T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü TARIM TEKNOLOJİLERİ BASINÇLI SULAMA SİSTEMLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2014 ANKARA
ÖNSÖZ Günümüzde meslekler değişim ile karşı karşıya olması ve daha karmaşık bir yapıda bulunmaya başlaması nedeniyle, meslekî yeterliklerin de geniş tabanlı bilgilere, becerilere ve tavırlara dayalı olmasını ve programların buna göre geliştirilmesini zorunlu hâle getirmektedir. Program çalışmaları kapsamında yapılan sektör tarama ve inceleme çalışmaları sonucunda sektörde faaliyet gösterilen meslekler saptanarak, bu meslekler ikinci, üçüncü ve dördüncü seviye meslek gruplarına ayrılmıştır. Sektörde çalışan kişilerin görüş ve önerilerinden yola çıkılarak her meslek dalına ait anket soruları hazırlanmış, daha sonra anketler yurdun çeşitli bölgelerinde uygulanarak mesleklere özgü yeterlikler belirlenmiştir. Program geliştirme sürecinin her aşamasında üniversitelerin ve ülkemizin önde gelen sektör temsilcileri ile iş birliği yapılmış kişi ve kurumların program çalışmalarına doğrudan katkıları sağlanmıştır. Sektör ve yükseköğretim kurumlarının beklentileri programa yansıtılarak, mesleklere ait belirlenen yeterlikler öğretim programları ve modüllerin temel dayanağını ve içeriğini oluşturmuştur. Uluslararası düzeyde meslek elemanlarından beklenen yeterlikler çeşitli araştırmalar ve yerli/yabancı uzman görüşlerine dayanılarak tespit edilmiş, elde edilen sonuçlar program çalışmalarına aktarılmıştır. Tarım alanı öğretim programları, gelişmelere bağlı olarak esnek ve sürekli güncellenmeye uygun bir yapıda tasarlanmıştır. Bireyler kazandıkları güncel mesleki yeterlikler doğrultusunda istihdam edilebileceklerdir. Basınçlı sulama sistemleri programının uygulamaya aktarılmasıyla basınçlı sulama sistemi kullanımının yaygınlaştırılması ve sistemin bilinçli olarak işletilmesinin temini, tarımda su kullanımının etkinleştirilmesi, kırsal alanda yaşayan bireylere basınçlı sulama sistemlerini uygulayabilme becerisi kazandırılarak aile ve bölge ekonomisine katkıda bulunmaları sağlanabilecektir. 1
İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... 1 BASINÇLI SULAMA SİSTEMLERİ PROGRAMINA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR... 3 MESLEK ELEMANI TANIMI... 3 GİRİŞ KOŞULLARI... 3 İSTİHDAM ALANLARI... 3 EĞİTİM-ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI... 3 EĞİTİMCİLER... 3 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME... 3 BELGELENDİRME... 4 YATAY VE DİKEY GEÇİŞLER... 4 EĞİTİM SÜRESİ... 4 ÖĞRETİM YÖNTEM VE TEKNİKLERİ... 4 İŞ BİRLİĞİ YAPILACAK KURUM VE KURULUŞLAR... 4 ÖĞRENCİ/KURSİYER KAZANIMLARI... 4 EĞİTİM-ÖĞRETİM FAALİYETLERİ... 5 MESLEKİ GELİŞİM MODÜLLERİ... 5 MODÜL VE İÇERİKLERİ... 5 2
