ÜRETİM (Araç Türüne Göre) 2010 yılının Aralık ayında 56.646 adedi otomobil olmak üzere toplamda 114.672 adet araç üretilmiştir. Bu değer 2008 yılının Eylül ayından beri ulaşılmış en yüksek aylık üretim adedidir. 2010 yılında 603.394 adedi otomobil olmak üzere 1.124.982 adetlik araç üretimine ulaşılmıştır. 2009 yılına göre üretim adetleri; otomobilde % 18, kamyonette % 34, minibüste % 44, midibüste % 1, büyük kamyonda % 176, küçük kamyonda ise % 306 artmıştır, otobüs üretimi ise % 11 azalmıştır. Toplam araç üretimi ise % 27 artmıştır. (Adet) 2007 2008 2009 2010 Değişim % Otomobil 634.883 621.567 510.931 603.394 18 Hafif Ticari Araç Ağır Vasıta Kamyonet 391.737 449.434 330.044 442.408 34 Minibüs 21.999 21.123 11.829 16.978 44 K. Kamyon 6.156 7.896 843 3.422 306 B. Kamyon 28.388 28.904 7.403 20.429 176 Otobüs 6.945 7.526 5.931 5.268-11 Midibüs 9.305 10.605 2.624 2.658 1 Ticari Araç 464.530 525.543 358.674 491.163 37 Traktör 33.538 24.807 14.861 30.425 405 Toplam Üretim 1.132.951 1.171.917 884.466 1.124.982 27 Kaynak: OSD * Başak Traktör, Erkunt, Güleryüz, İsotlar ve Tümosan firmalarının üretim adetleri hariçtir. 1 / 10
Son 10 yıla ait üretim miktarları; 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Otomobil 297 175 204 294 447 454 546 635 622 511 603 Ticari Araç 133 95 142 240 376 426 442 465 526 359 491 Traktör 37,4 15,1 10,8 29,8 40,7 36,6 38,8 33,5 24,8 14,9 30,4 Toplam 467 285 357 564 864 917 1.027 1.134 1.173 885 1.124 Son 10 yılın üretim miktarlarına baktığımızda, üretim rekorunun kırıldığı 2008 yılına göre % 4 seviyesinde bir üretim kaybı olduğu görülmektedir. 2010 yılının Nisan ayında yayınladığımız sektör raporunda 1 milyon 50 bin 1 milyon 100 bin aralığında üretim gerçekleşeceğini öngörmekteydik. Yıl sonunda gerçekleşen üretim adetlerine bu kadar yakın öngörüler gerçekleştirmiş olmak bizim açımızdan memnuniyet vericidir. ÜRETİM (Markalara Göre) 2010 yılında Tofaş 30.834 adedi Aralık ayında olmak üzere toplam 312.245 araç üretimi ile markalara göre üretim lideri olmuştur. Oyak-Renault ise 29.858 adedi Aralık ayında olmak üzere toplam 307.083 araç ile markalar bazında ikinci olmuştur. Bu iki firmanın ardından Ford Otosan 27.031 adedi Aralık ayında olmak üzere toplam da 242.070 araç üretimi ile üçüncülükte yer almıştır. Toyota 83.286 adet, Hyundai Assan ise 77.000 adetlik araç üretimi ile üretim adedi olarak dördüncü ve beşinci olarak ilk beşte yer almaktadırlar. 2009 yılındaki toplam araç üretiminin % 77 sini Tofaş, Oyak-Renault ve Ford Otosan gerçekleştirmişlerdir. 2010 Toplam Firma Otomobil Minibüs Midibüs Otobüs Kamyonet Kamyon Traktör Toplam Anadolu Isuzu 1.090 693 1.509 3.292 BMC 575 0 2.767 3.342 Ford Otosan 14.895 222.303 4.872 242.070 Hattat 2.148 2.148 Honda Türkiye 20.305 20.305 Hyundai Assan 77.000 77.000 Karsan 1.797 21.702 1.220 24.719 Mercedes Benz Türk 2.462 12.018 14.480 MAN 1.132 1.132 Otokar 286 989 379 582 2.236 Oyak-Renault 307.083 307.083 TEMSA 579 720 603 1.465 3.367 TOFAŞ 115.720 196.525 312.245 Toyota 83.286 83.286 Türk Traktör 28.277 28.277 TOPLAM 603.394 16.978 2.658 5.268 442.408 3.422 30.425 1.124.982 2 / 10
