Türkiye Noterler Birliği

Türkiye ler Birliği e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 1

KISALTMALAR TNB BT KEP TTK BTK KİK İİK Türkiye ler Birliği Bilgi Teknolojileri Kayıtlı Elektronik Posta Türk Ticaret Kanunu Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Kamu İhale Kurumu İcra ve İflas Kanunu e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 2

İÇİNDEKİLER A. AMAÇ... 9 B. KAPSAM... 10 C. MEVCUT DURUM... 12 C.I. Hukuksal Mevcut Durum... 13 C.I.1. ler ve lik... 13 C.I.2. liğin Tarihi... 13 C.I.3 liğin yasal dayanağı... 13 C.I.4 lik faaliyeti... 14 C.I.5 in Yetkisi... 14 C.I.6. lerin yükümlülükleri... 15 C.I.7. lik İşlemleri... 16 C.I.8. lik İşlemlerinde Şekil... 16 C.I.9. Uyulması Gereken Genel Hükümler... 17 C.I.10. Uyulması Gereken Özel Hükümler... 18 C.I.11. lik Belgelerinin İspat Gücü... 18 C.II. Türkiye ler Birliği Bilgi İşlem Altyapısı Mevcut Durumu.. 19 C.III. ler Mevcut Durumu. 19 ler İş Süreçleri. 21 1. Vekaletname 22 2. Protesto 31 3. Azilname.. 36 4. Örnek. 40 5. Üyelikten Çekilme. 55 6. Hesap Özeti 57 7. Defter Onaylama.. 61 8. Emanet. 73 9. İstifa 76 10. Sözleşme. 79 11. Araç Satışları 102 12. Şirket Sözleşmeleri.. 113 13. Hisse Devri. 131 14. Kira Sözleşmeleri.. 137 15. Ölüme Bağlı Tasarruflar.. 149 e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 3

17. Kaydı Hayat İrat Bağışı.. 154 18. İhale Sözleşme Devri.. 156 19. Rehin Sözleşmesi.. 158 20. Bağış Senedi. 162 21. Fatura Onayı. 164 22. Çeviri.. 168 23. Üye Kayıt Fişi. 182 24. İkmal.. 184 25. Vasiyetname. 188 26. İhtarname.. 191 27. İhbarname.. 202 28. İstimlak. 205 29. Tutanak. 208 30. İbraname.... 216 31. Fesihname.. 223 32. Kefaletname.. 227 33. Taahhütname 231 34. Tahkimname. 240 35. Sulhname 242 36. Tesis 244 37. Muvafakatname 245 38. Konşimento.. 248 39. Finansal Kiralama. 250 40. Kredi ve Yediemin Sözleşmesi.. 254 41. Babalığı Tanıma. 256 42. Beyanname.. 258 43. Feragatname.. 268 44. Sirküleri.. 272 45. Borç senedi.. 276 46. Vakıf Senedi. 279 47. Teklifname 283 48. Teminat Senedi.. 285 49. Temlikname 287 50. Zirai Borç Senedi. 291 51. Zilyetliğin Devri 296 e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 4

52. Değişik İşlem. 298 D. E-NOTER SİSTEMLERİ.. 299 D.I. e-lik Modelleri. 299 D.I.1. Tam Elektronik Model. 300 D.I.2. Melez Model. 300 D.II. Ana hatlarıyla Avrupa Birliği ülkelerinde lik. 301 D.II.1. lik hizmetinin örgütlenmesi. 301 D.II.2. lik hizmetinin yürütülmesi 302 D.II.3. Elektronik lik 303 E. OLMASI GEREKEN DURUM ve AYRIM ÇÖZÜMLEME 304 E.I. e-lik Model Önerisi. 305 E.II. lik Paylaşım Sistemi 310 E.III. Araç Satışları 316 E.IV. Vekaletname ve Azilname.. 319 E.V. Protesto.. 324 E.VI. Defter Onayı.. 327 E.VII İki Bir İşlem.. 331 E.VII. NPS ve KEP Örnekleri. 332 E.IX. Türkiye ler Birliği İletişim Ağı Önerileri 333 F. YENİ UYGULAMALAR... 339 F.I. Kayıtlı e-posta.. 339 F.II. Kayıtlı e-arşiv Sistemi. 345 F.III. Elektronik Tebligat 352 F.IV. E-imza Sertifika Sağlayıcılığı.. 353 F.V. Gayrımenkul Satışı 354 F.VI. Adli Sicil Belgesi. 360 F.VII. Limit Üzeri Kamu Sözleşmeleri 363 F.VIII. İş Yeri Kira Sözleşmesi 366 F.IX. Elektronik Ortamda Delil Tesbiti 369 F.X. Mirasçılık Belgesi. 372 F.XI. Diğer Çekişmesiz Yargı. 375 G. MEVZUAT DEĞİŞİKLİKLERİ. 376 H. SWOT ve PEST ANALİZLERİ... 379 EKLER... 381 e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 5

EK 1: Almanya da lik.. 382 EK 2: İtalya da lik.. 390 e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 6

TABLOLAR TNB Sunucular ve Güvenlik Sistemi. 31 Diğer Sistemler.. 35 Veri İletişim Sistemleri.. 38 IPT İletişim Sistemleri. 41 Türkiye ler Birliği ve Odaları Uygulamaları. 43 likler Uygulamaları. 46 Türkiye ler Birliğinde Bulunan lik Uygulamaları... 47 Kullanımdan Kaldırıldığı Bildirilen Uygulamalar. 48 Mevzuat Değişikliği.... 398 Mevzuat Yeni Düzenleme 399 Yeni Hizmetler ile İlgili Mevzuat Değişikliği 399 e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 7

ŞEKİLLER Mevcut Durumda lik Hizmeti.... 51 e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 8

A. AMAÇ Türkiye ler Birliği ile Keys Danışmanlık Ltd. Şti. arasında 16 Eylül 2009 tarihinde e- lik Fizibilite Raporu ve Eylem Planı hazırlanması konusunda bir danışmanlık sözleşmesi imzalanmıştır. Sözkonusu danışmanlık hizmetinin amacı; Tüm lik Hizmetleri nin envanterinin çıkarılması, Merkezi veya dağınık e- teşkilatlanma alternatiflerinin kıyaslanması; e-lik ile ilgili bir uygulama yol haritası hazırlanması, e-lik kanalından sunulabilecek lik Hizmetleri, Avrupa Birliği üyesi ülkelerde uygulanan e-lik uygulamalarının incelenmesi, Elektronik ortamda verilebilecek lik Hizmetlerinin detaylandırılması, Bu hizmetlerin verilmesinde rol alan diğer paydaş kurumlarla işbirliği yapmaya imkan sağlayacak bir model oluşturulması, e-lik hizmetleri mevcutta noterler tarafından verilen hizmetlerin e-hizmete dönüşmesini ve mevcutta verilmeyen ancak teknolojik gelişmelerden yararlanılarak liklerde verilebilecek olası diğer hizmetlerin belirlenmesi Gerekli teknik, süreçsel, örgütsel ve yasal değişiklikler, ler tarafından yürütülen 2. el araç satışlarının teknik olarak ler tarafından yürütülmeye devam etmesinin gereklililiği, Türkiye ler Birliği nin Adalet Bakanlığı UYAP iletişim alt yapısını kullanmasının uygun olup olmayacağı konularının incelenmesi ve bir rapor halinde sunulmasıdır. Bu rapor, sözkonusu hizmetin ilk adımı olup yukarıdaki konuları kapsayarak yapılmış bir fizibilite çalışmasıdır. Raporda, e-lik hizmetlerinde Türkiye için en uygun model tespit edilerek önerilmektedir. lik Kanunu'nun 1. Maddesinde: "lik bir kamu hizmetidir. ler, hukuki güvenliği sağlamak ve anlaşmazlıkları önlemek için işlemleri belgelendirir ve kanunlarla verilen başka görevleri yaparlar." düzenlemesi yapılmak suretiyle, lik faaliyetinin kamu hizmeti yönüne kesin bir vurgu yapılmıştır. Ayrıca noterlerin faaliyetlerinin amacı "hukuki güvenlik sağlamak" ve "anlaşmazlıkları önlemek" şeklinde açıklanmıştır. Çalışmamızda lik Kanunu ve ilgili Kanunlarda değişiklik önerilecekse de, liğin bir kamu hizmeti olması ve hukuki güvenliği sağlama ve "işlemleri belgelendirme" işlevleri çalışmamızın temelini oluşturmaktadır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 9

B. KAPSAM Raporun kapsamında aşağıdaki konular yer almaktadır: Mevcut Durum: Mevcut durum 3 ana başlık altında incelenmiştir. Bunlar; Hukuksal Mevcut Durum, Türkiye ler Birliği Bilgi İşlem Altyapısı Mevcut Durumu ve ler Mevcut Durumu dur. Hukuksal Mevcut Durum altında; ler ve lik, liğin Tarihi, liğin Yasal Dayanağı, lik Faaliyeti, in Yetkisi, lerin Yükümlülükleri, lik İşlemleri; lik İşlemlerinde Şekil, Uyulması Gereken Genel Hükümler, Uyulması Gereken Özel Hükümler ve lik Belgelerinin İspat Gücü konuları yer almaktadır. Türkiye ler Birliği Bilgi İşlem Altyapısı Mevcut Durumu bölümünde; Bilgi İşlem Müdürlüğü Organizasyon Yapısı, Bilişim Envanteri (donanım ve yazılım olarak), BT Yapılanmasıyla İlgili Sorunlar ve Odak Noktaları konuları yer almaktadır. Bu çalışma yapılırken TNB Bilgi İşlem yetkilileri ve personeli ile yirmiye yakın toplantı yapılmış ve bu toplantılar sırasında mevcut durum mümkün olduğunca detaylı bir şekilde incelenmiştir. ler Mevcut Durum analizi, Birliğiniz tarafından yönlendirilen Ankara ve İstanbul daki yerleşik noterler ziyaret edilerek bizzat çalışma ortamında incelemeler yapılmış, işlerin işleyişi hakkında detaylı sorgulamalar yapılmış ve bunun sonucunda ler tarafından yürütülen 52 kalem işin alt başlıkları ile birlikte iş akış şemaları çıkartılmıştır. E- Sistemleri: e- sistemleri raporumuzda iki ayrı başlık altında incelenmiştir. Öncelikle klasik anlamda likten tamamen elektronik ortamdaki liğe uzanan süreçte tercih edilen sisteme göre bir ayrım yapılmış ve bu ayrıma göre mevcut sistemlerin incelemesine yer verilerek, daha sonra ise gerek dahil olduğumuz hukuk sistemi gerekse de dahil olduğumuz Latin ler Birliği açısından örnek teşkil edebilecek Avrupa Birliği Üyesi olan İtalya ve Almanya da gerçekleştirilen uygulama örnekleri incelenmiştir. Olması Gereken Durum ve Ayrım Çözümleme: Bu bölümde e-lik Model Önerisi ve buna bağlı olarak lik Paylaşım Sistemi nin nasıl olması gerektiğine dair öneriler yer almaktadır. Önerilen sistemin oluşturulabilmesi için yapılması gerekenler de bu bölümde yer almaktadır. Bu bölümda ayrıca ler tarafından yapılan bazı işlemlerin e-lik uygulamasına geçildiğinde nasıl bir iş akışı olacağına dair bilgiler de bulunmaktadır. Türkiye ler Birliği İletişim Ağı Önerileri bulunmaktadır TNB Bilgi İşlem Müdürlüğü nün BT yapılanmasıyla ilgili sorunları ve odak noktaları da bu bölümde yer almaktadır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 10

Yeni Uygulamalar e-lik ortamının hazırlanması ile birlikte lerin bugün itibariyle yürütmediği ancak yeni ortamda kolaylıkla adapte edilebilecek ve Latin lerin de uyguladığı yeni uygulamaların neler olabileceğinin açıklandığı bilgileri kapsamaktadır. Bu uygulamalar sırasıyla; Kayıtlı e-posta, Kayıtlı e-arşiv Sistemi, Elektronik Tebligat, E-imza Sertifika Sağlayıcılığı, Gayrımenkul Satışı, Adli Sicil Kaydı, Limit Üzeri Kamu Sözleşmeleri, İş Yeri Kira Sözleşmesi, Elektronik Ortamda Delil Tesbiti, Mirasçılık Belgesi, Diğer Çekişmesiz Yargı olarak açıklanmıştır. Diğer Konular Raporumuzun ekinde Almanya ve İtalya noterlerinin uyguladıkları modeller yer almaktadır. Çalışma kapsamında klasik lik hizmetlerinin elektronik ortamda verilmesine yönelik hukuki değişiklikler ile lik hizmetlerinin e-lik hizmetine dönüşmesi ile verilebilecek yeni lik hizmetlerine değinilmiş olup, e-'liğin kapsamı dışında kalan konulara değinilmemiştir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 11

C. MEVCUT DURUM Mevcut durum 3 ana başlık altında incelenmiştir. Bunlar; Hukuksal Mevcut Durum, Türkiye ler Birliği Bilgi İşlem Altyapısı Mevcut Durumu, ler Mevcut Durumu dur. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 12

C.I. Hukuksal Mevcut Durum C.I.1. ler ve lik lik faaliyeti, bir kamu hizmeti olarak, ilgililerin istemleri ve gerçek iradelerine uygun şekilde, hukuki işlemlerinin gerçekleştirilmesi ve belgelendirilmesi faaliyetidir. lik faaliyeti ilgilinin iradesi ve işlem yetkisi açısından hukuki sorunları kural olarak ortadan kaldırdığı ve işlem öncesi noter tarafından ilgililere, yapılmak istenilen işlemin mahiyet ve sonuçlarının ayrıntıları ile aktarılması suretiyle hukuki danışmanlık faaliyetini de kapsadığı için aydınlatıcı, uyuşmazlıkları önleyici ve hukuki güvenliği sağlayıcı etkiye de sahip olup, adalet hizmetinin önemli bir parçasıdır. C.I.2. liğin Tarihi Türk Hukukunda lik ve noterliğin gelişimi çeşitli dönemlere ayrıştırılarak incelenebilmektedir. Bunlar Tanzimat Öncesi dönem, Tanzimat Sonrası Dönem ve Cumhuriyet Sonrası dönemlerdir. Cumhuriyet öncesi dönem bir yana bırakılacak olursa Türkiye Cumhuriyetinin ilanı sonrasında Türk Hukukunda lik ile ilgili düzenlemelerin gelişimi şu şekilde özetlenebilir. Cumhuriyetin ilanı sonrasında lik hizmetlerinin yürütülmesinde, 1938 yılına kadar, 1913 yılında yürürlüğe giren Kâtibi Adil Kanunu Muvakati -1926 yılında adı lik Kanunu olarak değiştirilmiştir- temel hukuki düzenleme olarak yürürlükte kalmıştır. 1938 yılında İsviçre'nin Lozan ve Neuchatel Kantonları ile Avusturya'nın lik Kanunları göz önünde bulundurularak ve İstanbul lerince hazırlanan lahiyadan da dikkate alınarak, 3456 sayılı lik Kanunu kabul edilmiş ve bu kanun 1.9.1938 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 3456 sayılı Kanunda zaman içinde çeşitli değişikliklere uğrayarak 1972 yılına kadar yürürlükte kalmıştır. Halihazırda Türk Hukukunda lik ile ilgi temel kanuni metin 1512 sayılı lik Kanunudur. Bunun yanında Kanunun uygulanmasına ilişkin olarak Kanunun 198. ve geçici 6. maddesi uyarınca hazırlanan lik Kanunu Yönetmeliği de mevcuttur. C.I.3 liğin Yasal Dayanağı Cumhuriyet döneminde lik Hizmeti, 1913 yılında yürürlüğe giren ve 1926 yılında adı "lik Kanunu" olarak değiştirilen "Katibi Adil Kanunu Muvakati", 1938 yılında yürürlüğe giren 3456 sy. lik Kanunu ve son olarak 1972 yılında kabul edilen ve halen yürürlükte olan 1512 sy. lik Kanunu kapsamında icra edilegelmiştir. Adalet Bakanlığı Kanunlar Genel Müdürlüğü tarafından 1512 sy. Kanunda yapılacak değişiklikler ile ilgili bir çalışma devam ettirilmektedir. Genel Müdürlük tarafından çalışmanın amacı "Toplumsal yaşamda önemli bir yere sahip olan lik müessesesini, Ülkemizde meydana gelen ekonomik, sosyal ve hukukî alanlardaki hızlı değişime uygun hâle getirmek, Avrupa Birliğine uyum süreci içinde Birliği oluşturan devletlerin lik mevzuatı ile birlikteliği sağlamak amacıyla, 18/1/1972 tarihli ve 1512 sayılı lik Kanununda yapılacak değişiklikler..." şeklinde açıklanmıştır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 13

C.I.4. lik Faaliyeti lik Kanunu'nun 1. maddesinde lik faaliyetinin öncelikli olarak bir kamu hizmeti olduğu ifade edilmektedir. Bunun yanında noterlerin işlemlerinde amacın, önleyici adaletin gerçekleştirilmesi olduğu vurgulanmaktadır. Henüz ortada bir uyuşmazlık olmadan önce noterin yapılan işlem konusunda tarafları aydınlatması suretiyle işlemlerin gerçekleştirilmesi, bu aydınlatma kapsamında işlemlerin biçimlendirilmesi, belgelerin onaylanması ve belgelendirilmesi toplumsal barışın devamına katkıda bulunur. Bu haliyle noter, uyuşmazlık öncesinde kamusal bir görev üstlenerek, uyuşmazlıkların çıkmasını önlemekte ve yargının yanında önemli bir fonksiyon ifa etmektedir. Latin lik sistemine dahil olan Türkiye'de noterler işlemlerin belgelendirilmesinde sadece yazan (notarius) sıfatı taşımaz, bu modelin de gereği olarak, yapılan işlem bakımından ilgililere hukuki danışmanlık hizmeti de sunar. lik faaliyeti sırasında noterin, yapılan işlem açısından tarafların istemleri ile gerçek iradelerinin örtüşüp örtüşmediğinin tespit edilmesi ve noterin tarafları yapılan işlemin dayanağı ve sonuçları, sonuçta getireceği yükümlülükler gibi hususlar açısından aydınlatması ise in danışmanlık görevi üstlenmesinin sonucudur. C.I.5. in Yetkisi Elektronik liğin (e-) düzenlenmesi açısından mevcut durumun tespiti aşamasında en önemli kriterlerden birisi lerin yer yönünden, işlem yönünden ve zaman yönünden yetkilerinin belirlenmesidir. yetkili olmadığı yerde lik faaliyeti yürütemeyeceği gibi, yetkili olmadığı bir işlemi yapması da mümkün değildir. Diğer yandan noter kanunda gösterilen istisnalar saklı kalmak kaydıyla sadece mesai günlerinde ve mesai saatleri içerisinde faaliyet gösterebilir. liklerin açılması ve in yer yönünden yetkisi lik Kanununun "liklerin Kurulması ve Yetki Çevresi" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında her asliye mahkemesinin yetki alanında bir noter kurulması, 2. fıkrasında ise asliye mahkemesinin yetkisi birden fazla ilçeyi kapsıyorsa, gerektiğinde her ilçe de bir lik kurulması esası benimsenmiş olduğu için her ilçede bir lik kurulmasının esas olduğu sonucu ortaya çıkmaktadır. Kanunun 3. maddesine göre ise iş yoğunluğuna göre bir yerde birden fazla lik açılması da mümkündür. in işlem yetkisi asliye mahkemesinin yetki alanıdır (N.K. m.2). Ancak, bir ilin belediye sınırları içerisinde birden fazla lik var ise, bu durumda noterin yer yönünden işlem yetkisi bağlı olduğu asliye mahkemesinin yargı çevresi ile sınırlı olmaksızın il belediye sınırlarıdır. Bu doğrultuda, bir lik işleminin herhangi bir yer noterliğinde yapılabilmesi için, işlemin taraflarından en az birinin noterliğin yetki çevresi içinde oturması veya işyerinin bulunması ya da işlemin aynı sınırlar içinde yapılacak bir işe ait olması gerekmektedir. N.K.'nın 10. kısım hükümleri ile özel kanunlarda işlem yapacak noter yer itibariyle açıkça gösterildiği haller saklıdır (örn: TMK m.239. ve m.688; TTK. m.69.). e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 14

lerin işlem bakımından yetkisi : lik hizmetleri incelendiğinde genel olarak noterin üç işlevi olduğu görülmektedir. Bunlar şu şekildedir: Onaylama. Belgelendirme. Hukuki ilişkilerin hukuki sorunların doğumunu önleyecek şekilde biçimlendirilmesi. lik Kanununda bu 3 yönü içeren işlem yetkisinin sınıflandırılması açısından işlemler iki farklı kategoride düzenlenmiştir. Bunlar genel olarak yapılacak işlemler ve özel olarak yapılacak işlemlerdir. lerin işlem zamanı yönünden yetkisi : lik Kanununun 51. maddesine göre çalışma saatleri noterin bulunduğu yerdeki resmi dairelerin çalışma saati ile başlar ve bağlı bulunulan Odası'nın genel kurulunda kabul edilen çalışma saatlerinde faaliyet gösterilir. lik dairesindeki iş kabulü süresi o yerdeki diğer resmi dairelerden en çok bir saat daha fazla olabilir. ler tatil günlerinde ve iş günlerinin tatil saatlerinde ancak vasiyetname tanzim ve tasdiki işlemleri ile gecikmesinde sakınca görülen lik işlemlerini yapabilirler. Tatil gün ve saatlerinde iş yapılması durumunda bunun sebebinin evrakta gösterilmesi ve bu işlemin yevmiye defterinin tatilden sonraki ilk numarasına kaydedilmesi zorunludur (N.K. m.52). C.I.6. lerin Yükümlülükleri : Emredici hükümlere uyma zorunluluğu: ler, onaylama işlemi dahi olsa, içeriği Kanunların emredici hükümlerine aykırılık teşkil eden işlemleri yapamazlar. (N.K. m.53). Meslek sırrı ve evrak ve defterlerin gizliliği : ve lik katipleri, görevleri dolayısıyla öğrendikleri sırları, kanunların emrettiği haller dışında açıklıyamazlar (N.K. m.54). lik evrak ve defterleri aleni değildir. Yani ilgilisi ve kanunda sayılan kişiler dışında bu evrak ve defterler üçüncü kişilerce incelenemez. Belgelerden örnek verilemez. lik evrak ve defterleri mahkeme, sorgu hakimliği ve Cumhuriyet savcılıklarınca veya resmi daireler tarafından, konusu da belirtilmek suretiyle, likte soruşturmaya yetkili kılınan kimselerce incelenebilir. lik evrak ve defterlerinin daire dışına çıkarılabilmesi, mahkemenin veya sorgu hakiminin kararıyla mümkündür. Mahkeme veya sorgu hakimi evrakın dava sonuna kadar dosyada kalmasına karar verirse, bu takdirde evrakın bir örneği çıkartılıp aslına uygunluğu onaylanarak, aslının yerinde saklanmak üzere notere verilir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 15

in bulunduğu yerde inceleme imkanı bulunmaması sebebiyle evrakın başka bir yere gönderilmesi gerekiyorsa, noterin bulunduğu yer hukuk hakimliğinin onaylıyacağı örnek, aynı şekilde saklanır. Soruşturma yetkisi bulunan kişilerle Cumhuriyet savcılarının isteyecekleri örnekler lik ücretine tabi değildir. Diğer resmi mercilere verilecek örneklerden yalnız yazı ücreti alınır. C.I.7. lik İşlemleri Genel Olarak Yapılacak İşlemler lerin genel olarak yapacakları işlemler lik Kanunun 60. maddesinde ve ayrıntılı olarak lik Kanunu Yönetmeliğinin 7. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; 1. Yapılması kanunla başka bir makam, merci veya şahsa verilmemiş olan her nevi hukuki işlemleri düzenlemek, 2. Kanunlarda resmi olarak yapılmaları emredilen ve mercileri belirtilmemiş olan bütün hukuki işlemleri bu kanun hükümlerine göre yapmak, 3. Gayrimenkul satış va'di sözleşmesi yapmak, 4. lik Kanununa uygun olarak dışarda yazılıp getirilen kağıtların üzerindeki imza, mühür veya herhangi bir işareti veya tarihi onaylamak, 5. lik Kanunu hükümlerine göre yapılan işlemlerin dairede kalan asıl veya örneklerinden veya getirilen kağıtlardan örnek çıkarıp vermek, 6. Belgeleri bir dilden diğer dile veya bir yazıdan başka bir yazıya çevirmek, 7. Protesto, ihbarname ve ihtarname göndermek, 8. Kanunen tescili gereken işlemleri tescil etmek, 9. lik Kanunu ve diğer kanunlarla verilmiş sair işleri yapmak. Özel Olarak Yapılacak İşlemler lerin özel olarak yapacakları işlemler lik Kanununun 61-71. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Buna göre; 1. Tespit işleri, 2. Emanet işleri, 3. Defter onaylamak, 4. Vasiyetname ve ölüme bağlı tasarruflarla ilgili işler, 5. Tebligat işleri, 6. Aylık ve yıllık iş cetvelleri verilmesi. C.I.8. lik İşlemlerinde Şekil lik Kanunu incelendiğinde Kanunun 72-83. maddeleri arasında lik işlemlerinde Uyulması Gereken Genel Hükümler e yer verildikten sonra Hukuki işlemlerin noter tarafından düzenlenmesine ilişkin şekil (N.K. m. 84-89). e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 16

Hukuki işlemlerin altındaki imzanın onaylanmasına ilişkin şekil (N.K. m.90-93). ler tarafından yapılan işlemlerden örnek verilmesine ilişkin şekil (N.K. m.94-99). Düzenleme, Onaylama ve Örnek Verme dışında kalan diğer lik işlemlerinin ne şekilde yapılacağı ve şekil şartı (N.K. m.100-108) düzenlendiği görülmektedir. Bu düzenlemeler ışığında genel olarak dört faklı şekilde lik işlemine ilişkin belgenin oluşturulacağı ifade edilebilir. C.I.9. Uyulması Gereken Genel Hükümler Taleple harekete geçme: lik işlemin yapılabilmesi açısından öncelikli koşul ilgili kişinin bu yönde bir talebinin varlığıdır (N.K. m.72/1). in Öğrenme Yükümlüğü: in işlem talebinde bulunan ilgili hakkında öğrenmekle yükümlü olduğu hususlar lik Kanunun 72. maddesinin son fıkrasında belirtilmiştir. Buna göre; İlgilinin kimlik ve adresi: ilgilinin ve varsa tanık, tercüman ve bilirkişi gibi işleme katılanların kimliğini ve adresini tespit etmekle yükümlüdür. İlgilinin Ehliyeti: Ehliyete (yeteneğe) ilişkin araştırma ilgili kişinin istem konusunu oluşturan işlem açısından ele alınır. Buna göre ilgili yapacağı işlem için hangi ehliyete sahip olması gerekiyorsa noterin de o ehliyeti araması gerekli ve yeterlidir. İlgilinin Gerçek İradesi: İlgilinin gerçek iradesini serbestçe beyan edip etmediği, beyan ile irade arasındaki uyum, beyanın tam ve eksiksiz olarak yapılması, amacı aşmaması önemlidir. Bu doğrultuda beyanın cebir ya da tehdit altında yapılıp yapılmadığı gibi hususların araştırılması zorunludur. İstem konusu işlemin ilgilinin hür iradesine dayanması, irade ile beyanın uyuşması asıldır. Başkası adına hareket eden kişilerden belge isteme yükümlülüğü: Bir lik işlemini, vekil, veli, vasi, kayyım, mümessil ve mirasçı sıfatiyle veya şirket ve dernek gibi tüzel kişiler adlarına lik işlemi yaptırmak istiyenler sıfat ve yetkilerini ve yapılmak istenilen işlemi yapmaya izinli olduklarını belgelendirmek zorundadır., ilgilinin başkası adına hareket etmeye ilişkin yetkisini gösterildiğini iş kağıdına yazar ve belgenin ilgili kısmını işlem evrağına bağlar. Belgelerin değiştirilmesi : Tamamlanan noter işlemleri üzerinde herhangi bir çıkıntı veya ekleme yapılmak suretiyle değiştirilemez. Belge tamamlaman önce yapılan çıkıntı ve eklemeler ise ilgilisinin imzasını ve noterin onayını taşımadığı suretçe geçerli olmaz. Bir lik işlemi tamamlandıktan sonra değiştirilmesi, feshi veya iptali, düzeltilmesi daha önce yapılan ilgili işleme ait şekle aynen uyulmak suratiyle yapılan yeni bir işlem ile yapılır. Önceki işlem evrağına yeni işleme ait tarih ve sayı yazılır. Eğer yeni işlem bir başka noterde yapılır ise, yeni işlemin yapıldığı noter işlemine ait evrağın bir nüshasını önceki işleme bağlanmak üzere diğer notere gönderir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 17

C.I.10.Uyulması Gereken Özel Hükümler : lik Kanunu'nda yukarıda da belirtildiği üzere Düzenleme, Onaylama, Örnek Verme ve Diğer lik İşlemleri'nde hangi şekile uyulacağı ve işlem belgesinin hangi zorunlu kayıtları içereceği ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. lik Kanununun 89. maddesine göre aşağıdaki işlemlerin tarafından düzenleme şeklinde yapılması zorunludur: Niteliği bakımından tapuda işlem yapılmasını gerektiren sözleşme ve vekaletnamelerle, Vasiyetname, Mülkiyeti muhafaza kaydı ile satış, Gayrimenkul satış va'di, Vakıf senedi, Evlenme mukavelesi, Evlat edinme ve tanıma, Mirasın taksimi sözleşmesi Diğer kanunlarda düzenleme şeklinde yapılması öngörülen sair işlemler. C.I.11. lik Belgelerinin İspat Gücü lik Kanununun 82. maddesine göre lik Kanununa göre belgelendirilen işlemler "resmi" sayılır ve; Düzenleme şeklindeki hukuki işlemler, sahteliği sabit oluncaya kadar, Onaylama şeklindeki işlemlerde işlem belgesinin içeriğini kapsamamak üzere işlemdeki imza ve tarih sahteliği sabit oluncaya kadar, Düzenleme ve onaylama dışındaki diğer lik işlemleri ise aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 18

C.II. Türkiye ler Birliği Bilgi İşlem Altyapısı Mevcut Durumu Türkiye ler Birliği Bilgi İşlem Altyapısı Mevcut Durumu bölümünde; Bilgi İşlem Müdürlüğü Organizasyon Yapısı, Bilişim Envanteri (donanım ve yazılım olarak), BT Yapılanmasıyla İlgili Sorunlar ve Odak Noktaları konuları yer almaktadır. Bu çalışma yapılırken TNB Bilgi İşlem yetkilileri ve personeli ile yirmiye yakın toplantı yapılmış ve bu toplantılar sırasında mevcut durum mümkün olduğunca detaylı bir şekilde incelenmiştir. Bu çalışma raporu ayrıca sunulmuştur. C.III. ler Mevcut Durumu lerde yapılmakta olan işler ve bunlara ait süreçlerin çıkarılması işinin gerçekleştirilebilmesi amacı ile Ankara ve İstanbul da yer alan toplam 6 notere ziyaret yapılmıştır. Bu 6 noter den 5 adedinde noter ile görüşmeler yapılabilmiştir. Yine bu 6 noterden 3 adedinde baş katip ile görüşülmüştür. Süreç incelemesi işi için gerek noterlerden gerekse katiplerden faydalanılmıştır. lerden mevcut lik sistemindeki durum ve özellikle gelecekte kullanıma alınabilecek yeni hizmetler konusunda görüşleri sorulmuştur. liklerde çalışma sistemi gözlenmiş, ortaya çıkan sorunlar bunların giderilme şekilleri konusunda genel bir kanaat oluşturacak kadar veri toplanmıştır. Otomasyon ve e-lik çalışmalarından noterlerin beklentileri alınmış, noterlerin akıllarında oluşmuş olan soruların yanıtlanmasına gayret edilmiştir. Edinilen veriler ve yapılan değerlendirmeler sonucunda liklerde en çok yapılan işlemlerin, vekaletname/azilname, ihtarname, ihbarname, suret çıkarılması ve defter onayı olduğu tespit edilmiştir. Bu işlemlerin yaygın olarak kullanıldıkları anlaşılmıştır. Öte yandan diğer gelir getirici işlemlerin, sözleşmeler / araç satışları, protestolar, beyannameler olduğu anlaşılmıştır. lerle ilgili olarak kamuoyunda oluşmuş olan görüşleri tespit etmek amacı ile likten hizmet almakta olan vatandaşlarla veya rastgele seçilmiş kişilerle görüşmeler yapılmıştır. Kamuoyunun noterlerden, e-lik hizmetlerinden beklentileri tespit edilmiştir. liklerde yapılan işlem sayısının son 10 yıl içinde düşüş yaşadığı anlaşımıştır, 2009 yılında ortalama olarak aylık 2,500,000 işlem yapıldığı söylenilebilir. ler, Maliye Bakanlığı adına tahsil ederek hazineye aktardıkları parasal büyüklükler itibarıyla çok önemli bir görevi yerine getirmektedirler. liklerden 2009 yılı içinde ortalama aylık 90,000,000 TL (harç, damga vergisi ve değerli kağıt olarak) devlete aktarılmaktadır. Toplam yıllık aktarım yaklaşık 1,100,000,000 TL yi bulmaktadır. Buna göre devletin toplam damga verisinin %5 i, toplam harçların %10 u noterler tarafından toplanmaktadır. Devletin tüm gelirlerinin %0,5 i noterler tarafından sağlanmaktadır. Öte yandan noterler Türkiye genelinde 5,300 den fazla kişiye iş olanağı sağlamaktadırlar. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 19

lik Hizmeti Mevcut Durum Başvuru Hazırlama Bilgi Toplama, Kimlik, Yetki ve İşlem Doğrulama Teyid Onaylama Ödeme Belgeleme Postalama ve Arşivleme e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 20

İş Süreçleri e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 21

1. Vekaletname a. Tanım Bir kimseye verilen temsil yetkisini ve bunun kapsamını belirten likçe onaylanmış yazılı belge ve buna ait işlem b. Sürecin Yapılma Adımları Vekalet verecek taraf, vekaletname için notere başvurur Kendi adı, kimlik belgesi, adresi, vekalet vereceği kişinin kimlik bilgisi, adresini tedarik eder. Hangi konuda, ne süre ile ve ne amaçla vekalet vereceğini bildirir Vekaletname çeviri ise yeminli tercümandan çevirilmiş nüshası tedarik edilir Vekaletname verecek olan kaç nüsha istediğini bildirir lik kimlik belgesini, yetkinliğini değerlendirir lik kişinin isteğini değerlendirir lik vekaletname hazırlar Vekalet verecek olan vekaletnameyi okur ve imzalayarak onaylar lik ücret tahhakkuk ettirir ve vekaletnameyi onaylar lik bir nüshasını kendinde kalmak üzere saklar, diğer nüshaları vekalet verene verir c. Girdiler Vekaletname verecek olan tarafın kimlik ve adres bilgisi d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Vekaletname f. Kullanım Yaygınlığı Çok Yoğun Gerekli ise vekaletname verecek olanın yetkinliğinin tespitine ilişkin raporlar Vekil tayin edilecek olana ait kimlik ve adres bilgileri T.C. İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü o Kimlik Paylaşım Sistemi o Adres Kayıt Sistemi Vekaletname çeviri gerektiriyor ise yeminli tercümandan yapılmış çeviri e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 22