BASINÇLI SULAMA SİSTEMLERİ PROGRAMINA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR ALAN : TARIM TEKNOLOJİLERİ MESLEK : BASINÇLI SULAMA SİSTEMLERİ MESLEK SEVİYESİ : MESLEK ELEMANI TANIMI Basınçlı sulama sistemlerini tanıyabilen, su kaynağı, toprak, topografya, iklim, bitki, ekonomi ve sosyokültürel özelliklere uygun olarak farklı bitki türlerinin sulama ihtiyaçlarını karşılayacak sulama yöntemini seçebilen, yağmurlama, mini yağmurlama ve damla sulama gibi basınçlı sulama sistemlerini tekniğine uygun kullanabilen, sistemlerdeki arıza ve noksanlığı tespit ederek, bakım onarım ve ayar işlemlerini yapabilen kişidir. GİRİŞ KOŞULLARI 1. Okuma yazma bilmek veya ilkokul mezunu olmak. 2. Mesleğin gerektirdiği işleri ve yeterlikleri yapacak bedensel ve fiziksel özelliklere sahip olmak. İSTİHDAM ALANLARI Mesleğin gerektirdiği yeterlikleri kazanan bireyler; 1. Küçük ve büyük ölçekli tarımsal işletmelerde, 2. Meyve ve sebze bahçelerinde, fidanlıklarda 3. Kendi iş yerlerinde, park, bahçe, fabrika, otel, tatil köyleri vb. yerlerde çalışabilirler. EĞİTİM-ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI 1. Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğüne bağlı eğitim kurumlarında eğitim verilmektedir, 2. Programın uygulanabilmesi için tarım alanı standart donanımları ve mesleklerin gerektirdiği ekipmanlar sağlanmalıdır. EĞİTİMCİLER Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı nın Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları kapsamında aylık karşılığı okutacakları derslere ilişkin çizelgede yer alan, alan öğretmenleri esas alınarak; 1. Programın uygulanmasında Ziraat Fakültelerinin Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü ile Tarım Makineleri Bölümü mezunu Ziraat Mühendisleri ve Meslek Yüksek Okullarının Sulama Teknolojisi Bölümü ile Tarım Makinelerı Bölümü mezunu Ziraat Teknikerlerinden, 2. Programın uygulanmasında gerektiğinde Basınçlı Sulama Sistemleri alanında deneyimli olan meslek elemanlarından Ziraat Mühendisleri ve Teknikerlerden yararlanılabilir. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bireylerin, çeşitli ölçme araçları kullanılarak; 1. Modüllerin sonunda kazandığı yeterlikler ölçülecektir. 2. Modüller ile kazandıkları bilgi, beceri ve tavırları ölçülecektir. 3. Ölçme sonuçları program sonunda değerlendirilecektir. 4. Eğitim kurumunda, işletmede ve kendi kendilerine yaptıkları tüm öğrenim faaliyetleri değerlendirilecektir. 3
BELGELENDİRME Bu programlarda mesleğin yeterliklerine sahip meslek elemanları yetiştirmek amaçlanmaktadır. Sertifika öğretim programı sürecinde bireylerin tamamladığı modüller, aldığı eğitimin tümü ve kazandıkları yeterlikler belgelendirilir. Öğretim programının sonunda mesleğin yeterliklerini kazanan bireylerin aldığı belgeler mevzuat doğrultusunda sertifikada değerlendirilir. Bireyler mesleğin düzeyine göre mesleğinde sertifika alabilir. Bireyler gelecekte meslek değiştirmek veya mesleğin ilişkili olduğu diğer mesleklere geçmek amacıyla eğitim almak isterse, kazandığı yeterlikler değerlendirilecektir. Fark modüllerini tamamlayanlar ikinci bir meslekte kendini yetiştirebilecektir. Öğretim programından ayrılan bireyin kazandığı yeterlikler belgelendirilerek istendiğinde diğer sertifika programlarında değerlendirilir. Mesleğin seviyesine ve yeterliklerine sahip olanlar sertifika almaya hak kazanır ve ilgili iş yerlerinde çalışabilirler. YATAY VE DİKEY GEÇİŞLER Mesleğe yönelik geniş tabanlı yeterlikler kazandırmak hedeflenmiştir. 