TEKNOLOJİNİN EN İLERİ NOKTASINDA
TEKNOLOJİNİN EN İLERİ NOKTASINDA Gaz türbini performansını ve bileşen ömrünü etkileyebilen iki faktör, yakıtın kalitesi ve içeri giren havanın temizliğidir. Sıvı yakıt yakan gaz türbinleri için, sıcak gaz kanalında vanadyum veya alkalin metal külü bulunması, uygun önleyici maddeler ile önceden işlenmemişse, yakıtın sıcak tortu oluşturmasına ve yüksek sıcaklıkta korozyona neden olabilmektedir. Nefta, gaz kondensatları ve kerosenle çalışan gaz türbinleri için, kayganlık artırıcı katkı maddeleri, doğal yakıt kayganlığı kalitesini artırabilir ve işletim ve bakım sorunlarını azaltabilir. En iyi filtre sistemlerinden bile geçebilen hava kirleticileri arasında, Sadece birkaç günde ciddi bir güç kaybına neden olacak şekilde kompresör bıçakları üzerinde yapışkan tortu bırakan, egzos dumanı, aerosoller ve endüstriyel kaynaklı toz bulunmaktadır. İyi işlenmiş ve dikkatli bir şekilde izlenmiş sıvı yakıt ve temiz bir kompresör, yüksek üretim sonucunu ve kompresörün uzun ömürlü olmasını sağlamak için önemlidir. Bu yatırım oldukça kısa bir sürede kendisini telafi edebilir. Doğal gaz yakıtlı kombine çevrim ile, dünyada şuan güç sistemi gelişimine yönelik tercih, yüksek düzeyde kullanılabilir ve güvenilirliktir. Düzenli online yıkama işlemi, çalışan bir ünite için güç kaybı oranını anlamlı bir şekilde düşürebilir. Günümüzün yüksek yakıt fiyatları ile, üretimteki ufak bir kazanım bile, tesisin gelir ve karlılığınına anlamlı bir artış getirebilir. Bu durumda, 270 MW baz yüklemeli gaz türbinleri, kirli bir ortamda tortu oluşumu nedeniyle gücünden %4 kayba neden olabiliyorsa, düzenli online yıkama güç kaybı hızını yavaşlatır ve de soğutulmuş bir gaz türbininde offline yıkama işlemlerini gerçekleştirmek üzere hizmet dışı kalma dönemleri arasındaki süreyi artırabilir. Endüstriyel CHP şemaları ve kombine çevrimlerde gaz türbinlerinin geniş çapta kullanımı, online ve offline yıkama sistemlerinin birçok gaz türbini kurulumlarında standart ekipmanlar olduklarını göstermiştir. Bir şirket, etkin sıvı yakıt işletimi ve kompresör temizliği için kimyasal maddeler sunabilir. 1978 de kurulan Turbotect Ltd. şirketi yakıt gaz türbinleri için katkı maddeleri, demülsiyonlaştırıcılar, kayganlık artırıcı kimyasal maddeler, kompresör temizliği için de deterjanlar ile ilgili temizleme sistemlerini konusunda uzman bir kuruluştur. Ancak, Turbotect in faaliyet alanı zaruri kimyasal maddelerin sağlanmasından öteye gitmektedir. Turbotect, makine garanti edilen performansında çalışması için operatörün kompresör bıçakları ve valflardaki tortuları etkili bir şekilde ortadan kaldırarak gaz türbini performansı sağlamasına olanak sağlayan, Profesyonel Sistem Yaklaşımı (PSA) adı verilen bir sistem sunmaktadır. Online ve offline yıkama sistemi ile donatılmış bir gaz türbinine yönelik iki yıllık bir yatırım, düzenli yıkama işleminin kayıp üretim konusunda nasıl geri kazanım sağlandığını ve operatör için nasıl ekstra gelir sağladığını göstermiştir.
