ILO Normlarının ve Örgütün Denetim Mekanizmasının Türk İş Hukukuna Etkisi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ILO Normlarının ve Örgütün Denetim Mekanizmasının Türk İş Hukukuna Etkisi"

Transkript

1 ILO Normlarının ve Örgütün Denetim Mekanizmasının Türk İş Hukukuna Etkisi THE EFFECTS OF NORMS AND SUPERVISORY MECHANISM OF INTERNATIONAL LABOUR ORGANIZATION ON TURKISH LABOUR LEGISLATION Dr. Ali Kemal SAYIN * Özet Dünyanın en eski uluslararası örgütlerinin başında gelen Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), kurulduğu 1919 yılından bu yana dünyada sosyal adalet yoluyla barışı sağlamaya çalışan Birleşmiş Milletlerin bir uzmanlık kuruluşudur. ILO, her yıl toplanan Uluslararası Çalışma Konferansında oylanarak kabul edilen tavsiye ve sözleşmelerle özel bir öneme sahip olan yasama faaliyetini yerine getirmektedir. Ülkemiz, özellikle 1980 askeri müdahalesinden sonra hazırlanan soysal içerikli yasalar nedeniyle ILO nun çok yoğun eleştirilerine maruz kalmıştır. Bu durum, çalışma mevzuatını Avrupa ülkelerinden esinlenerek düzenleyen bir ülke için hayal kırıklığı yaratmış olmakla birlikte, Türk İş Hukukunun gelişimine de ciddi katkılar sağlamıştır Anayasasında yapılan değişikliklerden, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun çıkarılmasına kadar bu etkiyi görmek mümkündür. Standartların gelişiminde ve ulusal düzeyde uygulanmasında önemli bir işleve sahip olan ILO nun, özellikle insan haklarına ilişkin örgütlenme ve toplu pazarlık hakkındaki normları, çoğulcu demokrasiye de işlerlik kazandırmaktadır. Avrupa Birliği üyelik sürecinde daha da önem kazanan bu normların ülkemiz çalışma mevzuatına etkileri incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Uluslararası Çalışma Örgütü, Uzmanlar Komitesi, Konferans Komitesi, yasama faaliyeti, denetim. Abstract International Labour Organization (ILO), which is one of the oldest international organizations in the world, is a specialized agency of the United Nations working to provide peace through * Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Müsteşar Yardımcısı, ÇSGB Çalışma Dünyası Dergisi / Cilt: 1 / Sayı: 1 / Temmuz-Eylül 2013 / Sayfa: Labour World / Volume: 1 / Issue: 1 / July-September 2013 / Page:

2 social justice in the world since ILO carries out a particularly significant legislative activity through comments and conventions adopted by vote during International Labour Conference meeting annually. The Republic of Turkey has been frequently criticised by ILO, especially for the social legislation prepared after military intervention in For a country taking the inspiration from European countries for regulating its own labour legislation, these disappointing situations have contributed substantially to the development of Turkish Labour Law. These contributions can be observed in amendment of 1982 Constitution and in enactment of Law no 6356 on Trade Unions and Collective Labour Agreements. ILO has an important function in the development and implementation of standards at the national level. So, ILO norms on association and collective bargaining especially for human rights, give effect to pluralist democracy and these norms have become more important during European Union membership process. The effects of these norms on Turkish Labour Law have been examined. Keywords: International Labour Organization, Committee of Experts, Committee on the Application of Standards, legislative activity, audit. JEL Classification: J80 Giriş Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), sosyal adaletin sağlanması yoluyla dünyada kalıcı bir barışın gerçekleştirilmesi amacıyla, emeğin sömürülmesini engellemek ve çalışan sınıfların güvence ve yaşama standardını yükseltmek fikri temelinde kurulan Birleşmiş Milletlerin bir uzmanlık kuruluşudur. Örgüt, ekonominin sosyal tarafları olan işçi ve işveren ile hükümet temsilcilerinin sosyal diyalog içerisinde, işçilik maliyetlerini ve çalışma koşullarını mümkün olduğunca standartlaştırarak emeği ülkeler arasında rekabet unsuru olmaktan çıkarmayı hedeflemektedir. ILO, temel ilke olarak belirlediği sosyal adalet ve evrensel düzeyde çalışma haklarının korunması işlevini, sözleşme ve tavsiye kararı şeklinde uluslararası çalışma standardı belirleyerek gerçekleştirmektedir. Nitekim, her yıl tüm üye ülkelerden gelen işçi, işveren ve hükümet temsilcilerinden oluşan Uluslararası Çalışma Konferansında kuruluşundan bu yana sosyal politikanın çeşitli konularında, 189 Sözleşme ve 202 Tavsiye Kararı kabul edilmiştir. Sözleşmelerin üye ülkeleri bağlaması, kural olarak onaylanma ile başlamakta ve onaylanan sözleşmelere uyulup uyulmadığı çeşitli yollarla denetlenmektedir. Amacını gerçekleştirmede ideal düzeye ulaşılamamakla birlikte, ILO nun klasik norm oluşturma ve bu normların uygulanışını denetleme etkinliğinde göreceli olarak başarılı olduğu ifade edilmektedir. Bununla birlikte, ILO nun geleneksel üçlü yapısı ve bu yapı içindeki çeşitli alt yapıların işleyişi, özellikle küreselleşmeye bağlı olarak artan dış rekabetin elverişsiz çalışma koşullarına ve düşük emek maliyetlerine çözüm getiremediği görülmektedir. Ayrıca, denetim sisteminin sürekli bazı ülkeleri hedef almak suretiyle siyasi bir nitelik kazandığı ileri sürülmektedir. 12

3 Çalışmada, ülkemizin ILO üyelik süreci ve onaylanan sözleşmeler, örgütün yasama ve denetim faaliyetleri ve bunun ulusal mevzuatımıza etkisi ile sistemin yenilenme ihtiyacı üzerinde durulmaktadır. 1. Uluslararası Çalışma Örgütünün Kuruluşu ve Yasama Faaliyeti 1.1.Kuruluşu ve Organları Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), sosyal adaleti ve daha iyi yaşama koşullarını sağlamanın yanısıra hükümet, işveren ve işçi örgütlerini bir araya getirerek ortak hareket etmelerini gerçekleştirmek amacıyla 1919 yılında Versay Barış Antlaşmasına eklenen çalışma başlıklı XIII. Bölümle kurulmuştur (Taşkent, 1995, ). Örgüt, sosyal barışın bütün dünyada hakim olmasını sağlamak amacıyla, kuruluşundan günümüze kadar üyelerinin sosyal mevzuatına etki eden bir takım standartlar oluşturarak yasama faaliyetini yerine getirmektedir *. Bu şekilde uluslararası düzeyde hazırlanan sosyal kanunlar, üye ülkeler tarafından onaylandıklarında yasa gücüne sahip olmaktadır. ILO nun yasama faaliyetinin doğrudan doğruya veya dolaylı olarak Türk İş Hukukunun gelişiminde de etkisi bulunmaktadır. İşçilerin haklı isteklerine cevap vererek onları uluslararası düzeyde koruma düşüncesi yanında, uluslararası rekabeti eşit koşullarda gerçekleştirmeyi de amaçlayan ILO nun üç temel organı bulunmaktadır. Örgütün yasama faaliyetini yürüten en üst ve yetkili organı olan Uluslararası Çalışma Konferansı, her üye ülkenin iki hükümet, bir işçi ve bir işveren temsilcilerinin katıldığı delegelerden oluşmaktadır. Her yıl Haziran ayında Cenevre de toplanan Konferansta, çözüm bekleyen sosyal konularla, çalışma sorunları ele alınmaktadır. Örgütün yürütme organı olarak, Konferansın verdiği yetkiler çerçevesinde faaliyette bulunan ve Uluslararası Çalışma Bürosunun çalışmasını düzenleyen Yönetim Kurulu, üç yıllık bir süre için Konferans tarafından seçilen 28 işçi, 28 işveren ve 56 hükümet temsilcisinden oluşmaktadır **. Örgütün sekreteryasını yürütmekle görevli organı olan Uluslararası Çalışma Bürosu ise, araştırma ve haberleşme merkezi olarak konferans ve toplantılara temel olacak raporlar hazırlamakta ve Yönetim Kurulu tarafından atanan bir Genel Müdür tarafından yönetilmektedir (Taşkent, 1995, ; Talas, ). * ILO, yasama faaliyeti dışında, teknik yardım ile araştırma ve yayın faaliyetinde de bulunmaktadır. Buna göre, gelişme halindeki ülkelerin ekonomik ve sosyal sorunlarının çözümlenmesi için araştırmalar yapmak, eğitim merkezleri açmak, burslar tahsis etmek gibi faaliyetlerde bulunarak, bu konularda Birleşmiş Milletlerle sıkı işbirliği halinde çalışmak suretiyle teknik işbirliğinde bulunur. Araştırma ve yayın faaliyeti ise, bazen sadece üye ülkelerin hükümetlerine, bazen de bütün ilgililerin faydalanması için yayınlanan, uzmanların hazırladığı raporlar, bir dökümantasyon merkezi olarak araştırmacıların yararlanmasına açık tutulan örgütün bürosu, akademik makalelerin yer aldığı aylık bir dergi, yıllık istatistikler, üye ülkelerin sosyal mevzuatının tercümeleri, çeşitli raporlar, broşürler ve bültenler şeklinde ortaya çıkmaktadır. Bkz.: Kutal, 1970, 170. ** Yönetim Kurulunun üçlü yapı içerisinde 1919 yılında 24 üyeden oluşmakta iken, bu sayı 1934 yılında 32 üyeye, 1953 yılında 40 üyeye, 1963 yılında 48 üyeye ve son olarak 1986 yılında 112 üyeye çıkarılmıştır. Geniş bilgi için bkz.: Talas,

4 Sosyal adaleti gerçekleştirmek amacıyla ILO organlarınca oluşturulan normlar, bölgeden bölgeye ya da ülkelerin gelişmişlik düzeyine göre farklılık göstermeyen asgari standartlardır. Birbirinden farklı istek ve ihtiyaçlar içinde bulunan ülkelerin koşullarını ve uygulamalarını dikkate alarak genel ilkeler üzerinde duran ve ayrıntılara girmeyen bu normlar aynı zamanda esnek hükümler * içermektedir. Örgüt Anayasasına göre **, üye ülkelerin yasama organları, onayladıkları bu normların altına inmeleri mümkün değildir (m.19/8). Ancak çalışanlara daha uygun koşullar sağlayan ulusal bir yasanın uygulanmasına, diğer bir ifade ile bu standartların üzerine çıkılmasına bir engel bulunmamaktadır Yasama Faaliyetinin Şekli Uluslararası çalışma standartları, yılda bir kez haziran ayında olmak üzere üç hafta süre ile toplanarak bir yasama organı gibi çalışan Uluslararası Çalışma Konferansında belirlenmektedir. ILO yasama faaliyetini, Sözleşme ve Tavsiye şeklinde yerine getirmekte olup, norm olarak düşünülen konunun Konferans gündemine alınıp alınmamasına Yönetim Kurulu karar vermektedir. Üye ülkeler, onayladıkları sözleşme ile ilgili olarak Uzmanlar Komitesi ve Konferans Komitesinin düzenli denetimine tabi tutulmaktadırlar. Evrensellik, esneklik ve sosyal adalet ilkelerinden hareket eden ILO, uluslararası düzeyde güncellik kazanmış çalışma hayatı ile ilgili ekonomik ve sosyal gelişme farklılıklarını da göz önüne alarak değişik ülkelerde ortaya çıkan benzer sorunlara çözüm bulmak amacıyla yasama faaliyetinde bulunmaktadır. Örgüt bu faaliyetini, norm belirleme yetkisine dayanarak Sözleşme ve Tavsiye şeklinde yerine getirmektedir. Bunların her ikisi de Uluslararası Çalışma Konferansında kabul edilmesine rağmen, aralarında nitelik bakımından önemli farklar bulunmaktadır. Sözleşmeler, zorunlu şekilde üye ülkelerin onayına sunulan ve ulusal yasama organları tarafından kabul edildiklerinde tıpkı bir yasa gibi bu ülkeleri bağlayan hukuki belgelerdir. Tavsiyeler ise, üye ülkeleri bağlayıcı gücü olmayan sadece yol gösterici metinlerdir. Buna rağmen tavsiye kararlarının, henüz sözleşme olarak onaylanacak olgunluğa gelmemiş bir konuda kamuoyu oluşturmak, sözleşmelerin uygulama şekil ve yollarını göstermek ve teknik konularda üye ülkelere ayrıntılı bilgiler vermek (Kutal, 1970, ) gibi önemli işlevleri bulunmaktadır. Bunun yanında bazen de, daha çok genel ilkeleri belirleyen sözleşmelerle aynı anda kabul edilen tavsiyeler, aynı konuya ilişkin ayrıntıları içermekte olup, sözleşmenin uygulanma esaslarını belirgin hale getiren belge niteliği taşırlar (Güzel, 1997, 6). Bununla birlikte üye ülkeler, sözleşmeleri bir bütün olarak onaylamak zorunda bulundukları halde, tavsiyeler için böyle bir zorunluluk bulunmamaktadır. Üye ülkeler, yol gösterici bu önerilerin bir bölümünü yasa, tüzük veya idari düzenlemelerle uygulamaya koyabilmektedirler (Talas, ). * Esneklik, sözleşmelerde geçen yeterli önlemler, yeterli koruma veya uygun önlemler gibi genel tanımlamalar ile sağlanmaktadır. ILO normlarının esnekliği ve diğer özellikleri ile ilgili geniş bilgi için bkz.: Kaya, 1999, ** Uluslararası Çalışma Örgütü Anayasası için bkz.: Taşkent, 1995,

5 Sözleşme ve Tavsiye Kararlarının Hazırlanması ve Kabulü Sözleşme veya tavsiye olarak düşünülen bir konunun Konferans gündemine alınıp alınmamasına Yönetim Kurulu karar verir. Yönetim Kuruluna, Uluslararası Çalışma Bürosundan, üye ülkelerden veya çeşitli uluslararası kuruluşlardan teklif yapılabilir. Yönetim Kurulu karar alırken, Uluslararası Çalışma Bürosu Genel Müdürü tarafından bu konuda ortaya çıkabilecek sorunlara cevap vermek üzere, üye ülkelerdeki mevcut mevzuat ve uygulama ile ilgili araştırma raporu sunularak yapılan teklif yanında işçi, işveren ve hükümet temsilcilerinden oluşan kurulların görüşlerinden de yararlanılır. Araştırma ve incelemelerden sonra Yönetim Kurulu konuyu Konferans gündemine almaya karar verirse, üye ülkelere, görüş ve davranışlarını öğrenmek ve gelecekteki tutumları hakkında tahminde bulunmaya yönelik bir soru formu gönderir. Üye ülkelerden gelen cevaplar dikkate alınarak Uluslararası Çalışma Bürosu tarafından ilk konferans toplantısında ele alınacak ve tartışılacak bir tasarı hazırlanır. Konferans gündemine alınan tasarı, toplantıdan önce üye ülkelere gönderilerek, Konferansa katılan işçi, işveren ve hükümet temsilcilerinden oluşan bir komisyon oluşturulur ve ilk görüşme yapılır. Tasarı hakkında Komisyonda ileri sürülen görüşler, ortaya çıkan sonuçlar yeniden üye ülkelere gönderilerek, tekrar istedikleri değişiklik ve ilavelerle ilgili değerlendirmeleri sorulmak suretiyle Konferansın ikinci toplantısında görüşülecek duruma getirilir. Bir sonraki yıl toplanan Konferansta, yeniden bir komisyon oluşturularak tasarının her maddesi ayrı ayrı görüşülüp oylanmak suretiyle son şeklini alması için Konferans Yasama Komitesine, oradan da Konferans Genel Kuruluna sunulur. Konferans, hazırlanan tasarının sözleşme mi, yoksa tavsiye mi olacağına, üye ülkelerin bu konuya gösterdikleri anlayışı dikkate alarak karar verir. Nitekim, genellikle üye ülkelerin çalışma mevzuatını fazla zorlamayan tasarıların sözleşme şeklinde oylandığı ve kabul edildiği görülmektedir (Kutal, 1970, ; Kaya, 1999, 26-31). Ancak ister sözleşme, ister tavsiye olsun kabul edilmeleri için Konferansta hazır bulunan üyelerin üçte iki çoğunluğunun onayı gerekmektedir (ILO AY., m.19/2) Üye Ülkeler Tarafından Sözleşmenin Onaylanması ILO Anayasasına göre üye ülkeler, toplantının kapanışından itibaren bir yıllık (en geç 18 ay) bir süre içerisinde yasaya dönüştürmek veya başka şekilde önlemler almak amacıyla konunun yetki alanlarına girdiği makam veya makamlara sözleşmeyi sunmakla yükümlüdür (m.19/5-b). Eğer üye ülke yetkili organı sözleşmeyi onaylamışsa, bunu Genel (Direktöre) Müdüre iletecek ve sözleşme hükümlerinin uygulanması konusunda gerekli önlemleri alacaktır (m.19/5-d). Şayet sözleşme onaylanmazsa, sözleşme hükümlerinin yasalar veya toplu sözleşmelerle ne ölçüde uygulandığını, sözleşmenin onaylanmasını hangi nedenlerin engellediğini, Yönetim Kurulunun uygun göreceği dönemlerde raporla sunmak zorundadır. Üye ülkelerin başka bir sorumluluğu bulunmamaktadır (m.19/5-e). 15

