BETON YOL Hasdal-Kemerburgaz 1
İçerik 1. Beton yol lokasyonu 2. Beton yol özellikleri 2.1) Beton tabaka kalınlığı 2.2) Yolun enkesitinin şematik gösterimi 3. Mevcut beton karışım dizaynı 4. Beton yol yapım sırasında dikkat edilmesi gereken hususlar 4.1) Sevkedilen taze beton kontrolü 4.2) Kayma demirlerinin kontrolü 4.3) Finişer duyargalarının kontrolü 4.4) Bağlantı demirlerinin kontrolü 4.4.1 Boyuna derz detayları 4.4.2 Boyuna bağlantı demiri 4.5) Yüzey pürüzlendirme işleminin ve kür kimyasal katkısının kontrolü 4.6) Enine derzlerin kontrolü 4.6.1 Enine ve boyuna derz uygulamaları 5. Beton yol yapımı sırasında karşılaşılan problemler 5.1) Beton yolda Ondülasyon Meydana gelmesi 5.2) Derz makinesinin yanlış kullanımından oluşan hatalar 5.3) Sertleşmiş beton çatlakları 6. Beton yol yapımı sırasında karşılaşılan problemlerin çözümü 6.1) Ondülasyon probleminin giderilmesi 6.2) Beton çatlaklarının giderilmesi 7. Beton yolun tamamlanmış hali 2
1. Beton Yol Lokasyonu İstanbul da yapımı devam etmekte olan beton yol güzelgahı TÇMB ve KGM arasında imzalanan protokol ile belirlenmiştir. Beton Yolun Güzelgahı : İstanbul da Hasdal kavşağı Kemerburgaz yolunun 40+000 ve 43+500 km leri arasındaki bölünmüş yolun km artışına göre sol tek taşıt yönüdür. 3
2. Beton Yol Özellikleri 2.1) Beton Tabaka Kalınlığı: Yolun 40+000 ila 42+500 kilometreleri arası 5 cm asfalt, 27 cm beton; 42+500 ila 43+500 kilometresinde ise 32 cm beton ile kaplanacaktır. Yolun eğimi % 2 dir. Bu eğim düz yolda ve sağa kurpta bankete doğru, sola kurpta ise refüje doğru olacaktır. 4
2. Beton Yol Özellikleri 2.2) Yolun Enkesitinin Şematik Gösterimi Şekil 1: Beton Yol Enkesiti % 2 Yol çizgileri Agrega veya asfalt banket Asfalt tabakası 5 cm Plentmiks temel 15 cm Agrega alttemel 15 cm 1,0 4,5 4,5 0,5 2,0 İç Aydınlık Hızlı Şerit Yavaş Şerit Banket Kayar kalıp finişerin ikinci geçişi Kayar kalıp finişerin birinci geçişi Not: Yolun 43+500 ila 42+500 km arası asfalt tabakası serilmemiş ve beton tabakası 32 cm dökülmüştür. 5
3. Mevcut Beton Karışım Dizaynı Beton Yol için beton basınç dayanım sınıfı C 35/45 olarak belirlenmiştir. Karışımda kullanılan malzemeler aşağıdaki gibidir: Tablo 1: Betonda kullanılan malzeme kaynakları ve miktarları Malzemeler Çimento Malzeme kaynağı CEM I 42,5 (Set Anadolu Çimentoları) 1 m³ deki Malzeme miktarları (kg/m³) 1 m³ deki * Malzeme miktarları (kg/m³) Tüm imalat için** kullanılan malzeme miktarları (~Ton) 385 400 4187 Su Şebeke Suyu 178 180 1901 Doğal Kum Ergen 487 327 4001 Kırma Kum Grup İnş. (Cebeci Taş Ocakları) 273 258 2784 Kırmataş No:1 Grup İnş. (Cebeci Taş Ocakları) 493 521 5427 Kırmataş No:2 Grup İnş. (Cebeci Taş Ocakları) 543 610 6238 *: Set Beton Merkez AR&GE Laboratuvarında TÇMB ile yapılan çalışma sonucu oluşturulan ve 22/06/2006 tarihinde uygulanmaya başlanan yeni karışım dizaynıdır. **: Tüm İmalat için sevkedilen 22/06/2006 tarihine kadar 3352 m³, bu tarihten işin bitimine kadar 7243 m³ beton miktarlarına göre hesaplanan yaklaşık değerlerdir. 6
4. Beton Yol Yapım Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 4.1) Sevkedilen taze beton kontrolü: Yapılanlar: Günde en az iki defa olmak üzere taze betonun çökme değeri ve hava miktarına bakılmaktadır. Şartname gereği: Çökme (Slamp): 3,5 Hava İçeriği: % 5 1 0,5 cm Resim 1: Kayar finişer ve taze beton 7
4. Beton Yol Yapım Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 4.2) Kayma demirlerinin kontrolü: Yapılanlar: Sehpalara monte edilen kayma demirlerinin aralık ve özellikleri ve önceden belirlenen enine derzlerin oluşturulacağı hatta dik olacak şekilde kayma demirlerinin konulup konulmadığı kontrol edilmektedir. Resim 2: Kayma demirleri Şartname gereği: İki kayma demiri mesafesi en az 150, en çok 300 mm, kayma demirlerinin uzunluğu 600 mm, kalınlığı 25mm, çelik S220. 8
4. Beton Yol Yapım Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 4.3) Finişer duyargalarının kontrolü: Yapılanlar: KGM nin daha önceden hazırlamış olduğu kot teli ile duyargaların temasının sürekliliğinden emin olmak için sık sık kontrol edilmektedir. Resim 3: Finişer duyargası 9
4. Beton Yol Yapım Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 4.4) Bağlantı demirlerinin kontrolü: Resim 4: Bağlantı demirleri Yapılanlar: Bağlantı demirlerinin, yerine yerleştirilen taze betonun mastarlanması aşamasında yarısının betonun yan yüzüne yerleştirilmesinin kontrolü yapılmaktadır. Şartname Gereği: Bağlantı demirleri uzunluğu 1000 mm, çapı 12 mm, iki bağlantı demiri arasındaki mesafe 1000 mm. 10
