* Funda Sevencan, Halk Sağlığı AD, Tıp Fakültesi, Hacettepe Üniversitesi 06100, Sıhhiye, Ankara. E-posta:

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "* Funda Sevencan, Halk Sağlığı AD, Tıp Fakültesi, Hacettepe Üniversitesi 06100, Sıhhiye, Ankara. E-posta: fundasevencan@yahoo.com"

Transkript

1 Derleme/Review Article PET ve Geri Dönüşümü Funda Sevencan*, Songül A. Vaizoğlu Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı AD, Ankara * Funda Sevencan, Halk Sağlığı AD, Tıp Fakültesi, Hacettepe Üniversitesi 06100, Sıhhiye, Ankara. E-posta: ** 18/01/ /01/2006 tarihlerinde düzenlenen II. Çevre Hekimliği Kongresi nde poster olarak sunulmuştur. Kor Hek 2007; 6 (4): Özet: İnsanın neden olduğu çevresel etkiyi azaltma gerekliliğini ortaya koymak ve plastik atıkların çevresel etkilerinin giderek artışına dikkat çekmek amaçlanmıştır. Plastikler, yüksek molekül ağırlıklı organik moleküllerden ya da polimerlerden oluşmaktadır. Plastiğin ana kaynağı petrol rafinerisinden arta kalan maddelerdir. Plastiklerin sağladığı birçok avantaj, kullanımı arttırmaktadır. Polietilen terefitalat (PET) en çok kullanılan plastiklerdendir. Çeşitli boyutlarda içme suyu, meyve suları, alkollü içecekler, gıda ambalaj, temizlik ürünleri ve diğer yiyeceklerin saklanmasında kullanılır. Plastik atıkların çevresel etkileri giderek daha fazla dikkati çekmiş ve geri dönüşümlü ambalaj malzemeleri ilgiyi üzerlerinde toplamayı başarmışlardır. PET den oluşan tekrar doldurulabilir kapların kullanım alanı gittikçe genişlemiştir. Plastik geri dönüşümü için beş adım gerekmektedir. Bunlar; geri dönüşüm için büyük miktarlarda kullanılmış plastiğe ulaşmak, bu plastiğin büyük merkezlere toplanması, toplanan plastiği gruplandırmak ve ayırmak, sentetik ile genişlemeyen ve erimiş polimer de dahil olmak üzere tekrar üretmek ve erimiş plastikten yeni ürünler elde etmektir. Plastiklerin geri dönüşümünün sağlıklı bir şekilde sağlanabilmesi için tüketicilerin bilgi ve sorumluluğu gerekmektedir. Tüketicinin, plastikleri geri dönüşüm kutusuna, torbasına veya konteynerine koymadan önce neler yapması gerektiği konusunda bilgi sahibi olması gerekmektedir. Geri dönüşüm kutusu, torbası veya kumbarası, plastik atıkların oluştuğu kaynağa yakın yerlere konmalıdır. Plastikler ve yaratacağı sorunlar gelecekte de gündemde kalmaya devam edecektir. Anahtar kelimeler: Plastikler, Polietilen Terefitalat (PET), plastik geri dönüşümü PET and Recycling Abstract: This review aims to clarify the need of decreasing the environmental effects caused by human and draw attention to the increasing environmental effects of plastics wastes. Plastics consist of organic molecules with high density molecules or polymers. Main resources of plastics are the residue of oil rafineries. Several advantages of plastics, have increased the usage continuously. Polyethylene Terephthalate (PET) is the most commonly used plastics. PET is used to protect food, drinking water, fruit juice, alcoholic beverage, and food packing films. By the increasing interest on the environmental effects of plastic wastes, concerns on the recyclable packing materials also grew up. Also the daily use of recyclable containers consisting PET have increased. There are five steps for recycling of plastics. These steps are; using large amounts of plastics, collecting them in a big center, classifying and sorting the plastics, reproducing the polymers and obtaining new products with melted plastics. Providing a healthy recycling of plastics, the consumers should have knowledge and responsibility. The consumer should know what he/she has to do before putting the plastics in the recycling containers. Recycling containers and bags should be placed near the sources of plastic wastes. Consequently, the plastic wastes and environmental problems they cause will be on the agenda in future. Key words: Plastics, Polyethylene Terephthalate (PET), recycling of plastics GİRİŞ Plastikler, yüksek molekül ağırlıklı organik moleküllerden ya da polimerlerden oluşmaktadır. Organik moleküller ve polimerler, birbirine kimyasal olarak bağlı birimlerin yinelenmesiyle ortaya çıkan zincir yapılardır. Plastik, istenilen biçimi alabilen anlamına gelen yunanca "plastikos" sözcüğünden gelir (1). Plastiklerin kaynağı, ham petrol, gaz ve kömürdür. Plastiğin genelde ana kaynağı petrol rafinerisinden arta kalan maddelerdir. Dünyada üretilen toplam petrolün sadece %4 ü plastik üretimi için kullanılmaktadır (2). Ticari olarak yapılan ilk plastikler, yarı sentetiktir. Bunlar, genellikle pamuk artıklarından elde edilen ve 307

2 insanların sindiremediği bir karbonhidrat olan selülozdan türetilmiştir. Bin sekiz yüz altmış sekiz yılında İngiliz Kimyacı Alexander Parkes, kolayca kalıplanabilen ve biçimlendirilebilen, "Parkenise" (parkesin) adlı bir plastik hazırlamıştır. Parkesin in küçük miktarlarda hazırlanması kolay olmasına karşın endüstri ölçeğinde üretimi başarısızlıkla sonuçlanmıştır. Bin sekiz yüz yetmiş yılında ABD'de matbaacı John Wesley Hyatt, ticari bakımdan ilk başarılı plastik olan selüloiti Parkensin e benzer biçimde, ama hintyağı yerine kafuru kullanarak hazırlamıştır. Hyat'ın buluşu kafurun plastikleştirici etkisidir. Bu yeni madde, gözlük çerçeveleri, taraklar, bilardo topları, bıçak ve fotoğraf filmi gibi çok çeşitli ürünlerin yapımında kullanılmıştır. Herman Standinger 1922 yılında plastiklerin küçük moleküllerin birleştirilmesiyle oluşan dev moleküller ya da polimerler olduğunu göstermiştir. Benzer moleküllerin polimer zincirleri oluşturacak biçimde bağlanması anlamına gelen polimerizasyon işlemi ile kimya sanayi hızlı bir şekilde gelişme göstermiştir. İkinci Dünya Savaşı plastik endüstrisinin gelişiminde en önemli etkenlerden birisi olmuştur (1). PLASTİKLERİN GENEL ÖZELLİKLERİ Bütün plastikler polimerizasyon ürünüdür. Plastik yapımının ön işlemi bunların monomerlere çevrilmesidir. Etilen gazı en yaygın olarak kullanılan monomerlerden birisidir. Sıcaklık, basınç ve birçok kimyasalın etkisiyle plastik üretiminin ikinci evresi başlamaktadır. Buna polimerizasyon denmektedir. Monomerler, zincir oluşturacak biçimde birbirine bağlanmakta ve resinleri oluşturmaktadır. Etilen, polietilene, propilen, polipropilene, stiren polistirene dönüşmektedir. Böylece, polimer veya plastikler meydana gelmektedir. Polimerizasyon süreci belirli aşamalarda durdurularak belirli özelliklere sahip resinlerin elde edilmesi mümkün olabilmektedir. Yüksek yoğunluklular taşınma vb. ye elverişli kapların yapımında, düşük yoğunluklular ise film vb. yapımında kullanılmaktadır. Polimerizasyon ürünleri doğrudan kullanılabildiği gibi katkı maddeleri ile esneklik, dayanıklılık, sıcağa dayanma, ultraviyoleye dayanma gibi özellikleri artırılmakta ve bunlardan değişik ürünlerin imalatında yararlanılmaktadır. Katkı maddeleri aracılığıyla plastiklerin renkleri de değiştirilmektedir. Bu katkı maddeleri plastiklerin %1 lik miktarını oluşturmaktadır. Ancak bazı plastik tiplerinde renklendiriciler %10 lara varabilmektedir. Bazı plastiklerin içerisine %40 oranında plastizerler katılmaktadır. Ancak bu katkı maddelerinin çoğu ağır metaller ve toksik kimyasallar içermektedir (1). Plastiklerin kullanımı 1970 lerden itibaren artış göstermiş ve sağladığı birçok avantaj kullanımlarını arttırmıştır. Bu avantajları; hafif olduğundan taşıma maliyetinin düşük oluşu, dayanıklı ve oldukça güvenli bir kap oluşu, değişik biçimler verilebilmesi, esnek veya sert biçimlerde yapılabilmesi, iyi bir yalıtkan olması ve nemli yiyecekler ve mikrodalga fırında kullanıma elverişli olmasıdır (1, 3). PLASTİKLERİN TÜRLERİ Plastikler; ısıl sertleşir plastikler (termoset), ısıl yumuşar plastikler (termoplastik) olmak üzere iki gruba ayrılabilirler. Isıl sertleşir plastikler ısıtıldıklarında çözünmez ve erimezler. Çapraz bağlantılarla sertleştirilmişlerdir. Bunlar yeniden ısıtıldıklarında yumuşarlar ancak akışkan hale gelmezler. Bunlar resinler gibi tekrar tekrar kullanılamazlar ancak yeniden üretim sürecine sokulabilirler. Isıl yumuşar reçineler ise birçok kez yumuşatılıp sertleştirilebilirler. Bunlar soğuduklarında biçimlenmiş olurlar. Isıl yumuşarlar: 1. Düşük yoğunluklu polietilen (DYPE) 2. Yüksek yoğunluklu polietilen (YYPE) 3. Polistyrene (PS) 4. Polypropylene (PP) 5. Polyethylene tetrapythalate (PET veya PETE) 6. Polivinilklorür (PVC) olarak altı gruba ayrılırlar (1). DYPE daha çok ambalaj, sera örtüsü, elektrik sanayisinde kullanılırken, üstün fiziksel ve kimyasal özelliklere sahip PP geniş amaçlı bir kullanım alanı vardır. Plastik şişeler, iplik, optik ve elektrik sanayi ve mutfak eşyası yapımında kullanılmaktadır. PE, PP, PVC ve PS toplam plastik kullanımının % 70 inden fazlasını oluşturmaktadır. Bunların yanında PET/PETE nin de önemli bir yeri vardır. Plastik fabrikasyonu ile çeşitli biçimlerde ürünler elde edilmektedir (Film, elyaf, köpük, şişe, katı cisim vb). Çoğunlukla tek cins, monopolimer malzeme kullanılmakla birlikte bazı uygulamalarda birkaç polimer veya başka maddeleri de içeren katmanlı ve karışımlı ürünler de üretilebilmektedir (1). Bin dokuz yüz seksen yedi yılında Plastik Endüstri Birliği (Society of Plastics Industry) tarafından plastikleri tanımlayıcı kodlar geliştirilmiştir (3). PET leri tanımlama Kodu 1 dir. Yoğunluğu gr/ml dir. Maksimum kullanılabilir sıcaklığı 60 ºC dir. Orta sertlikte bir plastiktir. En çok kullanılan plastiklerden biridir. PET, açık veya hafif renkli, yarı saydam, suda yüzebilir ve 250 ºC gibi yüksek erime sıcaklığı olan bir plastiktir. Çeşitli boyutlarda içme suyu, meyve suyu, soda ve bitkisel yağ şişeleri, fıstık yağı kavanozu, mikro dalga gıda tepsisi örtüsü ve salata kapları PET plastiğinden yapılmaktadır. PET 308