6 2. Türkiye Cumhuriyeti nin Uluslararası Çalışma Örgütü Üyeliği ve Onayladığı Sözleşmeler 2.1. Uluslararası Çalışma Örgütüne Üyelik Süreci 1932 yılında Milletler Cemiyetine üye olan Türkiye Cumhuriyeti, Versay Barış Antlaşmasının 387 nci maddesi gereğince kendiliğinden Uluslararası Çalışma Örgütünün de doğal üyeliğini kazanmıştır **. Örgütün kurulduğu yıllarda kurtuluş savaşı içinde bulunan Türkiye nin, bu antlaşmaya taraf olmaması, daha sonra imzalanan Lozan Antlaşmasının 99 uncu ve 100 üncü maddelerine göre de, yürürlüğe konacak, katılacak veya onanacak antlaşmalar arasında bu konuyla ilgili bir hususun bulunmaması nedeniyle kurucu üye olması söz konusu değildi (Saymen, 1954, 114). Ancak Türkiye Cumhuriyeti nin 1932 yılına kadar beklemesinin en önemli nedeni ekonomiktir. Tarımsal bir ülke olan ve sanayileşme geleneği bulunmayan Türkiye Cumhuriyeti, örgüte katılmak için aceleci davranmadığı gibi, bu dönemde örgüt tarafından da üyeliği aranmamıştır. Çünkü henüz sanayileşmenin yarattığı toplumsal sorunlarla yoğun olarak karşılaşılmamıştır. Toplumsal politika gereksinimleri ise, her ülkenin sanayileşmesine koşut olarak doğmaktadır. Bu nedenle çalışma sürelerinin düzenlenmesi, ücret politikaları, kadın ve çocuk işçilerin özel olarak korunması, örgütlenme zorunluluğu gibi sanayileşmenin doğurduğu sorunlar ülkemizde 1930 yılından sonra devlet sermayesi ile doğmaya başlamış ve ulusal toplumsal politika oluşmasına ortam yaratılmaya başlanmıştır (Talas, ). Nitekim o tarihlerde Türkiye de işçi sınıfı ve işçi örgütü bulunmaması ve Konferansa katılan temsilcilerin üçlü yapıya sahip olmaları nedeniyle, sadece hükümet temsilcisi ile gözlemci ve dinleyici konumunda bir katılım olmuştur (Saymen, 1954, 114). Sembolik katılım dönemi olarak nitelendirilebilecek bu dönem içerisinde Türkiye de 1936 yılına kadar iç hukukta işçileri korumaya yönelik bir sosyal politika mevzuatının bulunmayışı da uluslararası ölçütlerin kabulünü güçleştirmiştir. Bu kapsamda 1945 yılında Çalışma Bakanlığının kurulması ve 1946 yılında 1938 tarihli Cemiyetler Kanununun engelleyici hükümlerinin değiştirilmesi ile sendikaların kurulmasına kadar ülkemizde mesleki örgütlerin olmayışı yüzünden Konferansa katılım hükümet temsilcisiyle olmuştur. Belirtilen ulusal engeller dışında dünyadaki ekonomik bunalım ve II. Dünya Savaşının bütün dünyada neden olduğu karışıklıktan ötürü ILO nun çalışmalarını en aza indirmesi de dinamik bir işbirliğini engellemiştir. Bu nedenlerden ötürü Türkiye, 1927 yılından başlayarak bir gözlemci ile, 1932 den 1946 yılına kadar ise eksik heyetle Konferansa katılmıştır (Talas, ) Türkiye Cumhuriyeti nin Onayladığı ILO Sözleşmeleri Ülkemizde hür sendikacılığın bulunmadığı dönemde örgütle gerekli işbirliği kurulamadığından 1946 yılına kadar sadece bir sözleşme onaylanmıştır. Oysa ILO, döneminde 67 uluslararası sözleşme kabul etmiştir yılından itibaren ILO nun bir yandan faaliyetlerini az gelişmiş ülkelere yöneltmesi, diğer yandan Çalışma Bakanlığının kurul- * T.B.M.M. Genel Kurulu nun 9 Temmuz 1932 tarih ve 726 sayılı kararı (R.G , No: 2148). 16

7 ması ve sendikal faaliyetlere izin verilmesi sonucunda örgütle daha sıkı ilişkiler kurulması kaçınılmaz olmuştur (Kutal, 1970, 186). Nitekim 1946 yılında üç sözleşme imzalanmış, 1951 yılı sonuna kadarki altı yıllık dönem içinde onaylanan sözleşmelerin sayısı dokuza ulaşmıştır. Bu ilişkiler 12 Eylül 1980 tarihindeki askeri müdahaleye kadar olumlu doğrultuda sürmüş, bu tarihten başlayarak özellikle sendikal haklar ve özgürlükler, düşünce özgürlüğü, istihdam ve meslek ayrımı konularında örgütün temel ilke ve ölçütlerine ters düşülmüştür. Uzun süren bir durgunlaşmanın ardından, daha gelişmiş ve ileri demokrasi çalışmaları sonucunda özellikle 1992 yılında ikisi temel sözleşme olmak üzere onaylanan altı sözleşme ile birlikte örgütle ilişkiler yeniden canlandırılmıştır (Talas, ). Nitekim, 1995 de 158, 1998 de 29 ve 138, 2000 de 159 ve 2001 de 182 sayılı sözleşmelerin tesciliyle, onayladığımız toplam sözleşme sayısı kırka çıkmıştır *. Bu ivme, 2003 yılında deniz ve kara taşımacılığına ilişkin on dört, 2004 yılında ise iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin iki sözleşme ile devam ederek onayladığımız sözleşme sayısı 56 ya ulaşmıştır **. Türkiye, son olarak 2013 yılında 187 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliğini Geliştirme Çerçeve Sözleşmesi ni onaylamıştır ***. Ülkemiz, ILO ya üye olduğumuz 1932 yılından bu yana temel sözleşmelerin tamamı olmak üzere **** toplam olarak 57 sözleşmeyi onaylamış bulunmaktadır. * 1992 yılında onaylanan ILO sözleşmeleri; 87 sayılı Sendika Özgürlüğü ve Sendika Hakkının Korunması Sözleşmesi, 151 sayılı Çalışma İlişkileri Sözleşmesi (Kamu Hizmetleri), 59 sayılı Asgari Yaş Sözleşmesi (Sanayi), 135 sayılı İşçi Temsilcileri Sözleşmesi, 142 sayılı İnsan Kaynaklarının Geliştirilmesi Sözleşmesi ve 144 sayılı Üçlü Danışma Sözleşmesi dir. Devam eden yıllarda, ILO tescil tarihli Hizmet İlişkisine İşveren Tarafından Son Verilmesi Hakkında 158 Sayılı Sözleşme, ILO tescil tarihli Cebri veya Mecburi Çalıştırma Hakkında 29 Sayılı Sözleşme ve İstihdamda Kabulde Asgari Yaşa İlişkin 138 Sayılı Sözleşme, ILO tescil tarihli Sakatların Mesleki Rehabilitasyonu ve İstihdamı Hakkında 159 Sayılı Sözleşme, En Kötü Biçimlerdeki Çocuk İşçiliğinin Yasaklanması ve Ortadan Kaldırılması Hakkında 182 Sayılı Acil Eylem Sözleşmesi (2001) onaylanmıştır. ** Türkiye Cumhuriyeti nin 2003 ve 2004 yıllarında onayladığı bu sözleşmeler, Ticaret Gemilerinde Çalışan Kaptan ve Gemi Zabitlerinin Mesleki Yeterliliklerinin Asgari İcapları Hakkında 53 Sayılı Sözleşme (2003), Gemiadamlarının Hastalanması, Yaralanması ya da Ölümü Halinde Armatörün Sorumluluğu Hakkında 55 Sayılı Sözleşme (2003), Gemilerde Mürettebat İçin İaşe ve Yemek Hizmetleri Hakkında 68 Sayılı Sözleşme (2003), Gemiadamlarının Sağlık Muayenesi Hakkında 73 Sayılı Sözleşme (2003), Gemi Aşçılarının Mesleki Ehliyet Diplomaları Hakkında 69 Sayılı Sözleşme (2003), Mürettebatın Gemide Barındırılmasına Hakkında 92 Sayılı Sözleşme (2003), Gemiadamları Ulusal Kimlik Kartları Hakkında 108 Sayılı Sözleşme (2003), Mürettebatın Gemide Barındırılması Hakkında İlave Hükümler- 133 Sayılı Sözleşme (2003), İş Kazalarının Önlenmesi (Gemiadamları) Hakkında 134 Sayılı Sözleşme (2003), Gemiadamlarının Yıllık İzni Hakkında 146 Sayılı Sözleşme (2003), Liman İşlerinin Sağlık ve Güvenliği Hakkında 152 Sayılı Sözleşme (2003), Karayolları Taşımacılığında Çalışma Saatleri ve Dinlenme Süreleri Hakkında 153 Sayılı Sözleşme (2003), Gemi Adamlarının Sağlığının Korunması ve Tıbbı Bakımı Hakkında 164 Sayılı Sözleşme (2003), Gemi Adamlarının Ülkelerine Geri Gönderilmeleri Hakkında 166 Sayılı Sözleşme (2003), İş Sağlığı ve Güvenliği ve Çalışma Ortamı Hakkında 155 Sayılı Sözleşme (2004) ve İş Sağlığı Hizmetleri Hakkında 161 Sayılı Sözleşme (2004) dir. *** 15 Mayıs 2013 tarih ve 6485 sayılı Kanun (R.G , No: 28661). **** ILO nun insan haklarına ilişkin temel sözleşmeleri; 29 sayılı Zorla Çalıştırma Sözleşmesi (1930), 87 sayılı Örgütlenme Özgürlüğü ve Örgütlenme Hakkının Korunması Sözleşmesi (1948), 98 sayılı Örgütlenme ve Toplu Sözleşme Hakkı Sözleşmesi (1949), 100 sayılı Eşit Ücret Sözleşmesi (1951), 105 sayılı Zorla Çalıştırmanın Yasaklanması Sözleşmesi (1957), 111 sayılı Ayrımcılık (İstihdam ve Meslek) Sözleşmesi (1958), 138 sayılı Asgari Yaş Sözleşmesi (1973), 182 sayılı Çocuk İşçiliğinin En Kötü Biçimleri Sözleşmesi (1999) dir. 17

8 3. Onaylanan Uluslararası Çalışma Örgütü Normlarının Ulusal Mevzuatımıza Etkisi 3.1. T.C. Anayasası ve Karşılaştırmalı Hukuk Açısından ILO normlarının Türk İş Hukukunu kuruluşundan itibaren etkilediği görülmektedir. Ancak Türkiye nin örgüte üyeliği çeşitli nedenlerden dolayı gecikme göstermiştir. Örgütle gerekli işbirliğinin kurulamaması nedenlerinin başında, henüz ülkemizde özgür sendikacılığın düzenlenmemiş olması gelmektedir. Bununla birlikte 1936 tarihli 3008 sayılı İş Kanunu başta olmak üzere Çalışma Bakanlığının kurulduğu 1945 yılından itibaren ILO normlarının çalışma mevzuatımıza etkisi belirgin olarak görülmektedir. Üye ülkeler, ILO normlarını onaylamakla birlikte bu normları uygulamaya koyma yükümlülüğü altına girerler. ILO Anayasasına göre, yetkili makamın onayını alan üye ülke, resmi onay işlemini Genel Direktöre bildirmek ve sözleşmenin gerçekten uygulanması için gerekli önlemleri almak zorundadır (m.19/5-b). Ancak onayda izlenecek yol, ILO Anayasasında belirtilmemiş ve bu konu iç hukuka bırakılmıştır T.C. Anayasasına göre, antlaşmaların bağlayıcılık kazanabilmesi için kural olarak, TBMM nin onaylamayı bir yasa ile uygun bulması ve Cumhurbaşkanı tarafından onaylanması gerekmektedir. Anayasaya göre, Türkiye Cumhuriyeti adına yabancı devletlerle ve milletlerarası kuruluşlarla yapılacak antlaşmaların onaylanması, Türkiye Büyük Millet Meclisinin onaylamayı bir kanunla uygun bulmasına bağlıdır (m.90/1). Bu uygun bulma yasası ile kabul edilen antlaşma, Milletlerarası antlaşmaları onaylamak ve yayımlamak (m.104/b-5) yetkisi bulunan Cumhurbaşkanı tarafından onaylanmak suretiyle uluslararası hukuk ve iç hukukumuz açısından bağlayıcılık kazanmış olmaktadır. Yine Anayasaya göre, Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar kanun hükmündedir. Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesine başvurulamaz (m.90/son). Bu hükümlerden de anlaşılacağı gibi, antlaşmaların kabul edilmesi, ulusal mevzuatta öngörülen kurallara uygun biçimde iç hukuk işlemlerinin yapılması koşuluna bağlanmıştır. İç hukuk bakımından bu koşullara uymak suretiyle yapılan antlaşmalar, ulusal yasaların etkisine sahip bulunmaktadır. Ancak ILO sözleşmelerinin iç hukuktaki norm değerlerinin belirlenmesi ile ilgili sorun, bir taraftan Devletler Hukukuna, diğer taraftan her üye ülkenin Anayasal hukuk düzenine kadar uzanmaktadır *. Uluslararası hukuk ile iç hukuk düzenlemeleri arasındaki ilişkileri ve birbirleri karşısındaki norm değerleri konusunda teorik bakımdan birbirinden farklı iki görüş bulunmaktadır. Bunlardan birincisi, uluslararası hukuk ile iç hukukun birbirlerinden farklı ve bağımsız iki hukuk düzenini oluşturduğunu savunan ikici (dualist) görüştür. Bu görüşe göre, iki hukuk dalı birbirinden farklı toplumsal ilişkileri düzenlemektedir. İç hukuk bireyler ya da bunların oluşturduğu tüzel kişiler arasındaki ilişkileri düzenlerken, uluslararası hukuk daha çok devletler arasındaki ilişkileri düzenler. Bunun yanında, iç hukukta yasa koyucunun iradesi ön planda iken, uluslararası hukukta devletlerin ortak iradesi söz konusudur. Dolayısıyla bu iki ayrı hukuk düzeninden birinin diğerine doğrudan uygulanması olanaklı olmadığı * Bu konudaki tartışmalar için bkz.: Güzel, 1997, 18-29; Kaya, 1999,

