Giriş. Uluslararası Teknolojik Ekonomik Sosyal Araştırma Vakf

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Giriş. Uluslararası Teknolojik Ekonomik Sosyal Araştırma Vakf"

Transkript

1 Giriş Anayasalar, devletlerin temel hukuk metinleri ve yol haritalarıdır. Anayasa, bir devletin yönetim biçimini ve örgütlenişini, temel kurumlarının neler olduğunu, bunların birbirileriyle olan ilişkilerini ve temel hak ve özgürlükleri düzenleyen kurallar bütünüdür. Anayasalar, devlet iktidarını sınırlandırarak, insan hak ve özgürlüklerini genişletmeyi ve güvence altına almayı hedefleyen temel hukuki metinlerdir. Bu bağlamda anayasalar, toplumsal hayatı düzenlemekle birlikte, insan onuruna yaraşır bir yaşamın teminatı da olmaktadırlar. Anayasacılık hareketleri 19.yüzyılda Avrupa da ortaya çıkmıştır. Bu hareketler ile devlet iktidarının sınırlanması suretiyle insan hak ve özgürlüklerinin genişletilmesi yolunda önemli mesafeler kaydedilmiştir. Osmanlı da ise devlet iktidarının sınırlandırılması düşüncesi 19.yüzyılın yarısında ortaya çıkmıştır. Bugüne kadar Osmanlı-Türk anayasa tarihinde beş anayasa yapılmıştır. Bunlar sırasıyla, 1876; 1921; 1924; 1961; ve 1982 Anayasalarıdır. Osmanlı dan Türkiye Cumhuriyetine uzanan anayasacılık hareketlerine bakıldığında Avrupa ülkelerine göre daha sık anayasa değiştirdiğimiz görülmektedir. Anayasalar temel hukuki metinler olduğu için çok sık değişikliğe uğramazlar. Fakat Türkiye de anayasalar olağanüstü dönemlerde yazıldığından, değişen toplumsal talepler doğrultusunda dönem dönem anayasaların restorasyonu ya da yeniden yazımı toplumsal bir ihtiyaç haline gelmektedir. Türk toplumu hukukun üstün olduğu, demokratik katılımın yüksek olduğu, özgürlüklerin geliştiği, insan hak ve hürriyetlerinin önemli olduğu bir anayasayı özlemektedir de Senedi-i İttifak ın imzalanması ile Padişahın yetkileri sınırlandırılmaya başlanmış, 1839 da ilan edilen Tanzimat Fermanı ile hukuk devletine geçişin ilk aşamaları başlamıştır. Bu süreçte 1876 Kanuni esasi, (ilk Osmanlı Anayasası) 1921 Teşkilatı Esasi ve ardındanda Cumhuriyetimizin ilk anayasası 1924 Anayasası dır Anayasasından bugüne 1961 ve 82 Anayası yapılmıştır. Son iki Anayasamız İhtilal dönemlerinin ürünü olduğu için toplumsal gelişmemizin önünde büyük engeller oluşturmuştur. 82 Anayasası AB uyum süreci çerçevesinde 1/3 değişmiş fakat beklentileri karşılamakta yine yetersiz kalmıştır. 1

2 Olağanüstü dönemlerde yazılan anayasalar, normalleşme süreci ile toplumsal ihtiyaçların karşılanmasında yetersiz kalmaktadır. Bu yüzden sivil, demokratik ve özgürlükçü bir anayasa Türkiye nin en öncelikli meselesi olmaktadır. Toplumsal barışın sağlanması için farklılıkları zenginlik olarak gören, demokratik kazanımları geliştiren, toplumsal mütabakatı tesis eden, özgürlükleri en geniş şekliyle yaşanılır kılan bir zihniyet dönüşümüne ihtiyaç duyulmaktadır. Bu zihni dönüşüm yeni bir anayasa yapımının felsefesinde ve mimarisinde kendini göstererek Türkiye nin temel sorunlarına köklü bir çözüm getirmelidir. Türkiye ekonomik ve sosyal açıdan önemli bir değişim süreci geçirmektedir. Bu değişim rüzgarı sivil bir anayasa oluşturulması düşüncesi ile çok önemli bir aşamaya gelmiştir. Bu değişim rüzgarı, iç ve dış siyasetin konjonktürel baskısı altında hızını düşürmek zorunda kalmıştır. Türkiye artık geri dönülemez bir değişim rüzgarı yakalamıştır. Yeni bir anayasa ihtiyacı tüm toplum kesimleri tarafından dillendirilmektedir. Darbe anayasaları Türkiye nin önünü tıkamaktadır. Çağdaş bir anayasa Türkiye nin zenginleşmesi ve toplumsal barışının güçlenmesi için çok önemli bir fırsat ve vizyondur. Türkiye de anayasal reformun gerçekleştirilmesi ve sivil bir anayasa hazırlanmasına ilişkin toplumsal kesimlerde bir konsensüs olmasına rağmen, bu konuda siyasilerin gereken adımları atmamaları Türkiye nin değişim rüzgarının önün kesmektedir. Türkiye, 367 krizi ve AK Parti nin kapatılması istemi ile açılan kapatma davası sonucunda önemli siyasi krizler yaşadı. Yaşanan krizler anayasa reformunun nekadar önemli olduğunu tekrar gösterdi. Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç ın kapatma davasınına ilişkin sonucu açıklarken söylediği topluma ters gelen kurallar ve anayasa değişiklikleri varsa bu konuda süratle uzlaşarak, gerekli düzenlemelerin yapılması çağrısında bulunuyoruz ifadesi de, Türkiye nin en öncelikli meselesinin yeni bir anayasa olduğunu göstermektedir. Türkiye iç siyasi tartışmalara çok fazla odaklandığı için sorunlarını köklü bir şekilde ele alacak dikkat ve dinamiği bulmakta zorlanmaktadır. Türkiye nin değişmeyen sorun alanları ülke gündemini zaman zaman kilitlemekte ve krize sokmaktadır. Yeni anayasa bu nedenle Türkiye nin kronik sorunlarını çözebilecek bir toplumsal sözleşme olacaktır. 2

