İHTİRAZİ KAYIT VE SORUNLARI M.Ali ARSLAN Gümrük Başkontrolörü Sözlük anlamı itibariyle "ben bu irade açıklamasında bulunuyorum ama sonradan bundan dönebilirim zira bazı çekincelerim var" anlamına gelen, özellikle vergi beyannamelerinde sıklıkla başvurulan şerh olarak tanımlanan ihtirazi kayıt tabiri ve uygulaması, esas itibariyle vergi beyannamelerinde başlamış ancak son yıllarda gümrük literatürüne de girmiş bulunmaktadır. Bu yazımızda ihtirazi kayıtla beyanın gümrük mevzuatı ve uygulaması karşısındaki durumu irdelenmeye çalışılacaktır. Bu bağlamda öncelikle söz konusu uygulamanın Vergi Mevzuatındaki durumu irdelenecek ardından Gümrük Mevzuatındaki durumu değerlendirilecektir. VERGİ MEVZUATINDAKİ DURUM: Bilindiği üzere, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu nun 83 üncü maddesinde Hilafına hüküm olmadıkça, Gelir Vergisi mükellefin veya vergi sorumlusunun beyanı üzerine tarh olunur hükmü ile Gelir vergisinin Beyan Usulü ne göre tarh olunacağı hüküm altına alınmıştır. Ayrıca; Vergi Usul Kanunu nun 25. maddesi ile beyan üzerinden alınan vergilerin "Tahakkuk fişi" ile tarh ve tahakkuk ettirileceği, 27. maddesi ile de tahakkuk fişinin kesinliği hüküm altına alınmıştır. Öte yandan 213 sayılı Vergi Usul Kanunu unun 378. maddesi ise şu şekildedir: (Değişik : 23/6/1982-2686/51 md.) Vergi mahkemesinde dava açabilmek için verginin tarh edilmesi, cezanın kesilmesi, tadilat ve takdir komisyonları kararlarının tebliğ edilmiş olması; tevkif yoluyla alınan vergilerde istihkak sahiplerine ödemenin yapılmış ve ödemeyi yapan tarafından verginin kesilmiş olması lazımdır. Mükellefler beyan ettikleri matrahlara ve bu matrahlar üzerinden tarh edilen vergilere karşı dava açamazlar. Bu Kanunun vergi hatalarına ait hükümleri mahfuzdur. Mezkur madde hükmünde; mükelleflerin kendi iradeleri ile beyan ettikleri matrahlar ve bu matrahlar üzerinden tarh edilen vergilere karşı dava açamayacakları, vergi mahkemesinde dava açabilmek için verginin tarh edilmesi, cezanın kesilmesi, tadilat ve takdir komisyonları kararlarının tebliğ edilmiş olması; tevkif yoluyla alınan vergilerde istihkak sahiplerine ödemenin yapılmış ve ödemeyi yapan tarafından verginin kesilmiş olması gerekliliği açıktır. Vergi mevzuatında yer alan bu düzenlemelere rağmen, İhtirazi kayıt adı 4/1/1961 tarihinde kabul edilen 213 sayılı Vergi Usul Kanunu na ancak 2001 yılında yapılan değişiklikle (Ek: 28/12/2001-4731/4 md.) Vergi Alacağının Kalkması Başlıklı 6.Kısmın Ödeme Bölümünde yer alan 112.maddesinin 5.fıkrasına Özel Ödeme Zamanları ile ilgili bir maddeye ilave edilebilmiştir. Buna göre; İhtirazi kayıtla beyan edilip ödendikten sonra yargı 1
kararına göre iade edilip yine yargı kararı uyarınca tahsili gereken vergilere, iade tarihinden yargı kararının vergi dairesine tebliği tarihine kadar geçen süre için bu maddede yer alan esaslar dahilinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre belirlenen tecil faizi oranında gecikme faizi hesaplanır. Bu düzenleme ile vergi mevzuatına ihtirazi kayıt ibaresi girmekle kalmamış, ihtirazi kayıtla yapılan beyan sonrasında haklı çıkan mükelleflere, fazla vergi ödenmesi nedeniyle ortaya çıkan durumda faiz ödenmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır. Bu bağlamda; Vergi Usul Kanunu nun 377 maddesinde Mükellefler ve kendilerine vergi cezası kesilenlerin, tarh edilen vergilere ve kesilen cezalara karşı vergi mahkemesinde dava açabileceği hükmü ve İYUK