9 gibi, iki ayrı hukuk düzeni kurallarının birbiriyle çatışması olasılığı da düşünülemez. Yine, bir hukuk düzenindeki kuralın, diğer bir hukuk düzeninde geçerli olabilmesi için, açıkça atıfta bulunulması ya da iktibas yapılması gerekmektedir (Pazarcı, 1995, 18-19; Çelik, 1980, 67-69). İkincisi ise, bir takım farklılıklara rağmen, her iki hukuk sisteminin birbirini tamamlayarak, aynı temel kurala dayanan uluslararası hukuk ile iç hukukun tek bir hukuk düzenini oluşturduğunu ve uluslararası hukukun iç hukuka üstünlüğünü savunan tekçi (monist) görüştür. Bu görüşe göre, uluslararası hukuk alanında oluşturulan kural, ulusal kurallar arasında yerini alarak uygulanır. Ancak uygulamada, bu konuyla ilgili evrensel bir ilke bulunmadığından, uluslararası hukuk ile iç hukuk arasındaki ilişkilerde, her ülkenin durumunu kendi verileri çerçevesinde değerlendirme gereği ortaya çıkmaktadır (Pazarcı, 1995, 20-21). Türk hukuk sistemi bakımından, dualist sistemi benimseyen ülkelerden farklı olarak, benzer içerikli bir yasa çıkarmaya gerek duyulmadan antlaşmaların doğrudan hüküm doğurduğu, bu yönüyle monist sisteme daha yakın olduğunu savunulmaktadır (Kaya, 1999, 56-57) Ulusal Mevzuata Etkisi Açısından ILO normlarının üye ülkelerin ulusal mevzuatı üzerindeki etkileri, normların oluşum aşamasında, onay aşamasında ve daha belirgin olarak da onaylandıktan sonraki aşamada görülmektedir. Üye ülkelerin, sözleşme ve tavsiyelerin Konferans gündemine alınmasıyla birlikte, ulusal mevzuatlarında gerekli hazırlıkları yaptıkları görülmektedir. Asıl önemli etki ise onaylanmadan sonra ortaya çıkmaktadır. Çünkü, onay işleminden sonra üye devletlerin bunları uygulama zorunluluğu vardır. Bu nedenle, iç hukuklarında onaylanan norma aykırılık varsa bunu düzeltmek suretiyle iç hukuklarıyla uyumlu hale getirme yükümlülükleri bulunmaktadır. Dolayısıyla, ILO normlarının iç hukukun gelişimine olan etkisi bu aşamada daha belirgin olmaktadır. Ancak belirtmek gerekir ki, onaylanmayan sözleşmelerin ve bağlayıcı olmadıkları halde tavsiyelerin de esinlenme yöntemiyle iç hukukun gelişimine etki yaptıkları görülmektedir *. * ILO normlarının asıl etkisini 1936 tarihli 3008 sayılı ilk İş Kanununun hazırlanması aşamasında görmekteyiz. Bununla birlikte ILO ya üye bulunmadığımız yıllarda bugün de yürürlükte bulunan 1924 tarihli 394 sayılı Hafta Tatili Kanunu ve 1930 tarihli 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıha Kanununun çalışma yaşamına ilişkin hükümleri büyük ölçüde ILO normlarından esinlenerek hazırlanmıştır tarihli ve 5018 sayılı İşçi ve İşveren Sendikaları ve Sendika Birlikleri Hakkında Kanun; 1952 tarihli ve 5953 sayılı Basın İş Kanunu; 1954 tarihli ve 6379 sayılı Deniz İş Kanunu ile İş Kazaları, Meslek Hastalıkları ve Analık Sigortası Kanunu, İşçi Sigortaları Kurumu Kanunu, İş ve İşçi Bulma Kurumu Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun, İhtiyarlık Sigortası Kanunu, Hastalık ve Analık Sigortası Kanunu ve İş Mahkemeleri Kanununda da ILO normlarının etkisi vardır. Yine 1967 tarihli 931 sayılı İş Kanunu ile bu Kanunun bazı hükümlerinin değiştirilmesiyle hazırlanan 1971 tarihli 1475 sayılı İş Kanununda da ILO normlarının etkisi söz konusudur. Bu etki, toplu iş ilişkileri düzeyinde de 1963 tarihli 274 sayılı Sendikalar Kanunu ile 275 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanununun hazırlık çalışmaları aşamasında da görülmüş ve ILO nun bu alandaki sözleşmelerinden yararlanılmıştır. Nitekim 1962 yılında toplanan III. Çalışma Meclisinde 274 sayılı Kanunun esasları hazırlanırken 87 sayılı Sözleşmeye açıkça atıfta bulunularak Kanunun 5., 6., 10. ve 19. maddelerinde sendika özgürlüğünün çeşitli yönleriyle ilgili hükümler, sözleşmeye uygun olarak düzenlenmiştir. Aynı etki, 87 sayılı Sözleşmenin devamı ve tamamlayıcı niteliğinde olan 98 sayılı Sözleşme açısından da geçerlidir. Örneğin, 274 sayılı Kanunun 17. ve 19. maddeleri ile 2821 sayılı Kanunun 31. ve 38. maddelerinde bu Sözleşmenin açık etkileri görülmektedir. Bkz.: Kutal, 1970, 194; Güzel, 1997, 40,

10 Bu dolaylı etki, diğer hukuk sistemlerinde olduğu gibi geleneksel olarak kendi iç hukukuyla uyum içinde bulunan ILO normlarını onaylama politikası izleyen Türk İş Hukuku açısından da geçerlidir. Nitekim, uygulamada üye ülkelerin yaklaşık yüzde sekseninin iç hukuklarıyla uyum içinde olan sözleşmeleri onayladıkları görülmektedir (Güzel, 1997, 36). Ancak Türkiye Cumhuriyeti, 1993 yılında iç hukukumuzla uyum göstermeyen Sendika Özgürlüğüne ve Örgütlenme Hakkının Korunması Hakkında 87 sayılı Sözleşme ile, Kamu Hizmetinde Örgütlenme Hakkının Korunmasına ve İstihdam Koşullarının Belirlenmesi Yöntemleri Hakkında 151 sayılı Sözleşmeyi onaylamak suretiyle geleneksel politikasından sapma göstermiştir. 4. Uluslararası Çalışma Örgütünün Denetim Faaliyeti ve Denetimin Ulusal Mevzuatımıza Etkisi 4.1. Denetim Faaliyetinin Amacı ILO, her yıl tüm üye ülkelerden gelen işçi, işveren ve hükümet temsilcilerinden oluşan Uluslararası Çalışma Konferansında oylanarak kabul edilen sözleşme ve tavsiye kararlarıyla yasama faaliyetini yürütmektedir. Tavsiyelerin üye devletlere yol gösterici işlevi dışında bir bağlayıcılığı bulunmamaktadır. Sözleşmeler ise üye ülkelerin onayından sonra uyulması zorunlu kurallar haline gelmekte ve üye ülkeler üzerinde denetim mekanizmaları devreye girmektedir. Denetim sisteminin amacı, ILO nun benimsediği temel ilkeleri tüm dünya ülkelerinde geçerli kılmak, üye ülkelerin sosyal içerikli yasalarını olabildiğince bu ilkeler çerçevesinde ahenkleştirmek ve üye ülkeler arasında haksız ekonomik rekabeti önlemektir. Bu amaçla, üye ülkeler bakımından uyulması zorunlu kurallar haline gelen onayladığı sözleşmelere uyumu için ILO denetim mekanizmaları devreye girmektedir. ILO denetiminin çeşitli türleri ve bunlarla ilgili organları vardır. Özellikle insan hakları ile ilgili temel sözleşmelerin uygulamasında özel denetim mekanizmaları devreye girmektedir. Bunların en önemlisi 1952 den beri faaliyette bulunan Sendika Özgürlüğü Komitesi dir. Ayrıca ILO, üye ülke tarafından onaylanmasa bile insan haklarına ilişkin sözleşmelere uyulup uyulmadığını izleme ve bu konuda ilgili ülkeden açıklama isteme hakkı bulunmaktadır (Kutal, 2009, 45). Görüldüğü gibi ILO, koşulları ne olursa olsun asgari normlar olarak belirlenen bu ilke ve standartlara uygun davranmayan üye ülkelere, onayladıkları sözleşmeleri yürütmek için alınan önlemler hakkında rapor verme yükümlülüğü getirmektedir (ILO AY., m.19, 22, 23) Denetim Faaliyetinin Şekli Denetim süreci üye ülkelerin onayladıkları sözleşmelerle ilgili olarak örgütün bürosuna göndermek zorunda oldukları yıllık raporlarla başlamaktadır. Bu raporların özellikle insan haklarına ilişkin sözleşmelerle ilgili olarak düzenli bir biçimde verilmesi zorunludur. Hü- 20

11 kümet tarafından hazırlanan bu raporlar, o ülkenin işçi ve işveren kuruluşlarına da gönderilmekte, onlardan da görüş ve şikâyetler alınmaktadır (Kutal, 2009, 45). Üç taraflı bir yapıdan oluşan ILO da onaylanan sözleşmenin denetimi iki ayrı şekilde yapılmaktadır. Birincisi, periyodik olarak gösterilen hükümet raporlarının incelenmesine bağlı olarak Uzmanlar Komitesi ve Konferans (Aplikasyon) Komitesinin düzenli olarak yaptığı denetimdir. Bağımsız yirmi uzmandan oluşan Uzmanlar Komitesi, üye ülkelerin hangi konularda sorumluluklarını yerine getirmediklerini ve çözüm önerilerine yönelik bir rapor hazırlar. Bu raporu inceleyen ve yükümlülüklerini yerine getirmeyen üye ülkelere, üçlü temsil esasına dayalı, 150 temsilciden oluşan Konferans Komitesi, Uzmanlar Komitesinin uyarılarını dikkate almayan üye ülkeleri, aciliyet ve önem derecelerine göre özel paragraf a alarak Konferansa sunar. Rapor Konferansta kabul edilirse ilgili üye ülkeye gönderilir ve dikkati çekilerek, konu ile ilgili rapor istenir. İkinci denetim şekli ise, sendikal hak ve özgürlüklerle ilgili olup, üye ülkelerin işçi veya işveren örgütleri tarafından ya da bir üye ülke tarafından şikayet edilmesidir (Kaya, 1999, 34-41; Talas, ) Hükümet Raporlarının İncelenmesine Dayalı Denetim Uzmanlar Komitesi, örgütün bürosuna gönderilen hükümet raporları üzerinde belgeler üzerinden yürütülen hukuki ve teknik bir denetim yapar. Komite, gözlemlere dayanan yorumlarını her yıl hazırladığı bir raporla yayımlar. Tavsiyelerin yer aldığı rapor ise, izleyen yılda verilecek raporda yanıtlaması için doğrudan ilgili hükümete gönderilir. Hükümetlerce sunulması zorunlu yıllık raporları inceleyen ikinci özel komisyon, Standartların Uygulanması Konferans Komitesi dir. Uygulama, Konferans veya Aplikasyon Komitesi olarak da anılan bu komite, ILO nun her toplantı döneminde Genel Konferans tarafından oluşturulan işçi, işveren ve hükümet temsilcilerinin yer aldığı üçlü yapıda bir denetim organıdır. Uygulama (Konferans/Aplikasyon) Komitesi, çalışmalarında Uzmanlar Komitesinin raporunu esas alır. Ancak zamanın kısıtlı olması nedeniyle Uzmanlar Komitesinin raporundaki tüm ihlaller incelenmez. Bu nedenle en önemli görülen ihlal ve aykırılık durumlarını kapsayan bir liste kabul edilir ve tartışmalar bu ülkeler üzerinden sürdürülür. Gündeme alınan ülkenin hükümet temsilcisi, Uzmanlar Komitesinin belirttiği ayrılıklar ve bunların kaldırılması için alınan veya alınması düşünülen önlemler hakkında sözlü açıklamada bulunur. Hükümet temsilcisinin açıklaması sonrasında işçi ve işveren grup sözcüleri ve diğer delegeler o ülkedeki sözleşmelere aykırı uygulamalar ya da yasalardan kaynaklanan sorunlar hakkında görüşlerini açıklar. Yeniden söz verilen hükümet temsilcisi, yapılan eleştirilere cevap verir. Komite başkanlık divanı, işçi ve işveren temsilcilerinin sözcüleri ile istişare ederek uzlaşılan sonuçların özetlendiği karar açıklanır (Kutal, 2009, 46). Onaylanan sözleşmelerin uygulanmasında karşılaşılan ve önceki yıllarda tekrarlanan ciddi ayrılıkların sürekli biçimde kaldırılmaması durumunda, ülkeye özel paragraf yaptırımı uygulanır. Bu yaptırımın amacı, özel olarak önem verilen bir konuda Konferansın dikkatini çekmektir. Uygulama Komitesinin rolü, hükümetle diyaloğu sürdürerek, onaylanan sözleşmelerin uygulanmasını sağlamaktır. 21

12 Şikayete Dayalı Denetim Şikayete dayalı denetim, ILO Anayasasına göre üye ülkelerin işçi veya işveren örgütleri ya da bir üye ülke tarafından yapılabilmektedir (m.24-34). Bu açıdan, sendikal örgütler üye ülkelerden birinin onayladığı bir sözleşmeyi uygulamadığı konusunda ILO ya şikâyette bulunabilmektedir. Şikâyet, sendika özgürlüğüne ilişkin bir sözleşmeye uyulmamasıyla ilgili ise, Sendika Özgürlüğü Komitesi ne gönderilmektedir. Bununla birlikte ILO sözleşmesini onaylayan bir üye ülke, sözleşmeyi onaylayan başka bir üye devlete karşı sözleşmenin uygulanmadığı gerekçesiyle de şikâyete başvurabilmektedir (m.26). Ancak şikâyetler, çoğunlukla sendika özgürlüğü ile ilgili olduğundan bu denetim yoluna ender olarak başvurulmaktadır. Belirtmek gerekir ki, şikâyet üzerine hazırlanan raporlar Uluslararası Adalet Divanına gönderilebilmektedir. Çünkü, ilgili hükümetlerin komite raporundaki önerileri kabul edip etmediklerini, kabul etmedikleri takdirde Uluslararası Adalet Divanına gönderme isteğinde olup olmadıklarını, üç aylık sürede Uluslararası Çalışma Bürosu Genel Müdürlüğüne bildirmeleri gerekmektedir (ILO AY., m.29/2) Denetim Faaliyetinin Ulusal Mevzuatımıza Etkisi ILO denetimin amacı, gündeme alınan üye ülkeyi dünya kamuoyu karşısında küçük düşürmek veya onu bir yargı organı gibi mahkûm etmek değil, eksiklerini gidermede ona yardımcı olmaktır. Bu nedenle karar tasarısında üye devletin sözleşmenin gereklerini yerine getirebilmesi için ne gibi önlemler alması gerektiği diplomatik bir dille ifade edilmektedir. Üye devletin bu uyarılara duyarsız kalması ya da vaat ettiği düzenlemeleri gerçekleştirmemesi durumunda Komitenin bu ülkeyi özel paragrafa alma yetkisi vardır. Bu karar, ILO tarihinde bir üye ülke hakkında bugüne kadar uygulanan en ağır yaptırımdır. Bununla birlikte, onayladığı sözleşmelere aykırı faaliyetleri ortaya konulan ülkelerin dış politikalarının bu durumdan etkilenmeyeceği düşünülemeyeceğinden, tüm dünya ülkelerinin temsil edildiği bir ortamda yapılan bu denetim faaliyetinin etkili ve başarılı olduğu söylenebilmektedir. Ülkemizde açısından bakıldığında, özellikle 1980 müdahalesinden sonra hazırlanan anayasa ve çalışma hayatına ilişkin yasalar son otuz yıl içinde ILO nun çok yoğun eleştirilerine maruz kalmıştır. Bu kapsamda Türkiye Cumhuriyeti birçok kez ILO Konferans gündemine alınmış, sorgulanmış, hatta zaman zaman özel paragrafa konulmuştur. Bu durum, 1932 yılında ILO ya üye olan, ilk iş kanununu aynı yıllarda kabul etmiş (1936), iş mevzuatını Avrupa ülkelerinden esinlenerek hazırlamış bir ülke için ilk bakışta hayal kırıklığı yaratmıştır. Ancak, bu eleştiriler Türk İş Hukukunun gelişmesine de ciddi katkılar sağlamıştır. Nitekim, 2003 tarihli İş Kanununun genel gerekçesinde bu hususa açıkça atıfta bulunulmuştur (Kutal, 2009, 46). Ayrıca 12 Eylül 2010 Anayasa değişikliklerden, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun ILO normları doğrultusunda çıkarılmasına kadar bu etkiyi görmek mümkündür *. * Uluslararası normlara uygunluk iradesi, 6356 sayılı Kanunun Genel Gerekçesinde şu şekilde vurgulanmaktadır: Türkiye nin ILO ya üye olduğu 1932 yılından günümüze değin, sendikal hak ve özgürlükler ile serbest toplu pazarlık ve toplu iş uyuşmazlıklarının çözüm yolları, Türkiye-ILO ilişkilerinde belirgin rol oynamıştır. 22

