar İlköğretim Okulu nda okuyorum. İkiz kardeşimle aynı sınıftayız. Kampa beraber gitmek istedik, anne ve babamızı ikna ettik. Kardeşimle kampa katıldığım için daha rahattık. Bir de sınıf arkadaşlarımızla aynı odada kaldığımız için birbirimize yabancılık çekmedik. Ama ailemi çok özledim. Ben kampta tatil yapacağımızı sanıyordum. Bu kadar disiplinli olacağını tahmin etmiyordum. Kamp yerimiz harikaydı, doğayla iç içeydik. Ağaç evlerimiz vardı. Kalabalık bir gruptuk. Onlarla birlikte havuza girme şansı yakaladık. Denize girmemize izin verilmedi çünkü öğrenciler açılabilirdi. Havuz çok eğlenceliydi. Kaydırak vardı bir kere ve tren yapıp kayıyorduk. Hocalarımızla yarışıyorduk. Aslında kampta eğlence ve disiplin biraradaydı. Yapay kaya tırmanışı, ip düğüm, pusulayla doğada yön bulma, afetlere karşı korunma eğitimlerimiz oldu. İzcilerin işaret dillerini öğrendik. AKUT taki eğitmenlerimiz de bize deprem öncesi, anı ve sonrasını anlattı. Deneyim kazandık. Kampta çadır gibi büyük bir sahnemiz vardı. Orada dans ettik, ateş yaktık. Son gün zaten çok eğlenceliydi. Yine kamp olsa yine giderim. Zaten ders notlarımı daha yüksek tutacağım bundan sonra. Yemekler çok güzeldi, açık büfemiz vardı. Son gün zaten Belediye Başkanımız İsmail Ünal geldi; Ne istersiniz benden? dedi. Biz de topluca Yemek olarak hamburger istiyoruz dedik. Mutfağa girdi ve bize hamburger yaptırttı. O kadar çok hamburger yaptırdı ki hepimiz üçer dörder tane yedik. Akşam öğretmenlerimiz bize skeç düzenletti. Hayatımda ilk defa skeçte oynadım, ağa rolündeydim. Daha sonra komik haber bülteni sunduk. Herkes çok eğlendi. Elmas Gün ör İlköğretim Okulu ndan mezun oldum. Liseye hazırlanıyorum. Öğretmenlerim beni başarılı buldukları için adımı yazmışlar. Kampın 1. dönemine katıldım. Daha önce hiç kampa gitmemiştim. Kampı görünce hayran kaldım. İlk başta yalnız olduğum için korkmuştum fakat otobüse bindiğimiz anda herkes birbiriyle kaynaştı ve arkadaşlarıma alıştım. 7 kız bir evde kaldık biz. Başımızda AKUT tan öğretmenimiz de bulunuyordu. Her bir gruba zaten bir öğretmen verilmişti. Çok eğlenceliydi, öğretmenlerimizle oyunlar oynadık. Yüzme yarışı düzenledik. Eğlencenin dışında ip düğüm eğitimi aldık, kaya tırmanışı yaptık. AKUT taki öğretmenlerimiz bize deprem öncesi, anı ve sonrası için yapabileceğimiz şeyleri seminer halinde anlattılar. İlk önce deprem semineri düzenlediler, sonra hepsini tek tek anlattılar; heyelan, yangın, sel her şeyi öğrendik. Artık öğrendiklerimizi de evde uyguluyoruz. Biz sabah eğitim alıp yüzmeye gittikten sonra, akşamları eğitmenlerimiz eşliğinde dans ettik. Kamptan geldikten sonra doğaya karşı daha duyarlı oldum. Arkadaşlarımızla birbirimizden kopamadık. Buraya geldiğimizde de buluşma kararı aldık. Keşke ben de gitseydim, diyen arkadaşlarımız oldu. B+ SONBAHAR 35

36 i i er a a a kt Yazı B Fotoğraf Burak Görgün Kemer deki Naturland yaz kampından sonra Antalya da, Akseki Süleymaniye deki Hadım Yaylası nda kurulan izci kampı da büyük ilgi gördü. Antalya nın Kemer ilçesinde bulunan Naturland tatil köyünde düzenlenen kampın ardından yine Antalya da, Akseki Süleymaniye de bulunan Hadım Yaylası nda Belediyesi, ilçede ikamet eden ve okuyan başarılı öğrencilere yönelik izci kampı düzenledi. 28 Ağustos ta Belediyesi önünden yola çıkan yaklaşık 200 öğrenci 2 Eylül e kadar izci kampında farklı, eğlenceli ve eğitici bir hafta geçirdi. İki kişilik çadırlarda kalan öğrenciler, başlarında bulunan eğitmenler ile birlikte izcilik ruhunu yaşadı. Süleymaniye nin merkezine on dakikalık mesafede bulunan Hadım Yaylası nda, izci kampına katılan öğrencilerin herhangi bir sorunla karşılaşmamaları için 7 24 ambulans hazır bulundu. Belediyesi kamp yerine çadırlar, revir, yemekhane, seyyar tuvalet ve banyolar kurarak öğrencilerin her türlü ihtiyaçlarını karşıladı. İzci kampına katılan öğrencilere doğada haritayla ve pusulayla yön bulma, afet bilinçlendirme eğitimleri verildi. Kampta öğrenciler gece yürüyüşlerine çıkarak çevreyi keşfettiler, yön bulma becerilerini uygulamalı olarak geliştirdiler. Bunların yanı sıra perküsyon ve her sabah düzenli olarak aktif spor eğitimleri alan öğrenciler spor ve sanatla iç içe bir tatil geçirdiler. Her gece yakılan kamp ateşlerinin etrafında oturarak şarkılar söyleyen ve gitar çalan öğrenciler birlikte olmanın ve doğal hayatta özgürce hareket edebilmenin keyfini sürdüler. Uygulamalı eğitimlerin dışında Süleymaniye yi gezme şansı yakalayan öğrenciler daha sonra Süleymaniye Müzesi ni de ziyaret ederek müze içerisindeki eserleri tek tek incelediler. Müze ziyareti ve Süleymaniye gezisinin ardından Konya Seydişehir de bulunan Tınaztepe Mağarasına da giden öğrenciler astım hastalığı için doğal bir tedavi ortamı olan mağarayı da eğitmenleri eşliğinde gezdiler. B+ 36 B+ SONBAHAR

37 İzci kampında eğlence ve eğitim biraradaydı B+ SONBAHAR 37

38 38 B+ SONBAHAR

39 B+ SONBAHAR 39

40 a a m aha ar NESLİ YALÇIN Yazı NESLİ YALÇIN Fotoğraf ŞENOL KAŞIKÇI, MESUT TUFAN, LEVENT ÖZER Belediyesi nin kısa sürede büyük ilgi gören park kafeleri, gündelik hayatın koşuşturmasından uzaklaşmak isteyenlerin uğrağı haline geldi. Kent içinde kenttir. İş, yaşam ve ziyaret yoğunluğu açısından özel bir dengeye sahiptir. Aranılan hemen her şey ayaklarınızın altındadır; deniz, alışveriş, kültür, eğitim ve daha pek çok şey... Tüm bunların yanında köklü bir yaşam alanıdır da. Bir zamanlar karşılaştıklarında selamlarını esirgemeyen, komşusunun sevincinden, sıkıntısından haberdar olan, yaşadığı yerin sınırı kendi dış kapısıyla sınırlı olmayan insanların olduğu, sokaklarında birliğin ve paylaşımın huzurunu hissedebileceğiniz bir yaşam alanıydı Ne zaman kapılar onlarca noktasından kilitlenmeye, komşunun kapısı bir fincan şeker için tıklatılmamaya, merdivenlerden selamsız sabahsız geçilmeye başlandı belli değil. Yaşam hızlı, zorlu, yorucu olmaya başladıkça, bir bir kayboldu mahallelilik duygusu, kapı komşusunun adı, bir selamın kıymeti Bu bir sorundu, bu bir özlemdi ve birileri bir şeyleri değiştirmeliydi. Ancak bu, insanların kendi istekleriyle ve iradeleriyle olmalıydı. Belediyesi, böyle bir fikrin peşine düştü. Kamusal alanda bu eski, yitik duyguyu hatırlamamıza faydası dokunacak noktalar oluşturmak istedi ve parklarındaki mekânları, tekrar tasarlayarak kendi eliyle ve işletmesiyle lıların hizmetine sunmaya karar verdi. Bu doğrultuda, Başkan İsmail Ünal ın da katılımıyla haziran ayında Prof. Dr. Aykut Barka Deprem Parkı ndaki Kültür Cafe nin, temmuz ayında Etiler Mahallesi Sanatçılar Parkı ndaki Sanatçılar Cafe nin ve Konaklar Mahallesi Sporcular Parkı ndaki Sporcular Cafe nin açılışı yapıldı. Bunaltıcı sıcaklardaki huzur ve serinliği, keyifli iftar buluşmalarında da doyasıya yaşamak mümkün oldu.yenilenmiş halleriyle lılarla buluşturulan bu mekânların açılışlarının kısa bir süre önce gerçeklemiş olmasına rağmen bu üç mekânda da huzur, memnuniyet ve o yitirilen aidiyet duygusu hâkim durumda. Bu kafelerde artık daha çok selamlaşılıyor. Peki, siz en son ne zaman selam verdiniz? B+ 40 B+ SONBAHAR

41 Sanatçılar Cafe aşağıda ve yukarıda B+ SONBAHAR 41

42 Kentlikart sahipleri park kafelerinde indirimden faydalanabiliyor Ni ar azim -Ev hanımı Komşularımızla tanışma fırsatı buluyoruz Ben buraya hemen hemen her gün geliyorum. Çok beğeniyorum, servisleri çok iyi, yemekleri güzel. Burada hava da çok ferah. Tanıdıklarımızla, arkadaşlarımızla karşılaştığımız gibi burada tanışma fırsatı bulduğumuz komşularımız da oluyor. Sporcular Cafe aşağıda ve yukarıda 42 B+ SONBAHAR

43 Kutlay ve İbrahim Ba atur - essam İstanbul un özbebeği 40 yıllık lıyız, evimiz yakın olduğu için zaman zaman yürüyüşe geliyorduk. Burası kapalıyken ölü bir doğaydı, güzel fakat yaşanmayan bir yerdi. Bir eksikliği vardı, neyse ki belediyemiz böyle bir uygulama ile buraya da hayat getirdi. Parkın tasarımı olağanüstü, rahmetli Aykut Barka nın adını taşıyor, biz hemen bitişik sitedeki insanlar olarak hem amacına hem de aldığı biçime çok sevindik. Neticede böyle fonksiyonel bir park oluşu hakikaten bizi çok mutlu etti. Bir ara burası kiraya verildi ama kaliteli ve yeterli olmadı sanırım, sonra uzunca bir süre boş kaldı. İçimiz burkuluyordu buraya baktıkça. Kültür Cafe açıldı sonra, bizler servisten, çalışanlarından, kullanılan malzemelerden, yemeklerden çok memnunuz. Fiyatlar için söyleyecek bir şey yok, indirimler var. Bu da çok daha cazip hale getiriyor burayı. Fiyatlar öyle makul durumda ki bazen evde yenilen yemek daha pahalıya gelebiliyor. Kart sahibi ederek semtli insanını kazanmak da çok iyi bir buluş. Asansörde selam vermeyen insan burada selamlaşıyor, insan ilişkisini sıcak kıldı, komşuluk ilişkisini canlandırması da çok hoş. Türkiye nin gözbebeği nasıl İzmir ise İstanbul un gözbebeği de tır. Gerek dünya görüşü, kültür çizgisi ve gerek varlıklarıyla çok kıymetli. Böylesi değerlere sahip bir ilçenin yönetiminin de doğru yatırımlar yapması önemli. Belediyesi nin bu ve benzeri projelerinin devamını diliyoruz. Kültür Cafe aşağıda ve yukarıda B+ SONBAHAR 43

44 Mustafa Necip Kumbaracıbaşı -Mimar ehir Plancısı ehrin içindeki vahalar Sanatçılar Parkı na sık sık gelirdik, bir ara nedense orası terk edilmiş duruma düştü. Üzülmemize sebep oldu, neyse ki arkasından açıldı. Tekrar geldiğimizde belediyenin afişlerinden gördük ve sırasıyla kafeleri ziyaret ediyoruz. Oturduğumuz yere yakın olduğu için Sanatçılar Parkı na gidiyoruz; çok da seviyoruz. İşletmesinin de belediye tarafından yürütülmesinden çok memnunuz. Başkanımızın zaten arkasındayız ama bu tarz işlerden dolayı özellikle kutluyoruz. Bu kafelere şehrin içindeki vahalar demek lazım bence. Yeşiliyle, doğallığıyla, fiziksel ve insani ortamıyla yenileniyor insan. Çünkü hiç tanımadığınız bir insana bile merhaba diyebiliyorsunuz. Bizim komşuculuk dediğimiz eski mahalle ortamımız yaşatılıyor. Mahalle ölçeği, şehir planlamanın içinde de çok önemli, yani abuk sabuk kuleler dikmek yerine insanın ayağının yere basacağı, daha insani boyutta bir ölçütün içinde yaşamak bambaşka bir şey. ülya Karatamu - Eczacı Misafir ağırlıyoruz Öncesinde sık sık yürüyüşe gelen arkadaşlarımız, kafeler açılınca buraya gelmeye başladılar. Onlar vasıtasıyla haberdar olduk ve artık biz de sürekli geliyoruz. Özellikle yazın sıcak akşamlarında çok keyifli oluyor. Ziyadesiyle insanları geldiği için çok kaliteli, çok nezih bir müşteri profili var. Kalabalık gruplar halinde gelebiliyoruz ve bunalmadan çok keyifli akşamlar geçirebiliyoruz. Evlerde misafir ağırlamak bir hayli güçleşti, burada görüşebiliyoruz rahatlıkla. Diğer kafelerin de tavsiyeleri geliyor ama biz buradan ayrılıp da diğerlerine gidemedik henüz. Bu akşam misafirlerimiz var, onlara burada iftar yemeği vereceğiz. Çalışanlar, özel olarak isteklerimizle de yakından ilgileniyorlar. Belediyesi ne çok teşekkür ediyoruz. Sanatçılar Cafe aşağıda ve yukarıda 44 B+ SONBAHAR

45 Mek nlar kaliteli lezzetli ve ekonomik menüleriyle de lıları memnun ediyor B+ SONBAHAR 45

46 Albüm Minyatürlerle Bir İstanbul sevdalısı Sabine Buchmann temalı minyatürlerini B dergisiyle paylaştı. Sabine Buchmann Fransa Strasbourg doğumlu olan sanatçı, eğitimini Montpellier Üniversitesi Hukuk Fakültesi nde tamamladı; 1986 da Türkiye ye yerleşerek 1996 yılından itibaren aralıksız düzenlediği yurt içi ve yurt dışı sergileriyle sanatseverlerle buluşmuştu. Osmanlı tarihine olan yakın ilgisi Türk minyatür sanatı ile tanışmasına vesile oldu, bu ilgi daha sonra coğrafi zemine de kayarak Türkiye nin çok farklı köşelerine, özellikle Istanbul a odaklandı. Minyatür, okunması gereken bir resim türüdür diyen Sabine Buchmann 2004 ve 2005 te yazdığı ve resimlediği Nina nın Vapurları ve Nina nın İstanbul u çocuk kitaplarını özgün minyatürleriyle bezeyerek minyatürü ve metni yeniden birbirleriyle kavuşturdu. Ayrıca sanatçının İstanbul temalı akrilik ve gravür üzerine çalışmaları da mevcut. B+ 46 B+ SONBAHAR