3 hızlı yanar, alevleri renksizdir. Yanarken mum kokusu ve sönerken beyaz duman vermektedir (2). Şişeler, günümüzde çoğunlukla PET in reçine halinin kalıba dökülmesi ile yapılmaktadır. PET şişeler etilen ve paroxylen adı verilen iki maddeden yapılmaya başlanmıştır. PET terefitalik asit ve etilen glikol poliesteridir ve dimetil terefitalat ve etilen glikolün çoklu tekrarı ile oluşmaktadır. Yüksek ısıya dirençli ve kimyasal olarak kararlı, sağlam, dağılmaya, parçalanmaya ve gaz geçişine dayanıklıdır. Absorbsiyonu düşük olan bir ısıl yumuşar polyesterdir. Saydam değildir. PET aside, çeşitli solventlere, petrol ve yağa dirençlidir. Biçimlendirmek güçtür ve yüksek dirençli bir kap olarak kullanılmaktadır. Soda, gargara, yağ gibi gıda maddelerinin ambalajında, meyve suları, alkollü içecekler, su, temizlik ürünleri ve diğer yiyeceklerin saklanmasında kullanılmaktadır (1, 5, 6). Değiştirilmiş PET, mikrodalgada ve fırınlarda 180ºC de 30 dakika ısınabilir. Özellikle mikrodalga fırın kullanımında kullanılan kaptan yiyeceğe orta miktarda katkı maddesi geçişi olmaktadır. PET gıda ambalaj filmleri, farklı şişeler, fiberler için de kullanılmaktadır. Tıpta plastik damar ve implantasyon amacıyla da kullanılabilmektedir (6). PLASTİKLERİN GERİ DÖNÜŞÜMÜ Zaman içinde, dünya çapında insanın neden olduğu çevresel etkiyi azaltmak gerekliliği ortaya çıkmaktadır. Plastik atıkların çevresel etkileri giderek daha büyük oranda dikkati çekmektedir. Geri dönüşümlü ambalaj malzemeleri ilgiyi üzerlerinde toplamayı başarmışlardır. Plastikler, çevreye atık olarak atıldıkları zaman çok büyük çevre sorunları kaynağı olmaktadır. Plastiklerin ucuz maliyeti bunların atık olarak atılmalarını özendirmekte, yeniden kullanımlarına yönelik çabalar açısından da engelleyici olmaktadır (1, 7). Plastiklerin tanımlanmasında kullanılan kodlar (4) Dönüşüm No: Kısaltma Polimer ismi Kullanımı PETE ya da PET Polietilen Terefitalat Poliester fiberler, film, elyaf, köpük, şişe, katı cisim YYPE Yüksek yoğunluklu polietilen Taşınmaya elverişli kapların yapımı, çeşitli şişeler, çantalar, oyun alanı malzemeleri PVC ya da V Polivinil klorür Çit ve parmaklık malzemeleri, yiyecek dışı şişeler DYPE Düşük yoğunluklu polietilen Sera örtüsü, film, ambalaj, elektrik sanayi PP Polipropilen Plastik şişe, elektrik sanayi, mutfak eşyası PS Polistiren Oyuncak, video kaset, tepsiler, yalıtım malzemeleri Diğer Akrilik, polikarbonat, naylon dahil diğer plastikler 309

4 Plastikler çöpe atıldığı zaman çürümeden, paslanmadan, çözünmeden ve biyolojik olarak bozulmadan doğada uzun yıllar kalmaktadır. Bazı plastikler, doğada 700 yıl bozulmadan kalabilmektedir. Suyun ve toprağın kirlenmesine neden olmaktadır. Sulardaki canlılara zarar vermekte ve hatta ölümlerine neden olmaktadır (2). İlk PET geri dönüşüm projesi 1976 yılında St. Jude Polymers adında bir şirket tarafından başlatılmıştır. Plastiklerin niteliğinin önceden belirlenmeden ve bu niteliklere göre ayırımları yapılmaksızın yeniden kullanıma sokulması önemli ikincil ürün sorunları yaratabilecektir. Üstelik plastik yeniden üretiminin enerji ve çevre maliyeti çok yüksek olabilmektedir. Yeniden kullanım sırasındaki bozunma işlemleri toksik ve kanserojen birçok maddenin çevreye yayılmasına neden olabilmektedir (1,3). Amerikan Plastik Konseyi nin 2002 yılındaki toplantısında PET geri dönüşümünün tekrar hızlandırılması başlığı tartışılmıştır. İki bin iki yılı Ulusal Tüketici Plastik Geri Dönüşüm Raporu na (National Post-Consumer Plastic Recycle Report) göre 1994 te PET geri dönüşüm hızı %38 iken, 2002 yılında %20 ye kadar düşmüştür. YYPE geri dönüşüm hızı 1994 yılında %12 den 2002 de %24 e yükselmiştir (8). Avustralya da her yıl 80 bin ton PET ürününün 25 bin tonu (%31) geri dönüştürülerek tekrar kullanılmaktadır (9). Türkiye deki katı atıklarda plastikler, ağırlıkça %5-9, hacimce ise %15-20 oranında çöplerde bulunmaktadır (2). Türkiye'de tüketilen ısıl yumuşarların geri kazanım yüzdesinin, PE de %40, PVC de %10, PP de %10 ve PS de ise %20 civarında gerçekleştiği tahmin edilmektedir (1). Gelişmiş ülkelerde artık plastik mamullerin altına hangi tip plastikten yapıldığının yazılması ve atık toplama bölgelerinde tiplerine göre ayrılarak yeniden kullanıma tek tip plastik olarak sokulması yolunda düzenlemeler başlamıştır. ABD de 1990 yılında atık dolaşımına giren plastiklerin %2 si, plastik içecek şişelerinin ise %36 sı yeniden kullanıma sokulmuştur. Plastik endüstrisi giderek daha fazla türde plastik oluşturacak biçimde gelişmesini sürdürmektedir. Bin dokuz yüz doksanlı yıllarda kağıt ve kartonların %29 u, camların %20 si ve alüminyumun %38 i yeniden kullanıma sokulmuştur (1). Yeniden kullanım açısından başlıca plastik tipleri PET/PETE ve YYPE dir (1). Plastik geri dönüşümü için beş adım gerekmektedir (10): Birinci adım; geri dönüşüm için büyük miktarlarda kullanılmış plastiğe ulaşmaktır. Geri kazanılabilir maddelerden en fazla biriktirileni kağıtlardır. Türkiye de ailelerinin hemen hemen onda dokuzu kağıt biriktirme alışkanlığına sahiptir. Diğer plastik maddeler, cam, metal ve pil gibi ürünlerin ise geri kazanılması amacıyla biriktirilmesi çok düşük düzeydedir. Ayrı biriktirilen geri kazanılabilir maddeler arasında plastiklerin %11.7 lik bir payı vardır (11, 12). Plastik atıkların tekrar kullanımı için öncelikle toplanması gerekmektedir. Plastik atıkların yeniden kullanım için toplanması amacıyla başvurulan başlıca yöntemler şunlardır (1): 1. Özel plastik şişe ve ambalaj malzemesinin atılacağı toplama kapları konulması, 2. Plastik ambalajlardan elverişli olanların ikincil bir amaç için kullanılması, 3. Depozito uygulanarak kapların veya şişelerin geri toplanması ve geri getirme parası ödenmesi, 4. Motor yağı, petrol gibi ürünlerin konulduğu kapların, bu ürünü satan firmalarca kendi çöp kutularında ayrı olarak toplaması, 5. Ailelerin hedeflenen bazı tür plastikleri özel torbalara koyarak atmalarının sağlanması, 6. Ailelerin çöplerini "yeniden değerlenebilir katı maddeleri" ve "doğada çözünebilir" şeklinde ikiye ayırarak iki ayrı çöp kutusunda veya iki bölmeli tek bir kutuda toplamaları, 7. Vergilendirme sistemi, örneğin insanların tükettiği her türlü sıvı ambalajına, ambalajdaki plastik oranına bağlı olarak % 10 luk bir vergi getirilmesi, toplanan bu vergi gelirinin yeniden işleme projelerini destekleyecek bir fon olarak kullanılması, 8. Tekrar aynı amaçla kullanılabilecek plastik materyallerin tercih edilmesi, değişik ülkelerde denenen yöntemler arasındadır. Tüketiciler, plastikleri özel plastik şişe ve ambalaj malzemesinin atılacağı geri dönüşüm kutusuna, torbasına veya konteynere koymadan önce; -Kap içindeki sıvıyı boşaltmalı, -Kapakları veya başlıkları çıkartmalı, -Kapların üzerindeki etiketleri mümkünse çıkartmalı, -Kapları su ile iyice çalkalamalıdır (2). Ayrıca, yeşil şişeler ayrı olarak toplanmalıdır. Çünkü yeşil şişeler ancak dış tabakası koyu renkli olan giyeceklerin yapımında kullanılabilmektedir (1). İkinci adım; bu plastiği büyük merkezlerde toplamaktır. Üçüncü adım; toplanan plastiği sınıflandırmak ve ayırmaktır. Karışık olarak toplanılan plastikler geri dönüşüm tesisine taşınmaktadır. Geri dönüşüm tesisinde malzemeler önce sarsak elekten geçirilerek gevşek toprak, çamur gibi istenmeyen maddelerden temizlenmekte ve konveyör bant sonunda malzemeler elektromanyetik alandan geçirilerek çelik ve teneke malzemeler diğerlerinden ayrıştırılmaktadır. Konveyör bant sonuna yerleştirilen manyetik çubuk ile alüminyum malzemeler plastiklerden ayrılmaktadır. Geriye kalan 310