13 Uygulama Komitesinin Çalışma Yöntemi Üye ülkeler, onaylamış oldukları ILO sözleşmelerinin uygulanmasına ilişkin olarak periyodik olarak rapor vermekle yükümlüdür. Onaylanan her sözleşme için verilen bu raporlar ILO Uzmanlar Komitesi tarafından incelenerek, gözlemlerini (değerlendirmelerini) içeren bir raporu her yıl haziran ayında yapılan Uluslararası Çalışma Konferansına sunmaktadır. Konferansın daimi komitesi statüsünde olan ve hükümet, işçi ve işveren temsilcilerinden oluşan Standartların Uygulanması (Aplikasyon) Komitesi, raporda yer alan ve esasen işçi ve işveren gruplarınca seçilen belli sayıda ülkeyi gündemine almaktadır. Raporun tamamını görüşecek zamanın bulunmayışı nedeniyle her yıl ortalama 25 ülke, taraf oldukları bir sözleşme ile ilgili olarak Konferans gündemine alınmaktadır. Komiteye davet edilen ülkeler, Konferansın başlamasından iki hafta kadar önce işçi ve işveren gruplarının belirlediği ülkeler oluşan geçici liste den yine işçi ve işveren grupları arasında yapılan müzakereler sonucunda seçilmekte ve Komitede onaylanmaktadır. Komite ayrıca, rapor verme yükümlülüklerini yerine getirmeyen ülkeleri, otomatik vakalar adı altında özel oturumda ayrıca görüşebilmektedir (ILO AY., m.19, 22). Belirtmek gerekir ki, işçi ve işveren gruplarınca seçilerek Komitenin gündemine alınacak ülkelerin seçimi işlemi sırasında dengeli bölgesel dağılım yapıldığından, bazı bölgelerdeki ülkelerin çok ciddi aykırılıklar olmasına rağmen gündeme alınmaması, diğer bazı bölgelerde de tali nitelikteki aykırılıkların öne çıkarılması sonucunu doğurmaktadır. Ülkemiz Avrupa bölgesinde yer almakta olup, diğer bölgeler Afrika, Amerika, Asya ve Orta Doğu ve Kuzey Afrika olarak belirlenmiştir * Uygulama Komitesi Kararının Niteliği Standartları Uygulama (Aplikasyon) Komitesi bir yargılama organı değildir. Komitede görüşülen ülkeler arasında uygulamadaki aykırılıkların çok ciddi görüldüğü veya sürdürüldüğü tespit edilen ülkeler uluslararası kamuoyunun dikkatine sunulmaktadır. ILO terminolojisinde özel paragraf, özel vaka veya özel liste olarak adlandırılan bu durum denetim mekanizmasının en ağır yaptırımıdır. ILO nun söz konusu çalışmalarının yer aldığı tutanaklar her yıl yayınlanmakta olup, geçmişe dönük olarak da Conclusions olarak belirtilen Mevcut düzenlemeler nedeniyle, özellikle 1980 sonrası ülkemiz, ILO nun denetim mekanizmasının etkisiyle uluslararası alanda hak etmediği muameleye maruz kalmıştır. Bu durumun farkında olarak, Kanunda sendikal hak ve özgürlükler ile serbest toplu pazarlık süreçleri, 87 ve 98 No.lu ILO Sözleşmeleri dikkate alınarak yeniden düzenlenmiştir. Sendika kurma, sendikaya üyelik, sendika yöneticisi olma, sendikal güvenceler, sendikal faaliyetler, sendikaların işleyişleri, denetimleri, serbest toplu pazarlık, iş uyuşmazlıklarının çözümü ve toplu iş sözleşmelerinin düzeyi, 87 ve 98 No.lu sözleşmeler paralelinde düzenlenmiştir. Kanunda Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartının örgütlenme hakkını düzenleyen 5 inci maddesi ile toplu iş sözleşmesi ve grev hakkını düzenleyen 6 ncı maddesi başta olmak üzere birçok hükmü de dikkate alınmıştır. * Geçici liste olarak belirlenen listede (preliminary list) kırkın üzerinde üye ülke bulunur. Bu listede yer alan üye ülkeler arasından, işçi ve işveren gruplarının görüşmeleri sonucunda 25 ülke belirlenerek kısa liste (final list) belirlenmekte ve Konferans gündemine alınmaktadır yılında belirlenen geçici listede Afrika Bölgesinden dokuz, Amerika Bölgesinden sekiz, Asya Bölgesinden sekiz, Orta Doğu ve Kuzey Afrika Bölgesinden altı, Avrupa Bölgesinden ise Türkiye ile birlikte dokuz üye yer almıştır. Avrupa Bölgesinde yer alan dokuz ülkeden Türkiye Cumhuriyeti nin de içinde bulunduğu beş üye ülke, müzakereler sonucunda seçilip Komitede onaylanarak kısa listeye alınmıştır. 23

14 bu raporlara ulaşılabilecektir *. Ancak ülkemizde bilerek ya da bilmeyerek kullanılan kara liste diye bir uygulama ILO da söz konusu değildir ve bu isimle anılan bir liste uygulaması bulunmamaktadır. Ayrıca, özel paragraf yaptırım kararı, ağır ihlallerin yaşandığı ülkeler için çok istisnai durumlarda alınmaktadır. Konferansta çoğunlukla, ilgili ülkeyle ilgili teknik işbirliği veya teknik yardım da bulunulması veya özel misyon gönderilmesi şeklinde kararlar alındığı görülmektedir Denetim Faaliyetinde Türkiye nin Konumu Türkiye birçok kez Konferans Komitesinin gündemine alınarak sözlü bilgi vermeye davet edilmiş, ancak 1989 yılından bu yana özel paragrafa alınmamıştır **. Son otuz yıllık döneme bakıldığında ülkemizin ağırlıklı olarak örgütlenme ve toplu pazarlık alanında sorun yaşadığı görülmektedir. Nitekim bu süre içerisinde Türkiye Cumhuriyeti, 98 sayılı Sözleşmeden biri özel paragraf olmak üzere on beş, 1993 yılında onayladığımız 87 sayılı Sözleşmeden ise yedi defa Konferans Komitesinin gündemine alınmıştır. Görüldüğü üzere ILO nun öncelik verdiği alanın başında, örgütlenme ve toplu pazarlık haklarına ilişkin standartların korunması gelmektedir. Çünkü ILO, birçok durumda çalışma koşullarında esnekliğe hoşgörüyle yaklaşmasına rağmen, sendika özgürlüklerinin kısıtlanmasını kabul edilemez bulmakta, gerek sözleşmelerinde, gerekse denetim etkinliklerinde bu haklardan ödün vermemektedir. ILO ya göre, sendika özgürlüklerine ve toplu pazarlık hakkına ilişkin normlar, ülkedeki demokrasi ve hukuka olan inancı güçlendirecektir. Bununla birlikte, bu ilkelerin yasalaşmasından öte, etkin biçimde nasıl uygulanacağı konusunda tartışma yaşanmaktadır. Nitekim, bazı ülkelerde sendika özgürlüklerine ilişkin hukuk dalı henüz gelişme aşamasında olduğundan tarım, göçmen işçiler, serbest ticaret bölgeleri ve kayıt dışı istihdam bu korumadan yoksun bırakılmaktadır. ILO ayrıca, kadın ve erkek tüm çalışanların istedikleri örgütleri serbestçe kurmaları, bunlara üye olmaları ve sendika karşıtı eylemlere karşı etkin biçimde korunmaları hakkını, diğer bireysel nitelikteki korumalara oranla daha güçlü bir biçimde vurgulamaktadır (Dereli, 2009, 40). ILO sözleşmeleri açısından bireysel çalışma ilişkilerinde önemli mesafeler alan, bu alandaki ayrıntılı Avrupa Birliği yönergeleri ve kuralları ile uyumlu bir İş Kanunu çıkarılan ülkemizde, sendikal haklara ilişkin temel sözleşmeler bakımından 6356 sayılı Sendikalar * ILO nun yıllık temelde yayınladığı raporlar için bkz.; Report of the Committee on the Application of Standards, Provisional Record. ** Türkiye Cumhuriyeti, 1983 yılında 98 sayılı Örgütlenme ve Toplu Pazarlık Hakkı ile 111 sayılı İş ve Meslekte Ayırımcılık ; 1989 yılında ise 111 sayılı İş ve Meslekte Ayırımcılık sözleşmelerini ihlalden özel paragrafa alınmıştır. Bununla birlikte Türkiye Cumhuriyeti son otuz yıl içerisinde birçok kez Konferans gündemine (kısa listeye) alınmıştır. Bu kapsamda; 26 sayılı Asgari Ücret Tespit Usulü Hakkında Sözleşmeden 1995 yılında; 87 sayılı Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının Korunması Hakkında Sözleşmeden 1987, 1997, 2005, 2007, 2009, 2010 ve 2011 yıllarında; 94 sayılı Kamu Sözleşmelerinde Çalışma Şartları Hakkında Sözleşmeden 1981 yılında; 95 sayılı Ücretin Korunması Hakkında Sözleşmeden 1981, 1982, 1983, 1985 yıllarında; 98 sayılı Örgütlenme ve Toplu Pazarlık Hakkında Sözleşmeden 1983, 1984, 1985, 1986, 1987, 1988, 1989, 1991, 1993, 1994, 1995, 1996, 1998, 2000 ve 2013 yıllarında; 111 sayılı İş ve Meslekte Ayırımcılık Hakkında Sözleşmeden 1983, 1984, 1985, 1987, 1989, 1990 ve 1991 yıllarında; 119 sayılı Makinalardan Korunma Hakkında Sözleşmeden 1981 yılında; 122 sayılı İstihdam Politikası Hakkında Sözleşmeden 2002 yılında; 158 sayılı Hizmet İlişkisine İşveren Tarafından Son Verilmesi Hakkındaki Sözleşmeden 2001 yılında gündeme alınarak (kısa liste) sözlü açıklama yapmaya davet edilmiştir. 24

15 ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun kabulüne kadar önemli bir değişiklik gerçekleştirilememiştir. Hemen her Konferans döneminde, Uzmanlar Komitesi raporlarında belirtilen ve Uygulama Komitesinde yapılan eleştirileri bir türlü kanun haline dönüşemeyen taslaklarla cevap verilmeye çalışılmıştır. ILO nun 87 ve 98 sayılı Sözleşmeler bakımından eleştirilerini, yetki işleminde çift baraj yöntemi yerine daha sağlıklı ve özgürlükçü bir sisteme geçilmesi, üyelik önündeki biçimsel engellerin kaldırılması, grev yasaklarının sadece yaşamsal hizmetleri içerecek biçimde daraltılması, kamu görevlileri sendikacılığında üyelik üzerindeki yasaklar dahil mevcut kısıtlamalara son verilmesi ve kamu erkini kullanmayan memurlar için grev hakkını içerecek biçimde toplu pazarlık haklarının düzenlenmesi olarak özetlemek mümkündür. Bu açıdan bakıldığında belirtilen eleştiriler temelinde çıkarılan 6356 sayılı Kanunun bazı uygulama sorunları dışında 87 ve 98 sayılı Sözleşmelere uyumlu olduğu söylenebilecektir. Bununla birlikte, görünür gelecekteki sorun, kamu otoritesini kullanmayan memurlara grev hakkının tanınmamasıyla ilgili olacaktır. 5. Uluslararası Çalışma Örgütü Normlarının ve Denetim Sisteminin Yeniden Yapılanma İhtiyacı ve Türkiye Cumhuriyeti nin Konumu 5.1. ILO nun Yasama ve Denetim Faaliyetini Revize İhtiyacı ILO nun yüzüncü yıldönümü yaklaşırken kendini reforme etmesi gerektiği yönünde taleplere muhatap olmaktadır. Özellikle standartların uygulanması hususunda denetim mekanizmasının sürekli bazı ülkeleri hedef alıyor olması, bu sistemin güvenilirliğini sorgular hale getirmektedir. Nitekim, ILO Uzmanlar Komitesi değerlendirmelerini (gözlemlerini) içeren raporların teknik olmanın ötesine geçerek siyasi bir boyut taşımaya başladığı yönünde değerlendirmeler yapılmaktadır. Bu kapsamda, denetimde politik lobi güçleri zayıf ülkeler ile hiç hak etmediği halde Türkiye gibi sürekli şikayet edilen ve hedef haline getirilen ülkelerin ön plana çıkarıldığı, bütün ülkelerin aynı koşullarda sorgulanmaması nedeniyle, denetim sisteminin dengeli bir uluslararası dağılımı, ekonomik ve sosyal rekabeti sağlayamadığı (Pirler, 2012, 6) yönünde eleştiriler ileri sürülmektedir. Değişim gereğini doğuran etmenlerin başında kuşkusuz küreselleşme olgusu gelmektedir. Bir yandan dünya geliri yükselirken aynı zamanda yoksulluğun artış göstermesi karşısında, daha adil bir küresel gelişmeye duyulan ihtiyaç, ILO raporlarında sürekli olarak vurgulanmaktadır. Küresel eşitsizliklerin arka planında ise dünya işgücünün büyümesi yatmaktadır. Zengin ülkelerde işgücünün yaşlanması ise, sosyal güvenlik sistemlerinde reform gereğini doğurmaktadır. Bilişim ve iletişim teknolojilerinde ortaya çıkan yenilikler, uluslararası ticareti, çalışma süreçlerini ve bu süreçlere ilişkin kuralları derinden etkilemiştir. Bu kapsamda, Avrupa Birliği ülkelerinin giderek esneklik kavramına önem vererek, bu alanda düzenleme yapmaları, ILO nun istihdam güvencesi amacından asgari norm olarak kabul ettiği 158 sayılı Sözleşmesine rağmen güvenceli esneklik kavramını çalışma terminolojisine sokmuştur. Bu 25

