Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Sitogenetik Laboratuarı Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans () Lisans (X) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim( ) Diğer ( ) Dersin Türü Dersin Alan Kodu Ders Kodu Zorunlu (X) Seçmeli ( ) MBG 305 Kuramsal Saat Uygulama Saat Toplam Saat Yarıyılı Ulusal Kredi AKTS Kredi 0 2 2 Güz 1 6 Dersin Amacı Sitogenetik uygulamalarında kullanılan yöntemlerin öğrenilmesi Kromozom materyallerinin elde edilmesi, test metotları, kromozomal anormallikler. Kromozom incelemeleri için insan kanından preperat Dersin Özet İçeriği yapma metodları, Homojen boyanmış kromozomlar elde etmek amacıyla hücre kültürünün yapılması, Preparatların hazırlanması ve boyanması, Kardeş kromatid değişimi, Kromozom bandlama yöntemi (Q bandlama, C bandlama, R bandlama,t bandlama), İnvivo sitogenetik incelemeler. Ön Koşul Dersler Sitogenetik (MBG 303) Önerilen Seçmeli Dersler Yok 1. Sitogenetik çalışmalarda uyulması gereken temel ilkeleri öğrenme. 2. Çalışmalarda kullanılan çözeltileri hazırlayabilme ve uygulayabilme. Dersin Öğrenme Çıktıları 3. Bitki, hayvan ve insanlardan kromozom elde edebilme yeterliliğini kazanma. 4. Kromozomları tanıyabilme, karyotipleme ve analiz edebilme. 5. Kromozomlardaki yapısal ve sayısal anomalileri tanıyabilme. Dersin Koordinatörü Yrd. Doç. Dr. Fatma SÖYLEMEZ Dersin Öğretim Elemanı Yrd. Doç. Dr. Fatma SÖYLEMEZ Dersin Yardımcı Öğretim Elemanı Arş. Gör. Filiz BOĞAR Öğretim Yöntemleri (X) Sözel Anlatım ( ) Örnek Olay () Bilgisayar Destekli () Tartışma ( ) Drama (X) Laboratuvar ( ) Problem Çözme ( ) Buluş Yoluyla ( ) Ödev ( ) Deney ( ) Proje () Sunum - Klug WS, Cummings MR. Genetik Kavramlar. Altıncı Baskıdan Çeviri, Çeviri Editörleri: Prof. Dr. Cihan Öner, Prof. Dr. Reyhan Öner, Prof. Dr. Ay Ders Kitabı / Önerilen Kaynaklar Öğüş, Doç. Dr. Sibel Sümer. Palme Yayıncılık, 2002. -International Cytogenetic of Nomeclature (ISCN) (2013) Published in Collaboration with 'Cytogenetic and Genome Research ISBN 9783318022537. Yardımcı Ders Kitabı - Karol, S. ve Suludere, Z., Hücre Çekirdeği ve Kromozomlar, Gazi Üniversitesi yayınları, No: 173, 1992. 1 / 5
- Elçi, Ş., Sitogenetikte Araştırma Yöntemleri ve Gözlemler, 100. Yıl Üniversitesi Yayınları, No:18, 1994. - Topaktaş, M. ve Rencüzoğulları, E., Sitogenetik, Çukurova Üniversitesi, 1995. Başarı Notunu Değerlendirme Sistemi ( ) Doğrudan Dönüşüm Sistemi (X) Bağıl Değerlendirme Yarıyıl içi çalışmaları Sayısı Katkı Payı %** Devam (a) 14 20 Ölçme ve Değerlendirme Laboratuar - - Uygulama - - Alan Çalışması - - Derse Özgü Staj (Varsa) - - Ödevler - - Sunum - - Projeler - - Seminer - Ara Sınavlar* 1 30 Genel Ara Sınav 1 50 Toplam 16 100 Yarıyıl İçi Çalışmalarının Başarı Notuna Katkısı Yarıyıl Sonu Sınavının Başarı Notuna Katkısı 40 60 TOPLAM 100 2 / 5
