Şubat 2016 İstanbul Üniversite Tercih Kursu Sınavsız Geçiş Sunumu Hazırlayanlar: Mesut Sabancı mst_sbnc@hotmail.com Adem Kalebaşı pdradem@gmail.com
Sınavsız Geçiş Nedir? Mesleki ve teknik eğitim veren liselerden mezun olan öğrencilerin, mezun oldukları mesleğin devamı ya da benzeri niteliğindeki 2 yıllık önlisans (örgünaçıköğretim) programlarına YGS ye girmeden sınavsız geçiş önceliklerine göre yerleştirilmesidir.
METEB Nedir? METEB Mesleki ve Teknik Eğitim Bölgesinin kısaltmasıdır. Bu uygulamada her il bir METEB kabul edilir. Son yıllarda ülkemizde her ile üniversite açıldığı için METEB uygulaması bu noktada devreye girer. Bu uygulamada aynı şartlara sahip adaylar arasında her ilin meslek lisesi öğrencilerinin sınavsız geçişte kendi illeri için önceliği vardır. Mesleki açık liselerde okuyan öğrencinin metep i en son yüz yüze eğitim aldığı okulun bulunduğu il kabul edilir.
Alan Dal Nedir? Alan: Mesleki ve Teknik ortaöğretim kurumlarında okuyan öğrencilere, belli bir mesleğin yeterliliklerini kazandırıp o meslekte teknisyen olarak çalışabilmesi için belli planlar dahilinde yapılan staj ve öğretimdir. Örnek: Muhasebe ve finansman, metal teknolojisi, elektirikelektronik teknolojisi, eğlence hizmetleri, gıda teknolojisi, inşaat teknolojisi, hemşirelik gibi. Dal: Mesleki ve Teknik Ortaöğretim kurumlarında belli bir mesleğe yönelik (alana yönelik) verilen eğitimin birbirine benzer ve farklı yönleri olan alt bölümleridir. Örnek: Bilişim teknolojileri alanının dalları; ağ işletmenliği, bilgisayar teknik servisi, veri tabanı programcılığı, web programcılığı ya da gazetecilik alanının dalları; foto muhabirliği, gazetecilik/masaüstü yayıncılık, sayfa sekreterliği, tv muhabirliği ve yazılı basın muhabirliği.
ÖSYS Kılavuzu Alan Dal Tabloları
Alan ve Dallara Göre Örnek Sınavsız Geçiş Yapılabilecek Programların Belirlenmesi
Dikkat: Meslek Liselerinden aynı alandan mezun adaylar arasında adayın mezun olduğu dala göre sınavsız geçiş yapabileceği bölümler farklılık gösterir. Yukarıdaki örnekte Gıda Teknolojisinin, Gıda Kontrol alnından mezun aday sadece Biyokimya; Gıda Teknolojisinin, Ağırlama ve Gıda Teknolojisi dalından mezun aday sadece Ev idaresi programına sınavsız geçebilir. Giyim Üretim Teknolojisi alanının sadece Konfeksiyon Makinaları Bakım Onarım dalından mezun olan aday Ayakkabı Tasarım ve Üretimi ile başlayıp Sondaj Teknolojisi ile biten bütün programlara sınavsız yerleşebilir. Konfeksiyon Makinaları Bakım Onarım dalı dışındaki diğer tüm dallardan mezun adaylar ise Ayakkabı Tasarım ve Üretimi ile başlayıp Tekstil Teknolojisi programlarını seçebilir.
Sınavsız Geçişte Yerleştirme Öncelikleri Nelerdir? 1. MEZUNİYET YILI: İlk öncelik, yeni mezunlarındır. 2. Mezuniyet yılı aynı olan adaylar arasında aşağıdaki OKUL TÜRÜ öncelik sırası uygulanır. 1. Okul kodu 4 olanlar: Anadolu Teknik lisesi mezunu olanlar. 2. Okul kodu 3 olanlar. Teknik ya da Anadolu meslek lisesi mezunu olanlar. 3. Okul kodu 2 olanlar: Meslek lisesi mezunu olanlar (yani sınavsız girilen meslek liseleri) 4. Okul kodu 1 olanlar: Çok eski yıllardaki enstitü adı altında mezun olunan meslek liseleri. 3. METEB İÇİ - DIŞI (İ-D): İki yıllık bir bölüme başvuran adayların mezuniyet yılı ve okul türü eşitse, her il öncelikle kendi ilindeki meslek liselerinden mezun öğrencileri alır. Kendi ilinden tüm başvuranları aldığı halde kontenjan dolmaz ise o zaman başka ilden mezun olan adaylardan almaya başlar.