47 Amande vapuru eski sebze pazarı B+ SONBAHAR 47

48

49

50 50 B+ SONBAHAR

51 B+ SONBAHAR 51

52 imi e biri a erma r e teş Y ar Söyleşi NAZAN ORTAÇ Fotoğraf DİDEM PEKÜN ARŞİVİ Türkiye nin en önemli kadın seslerinden Tülay German ın hayatı belgesel oldu. Didem Pekün ün, Barış Doğrusöz ile birlikte hayata geçirdiği Tülay German Kor ve Ateş Yılları birçok uluslararası festivalde ilgiyle karşılandı. Nâzım Hikmet e Saygı plağımı doldurdum. Radyo ve televizyon programları yaptım. Festivallere katıldım. Fransa da ve diğer Avrupa ülkelerinde durmaksızın sayısız konser verdim. Şarkıcılık hayatımın en iyi, en yetkin dönemiydi. Yıllar sesimi de, beni de olgunlaştırdı. Tam zamanı Dünya çapında bir caz vokaliyken, sanatsal yönünü tamamen değiştirip, siyasi çalkantıların ortasındaki Türkiye de, Ruhi Su dan ders alıp, yasaklı türküleri söylemeye başlayan bir kadın, nasıl biri olmalı? Ve ülkenin en önemli sanatçılarından biriyken, sevdiği adam uğruna vatanını terk ederek Paris e yerleşen bir kadın, nasıl biri olmalı? Sesim bozulmaya, nefesim tükenmeye, coşkum azalmaya, içimde yanan alev sönmeye yüztutmadan, eskimeden, yıpranmadan, gürültüsüz, sessiz, sedasız çekilmek, kaybolmak Bu gece Hollanda da konserim var. Kimse bilmiyor, son konserim olduğunu Erdem dahil Tülay German ın otobiyografik kitabı Düşmemiş Bir Uçağın Karakutusu nu okuyan genç sinemacı Didem Pekün ü, en fazla çarpan bu cümleler olmuştu herhalde Şöhretinin, güzelliğinin, sanatının zirvesinde bu kararı veren bir kadın, nasıl biri olmalı? Didem Pekün, bu soruların izinden gitmiş ve Tülay German ın kendisine ulaşmış German la onlarca kez biraraya gelerek de, ortaya sinema filmi tadında bir belgesel çıkartmış Tülay German Kor ve Ateş Yılları Belgeselin gösterimi, geçtiğimiz sene Belediyesi nin Türkiye Gazeteciler Cemiyeti ve Belgesel Sinemacılar Birliği ile düzenlendiği Bir Belgesel, Bir Gazeteci, Çay ve Simit etkinliğinde gerçekleştirilmiş,tülay German ın ismini hafızamızda tazelemiş, Burçak Tarlası şarkısını tekrar dilimize dolamıştı. Biz de, Didem Pekün ve belgeselin yapım yönetmeni Barış Doğrusöz ile filmin hikâyesini konuşmak istedik 52 B+ SONBAHAR

53 Neden Tülay German? Didem Pekün Kişiliği, müziği, hayatı beni çok etkiledi. Zor aslında üç beş kelimede açıklamak, içimden bir ses yap dedi, ben de olabilecek her türlü zorluğa rağmen karşı koyamadım. Bel esel fikrini kendisine söylediğinizde tepkisi nasıl oldu Tabii yap, ama ben gözükmem dedi. Kendisiyle yüz yüze de örüştünüz İnziva hayatı yaşadığı için son yıllarına dair bir kayıt yok onu nasıl tarif edersiniz Gururlu, politik ve güzel. Neden kamera önüne eçmedi Kendisince sebepleri vardı. Bana düşmez onları açıklamak. n hazırlık aşamaları ne kadar sürdü ve ne yaptınız o süreçte Ön hazırlık ve prodüksiyon paralel gelişti, herhangi bir film gibi yapmadık biz bu filmi. Sürekli devam eden bir araştırma, yazma ve Tülay Hanım olmadan bu filmi nasıl yaparız ı düşünme süreci vardı. Heykel gibi adeta, sürekli fazlalıkları kazıyarak, eksikleri doldurarak, durup mesafe alıp sonra geri gelerek... Bel eselde sadece şarkıcı oluşu değil farklı kimlikleri de mercek altına alınıyor değil mi Bu vur uları nasıl yaptınız Sanatını tarihsel çerçeveye oturtup, bu çerçeveden bakmaya çalıştık, Sosyo-politik olaylar Tülay German ın müziğini ve yaşamını nasıl etkilemiş? Bugün için hâlâ nasıl bir anlam taşıyor? u düşündük. Erdem Buri ile ilişkisine dair nasıl bir izlenim edindiniz ve bunu nasıl aktardınız Minimumda kişiselleştirerek, otobiyografik kitabında, Çınar Yayınları ndan çıkan Düşmemiş Bir Uçağın Kara Kutusu isimli kitabında yazdığı şekilde aktardık. Filmin ekseni ne sadece ilişkisi, ne de sadece müziğiydi, elimizden geldiğince her şeyiyle bir kadını ele aldık. İzledikten sonra tepkisi nasıl oldu Beğendi mi eleştirdiği yerler oldu mu Sessizce izledi, ardından beni ve Barış ı alnımızdan öptü ve yalnız kalmak istedi. Birçok festivale ve etkinliğe katıldınız tepkiler nasıldı Çok ilgi gördük, iyi tepkiler aldık, almaya da devam ediyoruz. ilmde siz de yer alıyorsunuz ve zaman anlatımı bu şekilde yapılıyor Bu anlatımı seçmeniz nasıl oldu Barış ve ben sıradan bir televizyon belgeseli yapmak istemiyorduk, her şeyden önce bağımsız olmak istedik. Bu yolda benim bakış açımı dahil ettik filme. Sizden başka kadın öyküleri bekleyebilir miyiz Pro eleriniz neler Kadın öyküleri olması şart değil, ama olabilir de tabii. Şu an İngiltere de doktora yapıyorum ve tezime eşlik edecek videolar hazırlıyorum. Didem Pekün Barış Doğrusöz B+ SONBAHAR 53

54 Barış Doğrusöz ve Didem Pekün Tülay German ve Erdem Buri Barış Bey siz pro eye nasıl dahil oldunuz Sizi çeken ne oldu Barış Doğrusöz 2008 yazında yeni tanıştığımızda kişisel projelerimizi paylaşıyorduk, Didem bir yıldan beri bu projeyi hazırlamaktaydı, heyecanlı bir şekilde bana Tülay German ın müziklerini, kitabı Düşmemiş Bir Uçağın Kara Kutusu ndan alıntılarla projesini sunuyordu. Bir akşam Fransız Televizyon Arşivi INA ve Kalan Müzik in sahibi Hasan Saltık tan elde ettiği arşivleri izlettirdi. Çok etkilendim, arşivin gücü beni benden aldı. Bir şekilde zaman tüneli açılmıştı ve ilişkiler çarpışıyordu kafamda. Bir yandan bugün 30 yaşlarında bir genç kadın, öbür taraftan saygın ve dolu yaşanmış bir hayata sahip olan Tülay Hanım, değişik jenerasyonlar, değişik siyasi konjonktürler ve bellek kaybından endişelenmeyen bir ortamda yaşarken... Çok heyecan verici ve çağdaş bir projeye katılmaya pek direnemedim. Malzeme sıkıntısı çektiğinizi biliyoruz kur uda monta da zorlandınız mı Kabul etmek lazım ki, inanılmaz bir durumdaydık, arşiv zaten çok azdı ve Tülay Hanım ın bir şekilde filmde gözükmek istememesi saygı duyduğumuz nedenlerden hareket alanımızı çok daralttı. Fakat baştan beri ve diğer işlerimizdeki gibi, çok basit ve dominant imaj rejiminin anlatımlarından kaçındık her zaman. Daha serbest bir şekilde denemek istediğimiz yeni formları araştırmış ve yaratmış olduk kendimizce. Essay film yaptık kısacası. ilmin en sürpriz kısmı kendi sesiyle kitabından bölümler okuması Bunu nasıl erçekleştirdiniz Hasan Saltık sihirli değneği dokundu. O gece unutulmazdı, Paris teki son gecemizdi, çok zor koşullarda gelmiştik O gece yanımızda getirdiğimiz tarayıcının başında fotoğraflar, afişler ve plakları dijitalleştiriyorduk. Bir ara Didem in telefonu çaldı; Tülay Hanım arıyordu. Atlayın gelin demiş, Neyi okumamı istiyorsanız bu gece yapalım demiş. Hemen notları toparlayıp, ses ekipmanımızı kapıp gittik. Ondan sonra odasına yerleştik, sahne öncesi gibi bir viski rica etti ve Didem in seçtiği bölümleri okumaya başladı. Heyecanımızı zor kontrol ediyorduk, ilk paragrafı okuduktan sonra, bizden ses çıkmıyordu. Tülay Hanım bize bakıp Nasıldı? diye sordu, hâlâ dinliyorduk seyirci gibi, ancak o fark etti durumu ve, Çocuklar, art direction yapın dedi. O şekilde kendimizi toparlayıp, eve sızan araba seslerinin arasında Tülay German ın sesini kaydettik. Siz de ransa da yaşadınız ancak farklı bir kuşak olarak Buna rağmen kendi yaşamınıza dair paralellikler kurabildiniz mi Ben göç yaşamış gibi hissetmiyorum, çünkü orada temellerim oluştu, 1980 lerin ve Mitterrand ın Fransasında büyüdüm. O dönem sosyal gelişmeler için çok öncü bir ülke, kıskanacak kadar. Ve tabii bugün göçmenlik ve mülteci açısından baktığımızda, hukuk devletini durmadan geliştirmek için çok aktif bir yer hâlâ. Türkiye üzerinden bir paralellik kurmak zor, tabii ki birinci şahıstan düşünürsek. Ama hafıza besleniyor durmadan, Fransa da veya herhangi ülkede yabancı uyruklu olmak çok zor. Becerikli ve iyi satranç oyuncusu olmak lazım. Filmde, Tülay Hanım, Aksanınızı kaybetmek için çalışıyor musunuz? sorusuna, bence çok güzel ve heyecanlı bir şekilde cevap veriyor Evet, evet, sizin gibi konuşmak istiyorum, herkes gibi... Yeni pro eleriniz neler İki senedir ve bu filmden sonra, video çalışmalarımı arşiv kullanımıyla yoğunlaştırdım. Fransız Devlet Televizyonu nun arşivlerine girdim ve değişik indeksler üzerinden Türkiye 1980 den bugüne hakkında çıkan televizyon haber bültenlerini taramaktayım ve o arşivlerle dokular ve pattern ler çıkartmakla uğraşıyorum. B+ Burçak Tarlası onun sesine hasret 54 B+ SONBAHAR

55 Kimdir? İstanbul da 1933 yılında doğan Tülay German, 1956 yılında Üsküdar Amerikan Kız Koleji ni bitirdi. Sahneye ilk olarak ailesinden gizli Ankara da çıkan German, yılları arasında caz şarkıcısı olarak isim yaptı ve İstanbul Radyosu nda Salim Ağırbaş Beşlisi nin haftalık programlarında caz şarkıları söyledi lı yıllarda hayat arkadaşı, caz sanatçısı Erdem Buri ile Çoksesli Türk Popüler Müziği çalışmaları yapan Tülay German, Ruhi Su dan ders alarak, türküleri modern sound larla yeniden yorumladı ve Anadolu Pop adını alan akımın öncüsü oldu yılında Milli Orkestra ile katıldığı Balkan Melodileri Festivali nde, eleştirmenlerin en beğendiği şarkıcı seçilip, Arena dergisine kapak oldu. German, bu sırada, Türk pop müziğinin ilk hit parçası kabul edilen Burçak Tarlası plağını doldurdu. Caz müziğinde de sayısız çalışma yapan German, Caz müziğinin dehası sayılan Charles Mingus gibi isimlerle de çalıştı. Bir kitap çevirisi yüzünden Erdem Buri hakkında dava açılması, çiftin hayatında bir dönüm noktası oldu. İkili, Paris e taşınarak müzikal hayatını burada sürdürdü. German, Fransa, Belçika, Almanya, Polonya, Tunus, Fas, Hollanda ve Brezilya da radyo ve televizyon programları, konserler gerçekleştirdi ve çeşitli festivallere katıldı. Fransa da Türkçe olarak yaptığı albüm, Charles Cros Akademisi 1981 Plak Büyük Ödülü nü aldı yılında çıkardığı Nâzım Hikmet e Saygı plağı, son albümü oldu yılında ise son konserini vererek, müzik hayatına sessiz sedasız nokta koydu yılında hayat arkadaşı Erdem Buri yi kaybeden Tülay German, hâlâ Paris te yaşıyor. Sanatçının iki kitabı bulunuyor; Erdemli Yıllar ve Düşmemiş Bir Uçağın Kara Kutusu. B+ SONBAHAR 55

56 Portre rk si emas a bir ş r Metin Erksan Yazı MEHMET ERYILMAZ Fotoğraf CENGİZ KAHRAMAN ARŞİVİ Ağustos ayında kaybettiğimiz Metin Erksan ı bir başka yönetmenin, Mehmet Eryılmaz ın kaleminden sizlerle buluşturuyoruz. Metin Erksan, Türk sinemasının çığır açan, dönüşümler gerçekleştiren önemli bir yönetmeni. Yönetmenliğinin yanı sıra kültür-sanat insanı olarak farklı bir yetkinliğin, orjinalliğin de simgesidir Metin Erksan. 4 Ağustos 2012 tarihinde kaybettiğimiz bu ünlü sinema insanı farklı bir anlatımla sayfalarımıza konuk olacak. Yetiştirdiği onlarca öğrencisinden biri olan ve kendisi de yönetmen olan Mehmet Eryılmaz ın farklı iki dönemde yazdığı iki küçük yazı ile ünlü yönetmenimizi analım istedik. Yazılardan ilki Metin Erksan yaşarken, ikincisi ise ölümün hemen ardından kaleme alınmış. Mehmet Eryılmaz ın duygu ve düşünce evreninden akıp dile gelenler sinemamızdaki Metin Erksan gerçeğini ve boyutunu bizlere az ve öz özetliyor. B B+ SONBAHAR

57 Metin Erksan önce bir düşünür, sonra da bir sinemacı-yönetmendir. Yönetmenler vardır stilleriyle ve özgünlükleriyle varolurlar sinemada; yönetmenler vardır anlattıkları konulara göre sosyal,siyasal vb. etiketlerle yaftalanırlar. Bir de Metin Erksan gibi yönetmenler vardır ki,öncelikle onları düşünür saymak gerekir. Hayatın her alanında kafa yorarken, o alana ait akademisyenlerle tatışacak kadar o konuya hakim insan ve sanatçı bulmak da pek nasip olmaz her ülkeye, üstelik bu düşünür sinema alanında faaliyet gösteriyorsa...türkiye insanı ve Türk sineması bu yönden şanslıdır ve her ülkeye nasip olmayacak Metin Erksan gibi bir büyük dehaya sahiptir. Metin Erksan ı Türk sinemasının ilk auteur - yaratıcı yönetmeni saymak gerekir öncelikle. Daha ilk filmlerinden itibaren hem kurulu düzeni ve hem de kurulu düzenden beslenen sinema tacirlerini rahatsız etmiştir yaptığı her iş. İnatla algı alışkanlıklarını zorlayan -ki sanatın en önemli işlevlerinden biridir bence- sıradan tüketici izleme alışkanlığını zedeleyen, bir tarzla filmler üreten Erksan ın, neredeyse her filmi çok değişik tepkilerle karşılaşmıştır. Sosyal konuların filmi olmaz derken, sosyal konular içinde insanı merkeze alarak anlatır derdini Erksan. Derdi insandır aslında, Anadolu insanının değerlerini hiç yatsımadan temel meselelere insan merkezli yaklaşarak bakar. Yılanların Öcü filminde toprak mülkiyetini ele alırken kadın erkek ve sosyal sınıf çelişkisinin de inceden inceye altını çizer. Susuz Yaz da,elle tutulamayan suyun mülkiyetidir konu ve yine su çevresinde Anadolu nun bin yıllık ezen-ezilen draması vardır... Sadece anlatım konuları değil anlatım biçimi ve ustalığı da çok önemlidir Metin Erksan eserlerinde... Her şeyden önce o, bir mizansen ustasıdır. Zaman zaman yaptığı ticari filmlerde bile mizansen ustalığı hemen göze çarpar. Resim izleme zevkiyle bile izlenebilir bu ticari filmler Susuz Yaz filminin özgünlüğü ve güçlü etkisi uluslararası sinema dünyasının da gözünden kaçmaz ve onu Berlin de Altın Ayı ile ödüllendirirler. Ödül önemli değildir Erksan için, çoğu ödülleri reddettiği de bilinir, başı dik alnı açık, onurlu ve biraz da kibirli bir sanatçıdır o. Anlaşılması zor, geçinmesi zor ama, bir o kadar da yanında bulunan herkesin engin bilgi deryasından nasiplendiği bir ustadır. Gerçek bir usta... Tutku temel takıntısı gibi gözükür, kara sevda bir Anadolu masalıdır aslında. Metin Erksan ı ülkesine ve dünyaya tanıtan, yerelliğinden, kendi kültüründen aldığı güçtür. Kuyu filminde sıra, bir kadının bir erkek tarafından mal edilişinin anlatımındadır ve aynı zamanda kadının kendi özgürlüğü için varoluş savaşının da çok trajik öyküsüdür. Kuran-ı Kerim den kadınlarla ilgili yazılmış bir ayetle başlar filme Türk sinemasının ilk auteur yönetmeni B+ SONBAHAR 57

