Madencilik ve Yer Bilimleri Dergisi ISSN 1309-1670 Fiyat 7 TL 15 Nisan 2012 Yıl 3 Sayı 22 www.madencilik-turkiye.com Krom Cevheri ve Ferrokrom Fiyatları Değerlendirmesi Maden Havalandırma Giderlerini Azaltma Teknikleri OECD nin Kalay, Tantal, Volfram a Bakışı ve Öneriler 26-27 Nisan - Metso Cevher Hazırlama Ekipmanları ve Proses Teknolojileri Semineri ne Davetlisiniz. www.metso.com Detaylar Sayfa 24 te
içindekiler 4 EDİTÖRDEN 6 TÜRKİYE DEN HABERLER 18 DÜNYADAN HABERLER ETKİNLİK 24 65. Türkiye Jeoloji Kurultayı 26 18. Marble - Uluslararası Doğaltaş ve Teknolojileri Fuarı 28 Mapek ve Boart Longyear dan, Madencilik Türkiye Canlı Yayını ile Teknoloji Günü 30 MMG Türkiye nin Hammaddesi Madenlerimiz Toplantısı TANITIM 32 Ketmak Makine Susuzlaştırma Teknolojileri 34 VTG Holding den Güney Afrika Esintisi DEĞERLENDİRME 38 PDAC 2012 Madencilik Fuar ve Kongresi 40 Krom Cevheri ve Ferrokrom Fiyatları Üzerinde Artan Çin Etkisi ve Sonuçları 50 OECD nin Kalay, Tantal ve Volfram Madenlerine Bakışı ve Öneriler MAKALE 58 Metso SmartTag ile Madencilik Uygulamalarında Cevher Takip Sistemi 66 Maden Havalandırma Giderlerini Azaltma Teknikleri 70 İş Sağlığı ve Güvenliği Açısından Alt İşverenin Hukuki Sorumlulukları İNOVASYON DOÇ. DR. SEAN DESSUREAULT - M. MUSTAFA KAHRAMAN 80 Gelişmekte Olan Ülkeler İçin Madenciliğin Tanımı MADEN HUKUKU AV. CEMAL YEŞİLYURT 84 Rödovans Sözleşmeleri - II BİZDEN HABERLER 88 Madencilik Türkiye de Yenilikler 90 EKONOMİ - MADEN FİYATLARI 91 İMKB DE İŞLEM GÖREN MADENCİLİKLE İLİŞKİLİ ŞİRKETLER 92 ETKİNLİK TAKVİMİ 96 SERİ İLANLAR - REKLAM İNDEKSİ Bu Ay İsveç - Kiruna da yer alan LKAB dünyanın en büyük ve en modern yer altı demir madenlerinden birine sahiptir. Metso ile tamamlanan projede senede 6 milyon ton pelet üretimi gerçekleştiren LKAB 2008 in ortalarında faaliyete başlamıştır. Metso ayrıca LKAB nin KK2, KK3, Svappavaara tesislerine de birçok ekipman tedarik etmiştir. Madencilik Türkiye Dergisi nde yayınlanan yazıların sorumluluğu yazarlarına; reklam ve ilanların sorumluluğu da reklam ve ilan sahiplerine aittir. Dergide yayınlanan yazılar için yazarlara ücret ödenmez. Madencilik ile ilişkili tüm alanlarda (maden arama, işletme, jeoloji jeofizik, harita, çevre, sondaj, makine, ekipman, iş güvenliği ve işçi sağlığı, teknoloji, yazılım, donanım, danışmanlık, finans, sigorta vb.) yazılan yazılar dergide yayınlanabilir. Yazılar özgün veya derleme popüler bilim makalesi şeklinde olabilir. Ancak daha önce başka bir yayın organında (dergi, kitap, internet vs) yayınlanan yazılar Madencilik Türkiye de yayınlanmaz. Dergide yayınlanan yazılar, Madencilik Türkiye Dergisi nden yazılı izin alınmak şartıyla, kaynak gösterilerek kullanılabilir. İzinsiz kullanılan yazılar hakkında yasal işlem başlatılacaktır. Yazılar word formatında, ilgili resimler ve çizimler yazıdan ayrı bir şekilde, yüksek çözünürlükte (minimum 300 dpi) jpg, bmp, tiff resim formatlarında gönderilecektir. Yazılar e-posta aracılığı ile info@madencilik-turkiye.com adresine veya CD ile yayın idare merkezi adresine gönderilebilir. Gerekli görüldüğü takdirde yazılarda düzeltme istenebilir. Bu durumda yazar ile iletişime geçilecektir. Posta ile gönderilen yazılar dergide yayınlansın ya da yayınlanmasın yazarına iade edilmez. Dergimiz Basın ve Meslek İlkelerine uymayı taahhüt eder.