Süreç Akış Şemaları 1. Vekaletname 1.1. Vekaletname Vekalet Veren Taraf Vekaletname için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vekaletnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Vekaletname (istenilen sayıda) Vekaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 23

1. Vekaletname 1.2. Vekaletname - Özel Vekalet Veren Taraf Vekaletname için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vekaletnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Vekaletname (istenilen sayıda) Vekaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 24

1. Vekaletname 1.3. Vekaletname - Damgalı Vekalet Veren Taraf Vekaletname için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vekaletnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Vekaletname (istenilen sayıda) Vekaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 25

1. Vekaletname 1.4. Vekaletname - Çevirisi Olan Vekalet Veren Taraf Vekaletname için notere başvurur (yeminli tercüman tarafından yapılmış çevirisi ile birlikte) Adları, adresleri, ilgili belgeler Vekaletnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Vekaletname (istenilen sayıda) Vekaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 26

1. Vekaletname 1.5. Vekaletname - Harçsız Vekalet Veren Taraf Vekaletname için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vekaletnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Vekaletname (istenilen sayıda) Vekaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 27

1. Vekaletname 1.6. Vekaletname - Özel Çevirisi Olan Vekalet Veren Taraf Vekaletname için notere başvurur (yeminli tercüman tarafından yapılmış çevirisi ile birlikte) Adları, adresleri, ilgili belgeler Vekaletnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Vekaletname (istenilen sayıda) Vekaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 28

1. Vekaletname 1.7. Vekaletname Avukat Vekalet Veren Taraf Avukat için vekaletname için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vekaletnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Vekaletname (istenilen sayıda) Vekaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 29

1. Vekaletname 1.8. Vekaletname Avukat Özel Vekalet Veren Taraf Avukat için vekaletname için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vekaletnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Vekaletname (istenilen sayıda) Vekaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 30

2. Protesto a. Tanım Ticaret senetlerinde kabulden veya ödemeden kaçınılması durumunda bunun noter aracılığı ile resmi olarak saptanması b. Sürecin Yapılma Adımları Banka veya alacaklı taraf protesto yapmak üzere notere başvurur İsim, adres ve ilgili senetleri notere verir Senetler yabancı dilde hazırlanmış ise, yeminli tercüme ofisinde yapılmış çevirisi ile notere verilir Protestoyu hazırlar, senetleri damga ile işaretler ücret tahhakkuk ettirir, protestoyu 2 kopya hazırlar ve onaylar Damgalanmış senetler bankaya veya alacaklı tarafa teslim edilir PTT yoluyla borçluya protestoyu gönderir Protestonun bir kopyası likte saklanmak üzere kalır c. Girdiler Protesto gönderilecek kişinin kimlik ve adres bilgisi Senetler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Protesto ve damgalanmış senetler f. Kullanım Yaygınlığı Bölgesel olarak çok yoğun diğer yerlerde az sayıda e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 31

Süreç Akış Şemaları 2. Protesto 2.1. Banka Protestosu Banka Borçlu e protesto yapmak üzere başvurur Ad, adres ve ilgili senetler Protestoyu hazırlar, damga ile senetleri işaretler Onaylanır Damgalanmış senetler iade edilir PTT yoluyla protesto gönderilir Protesto (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 32

2. Protesto 2.2. Şahıs Protestosu Alacaklı Taraf Borçlu Taraf e protesto yapmak üzere başvurur Ad, adres ve ilgili senetler Protestoyu hazırlar, damga ile senetleri işaretler Onaylanır Damgalanmış senetler iade edilir PTT yoluyla protesto gönderilir Protesto (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 33

2. Protesto 2.3. Banka Protestosu - Çevirili Banka Borçlu e protesto yapmak üzere başvurur Ad, adres ve ilgili senetler (yabancı dilde hazırlanan senetler,yeminli tercüme ofisinde yapılmış çevirisi ile) Protestoyu hazırlar, damga ile senetleri işaretler Onaylanır Damgalanmış senetler iade edilir PTT yoluyla protesto gönderilir Protesto (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 34

2. Protesto 2.4. Şahıs Protestosu - Çevirili Alacaklı Taraf Borçlu Taraf e protesto yapmak üzere başvurur Ad, adres ve ilgili senetler (yabancı dilde hazırlanan senetler,yeminli tercüme ofisinde yapılmış çevirisi ile) Protestoyu hazırlar, damga ile senetleri işaretler Onaylanır Damgalanmış senetler iade edilir PTT yoluyla protesto gönderilir Protesto (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 35

3. Azilname a. Tanım Verilen temsil yetkisinin ortadan kaldırılmasını sağlayan noter tarafından onaylanmış belge ve buna ait işlem b. Sürecin Yapılma Adımları Daha önce vekalet vermiş kişi azilname talebinde bulunmak üzere notere başvurur Daha önce verilmiş vekaletname, kimlik ve adres bilgilerini tedarik eder tarafından azilname hazırlanır Azilname talebinde bulunan tarafından imzalanır lik ücret tahhakkuk ettirerek, 3 kopya onaylar Azilnamenin bir kopyası daha önce vekaleti verene elden teslim edilir Azilnamenin bir kopyası daha önce vekaletname verilmiş olan kişiye PTT yoluyla iadeli taahhütlü gönderilir Azilnamenin bir kopyası ise likte saklanmak üzere kalır c. Girdiler Daha önce verilmiş vekaletname Kimlik ve adres bilgileri d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Azilname f. Kullanım Yaygınlığı Çok Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 36

Süreç Akış Şemaları 3. Azilname 3.1. Azilname Vekalet Vermiş Taraf Vekaletname Verilmiş Taraf Azilname talebinde bulunur Daha önce verilmiş vekaletname, kimlik, adres beyanı Azilname hazırlanır Azilname imzalanır Vekalet verene, e ve Vekalet verilmiş olana birer kopya çıkartılır Azilname (elden) Azilname (saklamak üzere) Azilname (PTT iadeli taahhütlü) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 37

3. Azilname 3.2. Azilname - Düzenleme Vekalet Vermiş Taraf Vekaletname Verilmiş Taraf Azilname talebinde bulunur Daha önce verilmiş vekaletname, kimlik, adres beyanı Azilname hazırlanır Azilname imzalanır Vekalet verene, e ve Vekalet verilmiş olana birer kopya çıkartılır Azilname (elden) Azilname (saklamak üzere) Azilname (PTT iadeli taahhütlü) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 38

3. Azilname 3.3. Azilname - Harçsız Vekalet Vermiş Taraf Vekaletname Verilmiş Taraf Azilname talebinde bulunur Daha önce verilmiş vekaletname, kimlik, adres beyanı Azilname hazırlanır Azilname imzalanır Vekalet verene, e ve Vekalet verilmiş olana birer kopya çıkartılır Azilname (elden) Azilname (PTT iadeli taahhütlü) Azilname (saklamak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 39

4. Örnek a. Tanım Var olan bir belgeden noter tarafından onaylanmış olarak benzerinin çoğaltılması işlemi ve çoğaltılan belge b. Sürecin Yapılma Adımları İbraz eden taraf notere örnek çoğaltmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman noterliğe verilir Kaç kopya istendiği belirtilir Çoğaltılacak döküman istenilen sayıdan bir fazla olarak hazırlanır lik ücret tahhakkuk ettirerek çoğaltılan dökümanları onaylar İstenilen sayıda hazırlanmış döküman ibraz eden tarafa elden teslim edilir Dökümanın bir kopyası saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Örnek olarak çoğaltılacak döküman d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar İstenilen sayıda çoğaltılan döküman f. Kullanım Yaygınlığı Çok Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 40

Süreç Akış Şemaları 4. Örnek 4.1. Örnek İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 41

4. Örnek 4.2. Örnek D.K. 2 Olan İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (...) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 42

4. Örnek 4.3. Örnek - %0,75 Damga Vergili İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (%0,6 damga vergisine tabi) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 43

4. Örnek 4.5. Örnek - Tecrüme Sureti için İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (tercüme) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 44

4. Örnek 4.6. Örnek - %0,15 Damga Vergili İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (%0,15 damga vergisine tabi) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 45

4. Örnek 4.7. Örnek Suret Damga Vergili İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (suret damga vergisine tabi) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 46

4. Örnek 4.8. Örnek - Tercüme Sureti Suret Damgalı İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (tercüme sureti) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 47

4. Örnek 4.9. Örnek Ek Harç Sayfa Adedi Olan İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (...) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 48

4. Örnek 4.10. Örnek - Örnek ve Tercüme Maktu Harçlı İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (tecüme maktu harçlı) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 49

4. Örnek 4.11. Örnek - Müs. Vekaletname Örneği İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (müs. vekaletname) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 50

4. Örnek 4.12. Örnek D.K. 2 Olan Suret Damga Vergili İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (...) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 51

4. Örnek 4.13. Örnek - Harçsız İbraz Eden Harçtan Muaf Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 52

4. Örnek 4.14. Örnek - %0,9 Damga Vergili İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (%0,9 damga vergisine tabi) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 53

4. Örnek 4.15. Örnek - %0,45 Damga Vergili İbraz Eden Taraf e örnek çoğalmak üzere başvurur Örnek olarak çoğaltılacak döküman (%0,45 damga vergisine tabi) Çoğaltılacak döküman istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Aslından çoğaltılmış döküman (istenilen sayıda) Aslıdan çoğaltılmış döküman (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 54

5. Üyelikten Çekilme a. Tanım Sendikadan ayrılmak isteyen üyenin istifasını noter aracılığı ile resmi olarak bildirmesi işlemi ve bu işleme ait belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kişi sendikadan ayrılmak üzere notere başvurur Başvuran kişi kimlik, adres ve ilgili belgelerini tedarik eder lik tarafından üyelikten çekilme işlemi hazırlanır veya hazırlanmış döküman kullanılarak istenilen sayıdan bir fazla nüsha çıkartılır Dökümanlar başvuran kişi tarafından imzalanır lik ücret tahhakkuk ettirerek onaylar Başvuran kişiye istediği sayıda nüsha elden teslim edilir Bir kopya işverene PTT yoluyla gönderilir Bir kopya SGK ya PTT yoluyla gönderilir Bir kopya sendikaya PTT yoluyla gönderilir Bir kopya saklanmak üzere noteklikte kalır c. Girdiler Kimlik, adres ve ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar İşveren, SGK, Sendika e. Çıktılar Üyelikten çekilme dökümanı f. Kullanım Yaygınlığı Az e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 55

Süreç Akış Şemaları 5. Üyelikten Çekilme 5.1. Üyelikten Çekilme Taraf İşveren SGK Sendika Sendikadan ayrılmak için notere başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Üyelikten çekilme işlemi hazılranır veya hazırlanmış döküman kullanılır (istenilen sayıda biri saklanmak üzere çoğaltılır) Onaylar Üyelikten çekilme (istenilen sayıda) Üyelikten çekilme (PTT yoluyla gönderilir) Üyelikten çekilme (PTT yoluyla gönderilir) Üyelikten çekilme (PTT yoluyla gönderilir) Üyelikten çekilme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 56

6. Hesap Özeti a. Tanım Bir hesabın, belirli zamanlarda çıkartılıp hesap sahibine noter aracılığı ile ve noter tarafından onaylanmış olarak gönderilmesi işlemi ve işleme ait belge b. Sürecin Yapılma Adımları Banka/Finans Kuruluşu/Factoring hesap özeti ihtarnamesi için notere başvurur İhtarname gidecek müşterinin kimlik, adres bilgileri ve hesap özeti tedarik edilir lik tarafından ihtarname hazırlanır, istenilen sayının bir fazlası olarak çoğaltılır lik ücret tahhakkuk ettirerek ihtarnameleri onaylar İstenilen sayıda ihtarname Banka/Finans Kuruluşu/Factoring e elden teslim edilir Bir kopya PTT yoluyla müşteriye gönderilir Bir kopya saklanmak üzere noteklikte kalır c. Girdiler Müşterinin kimlik, adres bilgileri ve hesap özeti d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar İhtarname f. Kullanım Yaygınlığı Belirli bölgelerde yoğun, diğerlerinde çok az e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 57

Süreç Akış Şemaları 6. Hesap Özeti 6.1. İhtarname (Hesap Özeti) Banka / Finans Kuruluşu / Factoring Müşteri e ihtarname için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, hesabı ile ilgili çıktı özeti İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda ekler çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzer) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 58

6. Hesap Özeti 6.2. İhtarname (Hesap Özeti - Onaylı) Banka / Finans Kuruluşu / Factoring Müşteri e ihtarname için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, hesabı ile ilgili çıktı özeti İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda ekler çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzer) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 59

6. Hesap Özeti 6.3. İhtarname (Hesap Özeti - Harçsız) Banka / Finans Kuruluşu / Factoring Müşteri e ihtarname için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, hesabı ile ilgili çıktı özeti İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda ekler çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzer) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 60

7. Defter Onaylama a. Tanım Bir işletmeye, kuruma veya organizasyona ait defterlerin noter tarafından onaylanarak resmiyet kazandırılması işlemidir b. Sürecin Yapılma Adımları Onaylanacak defteri olan taraf onay için notere başvurur Başvuran kişi kimlik ve adres bilgilerini, ilgili belgeleri ve boş defteri tedarik eder Başvuran kişi aşağıdakilerden biri olabilir: Kamu yararına kurum ve kooperatif (kurum adı ve adresi gerekir) Tüzel kişi (Ticaret sicili gerekir) Serbest meslek erbabı (adı ve adresi gerekir) Sendika (adı ve adresi gerekir) tarafından defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir tarafından defterin bütün sayfaları mühürlenir ve ücret tahhakkuk edilir Onaylı defter, defteri getiren tarafa teslim elden teslim edilir c. Girdiler Başvuran kişinin kimlik ve adres bilgileri, ilgili belgeleri ve boş defter d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Onaylanmış defter f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 61

Süreç Akış Şemaları 7. Defter Onaylama 7.1. İşletme Defteri Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (tüzel), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 62

7. Defter Onaylama 7.2. İşletme Defteri - Harçsız Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (kamu yararına kurum ve kooperatif), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 63

7. Defter Onaylama 7.3. İşletme Defteri T.Sicilli Özel Sayfalı Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (tüzel), adresi, ticaret sicili, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 64

7. Defter Onaylama 7.4. İşletme Defteri Ticari, Harçsız, Özel Sayfalı Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (kamu yararına kurum ve kooperatif), adresi, ticaret sicili, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 65

7. Defter Onaylama 7.5. Bilanço Defteri Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (tüzel / özel), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 66

7. Defter Onaylama 7.6. Bilanço Defteri - Harçsız Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (kamu yararına kurum ve kooperatif), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 67

7. Defter Onaylama 7.7. Serbest Meslek Defteri Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (serbest meslek erbabı), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 68

7. Defter Onaylama 7.9. Sendika Defteri Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (sendika), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 69

7. Defter Onaylama 7.10. Apartman, Dernek Defteri Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (tüzel / özel), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 70

7. Defter Onaylama 7.11. Bilanço Defteri - Harçlı ve Özel Sayfalı Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (tüzel / özel), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 71

7. Defter Onaylama 7.12. Bilanço Defteri - Harçsız ve Özel Sayfalı Onaylanacak Defteri olan Taraf e onay için başvurur Adı (kamu yararına kurum ve kooperatif), adresi, ilgili belgeler, boş defter Defterin ön sayfasına bilgileri kaydedilir ve mühürlenir Defterin bütün sayfaları mühürlenir Onaylı defter e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 72

8. Emanet a. Tanım Emanete bırakan (mudi) tarafından notere bırakılan maddi veya manevi bir şeyin saklanması işlemi b. Sürecin Yapılma Adımları Emanete bırakacak taraf emanet işlemi için notere başvurur Emanete bırakacağı (her türlü maddi ve manevi kıymeti olan) şeyi yanında getirir getirilen emaneti emanete alır lik ücret tahakkuk ettirerek emanete aldığına dair belge hazırlar ve emaneti getirene elden teslim eder Emanete getirilip kasaya konulan şey eğer kasadan koşullu olarak çıkartılacaksa koşul gerçekleştiğinde yapılması gereken yerine getirilir. Aksi takdirde emanete bırakan isteyene kadar kasda kalır c. Girdiler Emanete bırakılacak şey, kimlik ve adres bilgileri d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Getirilenin emanete alındığına dair belge f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 73

Süreç Akış Şemaları 8. Emanet 8.1 Emanet Emanete Bırakacak Taraf Emanet işlemi için başvurur Her türlü maddi ve manevi kıymeti olan şey Emanete alır Emanete aldığına dair belge Emanete koyulan (kasaya kapatılan) şey Hayır Koşullu mu? Evet Koşul gerçekleşince yapılması gereken yerine getirilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 74

8. Emanet 8.2 Emanet - Harçsız Emanete Bırakacak Taraf Emanet işlemi için başvurur Her türlü kapalı zarfta olan şey Emanete alır Emanete aldığına dair belge Emanete koyulan (kasaya kapatılan) şey Hayır Koşullu mu? Evet Koşul gerçekleşince yapılması gereken yerine getirilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 75

9. İstifa a. Tanım Görevinden isteğe bağlı olarak ayrıldığını ayrılınan tarafa noter aracılığı ile resmi olarak bildirilme işlemi ve bu işlem ile ilgili belge b. Sürecin Yapılma Adımları İstifa eden taraf istifa belgesi için notere başvurur İstifa eden taraf kimlik ve adres bilgileri ve ilgili belgeleri tedarik eder tarafından istenilen sayıdan bir fazla istifa belgesi hazırlanır İstifa belgesi, istifa eden tarafa imzalatılır lik ücret tahhakkuk ettirerek, onaylar İstenilen sayıda nüsha istifa eden tarafa elden teslim edilir Bir kopya istifa edilen tarafa PTT yoluyla gönderilir Bir kopya saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler İstifa eden tarafın kimlik ve adres bilgileri ve ilgili belgeleri d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar İstifa belgesi f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 76

Süreç Akış Şemaları 9. İstifa 9.1. İstifa İstifa Eden Taraf İstifa Edilen Taraf e istifa belgesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İstifa belgesi hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İstifa belgesi (istenilen sayıda) İstifa belgesi (PTT yoluyla gönderilir) İstifa belgesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 77

9. İstifa 9.2. İstifa - Harçsız İstifa Eden Taraf - Harçtan Muaf İstifa Edilen Taraf (Kooperatif) e istifa belgesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İstifa belgesi hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İstifa belgesi (istenilen sayıda) İstifa belgesi (PTT yoluyla gönderilir) İstifa belgesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 78

10. Sözleşme a. Tanım İki veya daha çok tarafın bir hukuki bağ yaratmak, bu bağı değiştirmek veya ortadan kaldırmak amacıyla karşılıklı ve birbirlerine uygun bir şekilde irade beyanlarını yazılı olarak yaparken bunun noter onayı ile belgelendirmeleri işlemi b. Sürecin Yapılma Adımları Taraflar sözleşme (hizmet sözleşmesi, istisna akdi, kooperatif ana sözleşmesi, kredi sözleşmesi, mal rejimi sözleşmesi, kredi sözleşmesi, sözleşme devri) yapmak üzere notere başvururlar Taraflar kimlik bilgilerini, adreslerini ve ilgili belgeleri tedarik ederler lik istenilen sayıdan bir fazla sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır Taraflar sözleşmeleri imzalar lik ücret tahhakkuk ettirerek sözleşmeleri onaylar İstenilen sayıda sözleşme taraflara elden teslim edilir Bir nüsha sözleşme saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Sözleşme yapmak isteyen tarafların kimlik bilgileri, adresleri ve ilgili belgeleri d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Sözleşme (hizmet sözleşmesi, istisna akdi, kooperatif ana sözleşmesi, kredi sözleşmesi, mal rejimi sözleşmesi, kredi sözleşmesi, sözleşme devri) f. Kullanım Yaygınlığı Ortalama e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 79

Süreç Akış Şemaları 10. Sözleşme 10.1. Sözleşme Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 80

10. Sözleşme 10.2. Sözleşme - Damgasız Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 81

10. Sözleşme 10.3. Sözleşme Damga ve Harç Yok Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 82

10. Sözleşme 10.4. Sözleşme - Harç Yok Nisbi Damgalı Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 83

10. Sözleşme 10.5. Sözleşme - Harç Damga Matrahı Farklı Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 84

10. Sözleşme 10.6. Sözleşme - Çoklu İşlemler için Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olan sözleşmelerden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 85

10. Sözleşme 10.7. Sözleşme - Çevirili Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri,yeminli tercüme ofisi tarafından çevrilmiş sözleşme, ilgili belgeler Hazırlanmış olan sözleşmelerden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 86

10. Sözleşme 10.8. Hizmet Sözleşmesi İşveren İşçi e hizmet sözleşmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Hizmet sözleşmesini hazırlar veya hazırlanmış hizmet sözleşmesini çoğaltır hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Hizmet sözleşmesi (istenilen sayıda) Hizmet sözleşmesi Hizmet sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 87

10. Sözleşme 10.9. İstisna Akdi Taraf Taraf e istisna akdi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler İstisna akdini hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır İstisna Akdi (istenilen sayıda) İstisna Akdi İstisna Akdi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 88

10. Sözleşme 10.10. Sözleşme - Tahsis Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 89

10. Sözleşme 10.11. Kooperatif Ana Sözleşmesi Taraf e kooperatif sözleşmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler (tüm kurucular) Kooperatif sözleşmesini hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Kooperatif sözleşmesi (istenilen sayıda) Kooperatif sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 90

10. Sözleşme 10.12. Sözleşme Maktu Damgalı Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 91

10. Sözleşme 10.13. Sözleşme - Süre Uzatımı Genel Taraf Taraf e sözleşmede süre uzatımı değişikliği yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, değişiklik yapılacak sözleşme, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 92

10. Sözleşme 10.14. Sözleşme - Vekaletnameli Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 93

10. Sözleşme 10.15. Kredi Sözleşmesi Garanti Şerhli Kredi Alan Taraf Kredi Veren Taraf e kredi sözleşmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Kredi sözleşmesini hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Kredi sözleşmesi (istenilen sayıda) Kredi sözleşmesi Kredi sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 94

10. Sözleşme 10.16. Sözleşme - DSİ Sözleşmesi Taraf (DSİ) Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 95

10. Sözleşme 10.17. Sözleşme - Teşvikli - Teminatlı Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 96

10. Sözleşme 10.18. Mal Rejimi Sözleşmesi Taraf Taraf e mal rejimi sözleşmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Mal rejimi sözleşmesi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Mal rejimi sözleşmesi (istenilen sayıda) Mal rejimi sözleşmesi Mal rejimi sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 97

10. Sözleşme 10.19. Kredi Sözleşmesi Kredi Alan Taraf Kredi Veren Taraf e kredi sözleşmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Kredi sözleşmesini hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Kredi sözleşmesi (istenilen sayıda) Kredi sözleşmesi Kredi sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 98

10. Sözleşme 10.20. Sözleşme Devri Taraf Taraf Taraf e sözleşme devri yapmak üzere başvurur Adları, adresleri,ilgili belgeler Devir sözleşmesini hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) (yazılı onay) Onaylanır Sözleşme devri (istenilen sayıda) Sözleşme devri Sözleşme devri Sözleşme devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 99

10. Sözleşme 10.21. Sözleşme - Çoklu İşlem Vergiden Muaf Taraf (Vergiden Muaf) Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler (vergi istisna belgesi) Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olan sözleşmelerden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 100

10. Sözleşme 10.22. Sözleşme Turizm Kontenjan Sözleşmesi Taraf Taraf e sözleşme yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sözleşmeyi hazırlar veya hazırlanmış olandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 101

11. Araç Satışları a. Tanım Alıcı ve satıcı taraflar arasında karayolunda kullanılabilen, motorlu, mototsuz ve özel amaçlı taşıtlar ile iş makınaları ve lastik tekerlekli traktörlerin ikinci el satışı ile ilgili sözleşme ve tescilin yapılması ile ilgili işlemlerin noter onayı ile gerçekleştirilmesi ve bu işlem ilei lgili resmi belge b. Sürecin Yapılma Adımları c. Girdiler Ruhsat Alıcı ve satıcı taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur Maliye den vergi ile ilgili, Emniyet den trafik ile ilgili ilişiksizlik belgesi hazırlanır Eğer satışa konu araç plakalı ise şoförler odasından meslek belgesi getirilir Mülkiyeti muhafaza satış sözleşmesş tescili veya yabancıya ikinci el araç satışı veya traktör veya hurda araç satışı ise Maliye den belge istenmez ve satış sözleşmesi mmaliye ye gönderilmez Taraflar ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları ile satış işlemi için başvurur lik belgelerin tamam olup olmadığını kontrol eder Belgeler tamam değilse tamamlanması için geri gönderilir Belgeler tamamsa 5 nüsha satış sözleşmesi düzenlenir Satış sözleşmesinin bir kopyası alıcıya teslim edilir Satış sözleşmesinin bir kopyası satıcıya teslim edilir Satış sözleşmesinin bir kopyası saklanmak üzere likte kalır Satış sözleşmesinin bir kopyası PTT yoluyla Maliye ye gönderilir Satış sözleşmesinin bir kopyası PTT yoluyla Emniyet e gönderilir Satış işlemi mülkiyeti muhafaza satış sözleşmesi olarak yapılıyorsa, satış işlemi likteki mülkiyeti muhafaza tescil defterine kayıt yapılır Satıcı borç tamamlandı bilgisine verince likteki mülkiyeti muhafaza tescil defterine işlenir Maliye ve Emniyet den ilişiksizlik belgeleri Kimlik bilgileri / şirket evrakları d. Bağlantılı Kurumlar Maliye, Emniyet ve Şoförler Odası e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 102

e. Çıktılar Satış sözleşmesi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın Süreç Akış Şemaları e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 103

11. Araç Satış 11.1. Kati Satış Sözleşmesi Alıcı Taraf Satıcı Taraf Maliye (Vergi) Emniyet (Trafik) Taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur İlişiksiz belgesi hazırlanır İlişiksizlik belgesi hazırlanır Taraflar birlikte satış işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Satış sözleşmesi düzenlenir (5 nüsha) Alıcı kopyası Satıcı kopyası kopyası (saklanmak üzere) Maliye kopyası (PTT ile gönderilir) Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 104

11. Araç Satış 11.2. Kati Satış Sözleşmesi - %0,75 Damgalı Satıcı Taraf Alıcı Taraf Maliye (Vergi) Emniyet (Trafik) Taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur İlişiksiz belgesi hazırlanır İlişiksizlik belgesi hazırlanır Taraflar birlikte satış işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Satış sözleşmesi düzenlenir (5 nüsha) Satıcı kopyası Alıcı kopyası kopyası (saklanmak üzere) Maliye kopyası (PTT ile gönderilir) Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 105

11. Araç Satış 11.3. Mülkiyeti Muhafaza Satış Sözleşmesi Satıcı Taraf Alıcı Taraf Maliye (Vergi) Emniyet (Trafik) Taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur İlişiksiz belgesi hazırlanır İlişiksizlik belgesi hazırlanır Taraflar birlikte satış işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Satış sözleşmesi düzenlenir (5 nüsha) Alıcı kopyası Satıcı kopyası kopyası Maliye kopyası (PTT ile gönderilir) Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) Mulkiyeti Muhafaza Tescil defterine kayıt yapılır Borç tamamlandı bilgisini verir Mülkiyeti Muhafaza Tescil defterine işlenir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 106

11. Araç Satış 11.4. Kati Satış Sözleşmesi - Araç + Plakalı Satıcı Taraf Alıcı Taraf Maliye (Vergi) Emniyet (Trafik) Şoförler Odası Taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur İlişiksiz belgesi hazırlanır İlişiksizlik belgesi hazırlanır Meslek belgesi Taraflar birlikte satış işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, meslek odası belgesi, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Satış sözleşmesi düzenlenir (5 nüsha) Satıcı kopyası Alıcı kopyası kopyası Maliye kopyası (PTT ile gönderilir) Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 107

11. Araç Satış 11.5. Kati Satış Sözleşmesi Damgadan Muaf Alıcı Taraf Satıcı Taraf Maliye (Vergi) Emniyet (Trafik) Taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur İlişiksiz belgesi hazırlanır İlişiksizlik belgesi hazırlanır Taraflar birlikte satış işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Satış sözleşmesi düzenlenir (5 nüsha) Alıcı kopyası Satıcı kopyası kopyası (saklanmak üzere) Maliye kopyası (PTT ile gönderilir) Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 108

11. Araç Satış 11.6. Mülkiyeti Muhafaza Satış Sözleşmesi Tescili Alıcı Taraf Satıcı Taraf Emniyet (Trafik) Taraflar tescil işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Tescil işlemi yapılır Satıcı kopyası Alıcı kopyası kopyası Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) Mulkiyeti Muhafaza Tescil defterine kayıt yapılır Borç tamamlandı bilgisini verir Mülkiyeti Muhafaza Tescil defterine işlenir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 109

11. Araç Satış 11.7. Yabancıya İkinci El Araç Satışı Satıcı Taraf Alıcı Taraf Emniyet (Trafik) Taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur İlişiksizlik belgesi hazırlanır Taraflar birlikte satış işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Satış sözleşmesi düzenlenir (5 nüsha) Satıcı kopyası Alıcı kopyası kopyası Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 110

11. Araç Satış 11.8. Kati Satış Sözleşmesi - Traktör Alıcı Taraf Satıcı Taraf Emniyet (Trafik) Taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur İlişiksizlik belgesi hazırlanır Taraflar birlikte satış işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Satış sözleşmesi düzenlenir (4 nüsha) Alıcı kopyası Satıcı kopyası kopyası (saklanmak üzere) Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 111

11. Araç Satış 11.9. Kati Satış Sözleşmesi Hurda Araç Alıcı Taraf Satıcı Taraf Emniyet (Trafik) Taraflar ilişiksizlik belgesi için başvurur İlişiksizlik belgesi hazırlanır Taraflar birlikte satış işlemi için başvurur Ruhsat, ilişiksizlik belgeleri, meslek odası belgesi, kimlik / şirket evrakları Evraklar tamamlanır Hayır Belgeler tamam mı? Evet Satış sözleşmesi düzenlenir (5 nüsha) Alıcı kopyası Satıcı kopyası kopyası Emniyet kopyası (PTT ile gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 112

12. Şirket Sözleşmeleri a. Tanım Şahıs veya sermaye şirketi kuruluşunda, kurulacak olanın yapacağı işler, ortaklık yapısı, yeri, şekli gibi konuların akit altına alındığı, kurulmuş olanda yapılacak değişikliklerin işlendiği resmi belgenin noter aracılığı ve onayı ile yapılması işlemi ve bu işleme ilişkin belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kurucu ortaklar şirket sözleşmesi yapmak üzere notere başvururlar Kimlik bilgileri, adresi ve ilgi belgeleri tedarik ederler Şirket tadil sözleşmesi veya şirket sermaye artışı veya şirket sermaye eksilmesi veya şirket süre uzatması veya şirket nevi değişikliği ise yukarıdakilere ek olarak yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni gerekmektedir istenilen sayıdan bir fazla nüsha olarak şirket kuruluş sözleşmesini hazırlar veya hazır sözleşmeden çoğaltır Ortaklar sözleşmeleri imzalar lanan sözleşmeleri noter onaylar İstenilen sayıda sözleşme ortaklara teslim edilir Sözleşmenin bir kopyası saklanmak üzere likte kalır Sözleşmenin bir kopyası PTT yoluyla il vergi dairesine gönderilir Şirket tadil sözleşmesi veya sermaye şirket birleşmesi, devir, bölünme ise il vergi dairesine gönderilmez c. Girdiler Kimlik bilgileri, adresi ve ilgi belgeleri Şirket tadil sözleşmesi ise yukarıdakilere ek olarak yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni d. Bağlantılı Kurumlar İl vergi dairesi e. Çıktılar Şirket kuruluş sözleşmesi veya Şirket sözleşme feshi veya Şirket sözleşme tadili veya Şirket sermaye artışı veya e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 113

Şirket sermaye eksilmesi veya Şirket süre uzatımı veya Şirket nevi değişikliği veya Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 114

Süreç Akış Şemaları 12. Şirket Sözleşmeleri 12.1. Şirket Kuruluş Sözleşmesi Şahıs Kurucu Ortak(lar) İl Vergi Dairesi e şirket sözleşmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Şirket kuruluş sözleşmesini hazırlar veya hazır sözleşmeden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sözleşmesi (istenilen sayıda) Şirket sözleşmesi (saklanmak üzere) Şirket sözleşmesi PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 115

12. Şirket Sözleşmeleri 12.2. Şirket Kuruluş Sözleşmesi Sermaye Kurucu Ortaklar İl Vergi Dairesi e şirket sözleşmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Şirket kuruluş sözleşmesini hazırlar veya hazır sözleşmeden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sözleşmesi (istenilen sayıda) Şirket sözleşmesi (saklanmak üzere) Şirket sözleşmesi PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 116

12. Şirket Sözleşmeleri 12.3. Şirket Sözleşme Feshi Ortaklar İl Vergi Dairesi e şirket sözleşme feshi yapmak üzere başvurur (şirket tescil edilmeden yapılabilir) Adları, adresleri, şirket sözleşmesi ve ilgili belgeler Şirket sözleşme feshini hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sözleşme feshi (istenilen sayıda) Şirket sözleşme feshi (saklanmak üzere) Şirket sözleşme feshi PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 117

12. Şirket Sözleşmeleri 12.4. Şirket Tadil Sözleşmesi - Şahıs Taraf e şirket sözleşme tadili yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket sözleşme tadilini hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sözleşme tadili (istenilen sayıda) Şirket sözleşme tadili (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 118

12. Şirket Sözleşmeleri 12.5. Şirket Tadil Sözleşmesi - Sermaye Taraf e şirket sözleşme tadili yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket sözleşme tadilini hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sözleşme tadili (istenilen sayıda) Şirket sözleşme tadili (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 119

12. Şirket Sözleşmeleri 12.6. Şirket Sermaye Artışı - Şahış Taraf İl Vergi Dairesi e şirket sermaye artışı yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket sermaye artışını hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sermaye artışı (istenilen sayıda) Şirket sermaye artışı (saklanmak üzere) Şirket sermaye artışı PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 120

12. Şirket Sözleşmeleri 12.7. Şirket Sermaye Artışı - Sermaye Taraf İl Vergi Dairesi e şirket sermaye artışı yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket sermaye artışını hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sermaye artışı (istenilen sayıda) Şirket sermaye artışı (saklanmak üzere) Şirket sermaye artışı PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 121