58 Metin Erksan tüm eserlerinde kendi coğrafyasının tüm girinti ve çıkıntılarını sosyal, siyasal, kültürel anlamda ve tarihsel olarak içselleştirmiştir. Sevmek Zamanı bir dönemeç sayılmasa da gerek plastik ve gerekse dramatik yapı olarak üstün vasıflarının yanında bir erkeğin bir kadının resmine aşık olması bağlamından hareketle, mutlak güzellik-tanrısal teklik diyebileceğimiz tasavvufi bir gerçeklik kavramına el atar. Gerçek bir ustalık eseridir bu filmi. Uzun diyaloglar beylik laflar ardında çok özel şifrelemeler gizlidir, bir aşkı anlatırken altan alta, bir eseri klasik yapan unsurları da hatırlarız sanki. Gününün sosyal gerçekliğini de tam damardan ortaya koyar filmlerinde Acı Hayat da kira sorunundan, Gecelerin Ötesi filminde yoksul insanların çaresizliğinden dem vurur... Bu nedenle Sevmek Zamanı gibi kült olmuş, bu kadar estetik ve biçimiyle öne çıkmış bir film için Fransız sinema tarihçisi - eleştirmen Sadoul yazılarında, sinemada sınıf çatışmasının en net göründüğü bir film olarak bahseder. Metin Erksan klasik deyimle hem biçim ve hem de bir öz ustasıdır Kaynak aldığı tüm kavramlar önce tarihsel anlamda insandan başlar, insanın hikayesinden insanlık hikayesine dönüşür ve kendi toprağında, Anadolu da filiz verip şekillenir ve yeniden bir üst kavram olarak dünyaya sunulur Bizi hep düşünmeye ve tavır almaya çağırır Erksan filmleriyle; hep çok okumalı, çok katmanlı anlam yapılarıyla filmlerinin anlaşılmadığından kendi kendine yakınması her büyük sanatçının kaderi sayılır. Yalnız ve gezgin ozan kimliğinde yaşar; konuşur- yazar-kızar öfkelenir ama sevgisi hep derinlerde içindedir Preveze Deniz Savaşı nı kaptan köşkündeki sahnelerle anlatır ve Hiç savaş sahnesi görmedik diyenleri hazırcevaplığı ile karşılar. Onun için savaşlar masada kazanılır, sahada değil. der. Onun için sanat üretimi de yeteneğin yanında önce düşünceyle üretilir. Ben yaptım oldu benzeri hazır, tembel kaçak sanat teorilerine pas vermez. Çektiği her karesinin hesabı-kitabı vardır, vardır ama; o hesap-kitap, kutsal bir kitabın indirilişindeki hesap-kitap kadar ince ve her okuyanın ancak bulunduğu tekamül ve algı seviyesinden anlayabileceği kadar da geniş bir kesime hitap eder. Kalibre edilmiş bir estetiği sunar sanki filmlerinde İçine giren ve kafa yoran nasiplenir ancak, ve içine girdikçe aldığı haz ve sanatsal bilgisi-bilinci ve duygusu birikimi artar 1964 Boşuna değildir sinemamızın usta oyuncularından Hülya Koçyiğit in bir röportajında setteki heyecanını saklayamayışı... Metin Erksan sanki bir tanrı gibiydi der. Metin Erksan elinde kalem ve yönetmen vizörüyle dolaşan, saatlerce açı arayan sıradan bir film insanıyken, filmleriyle tanrılaşır Erksan ı dünyaya tanıtan kendi kültüründen aldığı üçtür 58 B+ SONBAHAR

59 eti rksa ar a Hocamızı neredeyse tanımlayacak bir cümle olan ve çok sevip kullandığı bu unutmak ihanettir sözünde sadece kötülük ve olumsuzlukları unutmak değil, iyilik güzellik ve her türlü pozitif şeyleri de unutmak kavramı saklıydı. Aslında unutmamak, iyilik ve güzellikleri unutmamak saklıydı bu cümlede, aynı zamanda bir tarih bilinci tabii ki. O nedenle tarih ve kültürle özel ilgisi bu yüzdendi Erksan ın. Dünya ve ülke tarihine gösterdiği çok özel ilgi, onu döneminin bir çok kendi alanında yetkin isimleriyle yakın dost ve arkadaş olmasını sağlamıştır. Biz öğrencilerine en çok kullandığı sözcüklerin başında da yöntem bilimsel düşünce cümlesi gelirdi. Sait Faik in Ecel Atı öyküsünün senaryosunu çalışırken, ihtiyar kadının sadece ev içinde kapıyı açma sahnesinin neredeyse iki üç dersimizi işgal ettiğini, yazamadığımızı ve hatta dersin akışında giderek Engels in Ailenin Özel Mülkiyetin ve Devletin Kökeni kitabından kavramsal destekler aldığımızı bugün gibi hatırlıyorum. Bir kapı açılışı sahnesinde, bin adet soruyla çıkardı karşımıza Kapıyı açar ama, nasıl açar, neyle açar, eliyle ise hangi eliyle açar Neden, neden, neden? Hiçbir şeyi ben yaptım oldu kaçamağının sığınağına sokmaz, yazdığı her konu, kelime ve kavramın, etimolojik yanı da dâhil dünyada üretilmiş ne kadar anlam ve açısı varsa neredeyse tümüne ait yorumlarını da içinde taşırdı. Sırası gelmişken genç yönetmenlere de bir anımsatma olsun diyerek, rejisör kelimesinin rejim kökünden geldiğini, tekel anlamını, sıkı disiplin anlamını içerdiğini ve bu nedenle de rejisör demenin düzen koyan, disipline eden, sette tek sözü geçen kral tanrı olduğunun altını çizerdi. Ve eklerdi tabii ki söylediği her sözün farkında olarak, yanlış anlaşılmak istemediğinden Kral ve tanrı olmak despot ve baskıcı olmak değildir derdi. Onu unutmak ihanettir! Sevmek amanı Sinema diğer tüm sanatlar gibi bireysel bir sanattır ve yaratıcısı tektir, kollektif bir sanat değildir Erksan a göre. Erksan, yöntembilimsel düşünce tekniğiyle hiçbir tabuyu direk kabul etmemiş ve hatta üstüne gitmiş ve aklının ermediği hiçbir şeye de hemen onay vermemiştir. Yaramaz bir çocuk edasıyla nerede ne yapacağı kestirilemeyen bu büyük düşünür, doğal olarak sıradan tüm varlıklarca da, huzur bozucu, tabuları yıkıcı, rahatsız edici bulunmuştur. Erksan için en büyük gaflete düşmek onu ideolojik sınırlarla kalıplarla algılayıp değerlendirmektir. O, dar açılı tüm ideoloji mensuplarınca karşı taraftan olmakla suçlanmış, sıradan halk Kızıltoprak İstasyonu na giren trende komünizm propagandası bulurken, kadın meselesinin en önemli filmlerinden olan Kuyu filmine Kuran dan bir ayetle başlamıştır. Marksistlere Mar ı, vaiz ve papazlara Muhammed ve İsa yı tüm detaylarıyla anlatacak kadar ufku geniş, dünya edebiyatından ve neredeyse tüm sanatlardan onların köklerine inebilecek felsefi ve maddi bilgisiyle konferanslar verebilecek bir donanıma da sahipti Erksan. Hocam Metin Erksan gibi 30 yıldır yakından tanıdığım bir ustanın ardından yazacaklarım nasıl olsa eksik kalacak Bu nedenle bir Erksan titizliğiyle huysuzlanıp, onun çok sevdiği ve çoğu zaman kullandığı unutmak ihanettir deyişini başlığa taşıdım. Metin Erksan ın sinemacı yanı çok yazıldı çizildi, ve daha da yazılacak muhtemelen Oysa o, kendisinin sinemacı kimliğinden öte bir düşünür kimliğiyle tanımlanmasından hoşlanırdı. Nitekim cenaze töreninde tüm konuşmacıların ortak cümlesi Onun her şeyden önce ülkemize bahşedilmiş, bir dahi olduğu üzerineydi. Okul yıllarımda, çoğu konferans ve seminer benzeri etkinliklerinde yanında bulundum. Yanında bulunuşumuzun bir sebebi de, o her konuşmaya, derse, vb etkinliklere giderken titizlikle seçtiği konuşma konusu ile ilgili kitap ve belgeleri de yanında taşıması gerekliliğinin bize düşen hammallığı idi. Filmler sadece sonuçlardır hayatında. Onun filmlerini incelemek ayrı bir konu ve fakat Sevmek Zamanı ndaki surete aşık olma tasavvufi yaklaşımı bile zamanının entelektüellerince kavranamamıştır. Kısacası Erksan sıra dışı kimliğiyle, bu ülkeye nasip olmuş bir deha niteliğiyle, bugün bedensel olarak aramızdan ayrılsa da, sanat, kültür ve sinema adamlarımızın görevleri henüz yeni başlamaktadır bence, tekrar Erksan hocanın deyimiyle söylemek gerekirse Metin Erksan ı unutmak ihanettir Ve onu bu kısa sınırlı yazıda anarken onun aşkla ve tutkuyla bağlı olduğu, ve dehasına hayranlığını her vesileyle dile getirdiği Mustafa Kemal Atatürk ü ve Yunus Emre yi de özellikle burada anmadan geçmek istemem. Yunus un aşağıdaki dörtlüğünü çok söylemişizdir beraber, bu kez Erksan dan dinleyelim; O hammallıklardan ben ve bir çok öğrencisi çok şey kazandı. Belgesiz konuşmazdı, alıntı yaptığı her cümlesini, istenirse hemen yanında getirdiği kitaptan, açar yeniden okurdu dinleyicilere. Onun için unutmak ihanettir cümlesini her kullandığında da Karl Jasper in bu müthiş sözü diye, kaynağına saygıyı hiçbir zaman ihmal etmezdi. Biz bu elden gider olduk, kalanlara selam olsun Arkamızdan hayır dua edenlere selam olsun Bilmeyen ne bilsin bizi, bilenlere selam olsun B+ SONBAHAR 59

60 Duvar mozaikleri 4. Levent in hazineleri Yazı ve Fotoğraf FERDA ÇA LAYAN Türk resminin en önemli sanatçılarının 1950 li yıllarda 4. Levent Toplu Konutları duvarlarına yaptıkları mozaikler, sanatı kentle ve kentin özgün mimari yapılarıyla buluşturan eşsiz örneklerdi. Atlas İstanbul dergisinde 2003 yılında, Sanata Düşman Şehir 4. Levent başlığıyla 4. Levent Toplu Konutları nın dış cephe duvarlarını süsleyen mozaik resimlerini gündeme taşımıştım. Sonraki yıllarda başka dergilerde de yazmayı sürdürdüm. Bugün hiçbiri hayatta olmayan Türk resminin en önemli sanatçılarının, ustalarının 4. Levent Toplu Konutları duvarlarına yaptıkları değerli resimlerin korunması için dikkat çekmek ve bir duyarlılık geliştirmek umuduyla. Ama hiçbir olumlu gelişme olmadı, hiçbir kişi ve kurum bu konuda harekete geçmedi ve kaderine terk edilen resimler teker teker yok ediliyorlar. Sitenin duvarlarında bulunan, Türk resminin en önemli sanatçılarından Bedri Rahmi ve Eren Eyüboğlu nun, Sabri Berkel, Nurullah Berk, Ercüment Kalmuk ve Ferruh Başağa nın paha biçilemez değerdeki resimlerinden bugün geriye sadece 9 tanesi ulaşabilmiş. Oysa sitenin ilk yapıldığı dönemdeki mozaik pano sayısı 23 iken 2003 yılında bu sayı 17 idi. 4. Levent Sitesi, uzun yıllar sakin, gösterişsiz, huzurlu bir yaşama evsahipliği yapan kimliğini korusa da, 1980 den sonra inşaat istilasıyla birlikte semtin görünümü hızla değişti. İlk istila, işyerleriyle geldi. Konutlar bir bir lokanta, kafe, ofis, mağaza oluverdi. Bu işyerlerinin tabelaları, reklam panoları da gelip o muhteşem duvar resimlerinin üzerine vidalandı. Sonra klima çağı başladı, duvarlar delindi ve klima motorları çakıldı, ışıldayan mozaik panoların üzerine. Bu da yetmedi mağaza, dükkân sahipleri vitrin açmak için duvarlardaki bu mozaik panoları gözlerini kırpmadan yıkıp attılar. Birçok resmin üzeri sıvandı, boyandı. İnsanların erişemediği yükseklikte bulunan ve insan tahribatından kurtulan mozaik panolar ise üç beş kuruş uğruna reklam panoları altında bırakılarak izleyicisinden koparıldılar. Sayısı her geçen gün artan dev boyutlarıyla ölçü ve sınır tanımayan bu reklam panoları birer ibret tablosu olarak bugün de karşımızda duruyor. Sanat tarihimizin açık alanda, mimaride bulunan nadide örnekleri değer bilmezliğin, sahipsizliğin, tepkisizliğin, güzelliğe karşı düşmanlığın sert darbeleri altında yok edildiler. 60 B+ SONBAHAR

61 Bedri ahmi nin yaptığı mozaik pano üstte çeşitli kurumların verdiği reklamlarla kapatılmış durumda altta 2003 yılında hayatta iken söyleşi yaptığım ve resimlerin buraya yapılmasında birinci derece etkili olan Prof. Dr. Kemal Ahmet Ar derin bir hayal kırıklığı içinde Geçenlerde dolaştım oralarda. Sitenin o perişan görüntüsüne dayanamadım. Yazık ki geri kalmışlığın, görgüsüzlüğün, bilgisizliğin, kültürsüzlüğün acı sonuçları bunlar diyor. Resimlerin fotoğraflarını çekin, o haliyle büyütün, böyle yan yana dizin. Eski fotoğrafları da bulalım, herkes görsün vahşeti. Haykırış olmalı bu yani diye ekliyor ve devam ediyor 4. Levent in bir bahçeli evler niteliğini taşımasını istedik. Daha ziyade karışık bir doku, hem kat evi, hem de tek aile evi; alçalan yükselen kontrastlarla mekân düzenlemede ilk araştırmadır. Kent mekânları için burada ilk defa bir kompozisyon yaratıldı. Mekân araştırma, mekânlarda alçalma, yükselmeler, 1950 lerde Emlak Kredi Bankası nın, toplu konut projesi için Levent semtini seçmesiyle burada yerleşim başladı. Levent semtinin çekirdeğini oluşturan 4. Levent Toplu Konutları, nüfusun hızla arttığı ve modern toplu konut fikrinin yeni geliştiği dönemde uygulaması yapılan ilk örneklerden biriydi. Site dönemini yansıtan mimari özelliklerinin yanı sıra toplu konutta resme yer vermesi ve mimarlık - plastik sanatlar ilişkisini yeniden kurması açısından önemli bir projeydi. Mimar, kent plancı Prof. Dr. Kemal Ahmet Ar ve mimar Prof. Dr. Rebii Gorbon un ortak çalışmalarıyla yıllarında gerçekleştirilen ve yüz hektar alan içinde 420 konutun yer aldığı projede evler iki, üç, beş katlı olarak tasarlandı. Site, geniş park ve bahçeleri, balkonlu planı, ferah yerleşimiyle, daha da önemlisi duvarlarındaki mozaik resimleri; dışa dönük, sıcak, alçakgönüllü bir hayat tarzına kucak açan özellikleri ile dikkat çekiyordu. Ayrıca Toplu Konut alanı içinde bulunan on katlı blok, yapıldığı dönemde İstanbul un en yüksek binasıydı. Levent Toplu Konutları nın duvarlarındaki eşsiz eserlerin bazıları h l zamana direniyor B+ SONBAHAR 61