4. Beton Yol Yapım Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 4.4.1 Boyuna derz detayları Şekil 2,3: Boyuna derz enkesitleri Üstten görünüş A Enine derz 750 b 1000 Bağlantı demiri 1000 b A Boyuna inşaat derzi h/3 Beton kalınlığı: h h/2 1000 A-A Kesiti Çap: Ø 12 11
4. Beton Yol Yapım Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 4.4.2 Boyuna bağlantı demiri Resim 5: Yan düzeltme kalıpları ve 1 metre aralıklı bağlantı demirleri Resim 6: Bağlantı demiri ve enine derz 12
4. Beton Yol Yapım Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 4.5) Yüzey pürüzlendirme işleminin ve kür kimyasal katkısının kontrolü: Yapılanlar: Yerleştirilen betonun fırça ile pürüzlendirilmesinin ve kür kimyasal katkısının mastarlamadan sonra betonun yüzeyini kaplayacak şekilde püskürtüldügünün kontrolü yapılmaktadır, Resim 7: Yerine yerleştirilmiş olan betonu kürleme işlemi Şartname Gereği: Yüzeyin pürüzlendirilmesi, kür kimyasal katkısı ile beton yüzeyinin zamanında tamamen kaplanması (Ortalama: 200g/m² ). 13
4. Beton Yol Yapım Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 4.6) Enine derzlerin kontrolü: Yapılanlar: Enine derzlerin beton yerleştirildikten 6-24 saat içerisinde yol hattına dik olarak 5 m aralıklarla, beton kalınlığının 1/3 derinliğinde kesilmesinin kontrolü yapılmaktadır. Resim 8: Enine derz Şartname Gereği: Enine derz derinliği: beton kalınlığı / 3 Enine derz aralığı: 5 metre Enine derz kesim zamanı: 6-24 saat 14
4.6.1 Enine ve Boyuna Derz Uygulamaları Resim 9: Yardımcı Şerit (fitil) Resim 10: Dolgu malzemesi (pah) 15
4.6.3 Enine ve Boyuna Derz Uygulamaları Resim 11,12: Enine ve boyuna derz uygulamalarına örnek. 16
5. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemler 5.1) Beton yolda ondülasyon meydana gelmesi Resim 13: Hazır betonun yeterli miktarda Sevkedilememesinden dolayı beklemeye alınan finişer Beton yol yapımı sırasında hazır beton santral kapasitenin yol yapımında kullanılan kayar finişer kapasitesinden daha düşük olmasından dolayı kayar finişer belli zaman aralıklarında durdurulmak zorunda kalınmıştır. Bunun sonucunda yol betonunda yer yer ondülasyon (Dalgalanma) meydana gelmiştir. Hazır beton santralinin kapasite düşüklüğü beton yolda ondülasyona sebebiyet vermekle birlikte iş gücü ve zaman kaybına da yol açmıştır. 17
5. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemler 5.1) Beton yolda ondülasyon meydana gelmesi Resim 14, 15: Görsel olarak net farkedilememesine rağmen sürüş konforunu etkileyen ondülasyon (dalgalanma) a iki örnek. 18
5. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemler 5.3) Derz Makinesinin yanlış kullanımından doğan hatalar Resim 16: Derz kenarlarındaki yıpranmalar. Resim 17: Derz bıçağı ile iki defa kesilen yerler. 19
5. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemler 5.2) Derz Makinesinin yanlış kullanımından doğan hatalar Resim 18: Gerek inşaat gerekse enine derzlerinde meydana gelen doğrultu sapmaları. Resim 19: Doğru uygulama. 20
5. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemler 5.3) Sertleşmiş beton çatlakları Resim 20,21: Sertleşmiş beton çatlaklarına iki örnek 21
6. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemlerin Çözümleri 6.1) Beton yolda ondülasyon probleminin giderilmesi Resim 22,23: Ondülasyon tespit edilen bölgelerin derz makinesiyle kesilmesi 22
6. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemlerin Çözümleri 6.1) Ondülasyon probleminin giderilmesi Ondülasyon tespit edilen bölgeler işaretlendi ve derz makinesı ile Resim 22,23 te de görüldüğü gibi kesildi. Parçalara ayrılan beton kütlelerin delici makineler vasıtasıyla kırılma ve çıkarılması işlemi devam etmektedir. Çıkarılıp temizlenen bölgeler yeni beton uygulaması ile onarılacaktır. Resim 24: Ondülasyon tespit edilen bölgelerdeki betonun kırılarak çıkarılması 23
6. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemlerin Çözümleri 6.1) Ondülasyon probleminin giderilmesi Ondülasyon problemi olan bir bölgenin iyileştirilme çalışmalarına bir örnek 24
6. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemlerin Çözümleri 6.2) Beton çatlaklarının giderilmesi Meydana gelen beton çatlakları tespit edilmiştir. Tespit edilen çatlaklar epoksi uygulaması ile düzeltilecektir. Resim 25: Beton çatlak örneği 25
6. Beton Yol Yapımı Sırasında Karşılaşılan Problemlerin Çözümleri 6.2) Beton çatlaklarının giderilmesi (epoksi harcı uygulaması) Yol betonunda oluşan çatlak tamiri için yapılan epoksi harç uygulamasına bir örnek 26
7. Beton Yolun Tamamlanmış Hali 27