nun 7 nci maddesindeki Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştay da ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür düzenlemeleri nedeniyle, ihtirazi kayıtla beyanname veren mükellefler vergi mahkemelerinde 30 gün içerisinde dava açmak zorundadırlar. Ayrıca, vergi mevzuatındaki mevcut uygulama Danıştay ın çeşitli kararlarında da konu edilmiş bulunmaktadır. Burada konu ile ilgili ve örnek olması bakımından Danıştay yargı kararları tetkik edilmiş ve Yedinci Dairenin 2005/3028 K.No 2003/2371 E.No 30/11/2005 Karar Tarihli Vergi Usul Kanununun 371'inci Maddesi Hükmünden Yararlanmak Talebiyle Verilen Beyannamelere İhtirazi Kayıt Konulamayacağı; Bu Suretle Verilen Beyannamelere Göre Tarh Edilen Vergilere Karşı Dava Açılamayacağı Hk bir kararı mevcut bulunmaktadır. Aynı karar metninde; ihtirazi kayıt ibaresinin, Vergi Daireleri İşlem Yönergelerinin 58.maddesine de atıf yapılarak, mükelleflerce, kanuni gerekçe gösterilerek, beyan edilen matrah veya matrah kısmı üzerinden tarh edilen vergiye karşı dava haklarının saklı tutulduğu yolunda beyannameye yazılı not konulması veya ayrı bir dilekçe ile söz konusu hakkın saklı tutulduğunun vergi dairesine bildirilmesi olduğu, kabul edilmiştir. GÜMRÜK MEVZUATINDAKİ DURUM: Vergi mevzuatında bir şekilde yer eden ihtirazi kayıtla beyan uygulamasının Gümrük mevzuatına teşmil edilip edilemeyeceğini değerlendirmek için öncelikle Vergi Usul Kanunu nun1.maddesi hükmünün irdelenmesi gerektiği kanaatindeyiz. Bu meyanda; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu nun 1.maddesinde; Bu kanun hükümlerinin ikinci maddede yazılı olanlar dışında, genel bütçeye giren vergi, resim ve harçlar ile il özel idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim ve harçlar hakkında uygulanacağı, Gümrük ve tekel vergileri başlıklı 2.maddesinde ise; Gümrük idareleri tarafından alınan vergi ve resimlerin bu Kanuna tabi olmadığı, bu vergi ve resimlerle ilgili olarak 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanununun 242. maddesi hükümleri uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Bu cümleden hareketle; Vergi mevzuatındaki usule ve esasa ilişkin hükümlerin Gümrük mevzuatının uygulanmasında herhangi bir bağlayıcılığının olmadığı açıktır. 2
Ancak, bu çerçevede; konuya ilişkin Gümrük Kanunu nun 60.maddesinde; yazılı beyanın beyanname ile yapılacağı, 61.maddenin 3.fıkrasında ise; tescil edilmiş beyannamenin, ait olduğu eşyanın vergileri ve para cezalarından dolayı taahhüt niteliğinde beyan sahibini bağlayacağı ve gümrük vergileri tahakkukuna esas tutulacağı hüküm altına alınmış, Bu düzenlemelere ilaveten, Gümrük Kanunu nun 242.maddesinde ise yükümlülerin kendilerine tebliğ edilen gümrük vergilerine karşı izlemeleri gereken İtiraz yolları belirlenmiştir. Ayrıca; itiraz müessesine ilişkin olarak 245.maddenin 1.fıkrası ile Yükümlüler, gümrük idaresine verdikleri beyanname ve bu beyanname eki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle kendileri tarafından hesaplanan gümrük vergilerine itirazda bulunamazlar. hükmü ihdas edilmiş ne var ki bu düzenleme 5911 sayılı Kanun ile 07.10.2009 tarihinde yürürlükten kaldırılmıştır. Bu bağlamda; Gümrük Kanunu ve buna bağlı olarak yürürlüğe giren Gümrük Yönetmeliği hükümlerinde ihtirazi kayıt ve/veya ihtirazi kayıtla beyan kavramı henüz Gümrük mevzuatına girmiş değildir. Ancak, yaptığımız incelemeler sonucu konunun İdari yargılamanın uygulamalarında mevcut