2009 Toplam Firma Otomobil Minibüs Midibüs Otobüs Kamyonet Kamyon Traktör Toplam Anadolu Isuzu 0 0 1.205 0 210 402 0 1.817 BMC 0 1 0 613 936 1.617 0 3.167 Ford Otosan 0 11.466 0 0 160.268 1.722 0 173.456 Hattat 0 0 0 0 0 0 565 565 Honda Türkiye 18.264 0 0 0 0 0 0 18.264 Hyundai Assan 48.652 0 0 0 0 0 0 48.652 Karsan 0 100 0 0 7.690 523 0 8.313 Mercedes Benz Türk 0 0 0 2.773 0 3.719 0 6.492 MAN 0 0 0 1.544 0 0 0 1.544 Otokar 0 262 1.008 290 1.000 0 0 2.560 Oyak-Renault 277.572 0 0 0 0 0 0 277.572 TEMSA 0 0 411 711 1.029 263 0 2.414 TOFAŞ 94.179 0 0 0 158.911 0 0 253.090 Toyota 72.264 0 0 0 0 0 0 72.264 Türk Traktör 0 0 0 0 0 0 14.296 14.296 TOPLAM 510.931 11.829 2.624 5.931 330.044 8.246 14.861 884.466 Markalara göre üretimlerde; 5 otomobil üreticisinden Tofaş, 2010 yılında bir önceki yıla göre üretimini % 23 arttırmıştır. Oyak-Renault % 11 artış ile seneyi kapatırken diğer otomobil üreticilerinde artışlar; Hyundai Assan da % 58, Toyota da % 15, Honda Türkiye de ise % 11 seviyelerindedir. 2009 yılında bir önceki yıla göre çok büyük üretim kayıplarının yaşandığı küçük kamyon, büyük kamyon, midibüs ve traktör üreticileri, 2010 yılını ortalamanın üzerinde üretim artışlarıyla kapatmışlardır. Anadolu Isuzu % 81, Mercedes Benz Türk %123, Hattat %280, Türk Traktör % 98 üretim artışına ulaşmışlardır. İHRACAT (Markalara göre Araç türüne göre) Toplam araç ihracatında 2008 ve 2009 yılları ihracat lideri olan Oyak-Renault, 2010 yılında da 233.057 adetlik ihracat ile ihracat lideri olmuştur. Tofaş 193.757 adet ile ikinci, Ford Otosan ise 175.754 adetlik ihracat ile üçüncü durumdadır. Firma 2008 2009 2010 Oyak-Renault 252.232 222.278 233.057 Tofaş 209.443 168.353 193.737 Ford Otosan 217.876 128.388 175.754 Toyota 119.586 69.097 73.163 Hyundai Assan 61.000 17.136 42.249 Karsan 482 7.287 19.441 Diğer 60.144 25.316 26.269 Toplam 920.763 637.855 763.670 3 / 10
2008 yılında 482 adetlik ihracat gerçekleştiren Karsan, 2009 yılında 7.287, 2010 yılında ise 19.441 adetlik ihracata ulaşmıştır. 2009 yılında toplam araç ihracatı, 2008 yılına göre % 31 azalarak 637.855 adet seviyesinde gerçekleşmişti. 2010 yılında ise 2009 yılına göre % 20 artışla 763.670 adetlik ihracat adedine ulaşılmıştır. Otomobil ihracatı bir önceki yıla göre % 13 artarak 439.999 adet, ticari araç ihracatı % 31 artarak 314.470 adet, traktör ihracatı ise % 4 artarak 9.201 adet olarak gerçekleşmiştir. 