62 Eren Eyüboğlu Sabri Berkel gerilmeler yaratma, kontrastlar yaratma, içeriye doğru çekme, ileriye doğru çıkışlar gibi Prof. Dr. Kemal Ahmet Ar konutlar inşa edilirken sitede duvar resimlerine yer verilmesi için Emlak Bankası yetkililerine yarışma açılmasını önerir. Yetkilileri ikna edemeyince işi bırakacağını söyleyerek isteğini kabul ettirir. Ar, sonra da Akademi den arkadaşları olan ressamları davet ederek onlardan proje ister. Bunların hepsi görmüş geçirmiş insanlardı, kültürlülerdi. Hepsi de biliyordu resmin mekânı tamamlayan büyük bir eleman olduğunu; o bakımdan bilinçli olarak koydular. Sanatın en büyük çağına ancak mimarinin yardımıyla erişilebileceğini söyleyen Bedri Rahmi Mozaik Hakkında başlıklı yazısında şöyle diyor Şurası muhakkak ki herhangi bir tabloya en güzel ışığı, en uzun ömrü, en büyük seyirci kalabalığını, kısaca hayata karışma gücünü sağlayan mimaridir. Mimar eli değmedikçe resim bir göçebe hayat yaşamaya, daha doğrusu yaşamadan diri diri gömülmeye yahut da loş müze salonlarında uykuya dalmaya mahk mdur. Bedri Rahmi bu işin sırrına varanlardandı. Batı sanatını iyi bilen bir ressam olarak sanatı kendi köklerinde arayan, sanatın halkla buluşmasının en çok kavgasını veren ressamlarımızdan biriydi. Bu yüzden 1950 li 60 lı yılların kısıtlı sanat ortamında İstanbul da büyük boyutlu mozaik panolara imza attı. Ne yazık ki Bedri Rahmi nin, resme en uzun ömrü kazandıran mozaikle yaptığı resimlerinin ömrü çok uzun olmadı. Halbuki bu teknik Roma da, Bizans ta uygulanmış, günümüze kadar ulaşmıştı. Sanatçının İstanbul da, en yoğun yapılaşmanın olduğu bölgede ve etrafı gökdelenlerle kuşatılan 4. Levent Toplu Konutları ve duvarlarındaki 4 mozaik panosu biri kısmen tahrip edilmiş, diğer ikisi reklam panolarıyla kapatılmış bu baskıya daha ne kadar direnebilir bilinmez. Bu arada Bedri Rahmi nin ve birçok sanatçının İstanbul Manifaturacılar Çarşısı nda İMÇ bulunan mozaik panoları, rölyefleri de kentsel dönüşüm tehdidiyle karşı karşıya.4. Levent Sitesi nde mozaik panoları bulunan Ferruh Başağa ile 2002 yılında hayatta iken yaptığım söyleşide yapım süreciyle ilgili şu bilgileri vermişti Kemal Ahmet Ar muhtelif binalara mozaik panolar yapılması için bankayla anlaşmış. Nurullah Berk, Sabri Berkel, sonra ben, Eren Eyüboğlu, Bedri Rahmi, Ercüment Kalmuk. Altı kişiden proje istediler. Projeleri verdik. Sonra Kemal Ahmet Ar dedi ki Birkaç yer daha var, kim daha çabuk bitirirse ona vereceğim o yerleri. Ben o zamanlar boştum, işsizdim. Bir an evvel evde gece-gündüz çalışarak o işleri bitirdim götürüp yerine taktım. Tamam dedi ve bunun üzerine binanın arka cephesindeki yerleri 2-3 parti çalıştım. Sonuçta güzel bir iş oldu, o iş devam etseydi ve muhafaza edilseydi Türkiye için çok büyük bir kazanç olurdu. Bakıyoruz Avrupa nın birçok şehrinde hep mozaikler, freskler duvarları süslemiş. Bizde maalesef çoğu yok edildi de Lütfi Kırdar Salonu ilk yapıldığında İstanbul Fuarı diye bir sergi yapıldı. O sergiye giriş ve danışma büroları vardı. O büroların cepheye bakan kısmına, yola bakan cepheye mozaikten 10 m lik büyük bir sanayi kompozisyonu yapmıştım. O da durdu durdu, bir de baktım, danışma büroları yok oldu. Oraya askeri bina yapıldı. Başağa, dış duvarlarında yapıtlarının yer aldığı 17. bloktaki dükkânlardan birinin iç kısmında da mozaik panosu olduğunu belirtmiş ancak bu pano bulunamamıştır. Ayrıca sanatçının yıllardır ada vapurlarıyla önünden geçenleri selamlayan Heybeliada Deniz Lisesi nin cephesindeki, Preveze Deniz Savaşı konulu Türkiye nin en büyük mozaik panosu 210 m, binayla birlikte 1999 da yıkılarak yok edilmiştir. Açık alanlarda yapıtları bulunan ressamların, heykeltıraşların payına hep hayalkırıklığı düşmüştür. Ölümsüz olması gereken sanat ürünleri itilmiş kakılmış, horlanmış, siyasilerin hedefi haline gelmiş, bakımsız bırakılmış, kişisel beğenilerin kurbanı olmuş, depolara kaldırılmış, sürgün edilmiş, vandalların saldırısı sonucu tahrip edilmiş, değersiz görülerek yok edilmişlerdir. Kente kimlik ve kişilik kazandıran, Cumhuriyet döneminin mimari özelliklerini taşıyan özgün yapılardaki değerli sanat ürünleri bu yapılarla birlikte yıkılarak; cam, çelik, betondan oluşan tekdüze çok katlı binalara dönüşüyor. Medeniyetin göstergesi olan boşluklar gittikçe daralıyor. Sanat tarihinin izleri hızla siliniyor, İstanbul görsel hafızasını yitiriyor. B+ 62 B+ SONBAHAR

63 i haber Bu yazı baskıya hazırlandığı sırada iyi bir haber aldık. Belediyesi nin Koruma Kurulu na yaptığı başvuru uygun görüldü ve 6 sanatçıya ait 20 duvar mozaiği tek tek koruma altına alındı. B+ Sabri Berkel B+ SONBAHAR 63

64 Sabri Berkel Ercüment Kalmuk un eseri sıvadan önce solda ve sıvadan sonra sağda 64 B+ SONBAHAR

65 Belediyesi hayata eçireceği pro eyle bu sanat eserlerini tekrar kente kazandırmayı planlıyor erruh Başağa Sabri Berkel Sabri Berkel B+ SONBAHAR 65

66 Semt ki k mş maha e ra i e e rka i Yazı CENGİZ ERDİL Fotoğraf ALAATTİN TİMUR Çarşısı ndan Ihlamur Kasrı na doğru devam ettiğinizde karşınıza çıkan Muradiye ve Türkali mahalleleri birbirine paralel kısa sokakları, ünlü Cumartesi Pazarı ve hâlâ yaşatılan mahalle kültürüyle B sayfalarında. 66 B+ SONBAHAR

67 ın hareketliliği Muradiye ve Türkali yle sakin mahalle yaşantısına dönüşür B+ SONBAHAR 67

68 İstanbul un bazı semtleri kentin büyük uğultusu, 24 saate sığmayan hayhuyu içinde kaybolmuş görünse de, sadece mahalle sakinlerine değil, günübirlik ziyaretçilerine de geçmişten kalan kent ruhunu hissettirebilir. kentinin tüm semtlerinde vardır bu özellik. Kâh yokuş ve merdivenleriyle, kâh kıyıda köşede kalmış eski bir yapısıyla bu ruhun yanınızda dolaştığını duyumsarsınız. ve ekliyor Bizim tek şikâyetimiz ses kirliliği. Burada trafik çok yoğun. Boğaziçi ne akan trafiğin bir bölümü buradan geçiyor. 24 saat gürültü var. Zaten İstanbul un sorunu olan trafik çözülürse belki sesten şikâyetimiz de ortadan kalkar. Kentin modern coşkusuna karşı ayakta kalma savaşı veren birbirine yaslanmış evlerin dayanışmasında da hissedersiniz bu semt ruhunu. kentinin Muradiye ve Türkali semtleri böyle yerleşimlerdendir. Muradiye Mahallesi Hepsi hepsi on sokağın bulunduğu Muradiye Mahallesi, adını burada 1898 yılında yaptırılan camiden alır. Nişantaşı ndan yuvarlanılarak inilen ama soluk soluğa çıkılan bir yokuşla anılır bu mahalle. Şişli ve ilçeleri arasında sınırdır ve tan yana tavır almış eski bir semtimizdir. Muradiye Camii Dedik ya, adını camiden alır... Cami öyle gösterişli sayılmaz ama, meraklısı için tarihe not düşülecek bir yapı kabul edilir Muradiye Camii, Nüzhetiye Caddesi nin üst tarafında, Göknar Sokağı ile Şair Nazım Sokağı nın kesiştiği köşede yer alır. Adı geçen sokaklara açılan madeni kanatlı avlu kapılarının üzerinde birbirinin eşi olan kitabeler göz alıcıdır. Dört satırlık mermer kitabelerden, caminin 1898 yılında İkinci Abdülhamid in analığı Perestü Kadın ın Başağası Servet Ağa ile Nazseza ve Ferahnak kalfalar tarafından yaptırıldığını anlıyoruz. Bu yapıma yine Halime Hatun adlı bir hayırseverin katkıda bulunduğu yazıyor kitabelerde. Mimarı bilinmeyen cami, eğimli bir arazi üzerine inşa edilmiş. İçi hayli aydınlık olan caminin sekiz kollu yıldızın işlendiği ahşap tavanı ise bir ustalık eseri. Cami 1952 yılında onarım görmüş. Muradiye Mahallesi ın eski semtlerindendir ama bu camiden başka da tarihi bir yapının kalmadığı bir yerleşimdir aynı zamanda lı yıllardan sonra başlayan apartman modası burayı da kuşatmış, semt bugünkü görünümünü almıştır. Kayıtlara 318 bina ve 3471 hanenin düştüğü mahallenin muhtarlığını 20 yıldır Cengiz Hacıömeroğlu yapıyor. Muhtar Cengiz Hacıömeroğlu, Mahallemizin öyle büyük bir sorunu yok diyor Cen iz acıömeroğlu Muradiye Mahallesi Muhtarı 40 yıldır Muradiye Mahallesi nde oturmakta ve dört dönemdir muhtarlık yapmaktayım. Mahallemiz, öğrencilerin tercih ettiği, kültür seviyesi oldukça yüksek, ın en eski mahallelerinden biridir. Yaklaşık 7500 nüfus, 3471 hane mevcuttur. Şişli ilçesi Teşvikiye Mahallesi yle sınır oluşturur. Cumartesi ünleri kurulan semt pazarı tüm İstanbul un özde pazarları arasında Cumartesi Pazarı 68 B+ SONBAHAR

69 Nüzhetiye Caddesi nin Türkalili ve Muradiyeli sakinleri ramazan ayını caddeye kurdukları iftar sofralarıyla keyifli eçirdiler Mahalleliler pazardan taze ürünleri uy un fiyatla alabiliyorlar B+ SONBAHAR 69

70 hlamur Kasrı Türkali Mahallesi Türkali Mahallesi de eski semtlerdendir ama eski adına fazla bir yapının kaldığı söylenemez. kentinin en kalabalık semtlerindendir. 15 bin nüfusu, 7033 hanesiyle modern zamanın hızına ayak uydurmayı başarmış bir semt olarak kayıtlara düşmüştür. Çeşmesi. Bu çeşme 1850 yılında bostan çalışanlarına ve yöre halkına sağlıklı su getirmek için yaptırılmış. Abdülmecid Çeşmesi olarak da bilinir. Ama yaptıran bir padişah değil, yüksek düzeyde bir paşadır ve bu paşa adının gelecek yıllarda unutulacağını bile bile çeşmeyi devrin padişahı Abdülmecid adına kaydettirir. Mahalle Muhtarı Ahmet Bayraktar a göre, en büyük sorunları, aslında tüm İstanbul un ortak sorunu Otopark. Yoksa dört teker, iki ayak arasında hayat akıp gidiyor Türkali Mahallesi nde... Mahallede iki önemli eser var Tuzbaba Camii ve Zübeyde Hanım Çeşmesi. Tuzbaba Camii 15. yüzyıl yapısı olması nedeniyle öncelikli koruma altında tutulan camiyi Fatih Sultan Mehmet in Tuzcubaşı Rum Ali Ağa yaptırmış. Ali Ağa Mescidi olarak da bilinir. Mescit İstanbul un bu bölgesinde inşa edilen ilk Türk- İslam yapısı olduğu için de önemlidir. 19. yüzyıl sonunda tamirat görmüş; şimdiki pencereleri de o dönemin eseridir. Bu cami de eğimli bir araziye inşa edilmiştir. Camideki türbe zamanla özellikle kutsal günlerde ziyaretçilerin akınına uğrar olmuş; Tuzbaba hakkında efsaneler ortaya çıkmıştır. Yıllarla birlikte harap olan, suyu akmayan çeşmeyi Birinci Dünya Savaşı yani yılları arasında Akaretler de yaşayan Atatürk ün annesi Zübeyde Hanım görür. Zübeyde Hanım komşuları harekete geçirir ve çeşmeyi el birliğiyle onarırlar. Bu tamirattan sonra şöyle bir kitabe konur çeşmeye İş bu çeşme ile aşağıdaki çeşme, Gazi Mustafa Kemal Paşa Hazretleri nin valideleri Zübeyde Hanımefendi nin fevkalade ve ehali-i hamiyetmendanın muavenetleriyle tamir ve termin edilmiştir. İşte böyle... Muradiye ve Türkali, ın asırlık mahalleleri. İki komşu mahallenin fazla bir derdi yok bugünlerde. Ancak gelecek ne gösterir bilinmez. Malum; gelecek, İstanbul için kentsel dönüşüm yılları olacak. Muradiye ve Türkali semtleri de bu dönüşümden payını alabilir. En azından bazı mahalle sakinlerinin görüşü bu yönde. B+ Efsaneye göre, Tuzbaba Fetih döneminde Fatih in ordusundaki askerlerden biridir. Tuz sıkıntısı çeken orduya tuz temin etmiş ve Fatih in tuzcubaşı sı olmuştur. Fetihten sonra şimdi Tuzbaba Camii nin bulunduğu bölgeye yerleşmiş, 1490 yılında camiyi yaptırmıştır. Rufai tarikatındandır. Halk arasında kerametleri anlatılır. Caminin Büyük Esma Sultan İlköğretim Okulu na bakan duvarında türbenin dış yüzeyinde mermer bir çıkma bulunur. Bu çıkmanın üzerine tuz paketleri bırakılır. Gelen geçenler dilek dileyip, buradan tuz alıp yerler. Bu gelenek, Türk filmlerine bile konu olmuştur. übeyde anım eşmesi Dedik ya, burası artık eski görünümünü yavaş yavaş yitiren bir semt. Türkali Mahallesi ndeki ahşap konaklar, bostan evleri, taş yapılar apartmanlara yenik düşmüş. Güzelim vadide, destek köstek birbirine bağlı evler silsilesi var artık. Ayakta kalan birkaç tarihi izden biri de Zübeyde Hanım Tuzbaba Camii 70 B+ SONBAHAR