12. Şirket Sözleşmeleri 12.8. Şirket Sermaye Eksilmesi Taraf İl Vergi Dairesi e şirket sermaye eksiltmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket sermaye eskiltmesini hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sermaye ekiltmesi (istenilen sayıda) Şirket sermaye eksiltmesi (saklanmak üzere) Şirket sermaye eksiltmesi PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 122

12. Şirket Sözleşmeleri 12.9. Şirket Süre Uzatma Taraf İl Vergi Dairesi e şirket süre uzatımı yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, genel kurul kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket süre uzatımını hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket süre uzatımı (istenilen sayıda) Şirket süre uzatımı (saklanmak üzere) Şirket süre uzatımı PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 123

12. Şirket Sözleşmeleri 12.10. Şirket Süre Uzatma - Şahıs Taraf İl Vergi Dairesi e şirket süre uzatımı yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, genel kurul kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket süre uzatımını hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket süre uzatımı (istenilen sayıda) Şirket süre uzatımı (saklanmak üzere) Şirket süre uzatımı PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 124

12. Şirket Sözleşmeleri 12.11. Şirket Süre Uzatma - Sermaye Taraf İl Vergi Dairesi e şirket süre uzatımı yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, genel kurul kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket süre uzatımını hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket süre uzatımı (istenilen sayıda) Şirket süre uzatımı (saklanmak üzere) Şirket süre uzatımı PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 125

12. Şirket Sözleşmeleri 12.12. Şirket Nevi Değişikliği Sermaye Şt. (Harçsız) Taraf İl Vergi Dairesi e şirket nevi değişikliği yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirketnevi değişikliğini hazırlar veya hazır sözleşmeden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket nevi değişikliği (istenilen sayıda) Şirket nevi değişikliği (saklanmak üzere) Şirket nevi değişikliği PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 126

12. Şirket Sözleşmeleri 12.16. Şirket Kuruluş Sözleşmesi Şahıs Şt. - Teşvikli Kurucu Ortaklar İl Vergi Dairesi e şirket sözleşmesi yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Şirket kuruluş sözleşmesini hazırlar veya hazır sözleşmeden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sözleşmesi (istenilen sayıda) Şirket sözleşmesi (saklanmak üzere) Şirket sözleşmesi PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 127

12. Şirket Sözleşmeleri 12.18. Şirket Sermaye Artışı - Şahış Teşvikli Taraf İl Vergi Dairesi e şirket sermaye artışı yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, yönetim kurulu kararı, şirket sözleşmesi, tadil metni ve ilgili belgeler Şirket sermaye artışını hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Şirket sermaye artışı (istenilen sayıda) Şirket sermaye artışı (saklanmak üzere) Şirket sermaye artışı PTT yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 128

12. Şirket Sözleşmeleri 12.20. Ser. Şirk.Birleş., Devir, Bölünme-Kur. Ver Tabii Taraf Taraf e sermaye şirketi birleşmesi, bölünmesi veya devri yapmak üzere başvurur Adları, adresleri,ortaklar, ticaret sicil kayıtları, ilgili belgeler Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesini hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesi (istenilen sayıda) Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesi (istenilen sayıda) Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 129

12. Şirket Sözleşmeleri 12.21 Ser. Şirk.Birleş., Devir, Bölünme-Kur. Ver Tabii Değil Taraf Taraf e sermaye şirketi birleşmesi, bölünmesi veya devri yapmak üzere başvurur Adları, adresleri,ortaklar, ticaret sicil kayıtları, ilgili belgeler Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesini hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesi (istenilen sayıda) Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesi (istenilen sayıda) Birleşme, bölünme veya devir sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 130

13. Hisse Devri a. Tanım Ortaklıklarda her bir ortağa düşen kısmın başkalarına devredilmesi işinin noter aracılığı ve onayı ile yapılması işlemi ve bu işlem sonucunda düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Devreden ve devralan notere hisse devri için başvurur Şahıs ve şirket kimlik bilgilerini ve ticaret sicil gazetesini tedarik ederler tarafından istenilen sayıdan bir fazla nüsha hisse devri hazırlanır Taraflar tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda hisse devri belgesi devedene ve devralana teslim edilir Bir kopya belge saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Şahıs ve şirket kimlik bilgileri Ticaret sicil gazetesi d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Hisse devri belgesi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 131

Süreç Akış Şemaları 13. Hisse Devri 13.1. Hisse Devri Ortak İçi ve Dışı Şahıs Şirketi Devreden Devralan e hisse devri için başvurur Adları, kimlik bilgleri, şirket adı,ticaret sicil gazetesi Hisse devri hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) lar lar Onaylanır Hisse Devri Hisse Devri Hisse Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 132

13. Hisse Devri 13.2. Hisse Devri Ortak İçi ve Dışı Sermaye Şirketi Devreden Devralan e hisse devri için başvurur Adları, kimlik bilgleri, şirket adı,ticaret sicil gazetesi Hisse devri hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) lar lar Onaylanır Hisse Devri Hisse Devri Hisse Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 133

13. Hisse Devri 13.3. Hisse Devri Ortak İçi Şahıs Şirketi Devreden Devralan e hisse devri için başvurur Adları, kimlik bilgleri, şirket adı,ticaret sicil gazetesi Hisse devri hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) lar lar Onaylanır Hisse Devri Hisse Devri Hisse Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 134

13. Hisse Devri 13.4. Hisse Devri Ortak İçi Sermaye Şirketi Devreden Devralan e hisse devri için başvurur Adları, kimlik bilgleri, şirket adı,ticaret sicil gazetesi Hisse devri hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) lar lar Onaylanır Hisse Devri Hisse Devri Hisse Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 135

13. Hisse Devri 13.5. Hisse Devri Anonim Şirket Devreden Devralan e hisse devri için başvurur Adları, kimlik bilgleri, şirket adı,ticaret sicil gazetesi Hisse devri hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) lar lar Onaylanır Hisse Devri Hisse Devri Hisse Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 136

14. Kira Sözleşmesi a. Tanım Kiralayanın kendisine ödenecek bir bedel karşılığında bir şeyin kullanılmasını veya ürününden yararlanılmasını belli bir süre için kiracıya devrettiği sözleşmenin noter aracılığı ve onayı ile yapılması işlemi ve bu işlem sonucunda düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kiraya veren ve kiralayan taraflar (varsa müteselsil kefil) notere başvurur Eğer sözkonusu işlem kira sözleşmesi devri ise notere devreden taraf, devralan taraf ve kiraya veren taraf başvurur Kimlik bilgilerini ve adreslerini tedarik ederler Kira devri sözleşmesi ise yukarıdakilere ilave olarak ilk sözleşme tarafından kira sözleşmesi hazırlanır Sözleşme taraflarca(varsa müteselsil kefil veya adi kefil de dahil) imzalanır Sözleşme noter tarafından onaylanır Kiraya veren tarafa ve kiralayan tarafa (varsa müteselsil kefile veya adi kefile) birer nüsha sözleşme teslim edilir Eğer sözkonusu işlem kira sözleşmesi devri ise devreden tarafa, devralan tarafa ve kiraya veren tarafa tarafa (varsa müteselsil kefile veya adi kefile) birer nüsha sözleşme teslim edilir Sözleşmenin bir kopyası saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik bilgileri ve adresler Kira devri sözleşmesi ise yukarıdakilere ilave olarak ilk sözleşme d. Bağlantılı Kurumlar Yok, e. Çıktılar Kira sözleşmesi f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 137

Süreç Akış Şemaları 14. Kira Sözleşmeleri 14.1. Kira Sözleşmesi Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf e kira sözleşmesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 138

14. Kira Sözleşmeleri 14.2. Kira Sözleşmesi Müteselsil Kefilli Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf Kefil e kira sözleşmesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 139

14. Kira Sözleşmeleri 14.3. Kira Sözleşmesi Adi Kefilli Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf Kefil e kira sözleşmesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 140

14. Kira Sözleşmeleri 14.4. Kira Sözleşmesi Taahhüt Bedelli Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf e kira sözleşmesi için başvurur (kira sözleşmesi içinde başka taahhüt varsa) Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 141

14. Kira Sözleşmeleri 14.5. Kira Sözleşmesi Yapım, İşletme vb Sözleşme Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf e kira sözleşmesi için başvurur (kira sözleşmesi içinde yapım ve işletme varsa) Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 142

14. Kira Sözleşmeleri 14.6. Kira Sözleşmesi İki ayrı işlem Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf e kira sözleşmesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 143

14. Kira Sözleşmeleri 14.7. Kira Sözleşmesi Bir Taraf Harçtan Muaf Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf e kira sözleşmesi için başvurur (taraflardan biri harçtan muaftır) Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 144

14. Kira Sözleşmeleri 14.8. Kira Sözleşmesinin Devri Devreden Taraf Devralan Taraf Kiraya Veren Taraf e sözleşme devri için başvurur Adıları, kimlik bilgleri, adres bilgileri, ilk sözleşme Sözleşme devri hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 145

14. Kira Sözleşmeleri 14.9. Kira Sözleşmesinin Devri Müteselsil Kefilli Devreden Taraf Devralan Taraf Kefil Kiraya Veren Taraf e sözleşme devri için başvurur Adıları, kimlik bilgleri, adres bilgileri, ilk sözleşme Sözleşme devri hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 146

14. Kira Sözleşmeleri 14.10. Kira Sözleşmesinin Devri Adi Kefilli Devreden Taraf Devralan Taraf Kefil Kiraya Veren Taraf e sözleşme devri için başvurur Adıları, kimlik bilgleri, adres bilgileri, ilk sözleşme Sözleşme devri hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 147

14. Kira Sözleşmeleri 14.11. Kira Sözleşmesi - Damgasız Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf e kira sözleşmesi için başvurur (kiralanan konutsa) Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 148

15. Ölüme Bağlı Tasarruflar a. Tanım Vasiyet ve miras mukavelesi gibi gerçek kişilerin hukuki etki ve hükümlerini ölümlerini sonra doğuran hukuki işlemlerinin düzenlenmesine ilişkin noter aracılığı ile yapılan işlem ve bu işlem sonucunda düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Mirasçılar miras taksim sözleşmesi için notere başvururlar Eğer mirası bırakan hayatta ise notere mirasçılar ve tanıklarla beraber kendisi de gelir. Bu durumda ya miras mukavelesi yapılır ya da mirastan feragat sözleşmesi yapılır Eğer sözkonusu işlem ölünceye kadar bakma sözleşmesi ise notere bakacak taraf, bakılacak taraf ve tanıklar gelirler Kimlik ve adres bilgilerini, verasat ilamını, miras konusu ile ilgili belgeleri tedarik ederler Sözleşme noter tarafından istenilen sayıda hazırlanır Mirasçılar (varsa muris ve tanıklar) tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda sözleşme mirasçılara teslim edilir Mirası bırakan hayatta ise kendisine de istediği sayıda sözleşme kopyası verilir Sözleşmenin bir kopyası saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri, verasat ilamı, miras konusu ile ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Miras sözleşmesi veya Miras mukavelesi veya Mirasdan feragat sözleşmesi Ölünceye kadar bakma sözleşmesi f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 149

Süreç Akış Şemaları 15. Ölüme Bağlı Tasarruflar 15.1. Miras Taksim Sözleşmesi Mirasçılar e miras taksim sözleşmesi için başvurur Adı, kimlik bilgleri, adres bilgileri, veraset ilamı, miras konusu ile ilgili belgeler Miras taksim sözleşmesi istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Miras taksim sözleşmesi (istenilen sayıda) Miras taksim sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 150

15. Ölüme Bağlı Tasarruflar 15.2. Miras Mukavelesi Miras Bırakan Taraf (Muris) Mirasçılar Tanıklar e miras mukavelesi için başvurur Adı, kimlik bilgleri, adres bilgileri, miras konusu ile ilgili belgeler Miras mukavelesi istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Miras mukavelesi (istenilen sayıda) Miras mukavelesi (istenilen sayıda) Miras mukavelesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 151

15. Ölüme Bağlı Tasarruflar 15.3. Mirastan Feragat Miras Bırakan Taraf (Muris) Mirasçılar Tanıklar e mirastan feragat için başvurur Adı, kimlik bilgleri, adres bilgileri, miras konusu ile ilgili belgeler Mirastan feragat istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Mirastan feragat (istenilen sayıda) Mirastan feragat (istenilen sayıda) Mirastan feragat (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 152

15. Ölüme Bağlı Tasarruflar 15.4. Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Bakılacak Taraf Bakacak Taraf Tanıklar e ölünceye kadar bakma sözleşmesi için başvurur Adı, kimlik bilgleri, adres bilgileri Ölünceye kadar bakma sözleşmesi istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Ölünceye kadar bakma sözleşmesi (istenilen sayıda) Ölünceye kadar bakma sözleşmesi (istenilen sayıda) Ölünceye kadar bakma sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 153

17. Kaydı Hayat İrad Bağışı a. Tanım Bir kimsenin, ya alacaklının ya borçlunun yahut bir üçüncü kişinin yaşamında süresinde gelir elde etmesine ilişkin belgenin noter aracılığı ile düzenlenmesi ve bu iş ile ilgili yapılan işlem b. Sürecin Yapılma Adımları Bağışlayan taraf ve bağışlanan taraf notere kaydı hayat irad bağışı için başvururlar Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeleri tedarik ederler tarafından kaydı hayat irad bağışı istenilen sayıdan bir fazla nüsha hazırlanır Hazırlanan belgeler taraflarca imzalanır lanan belgeler noter tarafından onaylanır İstenilen sayıda belge bağışlayan tarafa teslim edilir Bir kopya belge bağışlanan tarafa teslim edilir Bir kopya belge saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ve ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Kaydı hayat irad belgesi f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 154

Süreç Akış Şemaları 17. Kaydı Hayat İrad Bağışı 17.1. Kaydı Hayat İrad Bağışı Bağışlayan Taraf Bağışlanan Taraf e kaydı hayat irad bağışı için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler Kaydı hayat irad bağışı hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Kaydı hayat irad belgesi (istenilen sayıda) Kaydı hayat irad belgesi Kaydı hayat irad bağışı (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 155

18. İhale Sözleşme Devri a. Tanım Bir ihale sözleşmesinin taraflarından birinin hak ve sorumluluklarını başka birine devretmesine ilişikin noter aracılığı ve onayı ile yapılan işlemler ve bu işlemler sonucunda düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Devreden ve devralan taraflar ihale sözleşme devri için notere başvururlar Kimlik bilgileri, ilk sözleşme ve ilgili bilgiler tedarik edilir tarafından istenilen sayıda sözleşme devri hazırlanır Devreden, devralan ve devre onay veren işin yapılacağı taraf tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda sözleşme devri devredene teslim edilir Bir kopya sözleşme devri devralana teslim edilir Bir kopya sözleşme devri, devre onay veren işin yapılacağı tarafa teslim edilir Bir kopya sözleşme saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik bilgileri, ilk sözleşme ve ilgili bilgiler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Sözleşme devri f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 156

Süreç Akış Şemaları 18. İhale Sözleşme Devri 18.1. İhale Sözleşme Devri Devreden Devralan Devre Onay Veren İşin Yapılacağı Taraf e sözleşme devri için başvurur Adıları, kimlik bilgleri, ilk sözleşme, ilgili belgeler Sözleşme devri hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) (yazılı onay) Onaylanır Sözleşme Devri (istenilen sayıda) Sözleşme Devri Sözleşme Devri Sözleşme Devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 157

19. Rehin Sözleşmesi a. Tanım Bir tarafın diğer tarafa mal üzerinde rehin hakkı olduğunu belirtilen belgenin noter aracılığı ile düzenlenmesi işlemi ve bu işlemler sonucunda düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Borçlu ve alacaklı taraflar rehin senedi/rehin bordrosu yapmak üzere notere başvururlar Kimlik ve adres bilgileri ile birlikte senede / bordroya kaydedileceklerle ilgili belgeleri tedarik ederler rehin senedini/bordrosunu hazırlar, istenilen sayıda çoğaltır Taraflarca imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda rehin senedi/bordrosu borçlu tarafa teslim edilir Bir kopya rehin senedi/bordrosu alacaklı tarafa teslim edilir Bir kopya rehin senedi/bordrosu saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile birlikte senede/bordroya kaydedileceklerle ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Rehin senedi/bordrosu f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 158

Süreç Akış Şemaları 19. Rehin Sözleşmesi 19.1. Rehin Senedi Borçlu Taraf Alacaklı Taraf e rehin senedi yapmak üzere başvurur Ad, adres, senede kaydedileceklerle ilgili belgeler Rehin senedini hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Rehin senedi (istenilen sayıda) Rehin senedi Rehin senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 159

19. Rehin Sözleşmesi 19.2. Rehin Bordrosu Borçlu Taraf Alacaklı Taraf e rehin bordrosu yapmak üzere başvurur Ad, adres, bordroya kaydedileceklerle ilgili belgeler Rehin bordrosunu hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Rehin bordrosu (istenilen sayıda) Rehin bordrosu Rehin bordrosu (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 160

19. Rehin Sözleşmesi 19.3. Rehin Senedi - Damgasız Borçlu Taraf Alacaklı Taraf e rehin senedi yapmak üzere başvurur Ad, adres, senede kaydedileceklerle ilgili belgeler (kredi almak üzere başvur yapılıyorsa) Rehin senedini hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Rehin senedi (istenilen sayıda) Rehin senedi Rehin senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 161

20. Bağış Senedi a. Tanım Bir tarafın bir malın tamamının veya bir kısmının diğer tarafa karşılıksız olarak verilmesi ile ilgili belgenin noter aracılığı ile düzenlenmesi işlemi ve bu işlemler sonucunda düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Bağışlayan taraf notere başvurur Kimlik bilgilerini ve taşınır bağışlanacak şeyleri tedarik eder tarafından bağış senedi hazırlanır İstenilen sayıda çoğaltılır Bağışlayan taraf senedi imzalar lanan senet noter tarafından onaylanır İstenen sayıda bağışa senedi bağışlayan tarafa teslim edilir Senedin bir kopyası saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik bilgileri ve taşınır bağışlanacak şeyler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Bağış senedi f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 162

Süreç Akış Şemaları 20. Bağış Senedi 20.1. Bağış Senedi Bağışlayan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri, taşınır bağışlanacak şeyler Bağış Senedi hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Senet imzalanır Onaylanır Bağış Senedi (istenilen sayıda) Bağış Senedi (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 163

21. Fatura Onayı a. Tanım Satılan mal veya yapılan iş karşılığında alıcının borçlandığı meblağı göstermek üzere malı satan veya işi yapan tarafından müşteriye verilecek belgenin noter aracılığı ile resmileştirilmesi işlemi b. Sürecin Yapılma Adımları Taraf fatura onayı / dernek makbuz onayı yaptırmak üzere notere başvurur Kimlik ve adres bilgilerini, ilgili belgeleri ve boş faturaları / makbuzları tedarik eder tarafından bütün faturalar / makbuzlar tek tek damgalanır Onaylı faturalar / makbuzlar kişiye teslim edilir c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri İilgili belgeler Boş faturalar / nmakbuzlar d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Onaylanmış faturalar / makbuzlar f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 164

Süreç Akış Şemaları 21. Fatura Onayı 21.1. Fatura Onayı Onay Yaptıracak Taraf e onay için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, boş faturalar Bütün faturalar tektek damgalanır Onaylı faturalar e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 165

21. Fatura Onayı 21.2. Dernek Makbuz onayı Onay Yaptıracak Taraf e onay için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, makbuzlar Bütün makbuzlar tektek damgalanır Onaylı makbuzlar e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 166

21. Fatura Onayı 21.3. Fatura Onayı - Yazı Ücr. 3 Sayfa Onay Yaptıracak Taraf e onay için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, boş faturalar Bütün faturalar tektek damgalanır Onaylı faturalar e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 167

22. Çeviri a. Tanım Bir dilden başka bir dile likte yemin tutanakları ve diğer ilgili evrakı bulunan tercüme büro tarafından çevrilmiş yazının, orjinalinin çevirisi olduğunun noter aracılığı ile onaylanması işlemi b. Sürecin Yapılma Adımları Çevirilecek dökümanı olan taraf çevirilecek dökümanı yeminli tercüme bürosuna verir Yeminli tercüme bürosu tarafından çeviri yapılır Taraf çevirilmiş ve orijinal dökümanlar ile notere onay için başvurur dökümanın yeminli tercüme ofisi tarafından çevrilip çevrilmediğini kontrol eder, eğer değilse tarafa geri verir Döküman yeminli tercüme ofisi tarafından çevrildiyse noter tarafından onaylanır ve istenilen sayıda çoğaltılır İstenilen sayıda onaylı çeviri ve orijinal döküman tarafa teslim edilir Bir nüsha onaylı çeviri ve orijinal döküman saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Çevirilmiş ve orijinal dökümanlar d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Onaylanmış çeviri ve orijinal döküman f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 168

Süreç Akış Şemaları 22. Çeviri 22.1. Çeviri Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Hayır Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 169

22. Çeviri 22.2. Çeviri - %0,75 Damga Vergili Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (daha önce vergisi alınmamış kira sözleşmesi veya fesihname harici vergiye tabi akit ve işlem) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 170

22. Çeviri 22.3. Çeviri Maktu Damgalı Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (daha öbnce vergisi yapmış) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 171

22. Çeviri 22.4. Çeviri - %0,15 Damga Vergili Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (daha önce vergisi alınmamış kira sözleşmesi veya fesihname) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 172

22. Çeviri 22.5. Çeviri Ek Harç Sayfa Adedi Olan Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (.........) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 173

22. Çeviri 22.6. Çeviri Suret Damgalı Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (daha öbnce vergisi yapmış) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 174

22. Çeviri 22.7. Çeviri - %0,5 Damga Vergili [KALKTI] Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (.........) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 175

22. Çeviri 22.8. Çeviri - Konşimento Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (konşimento, vergiye tabi olmayan) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 176

22. Çeviri 22.9. Çeviri - Manifesto Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (vergiy tabi olmayan maktu harç alınan işlemler) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 177

22. Çeviri 22.10. Çeviri Teklifname, Proforma Fatura Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (daha önce vergisi alınmamış teklif ve proforma fatura) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 178

22. Çeviri 22.11. Çeviri Kar Zarar Bilanço H. Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (vergiy tabi olmayan maktu harç alınan işlemler) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 179

22. Çeviri 22.12. Çeviri Teklifname, Proforma Fatura Ek Harç Sayfalı Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman teklifname ve proforma fatura ek harç sayfalı) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 180

22. Çeviri 22.13. Çeviri - Harç Damga Yok (DSİ için) Çevirilecek Dökümanı olan Taraf Yeminli Tercüme Bürosu Çevirilecek döküman yeminli çeviri bürosuna verilir Çevirilecek döküman (nisbi damga vergisine tabi olmayan işlemler) Çeviri yapılır Çevirilmiş döüman onay için başvurulur Hayır Çevirilmiş ve orjinal dökümanlar Yeminli Tercüme Ofisi mi? Evet İstenilen sayıda (biri noter) çoğaltılır Onaylanır Çeviri ve orjinal döküman onaylı (istenilen adette) Çeviri ve orjinal döküman (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 181

23. Üye Kayıt Fişi a. Tanım Bir sendikaya kayıt olmak isteyen işçinin bu talebini resmi olarak noter aracılığı ile düzenlenen belge ile yapması işlemi ve bu işlem sonucunda düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Sendikaya kayıt olmak isteyen kişi üye kaydı fişi için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeleri tedarik eder tarafından üye kayıt fişi hazırlanır veya hazırlanmış form kullanılır Üye kayıt fişi müracaat eden kişi tarafından imzalanır Üye kayıt fişi noter tarafından onaylanır İstenen sayıda üye kayıt fişi tarafa teslim edilir Bir nüsha üye kayıt fişi saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Üye kayıt fişi f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 182

Süreç Akış Şemaları 23. Üye Kayıt Fişi 23.1. Üye Kayıt Fişi Taraf Sendikaya kayıt olmak isteyen kişi üye kaydı fişi için notere başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Üye kayıt fişi hazırlanır veya hazırlanmış form kullanılır (istenilen sayıda biri saklanmak üzere çoğaltılır) Onaylar Üye kayıt fişi (istenilen sayıda) Üye kayıt fişi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 183

24. İkmal a. Tanım Eksik bir işlemin tespit edilmesinden sonra bunun tamamlanması için yapılan lik işlemi ve bu işlem sonucunda düzenlenen lik makbuzu (daha önce yapılan işlemle ilgili ek bir belge düzenlenmez) b. Sürecin Yapılma Adımları ve müfettiş tarafından daha önce yapılmış işlemler kontrol edilir Eğer eksik alınan vergi ve harç yoksa işlem sona erer Eğer eksik alınan vergi ve harç varsa, noter tarafından, düzenleme yapılmadan vergi ve harç konusunda makbuz hazırlanır Makbuz ve durumu açıklayan not PTT yoluyla tarafa gönderilir Makbuzun bir nüshası likte kalır c. Girdiler Daha önce yapılmış işlemler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Makbuz f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 184

Süreç Akış Şemaları 24. İkmal 24.1. İkmal - Genel Müfettiş Taraf Daha önce yapılmış işlemler kontrol edilir Eksik alınan vergi ve harç var mı? Hayır Son Evet Düzenleme yapılmadan, vergi ve harç konusunda makbuz hazırlanır Makbuz nüshası Makbuz ve durumu açıklayan bilgilendirici not ( PTT yoluyla gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 185

24. İkmal 24.2. İkmal - Genel D Grubu Müfettiş Taraf Daha önce yapılmış işlemler kontrol edilir Eksik alınan vergi ve harç var mı? Hayır Son Evet Düzenleme yapılmadan, vergi ve harç konusunda makbuz hazırlanır Makbuz nüshası Makbuz ve durumu açıklayan bilgilendirici not ( PTT yoluyla gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 186

24. İkmal 24.3. İkmal - Genel C Grubu Müfettiş Taraf Daha önce yapılmış işlemler kontrol edilir Eksik alınan vergi ve harç var mı? Hayır Evet Son Düzenleme yapılmadan, vergi ve harç konusunda makbuz hazırlanır Makbuz nüshası Makbuz ve durumu açıklayan bilgilendirici not ( PTT yoluyla gönderilir) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 187

25. Vasiyetname a. Tanım Vasiyet tasarruflarını içeren ve yasada gösterilen biçimlere uyularak yapılan ve vasiyetçi tarafından ölünceye kadar dönülebilen yazılı irade beyanının noter aracılığı ve onayı ile düzenlenmesi işlemi ve bu işlem sonucunda düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Taraf ve tanıklar vasiyetname için veya vasiyetname iptali için notere başvurur Kimlik ve adres bilgilerini tedarik ederler vasiyetnameyi hazırlar veya hazırlanmış vasiyetnameyi kullanır veya kapalı zarf ile vasiyetnameyi kabul eder Eğer vasiyetname iptali ise noter vasiyetname feshini hazırlar Hazırlanan döküman taraf ve tanıklar tarafından imzalanır tarafından onaylanır Bağlı bulunulan nüfus idaresine vasiyetname vaya vasiyetname feshi PTT yoluyla gönderilir Vasiyetnamenin veya feshinin bir kopyası saklanmak üzere likte kalır Nüfus idaresi vefatı noterliğe bildirdiği zaman noter vasiyetnameyi savcılığa gönderir c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri, varsa hazırlanmış vasiyetname d. Bağlantılı Kurumlar Nüfus idaresi Savcılık e. Çıktılar Vasiyetname f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 188

Süreç Akış Şemaları 25. Vasiyetname 25.1. Vasiyetname Taraf Tanıklar (en az iki kişi) Nüfus İdaresi Vasiyetname için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vasiyetnameyi hazırlar veya hazırlanmış vasiyetnameyi kullanılır veya kapalı zarf ile vasiyetnameyi kabul eder Onaylar Bağlı bulunulan nüfus idaresine bilgi gönderilir (PTT yoluyla gönderilir) Vasiyetname (saklanmak üzere) Vefatı bildirir Vasiyetname savcılığa ptt yoluyla gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 189

25. Vasiyetname 25.2. Vasiyetname - İptal, fesih v.b. Taraf Tanıklar (en az iki kişi) Nüfus İdaresi Vasiyetname iptali, feshi için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vasiyetname iptal, feshini hazırlar veya hazırlanmış dökümanı kullanır Onaylar Bağlı bulunulan nüfus idaresine bilgi gönderilir (PTT yoluyla gönderilir) Vasiyetnameyi iptal eder (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 190

26. İhtarname a. Tanım Keşideci tarafın muhattap tarafa bir hususu yerine getirmesi için noter aracılığı yazılı hatırlatma yapması işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Keşideci taraf ihtarname için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeleri (çevirili ise yeminli tercüme ofisinden çevirili dökümanlar, damga vergili ise damga vergisine tabi döküman) tedarik eder ihtarnameyi hazırlar ve istenilen sayıda çoğaltır İhtarnameler keşideci tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda ihtarname keşideciye teslim edilir Bir nüsha ihtername PTT yoluyla muhattap tarafa gönderilir Bir nüsha ihtarname saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeler (çevirili ise yeminli tercüme ofisinden çevirili dökümanlar, damga vergili ise damga vergisine tabi döküman) d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar İhtarname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 191

Süreç Akış Şemaları 26. İhtarname 26.1. İhtarname Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 192

26. İhtarname 26.2. İhtarname Onaylı Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 193

26. İhtarname 26.3. İhtarname Harçsız Keşideci Harçtan Muaf Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 194

26. İhtarname 26.4. İhtarname Harçsız Onaylı Keşideci Harçtan Muaf Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 195

26. İhtarname 26.5. İhtarname Sendikalar için Harçsız Keşideci (Sendika) Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 196

26. İhtarname 26.6. İhtarname Çevirili Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler, yeminli tercüme ofinden çevirili döküman İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 197

26. İhtarname 26.10. İhtarname Damga Vergili (%0,75) Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler, damga vergisine tabi döküman İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 198

26. İhtarname 26.11. İhtarname Damga Vergili (%0,15) Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler, damga vergisine tabi döküman İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 199

26. İhtarname 26.12. İhtarname Damga Vergili (%0,45) Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler, damga vergisine tabi döküman İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 200

26. İhtarname 26.13. İhtarname Damga Vergili (%0,9) Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihtarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler, damga vergisine tabi döküman İhtarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhtarname (istenilen sayıda) İhtarname (PTT yoluyla gönderilir) İhtarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 201

27. İhbarname a. Tanım Keşideci tarafın muhattap tarafa bir hususu yerine getirmesi için yaptığı yazılı bildirmenin noter aracılığı ile yapılması işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Keşideci taraf ihbarname için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeleri tedarik eder ihbarnameyi hazırlar ve istenilen sayıda çoğaltır İhbarnameler keşideci tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda ihbarname keşideciye teslim edilir Bir nüsha ihbarname PTT yoluyla muhattap tarafa gönderilir Bir nüsha ihbarname saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar İhbarname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 202

Süreç Akış Şemaları 27. İhbarname 27.1. İhbarname Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihbarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İhbarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhbarname (istenilen sayıda) İhbarname (PTT yoluyla gönderilir) İhbarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 203

27. İhbarname 27.2. İhbarname - Onaylı Keşideci Taraf Muhattap Taraf e ihbarname için başvurur Adları, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İhbarname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İhbarname (istenilen sayıda) İhbarname (PTT yoluyla gönderilir) İhbarname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 204

28. İstimlak a. Tanım Devlet veya kamu tüzel kişilerinin kamu yarının gerektirdiği durumlarda karşılığını peşin ödemek koşulu ile özle mülkiyette bulunan taşınmaz mallarının tamamına veya bir kısmına yasada gösterilen yöntemlere el koyması işinin noter aracılığı ile bildirilmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları İstimlak eden taraf notere istimlak belgesi için başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeleri tedarik eder tarafından istimlak belgesi hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır İstimlak eden tarafca imzalanır tarafından onaylanır İstimlak belgesi istenilen sayıda istimlak eden tarafa teslim edilir İstimlak belgesinin bir nüshası istimlak edilenin malikine bir PTT yoluyla gönderilir İstimlak belgesinin bir nüshası saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar İstimlak belgesi f. Kullanım Yaygınlığı Çok Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 205

Süreç Akış Şemaları 28. İstimlak 28.1. İstimlak İstimlak Eden Taraf İstimlak Edilenin Maliki e istimlak belgesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İstimlak belgesi hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İstimlak belgesi (istenilen sayıda) İstimlak belgesi (PTT yoluyla gönderilir) İstimlak belgesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 206

28. İstimlak 28.2. İstimlak - Harçsız İstimlak Eden Taraf - Harçtan Muaf İstimlak Edilenin Maliki e istimlak belgesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler, ilgili belgeler İstimlak belgesi hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İstimlak belgesi (istenilen sayıda) İstimlak belgesi (PTT yoluyla gönderilir) İstimlak belgesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 207

29. Tutanak a. Tanım Politik, idari kurumlar, ortaklık, dernek ve diğer kurumlarda geçen görüşme aşamalarını ve kararları veya taraflarca belgelenmesi istenilenleri tespit etme amacını güden belgenin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Taraf tutanak tutulması için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeler tedarik edilir tutanağı boş olarak hazırlar huzurunda tesbit / kura çekilişi / seçim / şahadet yapılır Eğer resen tesbit tutanağı ise tesbit noter tarafından yapılır tesbiti tutanağa işler ve istenilen sayıda çoğaltır ve onaylar İstenilen sayıda tutanak tarafa teslim edilir Bir nüsha tutanak saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Tutanak f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 208

Süreç Akış Şemaları 29. Tutanak 29.1. Tespit Tutanağı Taraf Tutanak tutulması için noter başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Tutanak boş olarak hazırlanır Tespit noter huzurunda yapılır tespit tutanağa işler ve istenilen sayıda (biri saklanmak üzere çoğaltır) Onaylar Tutanak (istenilen sayıda) Tutanak (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 209

29. Tutanak 29.2. Kura Çekilişi Taraf Tutanak tutulması için noter başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Tutanak boş olarak hazırlanır Kura çekilişi noter huzurunda yapılır sonuçları tutanağa işler ve istenilen sayıda (biri saklanmak üzere çoğaltır) Onaylar Tutanak (istenilen sayıda) Tutanak (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 210

29. Tutanak 29.3. Seçim tutanağı Taraf Tutanak tutulması için noter başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Tutanak boş olarak hazırlanır Seçim noter huzurunda yapılır sonuçları tutanağa işler ve istenilen sayıda (biri saklanmak üzere çoğaltır) Onaylar Tutanak (istenilen sayıda) Tutanak (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 211

29. Tutanak 29.4. Resen Tesbit Taraf Tutanak tutulması için noter başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Tutanak boş olarak hazırlanır Tespit noter tarafından yapılır tespit sonuçlarını tutanağa işler ve istenilen sayıda (biri saklanmak üzere çoğaltır) Onaylar Tutanak (istenilen sayıda) Tutanak (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 212

29. Tutanak 29.5. Şahadetname Taraf Tutanak tutulması için noter başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Tutanak boş olarak hazırlanır Şahadet noter huzurunda yapılır şahadeti tutanağa işler ve istenilen sayıda (biri saklanmak üzere çoğaltır) Onaylar Tutanak (istenilen sayıda) Tutanak (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 213