2008 yılında toplam araç üretiminin % 79 u, 2009 yılında bu oran % 72 si, 2010 yılında ise % 68 i ihraç edilmiştir. (Adet) 2006 2007 2008 2009 2010 Değişim % Otomobil 430.420 504.353 525.301 388.994 439.999 13 Hafif Ticari Kamyonet 254.159 295.585 366.646 231.260 306.902 33 Minibüs 1.809 2.695 891 1.271 800-37 Kamyon 4.007 9.398 9.742 1.910 2.411 26 Ağır Ticari Midibüs 2.168 2.987 2.180 1.065 807-24 Otobüs 4.125 5.352 5.510 4.470 3.550-21 Ticari Araç 266.268 316.017 384.969 239.976 314.470 31 Traktör 9.714 9.509 10.493 8.885 9.201 4 Toplam İhracat 706.402 829.879 920.763 637.855 763.670 20 Kaynak: OSD 4 / 10
İHRACAT (Tutar) 2010 yılında Otomotiv Ana Sanayi ihracatı 10,8 milyar USD seviyesinde gerçekleşmiştir. Otomotiv Yan Sanayi ihracatı ise 6,7 milyar USD seviyelerindedir. Toplam otomotiv ihracatı 17,5 milyar USD seviyesine ulaşmıştır. 2009 yılına göre sanayinin ihracatı % 16 artmıştır. 2010 yılında Otomotiv Ana Sanayi ihracatı adet olarak % 20 artmış olmasına rağmen, ihracatın ağırlıkla AB üyesi ülkelere gerçekleşmesi ve Euro/USD paritesinde, paritenin USD lehine değişmesi sonucunda tutar olarak sadece % 9 artış görülmektedir. Yan Sanayi ise, 2009 yılına göre ihracatını tutar olarak % 29 arttırarak 6,7 milyar USD seviyesine ulaşmıştır. (USD) 2007 2008 2009 2010 Değişim % Ana Sanayi 12.983.620.657 15.378.387.949 9.858.805.586 10.788.363.177 9 Yan Sanayi 6.155.252.890 7.231.243.714 5.224.233.771 6.736.566.317 29 Toplam İhracat 19.138.873.547 22.609.631.663 15.083.039.357 17.524.929.494 16 Kaynak: TİM 2010 yılında Türkiye nin toplam ihracatı 2009 yılına göre % 11 oranında artarak yaklaşık 114 milyar USD olmuştur. Otomotiv Ana ve Yan Sanayinin ihracattaki payı % 15 seviyelerindedir. Otomotiv sektörü sektör sıralamasında 2010 yılında da birinci sırada yer almıştır. 5 / 10
İHRACAT (Ana Sanayi) 2010 yılında Ana Sanayi İhracatı 2009 yılına göre % 9 artarak 10,8 milyar USD seviyelerinde gerçekleşmiştir. Ana Sanayi İhracatında % 18 lik bir orana sahip olan Fransa ya gerçekleşen ihracat bir önceki yıla göre % 26 oranında azalarak 1,9 milyar USD olarak gerçekleşmiştir. Ana Sanayi nin ihracatının % 51 i Fransa, İtalya, Almanya ve Birleşik Krallık ülkelerine gerçekleşmektedir. Ülke 2007 ( FOB USD) 2008 ( FOB USD) 2009 ( FOB USD) 2010 ( FOB USD) Değişim 2010/2009 FRANSA 1.890.937.596,08 2.390.072.579,29 2.648.182.029,38 1.948.766.794,39-26,41% İTALYA 1.946.787.736,69 1.838.895.631,20 1.398.315.837,58 1.622.461.452,88 16,03% ALMANYA 1.301.809.105,61 1.546.310.635,20 816.534.124,78 1.067.065.249,70 30,68% BİRLEŞİK KRALLIK 1.130.984.691,10 1.351.392.535,19 670.662.382,15 934.343.576,01 39,32% İSPANYA 1.042.889.393,22 788.495.154,71 299.482.971,98 594.311.791,04 