16 durum, istihdam güvencesinin bulunduğu ülkelerde iş sözleşmesinin feshi ile çalışma tür ve koşullarının esnekleştirilmesi girişimlerini gündeme getirmiştir (Dereli, 2009, 39-40). Bununla birlikte, işçi sendikalarındaki değişimler ve çokuluslu şirketlerin işveren kesiminde oluşturduğu etkiler, ILO nun da kendi normlarını yenileme yoluna gitmesini kaçınılmaz kılmaktadır. Bu yeni bir endüstri ilişkileri sisteminde uluslararası iş hukukunun doğmasına ve gelişmesine neden olan, bu alanın temel kaynaklarını oluşturan sözleşme ve tavsiyelerin de yeniden değerlendirilmesi ILO nun öncelikli görevi olmalıdır. Uluslararası standartlar değerlendirirken, onların değişen çalışma koşullarına ve biçimlerine göre, sosyal ortaklar ve devletin rolündeki değişimlerin de dikkate alınması gerekmektedir. Bu süreçte, üçlü yapının sosyal diyaloğun vazgeçilmez yöntemi olarak korunması ve geliştirilmesi yanında ILO nun temel varlık nedeni olan sosyal adalet ilkesine bağlılığın sürdürülmesi önem taşıyacaktır (Işık, 2009, 44) Sendikal Özgürlükler ve Toplu Pazarlık Hakkına İlişkin Sözleşmeler Açısından Türkiye Cumhuriyeti nin Konumu ILO nun sendikal özgürlükler ve toplu pazarlık hakkına ilişkin 87 ve 98 sayılı Sözleşmeleri, temel hak ve özgürlüklere ilişkin temel sözleşmeler arasında yer almaktadır. Türkiye Cumhuriyeti, Örgütlenme ve Toplu Pazarlık Hakkındaki 1949 tarihli 98 sayılı Sözleşmeyi 1951 yılında onaylamasına rağmen, Sendika Özgürlüğüne ve Örgütlenme Hakkının Korunması Hakkındaki 1948 tarihli Sözleşmeyi 1993 yılında onaylamıştır. Çoğulcu demokrasinin geçerli olduğu hemen hemen bütün ülkelerde kabul edilen sendika özgürlüğüne ilişkin 87 sayılı Sözleşmenin onaylanması, ülkemizin uluslararası itibarı açısından büyük önem taşımaktadır. Tüm çalışanlara örgütlenme hakkı tanıyan 87 sayılı Sözleşmenin ülkemizde 45 yıllık bir gecikme ile onaylanmasının temel nedeni, kamu görevlilerine sendikal örgütlenme hakkının verilmemiş olmasıdır. Nitekim, Sözleşmenin onaylanması ile birlikte, kamu görevlilerinin örgütlenme ve toplu görüşme hakları konusunda Anayasa değişikliği yapılmış * ve 2001 yılında 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları Kanunu yürürlüğe girmiştir. Bununla birlikte, 2004 yılında Anayasanın 90 ıncı maddesinde yapılan usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin uluslararası sözleşmelerin ulusal kanunlarla çatışması halinde sözleşme hükümlerinin esas alınacağı şeklindeki değişiklik, ILO sözleşmelerine uyumun önemini daha da artırmıştır (Kutal, 2006, 89). Bu önem nedeniyle, 87 ve 98 sayılı Sözleşmeler kapsamında ülkemizde yapılan düzenlemeler incelenecektir İşçi ve İşveren Sendikaları Açısından 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun genel gerekçesinde ILO normlarına uyma iradesi açıkça belirtilmiştir. Bu durum, ILO Uzmanlar Komitesinin yıllar iti- * Anayasanın 53 üncü maddesine eklenen üçüncü fıkra ile, kamu görevlilerinin kanunla kendi aralarında kurmalarına cevaz verilecek olan sendika ve üst kuruluşların, üyeleri adına yargı mercilerine başvurabilecekleri ve idareyle amaçları doğrultusunda toplu görüşme yapabilecekleri düzenlenmiştir. Bkz:, 23/7/1995 tarihli ve 4121 sayılı Kanun. 26

17 barıyla yayınladığı raporlardaki eleştirilerin yasa hükümlerine yansımasında da görülmektedir. Bu başlık altında, Uzmanlar Komitesi ve Uygulama (Aplikasyon) Komitesinin son on yıllık dönemdeki yorumlarının 6356 sayılı Kanuna etkisi, mülga 2821 ve 2822 sayılı yasalarla kıyaslanarak kısaca özetlenecektir. 1. Kanunlar, ulusal otoritenin örgütlenme özgürlüğüne müdahalesi olarak görülen ayrıntılı hükümlerden arındırılmalıdır (ILO; 2005, 2007, 2008, 2010, 2012). Toplam 152 maddeden oluşan 2821 ve 2822 sayılı Kanunlar, 83 maddelik tek bir kanun haline getirilmiştir. Özgürlükçü bir anlayışı benimseyen 6356 sayılı Kanun; kısa, sade ve anlaşılır bir yapıya kavuşturulmuş, yasaklardan ve ayrıntılı hükümlerden arındırılmıştır. 2. Kanunun kapsamı genişletilmeli, bağımsız çalışanlar ile öğrenciler, emekliler ve çiftçilere örgütlenme hakkı verilmelidir (ILO; 2008, 2010, 2011, 2012). İş sözleşmesine bağlı olarak çalışan öğrenci ve çiftçilerin sendikal örgütlenme hakları bulunmakla birlikte, bağımlılık ilişkisi bulunmayan öğrenciler, emekliler, işsizler ve benzeri grupların dernek adı altında örgütlenmeleri söz konusudur. İş sözleşmesine dayanarak çalışanlar yanında, iş sözleşmesi dışında olmakla birlikte ücret karşılığı iş görmeyi taşıma, eser, vekâlet, yayın, komisyon ve adi şirket sözleşmesine göre bağımsız olarak mesleki faaliyet olarak yürüten gerçek kişiler yanında diğer iş kanunları ile Borçlar Kanununa tabi olan işçi ve işverenler de işçi sayılarak kanunun kapsamı genişletilmiştir (6356; m.2/4). 3. İşyeri ve meslek esasına göre sendikaların kurulmasına izin verilmelidir (ILO; 2010). Sendikaların, bir işkolunda faaliyet göstermek üzere kurulmaları esas alınmakla birlikte, işyeri ve meslek esasına göre sendika kurma yasağı yasa metninden çıkarılmıştır. Ayrıca, sendikanın Türkiye çapında faaliyette bulunmak amacı ile kurulma esası da kaldırılmıştır (6356; m.3). 4. İşkolu sınıflandırması tarafsız kriterlere göre yapılmalı, çalışanların örgütlenme hakkı garanti alınacak şekilde düzenlenmelidir (ILO; 2005). İşkolu sayısı dünya uygulamaları ve uluslararası standartlar dikkate alınarak yirmiye indirilmiş ve her bir işkoluna giren işler belirlenirken NACE Rev.2 ekonomik faaliyet sınıflaması esas alınmıştır. İşkolunun belirlenmediği veya faaliyet alanının değiştiği durumlarda, Bakanlık işkolu tespiti yapmakta, yapılan tespite karşı ilgililerin itirazı halinde ise, işkolu yargı kararıyla belirlenmektedir. (6356; m.4, 5). 5. Kurucular için aranan Türk vatandaşı olma, Türkçe okur-yazar olma ve işkolunda fiilen çalışma koşulları kaldırılmalıdır (ILO; 2005, 2008, 2010). Sendika kuruculuğu için aranan Türk vatandaşı olma, Türkçe okur-yazar olma ve o işkolunda fiilen çalışır olma koşulları kaldırılmıştır. Ayrıca, Türk Ceza Kanununda öngörülen bazı suçlardan mahkûm olma sınırlamaları da kaldırılmıştır (6356; m.6). 6. Sendikal örgütlerin kuruluş usulü basitleştirilmelidir (ILO; 2010, 2011). Sendikaların kuruluş usulü basitleştirilmiş ve formalitelerden arındırılmıştır. Bu kapsamda sendikaların, ilin valiliğine dilekçelerine ekli olarak tüzüklerini vermeleri ile tüzel kişilik 27

18 kazanacağı; kurucu olabilme şartlarına sahip olunduğunu belirten yazılı beyanın yeterli olacağı; valilikten gelen tüzük ve kurucuların listesinin gazete yerine, Bakanlık resmi internet sitesinden ilanın yeterli olacağı; tüzük ve belgelerde eksiklik ya da kanuna aykırılık olması halinde, mahkeme yerine valiliğin eksiklikleri gidermesini isteyebileceği düzenlenmiştir (6356; m.7). 7. Sendika genel kurul toplantılarında hükümet komiseri bulundurma zorunluluğu kaldırılmalıdır (ILO; 2005). Genel kurulların toplanması ve yürütülmesini gözetlemek üzere valinin görevlendireceği hükümet komiserinin genel kurulun başlayacağı gün ve saatte genel kurulun yapılacağı mahalde bulundurulması hükmü kaldırılmıştır (6356; m.14/1). 8. Aynı işkolunda birden fazla sendikaya üyelik mümkün olmalıdır (ILO; 2010, 2011). Aynı işkolunda ve aynı zamanda farklı işverenlere ait işyerlerinde çalışan işçilerin birden çok sendikaya üye olabilmesine imkân sağlanmıştır (6356; m.17/3). 9. Sendikaya üyelikte ve üyelikten çekilmede notere başvuru şartı kaldırılmalıdır (ILO; 2010, 2011). Üyelikte ve üyelikten ayrılmada noter şartı kaldırılarak örgütlenmenin önündeki en önemli engel aşılmıştır (6356; m.17/5, m.19/2). 10. Aidatlara kanunla üst sınır konulması sendikaların iç işleyişine müdahale olup, bu konu sendikal örgütlerin tüzüklerine bırakılmalıdır (ILO; 2010). Sendikal aidatlar konusundaki üst sınır kaldırılmış ve örgütlerin tüzüklerine koyacakları hükme bırakılmıştır (6356; m.18/1). 11. Sendika üyeliğinin geçici işsizlik süresince devamı sağlanmalıdır (ILO; 2011, 2012). İşçi sendikası üyesi işçinin geçici olarak işsiz kalmasının sendika üyeliğini bir yıl süreyle etkilemeyeceği hükme bağlanmıştır (6356; m.19/9). 12. Sendika ve konfederasyonların, uluslararası işçi ve işveren örgütlerine katılma hakları sağlanmalıdır (87 sayılı Sözleşme; m.5). Sendikal örgütlenme açısından serbestlik ilkesi yaklaşımı ile sendika ve konfederasyonların, tüzüklerinde gösterilen amaçlarını gerçekleştirmek üzere uluslararası işçi ve işveren kuruluşlarının kurucusu olabileceği, bu kuruluşlara serbestçe üye olabileceği ve üyelikten çekilebileceği, bu kuruluşlarla işbirliğinde bulunabileceği, üye ve temsilci gönderebileceği veya kabul edebileceği ve dış temsilcilik açabileceği düzenlenmiştir (6356; m.21). 13. Sendikal nedenle iş sözleşmesinin feshi halinde işçiye işe iade imkanı verilmeli, sendika temsilcilerinin işten çıkarılması konusu başta olmak üzere, sendikal haklar güvence altına alınmalıdır (ILO; 2011, 2012). Amatör sendika yöneticileri ile işyeri sendika temsilcilerine mutlak işe iade hakkı tanınmış, bireysel sendika özgürlüğü güvence altına alınmıştır (6356; m.23, 24, 25). 28

19 14. Sendikalar, faaliyet ve iç programlarını serbestçe belirleyebilmelidir (ILO; 2005, 2008). Sendikaların, Kanunda belirtilen sınırlamalara uymak kaydıyla faaliyetlerini kendi tüzüklerinde serbestçe belirlemelerine imkân tanınmıştır (m.26/1). 15. Sendikaların uluslararası kuruluşlardan izinsiz bağış ve yardım alması, faaliyetinin durdurulma sebebi olmaktan çıkarılmalıdır (87 sayılı Sözleşme; m.5). Sendikaların yurt dışındaki kişi, kurum ve kuruluşlardan Bakanlığa önceden bildirimde bulunmak suretiyle yardım ve bağış almaları sağlanarak, izinsiz yardım ya da bağış alınması durumunda faaliyetin durdurulması yerine yardım ve bağışların Hazine ye aktarılacağı düzenlenmiştir (6356; m.28/3). 16. Yöneticilerin bireysel olarak işledikleri suçlar nedeniyle sendikaların kapatılması yerine yöneticilerin cezalandırılması ve görevlerinin sona ermesi kabul edilmelidir (ILO; 2010). Suçların şahsiliği ilkesine uygun olarak yöneticilerin kişisel sorumluluğu getirilmiş ve sendika tüzel kişiliği korunmuştur (6356; m.31). 17. Yüzde 10 işkolu barajı gönüllü toplu pazarlık ilkesi ile uyumlu değildir (ILO; 2004, 2005, 2008, 2009). İşkolu barajı, ülke gerçekleri dikkate alınarak yüzde üçe düşürülmüştür. Ayrıca, geçiş süreci ile bu oranın 2016 Temmuz ayına kadar yüzde bir, 2018 Temmuz ayına kadar ise yüzde iki olarak uygulanacağı düzenlenmiştir (6356; m.41/1; Geçici Madde 6/1). 18. Yetkili sendika için öngörülen işyeri veya işletme barajı (yüzde 50+l) o işyeri veya işletmede bu barajı geçen sendika bulunmadığı durumlarda örgütlü sendikaya kendi üyeleri için toplu pazarlık hakkı verilmelidir (ILO; 2005, 2012). İşyeri düzeyinde yüzde elli barajı korunmakla birlikte, işletme toplu iş sözleşmelerinde bu oran yüzde kırka düşürülmüştür (6356; m.41/1). 19. Grev kararı verilinceye kadar olan toplu pazarlık süreci kısaltılmalıdır (ILO; 2007, 2008, 2010, 2012). Kanunun ilgili maddelerinde, toplu pazarlık sürecini kısaltmaya yönelik düzenlemeler yapılmıştır (6356; m.42, 43, 44, 46, 47, 48, 49, 50, 60, 61). 20. Siyasi grev, genel grev ve dayanışma grevi yasağı kaldırılmalıdır (ILO; 2005, 2007, 2009, 2010, 2011). Grev benzeri eylemlerin yasaklanmasına dair düzenleme kanun metninden çıkarılmış, kamu düzenini bozmayan ve şiddete yol açmayan demokratik girişimlerin alanı genişletilmiştir (6356; m.58). 21. Grev esnasında ortaya çıkacak maddi zararlardan sendikanın sorumlu tutulmasına son verilmelidir (ILO; 2011). Greve katılan ancak kendi üyesi olmayan işçilerin işyerinde neden olduğu zararlardan sendikanın sorumluluğu kaldırılmıştır (6356; m.64/5). 29