29. Tutanak 29.6. Kura Çekilişi - Harçsız Taraf Tutanak tutulması için noter başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Tutanak boş olarak hazırlanır Kura çekilişi noter huzurunda yapılır sonuçları tutanağa işler ve istenilen sayıda (biri saklanmak üzere çoğaltır) Onaylar Tutanak (istenilen sayıda) Tutanak (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 214

29. Tutanak 29.7. Tutanak - Harçsız (SSK) Taraf Tutanak tutulması için noter başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler Tutanak boş olarak hazırlanır İşlem noter huzurunda yapılır sonuçları tutanağa işler ve istenilen sayıda (biri saklanmak üzere çoğaltır) Onaylar Tutanak (istenilen sayıda) Tutanak (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 215

30. İbraname a. Tanım Alacaklı tarafın borçlu taraftan her türlü alacağını aldığını ve böylece borçlu taraftan herhangi bir alacağı kalmadığını ibra ettiği belgenin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen aklama belgesi b. Sürecin Yapılma Adımları Alacaklı ibraname için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeleri tedarik eder tarafından ibraname hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır Alacaklı tarafından imzalanır tarafından onaylanır Alacaklıya istenilen sayıda ibraname teslim edilir Borçluya bir nüsha ibraname verilir Bir nüsha ibraname saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile ilgili belgeleri d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar İbraname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 216

Süreç Akış Şemaları 30. İbraname 30.1. İbraname Alacaklı Borçlu e ibraname için başvurur Adı, kimlik bilgleri, ilgili belgeler İbraname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İbraname (istenilen sayıda) İbraname İbraname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 217

30. İbraname 30.2. İbraname - Umumi Alacaklı Borçlu e ibraname için başvurur Adı, kimlik bilgleri, ilgili belgeler İbraname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İbraname (istenilen sayıda) İbraname İbraname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 218

30. İbraname 30.3. İbraname - Makbuz Alacaklı Borçlu e ibraname için başvurur Adı, kimlik bilgleri, ilgili belgeler İbraname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İbraname (istenilen sayıda) İbraname İbraname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 219

30. İbraname 30.4. İbraname Makbuz Umumi Alacaklı Borçlu e ibraname için başvurur Adı, kimlik bilgleri, ilgili belgeler İbraname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İbraname (istenilen sayıda) İbraname İbraname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 220

30. İbraname 30.5. İbraname Banka Cüzdanı Banka Cüzdanını Kaybeden Banka e ibraname için başvurur Adı, kimlik bilgleri, ilgili belgeler İbraname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İbraname (istenilen sayıda) İbraname İbraname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 221

30. İbraname 30.6. İbraname - Harçsız Harçtan Muaf Alacaklı Borçlu e ibraname için başvurur Adı, kimlik bilgleri, ilgili belgeler İbraname hazırlanır ve istenilen sayıda (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır İbraname (istenilen sayıda) İbraname İbraname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 222

31. Fesihname a. Tanım Devam etmekte olan bir hukuksal ilişkiyi tek taraflı veya tarafların anlaşması ile ileriye dönük olmak üzere sonuçlandıran bozucu yenilik doğuran irade beyanının düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Fesh edecek taraflar notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler, yapılmış akit ve işlemleri tedarik ederler tarafından fesihname hazırlanır, istenilen sayıda çoğaltılır Taraflarca imzalanır tarafından onaylanır Fesihname taraflara istedikleri sayıda teslim edilir Bir nüsha saklanmak üzere noterde kalır Varsa ilgili kuruluşa PTT yoluyla gönderilir Varsa ilgili notere PTT yoluyla gönderilir c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler, yapılmış akit ve işlemler d. Bağlantılı Kurumlar Varsa ilgili kuruluş, ilgili noter e. Çıktılar Fesihname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 223

Süreç Akış Şemaları 31. Fesihname 31.1. Fesihname Fesh Edecek Taraf Fesh Edecek Taraf Varsa İlgili Kuruluş Varsa İlgili e onay için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, yapılmış akit ve işlem Fesihname hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) lanır lanır Fesihname onaylanır Fesihname (istenilen sayıda) Fesihname (istenilen sayıda) Fesihname (saklanmak üzere) Fesihname (Bildirim PTT yoluyla yapılır) Fesihname (Bildirim PTT yoluyla yapılır) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 224

31. Fesihname 31.2. Kati Satış Sözleşmesinin Feshi Fesh Edecek Taraf Fesh Edecek Taraf Varsa İlgili Kuruluş Varsa İlgili e onay için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, yapılmış kati satış sözleşmesi Fesihname hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) lanır lanır Fesihname onaylanır Fesihname (istenilen sayıda) Fesihname (istenilen sayıda) Fesihname (saklanmak üzere) Fesihname (Bildirim PTT yoluyla yapılır) Fesihname (Bildirim PTT yoluyla yapılır) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 225

31. Fesihname 31.3. Kati Satış Sözleşmesinin Feshi TAV a Tabi Fesh Edecek Taraf Fesh Edecek Taraf UYGULAMADAN KALDIRILMIŞTIR e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 226

32. Kefaletname a. Tanım Kefil olacak tarafın, bir başka tarafın alacaklısına karşı o tarafın borcunun yerine getirilmesini sağlamak yükümü altına girmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Borç alan taraf ve kefil olan taraf notere başvurur Kimlik ve adres bilgilerini tedarik ederler tarafından kefaletname hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır Taraflarca imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda kefaletname borç alan tarafa teslim edilir Bir nüsha kefaletname kefil olan tarafa teslim edilir Bir nüsha kefaletname saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgilerin d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Kefaletname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 227

Süreç Akış Şemaları 32. Kefaletname 32.1. Kefaletname Borç Alan Taraf Kefil Olan Taraf e kefaletname için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler Kefaletname hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Kefaletname (istenilen sayıda) Kefaletname Kefaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 228

32. Kefaletname 32.2. Kefaletname Damgasız Borç Alan Taraf Kefil Olan Taraf e kefaletname için (öğrenim ve eğitim amaçlı taahhütler) başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler Kefaletname hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Kefaletname (istenilen sayıda) Kefaletname Kefaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 229

32. Kefaletname 32.3. Kefaletname Taahhütname Kefil Olan Taraf Borç Alan Taraf e kefaletname için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler Kefaletname hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Kefaletname Kefaletname (istenilen sayıda) Kefaletname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 230

33. Taahhütname a. Tanım Kendi nam ve hesabına bir gerçek veya tüzel kişiye karşı sözleşmeli veya sözleşmesiz bir işin yapılmasının veya birşeyin teslimin yükümlenilmesinin beyan işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kişi taahhütname yapmak üzere notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeleri tedarik eder taahhütnameyi hazırlar ve istenilen sayıda çoğaltır Kişi tarafından imzalanır (suret ise imzalanmaz) tarafından onaylanır İstenilen sayıda taahhütname kişiye teslim edilir Bir nüsha taahhütname saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Taahhütname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 231

Süreç Akış Şemaları 33. Taahhütname 33.1. Taahhütname Taraf e taahhütname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Taahhütnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Taahhütname (istenilen sayıda) Taahhütname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 232

33. Taahhütname 33.2. Taahhütname - Harçsız Taraf e taahhütname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Taahhütnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Taahhütname (istenilen sayıda) Taahhütname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 233

33. Taahhütname 33.3. Taahhütname Yurtkur Öğrenici Kredisi Taraf e taahhütname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Taahhütnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Taahhütname (istenilen sayıda) Taahhütname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 234

33. Taahhütname 33.4. Taahhütname - Suret Taraf e taahhütname çoğaltmak yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Hazır taahhütnameden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Taahhütname (istenilen sayıda) Taahhütname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 235

33. Taahhütname 33.5. Taahhütname - Öğrenci Kredisi Maktu Harçlı Taraf e taahhütname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Taahhütnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Taahhütname (istenilen sayıda) Taahhütname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 236

33. Taahhütname 33.6. Taahhütname Maktu Harç Nisbi Damga Taraf e taahhütname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Taahhütnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Taahhütname (istenilen sayıda) Taahhütname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 237

33. Taahhütname 33.7. Taahhütname - Harçsız Vekaletnameli Taraf e taahhütname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Taahhütnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Taahhütname (istenilen sayıda) Taahhütname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 238

33. Taahhütname 33.8. Taahhütname Harca Tabii Damgasız Taraf e taahhütname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Taahhütnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Taahhütname (istenilen sayıda) Taahhütname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 239

34. Tahkimname a. Tanım Taraf veya tarafların arasındaki bir uyuşmazlığın hakemler eliyle çözümleneceğine ilişkin olarak hazırladıkları bağımsız akidin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kişi tahkimname yapmak üzere notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeleri tedarik eder tahkimnameyi hazırlar ve istenilen sayıda çoğaltır Kişi tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda tahkimname kişiye teslim edilir Bir nüsha tahkimname saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Tahkimname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 240

Süreç Akış Şemaları 34. Tahkimname 34.1. Tahkimname Taraf e tahkimname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Tahkimnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Tahkimname (istenilen sayıda) Tahkimname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 241

35. Sulhname a. Tanım Tarafların arasındaki bir uyuşmazlığın çözümlenmesine ilişkin olarak hazırladıkları bağımsız akidin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Taraflar sulhname yapmak üzere notere başvururlar Kimlik ve adres bilgiler ile diğer ilgili belgeleri tedarik ederler sulhnameyi hazırlar ve istenilen sayıda çoğaltır Sulhname taraflarca imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda sulhname taraflara teslim edilir Bir nüsha sulhname saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgiler ile diğer ilgili belgeleri d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Sulhname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 242

Süreç Akış Şemaları 35. Sulhname 35.1. Sulhname Taraf Taraf e sulhname yapmak üzere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Sulhnameyi hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Sulhname (istenilen sayıda) Sulhname Sulhname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 243

36. Tesis Bu işlem ile ilgili bilgi alınamamıştır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 244

37. Muvakkatname a. Tanım Taraf ve tarafların bir şeyin yapılabilmesi için rızalarını gösterir belgenin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kişi muvafakatname yapmak üzere notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile muvafakat konusu ile ilgili belgeleri tedarik eder muvafakatnameyi hazırlar ve istenilen sayıda çoğaltır Kişi tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda muvafakatname kişiye teslim edilir Bir nüsha muvafakatname saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile muvafakat konusu ile ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Muvafakatname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 245

Süreç Akış Şemaları 37. Muvafakatname 37.1. Muvafakatname Taraf e muvafakatname için başvurur Adı, kimlik bilgleri, adres bilgileri, muvafakatname konusu ile ilgili belgeler Muvafakatname istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Muvafakatname (istenilen sayıda) Muvafakatname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 246

37. Muvafakatname 37.2. Muvafakatname - Harçsız Taraf (harçtan muaf) e muvafakatname için başvurur Adı, kimlik bilgleri, adres bilgileri, muvafakatname konusu ile ilgili belgeler Muvafakatname istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Muvafakatname (istenilen sayıda) Muvafakatname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 247

38. Konşimento a. Tanım Donatan namına kaptan veya donatanın diğer temsilcileri tarafından yükletene verilen ve malın teslim alındığını (yüklendiğini) ve varma limanında teslim edileceğini gösteren kıymetli evrak niteliğinde tek taraflı senedin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kişi konşimento için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeleri tedarik eder konşimentoyu hazırlar ve istenilen sayıda çoğaltır tarafından onaylanır İstenilen sayıda konşimento kişiye teslim edilir Bir nüsha konşimento saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Konşimento f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 248

Süreç Akış Şemaları 38. Konşimento 38.1. Konşimento Konşimento Sahibi Taraf e konşimento için başvurur Adıları, kimlik bilgleri, adres bilgileri, ilgili belgeler Konşimento istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) Onaylanır Konşimento (istenilen sayıda) Konşimento (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 249

39. Finansal Kiralama a. Tanım Biri finansal kiralama şirketi, diğeri finansal kiralama yapan şirket olmak üzere iki tarafın bir finansal kiralama ile ilgili hukuki bağ yaratmak veya bu bağı değiştirmek amacıyla karşılıklı ve birbirlerine uygun bir şekilde irade beyanlarını yazılı olarak yaparken bunun noter onayı ile belgelendirmeleri işlemi b. Sürecin Yapılma Adımları Finansal kiralama yapan taraf ve finansal kiralama şirketi, finansal kiralama sözleşmesi yapmak üzere notere başvurur. Eğer sözleşme devri ise finansal kiralama yapılanı devralacak taraf da notere gelir Kimlik ve adres bilgileri ile yapılmış finansal kiralama sözleşmesini tedarik ederler Sözleşme istenilen sayıda çoğaltılır tarafından onaylanır. Eğer sözleşme devri ise tüm taraflarca onaylanır. İstenilen sayıda sözleşme finansal kiralama yapan ve finansal kiralama şirketine (sözleşme devri ise devralana) teslim edilir Bir nüsha sözleşme saklanmak üzere likte kalır Finansal kiralama yapanın ikametgahı işlem yapan noterden farklı yerdeyse tescil edilmek üzere ikametgaha yakın notere bir nüsha sözleşme gönderilir. Sözleşmeyi alan noter, sözleşmeyi çoğaltır, bir nüsha finansal kiralama yapan tarafa gönderir, bir nüsha likte kalır. c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile yapılmış finansal kiralama sözleşmesi d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Sözleşme f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 250

Süreç Akış Şemaları 39. Finansal Kiralama 39.1. Finansal Kiralama Finansal Kiralama Yapan Taraf Finansal Kiralama Şirketi Finansal Kiralama Yapanın İkametgahına Yakın e finansal kiralama sözleşmesi onayı için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, yapılmış finansal kiralama sözleşmesi Sözleşme istenilen sayıda çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) Sözleşme onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme Finansal kiralama yapanın ikametgahı işlem yapan noterden farklı yerdeyse (tescil edilmek üzere) Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 251

39. Finansal Kiralama 39.2. Finansal Kiralama - Tescil Finansal Kiralama Yapan Taraf Finansal Kiralama Yapanın İkametgahına Yakın Tescil ilçin gönderilen yapılmış finansal kiralama sözleşmesi Sözleşme çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) Sözleşme tescil edilir Sözleşme Sözleşme (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 252

39. Finansal Kiralama 39.3. Finansal Kiralama Sözleşme Devri Finansal Kiralama Yapan Taraf Finansal Kiralama Yapılanı Devralacak Taraf Finansal Kiralama Şirketi e finansal kiralama sözleşmesi devri için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, yapılmış finansal kiralama sözleşmesi Sözleşme istenilen sayıda çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) Sözleşme devri onaylanır Sözleşme devri onaylanır Sözleşme devri onaylanır Sözleşme devri onaylanır Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme (istenilen sayıda) Sözleşme devri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 253

40. Kredi ve Yediemin Sözleşmesi a. Tanım Kredi veren tarafın kredisine karşı rehin olarak aldığı menkul/gayrimenkulün bir yediemine bırakılmasını düzenleyen akidin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kredi veren ve alan taraflar ve yediemin, yediemin akdi için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeleri tedarik ederler Kredi ve yediemin akdi istenilen sayıda hazırlanır Kredi veren, kredi alan ve yediemin tarafından imzalanır tarafından onaylanır Kredi ve yediemin akdi, kredi verene, kredi alana ve yediemine teslim edilir Bir nüsha yediemin akdi saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Kredi ve yediemin akdi f. Kullanım Yaygınlığı Nadir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 254

Süreç Akış Şemaları 40. Kredi ve Yediemin Sözleşmesi 40.1. Kredi ve Yediemin Sözleşmesi Kredi Veren Taraf Kredi Alan Taraf Yediemin ekredi ve yediemin akdi için başvurur Adları, kimlik bilgleri, adres bilgileri, ilgili belgeler Kredi ve yediemin akdi istenilen sayıda hazırlanır (biri noterde kalmak üzere) lanır lanır lanır Onaylanır Kredi ve yediemin akdi Kredi ve yediemin akdi Kredi ve yediemin akdi Kredi ve yediemin akdi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 255

41. Babalığı Tanıma a. Tanım Tarafın babalığı tanıma amacı ile ilgili belgenin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Baba notere babalığı tanıma belgesi için başvurur Kimlik ve adres bilgilerini, fotoğrafları, annenin vukuatlı nüfus bilgisi ve ilgili belgeleri tedarik ederler tarafından istenilen sayıda babalığı tanıma belgesi hazırlanır Baba tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda babalığı tanıma belgesi babaya verilir Bir nüsha babalığı tanıma belgesi saklanmak üzere noterde kalır Birer nüsha belge babanın ve tanınan çocuğun nüfus idarelerine PTT yoluyla gönderilir c. Girdiler Kimlik ve adres bilgilerini, fotoğrafları, annenin vukuatlı nüfus bilgisi ve ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Nüfus idaresi e. Çıktılar Babalığı tanıma belgesi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 256

Süreç Akış Şemaları 41. Babalığı Tanıma 41.1. Babalığı Tanıma Taraf Nüfus İdaresi e babalığı tanıma belgesi için başvurur Adları, adresleri, fotoğraflar, annenin vukuatlı nüfus bilgisi ve ilgili belgeler Babalığı tanıma belgesi hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde kalmak üzere) Onay Babalığı tanıma belgesi (istenilen sayda) Babalığı tanıma belgesi (saklanmak üzere) Babanın ve tanınan çocuğun nüfus idarelerine PTT yoluyla bildirim yapılır e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 257

42. Beyanname a. Tanım Bir makama, kamuoyuna yapılan açıklama belgesinin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Beyanda bulunan taraf notere başvurur Kimlik bilgilerini ve beyan edilecek konuyu söyler tarafından beyanname hazırlanır İstenilen sayıda çoğaltılır Tarafca beyanname imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda beyanname beyanda bulunan tarafa verilir Bir nüsha beyanname saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik bilgilerini ve beyan edilecek konu d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Beyanname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 258

Süreç Akış Şemaları 42. Beyanname 42.1. Beyanname Beyanda Bulunan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri, beyan edilecek konu/şey Beyanname hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Beyanname imzalanır Onaylanır Beyanname (istenilen sayıda) Beyanname (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 259

42. Beyanname 42.3. Beyanname - Düzeltme Genel Beyanda Bulunan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri, ilk beyanname, beyan edilecek konu/şey Beyanname için düzeltme hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Beyanname düzeltme imzalanır Onaylanır Beyanname ve düzeltmesi (istenilen sayıda) Beyanname ve düzeltmesi (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 260

42. Beyanname 42.4. Beyanname - Düzeltme, %0,5 Damgalı Beyanda Bulunan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri, ilk beyanname, beyan edilecek konu/şey (harcı ve damgayı etkileyen değer değişikliği varsa) Beyanname için düzeltme hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Beyanname düzeltme imzalanır Onaylanır Değişiklikteki fark üzerinden damga vergisi alınır Beyanname ve düzeltmesi (istenilen sayıda) Beyanname ve düzeltmesi (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 261

42. Beyanname 42.5. Beyanname - Düzeltme Beyanda Bulunan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri, ilk beyanname, beyan edilecek konu/şey Beyanname için düzeltme hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Beyanname düzeltme imzalanır Onaylanır Beyanname ve düzeltmesi (istenilen sayıda) Beyanname ve düzeltmesi (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 262

42. Beyanname 42.6. Liste Beyanı - Harçsız Beyanda Bulunan Taraflar e başvurur Kimlik bilgileri, inşaası tamamlanan binada kat mülkiyetine geçmek için gereken belgeler Beyanname hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Beyanname imzalanır (tüm kat malikleri veya vekilleri imzalar) Onaylanır (harç alınmaz) Beyanname (istenilen sayıda) Beyanname (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 263

42. Beyanname 42.7. Liste Beyanı - Vergili Beyanda Bulunan Taraflar e başvurur Kimlik bilgileri, inşaası tamamlanan binada kat mülkiyetine geçmek için gereken belgeler Beyanname hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Beyanname imzalanır (tüm kat malikleri veya vekilleri imzalar) Onaylanır (harç alınmaz) Beyanname (istenilen sayıda) Beyanname (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 264

42. Beyanname 42.8. Beyanı Harçsız Beyanda Bulunan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri, kişinin kamu yararına çalışması (Kızılay gibi) durumda bunun belgesi Beyannamesi hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Beyanname imzalanır Onaylanır (harç alınmaz) Beyanname (istenilen sayıda) Beyanname (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 265

42. Beyanname 42.9. Beyanı - Harçlı Beyanda Bulunan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri Beyannamesi hazırlanır İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Beyanname imzalanır Onaylanır Beyanname (istenilen sayıda) Beyanname (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 266

42. Beyanname 42.10. Beyanı Sureti Beyanda Bulunan Taraf e başvurur Önceden tanzim edilmiş imza beyanı İstenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Onaylanır (aslının aynıdır) Suret (istenilen sayıda) Suret (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 267

43. Feragatname a. Tanım Tarafın veya tarafların bir hakkından vazgeçmesi ile ilgili belgenin hazırlanması işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Feragat edecek taraf notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeleri (ruhsat, tapu vb.) tedarik eder İstenilen sayıda feragatname hazırlanır Tarafca imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda feragatname tarafa teslim edilir Bir nüsha feragatname saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler (ruhsat, tapu vb.) d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Feragatname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 268

Süreç Akış Şemaları 43. Feragatname 43.1. Feragatname Feragat Edecek Taraf e onay için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, ruhsat, tapu v.b. Feragatname hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) lanır Feragatname onaylanır Feragatname (istenilen sayıda) Feragatname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 269

43. Feragatname 43.2. Mirastan Feragat Feragat Edecek Taraf e onay için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, miras, ruhsat, tapu v.b. Feragatname hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) lanır Feragatname onaylanır Feragatname (istenilen sayıda) Feragatname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 270

43. Feragatname 43.3. Feragatname - Harç Damga Muaf Feragat Edecek Taraf e onay için başvurur Adı, adresi, ilgili belgeler, ruhsat, tapu v.b. Feragatname hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır (biri noterde kalmak üzere) lanır Feragatname onaylanır Feragatname (istenilen sayıda) Feragatname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 271

44. Sirküleri a. Tanım Kuruluşlarda imza yetkisinin kimde olduğunu gösteren belgenin hazırlanması işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Şirket temsilcileri imza sirküleri için notere başvururlar Kimlik ve adres bilgileri, şirket bilgileri, şirket ilgili evrakları, yetki kararı, ticaret sicil gazetesi tedarik edilir trafından istenilen sayıda imza sirküleri hazırlanır lar atılır tarafından onaylanır İstenilen sayıda imza sirküleri şirket temsilcilerine verilir Bir nüsha saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri, şirket bilgileri, şirket ilgili evrakları, yetki kararı, ticaret sicil gazetesi d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar sirküleri f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 272

Süreç Akış Şemaları 44. Sirküleri 44.1. Sirküleri Şirket Temsilcileri sirküleri için notere başvurulur Ad, kimlik, şirket bilgileri, şirket ilgili evrakları, yetki kararı, ticaret sicil gazetesi sirküleri hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde saklanmak üzere) lar atılır Onaylanır sirküleri (istenilen sayıda) sirküleri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 273

44. Sirküleri 44.2. Sirküleri - Harçsız Harçtan Muaf Şirket Temsilcileri sirküleri için notere başvurulur Ad, kimlik, şirket bilgileri, şirket ilgili evrakları, yetki kararı, ticaret sicil gazetesi sirküleri hazırlanır (istenilen sayıda, biri noterde saklanmak üzere) lar atılır Onaylanır sirküleri (istenilen sayıda) sirküleri (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 274

44. Sirküleri 44.3. Sirküler Sureti Şirket sirküleri sureti için notere başvurulur Ad, kimlik, imza sirküleri, şirket bilgileri, şirket ilgili evrakları, sirküleri fotokopi yoluyla çoğaltılır (istenilen sayıda, biri noterde saklanmak üzere) Aslının aynıdır denilerek onaylanır Sirkü suretleri (istenilen sayıda) Sirkü sureti (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 275

45. Borç Senedi a. Tanım Borçlu tarafından alacaklıya verilecek olan veya verilen şeyi göstermek üzere belge hazırlanması işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Borç veren ve borç alan taraflar notere başvurur Kimlik bilgileri ve borca konu olan şeyin bilgisi tedarik edilir tarafından borç senedi hazırlanır ve istenilen sayıda çoğaltılır Taraflarca borç senedi imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda borç senedi taraflara teslim edilir Bir nüsha saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik bilgileri ve borca konu olan şeyin bilgisi d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Borç senedi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 276

Süreç Akış Şemaları 45. Borç Senedi 45.1. Borç Senedi Borç Veren Taraf Borç Alan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri, borca konu olan şeyin bilgisi Borç senedi hazırlanır En az üç adet ve istenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Borç senedi imzalanır Onaylanır Borç senedi Borç senedi Borç senedi (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 277

45. Borç Senedi 45.2. Borç Senedi - Ödünç Verme Borç Veren Taraf Borç Alan Taraf e başvurur Kimlik bilgileri, borca konu olan şeyin bilgisi Borç senedi hazırlanır En az üç adet ve istenilen sayıda (biri noterde) çoğaltılır Borç senedi imzalanır Onaylanır Borç senedi Borç senedi Borç senedi (saklamak için) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 278

46. Vakıf Senedi a. Tanım Vakıf kuruluşunda, kurulacak olanın yapacağı işler, yapısı, yeri, şekli gibi konuların akit altına alındığı, kurulmuş olan vafıkda yapılacak değişikliklerin işlendiği resmi belgenin noter aracılığı ve onayı ile yapılması işlemi ve bu işleme ilişkin belge b. Sürecin Yapılma Adımları Kurucular vakıf senedi yapılması / mahkemece tescil edilmemiş vakıflarda iptal veya fesih için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler tedarik edilir tarafından vakıf senedi / vakıf iptal veya feshi hazırlanır veya hazırlanmış döküman kullanılır ve istenilen sayıda çoğaltılır Kurucular tarafından imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda vakıf senedi / vakıf iptal veya feshi kuruculara verilir Bir nüsha Vakıflar Genel Müdürlüğüne PTT yoluyla gönderilir Bir nüsha saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Vakıflar Genel Müdürlüğü e. Çıktılar Vakıf senedi / vakıf iptal veya feshi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 279

Süreç Akış Şemaları 46. Vakıf Senedi 46.1. Vakıf Senedi Kurucular Vakıflar Genel Müdürlüğü Vakıf senedi yapılması için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vakıf senedi hazırlanır veya hazırlanmış döküman kullanılır (istenilen sayıda biri saklanmak üzere çoğaltılır) Onaylar Vakıf Senedi (istenilen sayıda) Vakıf Senedi (PTT yoluyla gönderilir) Vakıf Senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 280

46. Vakıf Senedi 46.2. Vakıf Senedi - İptal, Fesih, v.b. Kurucular Vakıflar Genel Müdürlüğü Mahkemece tescil edilmemiş vakıflarda, iptal veya fesih için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vakıf iptal, feshi hazırlanır veya hazırlanmış döküman kullanılır (istenilen sayıda biri saklanmak üzere çoğaltılır) Onaylar Vakıf iptal, fesih (istenilen sayıda) Vakıf iptal, fesihi (PTT yoluyla gönderilir) Vakıf iptal, fesih (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 281

46. Vakıf Senedi 46.3. Vakıf Senedi - Harçsız Kurucular Vakıflar Genel Müdürlüğü Vakıf senedi yapılması için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Vakıf senedi hazırlanır veya hazırlanmış döküman kullanılır (istenilen sayıda biri saklanmak üzere çoğaltılır) Onaylar Vakıf Senedi (istenilen sayıda) Vakıf Senedi (PTT yoluyla gönderilir) Vakıf Senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 282

47. Teklifname a. Tanım İhaleye iştirak edenlerin ihale için önerdikleri bedeli ve diğer şartları gösterdikleri öneri mektubunun noter aracılığı ve onayı ile gönderilmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Taraf teklifname yapmak için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeleri tedarik eder teklifnameyi hazırlar veya hazır metinden istenilen sayıda çoğaltır Tarafca imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda teklifname tarafa verilir Bir nüsha saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Teklifname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 283

Süreç Akış Şemaları 47. Teklifname 47.1. Teklifname Taraf e teklifname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Teklifnameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Teklifname (istenilen sayıda) Teklifname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 284

48. Teminat Senedi a. Tanım Resmi veya özel bir kişiye karşı bir işin yapılması için işi yükümlenen lehine belli bir miktara kadar kefillik sağlayan belgenin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Taraf teminat senedi yapmak için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeleri tedarik eder teminat senedini hazırlar veya hazır metinden istenilen sayıda çoğaltır Tarafca imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda teminat senedi tarafa verilir Bir nüsha saklanmak üzere noterde kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Teminat senedi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 285

Süreç Akış Şemaları 48. Teminat Senedi 48.1. Teminat Senedi Taraf e teminat senedi yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Teminat senedini hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Teminat senedi (istenilen sayıda) Teminat senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 286

49. Temlikname a. Tanım Alacağın temlikinde, temlik durumunu gösteren resmi veya adi senetin düzenlenmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Borçlu ve alacaklı taraflar notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler tedarik edilir tarafından temkikname hazırlanır veya hazır metinden istenilen sayıda çoğaltılır Taraflarca imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda borç senedi borçlu tarafa teslim edilir Bir nüsha borç senedi alacaklı tarafa teslim edilir Bir nüsha borçluya ödeme yapacak tarafa PTT yoluyla gönderilir Bir nüsha saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer ilgili belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Temlikname f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 287

Süreç Akış Şemaları 49. Temlikname 49.1. Temlikname Borçlu Taraf Alacaklı Taraf Borçluya Ödeme Yapacak Taraf e temlikname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler Temliknameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Temlikname (istenilen sayıda) Temlikname Temlikname (PTT aracılığı ile gönderilir veya noter huzurunda kabul ettim diyerek teslim alır) Temlikname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 288

49. Temlikname 49.2. Temlikname - Harç ve Damgadan Muaf Borçlu Taraf Alacaklı Taraf Borçluya Ödeme Yapacak Taraf e temlikname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler (bankalara kredi ile ilgili verilen harç ve damgadan muafdır) Temliknameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Temlikname (istenilen sayıda) Temlikname Temlikname (PTT aracılığı ile gönderilir veya noter huzurunda kabul ettim diyerek teslim alır) Temlikname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 289

49. Temlikname 49.3. Temlikname - Harç var Damgasız Borçlu Taraf Alacaklı Taraf Borçluya Ödeme Yapacak Taraf e temlikname yapmak üzere başvurur Adı, adresi ve ilgili belgeler (factoring grupları için damga vergisi alınmaz) Temliknameyi hazırlar veya hazır metinden çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri kendinde kalmak üzere) Onaylanır Temlikname (istenilen sayıda) Temlikname Temlikname (PTT aracılığı ile gönderilir veya noter huzurunda kabul ettim diyerek teslim alır) Temlikname (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 290

50. Zirai Borç Senedi a. Tanım Zirai konularda borçlu tarafından alacaklıya verilecek olan veya verilen şeyi göstermek üzere belge hazırlanması işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Borç veren ve borç alan taraflar notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer gerekli belgeleri tedarik ederler tarafından zirai borç senedi hazırlanır veya hazır dökümandan istenilen sayıda çoğaltılır Taraflarca zirai borç senedi imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda borç senedi taraflara teslim edilir Bir nüsha saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer gerekli belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Zirai borç senedi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 291

Süreç Akış Şemaları 50. Zirai Borç Senedi 50.1. Zirai Borç Senedi Borç Alan Taraf Borç Veren Taraf Zirai borç senedi için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Zirai borç senedini haırlar veya hazır dökümandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Zirai borç senedi (istenilen sayıda) Zirai borç senedi (istenilen sayıda) Zirai borç senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 292

50. Zirai Borç Senedi 50.2. Zirai Borç Senedi - Çiftçiye Kredi Borç Alan Taraf Borç Veren Taraf Zirai borç senedi için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Zirai borç senedini haırlar veya hazır dökümandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Zirai borç senedi (istenilen sayıda) Zirai borç senedi (istenilen sayıda) Zirai borç senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 293

50. Zirai Borç Senedi 50.3. Zirai Borç Senedi - Vergisiz Borç Alan Taraf Borç Veren Taraf Zirai borç senedi için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Zirai borç senedini haırlar veya hazır dökümandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Zirai borç senedi (istenilen sayıda) Zirai borç senedi (istenilen sayıda) Zirai borç senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 294

50. Zirai Borç Senedi 50.4. Zirai Borç Senedi - Çoklu işlemler Borç Alan Taraf Borç Veren Taraf Zirai borç senedi için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Zirai borç senedini haırlar veya hazır dökümandan çoğaltır (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Zirai borç senedi (istenilen sayıda) Zirai borç senedi (istenilen sayıda) Zirai borç senedi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 295

51. Zilyetliğin Devri a. Tanım Vasıtalı zilyetin bu zilyedliğini tarafların anlaşması ile şeyi iktisap edene devretmesi işlemi ve bu işlem ile düzenlenen belge b. Sürecin Yapılma Adımları Alıcı ve satıcı taraflar zilyetliğin devri sözleşmesi için notere başvurur Kimlik ve adres bilgileri ile diğer gerekli belgeleri tedarik ederler tarafından zilyetlik devir sözleşmesi istenilen sayıda hazırlanır Taraflarca imzalanır tarafından onaylanır İstenilen sayıda zilyetlik devir sözleşmesi taraflara teslim edilir Bir nüsha saklanmak üzere likte kalır c. Girdiler Kimlik ve adres bilgileri ile diğer gerekli belgeler d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Zilyetlik devir sözleşmesi f. Kullanım Yaygınlığı Yaygın e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 296

Süreç Akış Şemaları 51. Zilyetliğin Devri 51.1. Zilyetlik Devir Sözleşmesi Alıcı Taraf Satıcı Taraf Zilyetliğin devri sözleşmesi için notere başvurur Adları, adresleri, ilgili belgeler Zilyetliği devri sözleşmesini hazırlar (istenilen sayıda çoğaltır, biri saklanmak üzere) Onaylar Zilyetliğin devri sözleşmesi (istenilen sayıda) Zilyetliğin devri sözleşmesi (istenilen sayıda) Zilyetliğin devri sözleşmesi (saklanmak üzere) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 297

52. Değişik İşlem Değişik işlem A Grubu lik işlemlerinden biri ile çözülemeyen işlem veya işlemler gerektiren ve süresiz olarak saklanması gereken işler için kullanılması ön görülmüş işlemdir. Değişik İşlem B Grubu lik işlemlerinden biri ile çözülemeyen işlem veya işlemler gerektiren ve 10 yıl süre ile saklanması gereken işler için kullanılması ön görülmüş işlemdir. İade Makbuzu Bir işlem ile sehven yapılan ve fazladan alınmış bedelin iadesi için kullanılan işlemdir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 298