98,45% RUSYA FEDERASYONU 609.514.786,93 1.226.605.191,18 190.268.386,81 470.295.760,37 147,17% ISRAIL 224.440.986,11 304.417.270,23 140.351.298,51 348.214.219,10 148,10% CEZAYİR 195.398.989,76 233.891.283,85 294.672.754,23 337.885.706,16 14,66% BİRLEŞİK DEVLETLER 551.424,06 1.441.093,00 414.644.422,61 273.286.547,91-34,09% BELÇİKA 219.325.390,77 427.619.371,42 434.620.909,11 263.403.779,04-39,39% POLONYA 146.298.129,52 186.518.224,55 169.054.362,70 241.757.145,83 43,01% HOLLANDA 298.671.775,62 263.247.941,52 124.482.076,44 224.825.134,61 80,61% İSVEÇ 105.705.386,85 109.921.802,10 86.027.117,42 174.129.330,59 102,41% ÇEK CUMHURİYETİ 144.074.759,97 211.195.854,49 92.674.564,58 171.894.866,68 85,48% SLOVENYA 313.467.341,75 479.059.154,54 433.680.555,01 165.096.343,46-61,93% PORTEKİZ 65.863.162,58 121.770.499,38 68.225.660,38 130.829.055,63 91,76% ROMANYA 663.389.793,40 562.578.011,28 87.028.705,64 119.195.510,02 36,96% AVUSTURYA 154.185.676,43 155.956.253,37 93.692.245,44 117.463.184,34 25,37% İSVİÇRE 80.953.626,06 84.252.868,45 61.571.504,43 105.544.305,37 71,42% MISIR 90.395.441,21 79.184.938,91 45.477.302,49 78.280.274,92 72,13% İRLANDA 131.570.754,25 91.272.302,49 14.117.113,31 75.148.990,68 432,33% YUNANİSTAN 217.429.277,79 224.374.563,05 170.744.753,58 69.438.581,75-59,33% UKRAYNA 164.627.566,03 459.760.652,21 42.831.040,06 66.701.950,97 55,73% NORVEÇ 77.784.710,63 69.530.844,84 51.466.553,60 63.051.346,33 22,51% TUNUS 54.137.147,30 72.049.056,14 74.569.441,59 62.426.592,03-16,28% * ilk 25 ülke Kaynak:TİM İHRACAT (Yan Sanayi) 2010 yılında Yan Sanayi İhracatı 2009 yılına göre % 29 artarak 6,7 milyar USD seviyelerinde gerçekleşmiştir. Yan Sanayi İhracatında % 20 lik bir orana sahip olan Almanya ya gerçekleşen ihracat, Euro/USD paritesinin olumsuz etkisine rağmen bir önceki yıla göre % 33 oranında artarak 1,3 milyar USD olarak gerçekleşmiştir. 2010 yılında Romanya ya ihracat % 57 lik bir artış ile 526 milyon USD değerini aşmış, Romanya Yan Sanayinin ikinci büyük ihracat pazarı konumuna gelmiştir. Fransa ya gerçekleşen ihracat ise yaklaşık % 7 lik bir artış ile 523 milyon USD seviyesinde gerçekleşerek Fransa üçüncü büyük ihracat pazarı olmuştur. 6 / 10
Ülke 2007 2008 2009 2010 Değişim 2010/2009 ALMANYA 1.599.498.637,93 1.620.913.363,93 1.002.650.628,78 1.330.509.539,87 32,70% ROMANYA 179.916.499,04 236.278.757,55 334.646.390,09 526.545.851,29 57,34% FRANSA 567.313.607,22 622.129.256,20 490.504.053,35 523.278.540,15 6,68% İTALYA 611.895.904,46 619.637.806,58 416.646.759,22 498.317.195,21 19,60% BİRLEŞİK KRALLIK 626.103.696,81 625.698.708,83 365.707.085,72 483.290.532,82 32,15% BİRLEŞİK DEVLETLER 210.361.721,49 218.943.122,58 214.977.496,65 346.905.686,23 61,37% İRAN (İSLAM CUM.) 