5 plastikler ayrıştırma bandı üzerinde kimlik kodlarına göre ayrılmaktadır. Geri dönüşüm bandı üzerinde giden plastik malzemeler görünür ışık ile PET ve YYPE, x-ray ile PVC olarak ayrıştırılmaktadır. Plastikler büyük yer işgal ettiğinden taşıma maliyetini en aza indirmek için sıkıştırılarak balyalanmakta ve sonra tekrar işlenmek için geri kazanma tesislerine gönderilmektedir (2). Dördüncü adım; sentetik ile esnemeyen ve erimiş polimer de dahil, tekrar üretmektir. Polimer çapraz bağlı sentetik içeriyorsa polimeri düzleştirmek ve kırışıklıkları azaltmak zor olmaktadır. Tekrar işleme yöntemindeki basamaklar (2); - Büyük kirleticiler ayırma masasında elle ayrılır, - Plastikler mısır tanesi büyüklüğünde parçalanır, - Plastik üzerindeki kirleticileri uzaklaştırmak için yıkanır, - Yüzdürme ile hafif ve ağır plastikler ayrıştırılır, - Nem oranı %1 den az oluncaya kadar plastikler kurutulur, - Temizlenmiş olan malzemeler sıkmak için kullanılan araca girer, Beşinci adım; erimiş plastikten yeni ürünler elde etmektir. - Eritilmiş olan plastikler, sıkmak için kullanılan araçta kalan pisliklerinden ayrıştırılır ve granüle haline getirilir. - Granüller kurutulur, paketlenir ve satışa hazır hale getirilir (2). Plastik geri dönüşümünün ikinci adımından sonra toplanan plastikler; polimerlerin fiziksel ve kimyasal işlemlerle birbirinden ayrılması, birikimlerin dolaysız olarak (işleme sokulmadan) yeni ürün eldesinde kullanılması, birikimlerin dolaysız olarak yakılarak ya da bir yakıt üretme işleminden geçirilerek enerji kaynağı olarak kullanılması şeklinde değerlendirilmektedir (1). Alışılagelen yeniden kullanım teknolojisinden farklı olarak; şişeler, etilen glikol ve terefıtalata depolimerize edilerek gazoz tipi içecek şişelerinin yapımında kullanılmak üzere repolimerize edilmektedir (1). Geri kazanılmış PET lerden halı tabanları, uyku tulumları, yastık, yorgan, giysilerdeki yalıtım maddesi, oto parçaları, boya fırçaları, cankurtaran yastıkları, torbalar, posta kutuları, piknik masaları, çitler, yürüyüş botları, çift bölmeli kovalar, lazer toner kartuşu ve kayışlar gibi malzemeler üretilmektedir (2). PET den oluşan tekrar doldurulabilir kapların kullanım alanı gittikçe genişlemiştir. PET CO 2 geçişine dirençli olması nedeniyle, tekrar kullanma amacı için uygun olmaktadır. En önemli nokta plastik materyalin kimyasallarla etkileşip etkileşmediğidir. Tekrar doldurulabilir kapların zararlı içeriklerle kirlenmiş olabilmesi tekrar kullanımlarını kısıtlaması açısından önemli olmaktadır (7). Avrupa Birliği üyesi her devlette, gıda ile temas eden geri dönüştürülmüş plastiklerin kullanılmasını düzenleyen ulusal yasalar bulunmaktadır. Belçika ve Fransa gibi bazı üye devletlerde geri dönüştürülen maddelerin gıda ile temas eden plastiklerde kullanılabilmesi için geri dönüştürme sürecinin önceden onaylanması gerekmektedir. Gıda ile temas eden plastiklerde geri dönüştürülmüş maddelerin kullanılması en az iki Avrupa ülkesinde (İspanya ve İtalya) genel olarak yasaktır (13). Tüketimden sonra malzemenin Coca-Cola şişelerinde yeniden kullanımı FDA (Food and Drug Administration) tarafından Ocak 1991 de kabul edilmiştir (1). Gıda ambalajında kullanılan tüm PET şişelerin geri dönüşümünü değerlendirmek için, polimerde beklenilen maksimum kontaminasyon konsantrasyonunun gerçekçi tahmin edilmesi gerekmektedir. Geri dönüştürülmüş PET den yapılmış yiyecek kaplarında yiyecek dışı kontaminasyondan etkilenim tartışılmış ve gıda için kullanılacak uygun kapların üretilmesi amacıyla FDA tarafından ilişkiyi açıklayabilecek testler geliştirilmesi önerilmiştir (9, 14). Bir çalışmada, PET den asetaldehit geçişi, gaz kromotografisi ile analiz edilmiştir. Yeni PET şişelerindeki kalıntı asetaldehit miktarı 200 µg/l lik geçiş değeri ile yaklaşık 6.3 mg/kg olarak bulunmuştur. Bu çalışmada, farklı zaman ve sıcaklıklardaki geçişler değerlendirilmiştir. Kırk derecelik sıcaklıktan sonraki 4. gün rezidüel asetaldehitin %10 u kadar asetaldehit geçişi olduğu saptanmıştır. Sıcaklık yaklaşık 20 derece daha arttırıldığında geçiş %50 e çıkmış ve bu geçişin içeceğin tadında önemli bir değişiklik yapmadığı sonucuna varılmıştır (15). SONUÇ Türkiye de gelişmiş ülkelere göre daha az yüzdelerde de olsa plastik kullanımında artış vardır. Örneğin; 1960 yılında kullanılan plastik kişi başına 0,6 kg iken 1977 yılında 5,25 kg, 1987 yılında 9,05 kg, 1989 yılında 9,65 kg, 1992 yılında 13,54 kg dır. Dikkat edilmesi gereken bir nokta, bu atıkların çoğunun oldukça yüksek değerde, ileri teknoloji ürünü plastikler olmasıdır. Cinslerine göre tanınıp ayrılabildikleri zaman ikincil ürün üretiminde kullanılmak üzere düşük vasıflı endüstriyel hammadde olarak yararlı olabileceği ileri sürülse bile gerçek çevre maliyeti hesaplandığında yeniden üretime sokmak ilke olarak doğru değildir. Bu nedenle Türkiye nin plastik endüstrisinin uzun kullanım, depozito ile toplama ve yeniden aynı amaçla kullanılabilecek türlere ağırlık vermeyi seçmesi gerekmektedir. Eğer bu mümkün olmayacaksa ikinci yöntem depozitolu olarak toplayarak yeniden üretime sokmaktır. Bu durumda ikinci üretimin çevre ve enerji maliyetinin dikkatle değerlendirilmesi 311

6 gerekmektedir. Yeniden plastik elde edilmesinde kullanılan ek enerji, daha uzun bir ürün yaşam süresi için harcanmış olmaktadır. Ancak bu enerjinin de alternatiflere ve tekrar kullanılabilecek plastik ürünler kullanımına göre maliyeti karşılaştırmalı olarak göz önüne alınmalıdır. Ayrıca, plastik yakımı ortaya birçok zehirli gaz ve zararlı atığın çıkmasına neden olabilecek tehlikeli bir uygulamaya dönüşebilir. Plastik yakımına elverişli fırınların maliyeti de çok yüksektir (1). Plastik kullanımı otomobil, elektronik, makine endüstrisinde gittikçe artmaktadır, ancak plastikleri birbirinden ayırma zorunluluğu doğmaktadır. Ayrıca plastik mühendisliği de pahalı bir iştir. Plastik atıkların çeşitliliğinden dolayı plastikleri ayırmak da güçtür. Çeşitli plastiklerin daha iyi ayrılabilmesi için mevcut tekniklerin geliştirilmesine ihtiyaç vardır (10). Burada ilk akla gelen, baştan, birden çok polimeri içeren hiçbir ürün üretmemektir. Sonradan yapılabilecekler ise polimerlerin fiziksel yöntemlerle birbirinden ayrılarak saf monopolimer atık kümelerinin oluşturulması, kimyasal yöntemlerle ayırma, karışık plastikleri dolaysız olarak daha düşük kalite ve önemde ürünlerin üretilmesinde kullanma ve yakma ya da diğer termik metotlarla karışık plastiklerden enerji elde etme olarak sıralanmaktadır (1). ÖNERİLER Geri dönüşüm kutusu, torbası veya kumbarası, plastik atıkların oluştuğu kaynağa yakın yerlere konulmalıdır. Plastiklerin oluştuğu kaynaklar önceden tespit edilmeli ve bu konuda bir saha çalışması yapılmalıdır. Okullar, restoranlar, büfeler, lokantalar, stadyumlar, marketler, bakkallar, hastaneler, oteller kullanılmış ambalaj atıklarının en çok oluştuğu ana kaynaklardır. Bu merkezlerde ayrı toplama noktaları olmalıdır. Buralarda ayrı toplanmasına yardımcı olmak için broşürler dağıtılmalı veya asılmalıdır. Bazı maddelerin neden kabul edilmediği halkın kolayca anlayacağı dilde yazılmalıdır. Tüm bu merkezlere sarı renkli ambalaj atığı konteyneri, kumbarası veya torbalı kutuları yerleştirilmelidir. Bu toplama işlemini Belediyelerin yanısıra belediyelerin izin vereceği kuruluşlar da yapabilmektedir. Toplayıcıların sarı renkli iş elbisesi giymeleri ve araçlarının sarı renkli olması ayrı toplama mantığının yerleşmesinde yardımcı olacaktır (2). Plastik geri kazanımıma önem verilmesi ve kullanılıp atılan plastik ambalajların geri kazanılabilen plastiklerden imal edilmesi, geri kazanılmayan plastiklerin inşaat veya yalıtım malzemeleri gibi malzemelerde katkı maddesi olarak kullanımı olanaklarının araştırılması, kolay bozunabilen plastiklerin yapımına önem verilmesi ve bu konuda araştırmaların desteklenmesi atıklardaki plastik yükünün azaltılmasını sağlayacak başlıca tedbirlerdendir (1). Ayrıca, gıda ambalajının kalite, kullanım güvenliği ve tekrar kullanımını garanti etmek için sanitasyon kriterlerini, maliyet etkinliğini ve uygun standart testleri değerlendirmek gerekmektedir (7). Sonuçta; plastiklerin parçalanması ve zararsız hale getirilmesine yönelik olarak önemli araştırma açığı bulunmaktadır. Plastiklerin doğada parçalanmasını sağlayacak mikrobiyolojik ajanlarla ilgili araştırmalar sürmektedir, ancak bunların gelecekte insan sağlığı açısından yaratabilecekleri sorunlarla ilgili herhangi bir değerlendirme bulunmamaktadır. Bütün bu nedenlerle plastikler ve yaratacağı sorunlar gelecekte gündemi çok büyük oranda meşgul edecektir. Plastik dönüşümünde, çevre sağlığı personelinin plastiklerle ilgili sorunları tam olarak kavraması ve uygun halk politikaları ile başarılı olunabilir (1,16). KAYNAKLAR 1. Güler Ç. Çobanoğlu Z. Plastikler. Çevre Sağlığı Temel Kaynak Dizisi. Sağlık Bakanlığı TSH Genel Müdürlüğü. Ankara, 1997; No: 46. ISBN: Öztürk M. Plastikler ve Geri Kazanılması. YTÜ İnşaat Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü. İstanbul Hard DJ. Best Practices and Industry Standards in PET Plastic Recycling /11/ is PET/Page ID=6, 19/05/ Sheftel VO. Indirect Food Additives and Polymers: Migration and Toxicology. Lewis Publishers. Boca Raton. 2000; pp Karamani AG. Demertzis PG. Development of a Modified Chemical İnertness test Method for Refillable PET Bottle Material. Eur Food Res Technol. 2002; 214: Franklin P. Can the Downward Trend of PET Recycling be Reversed?. Container Recycling Institute. APR Meeting. February Konkol L. Contaminant Levels in Recycled Pet Plastic. A thesis of Doctor of Philosophy. Environment and Biotechnology Centre Swinburne University of Technology Victoria Australia. November Marques GA. Tenorio JAS. Use of Froth Flotation to Seperate PVC/PET Mixtures. Waste Management. 2000; 20: 4; Toros A. Ulusoy M. Ergöçmen B. Ulusal Çevre Eylem Planı. Devlet Planlama Teşkilatı. Temmuz İstatistiklerle Türkiye Türkiye İstatistik Kurumu. Ankara, 1994; No: ISBN: Ambalaj Bülteni Eylül-Ekim. 2004; ISSN Begley TH. McNeal TP. Biles JE. Paquette KE. Evaluating the Potential for Recycling all PET Bottles into new Food Packaging. Food Addit Contamination. 2002; 19 Suppl: Eberhartinger S. Steiner I. Washüttle J. Kroyer G. Study of the Migration of Acetaldehyde from PET Bottles into Soft Drinks Containing Carbonic Acid. Zeitschrift für Lebensmittel Untersuchung und Forschung. 1990; 191: Curlee TR. Das S. Identifying and Assessing Targets of Opportunity for Plastics Recycling. Conversation and Recycling. 1991; 5: 4,

PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ. PLASTİKLERİN GERİ DÖNÜŞÜMÜ (Recycling)

PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ. PLASTİKLERİN GERİ DÖNÜŞÜMÜ (Recycling) PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ PLASTİKLERİN GERİ DÖNÜŞÜMÜ (Recycling) PLASTİKLERİN GERİ KAZANIMI * Plastikler atık olarak doğaya atıldıklarında, bozunma sıcaklıklarının yüksek olması, ultroviyole

Detaylı

Değerlendirilebilir atıkların çeşitli fiziksel ve/veya kimyasal işlemlerle ikincil hammaddeye dönüştürülerek tekrar üretim sürecine dahil edilmesine

Değerlendirilebilir atıkların çeşitli fiziksel ve/veya kimyasal işlemlerle ikincil hammaddeye dönüştürülerek tekrar üretim sürecine dahil edilmesine GERİ DÖNÜŞÜM Değerlendirilebilir atıkların çeşitli fiziksel ve/veya kimyasal işlemlerle ikincil hammaddeye dönüştürülerek tekrar üretim sürecine dahil edilmesine geri dönüşüm denir. Geri dönüşebilen maddeler;

Detaylı

Gıdaya Temas Eden Geri Dönüştürülmüş Plastik Ambalajların Üretiminde Otomatik Ayrıştırma Makinelerinin Kullanımı

Gıdaya Temas Eden Geri Dönüştürülmüş Plastik Ambalajların Üretiminde Otomatik Ayrıştırma Makinelerinin Kullanımı S+S Separation and Sorting Technology GmbH Metal Separatörleri Renk Separatörleri Ayrıştırma Sistemleri Gıdaya Temas Eden Geri Dönüştürülmüş Plastik Ambalajların Üretiminde Otomatik Ayrıştırma Makinelerinin

Detaylı

Metalurji Mühendisliğine Giriş. Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU

Metalurji Mühendisliğine Giriş. Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU Metalurji Mühendisliğine Giriş Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU Esasını makromoleküllü organik maddelerin oluşturduğu yapay veya doğal maddelerin kimyasal yoldan dönüştürülmesiyle elde edilirler. Organik

Detaylı

PLASTİK ÜRÜNLERİ SANAYİİ RAPORU

PLASTİK ÜRÜNLERİ SANAYİİ RAPORU MMP Ön Raporu EK 2E PLASTİK ÜRÜNLERİ SANAYİİ RAPORU MEVCUT DURUM: Dünyada olduğu gibi Türkiye de de plastiğin, geleneksel malzemeler olan demir, cam, kağıt, tahta gibi malzemeye alternatif olarak ortaya

Detaylı

o ATIK NEDİR? o AMBALAJ ATIKLARI o TEHLİKELİ ATIKLAR o TIBBİ ATIKLAR

o ATIK NEDİR? o AMBALAJ ATIKLARI o TEHLİKELİ ATIKLAR o TIBBİ ATIKLAR o ATIK NEDİR? o AMBALAJ ATIKLARI o TEHLİKELİ ATIKLAR o TIBBİ ATIKLAR Kullanıldıktan sonra ürün özelliğini kaybetmiş, görmesi gereken işi göremeyen maddelere atık diyoruz. Evsel Çöpler Ambalaj Atıkları

Detaylı

GEP YEŞİL ENERJİ ÜRETİM TEKNOLOJİLERİ LTD. ŞTİ. TEMİZ ÇEVRE TEMİZ GELECEK... www.gepyesilenerji.com

GEP YEŞİL ENERJİ ÜRETİM TEKNOLOJİLERİ LTD. ŞTİ. TEMİZ ÇEVRE TEMİZ GELECEK... www.gepyesilenerji.com TEMİZ ÇEVRE TEMİZ GELECEK... TUZLA DÜZCE KEMERBURGAZ ALMANYA GEP YEŞİL ENERJİ ÜRETİM TEKNOLOJİLERİ LTD. ŞTİ Hedefimiz, sanayicilerimize entegre atık yönetim planı sunarak tek noktadan en ekonomik ve zaman

Detaylı

TUZLA DERİ OSB GERİ DÖNÜŞÜM A.Ş. KAYBETTİĞİMİZİ DÜŞÜNDÜĞÜMÜZ DEĞERLERİMİZİ GERİ KAZANDIRIYORUZ. www.tuzlageridonusum.com

TUZLA DERİ OSB GERİ DÖNÜŞÜM A.Ş. KAYBETTİĞİMİZİ DÜŞÜNDÜĞÜMÜZ DEĞERLERİMİZİ GERİ KAZANDIRIYORUZ. www.tuzlageridonusum.com KAYBETTİĞİMİZİ DÜŞÜNDÜĞÜMÜZ DEĞERLERİMİZİ GERİ KAZANDIRIYORUZ DÜZCE TUZLA KEMERBURGAZ ALMANYA (TGD) Hedefimiz, sanayicilerimize entegre atık yönetim planı sunarak tek noktadan en ekonomik ve zaman tasarruflu

Detaylı

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 KULLANILMIŞ ALÜMİNYUM MALZEMELERİN GERİ DÖNÜŞÜMÜ ALÜMİNYUM HAKKINDA BİLGİ * Alüminyumun yeryüzündeki en önemli hammadde bileşiği boksit madenidir.

Detaylı

ÖĞRENME FAALİYETİ 40

ÖĞRENME FAALİYETİ 40 ÖĞRENME FAALİYETİ 40 AMAÇ PLASTİK TEKNOLOJİSİ ALANI Bu faaliyette verilen bilgiler doğrultusunda plastik teknolojisi alanı altında yer alan meslekleri tanıyabileceksiniz. A. ALANIN MEVCUT DURUMU ve GELECEĞİ

Detaylı

MMT113 Endüstriyel Malzemeler 9 Polimerik Malzemeler. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı

MMT113 Endüstriyel Malzemeler 9 Polimerik Malzemeler. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı MMT113 Endüstriyel Malzemeler 9 Polimerik Malzemeler Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı Polimerik malzemelerin kullanımı her yıl ortalama % 7 büyümektedir. Yıllık tüketimleri yaklaşık 120

Detaylı

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 KOMPOZİT ATIKLARIN GERİ DÖNÜŞÜMÜ Farklı malzemelerden yapılmış, elle birbirinden ayrılması mümkün olmayan ambalajlara, kompozit ambalaj adı

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI TÜRKİYE'DE ÇEVRE SORUNLARI DOÇ. DR.

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI TÜRKİYE'DE ÇEVRE SORUNLARI DOÇ. DR. İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ LİSANS PROGRAMI TÜRKİYE'DE ÇEVRE SORUNLARI DOÇ. DR. SEVİM BUDAK Katı Atıklar Dünya nüfusu gün geçtikçe ve hızlı bir şekilde artmaktadır.