D. E-NOTER SİSTEMLERİ e- sistemleri raporumuzda iki ayrı başlık altında incelenecektir. Öncelikle klasik anlamda likten tamamen elektronik ortamdaki noterliğe uzanan süreçte tercih edilen sisteme göre bir ayrım yapılacak ve bu ayrıma göre mevcut sistemlerin incelemesine yer verilecek, daha sonra ise gerek dahil olduğumuz hukuk sistemi gerekse de dahil olduğumuz Latin ler Birliği açısından örnek teşkil edebilecek Avrupa Birliği Üyesi olan İtalya ve Almanya da gerçekleştirilen uygulama örnekleri incelenecektir. D.I. e-lik Modelleri e-lik modelleri konusunda incelememize geçmeden önce, bir lik işleminin aşamalarının incelenmesinde fayda vardır. Yukarıda ayrıntılarına değinildiği üzere klasik sistemde lik işlemi ilgilinin lik dairesine bizzat başvurusu ve istemi ile başlamakta ve lik dairesi tarafından ilgilinin kimlik bilgileri ve işlem ile ilgili evrakları talep edilmektedir. Bu aşamadan sonra, tarafından ilgilinin kimliği, işlemi yapma yetkisinin olup olmadığı, ilgilinin kısıtlı olup olmadığı, baskı altında olup olmadığı, istemin emredici hükümlere aykırılık teşkil edip etmediği, gerçekte istenilen işlem ile iradenin örtüşüp örtüşmediği vs. incelenmekte ve bir sorun yoksa işlemin gerçekleştirilmesine başlanmaktadır. Üçüncü aşamada gerçekleştirilen işlem hakkında ayrıntılı açıklamalar yapıldıktan sonra tarafların ve varsa diğer ilgililerin (örn: tanıkların) imzaları alınmakta, ödeme işlemi gerçekleştirilmektedir. Son olarak ise düzenlen belge, noter tarafından imzalanıp mühürlendikten sonra ilgililerine teslim edilmektedir. Genel ve kaba hatlarıyla lik işlemlerine ilişkin aşamaları aşağıdaki şekildeki gibi ifade edebiliriz: e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 299

D.I.1. Tam Elektronik Model Genel Olarak Tam elektronik model olarak adlandırılan model lik işlemlerinde bütün aşamaların elektronik ortamda yapılmasıdır. Yani başvurudan başlayarak sonuç belgenin oluşturulması ve arşivlenmesi aşamasına kadar tüm aşamalar tamamen elektronik ortamda gerçekleştirilmektedir. Klasik usulün tamamen terk edilmesi anlamına gelen bu modelde kökten bir değişim esastır. Modelde ile ilgililer hiçbir surette karşı karşıya gelmezler. Aşamalar ve Sorunlar Tam elektronik model kökten bir dönüşüm getirmesi nedeniyle hem radikal bir değişikliğe işaret etmekte, hem de lik işlemlerinde var olan kimi zorunlulukların yeniden değerlendirilmesi ya da yeni teminatların oluşturulmasını gündeme getirmektedir. Bu sistem en yoğun eleştirileri ilgili kişinin noter önünde hazır bulunmasını öngörmemesi açısından almaktadır. Yüz yüze iletişimin diğer iletişim araçları ile yapılan iletişime göre daha güvenli olması karşısında, tam elektronik modeldeki hazır bulunma mecburiyetinin yokluğu modelin en önemli eksikliği ve en zayıf noktası olarak görülmektedir. D.I.2. Melez Model Klasik model ile tam elektronik model arasında yer alan ve melez model olarak adlandırılan bu modelde sürecin tamamı elektronikleştirilmemektedir. Bunun yerine süreçte işlemlerin hızlandırılmasına ve sadece kısa süre noter ile ilgilinin karşı karşıya getirilmesine odaklanılmaktadır. Bu yapılırken de lik işlemlerindeki zorunluluk ve teminatlar korunmaktadır. Modelin özü klasik usulle elektronikleşmenin çeşitli aşamalarda uzlaştırılmasında yatmaktadır. Birinci aşamadaki dönüşüm yani başvuru ve diğer incelemeler ilgilinin işlemlerinin hızlandırılmasına yöneliktir. Melez modelin kendi içerisinde de 4. aşamada oluşturulacak olan asıl belgenin; Sadece elektronik olarak üretilmesi, Elektronik ve kağıt üzerinde çift asıl belge olarak üretilmesi, Sadece kağıt üzerinde üretilmesi elektronik ortamda arşivlenmesi. şeklinde üç değişik yaklaşım benimsenebilir. Söz konusu yaklaşımlar kaba hatlarıyla şu şekilde sıralanabilir: Asıl Belgenin Sadece Elektronik Olarak Oluşturulması : Bu modelde düzenleme, onaylama veya diğer işlemler şeklindeki işlem dayanağı tüm belgeler aslen elektronik ortamdadır veya elektronik ortama aktarılır. lik işlemi neticesinde hazırlanan belge de elektronik olarak hazırlanır ve tarafların güvenli elektronik imzası veya elektronik cihazlar ile elde edilen imzası alındıktan sonra nihai belge noter tarafından güvenli elektronik imza ile onaylanır ve mühürlenir (zaman damgası basılır). e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 300

Talep halinde basılı örneği verilebilecek olsa da asıl olan elektronik belgedir. Asıl Belgenin Hem Elektronik Hem de Kağıt Üzerinde Oluşturulması (Çift asıl belge) : Bu modelde, düzenleme, onaylama veya diğer işlemler şeklindeki işlem dayanağı tüm belgeler hem kağıt ortamında mevcuttur, hem de elektronik ortamda. lik işlemi neticesinde hazırlanan belge kağıt ortamında imzalanır. tarafından kağıt üzerinde onaylanır. Bu belge daha sonra elektronik ortama aktarılır ve elektronik hali de noter tarafından güvenli elektronik imza ile imzalanarak, zaman damgası ile onaylanır (Yukarıdaki işlemlerde küçük değişiklikler yapılması mümkündür). Talebe göre belgenin basılı örneği veya elektronik örneği verilebilir. Belgenin hem elektronik hem de basılı hali asıl belge olarak kabul edilir. Aynı ispat gücüne ve geçerlilik koşuluna sahiptir. Elektronik belgenin yanında aynı geçerlilik ve ispat gücüne sahip basılı halinin bulunması elektronik ortamdaki belgelere olan güvensizliği azaltacaktır. Ancak, bu sistemdeki en büyük sakınca basılı ve elektronik belge arasındaki bir fark bulunması durumunda hangisine geçerlilik veya üstünlük tanınacağıdır. Asıl Belgenin Sadece Kağıt Üzerinde Oluşturulması : Sistem genel olarak Klasik Model deki gibi işler. Tüm aşamalarda kural olarak basılı belgeler kullanılır. Asıl belge kağıt üzerinde oluşturulur. Kağıt üzerinde oluşturulan asıl belge geçerli belgedir. Sadece 1. Aşama elektronik ortamda gerçekleşeceği için lik işlemine bir hız sağlamakla birlikte, e- amacının gerçekleştirilmesine uzak bir modeldir. Modelin biraz daha güçlendirilmesi açısından lik Paylaşım Sistemi ve e-arşiv aracılığı ile belgeye ulaşım ve örnek alınması kolaylaştırılabilir. D.II. Ana hatlarıyla Avrupa Birliği ülkelerinde lik Anglo Sakson lik Sistemi nin hakim olduğu Amerika Birleşik Devletleri nin bazı eyaletleri, İngiltere ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile Bulgaristan ve Romanya nın Avrupa Birliği ne girmesiyle sistem olarak terk ettiği Devletçi lik Sistemi nin hakim olduğu bazı ülkeler bir yana bırakılacak olursa, lik ile ilgili dünyada yaygın olan sistem Latin lik Sistemi dir. Bunun sonucu olarak, Avrupa Birliği ülkelerinin tümünde, bu konuda henüz kabul edilmiş ortak kurallar olmamakla birlikte, meslek yönünden birçok ortak yanlarının bulunduğunu ve birbirine oldukça benzer işlemler yaptıklarını, görevler yüklendiklerini tespit etmek mümkündür. D.II.1. lik hizmetinin örgütlenmesi Latin lik Sistemi nin sonucu olarak, noterliğe verilen büyük önem sebebiyle, mesleğe girişte en az yargıç ve avukatlar için aranan koşullar şart koşulmuştur. Genelde lik için özel bir staj söz konusu olmaktadır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 301

lik bir kamu hizmeti olup serbest meslek statüsündedir. ler devlet memuru değildir. Ancak noterin gördüğü hizmet, kamu hizmetidir. Görevi sırasında kamu gücü kullanması sebebiyle noterlerin, belli gün ve saatlerde çalışmaları zorunluluğu gibi birtakım kamusal yükümlülükleri bulunmaktadır. ler mesleklerini icrada, hem idareye karşı hem de işini gördükleri taraflar bakımından bağımsızdırlar., avukat gibi taraflardan birinin ya da her ikisinin vekili olmadığı gibi, söz konusu işlemlerde taraf da değildir., hukuka aykırı talepleri yerine getirmez. lerin tarafları bilgilendirme, ihtar etme, onlara hukuki bilgisiyle danışmanlık yapması görevi gereğidir. ler tarafsızdır; yapacağı işlemlerde tarafsız davranmak zorundadırlar. 1 ler sır saklamakla yükümlüdürler; likleri sırasında öğrendikleri her şeyi herkese karşı gizlemek, bu konularda susmak zorundadırlar. ler görevlerini icra ederken verdikleri zararı tazmin etmekle yükümlüdürler. Bunun için çeşitli sigorta kurumları oluşturulmuştur. ler, yetkili oldukları bir çevrede hizmet görürler. Bu yetki çevresi genellikle mahkeme yargı çevresiyle örtüşür. ler, genellikle yerel, bölgesel ve ulusal çapta örgütlenmişlerdir. En tepedeki kurum, noterlerin koordinasyon ve faaliyetlerinden sorumlu bir durum arz eder. ler, idarenin (Adalet Bakanlığı) vesayet denetimi altındadırlar; bu denetim hiyerarşik değildir. lik ücretleri tarifeyle belirlenmiş ve bazı ülkelerdeki istisnalar hariç, noterler arasında rekabet söz konusu değildir. lerin bazı ülkelerde şirketleşmesine olanak tanınmıştır. lik, her ülkede kendi yurttaşlarınca icra edilmektedir. likler, genellikle, satış yoluyla devredilemez ve veraset yoluyla intikal edemez. ler mesleki olarak örgütlenmişlerdir. Bunun sonucu olarak noterler için hizmet içi eğitim, ayrıca üst kuruluşlardan danışmanlık hizmeti almaları mümkündür. lik ofisleri hem personel hem de donanım açılarından yeterince donatılmış ve belli bir standardı yakalamış ve ayrıca elektronik devletin işlerlik kazandığı ülkelerde teknolojinin gerektirdiği ortam gereksinimi sağlanmıştır. D.II.2. lik hizmetinin yürütülmesi Avrupa Birliği ülkelerinde noterlerin yaptığı iş ve işlemler birbirlerine çok benzemektedir. Henüz birlik içerisinde mevzuatlar birleştirilmiş olmamakla birlikte, bu ülkelerin likle ilgili yasal düzenlemeleri birbirlerine benzerlik göstermektedir. Bu ülkelerde noterlerin yaptığı işlerin başlıcaları şu şekilde belirtilebilir: lerin belgelendirmesi ve onaylamasıyla işlemler resmiyet kazanır ve davalarda güçlü 1 Örneğin bkz. BNotO 13: Her şeye gücü yeten ve her şeyi bilen Tanrının huzurunda, anayasal düzeni koruyacağıma ve bir noterin yükümlülüklerini titizlikle ve tarafsız olarak yerine getireceğime, öyle olmasında Tanrı bana yardım etsin, yemin ederim. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 302

delil teşkil eder. senetlerinin icra edilebilme gücü bulunmaktadır. ler, taşınmazların ivazlı ya da ivazsız devri, temlik, ayni hak ve ipotek tesisi işleri yaparlar. ler, sermaye şirketlerinin kuruluş sözleşmeleri ve tadillerini yaparlar. ler, vasiyetname ve miras sözleşmelerini düzenlerler. ler, evlilik mal rejimi sözleşmelerini, boşanmalarda eşlere ait malların envanterini hazırlamakta görev yaparlar. ler evlatlık sözleşmelerini yaparlar. ler, şirket hisse devri anlaşmalarını yaparlar. ler, dernek ve vakıfların statülerini düzenlerler. ler, uzun süreli kira sözleşmelerini (finansal kiralama) yaparlar. ler, kambiyo senetlerine ilişkin protestoları düzenlerler. ler, şirket sermaye iştirak taahhütnamelerini yaparlar. ler, evlilik dışı çocukların tanınması işlemlerini yaparlar. ler, otomobil devir ve temliki işlemlerini yaparlar. ler; vekaletname, ifade tespit tutanağı, tahkim sözleşmesi, ihtira beratı sözleşmeleri, kazai rüşt ve vasi tayini kararlarını verirler. ler, kendilerine tevdi edilen para ve kıymetli evrakları yediemin sıfatıyla muhafaza ederler. Son olarak, noterlerin yeni işlevi olan danışmanlık hizmeti yaygınlık kazanmaktadır. D.II.3. Elektronik lik : Avrupa Birliği'nde henüz lik için yeknesak kurallar oluşturulmadığından, e-lik konusunda da bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu nedenle elektronik lik sistemi konusunda her ülkenin kendi uygulaması diğer bir ülkeyi etkilese de birbirinden bağımsız şekilde gelişmektedir. Kısaca değinilecek olursa, İtalya'da lerin gerek e-devlet içerisinde etkin ve öncelikli şekilde rol aldığı ve e- faaliyetlerini ileri düzeyde uyguladıkları, aynı zamanda noterler için güvenli elektronik imza servis sağlayıcılığı faaliyeti verdikleri görülebilecektir. Diğer yandan son dönemde kayıtlı elektronik posta uygulamalarındaki gelişmeye bağlı olarak KEP servis sağlayıcı hizmeti görevini de üstlenmişlerdir. Almanya'da ise İtalya örneğindeki kadar ileri bir e- uygulaması olmamakla birlikte diğer bir çok Avrupa ülkesine göre gelişmiş bir e-lik sistemi mevcuttur. Bazı küçük Avrupa ülkelerinde çok daha geniş e- uygulamaları söz konusu ise de söz konusu ülkelerin Türkiye gibi geniş bir nüfusa sahip ve coğrafi olarak da büyük bir ülke açısından örnek alınması söz konusu edilemez. Raporumuzun ekler bölümünde Almanya ve İtalya'daki lik Sistemleri ve e-lik faaliyetlerine yer verilmiştir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 303

E. OLMASI GEREKEN DURUM ve AYRIM ÇÖZÜMLEME Türkiye ler Birliği hukukun ve noter olmanın getirdiği bilinç ve sorumluluk ile günümüz teknolojilerini en iyi şekilde kullanarak noterlere sunduğu alt yapı ve teknolojik imkanlar aracılığıyla vatandaşların iş ve işlemlerini noterler aracılığıyla hızlı, ucuz ve güvenilir şekilde yapmalarını sağlayacak ve böylelikle bir yandan noterlerin saygınlığını ve güvenilirliğini artırırken diğer yandan işlem güvenilirliğini artırmak suretiyle uyuşmazlıkları önleyici bir rol üstlenecektir. Türkiye ler Birliği e- hizmetlerini geliştirmek suretiyle Eylem Planında hedeflenenin ötesinde e-devlet uygulama ve projelerinin ön önemli bileşeni olarak ön plana çıkmayı hedeflemektedir. e- hizmetlerinin geliştirilmesi noterlerin gerek klasik anlamdaki noterlik işlemlerini daha hızlı ve daha güvenilir şekilde yapmasını sağlayacak, gerekse de noterlere yeni iş alanları (Kayıtlı Elektronik Posta, Gayrimenkul Satışı, vs..) açacaktır. e-lik sisteminin en önemli bileşeni olan lik Paylaşım Sistemi ile ülkemizde faaliyet gösteren tüm noterlerin aynı standart ve hizmet kalitesinde vatandaşa hizmet vermesi sağlanacaktır. e- hizmetleri aracılığıyla farklı coğrafi alanlardaki kişilerin aynı anda farklı noterler aracılığıyla bir işlemi gerçekleştirmeleri mümkün olabilecektir. e-lik hizmetlerinin noterlik işlemlerin hızlandırması, ucuzlatması ve kolaylaştırması vatandaşları daha çok noter hizmeti almaya itecektir. e-lik hizmetlerinin geliştirilmesi aynı zamanda azalan maliyetler sayesinde vatandaşın hizmetlere daha ucuz ulaşmasını sağlayacağı gibi, iş ve işlem artışına bağlı olarak noterler açısından ise gelir artışı sağlayacaktır. e- hizmetleri aracılığıyla vatandaşların hızlı, güvenilir ve ucuz işlem yapmaları kayıt dışı işlemleri azaltacağından devletin gelirlerini artıracaktır. e- hizmetlerinin geliştirilmesi sayesinde vatandaşlar devlet kurumları yerine bir çok hizmeti doğrudan noterlerden alabileceklerdir. e- hizmetleri sayesinde çekişmesiz yargı işlemleri kolaylıkla noterler tarafından yapılabilecek ve bu sayede yargının yükü ve verimliliği artacaktır. e- hizmetleri sayesinde ihtilaflar azalacaktır. Kısacası e- hizmetlerinin geliştirilmesi leri geleceğin e-devletinin vazgeçilmez unsuru yapacak, vatandaşın, noterin ve devletin ortak menfaatine hizmet edecektir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 304

E.I. e-lik Model Önerisi Yapılan incelemeler, Türk Hukuk Sistemi ve ülkemizdeki elektronik işlemlere olan güven eksikliği bir arada değerlendirildiğinde Tam Elektronik Model in ülkemiz koşullarına uygun olmadığı, bu nedenle Melez Modelin önerilmesinin uygun olacağı sonucuna ulaşılmıştır. Melez Model önerilirken de, yukarıda açıklanan şekilde Klasik Model i kısmen koruyan bir sistemin kurulmasının uygun olacağı değerlendirilmiştir. Aşağıda önerilen model ile ilgili teknik ve hukuki açıdan gerekli açıklamalar yapılmıştır. Model önerimiz planlanırken sistem güvenliği, hukuki güvenlik, noter işlemlerine olan mevcut güvenin zedelenmemesi ve bilişim sistemlerinin ve de özellikle güvenli elektronik imzanın yaygınlığı dikkate alınarak çalışma yapılmıştır. Yine model önerisinde, Odaları ve Türkiye ler Birliği arasındaki mevcut yetki ve görev dağılımı dikkate alınarak sistem için zorunlu olmadıkça rollerde herhangi bir değişiklik gerektirmeyecek şekilde planlama yapılmaya çalışılmıştır. Ancak, gerek teknolojik gereksinimler, gerekse de sistem güvenliği ve e- çalışmasının ana amaçlarından olan diğer kişi ve kurumlar ile bilgi, belge paylaşımı da dikkate alınarak Türkiye ler Birliği nde merkezi bir veritabanı ve yedekleme sistemi oluşturulması zorunlu olmuştur. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 305

lik Hizmeti e-noterlik Başvuru (Internet üzerinden) Düzenleme isteği Randevu/Davet İstenilen Belgeler İnceleme, Hazırlama, Bilgi Toplama Teyid Kimlik, Yetki ve İşlem Doğrulama Onaylama Ödeme Belgeleme Postalama (Elektronik olarak) Arşivleme (Elektronik olarak) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 306

Genel Çalışma Sistemi Sistemin internet üzerinden bir portal yapısı ile oluşturulması önerilmektedir. Temelinde her kullanıcının TC kimlik numarası ve elektronik imzaları ile girebilecekleri bir sistem önerilmektedir. Şirketler için il kodu-ticaret sicil numarası şeklinde bir kimliklendirme uygun olacaktır. Şirketlerde yetkili kişilerin elektronik imzaları ile giriş yapmaları sağlanacaktır. Bu işlem SMS ile tek seferlik parola istekleri ile bütünleştirilebilir. Veriler elektronik ortama aktarıldıktan sonra noterin elektronik imzası ile imzalandıktan sonra saklamak için yine notere ait olan çift yönlü anahtar ile şifrelenerek hem noterde hem de TNB merkez sunucularında notere ait olan alanda istenildiğinde ulaşılabilmesi için saklanacaktır. Bu sayede erişimin kesildiği hallerde noter elindeki belgelere yine elindeki anahtarla ulaşabilecek ve vatandaşa belgenin onaylı halini verebilecektir. e-lik temel iş süreçleri aynı olacaktır. 1. Elektronik ortam başvurusu 2. Gerekli verilerin noterler tarafından toplanması ve işlem için düzenlenmesi 3. Yetki, kimlik doğrulaması 4. Kağıt belgenin elektronik belgeye dönüştürülmesi / Kağıt belgenin elektronik belge ile kıyaslanması ve onaylanması 5. Elektronik ortamda ilgili kişinin 3. kişilerle paylaşması Başvuru Süreci Kişi normalde elden getirdiği belgeleri elektronik ortamda gönderir. Gerekli bilgi ve belgelerin toplanmasından sonra kişiye e-posta üzerinden sistem tarafından atanan ya da kişinin belirlediği notere göre bir randevu saati verilir. Kimlik Doğrulama ve Yetkilendirme Kimlik doğrulaması ve yetkilendirme işlemi için bir seferliğine kişi fiziksel olarak gelir ve kimliğini ibraz eder. ve Onay Kişiye isteğine göre kağıt yada elektronik ortam onayı verilir. Elektronik ortamda verilen onaylarda onaylanmış olan belge kişinin hesabı ile ilişkilendirilir. Bu esnada belgenin elektronik kopyası noterin elektronik arşivinde notere ait çift yönlü anahtarla saklanır. Bu belgenin şifrelenmiş başka bir kopyası ise TNB merkezi sunucularında ilgili noter in alanında saklanır. Elektronik Ortamda Paylaşım Her kullanıcı hesabında bu bilgilerin paylaşımı ile ilgili bir uygulama bulunacaktır. Her paylaşım için ilgili hesap sahibi kiminle paylaşılacağı ile ilgili e-posta adresi ve parola ikilemi girebilir, yada paylaşılacak kişinin e- sistemindeki hesap bilgilerinin seçilmesi ile sağlanabilir. Bu sayede kişi istem dışı paylaşımlardan kaçınmış olacaktır. Her paylaşım için özel bir kod üretilecek ve ilgili dosya ile kodun ilişkilendirilmesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 307

sağlanacaktır. Bu sayede tahmin edilemeyen bağlantılar oluşturulup sistem güvenliği bir kat daha arttırılacaktır. Ücretlendirme Ücretlendirme yıllık ya da paylaşım başı düşünülebilir. Ücretlendirme konusunun ayrıca modellenmesi gerekmektedir. lerin Sahip Olması Gereken Altyapı Bu sistemin hayata geçebilmesi için tüm noterlerin güvenli bir kanal üzerinden merkezi sunuculara bağlı olması gerekir. Bu sistemlere bağlı olan bilgisayarların bilgi güvenliği açısından internete doğrudan erişimleri olmamalıdır. lerin bir bilgisayarlarını bu iş için ayırmaları yeterlidir. Bunun yanında bir tarayıcı ve bir de yüksek kapasiteli ve yedekli disk ünitesi ve kesintisiz güç kaynağı barındırmaları gerekir. Sistem yedekleme diski ağ üzerinden bilgi paylaşımına açık olmalıdır. Elektronik belge sisteme girildiği anda program hem disk üzerine hem de TNB üzerinde gerekli dosyaları otomatik olarak taşıyacaktır. lerde bulunması gerekli altyapı noterlerin sınıflarına göre aşağıdaki gibi olabilir: e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 308

Faks Arşiv Sistemi Kullanıcı Bilgisayarı Kullanıcı Bilgisayarı Anahtar, Modem Tarayıcı Kullanıcı Bilgisayarı Yazıcı Fotokopi Elektronik bilgi ve belge üretecek, sunucusundan raporlarını alabilecek, arşivini kendisi ve TNB tutacak Faks Kullanıcı Bilgisayarı Kullanıcı Bilgisayarı Anahtar, Modem Kullanıcı Bilgisayarı Yazıcı Fotokopi Elektronik bilgi ve belge Tarayıcı üretecek, sunucusundan raporlarını alabilecek, arşivini TNB tutacak Faks III. Sınıf Kullanıcı Bilgisayarı Anahtar, Modem Kullanıcı Bilgisayarı Yazıcı Fotokopi Elektronik bilgi üretecek, sunucusundan raporlarını alabilecek, arşiv kağıt ortamında tutulacak Faks Kullanıcı Bilgisayarı Anahtar, Modem Kullanıcı Bilgisayarı Yazıcı Fotokopi IV. Sınıf e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 309

Güvenlik ler bilgisayarlarını ve verilerini bir token ile ilişkilendirerek kullanabilirler. Bu sayede sistem token olmadan çalışmayacak bu da yetkisiz kişiler tarafından veri ele geçirilmiş olsa bile çözümlenemeyecektir. Mobil lik Uygulaması Mobil lik, ler Birliği nce tüm lik hizmetlerini verebilecek gezici bir noter aracının adıdır. Buradaki amaç, özellikle yoğun işlem dönemlerinde (örneğin üniversite yurt kayıtlarının yapıldığı yerler, ikinci el araç satışlarının yapıldığı merkezlerde) yerinde hizmet verilmesidir. Ayrıca e-lik hizmetlerinin verilmeye başlanmasıyla, internet erişiminin olmadığı bölgelerde belirli günlerde hizmet verilmek üzere hizmetin vatandaşa ulaşması sağlanabilir. Her türlü işlem internet üzerinden 3G sistemi kullanılarak coğrafyadan bağımsız yüksek hızlı bağlantı ile sağlanabilir. Bu sayede 3G üzerinden VPN gibi güvenli bir bağlantı ile TNB üzerinden otomasyonlar çalıştırılarak güvenli veri iletimi de sağlanabilir. Bu örnek bir sosyal hizmet olarak vatandaşa sunulabilir. E.II. lik Paylaşım Sistemi Amaç Herhangi bir noter tarafından yapılmış bir işlemin diğer noterler tarafından takibinin sağlanmasını amaçlayan lik Paylaşım Sistemi özellikle vekaletnameler ve azilnamelerin izlenmesi açısından kolaylıklar sağlayacaktır. Son ve geçerli belgelerin yetki verilen ilgili kurumlarca sorgulanabilmelerinin sağlanması ve Kamu Kuruluşları (UYAP gibi) entegrasyonu ile mahkemelerdeki işlemlerin ve kağıt evrakın azaltılması, işlem sürelerinin kısaltılması hedeflenmektedir. Teknik Altyapı Gereksinimleri TNB Bilgi İşlem Müdürlüğü'ndeki donanım altyapısına yapılacak bazı destekler ve kaynak planlamasının yapılmasıyla ilk etapta büyük bir yatırım gerekmemektedir. Ancak öncelikle yedekli bir sistem tasarlanması gereklidir. Tüm noterlerin internet bağlantılarının olması sistemin düzgün çalışması anlamında önemlidir. Sunucu odası, iklimlendirme sistemi, kabinleri, yüksek güvenlikli olması ve bununla birlikte yüksek hızlı internet bağlantısı ile yüksek kalitede hizmet verebilecek durumdadır. Mantıksal İş Akışı lik paylaşım sistemindeki ilk süreç verinin oluşturulmasıyla ilgili süreçtir. Örnek olarak vekaletname verme süreci incelenebilir. Bu süreçte herhangi bir elektronik imzası, hatta Internet erişimi bile olmayan vatandaşın notere doğrudan gelerek vekaletname oluşturulmasını talep etmesiyle başlar. Vekaleti veren, vekaleti yüklenen, vekalet konuları, yevmine numarası, hangi noterin işlemi gerçekleştirdiği ve en önemlisi geçerlilik süresi bilgisi vekaletnameyi oluşturan konular olup bu bilgiler noterin onayından sonra TNB'nin merkezi veritabanına aktarılması sürecin e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 310

tamamlanmasını sağlar. Veritabanına kayıt sırasında diğer noterlerin ve yetkilendirilmiş ilgili kurumların sınırlı da olsa sorgulaması için gerekli altyapı oluşturulmalıdır. Sorgulama tiplerinin önceden belirlenmesi ve gerekli yetkilendirmenin yapılması ile ilgili konular analiz sürecinde tamamlanmalıdır. Vatandaşın e gelip yaptıracağı işlem (Örnek : Vekaletname) İşlemin yapılarak belgenin oluşturulması (Örnek : Vekaletname Hazırlanması) Süreç Akışı onayı Belge Elektronik ve Kağıt (Örnek : Vekaletname) in e-imzası ile onaylanan belgenin veritabanına aktarımı lik Paylaşım Sistemi Tarih : XX.XX.XXXX İşlem : Vekalet Vekalet Verenin TC Kimlik No : XXXXXXXXXX Vekalet Verilenin TC Kimlik No : XXXXXXXXXX Geçerlilik Süresi : XX.XX.XXXX Vekalet Konuları : XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX Diğer Konular : XXXXXXXXXXXXXXXXXX E-Belge Örnek bir sorgulama sürecinde yetkilendirilmiş kişinin (Örneğin noterin) Vatandaşın T.C. Kimlik numarasını girerek yapacağı sorgu sonucunda kişinin vekalet ve azilnamelerinin listesi alınabilir. Bu liste içinde geçerliliği bitmiş vekaletnamelerin listelenmesi veya vekalet konularına göre sıralama/sorgulama yapılması da sağlanabilir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 311

Süreç Akışı tarafından yapılacak NPS sorgusu (Örnek : Vekaletname) Yetki Sorgulaması TC Kimlik No Girilerek Sorgulama (Örnek : Bu kişi için verilmiş vekaletler) lik Paylaşım Sistemi Tarih : XX.XX.XXXX İşlem : Vekalet Vekalet Verenin TC Kimlik No : XXXXXXXXXX Vekalet Verilenin TC Kimlik No : XXXXXXXXXX Geçerlilik Süresi : XX.XX.XXXX Vekalet Konuları : XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX Diğer Konular : XXXXXXXXXXXXXXXXXX E-Belge işlemler tarihçesi görüntüleme (Örnek : İlgili TC Kimlik nolu kişinin vekaletname geçmişi görüntülenmesi) TC Kimlik No : XXXXXXXXXX Vekaletnemaler XX.XX.XXXX tarihi XX.XX.XXXX tarihine kadar geçerli XXXXXXXXX TC Kimlik nolu kişi tarafından XXX noterince XXXXXXXX konuları için verilmiş Azilnameler... e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 312

Bütünsel Çalışma Prensibi lerde yapılan işlemlerin vatandaşların T.C. kimlik numarası ile izlenmesini sağlayacak tek merkezde çalışacak bir yapı tasarlanacaktır. Burada kişinin üzerindeki vekaletleri, ortaklıkları ve işlemleri tam metinleri ile tüm noterler ve/veya yetkilendirilmiş kişiler tarafından görülebilecektir. Böylece takibi oldukça zor olan vekalet ve azil işlemleri kontrol edilebilecektir. Sistem web servisleri aracılığı ile istenilen kurumlarla veri paylaşımına imkan sağlar bir şekilde yazılacak, böylece UYAP entegrasyonu sorunsuz olarak yapılabilecektir. Veri Tabanı Yapısı Sistem temelinde iki veri tabanı barındırmalıdır. Bunlardan biri işlemleri diğeri de belgeleri tutacak bir veritabanı olmalıdır. Bu ayrım erişim sınırlandırması için de önemlidir. İki veri tabanına da yapılan her türlü erişim ayrıca kayıt altına alınmalıdır. Veri Saklanması ve Yedekleme Veri saklama ve yedekleme işleminin TNB tarafından belirlenecek politikaya göre yapılması gerekecektir. Ancak burada verilerin önemi düşünülerek Yüksek Güvenilirlikli ve Yedekli sunucular üzerinde sistemin çalışması şarttır. Verilerin bir kopyası belgenin yapıldığı noterde tutulacaktır. Felaket Kurtarma Merkezi Sistemin doğal afetler ya da başka bir nedenden ötürü devre dışı kalmasından dolayı oluşabilecek erişim sonrunlarını en aza indirebilmek için coğrafi olarak başka bir yerde felaket kurtarma merkezi kurulması gerekir. Bu TNB'nin sunucularında bulunan diğer veriler için de ayrıca çok önemlidir. Veriler felaket kurtarma merkezinde kurulacak olan yapıya gerçek zamanlı ya da makul gecikme süreli olarak aktarılmalı ve felaket durumunda sistem bu merkezden hizmetlerine devam edebilecek şekilde tasarlanmalıdır. Kayıplı ve kayıpsız çalışma koşulları TNB'nin gereksinimlerine göre tasarlanmalıdır. Veri Güvenliği Bu projede en önemli konulardan biri veri güvenliğidir. Özellikle veri tabanı erişimlerinin sınırlanması ve çalışacak olan sistemin kapalı bir ağ üzerinden hizmet vermesi önemlidir. Kapalı ağ kullanılmayan durumlarda veriler, web servisleri aracılığı ile, IP ve kimlik doğrulama sistemi ile paylaşılmalıdır. Verilerin tüm sorgu kayıtları tutulmalıdır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 313

lik Bilgi Paylaşım Sistemi Onay Kimlik / Vergi No İşlem Sorgulama İşlem Elektronik Belge Kimlik / Vergi No Tarih No İşlem Bilgisi Kimlik / Vergi No İşlem Tarih Kayıt ler Birliği lik Paylaşım Sistemi Kimlik / Vergi No İşlem Kimlik Tarih / Vergi No... İşlem Kimlik Tarih / Vergi No... İşlem Tarih Kimlik /... Vergi No Kimlik / Vergi No İşlem Tarih... İşlem Tarih... Kimlik / Vergi No İşlem Tarih Kimlik / Vergi No ler için bir özel veya tüzel kişi ile ilgili işlemler listesini ve işlemlerin son durumunu bilmesi sağlanacaktır. Kamu kurumları için bir özel veya tüzel kişinin (kamu kurumlarının ilgi alanına göre verilmiş iznine göre) işlemlerin son durumunu bilinmesi sağlanacaktır. İşlem Sorgulama İlgili Kamu Kuruluşu e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 314

lik Belge Paylaşım Sistemi Onay İşlem Kimlik / Vergi No Tarih No Kimlik / Vergi No İşlem Sorgulama Kendi Belgelerinin tümü Elektronik Belge Kimlik / Vergi No İşlem Tarih İzin Verilmiş belge Kayıt ler Birliği lik Paylaşım Sistemi Kimlik / Vergi No İşlem Tarih Kimlik / Vergi No İşlem Kimlik Tarih / Vergi No... İşlem Kimlik Tarih / Vergi No... İşlem Tarih Kimlik /... Vergi No Kimlik / Vergi No İşlem Tarih... İşlem Tarih... Kimlik / Vergi No İşlem Sorgulama İlgili Kamu Kuruluşu Talep üzerine (uygun olması halinde) belge kendi ürettiği belgeye elektronik olarak erişebilecektir. Diğer noterler için bir özel veya tüzel kişi ile ilgili işlemler listesinden noterler arasında paylaşılmasına izin verilmiş olan elektronik belgelere ulaşabilecektir. Diğer belgelerin elektronik olarak gönderilmesini talep edebilecektir. Kamu kurumları için bir özel veya tüzel kişinin (kamu kurumlarının ilgi alanına göre verilmiş iznine göre) işlemlerin son durumunu bilinmesi sağlanacaktır. Kurum bu işlemlere yönelik olarak ihtiyacı olan belgenin elektronik olarak gönderilmesini talep edecektir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 315