116.544.611,89 187.625.927,39 172.778.030,19 215.660.746,06 24,82% BELÇİKA 215.634.041,58 224.712.333,99 185.825.219,01 209.905.462,13 12,96% İSPANYA 204.438.683,49 190.556.606,08 151.450.229,80 206.419.402,91 36,30% RUSYA FEDERASYONU 229.767.156,53 311.914.597,24 92.850.708,91 205.532.197,96 121,36% IRAK 82.894.116,03 76.772.001,59 104.726.357,01 144.349.416,43 37,83% POLONYA 219.387.987,43 213.636.371,00 124.045.135,27 134.983.766,22 8,82% MISIR 54.698.853,42 89.224.809,96 74.225.463,16 102.313.139,30 37,84% BREZILYA 48.125.396,44 88.966.444,77 70.522.781,06 96.110.361,61 36,28% HOLLANDA 69.264.746,26 94.919.676,87 60.691.544,97 93.447.734,67 53,97% İSVEÇ 70.390.770,01 83.861.658,52 58.352.549,60 72.914.933,26 24,96% SUUDI ARABISTAN 43.417.815,63 65.474.713,98 50.939.025,40 66.009.807,13 29,59% CEZAYİR 44.791.098,92 62.296.378,28 61.563.917,87 65.052.591,27 5,67% ÇEK CUMHURİYETİ 39.638.836,84 47.243.531,05 42.301.431,42 62.185.989,56 47,01% AVUSTURYA 60.071.020,07 74.977.765,92 52.388.443,78 60.508.998,90 15,50% ARJANTIN 4.301.313,54 16.628.071,18 27.066.744,00 51.484.245,84 90,21% EGE SERBEST BÖLGE 78.429.236,34 82.949.424,53 35.756.540,16 49.851.092,75 39,42% BULGARİSTAN 35.526.291,73 43.264.426,81 24.998.563,43 49.319.943,38 97,29% HINDISTAN 25.647.690,69 54.780.028,33 39.092.892,11 43.487.851,52 11,24% LİBYA 13.094.524,41 25.856.496,41 45.318.940,00 42.650.072,84-5,89% *ilk 25 ülke Kaynak:TİM İÇ PAZAR 2010 yılının Mart ayından itibaren firmaların yapmış olduğu kampanyalar ve kredi faizlerinin düşüşü ile iç pazar artışa geçmiş ve Aralık ayında 154.735 adetlik satış adedi ile aylık satış rekoru kırılmıştır. ODD kayıtlarına göre, Binek ve Hafif Ticari Araç satışları 2009 yılına göre % 32 lik bir artış sonucunda 760.913 adede ulaşmıştır. 7 / 10
Otomobil ve Hafif Ticari Araç pazarının markalara göre dağılımı SIRA MARKA 2010 TOPLAM SIRA MARKA 2010 TOPLAM 1. FORD 119.133 28. LAND ROVER 2.315 2. FIAT 109.938 29. GEELY 1.995 3. RENAULT 94.943 30. TATA 1.742 4. VOLKSWAGEN 63.840 31. SUZUKI 1.662 5. HYUNDAI 49.888 32. PROTON 1.169 6. PEUGEOT 43.395 33. SUBARU 1.134 7. OPEL 41.572 34. IVECO 1.130 8. TOYOTA 40.058 35. MINI 708 9. CITROEN 28.862 36. ALFA ROMEO 699 10. DACIA 19.168 37. DAIHATSU 619 11. CHEVROLET 18.061 38. BMC 615 12. MERCEDES-BENZ 17.562 39. JEEP 573 13. HONDA 16.259 40. PORSCHE 390 14. NISSAN 13.264 41. LANCIA 307 15. BMW 12.034 42. JAGUAR 213 16. AUDI 9.656 43. CHRYSLER 174 17. KIA 9.652 44. IKCO 112 18. MITSUBISHI 6.499 45. LADA 101 19. SKODA 6.332 46. INFINITI 94 20. SEAT 5.113 47. DODGE 72 21. ISUZU 3.372 48. SMART 50 22. VOLVO 3.276 49. MAHINDRA 33 23. KARSAN 2.963 50. MASERATI 26 24. CHERY 2.650 51. FERRARI 23 25. MAZDA 2.553 52. BENTLEY 14 26. DFM 2.505 53. LAMBORGHINI 4 27. SSANGYONG 2.389 54. SAAB 2 Toplam İç Pazar 760.913 TOPLAM 2.010 2.009 Değişim % 760.913 575.865 + % 32 8 / 10