1. Eğitimin sonunda, mesleğinde sertifika alan birey gerektirdiğinde fark eğitimi alarak diploma programını tamamlayabilir. 2. Meslekî eğitim alan veya bitirmiş olan birey; gerekli modülleri tamamlayarak alandaki diğer meslekler arasında geçiş yapabilir. EĞİTİM SÜRESİ 1. Meslek programının toplam eğitim süresi 200/80 saat olarak planlanmıştır. 2. Eğitim süresinin okul, işletme ve bireysel öğrenme için ayrılmış dağılımı, modüller ile ilgili açıklamalarda belirtildiği gibi uygulanır. ÖĞRETİM YÖNTEM VE TEKNİKLERİ Modüler öğretime yönelik olarak bireysel öğrenme yöntem ve teknikleri uygulanır. 1. Eğitimciler bireylere rehberlik eder. 2. Bireyler kendi kendine öğrenmeye teşvik edilir. 3. Bireylerin aktif olması sağlanır. 4. Bireyler araştırmaya yönlendirilir. 5. Bireyler kendi kendilerini değerlendirebilir. 6. Bireylere mesleki yeterlik kazandırmaya yönelik yöntem ve teknikler uygulanır. İŞ BİRLİĞİ YAPILACAK KURUM VE KURULUŞLAR Bireyler, programın gerektirdiği öğretim faaliyetleri, istihdam olanakları ve planlama konularında çevredeki üniversiteler, sivil toplum örgütleri, İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri, tarımsal sulama sektöründe yer alan firmalar, meslek odaları ve meslek elemanları ile iş birliği yapılarak yönlendirilir. ÖĞRENCİ/KURSİYER KAZANIMLARI Programın sonunda mesleğe yönelik olarak, 1. Mesleğin ait olduğu alandaki temel bilgi ve becerileri kazanabilecektir. 2. Alanın gerektirdiği temel yeterliklere sahip olabilecektir. 3. Mesleğin gerektirdiği işleri yapabilecektir. 4. Mesleğin gerektirdiği özel mesleki yeterlikleri kazanabilecektir. 4
5. Öğrenci/Kursiyer merkezli daha aktif ve kendi hızına göre öğrenme olanağı tanıyan kazanımlara sahip olabilecektir. EĞİTİM-ÖĞRETİM FAALİYETLERİ Sertifika programında yer alan modüllerde öngörülen eğitim öğretim uygulamaları yapılır. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı işbirliğinde eğitim-öğretim faaliyetleri yürütülür. MESLEKİ GELİŞİM MODÜLLERİ 1. Öğrenci/kursiyerin yaşam boyu kullanabileceği ve mesleki gelişmesine yararlı olabilecek, iyi ilişkiler kurabilme, öğrenmeyi öğrenme, bilgiye ulaşma, girişimcilik ve iş fikirleri üretme, işe uyum sağlama, kendini geliştirme ve problem çözme gibi bilgi ve becerilerin kazandırıldığı modüllerdir. 2. Bu modüller ile öğrenci/kursiyerlere ulusal ve uluslararası iş gücünden beklenen yeterlikleri kazandırmak amaçlanmaktadır. 3. Meslekî Gelişim modül tablosundan, çevrenin istihdam durumu, öğrenci/kursiyerlerin hazır bulunuşluk düzeyi göz önüne alınarak modüller seçilecek ve yeterlik tablosunda yer alan süreye ilave edilecektir. 4. Dördüncü seviye meslek elemanları, bütün Mesleki Gelişim modüllerini tamamlamış olacaklardır. 