PROFESYONEL SİSTEM YAKLAŞIMI PSA kompresörü temizleme sisteminde iki ana bileşen bulunmaktadır: püskürtme sistemi ve hazırlama platformu. Püskürtme sitemi, kalıcı bir şekilde hava girişi yapısına monte edilmiştir. İnşaat sırasında OEM ile kurulabilir veya çalışmakta olan bir tesisin üretimi sırasında yeniden uyarlanabilir, ayrıca gaz türbini ve giriş noktası yapılandırması için benzersizdir. Hazırlama platformu su ve kimyasal saklama tankları, kimyasal madde karıştırma sistemi ve online ve offline yıkama işlemi için kullanılan enjeksiyon pompasını kapsamaktadır. Tüm online yıkama süreci tesis kontrol odasından uzaktan idare edilebilmektedir. Hazırlama platformu, örneğin aynı tesisteki bir kaç türbine hizmet verecek şekilde olduğu gibi tek bir türbine de monte edilebilir sabit bir platformdur. Solvent bazlı ve suda çözülebilir deterjanlar, kullanılabilir özelliktedir ve aynı şekilde düzenli online yıkama ve offline yıkama işlemlerinde kullanılmaya uygundur. Talep edildiğinde taşınabilir bir platform da imal edilebilir. Online kompresör yıkama işlemi için, yıkama sıvısı hazırlamak ve böylelikle çözünük tuzlardan kaynaklanan sıcak parçalarda korozyon riskini önlemek için demineralize su kullanılmalıdır. Bu sıvı, tüm kompresörün eşit şekilde ıslanmasını sağlayacak ince bir püskürtme aletinde uygulanmalıdır. Oluşan damlalar, bıçak aşınmasına neden olmayacak kadar ufak ve kompresör yüzeyine ulaşmadan önce hava akımından çıkmayacak hafiflikte olmalıdır. Bunu başarmak için, yuvarlak bir gövde ayarlanabilir püskürtme aleti olan Turbotect Mk1 enjektörleri giriş yapısının yüzeyine takılmaktadır. Bu gövde püskürtme aleti açısını ayarlamak üzere döndürülebilir, ancak ağızlığın hava akımına penetrasyonu minimum düzeydedir. Ağızlıklar, paslanmaz çelik olarak üretilmiş olup hava akımına iyi bir püskürtme dağıtımı sağlamak üzere ayarlanmıştır. Gaz türbinlerinin boyut olarak büyümesi ve akış hızlarının artması nedeniyle damlacıkları hava akımının ortasına kadar ulaştırabilecek yeni bir hava destekli ağızlık geliştirilmiştir. Turbotect Mk 3 olarak adlandırılan bu sistemle, bir önceki Mk1 sistemine göre daha az ağızlık ile daha geniş yüzeyler daha az su ile yıkanabilmektedir. Genel kural olarak, 120 MW ye varan düzeydeki gaz türbinleri ile Mk1 ağızlığı kullanılabilir. Hava destekli Mk 3 ağızlığın 120 MW altı üniteler için kullanılması en iyi tercihtir ve dünyada kombine çevrim programlarının çalışma hortumları olan 270 MW sınıfı gaz türbinlerinin online yıkama işlemi için eşsizdir. Genelde ağızlık takımları, offline ve online temizleme için kurulmaktadır. Optimize edilmiş yıkama programı tesis koşulları ile belirlenmektedir. Yıkama ve durulama çevrimlerinin yoğunluğuna ve sıklığına dikkt edilmelidir. Soğuk gaz türbinleri ile planlı işlem kesintilerinde, offline sistem ile krank yıkama gerçekleştirilebilir. Turbotect ayrıca, operatörün ilk şama kılavuz valflarını görebilmesi için ışıklı görüş gözlüğü sunmaktadır
ÜRÜNLER Yakıtın işlenmesi Turbotect yakıt katkı kimyasalları, vanadyum ve sodyum sülfat ile türbin bıçaklarının yüksek sıcaklıkta korozyonunu azaltmak üzere formüle edilmiştir. Turbotect TM 131, 15 ten fazla farklı katkı kimyasalı arasında olan bu kimyasal yakıt içerisine magnezyum püskürterek alçak erime ısısında korozyona sebep olan vanadate lerin yüksek erime noktası olan magnezyum vanadate e dönüşmesini sağlayarak korozyonu önlemektedir. Duman ve partikül emisyonları Turbotect, tan yanmayı sağlayan katkı maddeleri ile gaz tirbünlerindeki partükül emisyonunu azaltmaktadır. Turbotect TM 703 Düşük kükürtlü vanadyum içeren mumsu esnekliğe sahip artık yakıt yağ içerikli yakıtların korozyon etkisini önlemek için tasarlanmış kombine yakıt