71 Dünya Barış Parkı Yumurtacı Ahmet Bayraktar Türkali Mahallesi Muhtarı 1994 den beri Türkali Mahallesi muhtarıyım doğumluyum, 7750 haneye hizmet ediyorum ten beri yumurtacılık yaptığım için halkı beni Yumurtacı Ahmet olarak tanır ve bilir. Bu lakabım sebebiyle 1989 seçimini kaybetmiştim tarihinde bütün haneleri gezerek ve soyadımı söyleyerek seçimi büyük farkla kazandım tarihinde okuldan 2. sınıf talebeleri geldi. Öğretmenleri Muhtarımızın adı nedir? diye sorduğunda hepsi bağırarak Yumurtacı Ahmet dedi. O kadar duygulandım ki aynı yıl mahkeme kararı ile Yumurtacı olan lakabımı soyadı olarak aldım. Halkım beni çok sever, sevgileriyle her dönem muhtar olarak seçerler. Mahallemizin kültür düzeyi yüksektir. Herkes birbirini tanır ve saygılıdırlar. Komşulukları iyidir ve yardımseverdirler. Mısırlıbahçe Parkı B+ SONBAHAR 71

72 Bir sta e rte e ka ar ra iker esek e a t ar resim ir Yazı ETEM ÇALIŞKAN Fotoğraf ETEM ÇALIŞKAN VE ERTEL AİLESİ ARŞİVLERİ Etem Çalışkan, Mengü Ertel in sanat yaşamını ve dostuyla paylaştığı anıları B için kaleme aldı. 72 B+ SONBAHAR

73 Birinci Levent in doğu yakası meskenimiz oldu. Adı, 4. Gazeteciler Sitesi. Güvercin durağındaki banka evlerine bitişik. Birinci Levent in bahçeli evleri ile karşı karşıyayız. Onların güneşi bizim ufuktan doğar. Bizim güneş de onların üzerinden batar. Aramızdan bir dere kuzeye doğru iner. Bizim 4. Gazeteciler Sitesi nin bittiği yer sebze, meyve, bostan bahçesidir. Bitişiğimizdeki tepede 1970 li yıllarda mandıra vardı; bir de padişahın avcı köşkü. Kapılarımıza mevsimine göre lahana, kıvırcık, marul, fasulye, bakla, maydanoz, nane, çilek ve daha birçok sebze ve meyveler kokularıyla gelirdi dalından, kökeninden. Şimdiki Maya Siteleri nin yerindeki mandıradan da yemyeşil ot kokan süt, yoğurt, kaymak, tereyağı gelirdi. Dönelim 1950 nin ilk yıllarına; Mengü Ertel o yıl gireceği iki okulun sınavından hangisini kazanırsa o okulda yapacaktı sanat öğrenimini. Güzel Sanatlar Akademisi nin sınavı, konservatuardan önce idi. Onun sınavına girdi ve kazandı. Akademi gerçekleşti. Konservatuar hayal oldu. Mengü iyi bir grafik sanatçısı oldu. Zamanının en büyük, çağdaş reklam ajansını kurdu. Ama içinden çıkmıyordu sinema ve tiyatro kurdu. Mengü konservatuara girmiş olsaydı, yeni bir Muhsin Ertuğrul vakası doğabilirdi. Fakat, Türk afiş sanatı dünyasında Mengü Ertel vakası olmazdı. Men ü Tiyatro Afişleri ser isi için duyuru afişi Yurdaer Altıntaş, Güzel Sanatlar Akademisi Afiş Atölyesi nden arkadaşım; Mengü başka atölyeden arkadaşım. Anılarla Mengü yü gülüşüyle de öfkesiyle de güzelce bir ıslattık yağmurla. Mengü de, Yurdaer de yurt içinde ve yurt dışında yenilikçi, öncü afiş ve grafik sanatçısı Yurdaer ile sohbetimiz dünkü 18 Mayıs tı. Akşamüzeri, camlarda damlalar, inen günün ışıkları ile mısralaştı. Üstüne, içine boşalan ebemkuşağı ile 19 Mayıs a süslenmiş gökyüzünden doygun bir mutluluk içinde yeryüzü. Çiçekli yeşil dallar gülümsedi camlardan yüzümüze. kandillerinden Yurdaer Altıntaş, kandili Mengü Ertel le ilgili sohbetimizin sonunu şu sözleriyle vurguladı Mengü nün yaşamı, sanata tutkudur Sanatın bütününe, tiyatroya, sinemaya, resme, afişe, grafiğe, müziğe, sanatın tamamına tutkudur. Hem de paraya hepimiz gibi ihtiyacı olduğu halde. Mengü nün örnek yönüdür sanata tutkusu Keşanlı Ali Destanı, Aslan Asker Şvayk unutulmazlarından Mengü Ertel i yazarken sıralama yapamıyorum. Aklıma gelenleri yazıyorum. Çünkü Mengü nün çalışmaları da böyledir. Yapıtların tasarımı beynindedir önceden. Adı üstünde, ta-sa-rım Tasarım durağandır beyinde. Beyinden muslukları açıp ele-göze yol verince başlıyor sanatın gümbürtüsü, coşkusu, çizgisi, rengi, musikisi, sahnesi Sona yaklaşırken Mengü ter içinde bir orkestra şefidir sahnede Haldun Taner, Keşan da Ali ile destanı konuşurken meydan kahvesinde, Mengü bu ikili ile buluşmuş olmayacaktı. Hüsmen Ağa nın taze demli çayını, Mengü nün yerine bir başkası içecekti Keşanlı Ali ile Daha? Türkçe si Behçet Necatigil den, Borchert in Kapıların Dışında oyununun afişi, Brecht in Carrar Ananın Silahları afişi, Aslan Asker Şvayk İstanbul Devlet Opera ve Balesi için Beethoven ın Fidelio su için afiş tamamlanmıştır, Mozart ın Figaro nun Düğünü afişi tamam, W. Shakespeare in Fırtına oyunu için afiş hazır, Mengü sahnesi sakin Haldun Taner in Keşanlı Ali Destanı bitmiştir; Keşan da Hüsmen Ağa nın çayını içerek Mengü, Haldun Taner ve Keşanlı Ali sohbettedirler. Ve daha daha ve de dahaları, Jan Dark ın Çilesi-Carl Dreyer in eseridir, W. Shakespeare ler, Romeo ve Juliet, Bir Yaz Gecesi Rüyası, Arthur Miller in üç perdelik oyunu, Bütün Oğullarım Yüzlerce tiyatro, sinema afişleri, kitap kapakları, grafik tasarımlar, öğrenciler ve de ödüller Güzel yazı hocam Hattat Emin Barın ın da yakın dostu olan Alman Graphis dergisinin editörlerinden Ale andre Ale andre ın, derginin Nisan 1977 sayısında Mengü Ertel için yazdığı uzunca bir yazısından birkaç cümle sunmak istiyorum siz okurlara Güçlü kuvvetli bir Türk, siyah saçlı, sakallı, sınırsız bir enerji ve büyük bir yaratıcılık gücü yansıtan bir aydın yüzü, o ölçüde sağlam ama duyarlı eller, işte Mengü Ertel in görünüşü. Michelangelo nun ruhunu taşıyor sanki. Onun elinden bir yontu da olabilirdi. Az gülüyor, ama kahkahayı bastı mı yürekten kopuyor gülüşü. Bu büyük sanatçıda, özentili, yapmacık, hesaplı hiçbir şey yok. İkiyüzlülük, haksızlık, aldatmaca karşısında öfkesi bir gökgürültüsü gibi patlayıveriyor Efendim, ımız İstanbul un Güzel Sanatlar Akademisi yle, üniversiteleriyle, sarayları, müzeleri, kütüphaneleri, kültür merkezleri, meydanları, anıtları, mimarisi ve camileri, dinsel yapıları ile kültürün, sanatın ocağıdır. Sanatçıları, yazarları, çizerleri de ülkemizin kandilleridir. Kandiller yeni kandilleri tutuşturuyor. ımız aydınlanıyor, İstanbul u aydınlatıyor, ülkemiz aydınlanıyor. Kenan Temizan dan, İhap Hulusi den, Emin Barın dan ışıklanan Mengü Ertel için buluştuk Yurdaer Altıntaş la Levent te Gökyüzünde koyulaştı bulutlar. Mayıs ın erguvani pembe mavisi karardı. Ufuklardan şimşekler çaktı üstümüze. Sonra gökgürültüsü kulaklarımızda patladı. İri iri cam damlası gibi rengârenk kocaman kocaman damlalar Boşaldı gökyüzü yeryüzüne Yurdaer, cigarasını bastırdı masadaki yağmur suyuna. Nisbetiye Kafe nin dış cam dibinden iç cam dibine geçtik. Gökyüzünün Mengü gürlemesi camları titretti, camlardan yağmur aktı şırıl şırıl. Görünür görünmez oldu dışarısı. Aslan Asker vayk oyunu için afiş Arena tiyatrosu B+ SONBAHAR 73

74 Men ü Ertel eşi lfet Ertel ve oğlu Murat Ertel ile Oyuncular ser isinin açılışında Maçka Sanat Galerisi Mengü Ertel in oğlu, mahallemizin dünkü çocuğu, bugünün Baba Zula müzik ailesinden Murat Ertel le de konuştuk babasını. Sanatçı babanın sanatçı oğluyla Babam çalışmalarında, sanatta sınırları zorlardı ve sanatı disiplinlerarası kurgulardı. Babam Mengü Ertel i grafik sanatçısı olarak değil, sınır ötesi bir sanatçı olarak tanımlarım. Çünkü grafik sanatına resmi, karikatürü, kaligrafiyi, fotoğrafı katmış ve kendi meslektaşlarının bazıları tarafından sert bir şekilde eleştirilmiş, yerilmiştir. Ben çocukken babamın devrimci yöntemlerle çalıştığını gözlemledim. Örneğin bir afiş yaparken çamaşır suyu, saç kurutma makinesi, diş dolgu malzemeleri gibi akla gelmeyecek malzemeleri büyük bir rahatlıkla kullanırdı. i aro nun Düğünü operası için afiş İstanbul Devlet Opera ve Balesi idelio operası için afiş İstanbul Devlet Opera ve Balesi Keşanlı Ali Destanı oyunu için afiş Devlet Tiyatroları 74 B+ SONBAHAR

75 Kitap kapağı Nasreddin oca Erdoğan Tokmakçıoğlu Bir Kavuk Devrildi oyunu için afiş basılmadı Otello operası için afiş İstanbul Devlet Opera ve Balesi Kapıların Dışında oyunu için afiş basılmadı B+ SONBAHAR 75

76 Yüzler resimleme dizisinden örnekler 76 B+ SONBAHAR

77 Bundan önce de gene benim 100. yıl için çizdiğim Atatürk portrelerinde ki bu portreler 1981 yılı için takvim yapıldı. Mengü bana sanat danışmanlığı yaptı. Zaman zaman sabahları erken saatlerde işyerimize giderken karşılaşırdık Kemal le. Kemal, Renault nun direksiyonunda. Rastgele ara sokaklardan Levent meydanından Karaköy e, Gümüşsuyu na Arabasının lastik izlerinin bulunmadığı ara sokak kalmamıştır. Ama denk düştükçe Çalıkuşu sokağından geçerken, solumuzdaki Reşat Nuri Güntekin in evine gıyabi Günaydın Reşat Nuri derdik. Mengü Ertel in atölyesinde çok çalışanlar oldu. Onlara Mengü Ertel öğrencileri demek gerek. Benim iki oğlumdan büyüğü, Murat la okul arkadaşıydı. Raci nin küçüğü Adnan da Mengü nün çırağı Adnan Mengü ye Mengüç abi derdi. T C Kültür Bakanlığı için lo o Türkiye adyo Televizyon Kurumu için lo o 4. Gazeteciler Sitesi, dere boyunca tam bir sanatçılar, gazeteciler mahallesiydi. Evlerimizin bahçelerinden seslenirdik birbirimize, bir fincan kahve, bir bardak çay veya bir kitap, bir bilgi, bir tüp mavi, sarı, kırmızı boya için. Bazen Doğan Ergin de ney sesiyle Dede Efendi, Sadun Aksüt ten yaylı tambur, Celal Şahin in sakız kadar mızıkasından Lüküs Hayat, Ergin Konuksever den bir arşiv veya acil yardım Erdoğan Tokmakçıoğlu, kapağını Mengü Ertel in yaptığı Nasrettin Hoca kitabını da yanına alarak, Hoca yla eşeğine ters binip, Bâbıâli ye giderken görülürdü. Tarık Dursun K. nın daktilo sesinden erken uyanan Osman Karaca ve kaligrafinin ustası Yılmaz Özbek Ve dere boyunca mevsim bahar yaz ise akasyalar, erguvanlar içinde, gündüzleri serçeler oynaşır ayva çiçeklerinde. Şafakta bülbülün Mayıs güllerine aşk şakımaları. Yıl Atatürk ün doğumunun 100. yıl kutlama afişlerinin yapımı, Mengü ile benden istendi, TBMM adına Kültür Bakanlığı Güzel Sanatlar Genel Müdürü Mehmet Özel tarafından. Evimin çatı katı çalışma yerimdi. Ortak çalışmayla 10 afiş yaptık. Afişleri tamamladıktan sonra, ters çevirip yere yaydık. Karışık olarak beşine ben adımı yazdım, beşine de Mengü yazdı adını. Ben Etem yerine Mustafa, Mengü de Kemal yazdı. Çevirdik afişleri ve imzaladık. Bu olaydan sonra, birbirimize hep günaydın Kemal, günaydın Mustafa diyerek seslendik. Mengü Ertel yenilikçidir. Bir şeyi bulmak için aramazdı. Aramazdı bulurdu. Şöyle olsun böyle olsun isteklerini duymazdı. Aramazdı derken hazırı aramaz dı. Mengü kendinde olanı arardı. Ben Mengü nün afişlerine, sanatın resim hali desem, Mengü kızmaz da sizler ne dersiniz, bilemem. Sanatta öncü, yenilikçi ustayı, arkadaşımı, dostumu saygıyla anıyorum. B+ Men ü Ertel yenilikçidir Bir şeyi bulmak için aramazdı Bulurdu Men ü kendinde olanı arardı Etem alışkan ın B için el yazısı ile yazdığı Men ü Ertel yazısı ve portresi B+ SONBAHAR 77

78 Etkinlik 78 B+ SONBAHAR

79 Ya akşam ar ark B şma ar a güzel! Yazı FUNDA DEMİR Fotoğraf BERKAY TEZCAN, ALAATTİN TİMUR Bu yıl altıncısı düzenlenen Park Buluşmaları nda binlerce lı birarada eğlendi... Film gösterimleri, konserler, kabareler ve söyleşiler ecelerini hareketlendirdi. B+ SONBAHAR 79

