HABER BÜLTENİ 09.10.2013 Sayı 19 Konya Ticaret Odası (KTO) tarafından Türkiye İstatistik Kurumu ndan ve Türkiye İhracatçılar Meclisi nden alınan verilere dayalı olarak Konya nın dış ticaretinin durumu Konya Dış Ticaret Bülteni adıyla yayımlanmaktadır. Konya İli Dış Ticaret Bülteni ile Konya nın dış ticaret durumunu güncel veriler ışığında izleyerek analiz etmek ve bunu ülkemizin dış ticaret durumu ile kıyaslayabilmek hedeflenmektedir. Konya nın Dış Ticaret Hacmi Ağustos ta 190 Milyon Doları Geçti Konya nın Temmuz ayına kadar artış eğiliminde olan ihracatı Ağustos ayı itibariyle düşüşe geçti. İthalat ise her ne kadar temmuz ayında toparlanmış olsa da Ağustos ayı itibariyle bir önceki aydaki seviyesine geri dönmüştür. Şekil-1. Yıllara Göre Konya Dış Ticareti (Ağustos; 2008-2013) 80.000 68.800 67.658 79.152 92.878 104.359 96.172 87.644 83.737 88.106 60.000 40.000 67.167 45.454 55.255 20.000 0 2008 2009 2010 2011 İhracat İthalat Konya nın ihracat büyüklüğü Ağustos 2013 te 104,4 milyon dolar oldu ve geçen yılın Ağustos ayına göre yüzde 8 arttı. Geçen yılın aynı ayına göre ithalat ise yüzde 5 artarak 88,1 milyon dolar olarak gerçekleşmişti. Konya nın ihracatı Ocak - Ağustos 2013 döneminde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 1 oranında artarken, ithalatı da yüzde 4 oranında artış göstermiştir. Yani Ocak-Ağustos 2013 döneminde geçen yılın aynı dönemine göre ithalattaki artış hızı ihracatın yaklaşık 4 katı kadardır. www.kto.org.tr 1
Konya nın İhracatı ilk 8 Ayda 855 Milyon Dolara Ulaştı Ağustos 2013 te ülkemizin ihracatı bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 12 oranında azalarak 11,2 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde Konya nın ihracatı yüzde 8 oranında artarak 104,4 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Şekil-2. Aylara Göre Konya nın İhracatı (2012-2013) 125.000 115.000 110.000 105.000 95.000 90.000 Ocak-Ağustos 2013 dönemine baktığımızda ise, ülkemizin ihracatı 99,4 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir aynı dönem Konya nın ihracatı ise yüzde 1 oranında azalarak 855 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Tablo-1. Aylara Göre Konya nın İhracatı (2012-2013) Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık 2012 97.687 95.197 121.392 96.115 115.113 114.283 107.117 96.172 100.679 112.059 107.435 112.377 2013 92.081 105.329 121.237 110.313 110.460 102.504 109.608 104.359 www.kto.org.tr 2
Konya nın İthalatı İlk 8 Ayda Geçen Yıla Göre Yüzde 4 Azaldı Ağustos 2013 te ülkemizin ithalatı ise bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 3 oranında azalarak 18,2 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde Konya nın ithalatı yüzde 5 oranında artarak 88,1 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Şekil-3. Aylara Göre Konya nın İthalatı (2012-2013) 130.000 110.000 90.000 80.000 70.000 Ocak-Ağustos 2013 dönemine baktığımızda ise, Türkiye nin ithalatı 167 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde Konya nın ithalatı ise yüzde 4 oranında azalarak 822,7 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Tablo-2. Aylara Göre Konya nın İthalatı (2012-2013) Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık 2012 95.251 74.867 93.116 95.381 115.922 121.723 105.659 83.737 94.122 90.923 90.004 92.482 2013 71.557 97.875 123.668 122.710 127.597 89.312 101.926 88.106 www.kto.org.tr 3