3 Toplumun talepleri en geniş şekliyle uzlaşma sağlanarak anayasada yer aldığında, Türkiye geleceğe daha emin adımlarla ilerleyecektir. AB nin 2008 yılı ilerleme raporunda Türkiye nin yeni bir anayasa yapma konusunda gösterdiği performans şu şekilde değerlendiriliyor: "İktidar partisi, bir grup akademisyeni 1982 Anayasası'nı, diğer unsurlar yanında Türkiye'de temel hakları uluslararası standartlarla uyumlu hale getirecek şekilde değiştirmekle görevlendirdi. Buna rağmen bugüne dek ne bir taslak TBMM'ye ya da kamuoyuna sunuldu, ne de bunun tartışılması için somut bir takvim belirlendi" İlerleme raporunda da değinildiği gibi, taslağın Meclis gündemine gelmeden rafa kaldırılması ve bu konudaki tartışmaların kesilmesi Türk toplumunun beklentilerini boşa çıkartmaktadır. sivil toplum ve medya konuya sahip çıkarak sivilleşmenin lokomotifi olmalı ve tüm toplum kesimlerini harekete geçirmelidir. Bugüne kadar birçok kez değiştirilen ve özellikle AB uyum yasaları çerçevesinde neredeyse üçte ikisine yakını değiştirilen 1982 Anayasası, bundan sonra da ne kadar değiştirilirse değiştirilirsin karakteri ve ruhu dolayısıyla Türkiye nin ihtiyaçlarını karşılayamamaktadır Anayasasının yapımı ve kabulünde, siyasal partilerin ve sivil toplumun yeterli katılımı söz konusu olmamıştır Anayasası, otoriter, vesayetçi ve devletçi bir zihniyeti yansıtmaktadır. Türkiye de şimdiye kadar yapılan anayasalar hep olağanüstü dönemlerin koşullarında ve bürokratik elitler tarafından hazırlanmıştır. Bu durum devlet ve halk arasında kopukluklar oluşturmuş ve toplumu tepeden yönetme anlayışının sonucu olarak toplumun talepleri gözardı edilmiştir. Türkiye nin normalleşmesi ve siyasal sistemin daha demokratik bir düzene kavuşması için demokratik açılımlara ihtiyaç duyulmaktadır. Bunun yolu da sivil özgürlükçü bir anayasa yapmaktan geçmektedir. Yeni Anayasa, daha fazla katılımcı, temel hak ve özgürlükleri tam olarak güvence altına alan, anayasa kavramlarının somut ve kesinlik taşıdığı, hukuki boyutu ön planda olan bir toplumsal sözleşme olmalıdır. Türkiye, hukukun üstünlüğünü, çoğulculuğu, katılımcılığı esas alan, ideolojik baskısı olmayan ve devlet karşısında ferdi öne çıkartan bir anaya yapmalıdır. Sivil anayasa taslağı Türkiye nin önünde yeni bir ufuk açtı. Bu taslakla, Türkiye tarihinde ilk defa toplum olarak sivil bir anayasa yapma fırsatını buldu. Fakat kısır siyasi tartışmalar nedeniyle sivil anayasa çalışmaları rafa kaldırıldı. 3

4 Türkiye, yeni bir anayasa yapamadığı için büyük krizlerle karşı karşıya kaldı. Sivil toplum, Anayasa mahkemesinin kapatma davasının sonucunda aldığı kararı iyi okuyarak hükümeti yeni bir anayasa yapmak için harekete geçirmelidir. Sivil toplum kuruluşları yeni anayasa için ortak çalışmalar yaparak geniş bir platform oluşturmalı ve tüm toplum kesimlerinin katılımını sağlayarak toplumsal mutabakatı oluşturmaya çalışmalıdır. Yeni anayasa ile ilgili çalışmaların tekrar ivme kazanması ve gündemdeki yerini yeniden alması gerekmektedir. Zamanında atılmayan adımların bedelini Türkiye, her an yeni bir kriz yaşama tehlikesi ile ödemektedir. Türkiye de toplumsal hayatın huzur ve barış içinde olması için reformların kararlı bir şekilde yapılması artık kaçınılmaz bir ihtiyaç olmuştur. Bu reformların başında sivil anayasa gelmektedir. Sivil inisiyatife bu süreçte önemli sorumluluklar düşmektedir. Türkiye ekonomik, siyasal, sosyal kalkınmasını ancak özgürlükçü ve insanı öncelikli tutan bir anayasa ile gerçekleştirebilir. Yeni anayasa çalışmaları sadece siyasilere bırakılamayacak kadar önemli bir konudur. Türkiye artık kaçan fırsatların peşinde koşan ve enerjisini boşa harcayan bir ülke olmamalıdır. 7.Haliç Buluşmasında sivil anayasanın tekrar ülke gündeminde hak ettiği yeri alabilmesi için neler yapılması gerektiğinini vurgulamaya çalıştık. Sivil anayasanın yapılması için her kurum ve kuruluşun, özellikle STK ların ve medyanın üzerine önemli sorumluluklar düşmektedir. Hepimiz el ele vererek sivil anayasanın yapılabilmesi için çalışmalarımızı güçlendirmeli ve toplumsal mutabakat sinerjisini oluşturabilmeliyiz. Bu sinerji ile siyaseti de uzlaşmaya yönlendirerek ülkemizin daha demokratik, özgür ve aydınlık bir geleceğe yürümesinin önünü açmalıyız. Programımızın bu vesile ile hayırlı olmasını diliyor, bu raporu hazırlayan Dr.İsmail Kapan a ve programımıza teşrif eden Sayın Prof. Dr. Ergun Özbudun a, TGTV Başkanı Sayın Necati Ceylana, Hukukçular Derneği Başkanı Kamil Uğur Yaralı ya ve tüm katılımcı dostlarımıza teşekkür ediyorum. İsrafil KURALAY UTESAV Başkanı 4