5. Meslekî gelişim modülleri programlardan bağımsız olarak da kullanılabilecektir. KAZANDIRILAN YETERLİKLER DERSİN MODÜLLERİ SÜRE 1 2 3 4 5 6 7 8 Sağlıklı ve etkili iletişim kurmak ve sürdürmek Öğrenme ihtiyaçları doğrultusunda bilgi ve veri toplamak Uygulanabilir girişimci (iş ) fikirler üretmek Girişimci (iş)fikri geliştirmek ve planlamak İşletme kurma ve geliştirme ile ilgili faaliyetleri yürütmek İşçi sağlığı mevzuatına uymak ve iş güvenliği önlemlerini almak Çevreye karşı duyarlı olmak ve çevreyi korumak Kendini geliştirerek karşılaştığı problemleri çözmek İletişim 40/8 Bilgiye Ulaşma ve Veri Toplama 40/8 Girişimci Fikirler Üretme 40/8 Girişimci Fikri Geliştirme 40/8 İş Kurma ve Geliştirme 40/16 İş Güvenliği ve İşçi Sağlığı 40/24 Çevre Koruma 40/8 Problem Çözme 40/8 MODÜL VE İÇERİKLERİ Öğrenme süresi her modül için toplam 40 saattir. Kazandırılacak yeterliğe bağlı olarak her modül 40/8, 40/16, 40/24, 40/32 ve 40/40 olabilir. Modüllerde önerilen bu süreler öğrenme faaliyetlerindeki teorik ve uygulamalı tüm içeriği kapsar. Modül içeriğindeki öğrenme faaliyetinin uygulanması imkânı olmadığında, diğer okullarla ve işletmelerle iş birliği çerçevesinde uygulamalar yapılabilir. 5
Kursiyer/öğrencinin önceden kazandığı yeterlikleri tekrar alma zorunluluğu yoktur. Modül ve yeterlikler programdaki uygulama sırasına göre alınacaktır. Programda yer alan modül ve yeterliklerin uygulama sırası zümre kararı ile belirlenir. NOT: Basınçlı Sulama Sistemleri programı yeterlikler tablosu aşağıda verilmiştir. ve modülleri 1 2 3 4 YETERLİK VE MODÜL TABLOSU YETERLİKLER MODÜLLER SÜRE Toprak, bitki ve su ilişkilerinin incelenmesi Debi nin tanımı ve borulardan akan suyun ölçülmesi Pompa seçimi ve pompaların özelliklerinin belirlenmesi Yağmurlama sulama sistemleri işletmeciliği Toprak, Bitki ve Su İlişkileri 40/16 Debi ve Debinin Ölçülmesi 40/8 Sulamada Kullanılan Pompalar 40/8 Yağmurlama Sulama Sistemleri 40/24 5 Damla sulama sistemleri işletmeciliği Damla Sulama Sistemleri 40/24 TOPLAM 200/80 6
MODÜL BİLGİ SAYFASI KODU : ALAN :TARIMSAL SULAMA MODÜL : TOPRAK, BİTKİ VE SU İLİŞKİLERİ SÜRE : 40/16 ÖN KOŞUL :Bu modülün ön koşulu yoktur. AÇIKLAMA : GENEL AMAÇ : Öğrenci /kursiyer, gerekli ortam ve donanım sağlandığında toprak, bitki ve su arasındaki ilişkileri görebilecek, bitki çeşidine göre verilmesi gereken su miktarını hesaplayabilecek ve uygun yöntemle yeter miktarda suyu en uygun zamanda verebilecektir. AMAÇLAR: Öğrenci/Kursiyer; 1. Toprak özellikleri konusunda bilgi sahibi olacaktır. 2. Bitkilerde su iletim sistemi hakkında bilgi edinecektir. 3. Bitki su tüketimini hesaplayabilecektir. 4. Atmosfer ve yağış konusunda bilgi sahibi olacaktır. 5. Bitkilerde sulama suyu ihtiyacının belirlenmesini öğrenecektir. İÇERİK: A. TOPRAK ÖZELLİKLERİ. 1. Toprak bünyesi. 2. Toprağın derinliği. 3. Toprağın doyma derecesi. 4. Toprak tipleri. 5. Toprak neminin tanımı, toprak neminin ölçülmesi. 6. Toprak neminin davranışı 7. Topraktaki nemin ifade şekilleri. 8. Toprak neminin ölçülmesi B. BİTKİLERDE SU İLETİM SİSTEMİ. 1. Kök su alımı. 2. Bitkilerde suyun taşınması. 3. Yaprak buharlaşması. C. Bitki su tüketimi. D. Atmosfer ve yağış. E. Bitkilerde sulama suyu ihtiyacı. 1. Her sulamada uygulanacak sulama suyu miktarı. 2. Sulama randımanı. 3. Sulama aralığı. 7