olduğu ve ilgili kararlarda esas alındığı görülmüştür. Buna örnek olması açısından konu ile ilgili kesinleşmiş birkaç Danıştay Kararı şu şekildedir. Yedinci Dairenin 2006 /3892 K.No, 2004 /3431 Esas No ve 07/12/2006 Tarihli Kararı: 4458 Sayılı Kanun'un 179'uncu Maddesi Uyarınca Yapılan Serbest Dolaşıma Giriş Talebi Üzerine Tescil Edilen Beyanname, Kanun Hükümlerinin Uygulanması Bakımından Yeni Bir Beyanname Olduğundan, İhtirazi Kayıt Konulmadan Verilen Beyannameye Dayanılarak Tahakkuk Ettirilen Vergilere Karşı İdari İtiraz Yollarına Gidilmesinin Olanaklı Olmadığı Hk. Yedinci Dairenin 2004/3554 K.No, 2004/2341 Esas No ve 21/12/2004 Tarihli Kararı: Gümrük Vergisinde, Beyan Üzerine Tahakkuk Ettirilen Vergilere Karşı Düzeltme Veya İtiraz Yoluna Başvurulabilmesi İçin, Beyannamenin Tescil Edildiği Günde İhtirazi Kayıt Konulması Gerektiği; Beyannamenin Tescil Edildiği Tarihten Sonraki Bir Tarihte Verilen İhtirazi Kaydın Veya İhtirazi Kayıt İçeren Dilekçenin, Düzeltme Veya İtiraz Hakkı Vermeyeceği Hk. Ayrıca, yine yargı kararlarında ihtirazi kayıtla yapılan beyan neticesinde haklı olduğu ortaya çıkan mükelleflere, ödemiş olduğu fazla verginin faizi ile birlikte iadesi yönünde bir karar bulunduğu müşahede edilmiştir. Yedinci Daire nin ihtirazi kayıtla ödenen tutarın yasal faizi ile birlikte iadesi istemiyle açılan davada vermiş olduğu 2005/1507 K.No, 2001/4650 Esas No ve 30/06/2005 Tarihli Kararında; Üçüncü Ülke Menşeli Girdiler Kullanılarak İmal Edilip Avrupa Topluluğu Üyesi Ülkelere, 19.9.1999 Tarihinden Önce Tescil Edilen Beyannameler Kapsamında İhraç Edilen Mallar İçin Telafi Edici Vergi Alınamayacağı; Buna Rağmen Tahsil Edilen Ve İadesi Gereken Vergiler İçin, Yasal Faiz Ödenmesi Gerektiğine hükmetmiştir. Bu hususlara ilaveten; Gümrük Müsteşarlığı Hukuk Müşavirliği nin Gümrük Kanunu nun 242 ve 245.maddeleri çerçevesindeki görüşünde ise; yükümlünün serbest 3
iradesi dışında yapmak durumunda kaldığı, yani idarenin öngördüğü kuralların sonucu zorunlu olarak yaptığı beyana karşı ihtirazı kayıt konulmasının yukarıda açıklanan fıkra hükmünün dışında değerlendirilmesi gerektiği, çünkü bu durumda beyanın ihtirazi kayıtla yapılmasının idare tarafından engellenmesi mümkün olmayan bir hak teşkil ettiği, yükümlünün bu şekilde ihtirazi kayıt koyarak yaptığı beyanı üzerine itirazda bulunması ve işlemi yargıya götürmesinin idarece engel olunamayacak bir durum teşkil ettiği, ancak idarenin yükümlünün beyanına bağı olarak tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğunun savunmasını çeşitli aşamalarda usulü dairesinde yapacağı, Bu bakımdan, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 245 inci maddesinin 1 inci fıkrasının, yükümlünün tamamen kendi iradesiyle beyanda bulunduğu hususlara ilişkin olarak ihtirazi kayıt koymasını, itirazda bulunmasını ve dava yoluna başvurmasını engelleyecek şekilde yorumlanamayacağının düşünüldüğü belirtilmektedir. GÜMRÜKLERDE İHTİRAZİ KAYITLA BEYANNAME VERMENİN SONUÇLARI : Beyanın bağlayıcılığı hükmü ortadan kalkmaktadır. Bilindiği üzere 4458 sayılı Gümrük Kanunu nun 61.maddesinin 3.fıkrası hükmü gereği tescil edilmiş beyanname, ait olduğu eşyanın vergileri ve para cezalarından dolayı taahhüt niteliğinde beyan sahibini bağlamakta ve gümrük vergilerinin tahakkukuna esas tutulmaktadır. Ayrıca aynı Kanunun 245.maddesinin 1.fıkrası ise; yükümlülerin, gümrük idaresine verdikleri beyanname ve bu beyanname eki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle kendileri tarafından hesaplanan gümrük vergilerine itirazda bulunamayacaklarını hüküm altına almıştır. (Ancak bu düzenleme 5911 sayılı Kanun la yürürlükten kaldırılmış bulunmaktadır) Bu maddeler aslında Gümrük Vergisinin tarh ve tahakkukuna ilişkin en önemli maddelerdendir. Sebebi ise; gümrük idaresine yapılan beyanların esas itibariyle yükümlüsü tarafından ve bağlayıcılık esası ile yapılmakta olduğu, mükellefi her açıdan bağladığı, idare açısından ise bu beyanın yerinde görülmesi halinde tarh ve tahakkuk işleminin gerçekleştirildiği, değil ise yine yapılan bu beyanın bağlayıcılığından hareketle Gümrük Kanunu nun cezalara ilişkin hükümleri tatbik edilmek suretiyle cezalı tarh/tahakkuk işleminin yapıldığı herkesin malumudur. İhtirazi kayıtla yapılan beyanda ise; mükellef aslında bir irade beyanında bulunmaktan kaçınmakta, sadece İdarece uygulamaya konmuş işlemin (referans fiyat uygulaması, BTB vb. işlemler) gerekliliği nedeniyle ve idarenin görüş ve uygulamaları çerçevesinde, kendi iradesini saklayarak zorunlu bir beyan yapmaktadır. Bir başka deyişle, mükellef idarenin yorumu nedeniyle ortaya koyduğu bir engeli aşmak amacıyla herhangi bir beyanda bulunmamakta, ilaveten; vermiş olduğu dilekçe ile bu beyanın idarenin yorumu nedeniyle yapılmak zorunda olduğunu ve zımnen sonrasında bu beyana karşı dava açacağını beyan etmek suretiyle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu nun 61.maddesinin 3.fıkrası ile getirilmiş bulunan ve mevzuatın uygulanmasında esas olan beyanın bağlayıcılığı ilkesi işlemez hale getirilmektedir. 4
İhtirazi Kayıtla Beyanname Veren İle Normal Usulde Beyan Yapanlar Arasında Ayrımcılık Yaratılmaktadır: Bu konuyu güncel bir olay olan DVI girişli monitörlerin GTİP sınıflandırılmasında yaşanan ihtilaf açısından ele almak gerekirse, şu şekildeki bir tablo ile karşılaşılır. GTİP Güm.Vergisi (D.Ü) KDV ÖTV Mükellef Beyanı 8528.51.00.00.00 Muaf %18 Yok İdarenin Tespiti 8528.59.90.00.00 %14 %18 %6.7 1. Normal usulde beyan yapan açısından durum: Mevcut örnek üzerinden DVI girişli monitör ithal etmek isteyen ancak ithal ettiği eşyanın GTİP ini İdarenin tespit ettiği GTİP ten farklı bir GTİP te beyan eden mükellef, beyanında ısrar edip bu beyanın ihtirazi kayıt ile yapmamışsa şu durumla karışılacaktır: Farklı bir GTİP beyanı nedeniyle mükellefin beyanı ile ilgili olarak Gümrük Kanunu nun 234.maddesi hükümleri uygulanacak ve İdarece 3 kat vergi cezasına hükmedilecektir. Ayrıca duruma göre bu yükümlüler 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri çerçevesinde soruşturulmakta ve kasta matuf fiillerinin tespiti halinde ise kaçakçılık suçu işledikleri gerekçesi ile haklarında 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümlerine göre kaçakçılık davası açılabilecektir. Risk Analizi kriterlerine göre firma riskli gruba girecek ve diğer ithalatları da sonradan kontrole tabi tutulabilecektir. Vergi açısından Vergi Mahkemesine, İdari ceza açısından ise Sulh Ceza Mahkemelerine dava açmak durumunda kalacaktır. 2. İhtirazi kayıtla beyanname veren yükümlüler açısından durum: Kendi beyanında ısrar etmeyip İdarenin tespit ettiği GTİP ten ihtirazi kayıtla beyanda bulunan mükellef ise; %14 oranında bir Gümrük Vergisi ve buna bağlı KDV ile % 6.7 oranında bir ÖTV ödeyerek eşyasını ithal edebilecek 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri çerçevesinde soruşturulmayacak ve Sonradan kontrole tabi olmayacaktır. İdari bir ceza söz konusu olmadığı için, vergi açısından Vergi Mahkemesine dava açılacaktır. Karşılaştırmak gerekirse; İhtirazi kayıtla beyan yapan mükellefin durumu 5 İhtirazi kayıtla beyan yapmayan mükellefin durumu (İdarenin tespiti sonucu tahakkuk edecek olan)