METEB içinden ya da Dışından Aday Seçimi 4. OBP: METEB içinden ya da dışından öğrenci seçilirken OBP si büyük olan adaydan başlayarak sıralama yapılır. Örneğin önce aynı kategoride ki mezunlar arasından ilgili il mezunu tüm adaylar OBP sine göre yerleştirilir. Kontenjan dolmazsa o ilden olmayıp diğer illerden başvuran adaylar arasında OBP sine göre sıralanır. 5. DOĞUM TARİHİ: Yukarıda sayılan tüm bilgileri aynı olan adaylardan yaşı küçük olan tercih edilir. Lise mezunu olan adayların doğum yılları farklılık göstermektedir. Doğum tarihine en son bakılmaktadır, bundan dolayı yeni mezun olan adaylardan yaşı büyük olanların, yukardıa belirtilen tüm önceliklerin eşitliği durumunda doğum tarihine bakıldığının unutmaması gerekir. Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezi (METEM) ortaöğretim mezunları da sınavsız geçiş için tercih yapabilirler.
Sınavsız Geçişte Yerleştirme Önceliklerinin Tablosu
2015 te Sınavsız Geçiş Kontenjan Düzenlemesi 2015 yılından itibaren sınavsız geçiş kontenjanlarının % 40 ı sınavsız geçişten çıkartılmıştır. Bu kontenjanlara bölümün istediği ilgili YGS puan türü ile öğrenci alımı yapılmıştır. Meslek lisesi mezunu aday sınavsız geçiş ile istediği bölümü kazanmaz ise ve ilgili YGS puanı varsa, YGS puanı ile puan üstünlüğüne göre %40 kontenjan için yerleştirilmeye çalışılır. Meslek liseli adayların YGS ye girmeleri önemle tavsiye olunur. Bu ayrım yaklaşık 100 bin meslek liseliyi etkilemiştir. Sınavsız geçişle 2 yıllık kazanan adayın bir sonraki yıl OBP sinde bir kırılma/azalma olmaz. Sınavsız geçiş hakkı olan aday sınavsız geçiş hakkından ayrı olarak varsa ilgili YGS puanı, YGS puanı ile de ilgili programa başvurabilir. Aday istediği bölümü sınavsız geçişle kazanamayıp YGS puanı ile kazanırsa bir sonraki yıl OBP si kırılır (0,06 ile çarpılır).
Örnek: Sınavsız Geçiş Kontenjan Tablosu ÖSYM Tablo 3 te tercih kılavuzunda önlisans programlarına sınavsız geçiş, YGS puanı ve Okul Birinciliği kontenjanları ile ne kadar öğrenci alınacağını ayrı ayrı belirtir. 2015 ÖSYS Tercih kılavuzundan örnek.
Tablo 3 te Yerleştirme Bilgileri 2015 Temmuz yerleştirme sonuçlarına göre Sınavsız Geçiş ve YGS Puanı ile taban puanlar aşağıda incelenmiştir. %40 kontenjan YGS puanına göre alındığı için Okul Birinciliği Kontenjanına göre yerleşen adayların puanları da görülmektedir
Sınavsız Geçiş Alan Dönüşüm Tablosu Örneği 2014 Yılından itibaren ÖSYM sınavsız geçiş yapılan alan ve dalları güncellemiş ve yeni kod vermiştir. Daha önceki yıllarda mezun olmuş adayları sınavsız geçişte başvuru yapabilecekleri bölümlerini tespit ederken bu durumu dikkate alması gerekmektedir. Alan Geçiş Tablosunun 2016 kılavuzunda ki linki http://dokuman.osym.gov.tr/pdfdokuman/2015/ygs/2015_osys_kilavuz.pdf