20 22. Grev ve lokavt gözcüleri ile ilgili sınırlayıcı hükümler kaldırılmalıdır (ILO; 2003, 2005, 2007, 2008, 2010, 2011, 2012). Afiş, pankart gibi ilan vasıtaları asmak veya yazılar yazmak hususundaki yasaklar ile kulübe, baraka ve çadır gibi barınma vasıtaları kurulamayacağına ilişkin sınırlamalar kaldırılmıştır (6356; m.73, 74). 23. Grev yasağı olan işler ve yerlerin kapsamı daraltılmalı, grevin yasaklandığı hizmetin kesilmesinin bir grup insanın veya toplumun tamamının hayatını, güvenliğini ve sağlığını tehlikeye düşürecek nitelikte olmalıdır (ILO; 2003, 2005, 2007, 2008, 2011). Grev yasağı olan işler ve yerlerin kapsamı daraltılmıştır. Bu kapsamda; noter hizmetleri, aşı ve serum imal eden işyerleri, hastane dışındaki klinik, sanatoryum, prevantoryum, dispanser ve eczane gibi sağlıkla ilgili işyerlerinde, eğitim ve öğretim kurumlarında, çocuk bakım yerlerinde, havacılık hizmetlerinde ve huzur evlerinde grev ve lokavt yasağı kaldırılmıştır (6356; m.62/1). 24. Yasada yer alan hapis cezaları kaldırılarak para cezasına dönüştürülmelidir (ILO; 2008, 2010, 2011, 2012). Hapis cezalarının tamamı kaldırılmış ve idari para cezası öngörülmüştür (6356; m.78) Kamu Görevlileri Sendikaları Açısından Uzmanlar Komitesi raporlarında, 2001 yılında yürürlüğe giren 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları Kanununun, ILO normları bakımından tartışmalı hükümler içerdiği belirtilmektedir. Bunların başında, kamu görevlileri sendikaları ile hükümet arasındaki toplu görüşmelerde çıkan uyuşmazlıkların hangi hallede grev ile sonuçlanacağına ilişkin bir hüküm bulunmaması gelmektedir. Komite raporunda (ILO; 2005); grev hakkının sadece devlet adına kamu erkini kullanarak karar verme yetkisine sahip olanlarla, halkın temel ihtiyaçlarını karşılayan hizmetlerde çalışanlar için kısıtlanabileceği, bu hallerde dahi uzlaştırma, arabulma gibi barışçı çözüm yolları yanında, bağımsız bir tahkim sisteminin kurulması gerektiği belirtilmektedir. Komitenin ikinci temel eleştirisi ise, çok istisnai durumlarda devlet yönetiminde doğrudan görev alan üst kademedeki memurların dışındaki tüm kamu görevlilerinin toplu görüşmenin kapsamına dahil edilesi gerektiği yönündedir. Komite raporunda, toplu görüşmenin kapsamını, kamu görevlileri için uygulanacak katsayı ve göstergeler, aylık ve ücretler, zam ve tazminatlar, fazla çalışma ücretleri, harcırah, ikramiye, lojman tazminatı, doğum, ölüm ve aile yardımı ödenekleri, tedavi yardımı ve cenaze giderleri, yiyecek ve giyecek yardımları ile bu mahiyetteki etkinlik ve verimlilik artırıcı diğer yardımlar ile sınırlamanın özgür toplu pazarlıkla bağdaşmadığı, ayrıca Kanunun 3/a ve 15 inci maddeleri ile örgütlenme hakkından yoksun bırakılan kamu görevlilerinin, toplu görüşme hakkından da yoksun bırakıldığı ifade edilmektedir (Kutal, 2006, 95-97). 30

(Resmî Gazete ile yayımı: 11.12.1992 Sayı : 21432 Mükerrer)

(Resmî Gazete ile yayımı: 11.12.1992 Sayı : 21432 Mükerrer) 25 Kamu Hizmetinde Örgütlenme Hakkının Korunmasına ve İstihdam Koşullarının Belirlenmesi Yöntemlerine İlişkin 151 Sayılı Sözleşmenin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun (Resmî Gazete ile yayımı:

Detaylı

187 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİ GELİŞTİRME ÇERÇEVE SÖZLEŞMESİ, 2006

187 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİ GELİŞTİRME ÇERÇEVE SÖZLEŞMESİ, 2006 187 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİ GELİŞTİRME ÇERÇEVE SÖZLEŞMESİ, 2006 ILO Kabul Tarihi: 15 Haziran 2006 Yürürlüğe Giriş Tarihi: 20 Şubat 2009 Uluslararası Çalışma Örgütü Genel Konferansı, Uluslararası

Detaylı

Sayı / Issue: 1 Cilt / Volume: 1 Temmuz-Eylül 2013 July-September 2013

Sayı / Issue: 1 Cilt / Volume: 1 Temmuz-Eylül 2013 July-September 2013 Hakemli Dergi Labour World Sayı / Issue: 1 Cilt / Volume: 1 Temmuz-Eylül 2013 July-September 2013 1 T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ISSN: 2148-1245 Dr. Ali Kemal SAYIN Nurcan ÖNDER Hamza GÜNEŞ

Detaylı

159 NOLU SÖZLEŞME SAKATLARIN MESLEKİ REHABİLİTASYON VE İSTİHDAMI HAKKINDA SÖZLEŞME. ILO Kabul Tarihi: 1Haziran 1983. Kanun Tarih ve Sayısı (*) :

159 NOLU SÖZLEŞME SAKATLARIN MESLEKİ REHABİLİTASYON VE İSTİHDAMI HAKKINDA SÖZLEŞME. ILO Kabul Tarihi: 1Haziran 1983. Kanun Tarih ve Sayısı (*) : 159 NOLU SÖZLEŞME SAKATLARIN MESLEKİ REHABİLİTASYON VE İSTİHDAMI HAKKINDA SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 1Haziran 1983 Kanun Tarih ve Sayısı (*) : Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: Bakanlar Kurulu Kararı

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI HİZMETLERİNE İLİŞKİN 161 SAYILI ILO SÖZLEŞMESİ

İŞ SAĞLIĞI HİZMETLERİNE İLİŞKİN 161 SAYILI ILO SÖZLEŞMESİ İŞ SAĞLIĞI HİZMETLERİNE İLİŞKİN 161 SAYILI ILO SÖZLEŞMESİ ILO Kabul Tarihi: 7 Haziran 1985 Kanun Tarih ve Sayısı: 07.01.2004 / 5039 Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 13.01.2004 / 25345 Uluslararası

Detaylı

SANAYİ İŞYERLERİNE ALINACAK ÇOCUKLARIN ASGARİ YAŞ SINIRINI BELİRLEYEN SÖZLEŞME. Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 12 Aralık 1992 / 21433-Mükerrer

SANAYİ İŞYERLERİNE ALINACAK ÇOCUKLARIN ASGARİ YAŞ SINIRINI BELİRLEYEN SÖZLEŞME. Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 12 Aralık 1992 / 21433-Mükerrer SANAYİ İŞYERLERİNE ALINACAK ÇOCUKLARIN ASGARİ YAŞ SINIRINI BELİRLEYEN SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 3 Haziran 1937 Kanun Tarih ve Sayısı: 26 Kasım 1992 / 3849 Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 12 Aralık

Detaylı

İSTATİSTİK KONSEYİ YÖNETMELİĞİ

İSTATİSTİK KONSEYİ YÖNETMELİĞİ 4913 İSTATİSTİK KONSEYİ YÖNETMELİĞİ Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 10/4/2006 No : 2006/10343 Dayandığı Kanunun Tarihi : 10/11/2005 No : 5429 Yayımlandığı R.Gazetenin Tarihi : 5/5/2006 No : 26159 Yayımlandığı

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak Amaç İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak Madde 1 Bu Yönetmelik, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çalışmalarda bulunmak

Detaylı

Turizm Şurası Yönetmeliği

Turizm Şurası Yönetmeliği TURİZM ŞURASI YÖNETMELİĞİ Turizm Şurası Yönetmeliği Kültür ve Turizm Bakanlığı Resmi Gazete Tarihi: 13/10/1998 Resmi Gazete Sayısı: 23492 BİRİNCİ BÖLÜM : Genel Hükümler Amaç Madde 1 -Bu Yönetmeliğin amacı;

Detaylı

-> 5 07.08.2014 13:06

-> 5 07.08.2014 13:06 27 Temmuz 2014 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 29073 Adıyaman Üniversitesinden: YÖNETMELİK ADIYAMAN ÜNİVERSİTESİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç,

Detaylı

TİCARET GEMİLERİNDE ÇALIŞAN KAPTANLAR VE GEMİ ZABİTLERİNİN MESLEKÎ YETERLİLİKLERİNİN ASGARİ İCAPLARINA İLİŞKİN 53 SAYILI SÖZLEŞME

TİCARET GEMİLERİNDE ÇALIŞAN KAPTANLAR VE GEMİ ZABİTLERİNİN MESLEKÎ YETERLİLİKLERİNİN ASGARİ İCAPLARINA İLİŞKİN 53 SAYILI SÖZLEŞME TİCARET GEMİLERİNDE ÇALIŞAN KAPTANLAR VE GEMİ ZABİTLERİNİN MESLEKÎ YETERLİLİKLERİNİN ASGARİ İCAPLARINA İLİŞKİN 53 SAYILI SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 6 Ekim 1936 Kanun Tarih ve Sayısı: 25.6.2003 / 4906 Uluslararası

Detaylı

80 NOLU SÖZLEŞME. Bu tekliflerin, bir milletlerarası Sözleşme şeklini alması lazım geldiği mütalaasında bulunarak;

80 NOLU SÖZLEŞME. Bu tekliflerin, bir milletlerarası Sözleşme şeklini alması lazım geldiği mütalaasında bulunarak; 80 NOLU SÖZLEŞME MİLLETLERARASI ÇALIŞMA TEŞKİLATININ 1946 YILINDA MONTREAL DE AKDETTİĞİ 29 UNCU TOPLANTISINDA KABUL EDİLEN SON MADDELERİN DEĞİŞTİRİLMESİ HAKKINDA SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 19 Eylül 1946

Detaylı

15 Nisan 2013 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı: 28619 YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ AVRUPA BİRLİĞİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

15 Nisan 2013 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı: 28619 YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ AVRUPA BİRLİĞİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM 15 Nisan 2013 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı: 28619 Gedik Üniversitesinden: YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ AVRUPA BİRLİĞİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak

Detaylı

Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313

Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313 Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313 Amaç MADDE 1 KENT KONSEYİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar (1) Bu Yönetmeliğin amacı; kent yaşamında, kent vizyonunun

Detaylı

15 Eylül 2013 PAZAR Resmî Gazete Sayı: 28766 YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ ASYA ÇALIŞMALARI UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

15 Eylül 2013 PAZAR Resmî Gazete Sayı: 28766 YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ ASYA ÇALIŞMALARI UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM 15 Eylül 2013 PAZAR Resmî Gazete Sayı: 28766 Gedik Üniversitesinden: YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ ASYA ÇALIŞMALARI UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ VE ÇALIŞMA ORTAMINA İLİŞKİN 155 SAYILI SÖZLEŞME

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ VE ÇALIŞMA ORTAMINA İLİŞKİN 155 SAYILI SÖZLEŞME İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ VE ÇALIŞMA ORTAMINA İLİŞKİN 155 SAYILI SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 3 Haziran 1981 Kanun Tarih ve Sayısı: 07.01.2004 / 5038 Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 13.01.2004 / 25345

Detaylı

İş ve Meslek Bakımından Ayırım Hakkında Sözleşme 44

İş ve Meslek Bakımından Ayırım Hakkında Sözleşme 44 İş ve Meslek Bakımından Ayırım Hakkında Sözleşme 44 Milletlerarası Çalışma Bürosu Yönetim Kurulu tarafından toplantıya çağırılarak 4 Haziran 1958 de Cenevre de kırk ikinci toplantısını yapan, Milletlerarası

Detaylı

ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK DEĞERLENDİRME VE KALİTE GELİŞTİRME (ADEK) ESASLARI

ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK DEĞERLENDİRME VE KALİTE GELİŞTİRME (ADEK) ESASLARI ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK DEĞERLENDİRME VE KALİTE GELİŞTİRME (ADEK) ESASLARI BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 Bu Esaslar 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu

Detaylı

KAMU KURUM VE KURULUŞLARININ YURTDIŞI TEŞKiLATI HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME

KAMU KURUM VE KURULUŞLARININ YURTDIŞI TEŞKiLATI HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME 207 KAMU KURUM VE KURULUŞLARININ YURTDIŞI TEŞKiLATI HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME Kanun Hük. Kar. nin Tarihi : 13/12/1983 No : 189 Yetki Kanununun Tarihi : 17/6/1982 No : 2680 Yayımlandığı R.G. Tarihi

Detaylı

MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler. Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi Yönetmeliği Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 05.02.

MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler. Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi Yönetmeliği Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 05.02. MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler İçindekiler Birinci Bölüm - Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 Amaç ve kapsam Madde 2 Dayanak Madde 3 Tanımlar İkinci Bölüm - Konseyin Kuruluş Amacı, Oluşumu ve

Detaylı

Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi Yönetmeliği. www.irisakademi.com

Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi Yönetmeliği. www.irisakademi.com Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi Yönetmeliği www.irisakademi.com Resmi Gazete Tarihi:05.02.2013 Resmi Gazete Sayısı:28550 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 (1)

Detaylı

4. Bu Yasa, Bakanlar Kurulu adına Çalışma işleriyle görevli Bakanlık tarafından yürütülür.

4. Bu Yasa, Bakanlar Kurulu adına Çalışma işleriyle görevli Bakanlık tarafından yürütülür. ULUSLARARASI ÇALIŞMA ÖRGÜTÜ (ĐLO) Ü EŞĐT DEĞERDE ĐŞ ĐÇĐ ERKEK VE KADI ĐŞÇĐLER ARASI DA ÜCRET EŞĐTLĐĞĐ HAKKI DAKĐ 1951 TARĐHLĐ 100 SAYILI SÖZLEŞMESĐ Đ O AYLA MASI I UYGU BULU MASI A ĐLĐŞKĐ YASA Sayı: 22/1993

Detaylı

Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol

Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol T.C. D A N I Ş T A Y Esas No : 2011/8665 Karar No : 2013/9005 Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol Özeti : İmar planında küçük sanayi

Detaylı

KÖTÜ ŞARTLARDAKİ ÇOCUK İŞÇİLİĞİNİN YASAKLANMASI VE ORTADAN KALDIRILMASINA İLİŞKİN 182 SAYILI ACİL ÖNLEMLER SÖZLEŞMESİ

KÖTÜ ŞARTLARDAKİ ÇOCUK İŞÇİLİĞİNİN YASAKLANMASI VE ORTADAN KALDIRILMASINA İLİŞKİN 182 SAYILI ACİL ÖNLEMLER SÖZLEŞMESİ KÖTÜ ŞARTLARDAKİ ÇOCUK İŞÇİLİĞİNİN YASAKLANMASI VE ORTADAN KALDIRILMASINA İLİŞKİN 182 SAYILI ACİL ÖNLEMLER SÖZLEŞMESİ Bu sözleşme, ILO'nun temel haklara ilişkin 8 sözleşmesinden biridir. Uluslararası Bürsu

Detaylı

ÖZEL İSTİHDAM BÜROLARINA GEÇİCİ İŞ İLİŞKİSİ FAALİYETİNE ARACILIK YETKİSİ VERİLMESİ

ÖZEL İSTİHDAM BÜROLARINA GEÇİCİ İŞ İLİŞKİSİ FAALİYETİNE ARACILIK YETKİSİ VERİLMESİ ÖZEL İSTİHDAM BÜROLARINA GEÇİCİ İŞ İLİŞKİSİ FAALİYETİNE ARACILIK YETKİSİ VERİLMESİ TEKLİF EDİLEN DÜZENLEME Mesleki anlamda geçici iş ilişkisi MADDE 7/A Mesleki anlamda geçici iş ilişkisi; özel istihdam

Detaylı

-Türkiye ve Avrupa Sosyal Şartı-

-Türkiye ve Avrupa Sosyal Şartı- -Türkiye ve Avrupa Sosyal Şartı- Onaylama Türkiye, Yenilenmiş Avrupa Sosyal Şartını 27/06/2007 tarihinde onaylamış ve yenilenmiş Şart ta yer alan 98 paragraftan 91 ini kabul etmiştir (Türkiye daha önce

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ VE ÇALIŞMA ORTAMINA İLİŞKİN 155 SAYILI SÖZLEŞME

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ VE ÇALIŞMA ORTAMINA İLİŞKİN 155 SAYILI SÖZLEŞME İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ VE ÇALIŞMA ORTAMINA İLİŞKİN 155 SAYILI SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 3 Haziran 1981 Kanun Tarih ve Sayısı: 07.01.2004 / 5038 Resmi Gazete Yayım Tarihi ve Sayısı: 13.01.2004 / 25345

Detaylı

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü)

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü) IV- KREDİ KARTI ÜYELİK ÜCRETİ İLE İLGİLİ GENELGELER 1. GENELGE NO: 2007/02 Tüketicinin ve Rekabetin Korunması lüğü GENELGE NO: 2007/02...VALİLİĞİNE Tüketiciler tarafından Bakanlığımıza ve Tüketici Sorunları

Detaylı

GEMİ AŞÇILARININ MESLEKÎ EHLİYET DİPLOMALARINA İLİSKİN 69 SAYILI SÖZLEŞME

GEMİ AŞÇILARININ MESLEKÎ EHLİYET DİPLOMALARINA İLİSKİN 69 SAYILI SÖZLEŞME GEMİ AŞÇILARININ MESLEKÎ EHLİYET DİPLOMALARINA İLİSKİN 69 SAYILI SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 6 Haziran 1946 Kanun Tarih ve Sayısı: 15.7.2003 / 4944 Uluslararası Çalışma Bürosu Yönetim Kurulunun daveti üzerine

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, iş sağlığı ve güvenliği

Detaylı

Yükseköğretim Kurumlarında Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Yönetmeliği 1

Yükseköğretim Kurumlarında Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Yönetmeliği 1 Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından: Yükseköğretim Kurumlarında Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Yönetmeliği 1 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 Bu Yönetmeliğin amacı;

Detaylı

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KARİYER MERKEZİ YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KARİYER MERKEZİ YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KARİYER MERKEZİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Kariyer Merkezinin amaçlarına,

Detaylı

MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler. İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulları Hakkında Yönetmelik Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 18.01.

MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler. İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulları Hakkında Yönetmelik Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 18.01. MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler İçindekiler Birinci Bölüm - Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 Amaç Madde 2 Kapsam Madde 3 Dayanak ve tanımlar İkinci Bölüm - Genel Hükümler Madde 4 İşverenin yükümlülüğü

Detaylı

6331 sayılı Kanun Çerçevesinde İş Sağlığı ve Güvenliği Kültürünün Geliştirilmesi Açısından Koordinasyon

6331 sayılı Kanun Çerçevesinde İş Sağlığı ve Güvenliği Kültürünün Geliştirilmesi Açısından Koordinasyon 6331 sayılı Kanun Çerçevesinde İş Sağlığı ve Güvenliği Kültürünün Geliştirilmesi Açısından Koordinasyon Yrd.Doç.Dr.Zeynep Şişli İzmir Ekonomi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Çalışmanın Sorusu; Türk hukukunda

Detaylı

T.C. RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ KARADENİZ STRATEJİK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

T.C. RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ KARADENİZ STRATEJİK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C. RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ KARADENİZ STRATEJİK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Recep Tayyip

Detaylı

İSTANBUL TAHKİM MERKEZİ KANUNU

İSTANBUL TAHKİM MERKEZİ KANUNU 12265 İSTANBUL TAHKİM MERKEZİ KANUNU Kanun Numarası : 6570 Kabul Tarihi : 20/11/2014 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih: 29/11/2014 Sayı : 29190 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 55 Amaç ve kapsam MADDE

Detaylı

-412- (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999 Sayı: 23777)

-412- (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999 Sayı: 23777) -412- TURKIYE CUMHURİYETİ İLE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ARASINDAKİ SOSYAL GÜVENLİK ANLAŞMASI İLE İLGİLİ EK ANLAŞMANIN ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999

Detaylı

KADINA YÖNELİK ŞİDDETLE MÜCADELEDE ULUSLARARASI BELGELER VE KORUMA MEKANİZMALARI

KADINA YÖNELİK ŞİDDETLE MÜCADELEDE ULUSLARARASI BELGELER VE KORUMA MEKANİZMALARI KADINA YÖNELİK ŞİDDETLE MÜCADELEDE ULUSLARARASI BELGELER VE KORUMA MEKANİZMALARI Uluslararası Arka Plan Uluslararası Arka Plan Birleşmiş Milletler - CEDAW Avrupa Konseyi - Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi

Detaylı

BİR AVUKAT YANINDA AYLIKLI OLARAK ÇALIŞAN AVUKATIN DURUMUNUN AVUKATLIK YASASI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

BİR AVUKAT YANINDA AYLIKLI OLARAK ÇALIŞAN AVUKATIN DURUMUNUN AVUKATLIK YASASI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ BİR AVUKAT YANINDA AYLIKLI OLARAK ÇALIŞAN AVUKATIN DURUMUNUN AVUKATLIK YASASI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ Güneş GÜRSELER * Hiçbir planlama yapılmadan birbiri ardına açılan hukuk fakültelerinin yılda ortalama

Detaylı

Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu

Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu İş Sağlığı ve ne İlişkin İşveren Görüşleri 24. İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HAFTASI Konya, 4 Mayıs 2010 Müşavir Avukat Z. Ulaş YILDIZ Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu İÇERİK I. Bölüm: Uluslararası

Detaylı

CALIŞANLARIN İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMLERİNİN USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK. (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM

CALIŞANLARIN İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMLERİNİN USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK. (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM CALIŞANLARIN İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMLERİNİN USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak Amaç Madde 1 Bu Yönetmelik, işverenlerce, işyerlerinde

Detaylı

6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER Bekir AKTÜRK* 52 1. GİRİŞ Türkiye Büyük Millet Meclisinin 7 Haziran 2015 Pazar günü yapılacak olan 25 inci dönem milletvekili

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Uludağ Üniversitesi Kadın Araştırmaları

Detaylı

4 Şubat 2014 SALI Resmî Gazete Sayı : 28903 YÖNETMELİK

4 Şubat 2014 SALI Resmî Gazete Sayı : 28903 YÖNETMELİK 4 Şubat 2014 SALI Resmî Gazete Sayı : 28903 YÖNETMELİK Sağlık Bakanlığından: SAĞLIK BAKANLIĞI SERTİFİKALI EĞİTİM YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 (1) Bu

Detaylı

MİLLİ GÜVENLİK KURULU VE MİLLİ GÜVENLİK KURULU GENEL SEKRETERLİĞİ KANUNU

MİLLİ GÜVENLİK KURULU VE MİLLİ GÜVENLİK KURULU GENEL SEKRETERLİĞİ KANUNU 6219 MİLLİ GÜVENLİK KURULU VE MİLLİ GÜVENLİK KURULU GENEL SEKRETERLİĞİ KANUNU Kanun Numarası : 2945 Kabul Tarihi : 9/11/1983 Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 11/11/1983 Sayı : 18218 Yayımlandığı Düstur

Detaylı

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ YABAN HAYATI KORUMA, KURTARMA, REHABİLİTASYON VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ YABAN HAYATI KORUMA, KURTARMA, REHABİLİTASYON VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ KAFKAS ÜNİVERSİTESİ YABAN HAYATI KORUMA, KURTARMA, REHABİLİTASYON VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1- (1) Bu Yönetmenliğin amacı; Kafkas Üniversitesine

Detaylı

T.C. EGE ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ STAJ YÖNERGESİ

T.C. EGE ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ STAJ YÖNERGESİ T.C. EGE ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ STAJ YÖNERGESİ Amaç ve Kapsam Madde: 1 Bu yönerge, Ege Üniversitesi (EÜ) Eczacılık Fakültesi öğrencilerinin eğitim planlarında yer alan stajlarla ile ilgili uygulama

Detaylı

DÜNYA TÜRK İŞ KONSEYİ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI YÖNERGESİ

DÜNYA TÜRK İŞ KONSEYİ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI YÖNERGESİ DÜNYA TÜRK İŞ KONSEYİ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI YÖNERGESİ Amaç ve Kapsam Madde 1 (1) Bu Yönergenin amacı; Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu ve İş Konseyleri Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik esasları

Detaylı

Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi

Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesinin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Kanun No: 4620 Kabul Tarihi : 31/1/2001

Detaylı

TC. YÜKSEK ÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Bilkent/ANKARA. 26 Temmuz 2006

TC. YÜKSEK ÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI Bilkent/ANKARA. 26 Temmuz 2006 TTB Merkez Konseyi YÖK Başkanı sayın Erdoğan Teziç ile 26 temmuz çarşamba günü görüştü. Görüşmede TTB Mezuniyet Öncesi Tıp Eğitimi 2006 Raporu sunuldu. Yeni tıp fakülteleri açılması, öğrenci sayıları,

Detaylı

TÜZÜK VE YÖNETMELİKLER BASIN YAYIN KOMİSYONLARI YÖNETMELİĞİ

TÜZÜK VE YÖNETMELİKLER BASIN YAYIN KOMİSYONLARI YÖNETMELİĞİ TÜZÜK VE YÖNETMELİKLER A.6.2 BASIN YAYIN KOMİSYONLARI YÖNETMELİĞİ 2 BASIN YAYIN KOMİSYONLARI YÖNETMELİĞİ Madde 1. Amaç: Bu yönetmelik, Birleşik Metal İşçileri Sendikası nın merkez ve şubelerinde faaliyet

Detaylı

29.12.2012 Tarih ve 28512 Sayılı İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkındaki Yönetmelik ile ilgili olarak,

29.12.2012 Tarih ve 28512 Sayılı İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkındaki Yönetmelik ile ilgili olarak, Konu:30.04.2015 Tarih ve 29342 Sayılı Yönetmelik Hk. 08.05.2015 Değerli Çalışma Arkadaşlarımız, 29.12.2012 Tarih ve 28512 Sayılı İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkındaki

Detaylı

GÖÇ İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞRA TEŞKİLATI KURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ. Resmi Gazete Tarihi: 14.11.2013, Sayısı: 28821

GÖÇ İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞRA TEŞKİLATI KURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ. Resmi Gazete Tarihi: 14.11.2013, Sayısı: 28821 GÖÇ İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞRA TEŞKİLATI KURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ Resmi Gazete Tarihi: 14.11.2013, Sayısı: 28821 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 (1)

Detaylı

ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI

ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI ANLATIM SORULARI 1- Bir siyasal düzende anayasanın işlevleri neler olabilir? Kısaca yazınız. (10 p) -------------------------------------------

Detaylı

İşverenlere Torba Kanun İle Sigorta Prim Teşviki Getirilmiş, Bir İşçi İçin Prim İndirim Tavanı 1.009 TL ye Kadar Çıkarılmıştır

İşverenlere Torba Kanun İle Sigorta Prim Teşviki Getirilmiş, Bir İşçi İçin Prim İndirim Tavanı 1.009 TL ye Kadar Çıkarılmıştır İşverenlere Torba Kanun İle Sigorta Prim Teşviki Getirilmiş, Bir İşçi İçin Prim İndirim Tavanı 1.009 TL ye Kadar Çıkarılmıştır I- GİRİŞ : 25.02.2011 tarihli Resmi Gazetenin mükerrer sayısında yayımlanan

Detaylı

İKİLİ SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMELERİ: TÜRKİYE HOLLANDA SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMESİ ÖRNEĞİNDE BİR DEĞERLENDİRME. Yrd. Doç. Dr. S.

İKİLİ SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMELERİ: TÜRKİYE HOLLANDA SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMESİ ÖRNEĞİNDE BİR DEĞERLENDİRME. Yrd. Doç. Dr. S. İKİLİ SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMELERİ: TÜRKİYE HOLLANDA SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMESİ ÖRNEĞİNDE BİR DEĞERLENDİRME Yrd. Doç. Dr. S. Alp LİMONCUOĞLU İzmir, Mayıs - 2015 İKİLİ SOSYAL GÜVENLİK SÖZLEŞMELERİ: TÜRKİYE

Detaylı

4857 SAYILI İŞ KANUNU CEZA HÜKÜMLERİ İdari Para Cezaları YTL. Bu durumdaki her işçi için 88 YTL para cezası verilir.

4857 SAYILI İŞ KANUNU CEZA HÜKÜMLERİ İdari Para Cezaları YTL. Bu durumdaki her işçi için 88 YTL para cezası verilir. İlgili Madde Madde Metni 4857 SAYILI İŞ KANUNU CEZA HÜKÜMLERİ İdari Para Cezaları YTL 98 Bu Kanun un; 3 üncü maddesindeki işyeri bildirme yükümlülüğüne aykırı davranan, 99/a Bu Kanun un; - 5 inci maddesindeki

Detaylı

T.C. YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI Basın Bürosu Sayı: 19

T.C. YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI Basın Bürosu Sayı: 19 09/04/2010 BASIN BİLDİRİSİ Anayasa değişikliğinin Cumhuriyetin ve demokrasinin geleceği yönüyle neler getireceği neler götüreceği dikkatlice ve hassas bir şekilde toplumsal uzlaşmayla değerlendirilmelidir.

Detaylı

GİRESUN ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

GİRESUN ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ GİRESUN ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Giresun Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma

Detaylı

KPSS 2007 GK (50) DENEME 3 / 52. SORU 50. Aşağıdakilerden hangisi hukuk devleti ilkesinin gereklerinden biri değildir? A) Yasal idare B) Devlet faaliyetlerinin belirliliği C) İdarenin mali sorumluluğu

Detaylı

EK-8. Madde 1. 1. Komite, 59 uncu maddenin 1 ve 2 nci paragrafları uyarınca, Sözleşmeye ilişkin değişiklik önerilerini inceler.

EK-8. Madde 1. 1. Komite, 59 uncu maddenin 1 ve 2 nci paragrafları uyarınca, Sözleşmeye ilişkin değişiklik önerilerini inceler. EK-8 İDARİ KOMİTE VE TIR YÜRÜTME KURULUNUN OLUŞUMU, İŞLEVLERİ, USUL VE ESASLARI / VE İÇ TÜZÜĞÜ İDARİ KOMİTENİN OLUŞUMU, İŞLEVLERİ, USUL VE ESASLARI VE İÇ TÜZÜĞÜ (06/06/1999 tarihli ve 23717 sayılı Resmi

Detaylı

BİRİNCİ BOLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

BİRİNCİ BOLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C. İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ BASIN YAYIN VE HALKLA İLİŞKİLER DAİRE BAŞKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ VE İSTANBUL ULUSLARARASI FİNANS MERKEZİ (İFM) ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BOLÜM

Detaylı

SUNUŞ. Birleşik Metal İşçileri Sendikası Genel Yönetim Kurulu

SUNUŞ. Birleşik Metal İşçileri Sendikası Genel Yönetim Kurulu SUNUŞ İşyeri sendika temsilcileri, işyerinde çalışan işçilerin mevzuattan, toplu iş sözleşmelerinden doğan her türlü hak ve çıkarlarını korumakla görevli olan, sendikasının örgütlenmesi ve güçlenmesi için

Detaylı

FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI KORUMA DERNEĞİ ÇALIŞMA GRUPLARI VE KOMİTELER YÖNETMELİĞİ

FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI KORUMA DERNEĞİ ÇALIŞMA GRUPLARI VE KOMİTELER YÖNETMELİĞİ FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI KORUMA DERNEĞİ ÇALIŞMA GRUPLARI VE KOMİTELER YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Hukuki Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 Bu Yönetmeliğin amacı, Fikri Mülkiyet Hakları Koruma Derneği

Detaylı

1. HAFTA KIG126. İş Sağlığı ve Güvenliği Mevzuatı. Öğr. Gör. E. Ekmel SULAK. ekmelsulak@karabuk.edu.tr

1. HAFTA KIG126. İş Sağlığı ve Güvenliği Mevzuatı. Öğr. Gör. E. Ekmel SULAK. ekmelsulak@karabuk.edu.tr 1. HAFTA KIG126 Öğr. Gör. E. Ekmel SULAK ekmelsulak@karabuk.edu.tr Karabük Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama ve Araştırma Merkezi 2 GİRİŞ Bilindiği üzere çalışanlar açısından 2 temel risk söz konusudur;

Detaylı

Madde 3 - (1) Bu Yönetmelik; 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 76 ncı maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Madde 3 - (1) Bu Yönetmelik; 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 76 ncı maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. KENT KONSEYİ YÖNETMELİĞİ İçişleri Bakanlığından: Resmi Gazete Tarihi : 08/10/ 2006 Resmi Gazete Sayısı : 26313 BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı;

Detaylı

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu v TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ÖNSÖZ Yirmi birinci yüzyılı bilgi teknolojisi çağı olarak adlandırmak ne kadar yerindeyse insan hakları çağı olarak adlandırmak da o kadar doğru olacaktır. İnsan

Detaylı

KONU : İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANMIŞTIR.