Matrah:100.000 USD 14.000 G.V 14.000 G.V 42.000 GV (3 Kat ceza) 21.894 KDV 21.894 KDV 3.894X3=11.682 (3 Kat ceza) 7.638 ÖTV 7.638 ÖTV Toplam 43.532 97.214 Özetlemek gerekirse; İhtirazi kayıtla beyanname veren yükümlüler, bu beyanlarını aslında en baştan itibaren kabul etmemekte ve yapmış oldukları beyana itiraz edeceklerini idareye yazılı olarak bildirmektedirler. Yükümlü bu şekilde onaylatmış olduğu beyanname çerçevesinde sadece İdarenin belirlemiş olduğu GTİP ten beyanda bulunmakta ve farklı bir vergi oranı üzerinden vergilerini ödemektedirler. Konuyu daha sonra Vergi Mahkemeleri nezdinde ihtilaf konusu yapmış olmaları nedeniyle de herhangi bir cezai müeyyide ile karşılaşmamaktadır. Bir başka deyişle; yükümlü ihtirazi kayıtla beyanını yapıp, arkasından dava açmakta ve dava neticesinde davayı kaybederse başlangıçta ödemiş olduğu vergi haricinde, ne bir faiz ne de 234.madde çerçevesinde 3 kat ceza ödemektedir. Ancak davasını kazanırsa da fazladan ödemiş olduğu tüm vergileri geri almaktadır. Buna mukabil, aksini yapıp kendi beyanında ısrar etmesi halinde ise hem idari ceza hem de duruma göre adli ceza ile karşı karşıya gelmektedir. Bu durumda ihtirazi kayıtla beyan yapıp dava sonucunu beklemek her halükarda mükellef lehine olacaktır. VERGİ VE GÜMRÜK MEVZUATI AÇISINDAN ORTAK DEĞERLENDİRME: Yapılan bu açıklamalar ışığında; gerek vergi mevzuatındaki düzenlemeler gerekse Gümrük Mevzuatındaki düzenlemelerde ihtirazi kayıtla beyanın sarih bir şekilde düzenlenmeye konu edilmediği görülmektedir. Bu çerçevede ihtirazi kayıtla beyan Vergi mevzuatına ancak 2001 yılında Vergi Usul Kanunu nda yapılan değişiklikle girebilmiş, buna mukabil Gümrük Kanunu nda benzer bir düzenleme halen yer bulamamıştır. Ayrıca Vergi Usul Kanunu nda yapılan bu düzenleme ile mükellefçe ihtirazi kayıtla beyan edilip fazlaca ödenen ancak, açılan dava sonucunda durumun mükellefin beyan ettiği şekli ile doğru olduğunun mahkemece karara bağlandığı durumlarda, fazla ödediği anlaşılan vergiler için mükellefe faizi ile birlikte iadesi hüküm altına alınmıştır. Gümrük Mevzuatı irdeleğinde ise; özel olarak ihtirazi kayıtla beyan adı altında herhangi bir düzenleme bulunmamakla birlikte, Hukuk Müşavirliği ve yargı kararları göz önünde bulundurularak ve mükelleflerce dilekçe ekinde verilen beyannameler suretiyle genel uygulamada ihtirazi kayıtla beyanın vücut bulduğu görülmektedir. Bu bağlamda; Gümrük Mevzuatında gümrük idaresi ve mükellef beyanlarında oluşan farklı görüş ve yorumları ortadan kaldırmak amacıyla ihtirazi kayıt müessesine alternatif olarak 242-245.maddelerde yer alan İtiraz müessesi ile yetinildiği müşahede edilmiştir. Ayrıca, 4458 sayılı Kanun un 245.maddesinin 2 ve 3.fıkraları 22.02.2006 tarihli Resmi Gazete ile yayımlanan Anayasa Mahkemesi nin 2005-71 sayılı Kararı ile yürürlükten kaldırılmasının ardından yükümlülerin, gümrük idaresine verdikleri beyanname ve bu beyanname eki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle kendileri tarafından hesaplanan 6
