Hafta 7: BİLGİSAYAR AĞLARI VE İLETİŞİM 1. Kablosuz Ağ Temelleri 2. Kablosuz Bir Ağın Kurulumu 1. Kablosuz Ağ Kurulum Bileşenleri 2. Kablosuz Ağ Destek Araçları 3. Kablosuz Ağ Yapılandırması 1. Kablosuz Bir Ağa Bağlanma 3. Mobil İletişim 4. 5. Kablosuz Teknolojiler 1. Bluetooth 2. WAP (Wireless Application Protocol) 3. SMS (Short Message Service) 4. GPRS 5. UMTS 1/26 2/26 Dünyada bir çok ağın yapılandırılmasında kablo (UTP) kullanılırken, kablosuz ağ teknolojileri pratik alanlarda kullanımı yaygınlaşmaktadır. Günümüze yakın zamanlarda ise radyo sinyalleri gibi elektromanyetik dalgalar yardımı ile sağlanmaktadır. II dünya savaşında Amerika kullanmıştır. Tarihi öncesi dönemde dumanla haberleşme tam bir kablosuz ağ iletişim örneğidir. 3/26 4/26 WLAN hızı ilk zamanlarda 2 MBPS iken bugün 54 MBPS hızına kadar desteklemektedir. Bu hızları destekleyen bazı standart ve teknolojiler vardır. Kablosuz Ağ Standartları Bluetooth, küçük alanlarda (PAN) kablosuz iletişim teknolojisi IrDA, infrared ışınlarıyla iletişim sağlayan standart. Televizyon kumandası... HomeRF, ev ve işyerlerinde 2.4 GHz yaklaşık 50 metre, kablosuz ev telefonu IEEE 802.11x mobil cihazlarla uyumluluğu sağlamak için geliştirilmiştir. 2.4 veya 5 GHz lik bant gemişliği sağlar. 5/26 6/26 1
Kablosuz Ağ Standartlarının Karşılaştırılması Kablosuz Ağ Standartı Veri İletim Hızı Mesafe Protokol desteği IEEE 802 54 Mbps 50 M TCP / IP IrDA 16 Mbps 2 M PPP Bluetooh 2 Mbps 10 M PPP HomeRF 1.6 Mbps 50 M TCP / IP nin Yararları Hareket Kabiliyeti Kolay kurulum Kurulum süresinde kazanç İletim araçları güvenirliğinde artış 7/26 8/26 Kablosuz ağ teknolojilerinin kullanım alanlarına göre sınıflandırılması WPAN HomeRF Bluetooth WLAN IEEE 802.11X WWAN GSM, GPRS, SMS, WAP, UMTS 9/26 Kablosuz Ağ Kurulumu 1. Ağ kurulumu öncesi yapısal ve teknik planlama Fiziksel donanım ihtiyacı ve değerlendirme 2. Ağ kurulumunun gerçekleştirilmesi Seçilen donanına ait ayarlar 3. Ağ iletişimim test edilmesi Bağlantının kontrol edilmesi 10/26 AP-Access Point Günümüzde birden çok görevi bir arada üstlenen veri erişim noktaları kullanılmaktadır. Ethernet switch görevini üstlenir ve genellikle 4 tane RJ45 portu bulunur. Böylece Kablolu ve kablosuz ağlarla bağlantı kurulabilir. İçerisinde Router aracıda bulunur ve kablosuz ağa bağlanan bilgisayarlara internet erişimi sağlar. İçerisinde Firewall bulunur. Kablosuz ağ adaptörü Her kişisel bilgisayarın ağa bağlanabilmesi için bir kablosuz ağ adaptörüne ihtiyacı vardır Bunlar, PCI adaptörü, USB girişlerine takılanlar veya dizüstü bilgisayarlarda bulunan PC kart girişlerine takılan tipte olabilir. 11/26 12/26 2