E.III. Araç Satışları Mevcut Düzenleme Ülkemizde ikinci el araç satışları için kullanımda olan süreçler 31 Aralık 2009 tarihinde değişime uğrayacaktır. Bugüne kadar araç alım satımını gerçekleştirecek olan tarafların notere başvurusu üzerine likte Emniyet Genel Müdürlüğü ve Maliye Bakanlığı ndan alınan tescil ve vergi borcu olmadığına dair bilgiler ışığında tarafların rızalarının tespiti ile yapacakları akit noter tarafından onaylanarak satış işlemleri gerçekleştirilmekteydi. Mevcut düzenleme ile ülkenin her yerindeki 1500 ün üzerindeki noterde çalışmakta olan binlerce görevli araç satışını gerçekleştirmek için taraflara yardımcı olmaktadır. ler araç satışında oluşabilecek tüm sorulara yanıt verebilmekte, taraflar satışı gerçekleştirirken onlara destek olmaktadırlar. Bu konuda noterler ve lik çalışanları yüksek tecrübeye sahiptir. Emniyet Genel Müdürlüğünün ve Maliye Bakanlığının üzerindeki iş yükünü almaktadırlar ve devlet adına vergi toplama işini gerçekleştirmektedirler. Herşeyden önemlisi bir sorun olduğunda sözleşmenin bir nüshasının saklanmasını sağlamakta ve anlaşmazlığın çözümü için adalet sistemine önemli bir destek vermektedirler. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 316

Yeni Düzenleme (Kasım 2009 tarihi itibarıyla, 2010 yılında yürürlüğe girmesi beklenen düzenleme) Yeni düzenleme ile işlemlerin hepsinin Emniyet Genel Müdürlüğünde yapılması ön görülmektedir. Bu düzenleme noterin görevlerinin bir kısmını (satış senedinin oluşturulması ve verginin tahsilatını) Emniyet Genel Müdürlüğünün belirli yerlerdeki trafik tescil bürolarına bırakılmaktadır. Araç satışlarını gerçekleştirmek için Emniyet Genel Müdürlüğü ASBİS adında bir bilgi teknolojileri projesini devreye almaya karar vermiştir. Yeni düzenleme, tarafların baskı altında olmadan satış işlemine verecekleri onaylarını teyid etmek, satış senedini Türk Adalet Sisteminin kabul ettiği bir biçimde saklayabilmek konusunda beklentileri karşılamaktan uzaktır. Ayrıca trafik tescil bürolarında destek sağlayacak görevliler sadece tescil konusunda bilgi sahibi olduklarından tarafların satış senedinin geneline ilişkin sorularına cevap vermekten uzak kalacaklardır. Trafik tescil bürolarında görevli memurların rotasyon ile sürekli değişmeleri söz konusu olduğundan belirli bir sürede tecrübeleneceklerini varsaymak mümkün değildir. Son olarak sayıları noterlerden çok daha az olan trafik tescil bürolarında büyük bir yoğunluğun yaşanması kaçınılmazdır. Sadece ruhsat yenileme işlemi için bile çok büyük yığılmaların yaşandığı büyük şehirlerdeki trafik tescil büroları vatandaşların şikayetlerine sebep olmaktayken yeni düzenleme şikayetleri, dolayısı ile memnuniyetsizliği arttıracaktır. Satış senedi çoğaltma işlemleri için bir kuyruk, vergi tahsilatı için bir kuyruk, tescil için bir kuyruk, satış senedi için başka bir kuyruk oluşacaktır. Önerilen Düzenleme e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 317

Yeni düzenlemenin getireceği sakıncaların ortadan kaldırılması için aşağıdaki şekilde bir süreç kullanılabilecektir. 1. liklerle, Emniyet Genel Müdürlüğü arasında güvenli bir bilgi işlem bağlantısı kurulacaktır. 2. e başvuru e-noter sistemi aracılığı ile Internet üzerinden yapılabilecektir, böylelikle taraflar için satış senedi önceden hazırlanacak, gerekli tüm bilgiler taraflar notere gelmeden edinilmiş olacak ve taraflara randevu verilebilecektir. 3. lik kendisine başvurmuş olan alıcı ve satıcı tarafın onaylarını mevcut sistemde olduğu şekilde alacak ve tüm işlemleri Emniyet Genel Müdürlüğüne yapılacak bilgisayar bağlantısı aracılığı ile gerçekleştirecektir. 4. satış senedini onaylayacak ve bir nüshasını anlaşmazlık durumunda kullanılmak üzere güvenli bir şekilde saklayacaktır. 5. lik vergi ile ilgili tüm tahsilatı gerçekleştirecektir. 6. Tüm tescil işlemini lik tamamlayacak ve gerek satış senedini gerekse tescil belgesini vererek işlemi sonuçlandıracaktır. Bu önerilen sistem hiçbir noktada kuyruk oluşmasına izin vermeyecektir, zaten araç satışı konusunda tecrübeli olan lik çalışanları tüm sorulara cevap verebilecek, Emniyet Genel Müdürlüğü nün ASBİS sisteminin noterler tarafından kullanılması neticesinde bilgi güncellemesi anında ve doğru bir şekilde yapılabilecektir. Vergi tahsilatı için ayrıca Maliye Bakanlığının yeni insan kaynakları tahsis etmesine gerek kalmayacak, noterler mevcut sistemde yaptıkları şekilde tahsilatı devlet adına yapacaklardır. Tescil belgesinin de noterler aracılığı ile verilmesi ile birlikte vatandaşın işi tek bir noktadan çözüme kavuşturulacaktır. Önerilen bu sisteme geçmek için gereken altyapının tek eksiği Emniyet Genel Müdürlüğünün ASBİS bağlantısını sağlayacak yazılım arayüzünü noterler tarafından e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 318

kullanılabilir kılınmasıdır. Yeni sistemin bütün sakıncalarını ortadan kaldıracak bu önerilen sisteme geçiş, bir an önce, noterler ile Emniyet Genel Müdürlüğü arasında planlanarak devreye alınmalıdır. E.IV. Vekaletname ve Azilname Mevcut Düzenleme Bugünkü uygulamada vekaletname vermek isteyen taraf e bizzat başvurmaktadır., gerekli kimlik bilgilerini kontrol ettikten sonra kimin için (gerekli kimlik bilgileri ile birlikte) ve neleri içerecek bir vekaletname hazırlayacağını sormakta ve buna uygun olarak vekaletnameyi hazırlamaktadır. Vekaletname, başvuru sahibine teslim edilmektedir. Bir nüshası da noterlik arşivinde saklanmaktadır. Vekaletname başvurusu yapmış olan taraf vekiline vekaletnameyi vererek kullanılmasını sağlamaktadır. Vekaletname veren taraf belirli bir süre sonra vekalet verdiğini azletmek için notere başvurabilmektedir. Bu durumda gerekli kimlik ve vekalet koşulları değerlendirmesi yapılarak azilname hazırlanmaktadır. Öte yandan elinde vekaletname olan kişi azilnameden haberdar olarak veya olmayarak vekilliğe elindeki vekaletname ile devam edebilmektedir. Vekaletnameyi sunduğu yer de azilnameden habersiz olarak vekilmiş gibi işlemleri gerçekleştirmektedir. Durum ancak adli makamlara intikal edecek bir noktaya geldiğinde anlaşılmakta ve mağduriyet oluşmaktadır. Ayrıca vekaletnamenin suretinin çıkarılması gerektiğinde de farklı bir notere yapılan başvuru olduğunda incelenmesi ve azil işleminin gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin anlaşılması gerekebilmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 319

Önerilen Düzenleme Önerilen sistemde vekaletname başvurusu yapacak olan taraf bu isteğini e-noterlik sistemi aracılığı ile Internet üzerinden yapabilecek ve gerek kendi, gerekse de vekalet vereceği şahısla ilgili bilgileri notere bu kanaldan aktarabilecektir. Böylelikle noter ön incelemeleri (Kimlik Paylaşım Sistemi gibi) gerçekleştirerek vekaletname verecek olana randevu vermesi mümkün olacak ve gelirken yanında getirmesi gereken belge ve evrakları isteyebilecektir. Böylelikle vekletname verecek olana da, notere de zaman kazandırılacaktır. Bu yeni sisteme geçildiğinde vekaletname vermek isteyenin Internet üzerinden başvuru yapmadan da direk olarak notere gelmesi mümkün olacaktır. Bu da Internet kullanmayan veya kullanmak istemeyenlere bir zorlama yapılmamış olması açısından önemlidir. tarafından vekaletname konuları yazılacaktır (bu yazım sırasında sıkça kullanılan belirli bir sayıdaki vekaletname listesinden seçilebileceği gibi, vekaletname vermek isteyen özel isteklerini de belirtebilecektir). Gerekli onay işleminden sonra vekaletname talep etmiş olana gerek kağıt üzerinde vekaletname verilecek gerekse lik Paylaşım Sistemi üzerinden bu vekaletnameyi kullanabilmek için gerekli yöntem açıklanacaktır (e-belge). Bireyin vekaletnameyi elektronik olarak kullanmayı talep etmesi durumunda kaç defa kullanabileceği, kimlerle (örneğin kamu kurumları) kullanabileceği açıklanacaktır. Vekaletname verenin uygun bulması durumunda gerekli elektronik belge kullanım miktarı kadar ücretlendirme yapılarak tahsil edilecektir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 320

Vekaletnameden ek suret (kağıt) veya ek kullanımların (elektronik) çıkarılması gerektiğinde vekaletname verenin Internet üzerinden başvurusu ile işlem başlatılacaktır. İşlemde ilk olarak lik Paylaşım Sistemine bağlanılarak vekaletnameden sonra herhangi bir azilnamenin yapılıp yapılmadığı incelenecek, azilname yapılmamışsa tarafın istediği miktarda elektronik kullanım hakkı için işlem gerçekleştirilerek, e-imzalı kullanıcı adresine bu haklar gönderilecektir (bu işlem sırasında kayıtlı eposta sistemi kullanılabilecektir, ayrıca ücretin tahsilatı elektronik pos / sanal pos üzerinden yapılabilecektir). Bu durumda vekalet verenin notere kadar gelmesine bile gerek olmayacaktır. Vekaletnamenin bir nüshası elektronik olarak lik Paylaşım Sisteminde bulunduğundan vekalet verecek olanın yanında vekaletnamenin bir örneğini getirmesi de gerekmeyecektir. Vekalet veren vekaletnameden kağıt üzerinde suret istiyorsa kendisine randevu verilerek noterliğe çağırılacaktır. Diğer işlemler için standart suret çıkartılması için uygulananlar yapılacaktır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 321

Vekaletname vermiş olan tarafın azilname için başvurusunu da Internet üzerinden e- noterlik sistemine yapması mümkün olacaktır. Bu durumda lik Paylaşım Sistemine girilerek verilmiş olan vekaletname görüntülenecek, kişinin kimlik bilgilerinin doğrulanmasından sonra kişi randevu verilerek noterliğe çağırılacaktır. Vekalet verenin istekleri doğrultusunda azil işlemi gerçekleştirilerek kendisine azilname kağıt olarak ve elektronik olarak teslim edilecektir. Elektronik teslimat vekalet verilme işleminde olduğu gibi yapılacaktır. lik Paylaşım Sistemine azilname işlemi kayıt olarak eklenecektir. Daha önceden verilmiş ve kullanılmamış elektronik vekaletnameler otomatik olarak iptal edilecektir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 322

lik Paylaşım Sistemine bağlanma yetkisi verilmiş bir kamu kurumu kendisine verilmiş olan vekaletnamenin (kağıt olarak) uygunluğunu ve geçerliliğini kontrol edebilecektir. Bu amaçla vekaletname veren ve vekil tayin edilen kişinin kimlik numarası ile noter tarafından verilmiş olan numaranın kullanılması yeterli olacaktır. Bu bilgilerin uygun yetki ile donatılmış bir kullanıcı tarafından Internet üzerinden lik Paylaşım Sistemine girilmesi durumunda sistem kişinin vekaletinin devam edip etmediğini, azil işleminin olup olmadığını bildirecektir. lik Paylaşım Sistemi ile bağlanma yetkisine sahip kamu kurumları belirli bir tarihte belirli bir kişiye verilmiş olan vekaletnameleri görebileceklerdir. Elektronik olarak vekaletname verilmesi durumunda kullanım hakkı olarak verilen numaralardan biri ilgili vekaletname verilene teslim edilecektir. Elektronik olarak verilmiş olan bir vekaletname söz konusu olduğununda lik Paylaşım Sistemi sorgulama yapan kişinin kendisine verilmiş olan numarayı girmesi gerekecektir, bu durumda sistem vekaletnamenin görüntülenmesini sağlayacak ve bir dökümünün (tekrar kullanıma izin vermeyen ancak dökümün yapıldığı tarihte uygun olduğunu belirten bir ibarenin belirtilmesi ile aktarımı yapılacaktır) alınması sağlanacaktır. Bu işlem için kayıtlı e- posta sistemi kullanılacaktır. Elektronik kullanım gerçekleştikten sonra vekaletnamenin tekrar aynı numara ile görüntülenmesine izin verilmeyecektir. Bu sistemin kullanılması ile birlikte azilnameler ve vekaletnamelerle ilgili karışıklıklar sona erecek, vekaletnameler konusunda özellikle yargı makamlarınca bilgiye en hızlı ve güvenilir bir şekilde erişmek mümkün olcaktır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 323

E.V. Protesto Mevcut Düzenleme Bugünkü uygulamada protesto çekmek isteyen alacaklı taraf e bizzat başvurmaktadır., gerekli kimlik bilgilerini kontrol ettikten (gerekli kimlik bilgileri ile birlikte) ve seneti de inceledikten sonra borçluya yönelik ödeme protestosunu hazırlamaktadır. Protesto ve damga ile işaretlenmiş senet başvuru sahibine teslim edilmektedir. Bir nüshası noterlik arşivinde saklanmakta, diğer bir nüsha ise borçluya posta yoluyla iadeli taahhütlü olarak gönderilmektedir. Protestonun borçluya ulaşıp ulaşmadığı postadan takip edilmektedir. Protestonun borçluya ulaşma veya ulaşmama bilgisi alacaklıya bildirilmektedir. Protestonun borçlu eline geçmesini takiben belirli bir süre içinde diğer yasal işlemlerin yapılması mümkün olabilmektedir. Bu nedenle kimi zaman postanın ele geçmemesi kimi zaman da postanın yetkisiz birileri tarafından alınmış olması nedeniyle asıl borçluya ulaşmaması gibi sorunlarla karşılaşılabilmektedir. En çok rastlanılan sorun ise borçlunun postayı almamasıdır. ler ise postanın yerine ulaşıp ulaşmadığını sürekli sorgulamak durumunda kalmaktadırlar. Önerilen Düzenleme Önerilen sistemde protesto başvurusu yapacak olan taraf bu isteğini e-noterlik sistemi aracılığı ile Internet üzerinden yapabilecek ve gerek kendi gerekse borçlu ile ilgili bilgileri notere bu kanaldan aktarabilecektir. Böylelikle noter ön incelemeleri (Kimlik Paylaşım Sistemi gibi) gerçekleştirerek protesto çekecek olana randevu vermesi mümkün olacak ve gelirken yanında getirmesi gereken belge ve evrakları (senetler, imza sirküleri v.s.) isteyebilecektir. Böylelikle protesto çekecek olana da notere de zaman kazandırılacaktır. Banklalar gibi çok sık protesto çekmekte olan tüzel kişilikler için işlemler daha da yüksek bir otomasyon sağlanarak, bir çok bürokratik zorunluluk baştan çözüme kavuşturulacağından hem noter için hem de banka için zaman tasarrufu sağlanacaktır. Bu yeni sisteme geçildiğinde protesto çekmek isteyenin Internet üzerinden başvuru yapmadan da direk olarak notere gelmesi mümkün olacaktır. Bu da Internet kullanmayan veya kullanmak istemeyenlere bir zorlama yapılmamış olması açısından önemlidir. tarafından portesto çekilecek olan borçluların senetleri incelenerek kayıtları alınacaktır, bu senetlerden birer nüsha arşivlenmek üzere taranarak elektronik şekle de getirilecektir. tarafından verilecek gerekli onay işleminden sonra talep etmiş olana gerek kağıt üzerinde protestonun bir kopyası verilecek, gerekse lik Paylaşım Sistemi ve Kayıtlı e-posta / e-arşiv Sistemi üzerinden bu bu protestoyu kullanabilmek için gerekli yöntem açıklanacaktır (e-belge). Borçlunun e-posta adresine elektronik olarak protesto gönderilecektir. Bu durumda noterlik Kayıtlı e-posta ve e-arşiv Sisteminin avantajlarından yararlanılacak ve ilgilinin e-posta adresine giden protestonun hangi tarihte ulaştığı, hangi tarihte okunduğu güvenli bir şekilde kayıt altına alınmış olacaktır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 324

Borçlu tarafın istediği takdirde alacaklının protesto konusu ettiği senetlere Internet üzerinden bakabilmesi mümkün olacaktır. Herhangi bir şekilde postada (PTT) oluşabilecek sorunlardan, gecikmelerden etkilenmek söz konusu olmayacaktır. Bu işlemin gerçekleşebilmesi için alacaklının borçlu tarafının elektronik posta adresine yapacağı bildirimleri kabul ettiğini senedin üzerine belirtmiş olması koşulunun uygulanması gerekecektir. Kamu tarafında çok sık olarak uygulanan tebligatlar için de benzer şekilde eposta adresi alınmasına bir süredir başlanılmış bulunulmaktadır, bu açıdan özellikle tüzel kişiler için uygulama alanı çok geniş bir süreç olacaktır. Protestonun Kayıtlı e-posta Sistemi içine dahil edilmemesi durumunda benzer bir uygulamayı PTT, Bankalar Birliği gibi kurumların başlatması mümkün olacağından noterler için önemli bir iş alanı kaybedilecektir. Kaybedilen iş alanında görev alacak olanların (PTT, Banklar Birliği gibi) noterler gibi güvenilirlik özelliği bulunmadığından bu alanda ciddi adli problemler ortaya çıkabilecektir. Bu nedenle sadece protesto süreçleri için değil aynı zamanda tebligat süreci, hesap özeti, teklifname, ihtarname, ihbarname, ibraname gibi bir çok süreç için de Kayıtlı e-posta Sisteminin kurulması önem arz etmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 325

e-noterlik Protesto Önerilen Düzenleme Senet ve borçlu bilgileri aktarılır Kimlik Paylaşım Sistemi Davet İstenilen Belgeler (Senetler) Protesto çekme başvurusu (Internet üzerinden) İnceleme, Hazırlama, Bilgi Toplama Teyid Kimlik, Yetki ve İşlem Doğrulama Onaylama Ödeme Kayıtlı e-posta adresi olan borçluya gönderim anında elektronik olarak yapılır Kayıtlı e-posta ve Arşiv Sistemi Protesto (elektronik ve kağıt) Damgalı Senetler (iade) Borçlunun protestoyu aldığı tarih ve saat alacaklıya elektronik olarak bildirilir Borçlunun protestoyu aldığı tarih ve saat kaydedilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 326

E.VI. Defter Onayı Mevcut Düzenleme Bugünkü uygulamada defter onayı isteyen taraf e bizzat başvurmaktadır., gerekli bilgileri kontrol ettikten sonra defterin herbir sayfasına mührünü basarak defteri onaylamaktadır. Ayrıca defterin ilk sayfasına defter açılışı yapılarak, onayın hangi noter tarafından hangi istekli için verildiğini, kaç sayfadan oluştuğu ve benzeri bilgileri de içeren bir sayfa yapıştırılır. Böylelikle deftere daha sonradan herhangi bir ek sayfa konulmasının ya da bir sayfasının ortadan kaldırılmasının önüne geçilmekte ve ilgili mevzuat gereği defter kontrolü yapacak olana güvenli ortam sağlanmaktadır. Defter onaylandıktan sonra ilgili tarafa teslim edilmektedir. Getirilmesi beklenen mevzuattaki düzenleme ile işletmelerin defterleri elektronik olarak tutmasının önü açılacaktır. Hali hazırda defterleri elektronik olarak hazırlamak ancak noter mührü ile onaylanmış defterlere basmak yükümlülüğü bulunmaktadır. mührünü taşıyan onaylı defterlerin ortadan kaldırılması gündeme gelebilecektir. Önerilen Düzenleme Elektronik olarak defterlerin tutulmasını ve kağıt ortamına hiçbir durumda aktarılmadan sistemin çalışması mevzuat gereği ortaya çıkacak olursa, güvenli elektronik defter tutulmasının sağlanabilmesi için e-noterlik hizmetlerinden faydalanmak gerekli olacaktır. Önerilen sistemde ilgili tarafın kanuni olarak tutmakla yükümlü olduğu defterlerini elektronik olarak tutmayı istediğini, kanunla belirlenmiş kuruma bildirmesinden sonra ilgili defterini, tutacağı işletme ortamının (genelde muhasebe uygulaması) veri tabanının tıpkı mevcut sistemde kullanılmakta olduğu gibi defter tastiğini sağlayacak şekilde bir notere başvurarak tespit ettirmesi gerekecektir. Elektronik defter onayı için ilgili taraf notere hangi uygulamayı kullandığını, kaç elektronik sayfa veya satırlık bilgi için onay istediğini belirtecektir. İlgili noter e-noterlik sistemini kullanarak önce bir açılış kaydı yaratarak ilgili kanuni elektronik defterin ilk sayfasını elektronik olarak mühürleyecektir. Bu mühür işlemi için kullanılan şifreleme sadece noterlik tarafından verilecek ve saklanacaktır. Gerektiğinde bir elektronik defterin elektronik mührünün doğruluğu ilgili noterden kontrol edilecektir. Elektronik olarak defter onayının ikinci aşaması ise defter dönemi için kaç sayfa veya satır onayı istendiği olacaktır. Bu durum yine elektronik defter açılış kaydında yer alacaktır. Böylelikle elektronik olarak silinecek bir satır ya da sayfa tespit edilebilecektir. Ancak klasik defterde olduğu gibi herhangi bir satırı veya sayfayı bir kere yazıldıktan sonra ortadan kaldırmadan iptal etmek (tıpkı şimdi kullanımda okunur şekilde bırakmak kaydı ile üzerine bir çizgi çekerek iptal etmek gibi) mümkün olacaktır. Kanuni elektronik deftere kayıt yapılırsa (ilgili uygulama aracılığı ile örneğin muhasebe uygulaması) noterlik tarafından elektronik sayfa veya satırlama ortamından eksiltilme yapılacaktır. lik tarafından verilmiş ve bu bilginin bulunduğu elektronik dosya hiçbir şekilde müdahale edilmeden işletme sisteminde korunacaktır. Dönem içinde elektronik defterin bitmesi durumunda e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 327

noterden yeni elektronik defter sayfa veya satırı tedarik etmek mümkün olacaktır. Önerilen sistem güven ortamının korunmasını sağlayacaktır. Böylelikle herhangi bir tereddüt yaratmaksızın klasik kağıt ortamının güveni ilgili teftiş ve değerlendirme organizasyonalarına verilmiş olacaktır. Önerilen sistem e-noterlik uygulaması kayıtlı e-posta ve kayıtlı e-arşiv sisteminin bir parçası olacaktır. Öte yandan elektronik defterlerin tam olarak uygulamaya alınabilmesi için bu defterleri tutacak uygulamaları gerçekleştiren firmaların Türkiye ler Birliği nden her sürüm için gerekli uygulama ortamını oluşturduklarına dair onay almaları gerekecektir. Bu onay işlemi de bir gelir ortamı yaratacaktır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 328

e-noterlik Defter Onayı Önerilen Düzenleme İşletme ve kullanılacak onaylı uygulama bilgileri aktarılır Maliye ve TNB Davet İstenilen Belgeler Elektronik Defter Onayı başvurusu (Internet üzerinden) İnceleme, Hazırlama, Bilgi Toplama Teyid Kimlik, Yetki ve İşlem Doğrulama Onaylama Ödeme Kayıtlı e-posta ve Arşiv Sistemi Mühürlü Elektronik Defter Dosyası e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 329

e-noterlik Elektronik Defter Uygulama Onayı Önerilen Düzenleme İşletme bilgileri aktarılır Maliye Uygulamada yapılması gereken teknik istekler Davet İstenilen Belgeler (ilgili onaylı uygulama) Elektronik Defter Uygulaması Onayı başvurusu TNB ye (Internet üzerinden) İnceleme, Hazırlama, Bilgi Toplama Kimlik, Yetki ve Test Ödemesi Testler Onaylama e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 330

E.VII. İki Bir İşlem e-lik modelinde, birden fazla tarafı ilgilendiren tek bir işlemi aynı anda iki ayrı lokasyonda bulunan noterlerle yapmak mümkün olacaktır. de birden fazla kişinin başvurusu ve/veya onayı ile gerçekleştirilen işlemlerde taraflar fiziksel olarak aynı anda aynı noterde olamayabilirler. Bu durumda taraflar aynı anda farklı lokasyonlarda bulunan noterlere işlemin gerektirdiği belgeler ile fiziksel olarak ulaşıp müracaatlarını yaparlar. ler elektronik ortamda e-imza yoluyla ve gerekli belgeleri elektronik ortamda paylaşarak işlemi yapabilirler. Bu işlemler Sözleşme, Hisse Devri, Kira Sözleşmeleri, İhale Sözleşme Devri, Rehin Sözleşmesi, Vasiyetname, Fesihname, Kefaletname, Sulhname gibi işlemler olabilir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 331

E.VIII. NPS ve KEP Örnekleri lik Paylaşım Sistemi lik bilgi ve belgelerinin paylaşımına yönelik lik Paylaşım Sisteminde yeniden tanımlanarak gerçekleştirilebilecek mevcut noterlik süreçleri aşağıda listelenmiştir. Vekaletname Azilname Defter Onayı (elektronik defter) Araç Satış Şirket Sözleşmesi Hisse Devri Kira Sözleşmeleri (özellikle şirketler için) Vasiyetname Sulhname Tahkimname Konşimento Vakıf Senedi Sirküleri Kayıtlı e-posta ve e-arşiv Sistemi Tarafların belirli tarihte bulundukları durumun tespiti veya bir tarafın diğer bir tarafa yapacağı gönderimin ister bilgi isterse belge anlamında kaydının alınmasının talep edilmesi durumuna yönelik Kayıtlı e-posta ve e-arşiv Sisteminde yeniden tanımlanarak gerçekleştirilebilecek mevcut noterlik süreçleri aşağıda listelenmiştir. Protesto Hesap Özeti Emanet (elektronik olanlar veya olabilenler için) Sözleşme Sözleşme Devri Örnek İhtarname İhbarname İbraname Fesihname Kefaletname Taahhütname Muvakkkatname Kredi ve Yediemin Sözleşmesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 332

Borç Senedi Zirai Borç Senedi Beyanname Feragatname Teklifname Teminat Senedi Temlikname E.IX. Türkiye ler Birliği İletişim Ağı Önerileri Türkiye ler Birliğine Ait İletişim Ağının Kurulması Tüm noterlerin, noter odalarının ve Türkiye ler Birliğinin birbirine bağlantısı için bağımsız bir iletşim ağı kurulması ile ilgili olarak bazı cihazların ve iletişim hatlarının satın alınması gerekmektedir. Bu satınalma dışında iletişim hatlarının yönetimi, sorunlarının giderimi gibi konular için kalifiye insan kaynağı gereksinimi olacaktır. Bu iş istenildiği takdirde dış kaynak kullanılarak (destek hizmetleri için TNB kadrosuna personel alınmadan da) yerine getirilebilecektir. Söz konusu iletişim ağı kurulduğunda noterlerin bağımsız olarak Internet e çıkışı yerel olarak sağlanacak ve güvenli bir iletişim ağı altyapısı ile merkezde yer alan uygulamalara ulaşımı gerçekleştirilecektir. Bu tür bir ağ ile noterler arası tüm iletişimin kablolu veya kablosuz servis sağlayıcılara (Türk Telekom, Turkcell, Vodafone, Avea gibi) gereksinim duyulmadan ücretsiz olarak gerçekleştirilmesi mümkündür. Bu iletişim çözümleri arasında sesli görüşme, görüntülü görüşme, uygulama paylaşımı, eğitim hizmetleri ve elbette veri iletişimi bulunabilecektir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 333

NOTERLER İLETİŞİM AĞI Gereksinim Yeni e-noter uygulamalarının, noterlik paylaşım sisteminin, kayıtlı e-posta hizmetlerinin ve bunlara benzer diğer modern noterlik uygulamalarını devreye alınması ile birlikte, noterler arasında ve noterlerle Türkiye ler Birliği arasında bir iletişim ağının kurulması zorunluluğu gündeme gelecektir. Öte yandan 1 Mayıs 2010 tarihinde devreye alınması kanuni zorunluluk olan ikinci el araç satış uygulaması nedeniyle noterlerin Emniyet Genel Müdürlüğü ve Maliye Bakanlığına bir bilişim ağı ile erişim sağlamaları gerekli hale gelmiştir. Bu erişim ile noterler söz konusu kamu kurumlarından bilgi alacaklar, bu bilgilerle işlem yapacaklar ve güncellenmiş bilgileri (araç el değişimi, tescil v.s.) bu kurumların bilgisayarlarına işleyeceklerdir. Bu uygulama halen kullanımda olan nüfus ve adres bilgileri erişiminden farklı olarak sadece görüntüleme değil aynı zamanda bilgi değişikliği de içermektedir. Bu nedenle bu kamu kurumlarına bağlantının bir merkezden, web servisler kullanılarak ve güvenli bir ağ üzerinden yapılması gerekmektedir. TNB ile gerek Emniyet Genel Müdürlüğü gerekse Maliye Bakanlığı arasında özel bir iletişim ağı kurulacaktır. ler le TNB arasında güvenli bir iletişim ağı kurulması gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu ağ hem ikinci el araç süreçleri için devreye alınmalı hem de gelecekte gündeme gelecek tüm yeni uygulamaları destekleyecek nitelikte olmalıdır. Mevcut Durum GÜVENLİK NEDENİYLE KAPATILMIŞTIR e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 334

GÜVENLİK NEDENİYLE KAPATILMIŞTIR e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 335

Çözüm GÜVENLİK NEDENİYLE KAPATILMIŞTIR e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 336

. Yukarıda yer alan iki alternatif çözüm için gereken doanımlar noterler birliği tarafından temin edilebilir. Bunun için gereken şartnameler hazırlanabilir veya hazırlattırılabilir. Satın alınacak donanımlar ve bunlarla ilgili hizmetler için TNB bir ihaleye çıkabilir. Öte yandan söz konusu çözümün şartnamesi yazıldıktan sonra (özellikle ikinci alternatif için) bir servis sağlayıcıya (Türk Telekom-Avea, Superonline-Turkcell, Borusan-Vodafone v.b.) hatların bir kaç yıllık abonelik sözleşmesi karşılığında (abonelik bedeli yine aylık ödenmek üzere) sözleşme yapılabilir. Bu durumda donanım maliyetleri (dolayısı ile ilk yatırım maliyetleri) konusunda önemli bir tasarruf sağlanmış olabilecektir. Ayrıca söz konusu iletişim ağının yönetimi konusunda servis sağlayıcıya yükümlülük verilerek, bu konuda önemli bir başka tasarruf daha sağlanacaktır. Öte yandan belirli bir operatöre bağlanılmış olacağı için yeni oluşacak operatörler ve tarife değişikliklerinden zaman içinde faydalanmak imkanı ortadan kalkacaktır. GÜVENLİK NEDENİYLE KAPATILMIŞTIR Değerlendirme Türkiye ler Birliğinin kendi iletişim ağını kurması durumunda iletişim ağı yönetimi için insan kaynağı tedarik edilmesi dışında çözüm bekleyen önemli bir konusu bulunmamaktadır. Maliyetlerin büyük bir bölümü zaten satın alınmış olan ürün ve hizmetlerin varlığından dolayı yapılmayacaktır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 337

F. YENİ UYGULAMALAR F.I. Kayıtlı e-posta Elektronik postaların en önemli avantajı hızlarıdır. Muhatabınız dünyanın neresinde olursa olsun, internet erişimi olanağına sahip ise, genel olarak bir kaç saniye gibi çok kısa bir sürede gönderiyi alması mümkündür. Ancak, en büyük dezavantajı elektronik bir veri olması nedeniyle gönderici, alıcı, içerik ve gönderilme ve alma zamanları konusunda her türlü soru işareti oluşabilir. Genel olarak elektronik imza ile içerik ve gönderici konusundaki sorunlar aşılsa da, muhataba ulaşıp ulaşmadığı ve ulaşma zamanı ile ilgili sorunlar klasik Elektronik Posta ile aşılamamaktadır. Bu nedenle klasik e-postanın tebligatların elektronik ortamda yapılması için kullanılma olanağı bulunmamaktadır. Bununla birlikte, teknolojik gelişmeler elektronik postaların kayıtlı hale getirilmesine ve muhataba ulaşıp ulaşmadığı ve ulaşma zamanına ilişkin soru ve sorunlara çözüm getirmesi mümkün hale gelmiştir. Klasik tebligatın yavaşlığı karşısında adli ve idari makamlarca KEP in bir tebligat aracı olarak kullanılması çalışmaları hız kazanmıştır. Bu kapsamda Adalet Bakanlığı tarafından Tebligat Kanunu nda bir değişiklik tasarısı hazırlanarak elektronik posta ile tebligatın önü açılmaya çalışılmış, TTK Tasarısı nda şirketlere elektronik posta kullanma zorunluluğu getirilmesi gündeme gelmiştir. Diğer yandan BTK tarafından daha teknik düzeyde çalışmalar yapılarak KEP in kullanılması için bir tasarı taslağı hazırlanmıştır. Türksat bu konudaki çalışmalarda etkin görev üstlenmiş ve PTT de adli tebligatlardaki mevcut konumunu kaybetmemek için çalışmalara dahil olmuştur. Gelinen noktada 2010 içerisinde KEP in yasalaşması kaçınılmaz olarak görülmektedir. Bilindiği üzere TTK nın mevcut düzenlemelerine göre tacirler arasında yazışmalar ispat yönünden şekle tabi olup, yazışmaların iadeli taahhütlü veya noter aracılığıyla yapılması bir ispat şartıdır. Bu nedenle bir çok şirket tarafından taraflar arasındaki ilişkinin belirli dönemlerinde iadeli taahhütlü mektubun içeriğe ilişkin ispat sorunları doğurması nedeniyle ler aracılığıyla ihtarname veya ihbarname gönderilmektedir. KEP ile ilgili düzenlemelerin yapılması ve TTK gereği veya teknolojik gelişmeler gereği başta tacirler olmak üzere bir kişi ve kuruluşun resmi nitelikteki yazışmaları KEP üzerinden yapmaya başlaması durumunda ihtarname ve ihbarnamelerin noter üzerinden yapılmasına bir gerek kalmayacaktır. Bu nedenle TNB nin KEP ten uzak kalması kısa dönemde bile ler açısından ciddi sorunlar doğurabilir. KEP in kullanıldığı İtalya da ler KEP servis sağlayıcısı olarak görev almışlardır. KEP in genel işleyiş şekli şu şekildedir: Bilişim teknolojilerinin ve KEP kullanımının yaygınlığı gözönüne alınarak kurulacak yapının hybrid bir yapıda olması önerilmektedir. Böylelikle Kayıtlı Elektronik Posta ile gönderilmesi mümkün olmayan ve muhataba ulaşılamayan durumlarda klasik yoldan ulaşılması ve tebligatın bu şekilde gerçekleştirilmesi mümkün olacaktır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 338