gümrük vergilerine itirazda bulunamayacakları na ilişkin 1.fıkra hükmü ve 244.madde hükmü de 07.10.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5911 sayılı Kanun ile tamamen kaldırılmıştır. Diğer taraftan, Gümrük Mevzuatında İhtirazi kayıtla beyan edilip ödendikten sonra yargı kararına göre iade edilip yine yargı kararı uyarınca tahsili gereken vergilere ilişkin 6183 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde faizi ile iade edilmesine ilişkin herhangi bir hüküm de bulunmamakla birlikte, Yargı kararlarında ihtirazi kayıtla beyan edilmesine rağmen tahsil edilen ve iadesi gereken vergiler için, yasal faiz ödenmesinin gerektiği hükmedilmiştir. Ayrıca, Vergi mevzuatında yer alan mükelleflerin beyan ettikleri matrahlara ve bu matrahlar üzerinden tarh edilen vergilere karşı dava açamazlar hükmü mevcut iken, benzer nitelikteki Gümrük Kanun un 242.maddesinde yer alan mükelleflerin kendileri tarafından hesaplanan gümrük vergilerine itirazda bulunamayacakları hükmü 5911 sayılı Kanun ile yürürlükten kaldırılmıştır. Öte yandan; İYUK nun 7 nci maddesi çerçevesinde gerek vergi mevzuatı ve gerekse gümrük mevzuatı çerçevesinde ihtirazi kayıtla yapılan beyan ve verilen beyannamelere karşı dava açma süresi 30 gündür. Vergi ve Gümrük Mevzuatının uygulamalarında göze çarpan bu farklı durumlar, her iki mevzuat çerçevesinde yargı makamlarına intikal eden davaların çözümüne ilişkin verilen yargı kararlarında neredeyse ortak bir uygulama oluşturmuş, verilen kararlarda ihtirazi kayıtla yapılan beyanlar kabul edilmiş ve verilen kararlara esas alınmıştır. SONUÇ; İhtirazi kayıt ve/veya ihtirazi kayıtla beyan tabiri; belli bir iş, işlem veya konu çerçevesinde yükümlü ile idare arasındaki yorum ve görüş farklılığını temsilen ve yükümlülerin, idareye karşı yapmış oldukları beyanlarda dava hakkının saklı olduğunu belirten bir şerh anlamı taşımaktadır. Yukarıda yer alan düzenlemeler ve Yargı alanında oluşan içtihatlar birlikte değerlendirildiğinde; ihtirazi kayıtla beyan uygulamasının; Yükümlülerin vergi kanunlarında yer alan hükümler gereği kendi beyanlarına istinaden yapılan idari işlemler aleyhine dava açılamayacağı yönündeki düzenlemelere karşı, Anayasamızın 125.maddesi hükmünde de belirtildiği üzere İdarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolu açık olduğu temel düşüncesinden hareketle İdari Yargılama Usul Kanunu nun Yürütmenin Durdurulması başlıklı 27.maddesinin 3.fıkrası Bu şekilde işlemden kaldırılan dosyanın yeniden işleme konulması ile ihtirazi kayıtla verilen beyannameler üzerine yapılan işlemlerle tahsilat işlemlerinden dolayı açılan davalar, tahsil işlemini durdurmaz. Bunlar hakkında yürütmenin durdurulması istenebilir. hükmüne istinaden ortaya çıkan bir sonuç olduğu, Bu uygulama ile idarenin yapmış olduğu her türlü işleme karşı yargı denetiminin sağlanmaya çalışıldığı, her ne kadar Gümrük mevzuatında herhangi bir düzenleme olmasa da uygulamada yargı makamlarınca verilen kararlarla vücut bulan bir usul olduğu, 7
Görülmektedir. Bu bağlamda; İhtirazi kayıtla beyan üzerine tahakkuk ettirilen gümrük vergilerine karşı dava yoluyla düzeltme talebinde bulunabilmesi için; Yükümlünün beyannamenin tescil edildiği günde, beyanname ile birlikte bir dilekçeyi İdareye vererek beyanname üzerine ihtirazi kayıtla beyan yaptığını belirtir bir şerhi düşmesi gerekmektedir. Aksi takdirde, beyannamenin tescil edildiği tarihten sonraki bir tarihte verilen ihtirazi kaydın veya ihtirazi kayıt içeren dilekçenin düzeltme veya itiraz hakkı vermeyeceği yargı kararları ile sabit bulunmaktadır. Yararlanılan Kaynaklar : www.otokod.com.tr 8