5 NEDEN YENİ BİR ANAYASA? 1. Mevcut anayasa, daha yürürlüğe girerken antidemokratik olduğu ve toplumsal mutabakatı sağlayamayacağı tartışmalarını da beraberinde yoğun şekilde getirmiş ve bugün de toplumun hemen tamamınca yetersiz, eksik ve hatalı bulunup şiddetle eleştirilmektedir Anayasası, 25 yıl içerisinde tam on beş defa değişikliğe maruz kalmış ve muhtevasının üçte birinden fazlası değişmiştir. 3. Mevcut anayasaya alternatif olarak, şimdiye kadar yarım düzineden fazla taslak ve öneri hazırlanmış, yeni anayasa yapılması konusunda sayısız konferans, panel vs. düzenlenmiştir. 4. Siyasal partiler, yüksek yargı organları, mesleki teşekküller, sivil toplum kuruluşları, üniversiteler, düşünce kuruluşları vs. her vesile ile yeni anayasa talebini dile getirmektedir. 5. Günümüzde, anayasanın pek çok maddesi tartışma ve ihtilaf konusu oluyor ve bundan dolayı ikide bir siyasal krizler baş gösteriyor. 6. Anayasa hükümlerindeki belirsizlik veya keyfi yorumlara açık olma durumu sebebiyle, devletin; yasama, yürütme ve yargı erkleri arasında yetki çatışması, yetki gaspı ve zıtlaşmalar yaşanmaktadır. 7. Kanunların anayasaya uygunluğunu denetlemekle görevli Anayasa Mahkemesi, verdiği kararlarla; milli iradenin temsilcisi olan yasama organının iradesine ipotek koyacak uygulamalar yapmaktadır. 8. Türkiye Büyük Millet Meclisi, anayasal görev ve yetkileri içinde olan Cumhurbaşkanlığı seçimini ve anayasa değişikliğini gerçekleştirmekte zorlanmaktadır. 5

6 Çağdaş medeni toplumların sahip olduğu, gelişmiş ve kökleşmiş demokrasi standartlarında bir yönetimi öngöremeyen, evrensel ölçekte kabul görmüş hukuk devleti anlayışını yansıtamayan anayasadan dolayı; erkler arası işbirliği yerine, güvensizlik ve birbirini frenleme zihniyetinin hakim olduğu, sık sık rejim krizlerinin yaşandığı bir siyasal ortamda, yeni anayasa ihtiyacının olmadığından bahsetmek mümkün müdür? 2007 ve 2008 de meydana gelen, anayasa kaynaklı siyasi krizler; tek başına yeni bir anayasa ihtiyacını en şiddetli şekilde önümüze koymaktadır. Bugün Türkiye nin en önemli ve öncelikli siyasi ve hukuki meselesi anayasa meselesi dir. Bu temel meseleyi çözüme kavuşturmadan, ülkemizin beklenen medeni ilerlemeyi kaydetmesi mümkün değildir. YARIM ASIRLIK ANAYASA TARTIŞMASI Esasen Türkiye nin Anayasa Meselesi, yarım asırdan beri devam etmektedir ve ne yazık ki, bu kadar uzun zaman içinde, köklü ve kalıcı bir çözüm de bulunabilmiş değildir tarihli Sened-i İttifak, siyasal modernleşme için bir başlangıç olarak kabul edildiğine göre; Türkiye nin, tam iki yüz yıllık bir anayasal düzen arayışı, birikimi vardır Tanzimat Fermanı ile devrim niteliğinde bir hukuki modernleşme adımı atılmıştır da Kanun-u Esasi ve Birinci Meşrutiyetle birlikte devlet yapısına, seçimle teşekkül eden Meclisin de eklenmesiyle birlikte, siyasal modernleşmede önemli bir gelişme kaydedilmiştir. Bu tarih itibariyle, 132 yıllık fiili bir anayasa tecrübesi söz konusudur tarihli II. Meşrutiyet ilanını müteakip, çok partili siyasi hayata geçildiğinde ve bu şartlar altında seçimler de gerçekleşmiş olduğuna göre, demokrasi ile yönetim tarzının, şeklen de olsa benimsenmiş olmasından bu yana, en az yüz yıl geçmiş bulunmaktadır. 19. yüzyıl şartlarında Avrupa nın Demokrasi Standartları, halkın iradesini temsil eden Meclis Parlamento ve birden çok siyasi partiyle yapılan seçimler sonucu teşekkül eden hükümet olduğuna göre, bu standartları asgari seviyede de olsa yakalamış olan Osmanlı Devleti nin, artık sadece kağıt üstünde varlığını devam ettirdiği 1921 de; yani Türkiye Cumhuriyeti nin henüz kurulmamış bulunduğu bir siyasi ortamda, üstelik Kurtuluş Mücadelesi devam ederken, Türkiye de, meşru güç 6