Detaylı

Dr.Nalan A.AKGÜN 2014

Dr.Nalan A.AKGÜN 2014 Dr.Nalan A.AKGÜN 2014 Vacha barajı, Krichim kasabası yakınları, Güney Bulgaristan, 16 Haziran 2007. Plovdiv University Ağustos 2008 : 0.25 ppb Eylül 2009 :0.5 ppb Vacha barajı, Krichim kasabası yakınları,

Detaylı

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL MÜDÜRLÜĞÜ. ATIK KOORDİNASYON MERKEZİ 414 38 15-20 (6 Hat)

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL MÜDÜRLÜĞÜ. ATIK KOORDİNASYON MERKEZİ 414 38 15-20 (6 Hat) ÇEVRE KORUMA VE KONTROL MÜDÜRLÜĞÜ ATIK KOORDİNASYON MERKEZİ 414 38 15-20 (6 Hat) AMBALAJ ATIKLARI Hangi Atıklar Kaynağında Ayrı Biriktirilmeli? Kağıt ve Karton Gazete ve Dergiler Metal Kutular Cam Şişe

Detaylı

ÇORLU ÇOCUKLARIMIZ İÇİN DAHA GÜVENLİ BİR GELECEK... www.ekolojikenerji.com.tr

ÇORLU ÇOCUKLARIMIZ İÇİN DAHA GÜVENLİ BİR GELECEK... www.ekolojikenerji.com.tr ÇOCUKLARIMIZ İÇİN DAHA GÜVENLİ BİR GELECEK... www.ekolojikenerji.com.tr DÜZCE TUZLA KEMERBURGAZ ALMANYA KAYBETTİĞİMİZİ DÜŞÜNDÜĞÜMÜZ DEĞERLERİMİZİ GERİ KAZANDIRIYORUZ TEMİZ ÇEVRE, TEMİZ GELECEK www.ekolojikenerji.com.tr

Detaylı

UŞAK TİCARET VE SANAYİ ODASI TEKSTİL ÜRETİM VE KULLANIM ATIKLARININ GERİ KAZANIMI, EKONOMİK ETKİLERİ

UŞAK TİCARET VE SANAYİ ODASI TEKSTİL ÜRETİM VE KULLANIM ATIKLARININ GERİ KAZANIMI, EKONOMİK ETKİLERİ UŞAK TİCARET VE SANAYİ ODASI TEKSTİL ÜRETİM VE KULLANIM ATIKLARININ GERİ KAZANIMI, EKONOMİK ETKİLERİ Caner Urhan 05.02.2015 Bursa NEDEN GERİ DÖNÜŞÜM Üretim süreçlerindeki çevresel etkileri azaltmak, doğaya

Detaylı

TEKSTİL MATERYALLERİNİN YANMA MEKANİZMASI VE LİMİT OKSİJEN İNDEKS DEĞERLERİ

TEKSTİL MATERYALLERİNİN YANMA MEKANİZMASI VE LİMİT OKSİJEN İNDEKS DEĞERLERİ T.C. MARMARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEKSTİL EĞİTİMİ ANABİLİM DALI TEKSTİL MATERYALLERİNİN YANMA MEKANİZMASI VE LİMİT OKSİJEN İNDEKS DEĞERLERİ HAZIRLAYAN DERSİN ADI :SELCAN KAYAN : ENSTRÜMANTAL

Detaylı

www.kimyamuhendisi.com ATIKLARIN GERİ DÖNÜŞÜMÜ PLASTİKLER

www.kimyamuhendisi.com ATIKLARIN GERİ DÖNÜŞÜMÜ PLASTİKLER ATIKLARIN GERİ DÖNÜŞÜMÜ PLASTİKLER Değerlendirilebilir atıkların kaynağında ayrı toplanması,bu atıkların katı ayırma atık tesislerinde işlenerek özelliklerine göre daha homojen gruplara sınıflandırılması,atıkların

Detaylı

AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER

AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER Ek-1 Bir ürün, bu Yönetmeliğin 4 üncü maddesindeki tanımını sağlıyor, ancak ürünün ayrılmaz bir parçası değilse, o ürünü ömrü boyunca içinde bulundurmak, desteklemek

Detaylı

TÜRKİYE DE ÜRETİLEN TEHLİKELİ ATIKLAR VE UYGUN BERTARAF YÖNTEMLERİ

TÜRKİYE DE ÜRETİLEN TEHLİKELİ ATIKLAR VE UYGUN BERTARAF YÖNTEMLERİ TÜRKİYE DE ÜRETİLEN TEHLİKELİ ATIKLAR VE UYGUN BERTARAF YÖNTEMLERİ Şeyma Taşkan 1, Barış Çallı 2 1 MarmaraÜniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Bilimleri Programı, Göztepe Kampüsü, 34722 Kadıköy,

Detaylı

Tanrıkulu şirketler grubu kâğıt metal ve plastik olmak üzere üç ana dalda, İstanbul, Kocaeli ve Sakarya gibi üç büyük şehirde 1989 yılından beri

Tanrıkulu şirketler grubu kâğıt metal ve plastik olmak üzere üç ana dalda, İstanbul, Kocaeli ve Sakarya gibi üç büyük şehirde 1989 yılından beri Tanrıkulu şirketler grubu kâğıt metal ve plastik olmak üzere üç ana dalda, İstanbul, Kocaeli ve Sakarya gibi üç büyük şehirde 1989 yılından beri geridönüşüm faaliyetlerini sürdürmektedir. Tanrıkulu Plastik

Detaylı

AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER

AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER Ek-1 AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER Bir ürün, bu Yönetmeliğin 4 üncü maddesindeki tanımını sağlıyor, ancak ürünün ayrılmaz bir parçası değilse, o ürünü ömrü boyunca içinde bulundurmak, desteklemek

Detaylı

Redife YAŞAR Çevre Mühendisi. Çevre Yönetimi ve Çevre Denetimi İşleri Şube Müdürlüğü

Redife YAŞAR Çevre Mühendisi. Çevre Yönetimi ve Çevre Denetimi İşleri Şube Müdürlüğü Redife YAŞAR Çevre Mühendisi Çevre Yönetimi ve Çevre Denetimi İşleri Şube Müdürlüğü 29/01/2013 1. 2872 sayılı Çevre Kanunu 2. 30/07/2004 tarih ve 25538 sayılı Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği 3.

Detaylı

Bölüm 14 & Bölüm 15: Polimerlerin Yapısı ve Özellikleri

Bölüm 14 & Bölüm 15: Polimerlerin Yapısı ve Özellikleri Bölüm 14 & Bölüm 15: Polimerlerin Yapısı ve Özellikleri Polimer molekülünün genel yapısı ve kimyasal karakteri nelerdir? Polimerin kristal yapısı metal ve seramiklerden nasıl farklıdır? Polimerlerin çekme

Detaylı

TERMOPLASTİKLER, TERMOSETLER, ELESTOMERLER, FİBERLER

TERMOPLASTİKLER, TERMOSETLER, ELESTOMERLER, FİBERLER 1 TİCARİ POLİMERLER TERMOPLASTİKLER, TERMOSETLER, ELESTOMERLER, FİBERLER Polimerler yaşamın her kesitinde bulunan doğal ve sentetik çok çeşitli maddelerdir. Örneğin, selüloz, nişasta ve pamuk organik,

Detaylı

Ülkemizdeki ve Yurtdışındaki Yetkilendirilmiş Kuruluş Çalışmaları. ÇEVKO Vakfı

Ülkemizdeki ve Yurtdışındaki Yetkilendirilmiş Kuruluş Çalışmaları. ÇEVKO Vakfı Ülkemizdeki ve Yurtdışındaki Yetkilendirilmiş Kuruluş Çalışmaları ÇEVKO Vakfı ORGANİK KATI ATIKLAR A M B A L A J A T I K L A R I N I N K O N T R O L Ü Y Ö N E T M E L İ Ğ İ AMBALAJ ATIKLARI Ambalaj Direktifi

Detaylı

EGE BÖLGESİ PLASTİK SEKTÖRÜ RAPORU

EGE BÖLGESİ PLASTİK SEKTÖRÜ RAPORU EGE BÖLGESİ PLASTİK SEKTÖRÜ RAPORU Gözde SEVİLMİŞ Plastikler; telefondan televizyona, otomobilden su şişelerine, yalıtım malzemelerinden yiyecek ambalajlarına kadar hayatımızın her alanında gittikçe artan

Detaylı

MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) PLASTİK TEKNOLOJİSİ ALANI ANKARA 2006 ÖĞRENME FAALİYETİ -33 AMAÇ PLASTİK TEKNOLOJİSİ Bu faaliyette verilen

Detaylı

Cam geri kazanımı hem ekolojik hem de ekonomik

Cam geri kazanımı hem ekolojik hem de ekonomik Cam geri kazanımı hem ekolojik hem de ekonomik Çok yönlü bir madde olan cam, şeffaflığı, şeklinin bozulmaması, koku ve tat vermemesi nedeniyle birçok ürünün ambalajlanmasında kullanılmaktadır. Cam üretiminde

Detaylı

DETERJAN VE DEZENFEKTANLAR. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006

DETERJAN VE DEZENFEKTANLAR. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006 DETERJAN VE DEZENFEKTANLAR Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006 ÖNEMLİ! Gıdaları insanların sağlıklarını çok ciddi şekilde etkiler. Bu nedenle, gıda üreten kişilerin temizlik kurallarına uyması çok önemlidir.

Detaylı

B O L U B E L E D İ Y E S İ TEMİZLİK İŞLERİ MÜDÜRLÜĞÜ

B O L U B E L E D İ Y E S İ TEMİZLİK İŞLERİ MÜDÜRLÜĞÜ TEMİZLİK İŞLERİ MÜDÜRLÜĞÜ DAHA TEMİZ BİR BOLU İÇİN EL ELE SİZ OLMADAN BAŞARAMAYIZ GELİN, BİRLİKTE ÇEVREMİZİ KORUYALIM Evsel Atıklar Ambalaj Atıkları Tıbbi Atıklar Bitkisel Atık Yağlar Atık Piller Kullanılmış

Detaylı

MUCİZE KALKAN İLE SUYUMUZ ŞİMDİ PET ŞİŞELERDE DE SAĞLIKLI

MUCİZE KALKAN İLE SUYUMUZ ŞİMDİ PET ŞİŞELERDE DE SAĞLIKLI MUCİZE KALKAN İLE SUYUMUZ ŞİMDİ PET ŞİŞELERDE DE SAĞLIKLI HAZIRLAYAN ÖĞRENCİLER 7-D SELİN YAĞMUR ÇAKMAK DOĞA DAĞ DANIŞMAN ÖĞRETMEN NİLÜFER DEMİR İZMİR - 2013 İÇİNDEKİLER 1. PROJENİN AMACI.3 2. PET ŞİŞELER

Detaylı

PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ

PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ HADDELEME (Calendering) İLE İŞLEME TEKNİĞİ HADDELEMEYE(Calendering) GİRİŞ Bu yöntem genellikle termoplastiklere ve de özellikle ısıya karşı dayanıklılığı düşük olan

Detaylı

AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER

AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER Ek-1 AMBALAJ TANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAYICI ÖRNEKLER Bir ürün, bu Yönetmeliğin 4 üncü maddesindeki ambalaj tanımını sağlıyor, ancak ürünün ayrılmaz bir parçası değilse, o ürünü ömrü boyunca içinde bulundurmak,

Detaylı

Atıklarınızı lütfen ayırınız!