80 halkı kadar tüm İstanbullular için yaz gecelerinin vazgeçilmez etkinlikleri haline gelen gelenekselleşmiş Park Buluşmaları önceki yıllardaki coşku ve enerjisini katlayarak gelecek yıla devretti. 22 Haziran 2012 Cuma akşamı Abbasağa Parkı nda düzenlenen Suzan Kardeş konseri ile başladı. Etkinlikler boyunca, başta Konaklar Sporcular Parkı, Ortaköy Meydanı, Ulus Prof. Dr. Aykut Barka Parkı, Vişnezade Şairler Sofası Parkı, Abbasağa Parkı, Ulus Ambarlıdere Parkı, Kuruçeşme M. Emin Ergün İ.Ö.Ö. Bahçesi, Dikilitaş Muhtarlık Parkı, Nisbetiye Birlik Parkı, Etiler Uçaksavar Parkı, Etiler Belediye Sitesi ve Arnavutköy Satış Meydanı, Etiler Lisesi Bahçesi olmak üzere toplam yirmi alanda birbirinden renkli etkinliklere evsahipliği yaparak lılara sıcak yaz akşamlarında stres atabilecekleri ve ücretsiz seyredebilecekleri onlarca alternatif sundu. Park Buluşmaları nda her yaştan ve her zevkten insanın beğenisine sunulan çok çeşitli bir program hazırlandı. lılar yaz boyunca konser, film gösterimi, söyleşi, tek kişilik gösteri, orta oyuncular ve kabarelerden oluşan etkinlikler ile buluştu. Parklara sığmayan coşku sokaklarına taştı. Park Buluşmaları nın bu yılki konukları arasında; Erkan Oğur, İ. Hakkı Demircioğlu, Bülent Ortaçgil, Birsen Tezer, Fuat Saka, Güvenç Dağüstün, Zardan Adam, Grup Merdiven, Suzan Kardeş, Ceylan Ertem, Cezmi Ersöz, Ali Atay, Entu, Peyk, Şenova Ülker uartet, Zeliha Sunal, Reiner Glass, Lu us, Vedat Sakman, Malt, Mavi Işıklar, Tayyar Erdem, Neyzen Ünal, Zafer Diper ve Haluk Çetin, Serhat Özcan, Hande Akın, Mehmet Esen, Üst Kattakiler gibi birbirinden değerli sanatçı ve gruplar yer aldı. Şarkılar, türküler hep bir ağızdan söylendi, kahkahalara karışan tempo hep birlikte tutuldu. Park Buluşmaları nın olmazsa olmazı sinema gösterimleri lıları eski İstanbul günlerine götürerek, anılarını tazeledi. Mahalleliler açık hava sinemalarında biraraya gelerek Paris te Çılgın Macera, Sevimli Kahraman, Çizmeli Kedi, Berlin Kaplanı, Güzel Günler Göreceğiz, Sen Kimsin? ve Entelköy Efeköy e Karşı gibi filmleri izlediler. Çocuklar çizgi film gösterimlerini keyifle izlerken Hacivat ve Karagöz le tanışmış oldu. Cezmi Ersöz, Haluk Çetin, Zafer Diper ve Serhat Özcan ın katıldığı söyleşiler ile karşılıklı sohbetler edildi. Geçtiğimiz altı yılın ardından lılar kadar İstanbulluların da nefes alma ve buluşma noktası haline gelen Park Buluşmaları, doğru zemin yaratıldığında sosyal, ekonomik ve kültürel anlamda birbirinden farklı insanların birarada olabileceğinin en güzel kanıtlarından biri oldu yine. Ne öğrencinin gürültüsünden, kılığından kıyafetinden şikâyet eden teyzeler, ne de çocukların sağa sola özgürce koşuşturmasından rahatsız olan büyükler vardı. İşten çıkıp çantasına bir şişe şarap alarak gelenler ve çaylarını termosta getirenler. Toplumun her kesiminden insan birarada çok güzel zaman geçirdi. Herkes halinden memnundu; parka gelen herkes içindeki önyargıları park kapısında bırakmış içeri öyle girmişti... Her akşam yanında getirdiği çekirdeği, oturduğu kilimi paylaşanlar oldu. Dostluklar pekişirken yeni arkadaşlıklar kuruldu. Etkinlik öncesinde doğum günü, evlilik yıldönümü gibi özel günler sahneden kutlandı. Gün geldi Karagözüm evlilik teklifine bile aracılık yaptı. Mahalle halkı birarada dostluk ve dayanışma duygularını perçinlerken geçen iki saat insanların dertlerini, sıkıntılarını bir nebze de olsa hafifletti ve unutulmayacak güzellikte anılar bıraktı. Önümüzdeki yılı çok daha büyük bir coşkuyla bekliyor halkı. B B+ SONBAHAR

81 Nurdan Akbaş ocuğumla kaliteli vakit eçiriyorum Park etkinlikleri sayesinde çocuğumla doya doya ve kaliteli zaman geçiriyorum. Normalde benzer etkinliklere katılmak bu kadar kolay olmuyor, hele de çocuğunuz varsa... Ulaşım problem, etkinlik saati problem, aile boyu eğlenmenin maddi külfeti problem. Oysa buraya kimseye bağlı kalmadan sadece çocuğumu alıp gelebiliyorum. Hem de neredeyse her akşam bir şeyler oluyor. Çocuğum buraya gelen diğer çocuklarla oynuyor, sosyalleşiyor. Uykusu gelirse beş dakika sonra evde olacağımızı bilmenin rahatlığı var. Özellikle çocuklara yönelik etkinlikleri daha sık görmek istiyoruz... Suat zcan Parkın karşısında oturan şanslılardanım Park Buluşmaları ndan çok memnunum, evimin karşısında her akşam bir şenlik var... Ancak etkinliklerin hafta içi yerine özellikle hafta sonları yapılmasını istiyorum. Başka hiçbir ilçede görmediğim, duymadığım bu park etkinlikleri biz lılar için çok büyük bir şans, hatta bulunmaz bir nimet. Etkinlik duyuruları cep telefonuma mesaj olarak geliyor, bu uygulamadan da çok memnunum. Bu sene neredeyse bütün etkinliklere geldim. Gelmesem dahi balkonumdan oturup izliyorum ark ar a b şt ar İlkay Aksum Pazar ünleri çocuklara ayrılsın Parktaki etkinlikler o kadar güzel ki, çoğu zaman başka bir program yapamıyoruz. Tamamına katılamasak da, geçerken mutlaka uğrayıp bakıyoruz. Erken saatte başlayıp, çok geç saatlerde bitmediği için park etkinliklerinin kimseyi rahatsız ettiğini düşünmüyoruz. Buraya gelen herkesin keyfi yerinde gözüküyor. Yazlık sinemalar ve konserleri önceki yıllarda duyar, burada oturan arkadaşlarımıza özenirdik. Ama artık biz de a taşındık ve bundan çok mutluyuz. Burayı seviyoruz. Belediyenin özellikle kültürel alandaki çalışmaları takdiri hak ediyor. Bu buluşmalar artık bir şenliğe dönüştürülmeli. Özellikle pazar günleri parkların insanların çocuklarıyla keyifli vakit geçireceği bir buluşma noktası haline gelmesini isteriz. Emel Ak ül - Evren akır cretsiz olması çok üzel İşyerimiz Levent te olduğu için sokaktaki afişler sayesinde etkinliklerden haberdar oluyoruz. İki yıldır özellikle Abbasağa Parkı ndaki konserleri kaçırmamaya çalışıyoruz. İnanılmaz keyifli geçiyor, mesai bitimlerini iple çekiyoruz. Birsen Tezer in burada verdiği konseri hâlâ arkadaşlarımıza anlatıyoruz. Burada gerçekten birbirinden değerli isimleri hiçbir ücret ödemeden dinliyoruz. Tıklım tıkış bir hal de yok.yalnız belediyenin sitesindeki duyuruların daha güncel olmasını istiyorum. ta afişlerle, mesajlarla duyurular gerçekleştiriliyor; fakat ta oturmayan insanlar ya sosyal paylaşım sitelerinden ya da belediyenin sitesinden haberdar oluyor. B+ SONBAHAR 81

82 82 B+ SONBAHAR parkları İstanbulluların nefes alma noktaları oldu

83 B+ SONBAHAR 83

84 Haberler ta Ağustos coşkusu 30 Ağustos Zafer Bayramı tüm ta coşkuyla kutlandı. Evler ve sokaklar bayraklarla donatılırken lılar Atatürk ün silah arkadaşlarıyla birlikte zorluklarla kurdukları laik Türkiye Cumhuriyeti ne olan sevgi ve bağlılıklarını fener alayıyla bir kez daha gösterdiler yılında 26 Ağustos ta başlayıp, 30 Ağustos ta Dumlupınar da Mustafa Kemal in başkumandanlığında zaferle sonuçlanan Başkomutanlık Meydan Muharebesi ni anmak ve hatıraları önünde şükranla eğilmek amacıyla kutlanan 30 Ağustos Zafer Bayramı nda Büyük Taarruz sırasında şehit düşen isimsiz kahramanlarımız saygı ve minnet duygularıyla anıldı. Ulus taki İlhan Selçuk ve Cumhuriyet Aydınlanmasını Yaratanlar Anıtı önünde biraraya gelen binlerce kişi, ellerindeki meşaleler ve bayraklarla marşlar söyleyerek coşku içinde Arnavutköy e yürüdü. Yürüyüşe katılanlar arasında bulunan AKUT ekibi de coşkulu kalabalığa ellerindeki meşaleleriyle eşlik etti. Motosiklet tutkunları ise motosikletleriyle konvoyun önünde yerlerini aldı. Arnavutköy de Ömer Güven Parkı nda lılara seslenen Belediye Başkanı İsmail Ünal ın Türkan Saylan ın, İlhan Selçuk un yuvasına hoş geldiniz. Kurtuluş Savaşı nın başladığı noktaya hoş geldiniz diyerek başladığı konuşması uzun süre alkışlandı. 84 B+ SONBAHAR

85 B+ SONBAHAR 85

86 Haberler Dünya Barışı ta kutlandı 86 B+ SONBAHAR Belediyesi, 1 Eylül Dünya Barış Günü çerçevesinde Türkiye - Yunanistan Dostluğu Halk Oyunları Festivali etkinliği düzenledi. Yunanistan dan altı grubun da aralarında bulunduğu yaklaşık 300 sanatçının katıldığı etkinlik, Barbaros Meydanı nda düzenlendi. Açılışa Belediye Başkan Vekili Kemal Çiloğlu nun yanı sıra Yunanistan dan çeşitli protokol üyeleri de katıldı. Kemal Çiloğlu, etkinlikle ilgili olarak Barış, insanların mutluluk, güven ve huzur içinde yaşayabilmesi, savaşlar ve anlaşmazlıklar nedeniyle meydana gelen can kaybının ortadan kalkması için önemli bir unsurdur. 1 Eylül Dünya Barış Günü nü Yunanistanlı komşularımızla biraraya gelerek lılarla birlikte renkli bir etkinlikle kutlayacağız. dedi. Etkinlik kapsamında, aralarında Belediyesi Halk Oyunları Ekibi nin de yer aldığı Türk ekibi ile Kostas Leivadiotis yönetimindeki Yunanlı halk oyunları grupları Çarşısı nda, ın cadde ve sokaklarında tur attılar. Etkinliği ilgi ve keyifle karşılayan halk ve katılımcılar, aynı zamanda Best FM den Gönen in konserini izlediler.

87 Yaz okullarına yoğun il i Belediyesi ve Halk Eğitimi Merkezi nin, öğrencilerin yaz tatillerini değerlendirirken, farklı alanlardaki yeteneklerini geliştirebilmelerini amaçlayarak düzenlemeye başladığı yaz okulu bu sene de çok sayıda öğrenci ağırladı. Önceki yıllarda da olduğu gibi, katılımın ücretsiz gerçekleştiği yaz okulu kursları büyük ilgi gördü. Futbol, basketbol, voleybol, tenis, yüzme, drama, bale, İngilizce, gitar ve satranç branşlarında faaliyet gösteren yaz okulları için Haziran ayında kayıtlar alındı ve 1500 civarında öğrenci başvurdu. Yaz okulunda yüzme eğitimleri Türkiye Spor Yazarları Derneği nde gerçekleştirilirken, drama dersleri Dikilitaş Semt Evi`nde, basketbol kursları İsmail Tarman İlköğretim Okulu`nda, voleybol kursları Şair Mehmet Emin Yurdakul İlköğretim Okulu nda, futbol kursu Yeni Levent Lisesi`nde, bale kursları Akatlar Kültür Merkezi`nde, gitar dersleri Gençlik Eğitim Merkezi nde, tenis kursları Sporcular Parkı nda, İngilizce dersleri ise Dikilitaş Semt Evi ile Gençlik Eğitim Merkezi nde verildi. Haziranın son haftası başlayıp, eylülün ikinci haftasına kadar süren ve sezon sonunda sertifikaların verildiği yaz okulunda kurslar hafta içi günlerde yapıldı. Yaş grupları esas alınarak farklı saat dilimlerinde düzenlenen eğitimlerden 7-16 yaş grubundaki çocuklar yararlandı. Kuruma ser isi taydı Kuraklık sorununa dikkat çekmek için Belediyesi Göçebe Bağımsız Sanatçı İnisiyatifi işbirliğiyle Kuruma adlı uluslararası yerleştirme sergisi düzenledi. 15 Ekim-13 Kasım 2012 tarihinde Ortaköy Sanat Galerisinde ziyaretçileri ağırlayan sergide Türkiye den ve dünyadan 28 sanatçının eserleri kuraklığın toplum üzerinde yarattığı kalıcı etkilerine dikkat çekmek için sergilendi. Daha önce bütünleşme, vazgeçme, dönüşme, acıkma ve paylaşma gibi farklı temalara değinen eserleriyle sanat ve sanatçının göçebe olduğuna inanan, göçebelik ve değişkenlerin toplumdaki etkisini göstermeyi amaçlayan grup İstanbul da kuraklık temasını seçtiler. Göç süreci, göçebelik ve değişkenlerinin toplumdaki etkisini irdelemek için birlikte olan sanatçılar; göç sürecinin küresel boyutuna değinen yeni işlerde üretmeyi planladılar. B+ SONBAHAR 87

88 Haberler Atatürk ün manevi kızı lkü Adatepe yi kaybettik Yaşı kaç olursa olsun bu memlekette ilkokul sıralarına oturan hemen herkes, kitaplarda Atatürk ün onunla çekilmiş olan fotoğraflarına özenerek baktı... Nesiller değişse de; bu ülkede doğmuş olan milyonlarca çocuğun hayalini yaşayan isim oldu Ülkü Adatepe... Okumayı öğrenirken kara tahtanın önünde gördük onu. Yanında Atatürk... Sonrasında kısacık saçları ve çocuk gülüşüyle hayat bilgisi kitaplarımızda çıktı karşımıza. Sımsıkı tuttuğu ve son nefesine kadar hiç bırakmadığı el Mustafa Kemal e aitti. O Atatürk ün yadigârı, manevi kızı Ülkü Adatepe ydi. Geçtiğimiz ay geçirdiği trafik kazası sonucu hayata gözlerini yuman Ülkü Adatepe 80 yıllık ömrüne öyle güzel anılar sığdırdı ki; bu millet için o her zaman Atatürk ün kitaplardaki güler yüzlü küçük kızı olarak kalacak ve onlarca nesil daha ona özenerek büyümeye devam edecek. ayırmıyordu. Çok yorgun olduğu zamanlarda bile Ülkü yü kıramaz ve ona vakit ayırırdı. Ülkü artık adeta Atatürk ün çocuklara olan sevgisinin simgesi haline gelmişti. Manevi babası Atatürk ü kaybettiğinde altı yaşında olan Ülkü bu süreçte eğitimini tamamlayamadı ve genç yaşta evlendi. İlk evliliğini Atatürk ün bir diğer manevi kızı olan Sabiha Gökçen in amcasının oğlu olan üsteğmen Fethi Doğançay, ikinci evliliğini yağ tüccarı Yeşua Bensusen, üçüncü evliliğini ise işadamı Öke Adatepe ile yaptı. İlk evliliğinden iki erkek çocuk sahibi oldu. Son nefesine kadar Atatürk ilke ve inkılâpları ışığı altında yaşayan Ülkü Adatepe bu büyük mirası bizlere devrederek ve ardında büyük bir acı bırakarak sonsuzluğa uğurlandı. Ülkü Adatepe, Atatürk ün çok sevdiği, gözbebeği en küçük manevi kızıydı. Mustafa Kemal Atatürk ün annesi Zübeyde Hanım ın evlatlık olarak yetiştirip büyüttüğü Vasfiye Hanım ile Fransızca öğretmeni ve aynı zamanda gar şefi olan Mehmet Tahsin Çukurluoğlu nun kızı olarak dünyaya geldiğinde takvimler 27 Kasım 1932 yi gösteriyordu. Vasfiye Hanım ile Mehmet Bey in çocukları olacağını öğrendiğinde ister kız, ister erkek olsun Ülkü isminin verilmesini isteyen Mustafa Kemal, henüz 9 aylık bir bebekken küçük Ülkü yü Çankaya Köşkü ne aldırdı ve biraz büyüdüğünde onu yurt gezilerine dahi götürmeye başladı. Daha çok küçük olmasına rağmen Mustafa Kemal i her gördüğünde tanıyan ve kollarına atılmak isteyen bir bebekti. Ülkü nün bu sıcakkanlı tavırları ve Ata ya olan sevgisi karşılıksız kalmıyordu. Bazen Atatürk ün kucağında sesi çıkmadan saatlerce kalır ve saatiyle oynamayı çok severdi. Zekâyı takdir ederim; bu çocukta kıymetli bir zekilik görmekteyim, Ülkü ile onun için alakadar oluyorum diyen Mustafa Kemal bu küçük kıza çok özel bir sevgi besliyor ve yanından 88 B+ SONBAHAR