KONU : İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANMIŞTIR. KONU : İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KURULLARI HAKKINDA YÖNETMELİK YAYIMLANMIŞTIR. 18 Ocak 2013 tarih ve 28532 sayılı resmi gazetede İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulları Hakkında Yönetmelik yayımlanmıştır. İş sağlığı

Detaylı

T.C. KARABÜK ÜNİVERSİTESİ MESLEK YÜKSEKOKULLARI DANIŞMA KURULU YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM

T.C. KARABÜK ÜNİVERSİTESİ MESLEK YÜKSEKOKULLARI DANIŞMA KURULU YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM T.C. KARABÜK ÜNİVERSİTESİ MESLEK YÜKSEKOKULLARI DANIŞMA KURULU YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak Amaç: MADDE 1- Bu yönergenin amacı, üniversite genelinde Meslek Yüksekokullarının, işgücü piyasası

Detaylı

MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ ÇİFT VEYA ORTAK DİPLOMAYA YÖNELİK ULUSLARARASI ORTAK LİSANSÜSTÜ EĞİTİM VE ÖĞRETİM PROGRAMLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM

MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ ÇİFT VEYA ORTAK DİPLOMAYA YÖNELİK ULUSLARARASI ORTAK LİSANSÜSTÜ EĞİTİM VE ÖĞRETİM PROGRAMLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ ÇİFT VEYA ORTAK DİPLOMAYA YÖNELİK ULUSLARARASI ORTAK LİSANSÜSTÜ EĞİTİM VE ÖĞRETİM PROGRAMLARI YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1- (1)Bu

Detaylı

İŞVERENİN ÖNLEM ALMA BORCU

İŞVERENİN ÖNLEM ALMA BORCU İŞVERENİN ÖNLEM ALMA BORCU İş kazaları ve meslek hastalıkları işyerlerinde meydana gelmektedir. Başka bir ifade ile iş kazası ve meslek hastalıklarının nedeni işyeri koşullarıdır. İşyerlerindeki kuralları

Detaylı

ANONİM ŞİRKETLERDE ELEKTRONİK ORTAMDA YAPILACAK GENEL KURULLARA İLİŞKİN YÖNETMELİK

ANONİM ŞİRKETLERDE ELEKTRONİK ORTAMDA YAPILACAK GENEL KURULLARA İLİŞKİN YÖNETMELİK SİRKÜLER TARİHİ : 29.08.2012 SİRKÜLER NO : 2012/49 SİRKÜLER ANONİM ŞİRKETLERDE ELEKTRONİK ORTAMDA YAPILACAK GENEL KURULLARA İLİŞKİN YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE

Detaylı

DOĞU AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ İNTERNET TEKNOLOJİLERİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA MERKEZİ ÇALIŞMA İLKELERİ

DOĞU AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ İNTERNET TEKNOLOJİLERİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA MERKEZİ ÇALIŞMA İLKELERİ DOĞU AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ İNTERNET TEKNOLOJİLERİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA MERKEZİ ÇALIŞMA İLKELERİ Tanım 1. Bu ilkeler "Doğu Akdeniz Üniversitesi İnternet Teknolojileri Araştırma ve Uygulama Merkezi"nin (İTAM)

Detaylı

İÇ KONTROL SİSTEMİ STRATEJİ GELİŞTİRME BAŞKANLIĞI

İÇ KONTROL SİSTEMİ STRATEJİ GELİŞTİRME BAŞKANLIĞI İÇ KONTROL SİSTEMİ STRATEJİ GELİŞTİRME BAŞKANLIĞI İçerik Kamu İç Kontrol Standartları Kamu İç Kontrol Standartlarına Uyum Eylem Planı ve Eylem Planı Rehberi Eylem Planının Genel Yapısı Eylem Planının Hazırlanmasında

Detaylı

ÇANKIRI KARATEKĐN ÜNĐVERSĐTESĐ STRATEJĐ GELĐŞTĐRME KURULUNUN KURULUŞ VE ĐŞLEYĐŞĐ HAKKINDAKĐ YÖNERGE. BĐRĐNCĐ BÖLÜM Genel Hükümler

ÇANKIRI KARATEKĐN ÜNĐVERSĐTESĐ STRATEJĐ GELĐŞTĐRME KURULUNUN KURULUŞ VE ĐŞLEYĐŞĐ HAKKINDAKĐ YÖNERGE. BĐRĐNCĐ BÖLÜM Genel Hükümler ÇANKIRI KARATEKĐN ÜNĐVERSĐTESĐ STRATEJĐ GELĐŞTĐRME KURULUNUN KURULUŞ VE ĐŞLEYĐŞĐ HAKKINDAKĐ YÖNERGE Amaç BĐRĐNCĐ BÖLÜM Genel Hükümler MADDE 1 Bu yönerge, Üniversitenin misyon, vizyon ve temel değerlerinin

Detaylı

Endüstri İlişkileri Kapsamında

Endüstri İlişkileri Kapsamında çimento işveren ocak 2010 Endüstri İlişkileri Kapsamında Mevzuattaki Değişiklikler Ekim-Kasım-Aralık 2009 Dönemi Hazırlayan: Av. Füsun GÖKÇEN 22 Ekim 2009 tarih ve 27384 sayılı Resmi Gazete de Çevre Denetimi

Detaylı

Atılım Üniversitesi Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Yönergesi. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Atılım Üniversitesi Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Yönergesi. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar (12.10.2011 gün ve 08 sayılı Senato Kararı) Atılım Üniversitesi Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Yönergesi BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 Bu Yönergenin amacı; Atılım

Detaylı

GEMİLERDE MÜRETTEBAT İÇİN İAŞE VE YEMEK HİZMETLERİNE İLİSKİN 68 SAYILI SÖZLEŞME

GEMİLERDE MÜRETTEBAT İÇİN İAŞE VE YEMEK HİZMETLERİNE İLİSKİN 68 SAYILI SÖZLEŞME GEMİLERDE MÜRETTEBAT İÇİN İAŞE VE YEMEK HİZMETLERİNE İLİSKİN 68 SAYILI SÖZLEŞME ILO Kabul Tarihi: 6 Haziran 1946 Kanun Tarih ve Sayısı: 15.7.2003 / 4943 Uluslararası çalışma Bürosu Yönetim Kurulunun daveti

Detaylı

FASIL 19 SOSYAL POLİTİKA VE İSTİHDAM

FASIL 19 SOSYAL POLİTİKA VE İSTİHDAM FASIL 19 SOSYAL POLİTİKA VE İSTİHDAM Öncelik 19.1 Sendikaların faaliyetlerini sınırlayan hükümleri kaldıran ve sendikal hakların tamamını sağlayan yeni mevzuatın kabul edilmesi suretiyle, tüm düzeylerde,

Detaylı

TOPLU İŞ İLİŞKİLERİ KANUNU GENEL GEREKÇE

TOPLU İŞ İLİŞKİLERİ KANUNU GENEL GEREKÇE TOPLU İŞ İLİŞKİLERİ KANUNU GENEL GEREKÇE Toplu iş ilişkileri, serbestçe örgütlenmiş sendikal örgütlülük temelinde ve dayanışma gücüyle elde edilmiş toplu iş sözleşmesi bağıtlama hakkı ve bu hakkın kullanılmasına

Detaylı

YÖNETMELİK. Işık Üniversitesinden: IŞIK ÜNİVERSİTESİ ÇEVRE ETKİ DEĞERLENDİRME, ÇEVRE EĞİTİMİ, KUŞ ARAŞTIRMA VE HALKALAMA UYGULAMA VE

YÖNETMELİK. Işık Üniversitesinden: IŞIK ÜNİVERSİTESİ ÇEVRE ETKİ DEĞERLENDİRME, ÇEVRE EĞİTİMİ, KUŞ ARAŞTIRMA VE HALKALAMA UYGULAMA VE 17 Ekim 2012 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28444 Işık Üniversitesinden: YÖNETMELİK IŞIK ÜNİVERSİTESİ ÇEVRE ETKİ DEĞERLENDİRME, ÇEVRE EĞİTİMİ, KUŞ ARAŞTIRMA VE HALKALAMA UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

Detaylı

OSMANİYE KORKUT ATA ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK DEĞERLENDİRME VE KALİTE GELİŞTİRME UYGULAMA YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

OSMANİYE KORKUT ATA ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK DEĞERLENDİRME VE KALİTE GELİŞTİRME UYGULAMA YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar OSMANİYE KORKUT ATA ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK DEĞERLENDİRME VE KALİTE GELİŞTİRME UYGULAMA YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1- Bu Yönergenin amacı; Osmaniye Korkut Ata Üniversitesinin

Detaylı

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 Z ;... Sayı TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu ile Bankacılık Kanunu'nda Değ Yapılması

Detaylı

MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Marmara Üniversitesi çalışanlarının

Detaylı

TÜRK ECZACILARI BİRLİĞİ MERKEZ HEYETİ

TÜRK ECZACILARI BİRLİĞİ MERKEZ HEYETİ Evrak Tarih ve Sayısı: 20/10/2015-4538 *BD633008061* TÜRK ECZACILARI BİRLİĞİ MERKEZ HEYETİ Sayı : 39.A.00/ Konu : Ulusal Meslek Standartlarının Ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43

İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43 T.C YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2014/1967 Karar No. 2014/1792 Tarihi: 10.02.2014 İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43 TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ YETKİ TESPİTİNE İTİRAZ İŞYERİNE YENİ ALINAN İŞÇİLERİN

Detaylı

ÇEVRE İZİN VE LİSANSLARINDA YENİ DÖNEM

ÇEVRE İZİN VE LİSANSLARINDA YENİ DÖNEM ÇEVRE İZİN VE LİSANSLARINDA YENİ DÖNEM 21.11.2008 tarih, 27061 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Çevre Denetimi Yönetmeliği ve 29.4.2009 tarih, 27214 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan "Çevre Kanununca

Detaylı

İŞYERLERİNDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖRGÜTLENMESİ. Yrd.Doç.Dr. H. Ebru ÇOLAK KTÜ Harita Mühendisliği Bölümü GISLab ecolak@ktu.edu.

İŞYERLERİNDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖRGÜTLENMESİ. Yrd.Doç.Dr. H. Ebru ÇOLAK KTÜ Harita Mühendisliği Bölümü GISLab ecolak@ktu.edu. İŞYERLERİNDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖRGÜTLENMESİ Yrd.Doç.Dr. H. Ebru ÇOLAK KTÜ Harita Mühendisliği Bölümü GISLab ecolak@ktu.edu.tr İşyeri örgütlenmesinde İSİG İş sağlığı ve güvenliğinin temel amacı, işçilerin

Detaylı

İş Yeri Hakları Politikası

İş Yeri Hakları Politikası İş Yeri Hakları Politikası İş Yeri Hakları Politikası Çalışanlarımızla olan ilişkilerimize değer veririz. İşimizin başarısı, küresel işletmemizdeki her bir çalışana bağlıdır. İş yerinde insan haklarının

Detaylı

Danıştayın yürütmesini durduğu konular: 1. Mesai dışı çalışma,

Danıştayın yürütmesini durduğu konular: 1. Mesai dışı çalışma, Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumuna Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelik Hakkında Danıştay 11.Daire nin Esas No 2013/1812 Sayılı Kararı ve Yürütmeyi Durdurma Kararına

Detaylı

2011/1.DÖNEM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK SINAVLARI SERMAYE PİYASASI MEVZUATI 24 Mart 2011-Perşembe 18:00

2011/1.DÖNEM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK SINAVLARI SERMAYE PİYASASI MEVZUATI 24 Mart 2011-Perşembe 18:00 2011/1.DÖNEM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK SINAVLARI SERMAYE PİYASASI MEVZUATI 24 Mart 2011-Perşembe 18:00 SORULAR SORU 1: Aracı Kurumlarda Uygulanacak İç Denetim Sistemine İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ ve

Detaylı

GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TIP UYGULAMALARI YÖNETMELİĞİ DENETİM İŞ VE İŞLEMLERİ REHBERİ

GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TIP UYGULAMALARI YÖNETMELİĞİ DENETİM İŞ VE İŞLEMLERİ REHBERİ GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TIP UYGULAMALARI YÖNETMELİĞİ DENETİM İŞ VE İŞLEMLERİ REHBERİ Bu çalışmanın amacı, Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği kapsamında yapılacak olan denetim faaliyetleri

Detaylı

YÜKSEK ÇEVRE KURULU VE MAHALLİ ÇEVRE KURULLARININ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARINA İLİŞKİN YÖNETMELİK

YÜKSEK ÇEVRE KURULU VE MAHALLİ ÇEVRE KURULLARININ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARINA İLİŞKİN YÖNETMELİK Çevre ve Şehircilik Bakanlığından: YÜKSEK ÇEVRE KURULU VE MAHALLİ ÇEVRE KURULLARININ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARINA İLİŞKİN YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1

Detaylı

DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ NÜN KURULMASI HAKKINDA YASA

DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ NÜN KURULMASI HAKKINDA YASA DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ NÜN KURULMASI HAKKINDA YASA Sayı 33/1976 (42/1982, 47/1983, 21/1994 ve 59/1995 Sayılı Yasalarla Değiştirilmiş Şekliyle ) DPÖ YASASI İÇ DÜZENİ Madde 1. Kısa İsim BİRİNCİ KISIM DEVLET

Detaylı

TEŞKİLATLANMA VE KOLLEKTİF MÜZAKERE HAKKI PRENSİPLERİNİN UYGULANMASINA MÜTEALLİK SÖZLEŞME

TEŞKİLATLANMA VE KOLLEKTİF MÜZAKERE HAKKI PRENSİPLERİNİN UYGULANMASINA MÜTEALLİK SÖZLEŞME TEŞKİLATLANMA VE KOLLEKTİF MÜZAKERE HAKKI PRENSİPLERİNİN UYGULANMASINA MÜTEALLİK SÖZLEŞME Bu sözleşme, ILO'nun temel haklara ilişkin 8 sözleşmesinden biridir. ILO Kabul Tarihi: 18 Haziran 1949 Kanun Tarih

Detaylı

YÖNETMELİK SİİRT ÜNİVERSİTESİ TÜRKÇE ÖĞRETİMİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

YÖNETMELİK SİİRT ÜNİVERSİTESİ TÜRKÇE ÖĞRETİMİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar 10 Mart 2014 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı : 28937 Siirt Üniversitesinden: YÖNETMELİK SİİRT ÜNİVERSİTESİ TÜRKÇE ÖĞRETİMİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Düzce Üniversitesi çalışanlarının yaptığı

Detaylı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. Resmi Gazete Tarihi: 09/11/2001. Resmi Gazete Sayısı: 24578. BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam ve Dayanak

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. Resmi Gazete Tarihi: 09/11/2001. Resmi Gazete Sayısı: 24578. BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam ve Dayanak Sendika Üye Sayıları ve Her Hizmet Kolunda Yetkili Kamu Görevlileri Sendikaları ve Bunların Bağlı Bulundukları Konfederasyonların Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik Çalışma ve Sosyal

Detaylı