7 kaynağı olan Millet Meclisi tarafından yeni bir Anayasa yapılabilmiş olması, büyük bir anlam ifade etmektedir. Devletlerin kuruluşundan önce veya sonra yapılan diğer anayasalara nazaran 1921 Anayasası, yapılış usulü ve muhteva yönünden, nevi şahsına münhasır özelliklere sahiptir. Bu anayasa, bir devrim komitesi veya bağımsızlık mücadelesi veren bir teşkilat tarafından değil, halkın reyleri ile seçilmiş olan Millet Meclisi tarafından hazırlanmıştır ANAYASALARDA MİLLİ İRADENİN YERİ 1921 Anayasası, devrin siyasi ve hukuki şartları çerçevesinde, milli iradeyi en güçlü şekilde öne çıkaran ve bütün salahiyetleri onun tahtında tanzim eden bir metindir Anayasası nın ilk iki maddesi, günümüzde milli irade üzerinde yapılan tartışmaların önünü açacak bir bakış açısı sunmaktadır: Madde - 1: Hakimiyet bilâkaydu şart milletindir. İdare usulü, halkın mukadderatını bizzat ve bilfiil idare etmesi esasına müstenittir. Madde 2: İcra kudreti ve teşri salahiyeti milletin yegane ve hakiki mümessili olan Büyük Millet Meclisinde tecelli ve temerküz eder. Bugün sağlıklı bir anayasa tartışması yapabilmek için, özellikle Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren, bu sahada kaydedilen gelişmeleri yakından bilmek gerekiyor. Ne yazık ki, ülkemizdeki eğitim sistemi, ders müfredatı ve halkın genel kültür seviyesi ile aydın zümrenin hukuk birikimi ve meseleleri objektif biçimde analiz etme yeteneğindeki zayıflık sebebiyle; toplumumuz siyasi ve sosyal meseleleri gerektiği gibi tartışamamaktadır. Sübjektif yaklaşımlar ve herkesin kendi doğrularını yahut belli bir ideolojinin görüşlerini dayatmaya kalkması yüzünden diyalog ortamı sağlanamamakta, tartışmalar mecrasından çıkarılarak ilgisiz yerlere çekilmektedir. Bu sebeple, hukukçular arasında dahi anayasa ve kanunlar gibi, son derece mühim konuların tartışılması; bilimsel yöntemlerden ziyade, siyasi tandans ve ideolojik sapmaların etkisi altında kalmaktadır. 7

8 Televizyonlardaki tartışmalar, yazılı basında çıkan makaleler ve anayasa konusunda zaman zaman düzenlenen kimi toplantılarda ortaya çıkan manzara, bu durumu bütün çıplaklığı ile ortaya koymaktadır. Mesela çok önemli bir hukuki düzenleme olan yeni Türk Ceza Kanunu, maalesef medya tarafından zinanın suç olup olmaması düzlemine indirgendiği için, çok hassas ve toplumun hak ve özgürlükleri, can ve mal güvenliği noktasında hayati önemi haiz hükümler, hemen hiç gündeme gelmemiş ve üzerinde doğru dürüst bir tartışma ve fikir teatisi yapılmamıştır. Oysa Türkiye Cumhuriyeti Devleti, ceza ve yargılama sistemi, bugün çok sıkıntılı bir evrede bulunmaktadır. Benzer durum yeni Anayasa çalışmaları için de tekerrür etmektedir. Anayasada yeniden tanzim edilmesi gereken sayısız konu varken, kasıtlı bir şekilde dikkatler ve tartışmalar hep başörtüsü meselesine yoğunlaştırıldı. Dolayısıyla daha baştan itibaren mesele şirazesinden çıkarılmış oldu. Anayasa ve kanunların sadece kitaplarda yazılı olması veya sadece hukukçular tarafından bilinmesi, tek başına bir anlam ifade etmez. Toplumun bütününün de belli ölçüde bunlardan haberdar olması, anlaması ve özümsemesi şarttır. Aksi halde geniş katılımlı müzakereler, mutabakatlar gerçekleştirilemez ANAYASASI ve TEK PARTİ REJİMİ 1921 ve 1924 anayasalarını yeterince inceleyip irdelemeden, 1961 ve 1982 anayasaları gerektiği gibi değerlendirilmez. Çünkü bu ilk iki anayasadaki özgürlükçü yaklaşım ve milli iradeye saygı, daha sonraki metinlerde daraltılmakta ve çeşitli mekanizmalarla kayıt altına alınmaktadır. İdeolojik saplantı içinde olanlar, nedense 1924 Anayasasını pek hatırlamak ve konuşmak istememektedir. Oysa Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan bir yıl sonra, yine Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından yapılıp hayata geçirilen 1924 Anayasasının, en belirgin özelliği milli iradenin esas güç ve meşruiyet kaynağı olarak yeniden vurgulanmasıdır. 8