Atıklarınızı lütfen ayırınız! Atıklarınızı lütfen ayırınız! Aşağıdaki atıklar çöp konteynerine ait değillerdir. Bunları ayrışmış şekilde biriktirmek için varolan düzenekleri kullanınız! Atık madde ayrışımı = Çevre sağlığı Atık kağıt,

Detaylı

TÜRKĐYE PLASTĐK SEKTÖR RAPORU ( 2010 ) Barbaros Demirci Genel Müdür PAGEV

TÜRKĐYE PLASTĐK SEKTÖR RAPORU ( 2010 ) Barbaros Demirci Genel Müdür PAGEV TÜRKĐYE PLASTĐK SEKTÖR RAPORU ( 2010 ) Barbaros Demirci Genel Müdür PAGEV 1 PLASTİK HAMMADDE : Rapor içinde değerlendirilen plastik hammaddeler, GTİP numaralarına göre aşağıda verilmektedir. GTİP NO 3901

Detaylı

Plastiklerin Başlıca Kullanım Alanları. 05.03.2009 Prof.Dr.Ayşegül AKDOĞAN EKER

Plastiklerin Başlıca Kullanım Alanları. 05.03.2009 Prof.Dr.Ayşegül AKDOĞAN EKER Plastiklerin Başlıca Kullanım Alanları PLASTİKLER ve KULLANIM ALANLARI Polietilen (PE ) : Kap, mutfak eşyası, plastik kutu, plastik tüp, boru, oyunca, kaplama, kabloların yalıtkan katmanları, ambalaj filmi

Detaylı

Elyaf Karışımlarının Boyanması

Elyaf Karışımlarının Boyanması Elyaf Karışımlarının Boyanması 1 Karışım Liflerin Gerekliliği Karışım terimi, iplik üreticileri tarafından, iki ya da daha fazla iplik çeşidinden komponent liflerin karışımıyla oluşmuş iplikleri, tek bir

Detaylı

Alüminyum Cürufundan Alüminyum Metali ve Flaks Eldesi

Alüminyum Cürufundan Alüminyum Metali ve Flaks Eldesi Alüminyum Cürufundan Alüminyum Metali ve Flaks Eldesi 1 *Nedim SÖZBİR, 2 Mustafa AKÇİL and 3 Hasan OKUYUCU 1 *Sakarya Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Müh. Bölümü, 54187 Esentepe, Sakarya 2

Detaylı

SÖZLÜK KELİME-KELİME GRUBU

SÖZLÜK KELİME-KELİME GRUBU SÖZLÜK Aşağıda proje araştırmanızda karşılaşabileceğiniz kelime ve kelime grupları listelenmiştir. Anlayamadığınız yeni kelimeleri koçunuza ya da başka bir yetişkine sormayı lütfen unutmayın. KELİME-KELİME

Detaylı

ESKA FİLTRASYON Yiğitler mh. E2 sk. Otosansit 19. Blok No:25 Yıldırım BURSA / Türkiye Fax + Tel: +90 224 452 55 73 www.eskametall.

ESKA FİLTRASYON Yiğitler mh. E2 sk. Otosansit 19. Blok No:25 Yıldırım BURSA / Türkiye Fax + Tel: +90 224 452 55 73 www.eskametall. ESKA FİLTRASYON Yiğitler mh. E2 sk. Otosansit 19. Blok No:25 Yıldırım BURSA / Türkiye Fax + Tel: +90 224 452 55 73 www.eskametall.com ESKA FİLTRASYON Hakkımızda 30 Yıllık tecrübe geçmişi olan Lenzing Teknik

Detaylı

I. Evsel atıklar Günlük hayatta ve sanayide kullanılan milyonlarca çeşit madde vardır. Bu maddelerin büyük çoğunluğu bir süre kullanıldıktan sonra

I. Evsel atıklar Günlük hayatta ve sanayide kullanılan milyonlarca çeşit madde vardır. Bu maddelerin büyük çoğunluğu bir süre kullanıldıktan sonra I. Evsel atıklar Günlük hayatta ve sanayide kullanılan milyonlarca çeşit madde vardır. Bu maddelerin büyük çoğunluğu bir süre kullanıldıktan sonra fiziksel ve ekonomik ömrünü tamamlar ve artık kullanılamaz

Detaylı

PLASTİK MALZEMELER SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU. Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI

PLASTİK MALZEMELER SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU. Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI PLASTİK MALZEMELER MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI Plastik Malzemelerin Özellikleri 2 Hafiflik: Özgül ağırlıkları 0,8 2,2 g/cm 3 aralığındadır. Mekanik Özellikler:

Detaylı

KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ

KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ Atıktan enerji elde edilmesi, atıkların fazla oksijen varlığında yüksek sıcaklıkta yakılması prosesidir. Yanma ürünleri, ısı enerjisi, inert gaz ve kül şeklinde sayılabilir.

Detaylı

ÇİMENTO FABRİKALARINDA ALTERNATİF YAKIT OLARAK KULLANILACAK ATIK KODLARI

ÇİMENTO FABRİKALARINDA ALTERNATİF YAKIT OLARAK KULLANILACAK ATIK KODLARI ÇİMENTO FABRİKALARINDA ALTERNATİF YAKIT OLARAK KULLANILACAK ATIK KODLARI ATIK KODU ATIK AÇIKLAMASI 16 01 03 Ömrünü tamamlamış lastikler 08 03 19* Dağıtıcı yağ 08 04 17* Reçine yağı KULLANILMIŞ LASTİKLER

Detaylı

PAKİSTAN PLASTİK VE PLASTİK İŞLEME MAKİNELERİ DIŞ TİCARETİ. Barbaros Demirci Genel Müdür - PAGEV

PAKİSTAN PLASTİK VE PLASTİK İŞLEME MAKİNELERİ DIŞ TİCARETİ. Barbaros Demirci Genel Müdür - PAGEV PAKİSTAN PLASTİK VE PLASTİK İŞLEME MAKİNELERİ DIŞ TİCARETİ EKONOMİK DURUM : Barbaros Demirci Genel Müdür - PAGEV Pakistan, 176,3 milyon nüfusu ve % 2,1 nüfus artış hızı ile dünyanın nüfus açısından ilk

Detaylı

Zeyfiye TEZEL Mehmet KARACADAĞ

Zeyfiye TEZEL Mehmet KARACADAĞ PROJENİN ADI: POLİMER KATKILI ASFALT ÜRETİMİNİN ARAŞTIRILMASI Zeyfiye TEZEL Mehmet KARACADAĞ ( Kimya Bilim Danışmanlığı Çalıştayı Çalışması 29 Ağustos-9 Eylül 2007) Danışman: Doç.Dr. İsmet KAYA 1 PROJENİN

Detaylı

TERMOPLASTİKLER GENEL TİCARİ PLASTİKLER (COMMODITY PLASTICS)

TERMOPLASTİKLER GENEL TİCARİ PLASTİKLER (COMMODITY PLASTICS) TERMOPLASTİKLER GENEL TİARİ PLASTİKLER (OMMODITY PLASTIS) Genel ticari plastikler talep fazla olduğundan çok miktarlarda üretilen ve günlük yaşamımızda çok karşılaştığımız plastikler grubudur; ancak mekanik

Detaylı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ÇEVRECİ ŞEHİRLERE DOĞRU Kadir DEMİRBOLAT İklim Değişikliği Dairesi Başkanı 7 Temmuz 2012, Gaziantep Çevreci Şehircilik; Yaşam kalitesi yüksek, Çevreye duyarlı, Tarihi ve kültürel

Detaylı

( LIFE CYCLE ASSESSMENT FOR THREE TYPES OF GROCERY BAGS- RECYCLABLE PLASTİC; COMPOSTABLE, BIODEGRADABLE PLASTIC; AND RECYCLED, RECYCLABLE PAPER )

( LIFE CYCLE ASSESSMENT FOR THREE TYPES OF GROCERY BAGS- RECYCLABLE PLASTİC; COMPOSTABLE, BIODEGRADABLE PLASTIC; AND RECYCLED, RECYCLABLE PAPER ) GERİDÖNÜŞÜMLÜ POLİETİLENDEN ÜRETİLME MARKET POŞETLERİ, KOMPOSTIBIL BIYOÇÖZÜNÜR PLASTİKLER VE GERİDÖNÜŞÜMLÜ KAĞIT OLARAK MARKET POŞETLERİNİN ÜÇ TİPİ İÇİN YAPILAN YAŞAM DÖNGÜ ANALİZİ ( LCA ) DEĞERLENDİRMESİ

Detaylı

sağlık ve kalite garantisi AMBALAJ

sağlık ve kalite garantisi AMBALAJ ultra bariyerli ı s ı l dirençli Filmler l Esnek filmlerde teknolojinin son geldiği nokta; ultra bariyerli ALOx fimler ile fırın ve mikro-dalga kullanımına da uygun, ısıl direnci yüksek (-40 C/+200 C)

Detaylı

Ekolojik Yerleşimlerde Atık Yönetiminin Temel İlkeleri

Ekolojik Yerleşimlerde Atık Yönetiminin Temel İlkeleri i Ekolojik Yerleşimlerde Atık Yönetiminin Temel İlkeleri Ekoljik yerleşimler kaynakların kullanımında tutumludur. Atık Yönetimi ve geri dönüşüm bu yerleşimlerde kaynak yönetiminin ayrılmaz bir bileşenidir.

Detaylı

KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği

KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Başlık KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Tanım İki veya daha fazla malzemenin, iyi özelliklerini bir araya toplamak ya da ortaya yeni bir özellik çıkarmak için, mikro veya makro seviyede

Detaylı

KATI ATIKLARIN TOPLANMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ

KATI ATIKLARIN TOPLANMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü KATI ATIKLARIN TOPLANMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ Hasan SEÇGĐN Çevre Mühendisi AMAÇ Üretilen atıkların ikili toplama sistemi ve getirme merkezleri aracılığıyla toplanarak, geri

Detaylı

PLASTİKLER (POLİMERLER)

PLASTİKLER (POLİMERLER) PLASTİKLER (POLİMERLER) PLASTİK NEDİR? Karbon ile hidrojen bileşiği plastiği oluşturur. Petrolden elde edilir. Monomer adı verilen binlerce küçük molekülün ısı ve basınç altında birleşerek kocaman bir

Detaylı

Fen Bilimleri Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm

Fen Bilimleri Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm Fen Bilimleri Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm M.İSMAİL SAHİN FURKAN CANAL FATİH BACAK CENGİZ KİLİÇ KONU: Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm Atık: Bir işlem sonucu çevreye bırakılan her türlü maddeye atık denir.