MODÜL BİLGİ SAYFASI KODU : ALAN : TARIMSAL SULAMA MODÜL : DEBİ VE DEBİNİN ÖLÇÜLMESİ SÜRE : 40/8 ÖN KOŞUL : AÇIKLAMA : GENEL AMAÇ : Öğrenci/kursiyer, debinin tanımını öğrenecek, boru çapı, borudan akan suyun hızı ve debi arasındaki ilişkiyi ortaya koyabilecek, debiyi hesaplayabilecek ve ölçebilecektir. AMAÇLAR : Öğrenci/kursiyer, 1. Debinin tanımını öğrenecek, boru çapı, borudan akan suyun hızı ve debi arasındaki ilişkiyi ortaya koyabilecektir. 2. Debi ölçüm yöntemleri hakkında bilgi sahibi olacaktır. İÇERİK: A. DEBİ 1. Debinin tanımı, 2. Boru çapı, borudan akan suyun hızı ve debi arasındaki ilişkiler. B. DEBİNİN ÖLÇÜLMESİ 1. Yüzücüler kullanarak debi ölçülmesi 2. Hacmi bilinen kaplar kullanarak debi ölçülmesi 3. Yatay cetveller kullanarak debi ölçülmesi 4. Debi ölçerler kullanarak debi ölçülmesi 5. Ventüri borularını kullanarak debi ölçülmesi 8
MODÜL BİLGİ SAYFASI KODU : ALAN : TARIMSAL SULAMA MODÜL : SULAMADA KULLANILAN POMPALAR SÜRE : 40/8 ÖN KOŞUL : AÇIKLAMA : GENEL AMAÇ : Öğrenci/kursiyer, basınçlı sulama sistemlerinde kullanılan pompa tiplerini öğrenecek, bir pompaj ünitesinde bulunması gereken parçalar hakkında bilgi sahibi olacak, pompa seçimi için gerekli kriterleri öğrenecek, tesisinin kurulması, işletme ve bakımının yapılması hakkında bilgi sahibi olacaktır. AMAÇLAR : Öğrenci/kursiyer, 1. Sulama sistemlerinde kullanılan pompa tiplerini tanıyacaktır. 2. Pompaj ünitesinde bulunması gereken parçaları öğrenecektir. 3. Pompa seçim kriterleri hakkında bilgi edineceklerdir. 4. Pompaj tesisinin doğru ve tekniğe uygun olarak kurulması öğrenecek, işletme ve bakımı konusunda bilgi sahibi olacaktır. İÇERİK: A. SULAMA SİSTEMLERİNDE KULLANILAN POMPALAR 1. Yatay milli pompalar. a. Santrifüj pompalar. b. Kademeli pompalar. 2. Düşey milli pompalar. a. Derin kuyu pompalar. b. Dalgıç pompalar. B. POMPAJ ÜNİTESİNDE BULUNMASI GEREKEN PARÇALAR 1. Emme hattında bulunması gereken parçalar. 2. Basma hattında bulunması gereken parçalar. C. POMPA SEÇİM KRİTERLERİ 1. Pompa debisi ve hesaplanması. 2. Pompa manometrik yükseklik değerinin anlamı ve hesaplanması. 3. Pompa debisi ile pompa manometrik yükseklik ilişkisi. 4. Pompa debisi ile pompa verim ilişkisi. 5. Pompa debisi ile pompa güç ilişkisi. 6. Seçim eğrilerinden pompa seçimini yapmak. D. POMPAJ TESİSİNİN KURULMASI, İŞLETME VE BAKIMI 9
MODÜL BİLGİ SAYFASI KODU : ALAN : TARIMSAL SULAMA MODÜL : YAĞMURLAMA SULAMA SİSTEMLERİ SÜRE : 40/24 ÖN KOŞUL : AÇIKLAMA : GENEL AMAÇ : Öğrenci/kursiyer, yağmurlama sulama sistemlerinin avantajları ve dezavantajları hakkında bilgi sahibi olacak, sistemi oluşturan elemanlarını tanıyacak, işletmenin ihtiyacına uygun yağmurlama sulama sistemini kurabilecek, sistem işletmeciliği hususunda bilgi sahip olacaktır. AMAÇLAR : Öğrenci/kursiyer, 1. Yağmurlama sulama sisteminin avantaj ve dezavantajları ile sistemin uygulanmasına etkili olan faktörleri hakkında bilgi sahibi olacaktır. 2. Yağmurlama sulama sistemini oluşturan elemanları tanıyacaktır. 3. Farklı yağmurlama sulama sistemleri konusunda bilgi edinecektir. 4. Yağmurlama sulama sisteminin planlanmasını ve kurulmasını öğrenecektir. 5. Yağmurlama sulama sisteminde gübre uygulaması hakkında bilgi sahibi olacaktır. 6. Yağmurlama sulama sistemi işletmeciliğini öğrenecektir. İÇERİK: A. YAĞMURLAMA SULAMA SİSTEMİNİN TANITILMASI 1. Yağmurlama sulama sisteminin avantaj ve dezavantajları. 