89 Köyiçi yenileniyor Meslek edindirme kursları Belediyesi, Ortaköy Meydan ının ardından Köyiçi nin yenilenmesi çalışmalarına başladı. Köyiçi esnafıyla toplantı yapan Belediye Başkanı İsmail Ünal hem yenileme çalışmaları hakkında bilgi verdi hem de Kartal heykeli önünde yapılacak zemin çalışmasından bir örnek gösterdi. Köyiçi esnafının konuyla ilgili görüşlerini de alan Ünal, Balık Çarşısı nın yenilenmesi konusunun üzerinde de özellikle durdu. Belediyesi, Halk Eğitim Merkezi işbirliğiyle kentlilerine ücretsiz olarak el emeğini değerlendirme ve meslek edindirme kursları sunuyor. Başvurularının Eylül tarihlerinde yapıldığı meslek edindirme kursları, yabancı dilden, el sanatlarına, müzik ve gösteri sanatlarından kişisel gelişim ve eğitim kurslarına, bilişim teknolojilerinden grafik ve fotoğrafçılık kurslarına kadar çok farklı alanlarda yetkinleşme ve yeni bir meslek kazanma imkanı tanıyor. Kurs programını başarı ile tamamlayan katılımcılara, T.C. Milli Eğitim Bakanlığı tarafından onaylı eğitim sertifikaları verilecek. en renk otoğraf Yarışması Yılda bir kez yayımlanan özel sayı Atlas İstanbul ve Belediyesi, İstanbul un en güzel ilçelerinden olan ı konu alan bir fotoğraf yarışması düzenliyor. Rengârenk Fotoğraf Yarışması adıyla düzenlenen yarışma, amatör ve profesyonel bütün fotoğrafçıların katılımına açık. İstanbul un görkemli tarihini yansıyan saraylarıyla, sekiz üniversitede ağırladığı on binlerce öğrencisiyle, Boğaz a nazır semtleriyle, kültürel ve sanatsal etkinlikleriyle, bin bir renge ve kültüre kucak açmış olan, şimdi kapılarını fotoğrafçılar için açıyor. Son katılım tarihi 15 Kasım 2012 olarak belirlenen yarışmaya tüm ilçe sınırları içinde çekilmiş fotoğraflarla katılmak mümkün. Belediye Başkanı İsmail Ünal, Atlas Yayın Yönetmeni Özcan Yüksek, Atlas Fotoğraf Editörü Sinan Çakmak, Atlas fotoğrafçısı Turgut Tarhan, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Fotoğraf Bölümü Başkan Yardımcısı Doç. Ozan Bilgiseren in juri üyeliği yapacağı yarışmanın ödülleri ise Canon EOS 5D Mark III, Canon EOS 7D ve Canon EOS 60D olacak. otoğraf Sinan akmak B+ SONBAHAR 89

90 Haberler Meme kanseri ile mücadele Dil devrimi yaşında Dil Derneği, Atatürkçü Düşünce Derneği Şubesi, Troya Folklor Araştırmaları Derneği, Belediyesi ve Cumhuriyet Gazetesi nin katkılarıyla 80. Dil Bayramı kutlaması 29 Eylül 2012 Cumartesi günü Akatlar Kültür Merkezi nde gerçekleştirildi. Dil Bayramı kutlamaları kapsamında Tükçe nin gelişmesi ve korunması için önemli katkıları bulanan; Prof. Dr. Yener Aytekin, Rutkay Aziz, Deniz Banoğlu, Ahmet Cemal, Yusuf Çotuksöken, Yılmaz Dağdeviren, Prof. Dr. Ömer Emircan, Prof. Dr. Aysel Ekşi, Prof. Dr. Ahmet Ercan, Prof. Dr.Cem Eroğul, Yaşar Kemal, Ufuk Karakoç, Prof. Dr. Türker Mirata, Prof. Dr. Z. Gökalp Mülayim, Zeynep Oral, Prof. Dr. Tuncer Ören, Prof. Dr. M. Zaman Saçlıoğlu, Şükran Soner ve Emin Tunçbilek e Onur Ödülleri verildi. Türkiye de 16 yıldır sağlık alanında yürütülen sosyal sorumluluk projesi olan AVON Meme Kanseri ile Mücadele Yürüyüşü, Belediyesi işbirliğiyle 14 Ekim 2012 tarihinde ta düzenledi. Ortaköy- hattında düzenlenen Meme Kanseri ile Mücadele Yürüyüşü nün açılışını Filiz Akın ve oğlu İlker İnanoğlu yaptı. Türkiye de her yıl yaklaşık 30 bin kadının hayatını tehdit eden meme kanseri ile ilgili bir kez daha Erken Teşhis Hayat Kurtarır diyen binlerce kadın, tek bir ses ve yürek olup yürüdüler. Bu seneki yürüyüşün sloganı, meme kanserinin rengi olarak kabul edilen pembeyi vurgulayan Hayata Pembe Gözlüklerle Bak sloganı oldu. Yürüyüş, Meydanı Vapur İskelesi nde Nilüfer in verdiği konserle son buldu. essam Adnan oker in ismi ta yaşayacak 2010 yılında, çağdaş Türk resminin öncüsü Prof. Adnan Çoker in retrospektif sergisini açan Belediyesi bu önemli ressamımızın adını Akatlar Mahallesi ndeki bir sokağa verdi. Belediye Başkanı İsmail Ünal ve Prof. Adnan Çoker in de katıldığı tören sanatçının adının verildiği sokakta saat 19 Temmuz 2012 tarihinde gerçekleşti. Ressam Adnan Çoker Sokağı, Cihannuma Mahallesi ndeki Ressam Hamdi Bey Sokağı nın ardından ta bir ressamdan adını alan ikinci sokak olma özelliğini taşıyor. Belediye Başkanı İsmail Ünal, Akatlar daki sokağa Adnan Çoker in isminin verilmesini, Sanayi-i Nefise nin kurucusu Osman Hamdi Bey den Çağdaş Türk resminin öncüsü Adnan Çoker e ve gelecekte bu iki simge ismin izinden gidecek genç ressamlara kentlilerinin gösterdiği saygının bir ifadesi olarak açıkladı. 90 B+ SONBAHAR

91 e el e el e karşı Berlin de bulunan Uluslararası Hegel Derneği nin düzenlediği XXIX. Uluslararası Hegel Kongresi, Boğaziçi Üniversitesi nin ortaklığı ve Belediyesi nin ev sahipliğiyle, 3-6 Ekim tarihleri arasında ilk kez İstanbul da düzenlendi. Hegel Hegel e Karşı ana başlığı altında gerçekleşen kongrenin amacı, Hegel felsefesi üzerine tartışmaları yeniden değerlendirmek yerine bugünün koşullarıyla Hegel felsefesini mercek altına almaktı. Hegel, bugünün dünyasını nasıl değerlendirdi? Global ekonomi, göç dalgaları, iklim değişimi ve sözde demokrasiler karşısında ne söylerdi? Sorularının yanıtları arandı. Kongre dört ana oturum ve sekiz mekânda düzenlenen paralel oturumlarla gerçekleşti. Ana oturum, Açık Perspektifler, Dün ve Yarın Arasında Hegel, Kavram, Hangi Anlamda?, Özne mi? Her Anlamda başlıklarından oluştu. Ana oturuma katlan konuşmacılar arasında, İlber Ortaylı, Wilfried Ver Ecke, Brady Bowman, Theodore Geraets, Violetta Waibel, Claudia Bickmann, Maria del Carmen Paredes-Martin, Eva Bockenheimer, Ryosake Ohashi, Erzsébet Rózsa, Birgit Sandkaulen, Walter Jaeschke, Alper Türken yer aldı. Ana oturumlar, Zeynep Direk, Türker Armaner, Sanem Yazıcıoğlu ve Önay Sözer tarafından yönetildi. Eğitim desteği Belediyesi, ilçe sınırları içinde ikamet eden öğrenci velisi ve vasilerine eğitim öğretim yılı için kıyafet desteği ve eğitim yardımında bulundu. 3-9 Eylül tarihleri arasında resmi ilkokul, ortaokul ve lise akademilerinin herhangi birinde öğrenim gören öğrencilerin yakınlarının başvurduğu yardımdan, özel okullarda %100 burslu olarak öğrenim gören öğrenciler de faydalandı. Boğaz da iftar Belediyesi nin düzenlediği iftar yemekleriyle lılar Ramazan da da birarada olabilmenin tadını çıkardılar. Belediye, 24 Temmuz - 7 Ağustos tarihleri arasında her gün farklı bir mahalleye Boğaz da tekne turu düzenleyerek iftar yemeği verdi. Tekne turu ile iftar yemeğinin ilki 24 Temmuz da Dikilitaş - Türkali Mahallesi sakinleri ile gerçekleştirildi. Belediye Başkanı İsmail Ünal ın da katıldığı teknede iftar turuna ilgi yoğundu. İskelesi nden tur teknesiyle hareket eden lılar, Ramazan sofralarının huzurunu ve keyfini, Boğaz ın eşsiz manzarasında yaşadılar. B+ SONBAHAR 91

92 24 saat 'ta Yaşam Rehberi Her konu için arayın... 7 gün 24 saat ACİL NUMARALAR 110 Yangın İhbar 112 Sıhhi İmdat 121 Telefon Arıza 122 Ankesör Arıza 126 Kablo TV Arıza 154 Alo Trafik 155 Polis İmdat 156 Jandarma İmdat 158 Alo Sahil Güvenlik 175 Alo Tüketici 177 Orman Yangın İhbarı 182 Ruhsal Bunalım Danışma 184 Sağlık Danışma 185 Su Arıza 186 Elektrik Arıza 187 Gaz Arıza 188 Cenaze Hizmetleri BEŞİKTAŞ BELEDİYES Belediye Başkanlığı Nisbetiye Mah. Aytar Cad. Tel: Faks: İletişim: Belediye Başkanlığı (Eski Bina) Çırağan Cad. No: 77 Yıldız Mah. Tel: (10 Hat) Faks: Özel Kalem Müdürlüğü Tel: Emlak ve İstimlak Müdürlüğü Tel: Teftiş Kurulu Müdürlüğü Tel: İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü Tel: Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü Tel: Plan ve Proje Müdürlüğü Tel: Fen İşleri Müdürlüğü Tel: Park ve Bahçeler Müdürlüğü Tel: Temizlik İşleri Müdürlüğü Tel: Yazı İşleri Müdürlüğü Tel: Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü Tel: Mali Hizmetler Müdürlüğü Tel: Hukuk İşleri Müdürlüğü Tel: Sağlık İşleri Müdürlüğü Tel: Destek Hizmetler Müdürlüğü Tel: İmar ve Şehircilik Müdürlüğü Tel: Zabıta Müdürlüğü Tel: Evlendirme Dairesi Nüzhetiye Cad. No: 68 Türkali Mah. Tel: Ortaköy Zabıta Karakolu Tel: Çarşı Zabıta Karakolu Tel: Arnavutköy Zabıta Karakolu Tel: Levent Zabıta Karakolu Tel: Gayrettepe Zabıta Karakolu Tel: Dikilitaş Semt Evi Emirhan Cad. Dilek Sok. No:2 Tel: Etiler Yaşam Evi Etiler Mah. Ahular Sok. No:19 Tel: Ulus Yaşam Evi Nisbetiye Mah. Ilgın Sokak No: 3 Ulus- Tel: Ulus Semt Evi Ulus Mah. Yol Sokak No: 2 Ulus- Tel: Ortaköy Yaşam Evi Ambarlıdere Yolu Sk. No: 4 Ortaköy Tel: Gençlik Merkezi Sinanpaşa Mah. Hasfırın Cad. No: 3 Kat: 5 Tel: Kız Öğrenci Konuk Evi Çitlenbik Sok. No: 29 Yıldız- Tel: Erkek Konuk Evi Prof. Dr. Bülent Tarcan Sok. No: 25/A Gayrettepe- Tel: , İlçe Emniyet Müdürlüğü Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 81 Tel: Faks: Şube Emniyet Müdürlüğü Gayrettepe Mah. Prof. Dr. Bülent Tarcan Sok. No: 7 Tel: Faks: Kolordu Komutanlığı Konaklar Mah. Org. İzzettin Aksalur Cad. No: 1 Tel: Faks: Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü Gayrettepe Mah. Barbaros Bulvarı No: 137 Tel: Kadastro Müdürlüğü Cihannuma Mah.Yıldız Cad. No: 42 Tel: Faks: Darphane Dikilitaş Mah. Yenidoğan Sok. No: 55 Tel: Faks: Deniz Müzesi Komutanlığı Sinanpaşa Mah. Cezayir Cad. No: 2 Tel: Faks: Devlet İstatistik Enstitüsü Bölge Müdürlüğü Cihannuma Mah. Barbaros Bulvarı No: 53 Tel: Faks: Halk Eğitimi Merkezi Dikilitaş Mah. Leylak Sok. No:10 Tel: Faks: RESM DA RELER İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Nisbetiye Mah. Okul Sok. No: 4 Tel: Faks: Sanatçılar Cafe BEDAŞ Bedaş Genel Müdürlük Tel: Faks: Bedaş Beyoğlu İşletme Şefliği Tel: Faks: Harp Akademileri Komutanlığı Konaklar Mah. Org. İzzettin Aksalur Cad. Tel: İstanbul Merkez Komutanlığı Mecidiye Mah. Palanga Cad. No: 62 Tel: Faks: İlçe Özel İdare Müdürlüğü Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 77 Tel: Faks: İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı Nisbetiye Cad. Başlık Sok. No:1 Tel: Faks: Jandarma Bölge Komutanlığı Balmumcu Mah. Şakir Kesebir Cad. No: 1 Tel: Kaymakamlık Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 77 Tel: Faks: B+ SONBAHAR