PCI kablosuz ağ adaptörü 13/26 14/26 Mobil iletişim 70 lerin sonlarında anolog mobil telefonlar 1G ismi verilmektedir. 80 lerin sonunda standart GSM olarak belirlemiştir. 2.5 milyar kişi günümüzde kullanmakta Türkiyede 2008 verilerine göre 64 milyon GSm obone sayısı vardır. Yeni nesiller 1G, 2G, 3G, 4G 15/26 16/26 GSM Kullanılan 3 yaygın sistem vardır. Sadece Amerkada kullanılan GSM1900 Yüksek veri kapasitesi GSM1800 Ve daha düşük GSM900 İletişim baz istasyonları (BTS-Base Trancceiver Station) kapsama alanı daireseldir. Birkaç yüz metre veya 30 km kadar olabilir. 3. nesil mobil teknoloji oarak adrandırılan ve 3g olarak ifade edilen sistemler çıkarılmış ve daha fazla iletim hızı ve öoklu ortam verilerinin kullanımını sağlamıştır. 17/26 18/26 3
4G Günümüzde şu bir gerçek ki yüksek çözünürlüklü bir videoyu DSL ve ya fiber optik üzerinden paylaşabiliyoruz. Fakat aynı durum kablosuz bir ortam için neredeyse imkânsız. Ama 4G gelince, bu gibi paylaşımları kablosuz ortamda rahatça yapmak mümkün olacak. Cisco nun mobil internet veri alışverişi üzerine yaptığı bir araştırmada; 2013 yılına girildiğinde veri alışverişi %64 video, %19 veri servisleri, %10 dosya paylaşımı ve %7 ses olacak deniliyor. Ayrıca yine bu araştırma günümüz video transferinin 2012 yılı sonlarına kadar 4 kat çoğalacağını gösteriyor. 4G kapasitesi 15mbps bant genişliğini destekliyor. Eğer ki böyle bir bant genişliğine sahip olursak, kimi servislerin daha da gelişeceğini tahmin etmek pekte yanlış bir yorum olmaz. Hücresel Mobil İletişim Nesilleri Teknoloji Özellik Protokol 1G -Yanlızca analog ses iletişimi Çevirmeli telefon 2G 2,5G -Dijital ses iletişimi -Daha çok arama imkanı -Daha az güç kullanımı -Ses iletim kalitesinde artış -Dijital veri iletimi -Basit metin mesajlaşma iletimi -E-posta -14.4 kbps hızında veri iletimi -Paket anahtarlamalı veri iletimi -İnternet bağlantılarının yüksek hızlarda olmasa desteklenmesi -384 kbps hızında veri iletimi EDGE WAP SMS GPRS 3G -Aynı anda çok sayıda arama kapasitesi -2.4 mbps hızında veri iletimi -Geniş bant internet teknolojisi 3G UMTS 19/26 20/26 Kablo üzerinde olabilecek bozulma ve kırılma gibi güvenlik tehditleri burada yoktur. Ancak bir kablosuz ağın kapsama alnı içerisinde herhangi bir noktadan saldırı düzenlenebilir. Kablosuz ağ yapılarında güvenlik 2 protokolü vardır. WEP (Wired Equivalency Protokol) Veri iletişimini kabloyla eşdeğer haline getirmiştir. 802.11x standardında tanımlı. Eskiden 40 bit, şimdi 232 bit şifre güvenliği. WPA (Wi-Fi Protected Access) WEP i daha güvenli hale getirmiştir. Belirli zaman aralığında yeni anahtarlar üretir. 21/26 22/26 Bluetooth Kısa mesafe. PAN da kullanılır. Düşük maliyet ve dar kapsamlı. Lisans gerektirmeden tüm dünyada kullanılır. 8 cihaz aynı anda bağlanır WAP Kablosuz.protokol. Mobil ve internet arası bağ amaçlı. TCP/IP nin kablosuz bağlantıları destekleyecek nitelikte olmasından çıkarılmıştır. Dili XML den gelen WML 23/26 24/26 4
SMS GPRS UMTS GSM ve GPRS ile ortaya çıktı. 3G yi temsil eder. Neler Öğrendik? 1. Kablosuz Ağ Temelleri 2. Kablosuz Bir Ağın Kurulumu 1. Kablosuz Ağ Kurulum Bileşenleri 2. Kablosuz Ağ Destek Araçları 3. Kablosuz Ağ Yapılandırması 1. Kablosuz Bir Ağa Bağlanma 3. Mobil İletişim 4. 5. Kablosuz Teknolojiler 1. Bluetooth 2. WAP (Wireless Application Protocol) 3. SMS (Short Message Service) 4. GPRS 5. UMTS 25/26 26/26 5