Geçen yılın Ocak-Ağustos döneminde 56 milyon dolar dış ticaret fazlası veren Konya, 2013 yılının ilk sekiz ayında ise yaklaşık 66 milyon dolar dış ticaret fazlası vermiştir. Geçen yılın aynı dönemine göre Konya nın dış ticaret fazlalığı yüzde 16 oranında artmıştır. Ocak-Ağustos 2013 döneminde Konya nın ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 104 olurken, bu rakam 2012 yılının aynı döneminde yüzde 107,3 tür. Burada yaklaşık 3,3 puanlık bir düşüş olmuştur. Bu da artan ithalat hızına karşın ihracattaki artışın daha düşük olmasından kaynaklanmaktadır. Tablo-3. Türkiye - Konya Karşılaştırmalı Dış Ticaret İstatistikleri (Ocak-Ağustos; 2013) İhracat İthalat Dış Ticaret Dengesi Dış Ticaret Hacmi İhracatın İthalatı Karşılama Oranı (%) İhracat (Ocak - Ağustos; 2012-2013) Fark (%) İthalat (Ocak - Ağustos; 2012-2013) Fark (%) Türkiye 99.426 166.994-67.568 266.420 60-12,9-3,4 Konya 858 823 33 1.679 104 1,5 4,7 Motorlu Kara Taşıtları Sektörünün İhracatı Yüzde 9 Arttı Sektörel olarak Konya ihracatında ilk 10 içinde yer alan sektörler, toplam ihracatın yaklaşık yüzde 61 ini oluşturmaktadır. 1 Konya ihracatında en yüksek paya sahip olan motorlu kara taşıtlarının motorlarıyla ilgili parça ve aksesuarlarının ihracatı Ocak-Ağustos 2013 döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 9 oranında artarak 140,1 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Toplam ihracat içinden aldığı pay da yüzde 16 olmuştur. Motorlu kara taşıtlarını sırasıyla gıda, içecek ve tütün işleyen makineler, demir-çelik dışındaki ana metal sanayi, pompa, kompresör, musluk ve vana, plastik ürünleri ve motorlu kara taşıtlarının karasörleri ve römorkları takip etmiştir. Ocak - Ağustos 2013 döneminde bir önceki yıla göre en fazla artış oranı plastik ürünleri sektöründe görülmüştür. 2012 yılının aynı döneminde 33,7 milyon dolar ihracat yapılan sektör 2013 yılında büyük bir atak yaparak 2013 yılının aynı döneminde yüzde 22 artmış ve 41,2 milyon dolar ihracata ulaşmıştır. 1 TÜİK, SITC Rev.4 www.kto.org.tr 4
İhracattaki en önemli kayıp ise başka yerde sınıflandırılmamış metal eşya sektöründe görülmüştür bir önceki yılın aynı dönemine göre bu sektörün ihracat hacminde yüzde 22 lik bir kayıp olmuştur. Tablo-4. İhracatın Sektörel Dağılımı (Ocak-Ağustos; 2012-2013) SEKTÖRLER Ocak-Ağustos ($ 1000) Değişim (%) Toplam İçindeki Payı (%) Motorlu kara taşıtlarının motorlarıyla ilgili parça ve 129.103 140.114 9 16 aksesuarları Gıda, içecek ve tütün işleyen makineler 56.946 54.320-5 6 Demir-çelik dışındaki ana metal sanayi 57.027 53.076-7 6 Pompa, kompresör, musluk ve vana 51.753 48.003-7 6 Plastik ürünleri 33.744 41.218 22 5 Motorlu kara taşıtlarının karasörleri ve römorkları 46.131 39.126-15 5 Başka yerde sınıflandırılmamış hayvanlar ve hayvansal ürünler 45.622 38.380-16 4 Tarım ve orman makineleri 39.896 36.395-9 4 Başka yerde sınıflandırılmamış metal eşya 45.622 35.751-22 4 Kakao, çikolata ve şekerleme 41.743 35.527-15 4 Genel toplam 843.075 855.892 2 100 Konya İthalatında En Büyük Paya Tahıl Ürünleri Sahip Sektörel olarak Konya ithalatında ilk 10 içinde yer alan sektörler, toplam ihracatın yaklaşık yüzde 64 ini oluşturmaktadır. 