9 Vatandaşın oyuna baştan beri şaşı bakan, çok partili siyasi hayatın gerçek anlamda başladığı 1950 yılından itibaren, yapılan bütün seçimlerin sonuçlarını karşı devrim olarak algılayan zihniyetin milli iradeye karşı hep kuşku beslemesi anlaşılır değil. Ülkemizde, yurttaşların tahsil seviyesine göre oy değerlendirmesi yapan; hatta buna göre seçim kanunları taslağı hazırlayan kimi hukuk profesörleri de görülmüştü. Butür örnekler, esasen toplumdaki hukuk ve demokrasi anlayışının ne aşamada olduğunu da bir ölçüde yansıtmaktadır Anayasasının 2, 3, 4, 5, 6 ve 7. maddeleri, günümüzde devam eden tartışmalar bakımından çok önemli hukuki muhtevaya sahiptir yılında bazı kavramların tartışılmasına set çekmek isteyen, yeni yeni tabular oluşturmak isteyenlerin mutlaka 1924 Anayasasının ilk yedi maddesine tekrar bakması gerekir. Özellikle 1924/2. maddesinin geçirdiği değişiklikler, laiklikle ilgili bugünkü tartışmalarının seyri ve hukuksal değeri açısından büyük ipuçları vermektedir. Bugün laiklik kavramının bilimsel olarak dahi tartışılmasına tahammül edemeyenler, 1924/2 nin ilk şeklinin Devletin dini, Dini İslam dır; resmi dili Türkçe dir; makarrı Ankara şehridir olduğunu, 10 Nisan 1928 tarihine kadar böyle kaldığını, bu tarihte din ile ilgili hükmün maddeden çıkarıldığını ve 3 Şubat 1937 de de CHP nin parti ilkelerinin, parti devlet bütünleşmesi anlayışı çerçevesinde, yani korporatif devlet doktrini, ve parti ilkelerinin devlet ilkeleri olarak anayasaya derc edildiğini hatırlamak ve buna göre yeniden değerlendirme yapmak durumundadırlar. Hakimiyetin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu hükme bağlayan 1924/3 ile Meclis in milletin yegane ve hakiki mümessili olarak hakimiyet hakkını kullanmasını düzenleyen 4. madde muhtevaları, tek parti döneminde herhangi bir değişikliğe uğramazken; 27 Mayıs 1960 askeri darbesinden sonra, yapılan 1961 Anayasası nda milli iradeyi kayıt altına alan düzenlemeler yapılmıştır. Milli iradenin mahiyeti üzerinde, bugün devam eden hararetli tartışmaların kırılma noktası, şüphesiz 1961 Anayasasıdır Anayasası, Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren, devlete hakim olan elit bürokrat ve seçkinci kesimin; 1950 de bir nevi halk ihtilali ile sona eren tek parti döneminden sonra da, bu 9

10 hakimiyetini devam ettirebilmek için hazırladığı; milli iradeyi pek çok mekanizma ile kayıt altına alan, sıkı sıkıya sınırlayan bir hukuki metindir. Askeri Darbenin destekçilerince hararetle savunulan ve özgürlükçü anayasa olarak takdim edilen 1961 Anayasası; Milli Güvenlik Kurulu, Anayasa Mahkemesi ve Danıştay a yüklenen fonksiyonlar, Üniversite rejimi ve en önemlisi de Genelkurmay Başkanlığı na verilen statü ile ülkede bir vesayet rejimi tesis etmiştir. Dünya siyasi ve askeri dengelerinin mecburi kıldığı çok partili rejimin ülkeye gelmesini artık geciktiremeyen ve bu düzenin gelmesiyle birlikte, zihniyet değişimine gitmedikçe bir daha demokratik yollardan iktidarı göremeyeceğini anlayan seçkinciler, son çare olarak askeri darbelere bel bağlamıştır. Ne yazık ki ülkemizde, evrensel trendin aksine, devrimcilikle otoriter rejim özlemi birbirine karıştırılmakta, buna da ulusalcılık kılıfı giydirilmektedir. Ancak bu nevi fikirlerin artık bütünüyle çağdışı kaldığını hala kabul edemeyenler var. Ülkemize mahsus bir başka gariplik de şudur: Başlangıçta 1961 Anayasasını savunanların önemli bir kesimi, 1971 askeri muhtırasından sonra; Bu anayasa ile ülke yönetilemez demeye başlamıştır Anayasası sadece sekiz yıl dayanabilmiş, 1969 da ilk değişikliğe uğramıştır!.. Ülkemizde bazı kanunlar bir asırdan daha fazla yürürlükte kalırken, hatta kimi geçici kanunlar bile seksen yıl kadar geçerliliğini muhafaza ederken, Anayasalarımız her 9-10 yılda bir önemli değişikliğe uğruyor veya her yılda bir rejimle birlikte rafa kaldırılıyor Anayasası, 1971 de neredeyse yarı yarıya tadilata maruz kalmıştır. Ancak bu da çözüm olmamıştır. Bu değişiklikten dokuz yıl sonra, Türkiye yeni bir askeri müdahale ile yüz yüze gelmiş ve demokrasi ile birlikte 1961 Anayasası da rafa kaldırılmıştır. Yetmişli yıllar boyunca Süleyman Demirel, ülkedeki yönetim sıkıntısını anlatmak üzere hep şunu söylüyordu: Meclis in üzerine çıkmış bir Anayasa Mahkemesi, Hükümetin üzerine çıkmış bir Danıştay ile karşı karşıyayız Gerçekten Danıştay ı ithal etmiş olduğumuz Fransa da, Yüksek İdari Mahkeme, yüz senede on tane tehir-i icra (yürütmeyi durdurma) kararı vermişken, bizde on sene beş bin tane tehiri icra kararı vermişti. 10