KEP sistemine dahil olan bir gönderici hazırlamış olduğu içeriği KEP sistemi üzerinden muhataba ulaştıracaktır. Bu nedenle muhatabın da KEP sistemine dahil olması gereklidir. Muhatabın KEP sistemine dahil olmaması durumunda klasik yoldan basılı belge muhataba ulaştırılacaktır. Muhatabın da KEP e dahil olması durumunda e-posta kaydı gerçekleştirilmek suretiyle muhataba gönderilecek, gönderilen ileti, yasal olarak tercih edilecek sisteme göre muhatabın posta kutusuna ulaştığı, muhatap tarafından alındığı veya okundu teyidi alındığı anda veya bunlardan N gün sonra yapılmış sayılacak ve klasik tebligat ile aynı sonuçları doğuracaktır. KEP sisteminde e-postanın içeriği KEP servis sağlayıcısının okuyabileceği bir kayıt değildir. Ancak, KEP servis sağlayıcısı e-postanın içeriğinin neden ibaret olduğunu teknik olarak bilebilecek durumdadır. Yani ihtilaf halinde gönderici tarafından gönderildiği iddia edilen içerik ile gerçekte gönderilen içeriğin aynı olup olmadığı teknik yöntemlerle belirlenebilir durumda olacaktır. KEP servis sağlayıcısının önemli bir görevi de içeriği belirli bir süre muhafaza etmek olacaktır. Muhafaza edilen içeriği ilgililerin daha sonra ulaşması olanaklı kılınacak, ayrıca, gerektiğinde adli makamlara ve kanunen yetkili kılınan diğer yerlere ibraz edebilme olanağına sahip olacaktır. KEP sistemi aracılığıyla gönderici, gönderilme zamanı, muhatap, muhataba ulaşma veya ulaşmış sayılma zamanı ile içerik (içeriğin servis sağlayıcı tarafından görülmesi mümkün olmayacaktır) tamamen kayıt altına alınmış olacaktır. TNB kayıtlı e-posta sistemi ile ilgili olarak servis sağlayıcı hizmetini karşılayabilecek bir altyapıya sahiptir. ler güven kurumu oldukları için bu işi en iyi şekilde yerine getirecek kurumdur. Basit bir e-tebligat süreci şekilde gösterildiği biçimde olacaktır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 339

KAYITLI e-posta İŞLEYİŞ e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 340

e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 341

e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 342

Yapılması gereken yüksek kapasiteli disk birimleri üzerinde kümeleme ile e-posta sunucularının kurulması ve bu e-posta sunucuları üzerinden giden e-postaların veri tabanında gönderen, alıcı, başlık, gönderim zamanı, iletim zamanı, okuma zamanı, e-posta veri bütünlüğü imzasıyla birlikte zaman damgası bilgilerinin saklanmasını gerektirir. Bu servis periyodik ya da e-posta başına fiyatlandırılabilir. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmektedir. İlgili kurum ve kuruluşlarca (Hybrid çözüm için PTT) protokol imzalanması gerekebilir. Yeni mevzuat düzenlemesi ve ilgili mevzuatta (lik Kanunu, Tebligat Kanunu, CMK, HUMK vb..) değişiklik yapılmasını gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 343

F.II. Kayıtlı e-arşiv Sistemi Dijital belgeler her geçen gün sayıca arttığı gibi dijital belgelere verilen hukuki değer de nerede ise basılı belgeye eşdeğer hale gelmiştir. Dijital belgelerin niceliksel ve niteliksel önemlerinin artması bu belgelerin elektronik arşivlerde tutulmasını, gerektiğinde daha sonradan kullanılabilir olmasını gerekli kılmaktadır. Dijital belgelerdeki en önemli sorun, yukarıda belirtildiği üzere her zaman değiştirilebilir olmalarıdır. Bir dijital verinin sonradan değişip değişmediği güvenilir üçüncü kişinin içeriğin değişmediğini onaylamasına bağlıdır. e- sistemi içerisinde kurulacak olan bir e-arşiv sistemi sayesinde gerçek ve tüzel kişilere belirli bir anda hangi dijital veriye sahip olduklarını belgelendirme olanağı sunabilecektir. Ayrıca istenildiğinde bu verinin tarafından muhafazası, ilgilinin talebi, adli veya idari bir süreç nedeniyle ibrazı, elektronik kopyasının hazırlanması da sağlanabilecektir. Kayıtlı Elektronik Posta sisteminin kurulması in ve ler Birliği nin Kayıtlı e-arşiv sistemini kurması için gerekli alt yapıyı sağlayacaktır. Sistem genel işleyiş olarak aynıdır. Sadece belgenin saklanma amacı farklıdır. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmektedir. Yeni mevzuat düzenlemesi gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 344

KAYITLI e-arşiv İŞLEYİŞ e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 345

e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 346

e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 347

e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 348

e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 349

e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 350

F.III. Elektronik Tebligat Kayıtlı Elektronik Posta sisteminin asıl kullanılacağı alanın elektronik tebligat olduğu yukarıda açıklanmıştır. Bu anlamda adli ve idari tebligatlar KEP sistemi üzerinden yapılabilecektir. Sistem KEP alt yapısı içerisinde yürütülecektir. Sistemin işleyişi tamamen KEP teki gibidir. Sadece tebligat kanunu hükümleri çerçevesinde işlem yürütülecektir. Gereksinimler KEP tekine bağlıdır. KEP e ek bir yatırım ve mevzuat değişikliği gerektirmemektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 351

F.IV. E-imza Sertifika Sağlayıcılığı Raporumuzun ekler bölümündeki İtalya örneğinde görülebileceği ve yukarıda da bahsedildiği gibi Latin ler Birliği ilke kararları çerçevesinde TNB nin en azından noterler için güvenli elektronik imza sertifika sağlayıcılığını üstlenmesi gerekmektedir. TNB nin mevcut alt yapısı ve e-lik projesi kapsamında geliştirilecek diğer hizmetler TNB yi sadece noterlere değil talep eden kişi ve kuruluşlara da e- sertifika sağlayıcısı olabilecek alt yapıya sahip kılacaktır. TNB elektronik altyapısı, elektronik imzalarda bir otorite olarak çalışabilir. Bu durumda e- imza dağıtan bir merkez olabileceği gibi, Türkiye için yetkili kök sertifika sağlayıcılığı da yapabilir. Kök sertifika sağlayıcılığı belirli kurumlarca verilen elektronik sertifikanın doğrulanması için kullanılan bir yapıdır. Bunun için yüksek hızlı internet bağlantısı ve kümeleme ile kurulacak sunucular yeterli olacaktır. Bu servisin ücretlendirmesi sertifika başına yapılmalıdır. Bu hizmet ler tarafından değil ler ve/veya kişiler için TNB tarafından verilebilecek bir hizmettir. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmektedir. İlgili mevzuatlarda (Elektronik Kanunu, lik Kanunu) değişiklik yapılmasını gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 352

F.V. Gayrımenkul Satışı Gayrimenkul satış işlemi bir çok ülkede doğrudan ler tarafından verilebilen bir hizmettir. Bu konuda daha öncede bir çok çalışma yapılmış ve konu TNB tarafından haklı olarak dile getirilmiştir. e- lik projesi kapsamında kurulacak alt yapı ve lik Paylaşım Sistemi gayrimenkul satış işleminin doğrudan noterler tarafından tek hizmet noktasında tamamlanmasını olanaklı kılacaktır. Böylelikle vatandaşlar birden fazla noktadan ve gayrimenkulün bağlı bulunduğu tapu sicil müdürlüğünden bağımsız şekilde alım satım işlemlerini gerçekleştirebilecektir. TNB tarafından e- hizmetlerinin yukarıda açıklanan şekilde aynı anda iki farklı noterde elektronik ortamda verilmesi sistemi benimsendiği takdirde satıcı ve alıcı farklı coğrafi bölgelerde bile iki farklı noter aracılığıyla alım satımı yapabileceklerdir. Gayrimenkul satışının gayrimenkulün bulunduğu coğrafi bölgeden bağımsız şekilde ve alıcı ile satıcının aynı anda farklı noterlerde işlem yapabilecek hale gelmesi vatandaşlara büyük bir kolaylık sağlayacaktır. Sistemin işleyişi sırasında Tapu Sicil ve Belediye ile elektronik ortamda veri alışverişi yapılabilecek bir sistem kurulması gerekecektir. Sistemin kurulması sırasında yaşanacak temel sıkıntı her bir belediyenin ayrı bir tüzel kişiliğinin olması ve İçişleri Bakanlığı nın vesayet denetimi dışında bağımsız idareler olması nedeniyle belediyelerin sisteme entegre edilmesinde sorunlar yaşanabilecektir. Bununla birlikte belediyelerdeki hizmet yarışı nedeniyle hızla bir çok belediyenin gerekli hazırlıkları yapacağı düşünülmektedir. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmektedir. İlgili kurum ve kuruluşlarca protokol imzalanması gerekebilir. İlgili mevzuatta kapsamlı değişiklik yapılmasını gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 353

Gayrımenkul Satışı Olası İş Akışı a. Tanım Alıcı ve satıcı taraflar arasında tapuda kayıtlı, gayrimenkul malların satışı ile ilgili sözleşme ve tescilin yapılması ile ilgili işlemlerin noterde düzenleme şeklinde gerçekleştirilmesi ve bu işlem ile ilgili resmi belge b. Sürecin Yapılma Adımları Alıcı ve satıcı notere başvurur Belediyeden emrak ve varsa işyeri ise- çevre temizlik vergileri ile ilgili ödemelerin yapılıp yapılmadığı gayrimenkulün bulunduğu belediye e-belediye hizmeti olarak veriyorsa elektronik ortamda, e-belediye hizmeti verilmiyorsa taraflarca ibraz edilmek suretiyle sorulur. Eğer gayrimenkulün satışı için üçüncü bir kişinin muvafakati veya mahkemenin izni gerekmekte ise bu izin veya muvafakat getirtilir. Alıcı yabancı ise yabancılara satışa ilişkin özel kurallar uygulanır. Taraflar tapu sureti, ilişiksizlik belgeleri, kimlik / şirket evrakları ile satış işlemi için başvurur Alıcı tarafça DASK yaptırılır lik belgelerin tamam olup olmadığını kontrol eder Belgeler tamam değilse tamamlanması için geri gönderilir Belgeler tamamsa 4 nüsha satış sözleşmesi düzenlenir Vergi ve diğer mali yükümlülükler yerine getirilir Satış sözleşmesinin bir kopyası alıcıya teslim edilir Satış sözleşmesinin bir kopyası satıcıya teslim edilir Satış sözleşmesinin bir kopyası saklanmak üzere noterlikte kalır Satış sözleşmesinin bir kopyası elektronik ortamda Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü ne gönderilir. c. Girdiler Kimlik bilgileri/şirket evrakları e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 354

Adres bilgileri, Tapu bilgileri Belediyeden ilişiksiz belgesi, d. Bağlantılı Kurumlar Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü Belediye Vergi dairesi DASK e. Çıktılar Alım satım sözleşmesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 355

Gayrimenkul Satışı Alıcı Satıcı Belediye Vergi Dairesi ve DASK Tapu Alıcı ve satıcı e başvurur Tapu sureti ve diğer belgeler online gönderilir. İşlem avansı ödenir. Belediyeye bağlanarak imar bilgilerini inceler. Beyan değeri alınır. Ön inceleme (Taraf evrakları) Tapuya bağlanarak tapu bilgilerini inceler Eksiklikler giderilir Evet Emlak ve çevre temyizlik vergisi ödenmiş mi Hayır Gayrimenkulün satışna engel var mı? Evet Hayır Emlak vergileri ödenir DASK yapılmış mı? Evet Hayır DASK Yapılır Alım satım sözleşmesi hazırlanır (4 nüsha) Alım satım vergileri tahsil edilir (e-tahsilat) işlem ücretleri tamamlattırılır Tapu ücretleri tahsil edilir (e-tahsilat) Onay Satım Sözleşmesi Satım Sözleşmesi Kayıt bilgisi Satım Sözleşmesi Satım Sözleşmesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 356

Gayrimenkul Satışı : İpotekli Alıcı Satıcı Belediye Vergi Dairesi ve DASK Tapu Banka Alıcı ve satıcı e başvurur Tapu sureti ve diğer belgeler online gönderilir. İşlem avansı ödenir. Belediyeye bağlanarak imar bilgilerini inceler. Beyan değeri alınır. Ön inceleme (Taraf evrakları) Tapuya bağlanarak tapu bilgilerini inceler Eksiklikler giderilir Evet Emlak ve çevre temyizlik vergisi ödenmiş mi Hayır Gayrimenkulün satışna engel var mı? Evet Hayır Emlak vergileri ödenir DASK yapılmış mı? Hayır Evet DASK Yapılır Alım satım sözleşmesi hazırlanır Alım satım vergileri tahsil edilir (e-tahsilat) Tapu ücretleri tahsil edilir (e-tahsilat) işlem ücretleri tamamlattırılır Onay Satım Sözleşmesi Satım Sözleşmesi Kayıt bilgisi Satım Sözleşmesi Satım Sözleşmesi İpotek sözleşmesi hazırlanır Onay İpotek Sözleşmesi İpotek Sözleşmesi İpotek Sözleşmesi İpotek Sözleşmesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 357

Gayrimenkul Satışı : Alıcı ve satıcı iki farklı noterde Alıcı 1 2 Satıcı Tapu Belediye Vergi Dairesi ve DASK Alıcı e başvurur Satıcı e başvurur Tapu sureti ve diğer belgeler online gönderilir. İşlem avansı ödenir. Ön inceleme Ön inceleme Tapu sureti ve diğer belgeler online gönderilir. İşlem avansı ödenir. Hayır Tarafların iradeleri örtüşüyor mu? Evet Tapuya bağlanarak tapu bilgilerini inceler Belediye bağlanarak imar bilgilerini inceler. Beyan değeri alınır. Gayrimenkulün satışna engel var mı? Hayır Emlak ve çevre temyizlik vergisi ödenmiş mi Evet Hayır Emlak vergileri ödenir DASK yapılmış mı? Evet Hayır Alım satım sözleşmesi hazırlanır (5 nüsha) DASK Yapılır Tapu ücretleri tahsil edilir (e-tahsilat) Alım satım vergileri tahsil edilir (e-tahsilat) işlem ücretleri tamamlattırılır Onay Satım Sözleşmesi Satım Sözleşmesi Satım Sözleşmesi Satım Sözleşmesi Satım Sözleşmesi Kayıt bilgisi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 358

F.VI. Adli Sicil Belgesi lik Paylaşım Sistemi üzerinden UYAP, T.C.İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü ve Adli Sicil Genel Müdürlüğü ile kurulacak olan alt yapı üzerinden ler bir çok bilgiye elektronik ortamda yetkileri dahilinde erişme olanağına kavuşacaktır. Kurulacak sistem içerisinde kişilerin sadece hizmetlerinin verilmesi dışında Adli Sicil Kaydı, Nüfus Kayıt Sureti, İkametgah Belgesi gibi belgelere noter onaylı (ıslak imzalı veya elektronik belge olarak) şekilde elde etmesi mümkün kılınacaktır. Her ne kadar e-devlet çalışmaları kapsamında bu tür belgelerin bir çoğuna diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca doğrudan erişilmesi söz konusu olsa da, bir çok kamu kurum ve kuruluşunun e-devlet hizmetlerinde çok geride olması, ayrıca belgelerin sadece kamu kurum ve kuruluşlarına değil, gerçek ve tüzel kişilere de ibrazının gerketiği durumlarda vatandaşlar yaygın bir hizmet ağı olan ler aracılığıyla onaylı belgeleri kolay bir şekilde edinebileceklerdir. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmemektedir. İlgili kurum ve kuruluşlarca protokol imzalanması gerekebilir. İlgili mevzuatta değişiklik yapılmasını gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 359

Adli Sicil Belgesi Olası İş Akışı a. Tanım Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü tarafından verilen üretilen belge. b. Sürecin Yapılma Adımları Taraf notere başvurur Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü ne elektronik ortamda bağlantı yapılır. Adli sicil belgesi üretilir. Talebe göre elektronik veya basılı belge tarafa verilir veya üçüncü kişiye posta veya elektronik ortamda gönderilir. c. Girdiler Kimlik bilgileri d. Bağlantılı Kurumlar Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü e. Çıktılar Adli sicil belgesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 360

Adli Sicil Belgesi Başvuru Sahibi Adli Sicil Üçüncü Taraf e form doldurulmak suretiyle başvuru Elektronik ortamda notere e-imza ile veya bizzat başvuralarak nüfus cüzdanı ibraz edilmek suretiyle Başvuranın kimliğinin ve formun kontrolü. Tarafa ait form örneğinin elektronik ortamda gönderilmesi. Adli sicil bilgilerinin elektronik ortamda alınması. Onay Adli sicil belgesinin tasdikli örneği Adli sicil belgesinin örneği Adli sicil belgesinin elektronik örneği e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 361

F.VII. Limit Üzeri Kamu Sözleşmeleri Kamu İhale Kanunu ve Kamu İhaleleri Sözleşmeleri Kanunları gereği KİK e tabi Sözleşmelerin noter onaylı olup olmaması idarenin takdirine bırakılmıştır. İdareler uygulamada genel olarak belirli bir miktarın üzerindeki Sözleşmeleri onaylı şekilde talep etseler de, yasal olarak zorunlu hale getirilmesi yerinde olacaktır. Verilecek hizmet esas olarak klasik anlamdaki Sözleşmenin onaylanması sürecini içermektedir. E- hizmeti kapsamında yukarıda ayrıntılı açıklandığı üzere Sözleşmeler elektronik ortamda hazırlanarak elektronik kopyaları KİK ve İdareye ulaştırılabilir. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmemektedir. İlgili mevzuatta değişiklik yapılmasını gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 362

Limit Üzeri Kamu Sözleşmeleri Olası İş Akışı a. Tanım Kamu İhale Kanunu ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu Kapsamında Yüklenici ile İdare arasında imzalanacak olan Sözleşmenin elektronik ortamda aracılığıyla imzalanması ve elektronik ortamda idareye gönderilmesi. b. Sürecin Yapılma Adımları Yüklenici notere başvurur tarafından ihale ve yükleniciye ait bilgiler kontrol edilir. İdare tarafından hazırlanan sözleşme ihale sonucuna uygun şekilde düzenlenir. Tarafların imzaları alındıktan sonra onaylanarak elektronik ortamda idareye gönderilir. c. Girdiler İhale bilgileri Şirket evrakları ve kimlik bilgileri d. Bağlantılı Kurumlar İdare e. Çıktılar Sözleşme e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 363

Limit Üzeri Kamu Sözleşmeleri Yüklenici İdare e sözleşme yapmak üzere başvurur İhaleye ilişkin bilgiler ile kimlik ve varsa şirket bilgilerini elektronik ortamda gönderir. İhale sonucu, yükleniciye ait şirket ve kimlik bilgilerinin incelenmesi Sözleşmenin hazırlanması Onay Sözleşme Sözleşme Sözleşme e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 364

F.VIII.İş Yeri Kira Sözleşmesi Bilindiği üzere kira sözleşmeleri hukukumuzda şekle tabi değildir. İİK hükümleri gereği tahliye talep edilmesi açısından yazılı sözleşme yapılması faydalı olduğu gibi ticari yerler ile ilgili kira sözleşmelerinin vergi mevzuatı gereği vergi dairesine ve iş yeri ruhsatları açısından belediyeye, bazı işyerleri açısından ise kolluk kuvvetlerine ibrazı zorunluluğu bulunmaktadır. Diğer yandan özellikle kiracının işyerine yatırım yapması gereken işyerlerinde (örn: mağazalar) veya lokantalar gibi müşteri alışkanlığının ön plana çıktığı yerlerde sadece taraflar arasında hüküm ifade eden kira sözleşmelerinin tapuya şerh verilmesi ihtiyacı da doğabilmektedir. Diğer yandan kira gelirlerinin beyana dayalı olması, vs. gibi sorunlar da kira sözleşmesi tarafı olan kişilerin muvazalı şekilde birden çok sözleşme yaparak vergi kaçırma yoluna gittikleri de bilinen bir gerçektir. Tüm bu nedenlerle sade vatandaşlar için ek bir külfet ve ek işlem gerektireceği için kira sözleşmelerinin şekle bağlanması doğru olmasa da, zaten uygulamada şekle bağlı hale dönüşen ve bir çok yere ibraz zorunluluğu nedeniyle işyeri sahiplerine ek işlem yapmasına neden olan işyeri kira sözleşmelerinin noterden yapılması zorunluluğu getirilmesi ve e- lik sistemi üzerinden kira sözleşmelerinin ilgili kurum ve kuruluşların paylaşımına açılması işyeri sahiplerini ek işlem yapma külfetinden kurtaracağı gibi, vergi kaçırılmasına da engel olacaktır. Ayrıca söz konusu sözleşmelerin resmi şekle bağlanması devletin kira gelirleri üzerinden vergi gelirini artıracağı için bu sözleşmelere vergi istisnası tanınması da düşünülebilir. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmemektedir. İlgili mevzuatta değişiklik yapılmasını gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 365

İş Yeri Kira Sözleşmesi Olası İş Akışı a. Tanım Borçlar Kanunu kapsamındaki kira sözleşmelerinin İş Yerleri için yapılacak olanların tarafından onaylama şeklinde yapılmasıdır. b. Sürecin Yapılma Adımları Taraflar notere başvurur. Taraflarca hazırlanan Sözleşme noter tarafından kontrol edilerek son şekli verilir. Şirket ve kimlik bilgileri kontrol edilir. Talebe göre elektronik veya basılı sözleşme nüshalarından istenilen sayıda üretilir. Sözleşmelerin birer örneği Ticaret Sicil Müdürlüğü ne, ilgili vergi dairesine ve belediyeye elektronik ortamda gönderilir. c. Girdiler Şirket evrakları/kimlik bilgileri d. Bağlantılı Kurumlar Ticaret Sicil Müdürlüğü Belediye Vergi Dairesi Tapuya şerh talep ediliyorsa ilgili tapu sicil müdürlüğü e. Çıktılar Kira sözleşmesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 366

İşyeri Kira Sözleşmesi Kiraya Veren Taraf Kiracı Taraf Diğer İlgili Kurumlar (Ticaret Sicil, Vergi Dairesi, Belediye v.s.) e kira sözleşmesi için başvurur Ad, kimlik bilgleri,adresler Kira sözleşmesi hazırlanır Onaylanır Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi Kira sözleşmesi (saklanmak üzere) Kira sözleşmesi elektronik olarak gönderilir e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 367

F.IX. Elektronik Ortamda Delil Tesbiti Elektronik ortamdaki deliller hızla yok edilebilmektedir. Örneğin bir web sayfasında yayınlanan bir yazı mahkemeye başvurma, bilirkişi tayini, dosyanın bilirkişiye teslimi sağlanıncaya kadar yayından kalkmakta ve bir daha söz konusu yayına ulaşmak mümkün olamamaktadır. Bu nedenle elektronik ortamdaki delillerin noterlerce de tespit edilebilmesi adaletin sağlanabilmesi açısından yerinde olacaktır. Daha önceden özellikle web sayfalarındaki yayınların tespiti noterlerce yapılmakta iken Adalet Bakanlığı tarafından yayınlanan bir genelge ile bu olanak ortadan kaldırılmıştır. lik Kanunu kapsamında söz konusu faaliyetin noterlerce yerine getirilmesinin önünde bir engel bulunmamaktadır. Genelgenin yürürlükten kaldırılması ile sorun çözümlenebilir. e-lik sistemi üzerinden eskiden uygulanan yönteme göre çok daha sağlıklı şekilde elektronik delil elde edilebilir. Tespit tarihi itibariyle elde edilen delil güvenli elektronik imza ve mühür ile sabit hale getirilir ve e-arşiv sistemi üzerinde saklanabilir. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmemektedir. İlgili genelgenin yürürlükten kaldırılmasını gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 368

Elektronik Ortamda Delil Tesbiti Olası İş Akışı a. Tanım Çok hızlı şekilde yok olabilen elektronik delillerin noter aracılığıyla tespit edilmesidir. b. Sürecin Yapılma Adımları Taraf notere başvurur tarafından ilgili elektronik içerik kontrol edilerek gerek elektronik ortamda zaman damgası ile gerekse de basılı ortama alınmak sureytiyle tespit anı itibariyle ilgili elektronik içeriğin varolduğu tespit edilir. c. Girdiler Kimlik bilgileri d. Bağlantılı Kurumlar Yok e. Çıktılar Tespit tutanağı e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 369

Elektronik Ortamda Delil Tespiti Taraf e tespit yaptırmak üzere başvurur Tespit edilecek delile ilişkin bilgiler elektronik ortamda gönderir. Tespit istemi konusunda ön inceleme yapar. İçeriği tespit eder. Tespit raporunu hazırlar Onay Tespit raporu sureti Tespit raporu e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 370

F.X. Mirasçılık Belgesi Mirasçılık belgesi ya da diğer adıyla veraset ilamı her ne kadar mahkemelerce düzenlense de aslında bir yargılama faaliyeti söz konusu değildir. Ayrıca, verilen belge ilam hükmünde de değildir. Bu nedenle belgenin lerce verilmesi mümkündür. Yukarıda açıklandığı üzere lik Paylaşım Sistemi üzerinden MERNİS ile oluşturulacak alt yapı aracılığıyla mirasçılık belgesi resmi şekilde noter tarafından düzenlenebilir. Hızlı bir şekilde vatandaşa basılı belge ya da elektronik belge olarak teslim edilebilir. Talep edilebilmesi halinde ilgili kurum ve kuruluşlarca elektronik ortamda paylaşıma açılabilir. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmemektedir. İlgili kurum ve kuruluşlarca protokol imzalanması gerekebilir. İlgili mevzuatta değişiklik yapılmasını gerektirmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 371

Mirasçılık Belgesi Olası İş Akışı a. Tanım Vefat eden kişinin (muris) mirasçılarını ve miras paylarını gösteren belge. b. Sürecin Yapılma Adımları Taraf notere başvurur Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğüne elektronik ortamda bağlantı yapılır. lik Paylaşım Sistemi üzerinden ve Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü nden vasiyet ve diğer ölüme bağlı tasarruflar sorgulanır. Mirasçılık belgesi üretilir. Talebe göre elektronik veya basılı belge tarafa verilir veya üçüncü kişiye posta veya elektronik ortamda gönderilir. c. Girdiler Kimlik bilgileri Nüfus kayıtları d. Bağlantılı Kurumlar Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü e. Çıktılar Mirasçılık belgesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 372

Mirasçılık Belgesi Başvuru Sahibi Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müd. Üçüncü Taraf (Banka, tapu, vs..) e form doldurulmak suretiyle başvuru Elektronik ortamda notere e-imza ile veya bizzat başvuralarak nüfus cüzdanı ibraz edilmek suretiyle Başvuranın kimliğinin ve formun kontrolü. Mirasçılık belgesinin düzenlenmesi ve onaylanması Tarafa ait form örneğinin elektronik ortamda gönderilmesi. Vukuatlı nüfus bilgilerinin ve varsa ölüme bağlı tasarruf bilgilerinin elektronik ortamda alınması. Mirasçılık belgesinin tasdikli örneği (istenilen sayıda) Mirasçılık belgesinin örneği Mirasçılık belgesinin elektronik örneği e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 373

F.XI. Diğer Çekişmesiz Yargı Faaliyetleri Yukarıda sayılanlardan başka aşağıdaki çoğu Yargı mercilerince yürütülen faaliyetin lerce Vatandaşlara çok daha hızlı şekilde verilmesi mümkündür. a) Terk eden eşin ortak konuta davet edilmesi. b) Vasiyeti yerine getirme görevlisine görevinin bildirilmesi. c) Mirasın reddi beyanının tespiti ve tescili. d) Terekenin yazımı işleminin sona erdiğinin mirasçılara bildirilmesi. e) Mirasın reddinin, mirası reddeden kişiden sonra gelen mirasçılara bildirilmesi. f) Mirasın reddi süresinin uzatılması. g) Terekenin resmî defterinin tutulması. h) Yetkisi sona eren temsilcinin temsil belgesinin teslimi. i) Borçluya ifa veya teminat göstermesi için süre verilmesi. j) Borcun tevdii mahallinin belirlenmesi. k) Alacaklısı ihtilaflı olan borcun tevdii. l) Ayıplı hayvanın bilirkişi tarafından muayenesi. m) Eser sözleşmesinde eserin ayıplı olup olmadığının bilirkişiye tespit ettirilmesi. n) Satılmak için komisyoncuya gönderilen eşyanın hasarının tespiti. o) Kooperatiflerde aynî sermayeye değer biçilmesi için bilirkişi tayini. p) Navlun sözleşmesinde, boşaltma limanında malların hâl ve vaziyetinin, ölçü, sayı ve tartısının ekspere tespit ettirilmesi. Sistem TNB için ek bir yatırım gerektirmemektedir. İlgili kurum ve kuruluşlarca protokol imzalanması gerekebilir. Her bir işlem için ilgili mevzuatta değişiklik yapılması gerekebilir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 374

G. MEVZUAT DEĞİŞİKLİKLERİ Mevcut lik sisteminin e- sistemine dönüştürülebilmesi ve güvenli elektronik imza kullanılarak işlemlerin yapılarak elektronik belge oluşturulabilmesi, elektronik arşiv ve işlem veritabanı oluşturulabilmesi açısından gerek lik Kanunu'nun ilgili hükümlerinde değişiklik yapılması gerekse de, ek düzenleme yapılması gerekmektedir. Aşağıda mevzuata yeni eklenmesi gereken düzenlemeler ile değiştirilmesi gereken maddeler tablo halinde gösterilmiştir. Diğer yandan, e-lik sistemi ile birlikte ler tarafından yapılabileceğini düşündüğümüz ve önerdiğimiz yeni işler için de mevzuat değişikliği gerekmekte olup, yine tablo halinde aşağıda gösterilmiştir. Mevzuat Değişiklik Tablosu Değişiklik konusu : Mevcut Düzenleme Konusu Değişecek Maddeler : Güvenli elektronik imza ve elektronik belge oluşturulması yetkisi lik Kanununun 36. maddesi mühür ve örnekleri lik Kanununun 39. maddesi lik işlemini hukuk hakiminin yapması lik Kanununun 77. maddesi lik işlemlerinin hükümleri lik Kanununun 82. maddesi. lik işlemlerinde şekil lik Kanununun 84-... maddeleri Onaylama şerhinin ihtiva edeceği hususlar lik Kanununun 92-93 maddeleri Örnek verme lik Kanunun 94-99 maddeleri Elektronik Arşiv ve İşlem Veri Tabanı Oluşturulması Tutanak lik Kanununun 101-... maddeleri Evrak ve defterlerin gizliliği lik Kanununun 55. maddesi Örnek verme lik Kanununun 94-99 maddeleri e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 375

Yeni Düzenleme Tablosu Değişiklik konusu : Amaç : Değişecek Mevzuat : e- ve e-arşiv hizmetlerinin sağlanması e- hizmetlerinin sağlanması e- hizmetlerinin sağlanması e- ve e-arşiv hizmetlerinin sağlanması Genel olarak konunun düzenlenmesi Kişisel verilerin korunmasına ilişkin hüküm konulması gerekmektedir. Ticari sırların korunmasına ilişkin hüküm konulması gerekmektedir. lik elektronik arşivlerin korunmasına ilişkin teknik standartların oluşturulması gerekmektedir lik Kanunu lik Kanunu ve/veya Kişisel veriler ile ilgili genel düzenleme lik Kanunu ve/veya Türk Ticaret Kanunu lik Kanunu ve Yönetmelik Yeni hizmetler ile ilgili mevzuat değişikliği tablosu Hizmet konusu : Düzenleme Amacı : Değişecek Mevzuat/Madde : Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) lerin KEP hizmeti vermesi Yeni mevzuat, lik Kanunu Kayıtlı Elektronik Arşiv Elektronik Tebligat E- Sertifika Sağlayıcılığı Gayrimenkul Satışı Adli Sicil Belgesi Verilmesi Limit Üzeri Kamu Sözleşmeleri lerin elektronik belgeleri arşivlemesi lerin KEP hizmeti üzerinden elektronik tebligat hizmetini doğrudan yapması lere/tüm vatandaşlara yönelik e-imza sertifika sağlayıcılığı Gayrimenkullerin doğrudan ve tek işlem noktası olarak noterlerden satışının sağlanması Adli sicil belgesinin lerden basılı veya elektronik ortamda vatandaşa veya ilgili kuruma gönderilmesi İdareye verilecek sözleşmelerin aracılığıyla yapılarak, elektronik ortamda ilgili idareye gönderilmesi lik Kanunu, TTK/TTK Tasarısı Tebligat Kanunu, HUMK, CMK Elektronik Kanunu Türk Medeni Kanunu, Tapu Kanunu, ve diğer ilgili mevzuat ile bu kanunlara bağlı ilgili Yönetmelikler lik Kanunu / Adli Sicil... Kanunu Kamu İhale Kanunu /Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu İş Yeri Kira Sözleşmeleri İşyeri kira sözleşmelerinin Borçlar Kanunu/Türk Borçlar e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 376

Hizmet konusu : Düzenleme Amacı : Değişecek Mevzuat/Madde : noterlerden yapılarak vergi dairesi, belediye ve diğer ilgili mercilere elektronik ortamda gönderilmesi, talep halinde basılı kopyasının verilmesi Elektronik Ortamda Delil Tespiti Elektronik ortamdaki bir içeriğin hızlı ve güvenilir şekilde noter aracılığıyla tespiti ve e- Arşive alınması Mirasçılık Belgesi Verilmesi Diğer çekişmesiz yargı faaliyetleri Mirasçılık belgesinin üzerinden verilmesi Çekişmesiz yargı faaliyetlerinden noterlerce yerine getirilmesi uygun olanların mahkemeye gitmeye gerek kalmaksızın noterlerce yerine getirilmesi. Kanunu Tasarısı Adalet Bakanlığının ilgili genelgesi Türk Medeni Kanunu Türk Medeni Kanunu ve ilgili mevzuatta değişiklik gerekmektedir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 377