Editörden www.madencilik-turkiye.com Sektör Hızla Gelişiyor Ancak İşçi Sağlığına Dikkat Onur Aydın onur@madencilik-turkiye.com Ülke madenciliği oldukça verimli bir dönem geçiriyor. Çeşitli ortamlarda görüştüğümüz sektör mensupları ve firmalar sektörde müthiş bir hareketliliğin yaşandığını belirtiyorlar. Geçen sayımızdaki yazımda belirttiğim gibi pek çok yerli şirket önemli projeler yürütürken yabancı sermayeli şirketler de çalışmalarını hızla sürdürüyor. Özellikle büyük oyuncuların sektöre giriş yapmasıyla maden aramacılığında bir atılım yaşandığı da görülüyor. Sektöre giren yeni kuruluşlar gerek ruhsat ihalelerini gerekse mevcut maden projelerini mercek altına almış durumda. Devlet de madenciliğe önem verdiğini her fırsatta hissettiriyor. Hem kamu kuruluşlarının maden arama, üretim ve ar-ge faaliyetlerine ayrılan bütçeler her geçen gün artırıyor hem de kanun ve yönetmeliklerde yapılan düzenlemeler ve çeşitli teşvik paketleri ile özel sektörün faaliyetlerini daha kolay ve düzenli yürütmesini sağlamaya çalışıyor. İçinde bulunduğumuz bu gelişme ortamı sayesinde önümüzdeki birkaç yıl içinde madencilik alanında çok önemli keşifler ve yatırımlar yapılacağı ortada. Yapılacak yatırımlar ile ülke ekonomisine çok ciddi girdi sağlanması kaçınılmaz olacak. Peki sektörün hızla geliştiği bu dönemde acaba işçi sağlığı ve iş güvenliği konularına yeterince önem veriyor muyuz? Bu sorunun ardından, geçtiğimiz sayımızın yayınlandığı 1 Mart ile bu yazının hazırlandığı 7 Nisan tarihleri arasında gerçekleşen ölümlü maden kazalarına özetle göz atalım: 7 Nisan, Muğla - Yatağan - Mermer fabrikasında iş kazası: 1 işçi hayatını kaybetti. 3 Nisan, Kütahya - Manyezit işletmesinde ergitme sırasında patlama: 1 işçi hayatını kaybetti. 2 Nisan, Ankara - Beypazarı - Trona işletmesinde elektrik çarpması: 1 işçi hayatını kaybetti. 2 Nisan, Eskişehir - Mihalıççık - Özel bir kömür madeninde göçük: 4 madenci hayatını kaybetti. 21 Mart, Zonguldak - Gelik - Özel bir kömür ocağında göçük: 1 madenci hayatını kaybetti 20 Mart, Zonguldak - Kamuya ait kömür ocağında göçük: 1 madenci hayatını kaybetti. 20 Mart, Amasya - Suluova - Özel bir kömür ocağında gaz zehirlenmesi: 2 madenci hayatını kaybetti. 