11 YÜRÜTMEYİ GÜÇLENDİRME VE 1982 ANAYASASI 1982 Anayasasının hazırlanması ve halkoyuna sunulması başlı başına hukuk tezlerine konu olacak bir olaydır. Bu süreçte ne bilimsel tartışma ortamı, ne de özgür iradeyle oylama için gerekli şartların mevcut olmadığı açıktır. İçi rahatlıkla görünen şeffaf zarflara, belli olacak renklerde oyların atılmasıyla sağlanan yüzde doksanlık evet çoğunluğu, elbette hiçbir zaman bu Anayasa nın demokratik biçimde yapılmış olduğunu göstermez. (1961 Anayasası için yapılan halk oylamasında kabul oranı, yüzde 62 dir.) Günümüzde artık halk oylaması ile ilgili tartışmanın da pek fazla anlamı kalmamıştır. Çünkü esas olan 1982 Anayasasının getirdiği düzen ve bunun çağdaş anlamda geçerlilik derecesidir Genel Seçimleri öncesinde, dönemin bütün siyasi partileri, anayasa değişikliğini programlarına almıştır yılında yapılan kapsamlı anayasa değişikliğinde, daha önce partiler toplam 21 madde üzerinde mutabakata varmışken, Meclis müzakereleri sırasında, ancak 15 madde üzerinde görüş birliği sağlanabilmiştir. CHP nin Tarihli Demokratikleşme Raporu nda mevcut anayasa için yaptığı değerlendirmenin bir bölümü şöyledir: Askeri Yönetim anlayışının ve 12 Eylül koşullarının ürünü olan; kişiden değil devletten, özgürlükten değil otoriteden yana bir Anayasa hala yürürlüktedir. Anayasa değişikliği konusundaki sayısız öneri ve girişim, istenen sonuca ulaşamamıştır. Bu Anayasa nın altında yer alan hukuk kuralları da, doğal olarak bu Anayasa nın felsefesini yansıtmaktadır Anayasayla ilgili Yargıtay eski başkanı Prof. Dr. Sami Selçuk tarafından Adli yıl açılış konuşmasında söylenilen Anayasanın meşruluk debisinin neredeyse sıfıra yaklaştığı tespiti (Bkz. Av. Nurullah Albayrak, Hukuk ve Hayat dergisi, 2008 Sayı: 6) türünden sayısız yorum ve değerlendirmeler, 1982 Anayasasının durumunu açıkça ortaya koymaktadır. Mevcut Anayasa geçmişte yaşanan sıkıntıları gideremediği gibi, yeni yeni problemler de getirmiştir arasında, Yürütme Gücü nün yaşadığı zafiyeti, güya bertaraf etmek üzere, 1982 Anayasasında; Prof. Mustafa Erdoğan ın kullandığı deyimle, eksantrik bir düzenleme yapılmıştır. (21 Şubat 2007, Star Gazetesi) Prof. Erdoğan a göre, 1982 rejiminde demokratik cumhuriyet ten 11

12 kast edilen ideoloji cumhuriyetidir. Güçlü Yürütme den anlaşılan da dolaylı seçim ve siyasi sorumsuzlukla göreve gelen Cumhurbaşkanının fazlasıyla yetkili kılınmasıdır. Zira 104. maddedeki yetkileriyle Cumhurbaşkanı; hükümeti bloke edebilecek, kamu idaresine vesayet edebilecek, hatta parlamentonun yasama yetkisine makulün ötesinde müdahale edebilecek konumdadır. Erdoğan bu durumu şöyle değerlendiriyor: Çünkü onların tasavvur ettikleri, kamu işlerini halk adına çekip çevirecek demokratik bir yürütme değil, fakat devlet otoritesini bihakkın temsil edecek ve gerektiğinde kayıracak bir yürütme idi 1982 Anayasası, başlangıç kısmı da dahil olmak üzere, bugüne kadar reform paketleri veya münferit maddeler halinde yapılan bunca değişikliğe rağmen, çağdaş normlar standardına tam olarak getirilememiştir. Zira bu anayasa, temel hak ve özgürlükleri 1961 den daha geriye götürmüştür. Evrensel insan hakları metinlerine atıf yapmak, bu hakların yeterince sağlandığı ve korunduğu anlamına elbette gelmemektedir. İçinde bulunduğumuz zamanda, hükümet Avrupa Birliği ile uyum çerçevesinde şekillendirdiği ulusal programda, anayasa değişikliği için yeni bir mini paket hazırlamış bulunmaktadır. Anayasa Komisyonu Başkanı Prof. Burhan Kuzu, bu paketin yakında Meclis gündemine geleceğini bildirmektedir. Ancak, kısmi değişikliklerin kesinlikle ülke ihtiyacını karşılayamayacağı noktasında genel bir kanaat mevcuttur. MUTLAKA YENİ BİR ANAYASA YAPILMALIDIR 1982 Anayasasına daha ilk günden karşı çıkan Türkiye Barolar Birliği (TBB), 12 Eylül 2001 tarihinde, bir bilim kuruluna hazırlattığı Anayasa Önerisini halka duyurmuştu. Önerinin sunuş yazısında şöyle deniliyordu: 1982 Anayasasının yapılması sürecinde, TBB, görüşünü belirtmek üzere toplanan Olağanüstü Genel Kurul tarafından bu Anayasa Tasarsısının getirdiği kuram ve düzenlemelerle, halk oyuna inanmayan ve genel olarak seçimi önemsemeyen, çoğulcu demokrasiye ve çağımızın tüm sosyal ve hukuksal değerlerine ters düşen, Türk Toplumunu çok gerilere ve çeşitli bunalımlara sürükleyebilecek nitelikte bulmuş, bu haliyle tasarının düzeltilemeyecek bir öneri olduğu ve yeni baştan kaleme alınması gerektiği görüş ve inancında olduğu belirtilmiştir 12