Haftalara Göre Ders Konuları Hafta Konular Ön Hazırlık 1 Sitogenetik çalışmalarda uyulması gereken temel ilkeler 2 Çalışmalarda kullanılan çözeltilerin hazırlanması 3 Bitki kromozomlarının elde edilmesi 4 Bitki kromozomlarında anomali tespit edilmesi 5 Deney hayvanı seçiminde dikkat edilmesi gereken konular 6 Hayvan kromozomlarının elde edilmesi 7 Ara sınav 8 İnsan kromozom çalışmalarında dikkat edilecek kurallar 9 Giemsa boyama ve bantlama yöntemleri 10 Karyotipleme ve analiz 11 Karyotipleme ve analiz 12 Kromozomlardaki sayısal ve yapısal anomalilerin tespiti 13 Kromozom bantlama yöntemleri 14 Mikronukleus testi 3 / 5
DERSİN ÖĞRENME ÇIKTILARININ PROGRAM YETERLİLİKLERİ İLE İLİŞKİLENDİRİLMESİ Program Yeterlilikleri 01 02 03 04 05 PY 01 Temel ve uygulamalı alanlardaki farklı disiplinlerin yaklaşım ve bilgilerini kendi 4 4 4 4 4 alanında kullanabilir. PY 02 Canlıların yapı ve işlevlerini inceleyebilir, yapı-işlev ilişkisini tanımlayabilir. 3 3 3 3 3 PY 03 Organizma ve populasyonlardaki genetik aktarımları açıklayabilir; santral dogmada yer alan mekanizmaları moleküler düzeyde tanımlayabilir. PY 04 Moleküler Biyoloji ve Genetik alanında kullanılan yöntemleri ve teknikleri uygulayabilir. PY 05 Biyoloji konuları ile ilgili problemleri saptama, sentez yaparak problemlerin çözümüne yönelik hipotez kurabilir, çeşitli gözlemsel ve deneysel yöntemler kullanarak hipotezi çözme becerisi kazanabilir. PY 06 Gerek bireysel gerekse çok disiplinli gruplarda mesleki gelişimine yönelik faaliyet ve projelerde aktif çalışma becerisi kazanma ve bu süreçte ortaya çıkabilecek durumlarda sorumluluk alabilir. PY 07 Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliğinin bilincine sahip olur ve mesleki bilgi ve becerilerini sürekli olarak geliştirir. PY 08 Moleküler Biyoloji ve Genetik alanı ile ilgili konularda düşüncelerini ve sorunlara ilişkin çözüm önerilerini nicel ve nitel verilerle destekleyerek uzman olan ve olmayan kişilerle paylaşır. PY 09 Analitik düşünme yeteneği ile sonuç çıkarma sürecinde zamanı etkin kullanır. PY 10 Alanı ile ilgili yayınları takip edebilecek ve kullanabilecek düzeyde yabancı dil bilgisini etkin bir biçimde kullanabilir. PY 11 Mevcut teknolojik imkanları da kullanarak kaynak taraması yapabilir, bilgiyi bulur, yorumlayabilir, eğitime, endüstriye, tarıma, sağlık ve çevre problemlerine uygulayabilir. PY 12 Evrensel ve toplumsal değerlere duyarlı, ülke çıkarlarını gözeten, araştıran, üreten, etik değerlere sahip bireyler olup meslek hayatında profesyonel davranış sorumluluğu sergileyebilme yeteneğine sahiptir. PY 13 Biyolojik teknolojileri Ülkemiz biyoçeşitliliğinin korunması ve sürdürülebilmesinin önemini anlamlandırabilir ve değerlendirebilir. 3 3 3 3 3 3 3 3 4 4 3 3 3 3 3 4 / 5
* 1: Çok düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok yüksek AKTS ( Öğrenci İş Yükü) Hesabı (Ortalama Saat) Etkinlikler Sayısı Ön Hazırlık Etkinlik Süresi Toplam İş Yükü Kuramsal Ders 0 0 0 0 Uygulamalı Ders 0 0 0 0 Ödevler 0 0 0 0 Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0 0 Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi (Ön Çalışma, pekiştirme, vb) 14-5 70 Dönem Ödevi / Proje 0 0 0 0 Uygulama (Lab., Atölye, Arazi, PDÖ) 14 3 2 70 Diğer bilgi edinme çalışmaları 0 0 0 0 Kısa Sınav(lar) 1 5 1 6 Ara Sınav(lar) 1 8 1 9 Yarıyıl Sınavı 1 10 1 11 Toplam İş Yükü (Saat) 166 Yuvarla [Toplam İş Yükü (saat) / Haftalık İş Yükü (30)] = Dersin AKTS Kredisi 6 5 / 5