2010 yılında yerli otomobil satışları bir önceki yıla göre % 23 seviyesinde artarak 155.634 adede ulaşmıştır. İthal otomobil satışları ise % 45 artarak 354.150 adede ulaşmıştır. Otomobil satışlarında yerli üretimden satış oranı % 31, ithal oranı ise % 69 dur. Toplam otomobil satış adedi 509.784 adet ile geçtiğimiz senenin % 38 üstünde gerçekleşmiştir. 2007 2008 2009 2010 Değişim % Yerli Otomobil 120.740 99.205 126.277 155.634 +23% Yerli HTA 128.965 96.957 121.417 149.720 +23% Yerli Midibüs 3.661 4.511 2.205 2.372 +8% Yerli Kamyon 23.675 18.316 10.673 18.629 + 75% Yerli Otobüs 1.413 1.468 1.376 1.409 +2% Toplam Yerli 278.454 220.457 261.948 327.764 +25% İthal Otomobil 236.725 206.793 243.542 354.150 +45% İthal HTA 108.332 91.068 65.890 101.409 +54% İthal Midibüs 0 11 0 0 - İthal Kamyon 10.510 7.944 4.238 9.733 +130% İthal Otobüs 185 271 247 116-53% Toplam İthal 355.752 306.087 313.917 465.408 +48% Toplam Otomobil 357.465 305.998 369.819 509.784 +38% Toplam Hafif Ticari 237.297 188.025 187.307 251.129 +34% Toplam Hafif Araç 594.762 494.023 557.126 760.913 +37% Toplam Midibüs 3.661 4.522 2.205 2.372 +8% Toplam Kamyon 34.185 26.260 14.911 28.362 +90% Toplam Otobüs 1.598 1.739 1.623 1.525-6% Toplam Ağır Vasıta 39.444 32.521 18.739 32.259 +72% Traktör 24.041 14.621 7.290 21.390 193% Toplam Taşıt 634.206 526.544 575.865 793.172 +38% Toplam Taşıt Adetlerine Traktör Satış Adetleri Dahil Edilmemektedir. Kaynak: OSD/ODD Yerli hafif ticari araç satışları ise bir önceki yıla göre % 23 artarak 149.720 adede ulaşmıştır. İthal hafif ticari araç satışı ise % 54 artarak 101.409 adede ulaşmıştır. Hafif ticari araç satışlarında yerli üretimden satış oranı % 60, ithal oranı % 40 tır. Toplam hafif ticari araç satış adedi 251.129 adet ile geçtiğimiz senenin % 34 üstündedir. Yerli kamyon satışları bir önceki yıla göre % 75 artarak 18.629 adede ulaşmıştır. İthal kamyon satışı ise % 130 artarak 9.733 adede ulaşmıştır.kamyon satışları toplamda %90 artarak 28.362 adetlik bir iç pazar satış rakamına ulaşılmıştır. Otobüs satışları ise bir önceki yıla göre toplamda % 6 azalarak 1.525 adede gerilemiştir. 9 / 10
2010 yılında iç pazar satışları toplamda 793.172 adet olarak gerçekleşmiş, 2009 yılına göre % 38 lik bir artış sağlanmıştır. Ancak yerli üretimden satış toplamı 327.764 adet olarak 2009 yılına göre sadece %25 artmış, ithal edilen araçların satışı ise bir önceki yıla göre % 48 artarak 465.408 adete ulaşmıştır. 2010 yılında iç pazar satışlarında 793.172 adet ile tüm zamanların rekoru kırılırken, 465.408 adetlik ithal araç satış miktarının da bir rekor olması düşündürücüdür. 10 / 10