13 TBB, 2007 yılında da bu önerisini güncelleyerek tekrar kamuoyuna açıkladı. Ancak bu yeni metinde eskisi ile kıyas kabul etmez bir zihniyet değişikliği söz konusu olmaktadır Önerisi nin hazırlanmasında görev alan Prof. Rona Aybay ve Prof. Fazıl Sağlam gibi hukukçular, eski görüşleri ile taban tabana zıt bir tutum sergilemektedir yılı önerisinde, Anayasanın herhangi bir ideolojiyi yansıtmayan tarafsız bir hukuki metin olması gerektiği bildirilirken, yeni öneride 1982 Anayasasının da ötesinde bir Kemalist ideoloji empoze edilmektedir. Sosyal Bilimlerle uğraşan bilim adamlarının zamanla görüş değiştirmesi, makul ve bilimsel sebeplere dayandığı takdirde anlaşılabilir. Ancak bilim adına ideolojik saplantı ve siyasi taassubun fikirlere yön vermesi kabul edilebilecek bir durum değildir. Aynı şekilde 1992 yılında, TÜSİAD adına bir anayasa önerisi hazırlayan çalışma grubunun içinde yer alan Prof. Erdoğan Teziç, Prof. Necmi Yüzbaşıoğlu ve Prof. Süheyl Batum un da, tıpkı Rona Aybay ve Fazıl Sağlam gibi, görüşlerinde yüz seksen derece dönüş yapması çok gariptir. TÜSİAD ın 1992 tarihli önerisinin hazırlanmasında görev alan Prof. Erdoğan Teziç Başkanlığındaki akademisyenler heyeti; son derece özgürlükçü ve çağdaş bir yaklaşımla, anayasadaki değiştirilemez maddeler hakkında şu görüşleri serdediyordu: Bu konuda asli kurucu organ yetkisini kullanan bir Meclisin kendini bağımsız hissetmesi doğal ve gereklidir. Bu açıdan önerilebilecek ideal formül, yeni bir anayasa hazırlama girişiminin başında TBMM nin bir Anayasa değişikliği yaparak, değişmezlik hukukunun daha önceki Cumhuriyet Anayasalarında olduğu gibi, Cumhuriyet ilkesi ile sınırlı tutması olacaktır 1992 de bu görüşü savunanların, yıl sonra çok katı, otoriter bir anlayışla; bırakın değişim meselesini, laiklik kavramının bilimsel olarak tartışılmasına dahi şiddetle karşı çıkmalarının bilimsel izahı, merak konusudur.1924 Anayasa sında değişmez madde olarak, sadece devletin şeklinin cumhuriyet olduğu hükmü vardır arasındaki tek parti iktidarı döneminde, buna herhangi bir ilave yapılmamıştır. Mesela Devrim Kanunları nın Anayasa nın koruması altına 13

14 alınması söz konusu olmamıştır. Bu dönemde, özgürlüklerin genişletilmesi ile ilgili herhangi bir faaliyet de söz konusu değildir. Zira bu dönemde, devletin modernleştirilmesi adeta bir kenara bırakılmış, daha ziyade toplumun dönüştürülmesine ağırlık verilmiştir 1961 Anayasası, Çeşitli Hükümler başlıklı dördüncü kısımda, Cumhuriyetin laiklik niteliğini koruma amacını güden Devrim Kanunları hükümlerinin, Anayasaya aykırı olduğu şeklinde anlaşılamayacağı ve yorumlanamayacağı hükmünü getirmiştir. Burada şu paradoksa dikkat çekmek gerekiyor: 25 Teşrinisani 1341 tarihli ve 671 sayılı Şapka İktisası hakkında kanuna göre, bugün şapka giymeyen bütün devlet memurları suç işlemektedir Aynı şekilde 26 Teşrinisani 1934 tarihli ve 2590 sayılı Efendi, Bey, Paşa gibi Lakap ve Unvanların Kaldırıldığına dair Kanun a göre, günümüzde suç işlemeyen hemen hiçbir vatandaş yoktur. Çünkü efendi, bey ve paşa lakaplarını herkes günlük dilde en yaygın şekilde kullanmaktadır. Oysa aynı 1961 Anayasası, 1924 Anayasasının ikinci maddesinde devletin nitelikleri olarak sayılan Türkiye Devleti, cumhuriyetçi, milliyetçi, halkçı, devletçi, laik ve inkılapçıdır hükümlerini pekala değiştirme ihtiyacı hissetmiştir. Çağdaş anayasaların en önemli özelliği, tabulara karşı yenilikçiliği teşvik etmesi ve daima özgürlükleri genişletici olmasıdır. Dogma ve tabuların yıkıldığı 2000 li yıllarda, hala daha 1930 ların 40 ların hüküm ve şartlarını dayatmaya kalkışmak ne denli modernliktir, sorgulanması gerekir Anayasası, 174. maddesinde, 1961 Anayasası nın 153. maddesini, sadece üst başlığındaki Devrim kelimesini İnkılap şeklinde değiştirerek aynen almıştır. Mevcut Anayasa, 1961 in aksine, değiştirilemez hükümleri de genişleterek devlet şeklinin cumhuriyet olduğunu derpiş eden 1. maddeye ek olarak, devletin nitelikleri ile ilgili 2. ve devletin bütünlüğü, resmi dili, bayrağı ve başkenti ile ilgili 3. maddeyi de, 4. madde ile değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif dahi edilemez hükümler arasına katmıştır. Bugün Anayasa nın başlangıç kısmındaki ideolojik yaklaşım ile Atatürk Milliyetçiliği kavramı ve değiştirilemez hükümlerle ilgili tartışmalar giderek yoğunlaşmaktadır. Nitekim mevcut Anayasanın başlangıç kısmı 1995 ve 2001 de olmak üzere tam iki defa değişikliğe uğramıştır. Ülkemiz aydınları, bu tartışmayı bilimsel objektiviteye uygun olarak hiçbir baskı ve kayıt altında kalmadan tam bir özgürlük ortamında yapabilmelidirler. 14