2 Konya ithalatında en yüksek paya sahip olan tahıl ve başka yerde sınıflandırılmamış bitkisel ürünlerinin ithalatı Ocak-Ağustos 2013 döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 42 oranında artarak 192,5 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Toplam ithalat içinden aldığı pay da yüzde 23 olmuştur. Tahıl ve başka yerde sınıflandırılmamış bitkisel ürünlerini sırasıyla sentetik kauçuk ve plastik hammaddeler, demir-çelik dışındaki ana metal sanayi, takım tezgâhları, demir-çelik ana sanayi ve diğer genel amaçlı makineler takip etmektedir. 2 TÜİK, SITC Rev.4 www.kto.org.tr 5
Ocak - Ağustos 2013 döneminde bir önceki yıla göre en fazla artış oranı radyo ve televizyon vericileri ile telefon, telgraf teçhizatı sektöründe görülmüştür. 2012 yılının aynı döneminde yalnızca 96 bin dolar ihracat yapılan sektör 2013 yılında büyük bir atak yaparak 2013 yılının aynı döneminde 193 katına çıkarak 18 milyon dolar ithalata ulaşmıştır. Diğer genel amaçlı makineler ithalatı da yüzde 113 lük artışı ile ithalatı en çok artan ikinci sektördür. Tablo-5. İthalatın Sektörel Dağılımı (Ocak-Ağustos; 2012-2013) SEKTÖRLER Ocak-Ağustos ($ 1000) Değişim (%) Toplam İçindeki Payı (%) Tahıl ve başka yerde sınıflandırılmamış bitkisel ürünler 135.325 192.531 42 23 Sentetik kauçuk ve plastik hammaddeler 119.904 110.664-8 13 Demir-çelik dışındaki ana metal sanayi 39.141 40.511 3 5 Takım tezgâhları 47.673 38.568-19 5 Demir-çelik ana sanayi 35.592 33.211-7 4 Diğer genel amaçlı makineler 11.565 26.981 133 3 Gıda, içecek ve tütün işleyen makineler 28.899 26.508-8 3 Ana kimyasal maddeler (kimyasal gübre ve azotlu bileşikler hariç) 21.529 24.106 12 3 Kâğıt hamuru, kâğıt ve mukavva 18.216 23.041 26 3 Radyo ve televizyon vericileri ile telefon, telgraf teçhizatı 96 18.684 19334 2 Genel Toplam 786.212 822.751 5 100 Konya En Çok İhracatı Irak, Almanya ve Rusya ya Yapıyor Ülke bazında Konya ihracatına bakıldığında ise Ocak-Ağustos 2013 döneminde ilk sırada 134,8 milyon dolarlık ihracat değeri ile Irak yer almaktadır. Konya nın Irak a ihracatı 2012 Ocak-Ağustos 2012 döneminde 160,7 milyon dolar iken, 2013 yılının aynı döneminde yüzde 19 oranında azalarak 134,8 milyon dolara düşmüştür. Irak ın ardından 53,1 milyon dolarlık ihracat değeri ile Almanya ve 37,3 milyon dolar ile Rusya Federasyonu gelmektedir. Ocak-Ağustos 2013 döneminde Rusya Federasyonu na ihracat yüzde 18 artmıştır. Almanya ve Rusya yı sırasıyla İran, Suudi Arabistan, Libya ve Yunanistan takip etmektedir. Uzun zamandır ilk on ülke arasına giremeyen ABD, Ocak - Ağustos 2013 döneminde sekizinci sırada yer almıştır. www.kto.org.tr 6
53.192 52.498 37.392 31.524 34.694 38.457 34.174 31.763 32.816 26.432 32.757 4.719 32.397 27.631 23.572 25.596 22.179 18.994 134.817 160.787 KONYA DIŞ TİCARET BÜLTENİ Konya nın ABD ye olan ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 17 oranında artarak 27,6 milyon dolardan 32,3 milyon dolara yükselmiştir. Artış gösteren bir diğer ülke de Yunanistan dır. Konya nın Yunanistan a yaptığı ihracat oranı geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık 7 kat artmış ve 32,7 milyon dolar olmuştur. Şekil-4. Ülkelere Göre Konya nın İhracatı İlk 10 Ülke (Ocak-Ağustos; 2012-2013) 180.000 160.000 140.000 80.000 60.000 40.000 20.000 0 2013 2012 Kaynak: TİM www.kto.org.tr 7