93 Nüfus Müdürlüğü Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 77 Tel: Faks: Milli Saraylar Daire Başkanlığı Vişnezade Mah. Dolmabahçe Cad. No: 11 Tel: Faks: İGDAŞ Etiler Şefliği Tel: Faks: İGDAŞ Fulya İşletme Şefliği Tel: Faks: İSKİ Şube Müdürlüğü Tel: Müftülük Sinanpaşa Mah. Cad. No: 37 Tel: Faks: Polis Eğitim Müdürlüğü Akat Mah. Selçuklar Sok. No: 24 Tel: Faks: Bölge Tapu Sicil Müdürlüğü Cihannuma Mah. Yıldız Cad. No: 42 Tel: Faks: İSKİ Müşteri Hizmetleri Tel: Faks: İSKİ Şefliği Tel: Faks: İTFAİYE Tel: Faks: Bölge Tapu Sicil Müdürlüğü Cihannuma Mah. Yıldız Cad. No: 42 Tel: Faks: TRT İstanbul Televizyonu Kuruçeşme Mah. Ahmet Adnan Saygun Cad. No: 83 Tel: Faks: Türk Telekom Müdürlüğü Gayrettepe Mah. Yıldız Posta Cad. No: 40 Tel: Faks: İlçe Afet Merkezi Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 83 Tel: POLİS MERKEZLERİ Arnavutköy Polis Merkezi 1.Cadde No: 52 Arnavutköy- Tel: Polis Merkezi Yıldız Parkı girişi Çırağan- Tel: Etiler Şehit Naci Soydan Polis Merkezi Nisbetiye Caddesi Dilhayat Sok. No: 1 Etiler- Tel: Levent Polis Merkezi Hacı Adil Caddesi No:1 Levent- Tel: Faks: H ZMET B R MLER İ.E.T.T. 1. Hareket Amirliği Tel: İ.E.T.T. Boğaz Hareket Amirliği Tel: İ.E.T.T. İşletme Şefliği Tel: İ.E.T.T. Dereboyu Hareket Amirliği Tel: İ.E.T.T. 4. Levent Aktarma Merkez Amirliği Tel: İGDAŞ Genel Müdürlüğü Tel: Faks: İGDAŞ İstanbul Bölge Müdürlüğü Tel: Faks: MUHTARLIKLAR Abbasağa Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Yüksel Sağat Cihannuma Mah. Çömezler Sok. No: 1 Tel: Faks: Akat Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Murat Tayfun Kirmanlı Akat Mah. Haydar Aliyev Cad. No: 3 Tel: Faks: Arnavutköy Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Sedef İrteş Arnavutköy Mah. Satış Meydanı Sok. No: 27 Tel: Faks: Balmumcu Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Cüneyt Doğan Balmumcu Mah. Zincirlikuyu Sok. No: 21 Tel: Faks: Bebek Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Aydın Onar Bebek Mah. Bebek Hamamı Sok. No: 8B Tel: Faks: Cihannuma Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Ertan Kurtlutepe Cihannuma Mah. Mazharpaşa Sok. No: 15 D: 1 Tel: Faks: Dikilitaş Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Abdullah Sızmaz Dikilitaş Mah. Cami Meydanı Sok. No: 12A Tel: Faks: Etiler Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Seçil Eşki Etiler Mah. Ahular Sok. No: 19 Tel: Faks: Gayrettepe Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Necla Başar Gayrettepe Mah. Fahri Gizden Sok. No: 26 Tel: Faks: Konaklar Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Aslı Akyüz Konaklar Mah. Faruk Nafiz Çamlıbel Sok. No: 1 Tel: Faks: Kuruçeşme Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Adnan Soysal, Kuruçeşme Mah. Kırbaç Sok. No: 40 Tel: Faks: Yaz okulu Kültür Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Dursun Gül Kültür Mah. Sekbanlar Sok. No: 88 Tel: Faks: Levazım Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Ziya Uygur Levazım Mah. Koru Sok. No: 7 Tel: Faks: Levent Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Muzaffer Türk Levent Mah. Gonca Sok. No: 12 Tel: Mecidiye Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Cemal Şensöz Mecidiye Mah. Ambarlıdere Sok. No: 5 Tel: Muradiye Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Cengiz Hacıömeroğlu Muradiye Mah. Muradiye Deresi Sok. No: 2 Tel: Nisbetiye Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Hatice Ayşe Şirinler Nisbetiye Mah. Ahmet Adnan Saygun Cad. No: 30 Tel: Ortaköy Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Refik Namunlu Gürcü Kızı Sokak. No: 4 Tel: Sinanpaşa Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Zeki Bölükbaşı Sinanpaşa Mah. Hasfırın Cad. No: 5 Tel: Türkali Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Ahmet Bayraktar Türkali Mah. Ihlamurdere Cad. No: 136 Tel: Ulus Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Kadriye Gedik Ulus Mah. Öztopuz Cad. Yol Sok. No: 2 Tel: Faks: Vişnezade Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Reyhan Cinyusuf Vişnezade Mah. Şair Nedim Cad. No: 53 Tel: Faks: Yıldız Mahalle Muhtarlığı Muhtar: Şevki Yıldırım Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 17/1 Tel: SAĞLIK KURULUŞLARI Dentistanbul Diş Hastanesi Abbasağa Mah. Yıldız Cad. No: 71 Tel: Hattat Hastanesi Levent Mah. Yeni Sülün Sok. No: 13 Tel: Metropolitan Florence Nightingale Hastanesi Gayrettepe Mah. Cemil Arslan Güder Sok. No: 8 Tel: Levent Semt Polikliniği Levent Mah. Binbir Çiçek Sok. No: 2 Tel: Şaban Gündeş Semt Polikliniği Kültür Mah. İETT Blokları Yolu No: 21 Tel: Ege Polikliniği Nisbetiye Mah. Nisbetiye Cad. No: 26/16 Tel: Polikliniği Sinanpaşa Mah. Şair Leyla Sok. No: 2 Tel: Sefa Polikliniği Muradiye Mah. Nüzhetiye Cad. No: 15/2 Tel: Transmed Polikliniği Levent Mah. Fulyalı Sok. No: 7 Tel: Cosmed Polikliniği Levent Mah. Yeni Sülün Sok. No: 17 Tel: Yaşasın Hayat Polikliniği Vişnezade Mah. Süleyman Seba Cad. No: 39 Tel: Medis Polikliniği Konaklar Mah. Akasyalı Sok. No: 10 Tel: Clinika Gayrettepe Polikliniği Gayrettepe Mah. Yıldız Posta Cad. No: 34 Tel: Micromed Polikliniği Levent Cad. Sümbül Sok. No: 34/A Levent Tel: Etiler Kardiyoloji Polikliniği Akat Mah. Nisbetiye Cad. No: 41/25 Tel: Kranioplast Polikliniği Nisbetiye Mah. Aytar Cad. No: 40: 7 Tel: Refresh Polikliniği Levent Mah. Krizantem Sok. No: 19 Tel: Tunç Polikliniği Kültür Mah. Esra Sok. No: 2A D: 3 Tel: Güzel Günler Polikliniği Levent Mah. Güllü Sok. No: 4 Tel: Dikilitaş Sağlık Ocağı Dikilitaş Mah. Bestekâr Aralığı Sok. No: 4 Tel: Sağlık Grup Başkanlığı Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 77 Tel: Verem Savaş Dispanseri Sinanpaşa Mah. Sinanpaşa Köprüsü Sok. No: 13 Tel: Faks: Merkez Sağlık Ocağı Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 77 Tel: Faks: Ana Çocuk Sağlığı Dispanseri Mecidiye Mah. Müverrih Saadettin Sok. No: 20 Tel: SSK Dispanseri Cihannuma Mah. Bostancı Veli Sok. No: 3 Tel: Sait Çiftçi Kamu Sağlığı Merkezi Dikilitaş Mah. Barbaros Bulvarı No: 109 Tel: B+ SONBAHAR 93

94 24 saat NeoLife Tıp Merkezi Nisbetiye Mahallesi Yücel Sok. No: 6 1. Levent Tel: Ortaköy Tıp Merkezi Balmumcu Mah. Varnalı Sok. No: 3 Tel: Ortaköy Beltaş Sağlık Ocağı Mecidiye Mah. Müverrih Saadettin Sok. No: 20 Tel: Levent Sağlık Ocağı Nisbetiye Mah. Yücel Sok. No: 15 Tel: Karanfilköy Sağlık Ocağı Akat Mah. Zeytinoğlu Cad. No: 121 Tel: Baykent Tıp Merkezi Nisbetiye Mah. Aydın Sok. No: 8 Tel: Boğaziçi Tıp Merkezi Dikilitaş Mah. Yenidoğan Sok. No: 7 Tel: Çebi Tıp Merkezi Ortaköy Mah. Dereboyu Cad. No: 58 Tel: Ota Tıp Merkezi Sinanpaşa Mah. Cad. No: 23 Tel: Jinemed Tıp Merkezi Muradiye Mah. Deryadil Sok. No: 1 Tel: Dikilitaş Tıp Merkezi Dikilitaş Mah. Karakol Çıkmazı Sok. No: 1A Tel: Acıbadem Etiler Tıp Merkezi Nisbetiye Mah. Aytar Cad. No: 40/8 Tel: International Etiler Tıp Merkezi Levent Mah. Nisbetiye Cad. No: 19 Tel: Otim Med Diyaliz Merkezi Dikilitaş Mah. Yeşilçimen Sok. No: 9 Tel: Renmed Diyaliz Merkezi Levent Mah. Begonya Sok. No: 10 Tel: K.S.V. Onkoloji Merkezi Nisbetiye Mah. Yücel Sok. No: 6-8 Tel: Cosmed Estetik ve Plastik Cerrahi Merkezi Levent Mah. Yeni Sülün Sok. No: 17 Tel: Levent Genel Cerrahi Merkezi Levent Mah. Yasemin Sok. No: 2/1 Tel: İstanbul Anestezi Merkezi Levent Mah. Çamlık Cad. No: 31 Tel: İstanbul Ortopedi Merkezi Levent Mah. Çilekli Cad. No: 32 Tel: Onep Estetik ve Plastik Cerrahi Merkezi Levent Mah. Manolyalı Sok. No: 15 Tel: Novita Cerrahi Merkezi Levent Mah. Manolyalı Sok. No: 5 Tel: Özel Acıbadem Göz Sağlığı Merkezi Etiler Mah. Yıldız Çiçeği Sok. No: 7 Tel: Özel Aileden Biri Evde Bakım Hizmetleri Gayrettepe Mah. Yıldız Posta Cad. No: 8 2 Blok D: 24 Tel: Park Buluşmaları - Abbasağa Parkı Özel Dünya Göz Sağlığı Merkezi Nisbetiye Mah. Aytar Cad. No: 38/ Tel: Sevgi Kadın Sağlığı Merkezi Nisbetiye Mah. Aytar Cad. No: 38/11 Tel: Özel Gastro Med Merkezi Nisbetiye Mah. Aytar Cad. No: 38 Kat: 2 Tel: Fertijin Kadın Sağlığı ve Tüp Bebek Mrk. Bebek Mah. Bebek Dağı Sok. No: 99 Tel: Natal Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Merkezi Nisbetiye Cad. Erdölen İş Merkezi No: 38 / 13 Etiler- Tel: Jinepol Kadın Sağlığı Kliniği Aytar Cad. Başlık Sok 1/B Levent Tel: Faks: OTELLER Bebek Oteli Bebek Mah. Cevdetpaşa Cad. No: 34 Tel: Faks: Conrad International Yıldız Mah. Yıldız Cad. No: 79 Tel: Faks: Ortaköy Princess Hotel Ortaköy Mah. Dereboyu Cad. No: 10 Tel: , Faks: Parksa Hilton Vişnezade Mah. Bayıldım Cad. No: 12 Tel: Faks: Radisson Sas Bosphorus Hotel Yıldız Mah. Ortaköy Salhanesi Sok. No: 9 Tel: Faks: Sürmeli Hotel Gayrettepe Mah. Prof. Dr. Bülent Tarcan Sok. No: 3 Tel: Faks: The Plaza Otel Gayrettepe Mah. Barbaros Bulvarı No: 165 Tel: Faks: Hotel Les Ottomans Kuruçeşme Mah. Muallim Naci Cad. No: 68 Tel: Faks: Swissôtel The Bosphorus, Istanbul Bayıldım Caddesi No: 2 Maçka- Tel: , Faks: W Hotel Süleyman Seba Cad. No: 22 Tel: , Faks: Ortaköy Feriye Sinemaları Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 42 Tel: Levent Kültür Merkezi Onat Kutlar Sinema Salonu Levent Mah. Çalıkuşu Sok. No: 2-4 Tel: KÜLTÜR MERKEZLERİ Akatlar Kültür Merkezi Melih Cevdet Anday Sahnesi Akat Mah. Zeytinoğlu Cad. No: 16 Tel: Mustafa Kemal Merkezi Attila İlhan Sahnesi Akat Mah. Uğur Mumcu Cad. No: 8 Tel: Levent Kültür Merkezi Onat Kutlar Sinema Salonu Levent Mah. Çalıkuşu Sok. No: 2-4 Tel: Ortaköy Kültür Merkezi Afife Jale Sahnesi Ortaköy Mah. Ortaköy Dere Çıkmazı No: 1 Tel: Kültür Merkezi Sinanpaşa Mah. Hasfırın Cad. No: 7 Tel: MÜZELER Bebek Türkali İskelesi Mahallesi Muhtarlığı Çırağan Palace Kempinski Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 32 Tel: Faks: Dedeman Otel Gayrettepe Mah. Yıldız Posta Cad. No: 50 Tel: Faks: La Maison Hotel Yıldız Mah. Müvezzi Cad. No: 43 Tel: Faks: SİNEMALAR Akmerkez AFM Kültür Mah. Nisbetiye Cad. No: 56 Tel: Peugeot Cine City (Alkent Sitesi) Akat Mah. Tepecik Yolu Kaktüs Sok. No: 3 Tel: Mayadrom AFM Akat Mah. Orkide Sok. No: 1 Tel: Aşiyan Müzesi Bebek Mah. Aşiyan Yolu No: 15 Tel: Deniz Müzesi Sinanpaşa Mah. Cezayir Cad. No: 2 Tel: Mimar Sinan Üniversitesi Resim Heykel Müzesi Vişnezade Mah. Dolmabahçe Cad. No: 4 Tel: B+ SONBAHAR

95 Şehir Müzesi Yıldız Mah. Serencebey Yokuşu Yıldız Sarayı Tel: Yıldız Sarayı Müzesi Yıldız Mah. Serencebey Yokuşu Tel: ÜNİVERSİTELER Bahçeşehir Üniversitesi Yıldız Mah. Osmanpaşa Mektebi Sok. No: 4-6 Tel: Boğaziçi Üniversitesi Bebek Mah. Şehitlik Dergâhı Sok. No: 2 Bebek Mah. Cevdetpaşa Cad. No: 115 Tel: Galatasaray Üniversitesi Yıldız Mah. Çırağan Cad. No: 36 Tel: İstanbul Teknik Üniversitesi Vişnezade Mah. Süleyman Seba Cad. No: 90 Tel: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Yıldız Mah. Çiğdem Sok. No: 1 Tel: Yıldız Teknik Üniversitesi Yıldız Mah. Hamam Sok. No: 2 Tel: TAKSİ DURAKLARI Abbasağa Mahallesi Yıldız Taksi Tel: Conrad Taksi Tel: Çırağan Taksi Tel: Akatlar Mahallesi Karanfil Taksi Tel: Akatlar Taksi Tel: Site Taksi Tel: Mayadrom Taksi Tel: MKM Taksi Tel: Arnavutköy Mahallesi İskele Taksi Tel: Sizin Taksi Tel: Kültür Taksi Tel: Bebek Taksi Tel: Balmumcu Mahallesi Merkez Taksi Tel: Bebek Mahallesi Çınar Taksi Tel: İskele Taksi Tel: Dikilitaş Mahallesi Güven Taksi Tel: Dikilitaş Merkez Taksi Tel: Emirhan Taksi Tel: Dikilitaş Taksi Tel: Öner Taksi Tel: Koza Taksi Tel: Etiler Mahallesi Bahar Taksi Tel: Bizim Taksi Tel: Doğan Taksi Tel: Günaydın Taksi Tel: Özen Taksi Tel: Gayrettepe Mahallesi Esentepe Taksi Tel: İdil Taksi Tel: Cihan Taksi Tel: Esen Taksi Tel: Öz Ulaş Taksi Tel: Konak Mahallesi Oyak Site Taksi Tel: Yeni Levent Taksi Tel: Konaklar Taksi Tel: Köşk Taksi Tel: Kuruçeşme Mahallesi Çeşme Taksi Tel: Park Taksi Tel: Sahil Taksi Tel: Kültür Mahallesi Bulut Taksi Tel: Levazım Mahallesi Levazım Taksi Tel: Levent Mahallesi Sevgi Taksi Tel: Basın Taksi Tel: Levent Taksi Tel: Site Taksi Tel: Levent Merkez Taksi Tel: Uygun Taksi Tel: Birlik Taksi Tel : Nisbetiye Mahallesi Birlik Taksi Tel: Nisbetiye Taksi Tel: Öz Turizm Taksi Tel: Ortaköy Mahallesi Öz Ortaköy Taksi Tel: Aile Taksi Tel: Ulus Mahallesi Merkez Taksi Tel: Ulus Vadi Taksi Tel: Öz Ulus Taksi Tel: Ulus Taksi Tel: Ulus Turizm Taksi Tel: Turizm Taksi Tel: Vişnezade Mahallesi Öz Valide Çeşme Taksi Tel: Valide Çeşme Taksi Tel: Merkez Taksi Tel: İSKELELER Muradiye Arnavutköy İskelesi Arnavutköy Mah. Bebek-Arnavutköy Cad. Tel: Bebek İskelesi Bebek Mah. Cevdetpaşa Cad. Tel: İskelesi Sinanpaşa Mah. Cezayir Cad. Tel: Ortaköy İskelesi Mecidiye Mah. Vapur İskelesi Sok. Tel: Dünya Barış Günü 4. Levent Merkez Taksi Tel: B+ SONBAHAR 95

96