Detaylı

PAGEV TÜRK PLASTİK SEKTÖRÜNÜN ÇATI ÖRGÜTÜ

PAGEV TÜRK PLASTİK SEKTÖRÜNÜN ÇATI ÖRGÜTÜ PAGEV TÜRK PLASTİK SEKTÖRÜNÜN ÇATI ÖRGÜTÜ Kuruluş: 1989 1750 ilişkili firma ve 600 mütevelli üye Temsil; 250.000 çalışanı bulunan Tüm Türk Plastik Sektörü nün değer zincirindeki yaklaşık 11.000 firma Mamul

Detaylı

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 KAĞIT/KARTON AMBALAJI GERİ KAZANIMI Kağıt ve karton en çok kullanılan ambalaj malzemesi türüdür. Değerlendirilebilir nitelikli atıkların

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU 1. ÜRÜN VE TEDARİKÇİ TANIMLAMA Ürün Adı Üretici : İzocam Ekspande Polistren (EPS) : İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş. 41455 Gebze - Kocaeli TÜRKİYE Telefon Numarası : + 90 262

Detaylı

PLASTİK MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI. 28.04.2009 Prof.Dr.AYşegül AKDOĞAN EKER

PLASTİK MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI. 28.04.2009 Prof.Dr.AYşegül AKDOĞAN EKER PLASTİK MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI PLASTİK MALZEMELERİN GERİ KAZANDIRILMASI Kullanım dışı kalan plastik atık malzeme lerin tekrar kullanıma geri kazandırılması işlemi günümüzde büyük önem kazanmaktadır.

Detaylı

Tanımlar. Tıbbi Atık:

Tanımlar. Tıbbi Atık: Tıbbi Atık: Vücut sıvı ve salgıları (kan ve kan ürünleri dahil), Vücut sıvı ve salgıları ile kontamine olmuş her tür atık, Doku ve organ parçaları (patoloji atıkları dahil), Bakteri ve virus tutucu hava

Detaylı

TÜRKİYE PLASTİK HAMMADDE VE MAMUL SEKTÖR RAPORU ( 2012 YILI 6 AYLIK KESİN ve 2012 YILI TAHMİNİ DEĞERLENDİRMESİ )

TÜRKİYE PLASTİK HAMMADDE VE MAMUL SEKTÖR RAPORU ( 2012 YILI 6 AYLIK KESİN ve 2012 YILI TAHMİNİ DEĞERLENDİRMESİ ) TÜRKİYE PLASTİK HAMMADDE VE MAMUL SEKTÖR RAPORU ( 2012 YILI 6 AYLIK KESİN ve 2012 YILI TAHMİNİ DEĞERLENDİRMESİ ) Hazırlayan : Kimya Mühendisi Neslihan ERGÜN neslihan.ergun@pagev.org.tr 1 PLASTİKLER GTİP

Detaylı

SORUMLU : Prof.Dr. HAZIRLAYAN : S.Erman SEVDĐĐ

SORUMLU : Prof.Dr. HAZIRLAYAN : S.Erman SEVDĐĐ KĐĐMYA EĞĐ ĞĐTĐĐMĐĐ ve KĐĐMYA EĞĐ ĞĐTĐĐM M SEMĐĐNER NERĐĐ II SORUMLU : Prof.Dr.. ĐĐnci MORGĐĐL HAZIRLAYAN : S.Erman SEVDĐĐ TEFLON NEDEN YAPIŞMAZ Günlük yaşam olayı : Teflon tava yada tencerelerin yapışmaması.

Detaylı

ALLİL KLORÜR ÜRETİMİ. Gökhan IŞIK O.Okan YEŞİLYURT

ALLİL KLORÜR ÜRETİMİ. Gökhan IŞIK O.Okan YEŞİLYURT ALLİL KLORÜR ÜRETİMİ Allil klorür üretiminin ana maddesi propilen ve klor dur. Allil klorürün verimli ve ekonomik sentezi 1930 larda yüksek sıcaklıklarda (300-500 C) klorlaşma reaksiyonu ile Shell Geliştirme

Detaylı

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 Geri Dönüşüm Metotları Geri dönüştürme metotları her malzeme için farklılık göstermektedir: - Alüminyum - Demir (Çelik) - Plastik malzemeler

Detaylı

EDİRNE BELEDİYE BAŞKANLIĞI

EDİRNE BELEDİYE BAŞKANLIĞI Beslenmemizde Bitkisel Yağların Önemi Kızartma işlemi, uygun şartlarda yapılırsa ve kızartılmış yiyecekler ölçülü olarak tüketilirse sağlığımız için yararlıdır. Çünkü; Ucuz, hızlı ve verimlidir. Gıdaların

Detaylı

UNIDO Eko-Verimlilik Programı nda Öncelikli Sektörler

UNIDO Eko-Verimlilik Programı nda Öncelikli Sektörler UNIDO Eko-Verimlilik Programı nda Öncelikli Sektörler Prof.Dr. Göksel N. Demirer Orta Doğu Teknik Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü UNIDO EKO-VERİMLİLİK (TEMİZ ÜRETİM) PROGRAMI BİLGİLENDİRME TOPLANTISI

Detaylı

Toplama önerileri. Atık kağıt ve kartonlar. Beyaz cam. Renkli cam

Toplama önerileri. Atık kağıt ve kartonlar. Beyaz cam. Renkli cam Toplama önerileri Toplama alanları bölgesel olarak çok farklı olabileceğinden, burada, atık maddelerin toplanmasıyla ilgili, en çok kullanılan yöntemler hakkında ve bölgenin şartlarına uygun olarak birleştirilebilecek

Detaylı

ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ İZİN VE DENETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İZİN VE LİSANS DAİRESİ BAŞKANLIĞI

ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ İZİN VE DENETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İZİN VE LİSANS DAİRESİ BAŞKANLIĞI ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ İZİN VE DENETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İZİN VE LİSANS DAİRESİ BAŞKANLIĞI Yalçın KARACA Şube Müdürü 1 İzin/Lisansa Tabi İşletme ve Faaliyetler Tesisler ve faaliyetler, Kirletici Vasıfları

Detaylı

İDECplast Koruma ürünleri Üretim ve Pazarlama şirketi olarak, Hızlı Tüketim ürünleri, Medikal Ürünler, Oto servis Koruma ürünleri üretmektedir.

İDECplast Koruma ürünleri Üretim ve Pazarlama şirketi olarak, Hızlı Tüketim ürünleri, Medikal Ürünler, Oto servis Koruma ürünleri üretmektedir. İDECplast Koruma ürünleri Üretim ve Pazarlama şirketi olarak, Hızlı Tüketim ürünleri, Medikal Ürünler, Oto servis Koruma ürünleri üretmektedir. Hızlı Tüketim Ürünleri olarak en başta Tek Kullanımlık Masa

Detaylı

Biyogaz Temel Eğitimi

Biyogaz Temel Eğitimi Biyogaz Temel Eğitimi Sunanlar: Dursun AYDÖNER Proje Müdürü Rasim ÜNER Is Gelistime ve Pazarlama Müdürü Biyogaz Temel Eğitimi 1.Biyogaz Nedir? 2.Biyogaz Nasıl Oluşur? 3.Biyogaz Tesisi - Biyogaz Tesis Çeşitleri

Detaylı

Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği 24.06.2007 tarihinde yayımlandı 30.07.2004 tarih ve 25538 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak (05.04.

Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği 24.06.2007 tarihinde yayımlandı 30.07.2004 tarih ve 25538 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak (05.04. Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği 24.06.2007 tarihinde yayımlandı 30.07.2004 tarih ve 25538 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak (05.04.2005 tarih ve 25777 sayılı Resmi Gazete ile değişik) 01.01.2005

Detaylı

REMONDIS Lojistik Konteyner sistemleri

REMONDIS Lojistik Konteyner sistemleri REMONDIS Lojistik Konteyner sistemleri Konteyner Sistemlerine genel bakış 2 Atık konteynerleri (küçük boy) MGB 60, 120, 240 Hacim: 60, 120, 240 Litre U 1,1 Hacim: 1.100 Litre Özellikler: Değerli malzemeler

Detaylı

OKULDA KİMYA KAĞIT. Kağıdın ana maddesi doğal bir polimer olan selülozdur.

OKULDA KİMYA KAĞIT. Kağıdın ana maddesi doğal bir polimer olan selülozdur. OKULDA KİMYA KAĞIT Kağıdın ana maddesi doğal bir polimer olan selülozdur. Selüloz bitkilerin gövde ve yapraklarında bol bulunur, bu nedenle kağıt çoğunlukla ağaç gövdelerinden üretilir. Kağıt üretimi:

Detaylı

Türkiye Esnek Ambalaj Sanayii ve Plastik Kullanımı. 21 Ekim 2015 PAGEV II. Plastik Ambalaj Teknolojileri Kongresi, İstanbul

Türkiye Esnek Ambalaj Sanayii ve Plastik Kullanımı. 21 Ekim 2015 PAGEV II. Plastik Ambalaj Teknolojileri Kongresi, İstanbul Türkiye Esnek Ambalaj Sanayii ve Plastik Kullanımı 21 Ekim 2015 PAGEV II. Plastik Ambalaj Teknolojileri Kongresi, İstanbul Ajanda Türkiye Esnek Ambalaj Pazarı ve Avrupa içindeki yeri Esnek Ambalajda Son

Detaylı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzar, Kimyasalın /Malzemenin Tanıtılması Ürün Adı : CAS No : 75-09-2 Kullanım alanları : Plastik sanayisinde, kimyasal ürünlerin

Detaylı

TÜRKİYE. PLASTİK AMBALAJ SEKTÖRÜ 2010 YILI DEĞERLENDİRMESİ ve 2011 YILI BEKLENTİLERİ. Barbaros Demirci Genel Müdür

TÜRKİYE. PLASTİK AMBALAJ SEKTÖRÜ 2010 YILI DEĞERLENDİRMESİ ve 2011 YILI BEKLENTİLERİ. Barbaros Demirci Genel Müdür TÜRKİYE PLASTİK AMBALAJ SEKTÖRÜ 21 YILI DEĞERLENDİRMESİ ve 211 YILI BEKLENTİLERİ Barbaros Demirci Genel Müdür Firma Sayısı : Plastik ambalaj sektöründe 1152 firma mevcut olup, firmaların % 86 sı 1 şehirde

Detaylı

TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir.

TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir. AKTİF KARBON NEDİR? TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir. Bu nitelikler aktif karbona çok güçlü adsorpsiyon özellikleri

Detaylı

Ambalaj - Geri Kazaným - Çevre Hazýrlayan: Ýlkay Kýran Öztürk-Araþtýrma ve Bilimsel Konular Uzmaný Ambalaj Atýðý Yönetiminde Bazý Ülke Uygulamalarý Atýk Çevre Kanunu na göre herhangi bir faaliyet sonucunda

Detaylı

Toplama önerileri. Atık kağıt ve kartonlar. Beyaz cam. Renkli cam

Toplama önerileri. Atık kağıt ve kartonlar. Beyaz cam. Renkli cam Toplama önerileri Toplama alanları bölgesel olarak çok farklı olabileceğinden, burada, atık maddelerin toplanmasıyla ilgili, en çok kullanılan yöntemler hakkında ve bölgenin şartlarına uygun olarak birleştirilebilecek

Detaylı

ATIK ENVANTERİ DOKÜMAN KOD:YÖN.LS.18 YAYIN TARİHİ:MAYIS 2013 REVİZYON TARİHİ: 00 REVİZYON NO:0 SAYFA NO: 3

ATIK ENVANTERİ DOKÜMAN KOD:YÖN.LS.18 YAYIN TARİHİ:MAYIS 2013 REVİZYON TARİHİ: 00 REVİZYON NO:0 SAYFA NO: 3 P ATIK ENVANTERİ DOKÜMAN KOD:YÖN.LS.18 YAYIN TARİHİ:MAYIS 2013 REVİZYON TARİHİ: 00 REVİZYON NO:0 SAYFA NO: 3 TIBBİ ATIK ve KODU (18 01/1802) TEHLİKELİ ATIK ve KODU (18 01 01 ve20 01 21) EVSEL ATIK ve KODU

Detaylı

PLASTİK İŞLEME SANAYİSİ

PLASTİK İŞLEME SANAYİSİ PLASTİK İŞLEME SANAYİSİ Hazırlayan Faruk BİLGİ 2010 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi PLASTİK İŞLEME SANAYİSİ ÜRÜNLERİ TÜRKİYE'DE ÜRETİM Ülkemizde plastik işleme

Detaylı

Evlerden Kaynaklanan Tehlikeli Atıklar. Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Atıklar Şube Müdürlüğü

Evlerden Kaynaklanan Tehlikeli Atıklar. Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Atıklar Şube Müdürlüğü Evlerden Kaynaklanan Tehlikeli Atıklar Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Atıklar Şube Müdürlüğü 2011 Evlerden Kaynaklanan Tehlikeli Atıklar Günlük yaşamda kullandığımız ve hayatımızı kolaylaştıran

Detaylı

GIDA AMBALAJLAMA. Yrd.Doç. Dr. H. ALİ GÜLEÇ ggulec@gmail.com

GIDA AMBALAJLAMA. Yrd.Doç. Dr. H. ALİ GÜLEÇ ggulec@gmail.com GIDA AMBALAJLAMA Yrd.Doç. Dr. H. ALİ GÜLEÇ ggulec@gmail.com Aseptik ambalajlama tekniği; Ambalaj malzemesinin sterilizasyonu, Steril atmosferde ambalajın oluşturulması veya daha önceden hazırlanmış steril

Detaylı

Ürün Kataloğu. ipekboru Elektrik Tesisat Boruları Electrical Instalation Conduit

Ürün Kataloğu. ipekboru Elektrik Tesisat Boruları Electrical Instalation Conduit Ürün Kataloğu PVC Borular Elektrik Tesisat Boruları Electrical Instalation Conduit www.ipekboru.com.tr PE Borular, Esnek Tesisat Borular PP Borular, Esnek,, Duman Yoğunluğu Az Esnek HDPE Borular 1. Organize

Detaylı

Tennengau da atık ayırma

Tennengau da atık ayırma Tennengau da atık ayırma Aşağıdaki atık malzemeler ev atıklarına dahil değildir. Lütfen belediyeniz tarafından verilen yerel toplama tesislerini kullanınız. Atık kağıt Atık kağıt ve karton Gazeteler, dergiler,

Detaylı

BİRİM/LOKASYON:Sabiha Gökçen Havalimanı

BİRİM/LOKASYON:Sabiha Gökçen Havalimanı Page 1 of 5 BİRİM/LOKASYON:Sabiha Gökçen Havalimanı No Birim Ġlgili Faaliyet Atık/Doğal Kaynak Kullanımı Boyut/Tehlike Etki/Risk Etki Sıklığı (1-5) Siddet (1-5) T.E.P Önem Derecesi 1 Hat Atık yakıt (Fuel-oil

Detaylı

criterion Çevre Teknolojisi 21. Yüz yılda esnek şekilde hafif materyal işlemesi we process the future

criterion Çevre Teknolojisi 21. Yüz yılda esnek şekilde hafif materyal işlemesi we process the future criterion 21. Yüz yılda esnek şekilde hafif materyal işlemesi we process the future Çevre Teknolojisi AMACI Fosil hammaddeler tükenmektedir. Depo kapasitesi sınıra dayanmıştır. Kanuni genel şartlar sürekli

Detaylı

SEKTÖRÜN TANIMI DÜNYADA KİMYA SEKTÖRÜ DÜNYA KİMYA SEKTÖRÜ İHRACATI. HS No: (2705-2715, 28-39, 4001-4010, 4014-4017)

SEKTÖRÜN TANIMI DÜNYADA KİMYA SEKTÖRÜ DÜNYA KİMYA SEKTÖRÜ İHRACATI. HS No: (2705-2715, 28-39, 4001-4010, 4014-4017) SEKTÖRÜN TANIMI HS No: (2705-2715, 28-39, 4001-4010, 4014-4017) Kimya sektörü ürünleri oldukça geniş bir ürün yelpazesine sahiptir. Sektör; mineral yakıtlar/yağlar (27 GTİP li), inorganik kimyasallar (28

Detaylı

KİMYA SANAYİNDE GİRDİ TEDARİK STRATEJİSİ

KİMYA SANAYİNDE GİRDİ TEDARİK STRATEJİSİ KİMYA SANAYİNDE GİRDİ TEDARİK STRATEJİSİ İHRACATA DÖNÜK ÜRETİM STRATEJİSİ DEĞERLENDİRME KURULU V. TOPLANTI 26 Ağustos 2011 Ekonomik Araştırmalar ve Değerlendirme Genel Müdürlüğü KAPSAM ve METODOLOJİ Sunum

Detaylı

BORİK ASİTİN MADDELERİN YANICILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

BORİK ASİTİN MADDELERİN YANICILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ BORİK ASİTİN MADDELERİN YANICILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ PROJENİN AMACI Bor madeninden elde edilen borik asitin maddelerin yanıcılığını geciktirici özelliğinin araştırılması amaçlanmaktadır. GİRİŞ Günümüzden

Detaylı

CLEANEX PLASTİK MAKİNALARITEMİZLEME EMÜLSİYONU

CLEANEX PLASTİK MAKİNALARITEMİZLEME EMÜLSİYONU CLEANEX PLASTİK MAKİNALARITEMİZLEME EMÜLSİYONU Termoplastik malzeme ve renk değişiminde hızlı, etkili ve ucuz temizlik Sağlar. Hızlı malzeme ve renk değişimi ile üretim verimliliği sağlar. Okside olmuş,

Detaylı

HİJYENİK SARF MALZEMELER

HİJYENİK SARF MALZEMELER AYG-04-7500 MASKE Nonwoven-spunbond kumaş. 2 ve 3 katlı. Filitreli. Beyaz, mavi ve yeşil renklerde. Hijyenik, anti-allerjik, allerjik, hava geçirgenli, burun teli ile yüze tam uyum sağlama. AYG-04-7501

Detaylı

Doğayı plastikten korumanın en iyi yolu, plastiği tekrar ve yıllar boyu kullanmaktır. bio

Doğayı plastikten korumanın en iyi yolu, plastiği tekrar ve yıllar boyu kullanmaktır. bio Doğayı plastikten korumanın en iyi yolu, plastiği tekrar ve yıllar boyu kullanmaktır. bio bio Geri dönüşümün bahçelere armağanı bio Doğayla en uyumlu bahçe mobilyası: biogardelia biogardelia ürünleri,

Detaylı

Organik Atıkların Değerlendirilmesi- BİYOGAZ: Üretimi ve Kullanımı ECS KĐMYA ĐNŞ. SAN. VE TĐC. LTD. ŞTĐ.

Organik Atıkların Değerlendirilmesi- BİYOGAZ: Üretimi ve Kullanımı ECS KĐMYA ĐNŞ. SAN. VE TĐC. LTD. ŞTĐ. Organik Atıkların Değerlendirilmesi- BİYOGAZ: Üretimi ve Kullanımı ECS KĐMYA ĐNŞ. SAN. VE TĐC. LTD. ŞTĐ. BİYOGAZ NEDİR? Anaerobik şartlarda, organik atıkların çeşitli mikroorganizmalarca çürütülmesi sonucu

Detaylı

TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU KOZMETİK ÜRÜNLERİN STABİLİTESİNE VE AÇILDIKTAN SONRA KULLANIM SÜRESİNE İLİŞKİN KILAVUZ SÜRÜM 1.

TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU KOZMETİK ÜRÜNLERİN STABİLİTESİNE VE AÇILDIKTAN SONRA KULLANIM SÜRESİNE İLİŞKİN KILAVUZ SÜRÜM 1. TÜRKİYE İLAÇ VE TIBBİ CİHAZ KURUMU KOZMETİK ÜRÜNLERİN STABİLİTESİNE VE AÇILDIKTAN SONRA KULLANIM SÜRESİNE İLİŞKİN KILAVUZ SÜRÜM 1.0 Amaç MADDE 1- (1) Kozmetik ürünlerin üreticileri tarafından raf ömürleri

Detaylı

Termik santrallerinin çevresel etkileri şöyle sıralanabilir: Hava Kirliliği Su Kirliliği Toprak Kirliliği Canlılar üzerinde Yaptığı Etkiler Arazi

Termik santrallerinin çevresel etkileri şöyle sıralanabilir: Hava Kirliliği Su Kirliliği Toprak Kirliliği Canlılar üzerinde Yaptığı Etkiler Arazi Termik santrallerinin çevresel etkileri şöyle sıralanabilir: 1. 2. 3. 4. 5. Hava Kirliliği Su Kirliliği Toprak Kirliliği Canlılar üzerinde Yaptığı Etkiler Arazi Kullanımı Üzerindeki etkileri ASİT YAĞMURLARI

Detaylı

ENFEKSİYON KONTROLÜNDE TIBBİ ATIK YÖNETİMİ

ENFEKSİYON KONTROLÜNDE TIBBİ ATIK YÖNETİMİ ENFEKSİYON KONTROLÜNDE TIBBİ ATIK YÖNETİMİ Dr. Kaya Süer Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Atık Her atık çöp değildir. Geri dönüşüm kavramı Kağıt Karton

Detaylı

ATIK YÖNETĠMĠ VE ÇEVRE EĞĠTĠM PROJESĠ AYÇEP

ATIK YÖNETĠMĠ VE ÇEVRE EĞĠTĠM PROJESĠ AYÇEP ATIK YÖNETĠMĠ VE ÇEVRE EĞĠTĠM PROJESĠ AYÇEP ÇEVRE NEDĠR? İçinde bulunduğumuz canlı, cansız tüm varlıkların birbirleri ile ilişki içerisinde bulunduğu ortamdır. Bu nedenle, canlıların sağlıklı bir yaşam

Detaylı