H. SWOT ve PEST ANALİZLERİ e-lik Sistemi SWOT Analizi Strengths (güçlü yanlar) Güçlü finansalk kaynaklar Modern teknolojinin kullanımı Zaman tasarrufu Maliyetlerin düşürülmesi Yönetimin kolaylaşması Bilgiye ve belgeye anlık erişimin sağlanması Bilgi paylaşımının sağlanması, e-devlet uygulamaları ile entegrasyon Bilgini güvenliği Başvuru sahibinin masasından kalmadan notere başvurusunu yapabilmesi Opportunities (fırsatlar) Ek gelir getirecek yeni uygulamalara kapı açılması Avrupa Birliği uyumunun önceden sağlanması (hatta Avrupa birliği içinde çözümün satılma olasılığı) Politik açıdan güç kazanılması Hukuki danışmanlık için imkanların oluşması Daha yüksek kalitede personel kullanımı olanağı Reputasyonun artması Weaknesses (güçsüz yanlar) Bazı çözümlerin merkezi yapıya geçirilmesi Alışma süreci İşlemlerin kesintiye uğraması endişesi Süreçlerinbazılarının yeniden tanımlanmasına gerek duyulması Threats (endişeler) Yasal değişikliklerin yapılmasının gerekliliği Personelde eksiltim yapılması Bilgisayar ortamının bakım ve yönetimi için gerekli insan kaynağı gereksinimi Bazı konularda rekabetin gündeme gelmesi e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 378

e-lik Sistemi PEST Analizi Political (politik) Mevcut yasal sistemde değişiklik Olası bir Avrupa Birliği uyumu için hazırlık Kamu yönetmeliklerine uyum lerin güçlenmesi ve etkinliğinin artması Latin ler Birliği içinde e-noterliğe geçmiş olmanın avantajları Economic (ekonomik) Maliyetlerin düşürülmesi Uluslararası eğilimlere uygun Kamu beklentisinin karşılanması Social (sosyal) Internet ve bilişim sistemlerine uyumluluk İhtiyaç sahibinin daha iyi hizmeti bulunduğu yerden alabilme olanağı Medya desteği Güçlü noter imajı Vatandaş eğiliminin karşılanması Technological (teknolojik) Yeni ve kullanım kolaylığı getiren uygulamaların geliştirilmesi Teknolojiye dayanan insan kaynaklara gereksinim Uygulamaların geliştirilmesi için zaman ve para gerekliliği Mevcut çözümlerin değiştirilmesi İletişim konusunda yatırımlar e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 379

EKLER e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 380

EK 1: Almanya da lik e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 381

Almanya da lik 1. Genel olarak lerin meslek hukuku federal çapta yürürlükte olan Bundesnotarordnung (BNotO) (Federal lik Yasası) ile düzenlenmiştir. Almanya da noter 2 denince, Bundesnotarordnung 1 e göre, hukuksal süreçleri belgelendiren ve önleyici hukuksal koruma alanındaki diğer görevleriyle kamu hizmeti gören bağımsız kişi anlaşılır (BNotO 1). BNotO 1 Als unabhängige Träger eines öffentlichen Amtes werden für die Beurkundung von Rechtsvorgängen und andere Aufgaben auf dem Gebiet der vorsorgenden Rechtspflege in den Ländern Notare bestellt. Hukuki süreçleri belgelendirmek ve hukuki koruma alanındaki diğer görevler için kamu hizmetini gören bağımsız kişi olarak eyaletlerde noterler atanır., kamu hizmeti yürütmekle birlikte, bir serbest meslek sahibidir; ancak bunu kar amacıyla icra etmez. 3 Almanya da şu anda yaklaşık 9.000 kadar noter bulunmaktadır. Eyaletlere göre lik, bazen meslekten lik (nur Notar asli görevli noter) biçiminde olabileceği gibi, avukat-lik gibi türleriyle çeşitlilik göstermektedir. ler, bağımsız ve tarafsız olmak zorunda olup (bu husus noterlerin yemininin de konusunu oluşturur) sır saklama yükümlülüğü altındadırlar (BNotO 18). ler ayrıca ait oldukları eyalet adalet idaresinin vesayeti altındadırlar. BNotO 13 (1) Nach Aushändigung der Bestallungsurkunde hat der Notar folgenden Eid zu leisten: "Ich schwöre bei Gott, dem Allmächtigen und Allwissenden, die verfassungsmäßige Ordnung zu wahren und die Pflichten eines Notars gewissenhaft und unparteiisch zu erfüllen, so wahr mir Gott helfe!" Wird der Eid von einer Notarin geleistet, so treten an die Stelle der Wörter "eines Notars" die Wörter "einer Notarin"., atama belgesini aldıktan sonra şu şekilde yemin etmek zorundadır: Her şeye gücü yeten ve her şeyi bilen Tanrının huzurunda, anayasal düzeni koruyacağıma ve bir noterin yükümlülüklerini titizlikle ve tarafsız olarak yerine getireceğime, öyle olmasında Tanrı bana yardım etsin, yemin ederim. Eğer yemini eden bir bayan noter ise, bu durumda bir noter in kelimeleri yerine bir bayan noter in sözleri konur. 4 2 Almanca da noteri ifade eden Notar, Latince deki notarius (hızlı yazan) kelimesinden türetilmiştir. 3 Baden hizmet-noteri ve Württemberg bölge-noteri bunun istisnalarıdır. 4 Almanca da erkek noterler için ve bayan noterler için Notarin kelimeleri kullanılır. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 382

BNotO 18 (1) Der Notar ist zur Verschwiegenheit verpflichtet. Diese Pflicht bezieht sich auf alles, was ihm bei Ausübung seines Amtes bekannt geworden ist. Dies gilt nicht für Tatsachen, die offenkundig sind oder ihrer Bedeutung nach keiner Geheimhaltung bedürfen. (1) susma (sır saklama) yükümlülüğü altındadır. Bu yükümlülük görevini yerine getirirken bildiği/öğrendiği her şeyi kapsar. Bu yükümlülük, bilinen veya önem derecesine göre gizli tutmayı gerektirmeyen vakıalar için geçerli değildir. 2. Mesleğe kabul lik hizmetine kabulde birtakım koşullar aranır. Öncelikle Almanya da lik Alman yurttaşlığını gerektirir. Alman yargıçlık yasasının gerektirdiği koşullar noter adayında da aranır (BNotO 5). Bunun için de 2. Devlet Sınavı adı verilen sınavı geçip Tam-hukukçu seviyesine ulaşmak gerekir. Sadece Baden-Württemberg ve birleşmeden sonraki kurulan 5 yeni eyalette bu kurala istisna getirilmiştir. En az 5 yıldır avukatlığa kabul edilmiş ve bunun da en az 3 yılını kesintisiz şekilde asıl faaliyet olarak avukatlıkla geçirmiş kişiler, avukatnoterliğe atanılabilirler. lik mesleğine ilk başvuracak olanın 60 yaşından büyük olmaması gerekir. lik hizmetinin ifası için iş yoğunluğunun gerektirdiği kadar noter atamasının yapılması mümkündür (BNotO 4). Avukatlıkta olduğu gibi lik mesleğine giriş serbest değildir; bu durum lik işlemleriyle hak aramanın mümkün olduğu ölçüde ihtiyaçların karşılanmasıyla sınırlandırılmıştır. Açık konumdaki yerler için ilan yoluyla en iyi başvurucu araştırılır., bu mesleği asli görevli noter olarak yürütmesi için ömrü boyunca atanır (BNotO 3). 70 yaşını doldurduğu yıla ait ayın sonunda emekli olur (BNotO 48a). 3. Başlıca faaliyetler in başlıca faaliyeti, her türlü hukuki işlemin belgelendirilmesi, belge düzenleme, imza, parmak izi ve suret onayıdır (BNotO 20). BNotO 20 (1) Die Notare sind zuständig, Beurkundungen jeder Art vorzunehmen sowie Unterschriften, Handzeichen und Abschriften zu beglaubigen. (1) ler, her türlü belge tanzim ile imza, imza yerine geçen el işareti ve suretleri tasdik etmeye yetkilidir., kesinlikle tarafsız olmak zorundadır. Bu haliyle noter, taraf yararını temsil eden avukattan ayrılır. lerin yürüttükleri işler başlıca şu hukuk alanlarını kapsar: I. Taşınmaz hukuku (özellikle taşınmaz mülkiyetinin devri, arazi irtifak hakları, arazi rehin hakları) e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 383

II. Miras hukuku (Vasiyetname, miras sözleşmesi, mirasçılık belgesi başvurularının düzenlenmesi vb.) III. Aile hukuku (Evlilik sözleşmesi, tedbir yetkisi, nesep hukuku açıklamaları, örn. babalık tanıması, nafaka yükümlülükleri) IV. Şirketler hukuku (Limited ve anonim şirketlerin kuruluşu, dönüşüm ve tüzük değişiklikleri, ticaret ve dernek sicil bildirimleri, yabancı hukuklara göre şirketlerin şube sicil bildirimleri. Kanunkoyucu tarafından açıkça sayılan hukuki işlemler, örn. taşınmaz satışı, şirket kurma sözleşmesi veya miras sözleşmesi noterce düzenlenmeyi gerektirir. Örn. vasiyetname gibi diğer hukuki işlemlerin de noter tarafından düzenlenmesi mümkündür. ce düzenlenmesi gereken sözleşmelerin, noter tarafından hazırlanması mümkündür, ama zorunlu değildir. Sözleşme taslağı, sözleşme tarafları ya da avukatları aracılığıyla da hazırlanabilir. Almanya da ve bazı diğer ülkelerde uygun şekilde düzenlenmiş noter senetlerinin bir özelliği, hemen icra edilebilir 5 olmasıdır. Yani, noter senedinin içerdiği hakların ayrıca dava yoluyla talep edilmesine gerek yoktur. Böylece örneğin bir taşınmaz malın satıcısı, satım bedelinin ödenmesine ilişkin hakkını cebri icra ile sağlayabilir; ayrıca alıcıya ödeme hakkında dava açmak zorunda değildir., hakkında belge düzenlediği kişilerin haklarını korumalı, iradelerini yazıya dökerek, her türlü hukuksal sorunlarıyla ilgili danışmanlık hizmeti vermek ve hukuki bilgisinden onları bilgilendirmekle yükümlüdür (BNotO 24)., yeterli ve çok önemli bir sebep olmaksızın belgeleme faaliyetinden kaçınamaz (BNotO 15). Hizmetinin tarafsızlık gerektirmesi sebebiyle noter, kendisini ilgilendiren veya yakın hısımlarıyla ilgili işlerle meşgul olamaz (BNotO 14). Alman noteri, gerçi asıl olarak kendi hizmet çevresini terkedemez ama, uluslararası yetkilidir. BNotO 15 (1) Der Notar darf seine Urkundstätigkeit nicht ohne ausreichenden Grund verweigern. Zu einer Beurkundung in einer anderen als der deutschen Sprache ist er nicht verpflichtet. (2) Gegen die Verweigerung der Urkunds- oder sonstigen Tätigkeit des Notars findet die Beschwerde statt. Beschwerdegericht ist eine Zivilkammer des Landgerichts, in dessen Bezirk der Notar seinen Amtssitz hat. Für das Verfahren gelten die Vorschriften des Gesetzes über das Verfahren in Familiensachen und in den Angelegenheiten der freiwilligen Gerichtsbarkeit. (3) In Abweichung von Absatz 1 und 2 darf der Notar seine Amtstätigkeit in den Fällen der 39a, 42 Abs. 4 des Beurkundungsgesetzes verweigern, soweit er nicht über die notwendigen technischen Einrichtungen verfügt. Der Notar muss jedoch spätestens ab dem 1. April 2006 über zumindest eine Einrichtung verfügen, die Verfahren nach Satz 1 ermöglicht. (1), yeterli sebep olmadıkça belgeme faaliyetinden imtina edemez., bir belgenin 5 Sofort vollstreckbar. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 384

düzenlenmesinde Almanca dışında bir başka dil kullanmak zorunda değildir. (2) in belge düzenleme ya da diğer bir faaliyetinden imtina etmesi durumunda şikayet söz konusu olur. Şikayet mahkemesi, noterin görevini ifa ettiği yer eyalet mahkemesinin bir hukuk dairesidir. Yargılama usulü için, aile ve ihtiyari yargı işlerindeki usul hakkındaki kanun hükümleri uygulanır. (3) 1. ve 2. fıkralara aykırılık durumunda, noter, BeurkG 39a ve 42/4 hallerinde, gerekli teknik donanıma sahip olmadığı sürece, resmi faaliyetini yürütmeyi reddedebilir. Ancak noter en geç 1 Nisan 2006 ya kadar 1. fıkradaki usulü mümkün kılacak asgari donanımı sağlamak zorundadır. Bilgi verme ve ihtar etme, noterlerin diğer hizmet yükümleri olup, bunlara uymaması halinde bütün malvarlığıyla sorumlu tutulur., yasal olarak, bir mesleki sorumluluk sigortası yaptırmakla yükümlüdür. Bu sigortanın kapsamını kendi belirleyebilse de, bunun, her sigorta olayı için, en az 500.000 Euro olması gerekir (BNotO 19a)., faaliyetlerini icra ederken bir hizmet mührü kullanır. bir senet sicili tutar. e para tevdi edilirse, bunun için ayrı özel bir hesap tesis eder. Bir ayrı hesap, örneğin satım sözleşmelerinden gelen paraların düzenli olarak idaresine münhasırdır. Eğer noter, örneğin tatil gibi belli bir zaman mesleğini icra edemeyecek olursa, vesayet makamı 6 onun yerine bir noter vekili tayin eder (BNotO 39). Eğer bir lik, örneğin noterin ölmesi, noterin 70 yaş sınırına gelmesi, hizmetin bırakılması, işten el çektirilmesi veya noterin başka bir yer noterliğine atanması gibi hallerde, yeni noter atanana kadar lik yöneticisi getirilir (BNotO 47). 7 ler, Kostenordnung (KostO) (Masraf Yasası) ndaki esaslara göre, faaliyetleri karşılığı ücret alırlar (BNotO 17. Ücretin noter tarafından alınması zorunludur ve saptanmış ücreti aşan ya da daha altındaki her türlü anlaşmalar batıldır. Masrafların tespiti, eyalet mahkemesi başkanları veya sandığı tarafından belli aralıklarla denetlenir. Bu şekilde noterlerin tarafsızlığı temin edilmiş olur. Yüksek eyalet mahkemesinin yargı çevresi içinde atanan noterler, bir noter odasını oluştururlar (BNotO 65). odası, kamu hukuku tüzel kişisidir. odalarının bir araya gelmesiyle Federal Odası kurulur. Federal Odası da kamu hukuku tüzel kişisidir (BNotO 76). 4. Elektronik lik Almanya da elektronik belgele tanziminde temel yasa metinleri BeurkG 39a, 42/4 ve BNotO 15/3 tür. Bu hükümler, 01.04.2005 tarihli Adli İletişim Yasası çerçevesinde yürürlüğe girmiştir. BNotO 15/3 e göre belge verilmesi talebi 01.04.2006 dan beri ayrıca BeurkG 39a kapsamındaki elektronik kayıtlı belgeler yönünde genişlemiştir. 6 in yetkili olduğu yerde bulunan eyalet mahkemesi başkanıdır. 7 Bu lik idarecisine (Notariatsverwalter) daha önceleri yine aynı anlamda Notariatsverweser denirdi. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 385

a) Beurkundungsgesetz (BeurkG) Belgelendirme Yasası Almanya da noterleri ilgilendiren önemli bir yasa Beurkundungsgesetz (BeurkG) (Belgelendirme Yasası) dır. Bu kanunun kapsamına, noterlerce gerçekleştirilen resmi belge tanzimi ve muhafazalar girmektedir. Belgelendirme Yasası nın 39. ve 39a maddeleri elektronik lik konularında önem arz eder. BeurkG 39 Einfache Zeugnisse Bei der Beglaubigung einer Unterschrift oder eines Handzeichens oder der Zeichnung einer Namensunterschrift, bei der Feststellung des Zeitpunktes, zu dem eine Privaturkunde vorgelegt worden ist, bei Bescheinigungen über Eintragungen in öffentlichen Registern, bei der Beglaubigung von Abschriften, Abdrucken, Ablichtungen und dergleichen (Abschriften) und bei sonstigen einfachen Zeugnissen genügt anstelle einer Niederschrift eine Urkunde, die das Zeugnis, die Unterschrift und das Präge- oder Farbdrucksiegel (Siegel) des Notars enthalten muß und Ort und Tag der Ausstellung angeben soll (Vermerk). BeurkG 39 Adi tasdik belgeleri Bir imzanın veya bir parmak izinin veya bir isim-imzasının taahhüdünün tasdikinde, adi senedin sunulduğu zamanın tespitinde, kamu sicillerine kayıtların belgelenmesinde, suret, kopya, fotokopi ve bu tür (kopyaların) onaylanmasında ve diğer adi tasdik belgelerinde, tutanak tutulması yerine noterin tasdiki, imzası ve soğuk ya da renkli-damgasını (damga) taşıyan ve düzenlendiği yer ve günü gösteren bir belge yeterlidir (kayıt). BeurkG 39a Einfache elektronische Zeugnisse Beglaubigungen und sonstige Zeugnisse im Sinne des 39 können elektronisch errichtet werden. Das hierzu erstellte Dokument muss mit einer qualifizierten elektronischen Signatur nach dem Signaturgesetz versehen werden. Diese soll auf einem Zertifikat beruhen, das auf Dauer prüfbar ist. Mit dem Zeugnis muss eine Bestätigung der Notareigenschaft durch die zuständige Stelle verbunden werden. Das Zeugnis soll Ort und Tag der Ausstellung angeben. BeurkG 39a Elektronik adi tasdik belgeleri Tasdiklemeler ve 39 daki diğer tasdik belgeleri elektronik olarak düzenlenebilir. Bu şekilde hazırlanan belge, Yasası bağlamında nitelikli bir elektronik imza ile donatılmış olmalıdır. Bu imza, her zaman sınanabilir bir sertifikaya dayanmalıdır. Tasdik belgesi ile noterin doğrulanması yetkili bir kurumca sağlanmalıdır. Tasdik belgesi düzenleme yeri ve gününü göstermelidir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 386

BeurkG 42 Beglaubigung einer Abschrift (4) Bei der Beglaubigung eines Ausdrucks eines elektronischen Dokuments, das mit einer qualifizierten elektronischen Signatur nach dem Signaturgesetz versehen ist, soll das Ergebnis der Signaturprüfung dokumentiert werden. BeurkG 42 Bir suretin tasdiki (4) Yasası na göre nitelikli elektronik imza ile donatılmış elektronik bir belge metninin tasdikinde, imza sınamasının sonucu belgelendirilmelidir. Elektronik noter belgelerinin nasıl olacağı bu yasa hükmüyle düzenlenmiştir. Elektronik belgede, doğası gereği, teknik sebeplerden ne imza bulunur ne de damga. Kanunkoyucu bunların elektonik eşdeğerlerini tespit etmiştir. Tasdik kaydı, resmi bir belge olup 39a ya göre noterin nitelikli bir elektronik imzası ile noterin kimliğini ispatı içermelidir. Buna ek olarak kendine özgü, imzaladığı dosyadan ayrılamayan, suret ile bağlantılı, bir imza dosyası yaratılır. BeurkG 39a/2 ye göre elektronik dosya içinde nitelikli elektronik imza bulunmalıdır. Bu nitelikli elektronik imza elyazısı ile imzaya eşdeğerdir. Bu durum nitelikli elektronik imzanın işlevinden kaynaklanmaktadır. Sertifikasyon sürecinde belli bir kişinin imza anahtarı, sertifikasyon hizmet sağlayıcısı (sertifika kurumu, trust center) tarafından delil olarak verilir ve bu güvenli bir imza kartı üzerine kaydedilir (SigG 5). Ait olunan PIN in kart okuyucuya girilmesiyle nitelikli elektronik imza yaratılmış olur. Kanunkoyucu BGB 126/3 ve 126a da elyazısıyla imza ile nitelikli elektronik imzasının eşdeğer işleve sahip olduğunu kabul etmiştir. nın yerini alması işlevinden, imza kartının uygulanması ve kullanımında noter için ayrıca yüksek şahsiyet ilkesi çıkmaktadır. kartının ofis çalışanlarına ya da bir başka üçüncü kişiye bırakılması söz konusu olamaz. Böylece kartın kötüye kullanımının önüne geçilmiş olur. Eğer noter imza sürecini bizzat yerine getirmezse, BeurkG ve direktifleri ihlal eder, imza kartını başkasına verir ve üçüncü kişiler yoluyla PIN girişine neden olursa, bu durumda ortaya çıkan elektronik kayıtlı belge geçersiz olacaktır. b) Bundesnotarordnung (BNotO) Federal lik Yasası BNotO 15 (1) Der Notar darf seine Urkundstätigkeit nicht ohne ausreichenden Grund verweigern. Zu einer Beurkundung in einer anderen als der deutschen Sprache ist er nicht verpflichtet. (2) Gegen die Verweigerung der Urkunds- oder sonstigen Tätigkeit des Notars findet die Beschwerde statt. Beschwerdegericht ist eine Zivilkammer des Landgerichts, in dessen Bezirk der Notar seinen Amtssitz hat. Für das Verfahren gelten die Vorschriften des Gesetzes über das Verfahren in Familiensachen und in den Angelegenheiten der freiwilligen Gerichtsbarkeit. (3) In Abweichung von Absatz 1 und 2 darf der Notar seine Amtstätigkeit in den Fällen der 39a, 42 Abs. 4 des Beurkundungsgesetzes verweigern, soweit er nicht über die notwendigen technischen Einrichtungen verfügt. Der Notar muss jedoch spätestens ab dem e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 387

1. April 2006 über zumindest eine Einrichtung verfügen, die Verfahren nach Satz 1 ermöglicht. (1), yeterli sebep olmadıkça belgeme faaliyetinden imtina edemez., bir belgenin düzenlenmesinde Almanca dışında bir başka dil kullanmak zorunda değildir. (2) in belge düzenleme ya da diğer bir faaliyetinden imtina etmesi durumunda şikayet söz konusu olur. Şikayet mahkemesi, noterin görevini ifa ettiği yer eyalet mahkemesinin bir hukuk dairesidir. Yargılama usulü için, aile ve ihtiyari yargı işlerindeki usul hakkındaki kanun hükümleri uygulanır. (3) 1. ve 2. fıkralara aykırılık durumunda, noter, BeurkG 39a ve 42/4 hallerinde, gerekli teknik donanıma sahip olmadığı sürece, resmi faaliyetini yürütmeyi reddedebilir. Ancak noter en geç 1 Nisan 2006 ya kadar 1. fıkradaki usulü mümkün kılacak asgari donanımı sağlamak zorundadır. c) SigNotar, XNotar SigNotar, noterlerin elektronik belge düzenleme ve işlemelerine yarayan bir yazılım olup başlıca kullanım alanı ticaret siciline başvurular için elektronik tasdikli suretlerin oluşturulmasıdır. SigNotar yazılımı ayrıca belge kaydı için tarayıcı işleviyle bütünleşiktir ve üretici lisansı bağı gerektirmeyen veri formatı TIFF (Tagged Image File Format) ile işlem yapmaktadır. Uygun şekilde işaretlenmiş veriler, mahkemeler tarafındaki teknik araçlarla tam olarak uyumludur. BeurkG 39a ve 42/4 e göre noterlerce yapılacak elektronik tasdik işlemleri, bu adı geçen SigNotar yazılımıyla doğrudan doğruya gerçekleştirilebilmektedir. SigNotar, çıkış belgesinin kağıt formuna bağlı işlem görür. Yani söz konusu olan orijinal bir elektronik belge üretimi değil, aksine kağıt üzerindeki belgenin yanında elektronik belgedir. SigNotar yazılımı, elektronik tasdikli suret çıkarma yanında elektronik imzaların sınanmasına, elektronik belgedeki tasdik ifadesinin güçlendirilmesine ve elektronik imza kartı PIN inin değiştirilebilmesine da imkan tanımaktadır. Elektronik ticaret sicili başvurularında, noter verilerinin, mahkemelerce tekrar girilmelerini gerektirmeyecek düzeyde, iyi şekilde, aktarılmış olması gerekmektedir. İşte bu amacı gerçekleştirme üzere, Federal ler Birliği nin katılımıyla hazırlanmış olan XNotar yazılımı, otomatikleştirilmiş tekrar işlenebilir kayıt verilerinin üretilmesini sağlar. XNotar yazılımı, mevcut verilerin bütün ülkede bir standarda göre XML veri yazımına imkan sağlar. XML (extensible markup language), verilerin değişiminde evrensel bir dil olup veri içindeki bilgilerin çeşitli ilgililer arasında, anlaşılma güçlüğü yaşanmaksızın değişimini mümkün kılar. Bu amaçla veri toplanması, tek tek elle girme biçiminde olabileceği gibi uygun verilerin çekilmesi suretiyle de olabilir. Bir sicil başvurusu, yalnızca XML formatında değil, ayrıca bir CSV (Comma-Separated Values) dosyasının çekilmesiyle de olabilir. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 388

EK 2: İtalya da lik e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 389

İtalya da lik 1. Genel olarak İtalya da lik bir serbet meslek olup, genelde özel hukuka ilişkin işlemlerin kaydını tutan, onlara resmiyet kazandıran hukuk düzenince öngörülmüş önemli bir kurumdur. Roma hukukunun hakim olduğu ülkelerden biri olarak, noterin bu ülkede sahip olduğu önem ve derece Anglo-Sakson ülkelerindekinden farklıdır. İtalyan hukukunda 16.02.1913 tarihli 89 sayılı lik Yasası ile düzenlenen kurum, ilgili yasanın 1. maddesinde, noterlerin, sağlararası ve ölüme bağlı işlemlerin kabul edildiği, bu işlemlere kamusal güven sağlayan, tevdi edilenleri saklayan, belgerin kopyalarını, suretlerini, sertifika veren resmi kamu görevlileri olduklarını ifade etmiştir. L.n.89/1913 art. 1 I notari sono ufficiali pubblici istituiti per ricevere gli atti tra vivi e di ultima volontà, attribuire loro pubblica fede, conservarne il deposito, rilasciarne le copie e gli estratti. ler, sağlararası ve ölüme bağlı işlemleri kabul etmek, bu işlemlere kamusal güven yüklemek, tevdi edilenleri muhafaza etmek, belgelerin kopyalarını, ayrı suretini vermek üzere tayin edilmiş resmi kamu görevlileridir. lik faaliyeti, kamu yararı işlevi sebebiyle, antitrust disiplini ve kendine özgü bir rejime tabi serbest rekabet ilkelerine göre yürütülür. lerin bir meslek örgütü ve hizmet tarifeleri bulunur. 2. Mesleğe kabul olabilmek için, önseçim ardından, üç yazılı ve bir sözlü sınavı verip ulusal çaptaki bir sınavı başarmak gerekmektedir. Mesleğe katılmak isteyen öncelikle hukuk fakültesini bitirmeli, bir noter nezdinde staj yapmalıdır. Bu süre 18 aya indirilmiş olup, bunun 6 ayı üniversiteki öğrenimin son senesinde yapılabilir. Bu konuda bazıları ler Birliği tarafından işletilen çeşitli okullar bulunmaktadır. lik İtalyan yurttaşlarına hasredilmiştir. Başvuruda 21-50 yaş ve mesleğin icrasında 75 yaş üst sınırı vardır. 3. Başlıca faaliyetler in düzenlediği işlem, imzasını ve damgasını eklemesiyle resmiyet kazanır. Bu şekilde işleme kamusal güven sağlamış olur. Yani noterin düzenlemiş olduğu belge, mahkemede kesin delil (piena prova) teşkil eder; bu belge gerçek kabul edilir. Elbette belgenin sahteliği yargı konusu yapılabilir. ler işlemlerin şeklen düzenlenmesinde sıkı kontrol yükümü altındadırlar. Tarafların iradesini araştırmak, işlemlerin gerçekleştirilmesini şahsen yönetmek notere düşen bir vazife olarak lik Yasası 47. maddede tespit edilmiştir. Nitekim Yüksek Mahkeme de e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 390

birçok kararında açıkça ifade etmiştir ki noterin sorumluluğu tarafların sadece gerçek iradelerini araştırmasıyla sınırlıdır, ayrıca onların işlemleriyle ilgili saiklerini araştırma yükümlülüğü bulunmamaktadır. Yasanın özel olarak noterlere yetki verdiği işlem tipleri çok değildir. En sık rastlanan işlemler, İtalyan Medeni Yasası md. 603 teki resmi vasiyetname, md. 604 teki gizli vasiyetname ve md. 620 deki elyazısı vasiyetnamenin duyurulması tutanağıdır. Aynı yasanın 1350. maddesi, hangi işlemlerin resmi ya da yazılı yapılacağını saymış, aksi halde butlan yaptırımı getirmiştir. Birtakım yasalar da noterlere özel yetki tanıyan düzenlemeler getirmektedir. Özellikle taşınmaz sicillerine kayıt, ticaret sicillerine tescil gibi. ler, aynı zamanda avukatlık yapamazlar, ticari girişimlerde bulunamazlar. Günümüzde İtalyan noterlerinin ek bir fonksiyon olarak, danışmanlık hizmetine de eğildikleri görülmektedir. 4. Elektronik lik İtalya da bilişimin noterlerce kullanımı, teknolojinin gelişimine koşut olarak üç aşamada tespit edilebilir. Birinci aşamada, lik ofisleriyle sınırlı olmak üzere, aşağıda sayılan işleri kolaylaştırmak amacıyla kullanılmıştır: Çok sayıda tekrar ve çoğaltma gerektiren kayıtlarda belge şeklinde işlemleri düzenlemek, Belgelerdeki içerik bilgilerinin çıkarılması, Dizin ve indeks çıkarılması, Gelir ve vergi amaçlarıyla muhasebe işlemlerinin görülmesi. İkinci aşamada, iletişim teknolojilerine bağlı olarak şu işlemler: I. Yasa tarafından notere bırakılmış olan tanzim işlerini gerçekleştirmek, II. Yüksek Mahkeme, ler Birliği ofisleri, Resmi Gazete ve diğer çeşitli veri bankaların değerlendililmesi yoluyla her türlü hukuki problemin çözüme kavuşturulması. Üçüncü aşamada ise, sadece iletişim değil, aynı zamanda dijital imza, güvenlik ve doğrulama sistemlerinin uygulanmasından sonra şunlar: I. Taşınmazlarla ilgili işlemlerinin gerçekleştirilmesi, II. Şirketler siciline her türlü kayıt işlemli. 2002 den beri İtalya da, neredeyse lik işlemlerinin tamamı, sayısal imzanın kabulüyle, elektronik ortamda, kadastro ve şirket siciline aktarıldı. Dolayısıyla taşınmazlar ve şirketlerle ilgili her türlü işlem elektronik ortamda yürütülebilmektedir. Bu işte İtalyan noterlerine özel olarak donatılmış bir ağ hizmet vermektedir. Kısa adı RUN olan bu ağ lik Tek Ağı (Rete Unitaria del Notariato) olarak adlandırılmaktadır. Bu ağın yanında bir de bir sertifika kurumu hizmet görmektedir. Sayısal olarak imzalanmış olan belgelerin sayısı yaklaşık olarak yılda 3 milyonu bulmaktadır. İtalya daki bu elektronik noter belgeleri sisteminin dünya çapında önemli bir seviyede olduğunu tespit etmek mümkündür. 2005 yılında İtalyan noterliği, sayısal biçimdeki noter işlemlerini, deneysel olarak dünyada e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 391

ilk kez uluslararası dolaşıma sunmuştur. Sistem deney aşamasından sonra 2007 den itibaren hizmete girmiştir. a) ler Birliği Sertifika Kuruluşu İtalyan ler Birliği (CNN Consiglio Nazionale del Notariato), ülkedeki noterler için sertifika kuruluşu olarak, 12 Eylül 2002 de AIPA (yeni adı CNIPA Centro Nazionale per Informatica nella Pubblica Amministrazione) tarafından tutulan dijital imza sertifikası sağlayıcılar listesine dahil olmuştur. İtalyan noterlerinin dijital imzaları http://ca.notariato.it internet sitesinden her zaman doğrulanma imkanına sahiptir. ler Birliği, diğer sertifika sağlayıcılar gibi, noterlerin hizmetlerini görürkenki dijital imzalarını sertifikalandırır ve üçüncü kişilere bu imzanın belli bir kişiye ait olduğunu ve bu imzanın atılma anında geçerli olduğunu ve imza sahibinin bu işi yapan noter olduğunu temin eder. 99/93/AT Direktifi ve 10/2002 tarihli yasayla elektronik imza, basit elektronik imza ve nitelikli elektronik imza olmak üzere çeşitlenmiştir. Bu şekilde atılan elektronik imza, elle atılan imzaya eş tutulmuştur. b) tel tel Anonim Şirketi (s.p.a), 1997 yılında İtalyan ler Birliği ve ler Kasası nın ortaklaşa bir girişimi olarak, İtalya daki noterlerin bilişim ve iletişim teknolojileri yoluyla hizmetlerini gerçekleştirmeleri ve görmeleri amacıyla ortaya çıkmıştır. tel, İtalya daki tüm noterleri bir intranet (RUN Rete Unitaria del Notariato) ile birbirlerine bağlamış ve bir provider gibi hizmet sağlamaktadır. Bütün noterler günün her saati ve haftanın her günü internet erişimi ve @notariato.it uzantılı bir elektronik postaya sahiptir. Sahip olduğu RUN ile tel, e-government in tüm uygulamalarını gerçekleştirmiştir. Sistem kendi içinde aralarında iletişim kurmalarına ve idare ile irtibat halinde olmaya imkan sağlayacak şekilde donatılmıştır. Rete Unitaria del Notariato (RUN) nun noterlere sağladığı hizmetler şu şekilde sıralanabilir: 1. Olağan elektronik posta: Biri in şahsı için, diğeri mailing list ler için olmak üzere iki adet, 2. Sertifikalı elektronik posta: Bu eposta aracılığla gönderilen ve verilen belgeler yasal değer yani resmiyet kazanır, 3. Dijital imza: ler Birliği tarafından verilen nitelikli dijital imza, aynı zamanda onun fonksiyonunu da onaylar. 2009 Ocak ayında tel AŞ, İtalyan ler Birliği adına, CNIPA tarafından belirlenen ölçülerde dijital imza hizmetinin dağıtımı faaliyeti için UNI EN ISO 9001:2008 sertifikasını elde etmiştir. 4. Taşınmazlarla ilgili online olarak kayıt doğrulama, 5. Uzaktan işlem gerçekleştirme: Taşınmaz sicil işlemleri, Ticaret Odaları nezdindeki şirketler siciline tescil, 6. Resmi Gazete ilanlarının yayımlanması, e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 392

7. ler Birliği haberlerinin iletilmesi. 8. Online hukuk kaynaklarına ulaşma. 9. Hukuki belgelerin arşivlenmesi. 10. Multimedya hizmetleri. e-lik Hizmetleri Fizibilite Raporu Aralık 2009 393