16 Mart, Artvin - Murgul - Özel bir bakır madeninde iş makinası uçuruma yuvarlandı: 1şöför hayatını kaybetti. Bunların dışında, ülke çapında gerçekleşen kazalarda onlarla ifade edilebilecek sayıda yaralı olduğunu da eklemek gerekiyor. Yukarıda çizilen tablo ile mevcut maden işletmelerinin önemli bölümünde işçi sağlığı ve iş güvenliği konularına yeterince önem verilmediği ortaya çıkıyor. Çünkü iş güvenliğinin gerektiği şekilde sağlandığı bir ortamda, yurdun dört bir yanındaki farklı maden işletmelerinde 40 gün içinde 12 madencinin hayatını kaybetmesi neredeyse imkansız olurdu! İnsan hayatı her şeyden önemlidir. Çok net bir ifade ile insan yoksa maden de yoktur. Bu yüzden şirketler tarafından çalışanların güvenliği üst düzeyde sağlanmalıdır. Aslında her bireye anaokulu sıralarında devlet tarafından verilmeye başlanması gereken güvenlik kültürü, geç de olsa şirketler tarafından çalışanlarına aşılanmalıdır. Bu bir kültür ve eğitim meselesidir. Kısa vadeli çözümler ile bir yere varılamayacağını yıllardır görmekteyiz. Sadece eğitim ile her çalışan iş güvenliği kurallarına uyması gerektiğini öğrenebilir, verilecek eğitim sayesinde insana saygılı bir madencilik sistemi oluşturabiliriz. Derginin Adı Madencilik Türkiye İmtiyaz Sahibi MAYEB Madencilik ve Yer Bilimleri Basım Yayın Dağıtım Ltd. Şti. Genel Koordinatör - Editör Onur Aydın onur@madencilik-turkiye.com Yazı İşleri Müdürü-Dış İlişkiler O. Çağım Tuğ cagim@madencilik-turkiye.com İdari İşler Volkan Okyay volkan@madencilik-turkiye.com Grafik Tasarım - Uygulama M. Anıl Tuğ anil@madencilik-turkiye.com Merve Mallı merve@ideakup.com İnternet Teknolojileri Bilgin B. Yılmaz bilgin@madencilik-turkiye.com Abonelik İletişim abonelik@madencilik-turkiye.com Reklam İletişim reklam@madencilik-turkiye.com Ruhsat Bülteni İletişim ruhsat@madencilik-turkiye.com Hukuk Danışmanı Av. Evrim İnal evrim@madencilik-turkiye.com Akademik Editörler Baş Editör Prof. Dr. C. Okay Aksoy (DEÜ, Maden Müh. Böl.) Editörler Prof. Dr. Erol Kaya (DEU, Maden Müh. Böl.) Doç. Dr. Ali Sarıışık (AKÜ, Maden Müh. Böl.) Doç. Dr. Hakan Başarır (İNÜ, Maden Müh. Böl.) Doç. Dr. M. Emin Candansayar (AÜ, Jeofizik Müh. Böl.) Doç. Dr. Talip Güngör (DEU, Jeoloji Müh. Böl.) Yard. Doç. Dr. Melih Geniş (ZKÜ, Maden Müh. Böl.) Yard. Doç. Dr. Melih Iphar (ESOGÜ, Maden Müh. Böl.) Yard. Doç. Dr. Niyazi Bilim (SÜ, Maden Müh. Böl.) Yard. Doç. Dr. Nuray Demirel (ODTÜ, Maden Müh. Böl.) Dr. Mete Kun (DEU, Maden Müh. Böl.) Yayın İdare Merkezi 1042. Cd. (Eski 4. Cd.) 1335. Sk. (Eski 19. Sk.) Vadi Köşk Apt. No: 6/8 A. Öveçler ANK. Tel : +90 (312) 482 18 60 Fax : +90 (312) 482 18 61 info@madencilik-turkiye.com Baskı Başak Matbaacılık ve Tanıtım Hiz. Ltd. Şti. Macun Mah. Anadolu Bulv. No: 5/15 Yenimahalle - ANKARA Tel: +90 (312) 379 16 17 Yerel Süreli Yayın Tiraj 3500 / ISSN 1309-1670 Ulusal Hakemli Dergidir Emin olun insana saygılı bir madencilik sistemi herkes açısından daha verimli olacaktır. 4 15 Nisan 2012