2. Yağmurlama sulama sisteminin kullanım alanları. 3. Yağmurlama sulama sisteminin uygulanmasında etkili olan toprak özellikleri, arazi eğimi, iklimsel faktörler, su kaynağının özellikleri ve bitki özellikleri. B. YAĞMURLAMA SULAMA SİSTEMİNİ OLUŞTURAN ELEMANLAR 1. Su kaynağı. 2. Pompa ünitesi. 3. Borular. 3.1. Ana boru. 3.2. Manifold boru. 3.3. Lateraller. 4. Yükselticiler. 5. Yağmurlama başlıkları. 6. Gübreleme ünitesi. 7. Ek parçalar (Dirsek, Rekor vb.). C. FARKLI YAĞMURLAMA SULAMA SİSTEMLERİ 1. Taşınabilir sistemler. 2. Yarı sabit sistemler. 3. Sabit sistemler. 4. Doğrusal hareketli (Linear Move) sistemler. 5. Dairesel hareketli (Center Pivot) sistemler. D. YAĞMURLAMA SULAMA SİSTEMİNİN PLANLANMASI VE KURULMASI 1. Uygun yağmurlama sulama yönteminin seçimi. 2. Sistemin işletme arazisine kurulması. 10
E. YAĞMURLAMA SULAMA İLE GÜBRE UYGULAMASI 1. Gübre tankının ve borularının seçimi. 2. Yağmurlama sulama yöntemleri ile gübre uygulaması. F. YAĞMURLAMA SULAMA SİSTEMİ İŞLETMECİLİĞİ, BAKIM VE ONARIMI 1. Sistemin işletilmesinde dikkat edilmesi gereken hususlar. 2. Sistemin sulama dönemi öncesi ve dönem sonu bakımı. 3. Basit onarımların yapılması. 11
MODÜL BİLGİ SAYFASI KODU : ALAN : TARIMSAL SULAMA MODÜL : DAMLA SULAMA SİSTEMLERİ SÜRE : 40/24 ÖN KOŞUL : AÇIKLAMA : GENEL AMAÇ : Öğrenci/kursiyer, damla sulama sisteminin avantajları ve dezavantajları hakkında bilgi sahibi olacak, sistemi oluşturan elemanları tanıyacak, işletme için en ekonomik sistemi kurabilme yeteneği kazanacak, sistem işletmeciliği konusunda bilgi sahibi olacaktır. AMAÇLAR : Öğrenci/kursiyer, 1. Damla sulama sisteminin avantaj ve dezavantajları ile sistemin uygulanmasına etkili olan faktörleri hakkında bilgi sahibi olacaktır. 2. Damla sulama sistemini oluşturan elemanları tanıyacaktır. 3. Damla sulama sisteminin planlanmasını ve kurulmasını öğrenecektir. 4. Damla sulama sisteminde gübre uygulaması hakkında bilgi sahibi olacaktır. 5. Damla sulama sistemi işletmeciliğini öğrenecektir. İÇERİK: A. Damla sulama sisteminin tanıtılması 1. Damla sulama sisteminin avantaj ve dezavantajları. 2. Damla sulama sisteminin kullanım alanları. 3. Damla sulama sisteminin uygulanmasında etkili olan toprak özellikleri, arazi eğimi, iklimsel faktörler, su kaynağının özellikleri ve bitki özellikleri. B. Damla sulama sistemini oluşturan elemanlar 1. Su kaynağı. 2. Pompa ünitesi. 3. Kontrol (filtrasyon) Ünitesi. 4. Borular. 4.1. Ana boru. 4.2. Manifold boru. 4.3. Lateraller. 5. Damlatıcılar. 6. Gübreleme Ünitesi. 7. Ek parçalar (Dirsek, Rekor vb.). C. Damla sulama sisteminin planlanması ve kurulması 1. İşletmeye uygun damlatıcı ve kontrol (filtrasyon) ünitesinin seçilmesi. 2. Sistemin Araziye Kurulması. D. Damla sulama ile gübre uygulaması 1. Gübre tankının ve borularının seçimi. 2. Damla sulama yöntemi ile gübre uygulaması. E. Damla sulama sistemi işletmeciliği, bakım ve onarımı 1. Sistemin işletilmesinde dikkat edilmesi gereken hususlar. 2. Sistemin sulama dönemi öncesi ve dönem sonu bakımı. 3. Basit onarımların yapılması. 12