katkı maddesidir. Demülsiyonlaştırıcılar Turbotect, ham petrol ve yüksek yoğunluklu gaz türbini yakıtları gibi apır yakıtların santrifüjlü veya elektro-statik olarak işlenmesinde yağ/su ayırışımını artırmak için özel tuzsuzlaştırıcı yardımcı maddeler sunmaktadır. Kayganlık artırıcı Turbotect, nafta, gaz kondensatları ve kerosen dahil olmak üzere düşük kayganlık özelliğine sahip yakıtların yakılmasında kullanılan gaz türbini uygulamarı için kaygınlık artıcı yakıt katkı maddesi sunmaktadır. Agresif nafta ve gaz kondensatlarında korozyonu kontrol etmek için kullanılan Turbotect TM ER-517N ve Turbotect TM ER-517, yakıt pompaları ve akış ayırıcıları gibi önemli motor elemanlarıdaki düşük kayganlık özelliğinden kaynaklanan aşınma sorunlarını azaltmak ve işletim ve bakım sorunlarını hafifletmek için tasarlanmıştır. Yakıttan suyun ayrıştırılması Nakliye sırasında deniz suyu ile kontaminasyondan veya saklama aşamasındaki dönemsel sıcaklık farklılıklarından kaynaklanabilen damıtık yakıt tanklarında emülsiyonlaştırılmış su bulunabilir. Turbotect TM EP-390 ayrışma oranını geliştirebilir ve tortu çökme süresini azaltabilir. Yakıt yağda su birikirse, tankta dahili korozyonu meydana gelebilir. Turbotect TM ER-302 biyolojik tortu oluşumunu önlemek üzere erken aşamada en sorunlu mikro organizmaları öldürür su ayrışmasına yardım etmektedir. Kompresör temizleme sistemleri Turbotect TM PSA kompresör temizleme sistemi, sıvı ön havalandırma kızağı ile birlikte büyükve küçük gaz türbinlerinde paslanmaz çelikten üretilmiş, online ve offline yıkama işlemi için düşük profilli bir ağızlık serisidir. Düşük akış oranlarında ve düşük basınçta çalışmaktadır. Turbotect, bu alanda danışmanlık hizmetleri de sunmaktadır. Kompresör yıkama işlemi Turbotect, online ve offline temizleme sistemlerinde kullanılabilir solvent bazlı ve suda çözülebilir deterjanlar sunmaktadır. Turbotect TM 927, yağlı tortular, ve organik kirin çıkarılmasında etkili olan online ve offline yıkama işlemi için tasarlanmış geleneksel solvent bazlı deterjandır. Online yıkamadaökullanılır ancak, offline temizleme işlemi için kullanıldığında yağ fraksiyonu sudan ayrıştırılmalı ve yağ atığı olarak imha edilmelidir. kullanılır. Turbotect TM 950, online ve offline kullanım için su bazlı kompresör temizleyicidir. En çok kompresör bıçaklarında bulunan tortuları çıkarmak için formüle edilmiş inorganik surfaktanlar ve emülgatörlerin bir karışımıdır. Genelde online yıkama işlemi sırasında Turbotect TM 2020, solvent türü temizleticilerdekine benzer temizlik etkinliği ile online ve offline kulanım için güçlü su bazlı kompresördür. Çeşitli tuzlar, endüstriyel kirleticiler ve egzos dumanlarının karışımından kaynaklanan kentsel ve endüstriyel alanlarda, günümüzün gaz türbinlerinde bulunan kirlenme türü için formüle edilmiştir. Buzlanmayı önleyici koruma Turbotect TM ARF-301 düşük ortam sıcaklıklarında online ve offline temizleme için anti-freeze ve durulama solüsyonudur. Düşük sıcaklıklarda offline yıkama ve +10 C altındaki online yıkama işlemleri sırasında kompresörde buzlanmaya marız kalmış yapılarda kullanım için sunulmaktadır. ARF301,yüksek nem ve düşük kış sıcaklıklarının buzlanmaya neden olduğu yerlerde Turbotect temizleyicileri 927, 950 ve 2020 ile kullanılabilmektedir. Danışmanlık hizmetleri Turbotect, tesislere geniş kapsamlı bir danışmanlık ve eğitim hizmetleri vermektedir. Bu hizmetler özellikle türbinlerin metalurjik yapısı, parça aşınma ve kırılması, analizleri, bunlarla ilgili yapılan testleri kapsamaktadır. Bu hizmetler kullanıcıların gaz türbini işletme ve bakım masraflarını düşürücü şekilde bilgilenmelerini sağlayacak, malzeme seçimi ve ömrü konusunda bilgilendirecektir.
REFERANSLAR