15 1982 Anayasasının Temel Hak ve Hürriyetler ve kişi hakları ile ilgili bütün hükümleri istisnasız değişikliğe uğramıştır: Bu çerçevede, Temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması ile ilgili 13., kötüye kullanılmaması ile ilgili 14. ve temel hak ve hürriyetlerin durdurulması ile ilgili 15. maddesi, AB müktesebatına paralel olarak önemli değişikliklere uğramıştır. Keza kişi hürriyeti ve güvenliği ile ilgili 19., özel hayatın gizliliği ile ilgili 20., konut dokunulmazlığı ile ilgili 21., haberleşme hürriyeti ile ilgili 22., yerleşme ve seyahat hürriyeti ile ilgili 23., düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti ile ilgili 26., Basın hürriyeti ile ilgili 28., Basın araçlarının korunması ile ilgili 30., Dernek Kurma Hürriyeti ile ilgili 33., Toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı ile ilgili 34., Hak arama hürriyeti ile ilgili 36, Suç ve cezalara ilişkin esaslarla ilgili 38., Temel Hak ve Hürriyetlerin korunması ile ilgili 40. ve sendika kurma hakkı ile ilgili 51. madde önemli değişikliğe uğramıştır. Bu kadar geniş değişikliğe uğramış bir metinde, tutarlılık ve insicamın ne derece korunabileceği hususu ayrıca ele alınmalıdır. Din ve vicdan hürriyeti ile ilgili 24. madde başlı başına ele alınması gereken bir konudur. Bu madde resmi laiklik anlayışını tanımlamaktadır. Hak ve hürriyetler bölümünde bugüne kadar herhangi bir değişikliğe uğramayan tek maddedir. Onuncu Cumhurbaşkanı Necdet Sezer e göre, bunun dışında ne bir tanım yapılabilir ne de bu tanım değiştirilebilir. Meclis eski Başkanı Bülent Arınç ın, laiklik yeniden tanımlanmalıdır yolundaki beyanı üzerine askeri cenahtan da benzeri bir tepki gelmişti. Oysa bilimsel olarak bu madde pek çok açıdan eleştiri almaktadır. Mesela Anayasa Hukukçusu Prof. Mustafa Erdoğan:. Din ve Vicdan Hürriyeti başlıklı bu maddeyi, teknik anlamda laikliğin tanımı olarak kabul etmek mümkün değildir diyor. (7 Şubat 2007 Star Gazetesi). Prof. Erdoğan, aynı madde için Din ve Vicdan özgürlüğünü başlı başına bir değer olarak görmüyor dedikten sonra şöyle devam ediyor: Ona resmi laiklik doktrinine hizmet etmesi ölçüsünde bir değer biçiyor. Bu hükümde din özgürlüğüne önyargılı bakış o kadar belirgindir ki, başka hiçbir temel hak için değil de, sadece din ve vicdan özgürlüğü için özel bir hakkın kötüye kullanılması yasağı getirilmiştir. Erdoğan nihai hükmü şöyle veriyor: Sonuç olarak 24. maddenin amacı ne din ve vicdan özgürlüğünü doğru dürüst bir güvenceye kavuşturmak ne de sahici bir laiklik tanımı yapmaktır. Bu maddenin işlevi 15

16 yabancı bir gözlemcinin de belirttiği gibi, din özgürlüğünü hiçbir çağdaş demokraside örneği görülmeyecek şekilde dar bir kişisel alana sıkıştırmaktır Anayasasının eskimişliği ve geriliği, sadece temel hak ve özgürlüklerle sınırlı kalmamaktadır. Devlet yönetimi, kuvvetler ayrılığı prensibi, genel olarak yargı düzeni ve askeri yargı alanı, idari eylem ve işlemlerin yargı denetimine tabi olması, Silahlı Kuvvetlerin görev tanımı ve statüsü, Milli Güvenlik Kurulu nun yapısı ve fonksiyonu gibi çok önemli ve temel konularda, hukuk devleti ve demokratik yönetimin işleyişine ket vuran hükümler mevcuttur. Bu hükümlerin 21. yüzyıl şartlarında yeniden gözden geçirilmesi ve ülkenin kalkınmasına ve ilerlemesine mani olan unsurların ayıklanması gerekmektedir. Yukarıda da dile getirildiği üzere, sadece 2007 ve 2008 yılında, yargı ile yasama ve yürütme arasında baş gösteren kriz eksenli ihtilaflar dahi tek başına, acil bir anayasa değişikliğini zaruri kılmaktadır. Özellikle Anayasa Mahkemesi nin hukuki açıdan çok tartışmalı kararları sebebiyle, devlet sistemi ciddi bir kilitlenme tehlikesi ile yüz yüze gelmiş bulunmaktadır! Meşhur 367 Kararı ile yaşanan travma, daha sonra yapılan genel seçimler, Cumhurbaşkanlığı seçimi ve Meclis in toplantı yeter sayısı ile ilgili 96. ve Cumhurbaşkanının halk oyu ile seçilmesine dair 102. maddenin değiştirilmesiyle atlatıldı sayılır. Ancak 411 milletvekilinin oyu ile değiştirilen Anayasa nın 10. ve 42. madde değişikliklerini, Anayasa Mahkemesinin kendi görev ve yetki sınırlarını açıkça aşarak ve Meclis in iradesini bir nevi ipotek altına alarak iptal etmesinden doğan rejim bunalımını, yeni bir anayasa yapılmadan aşmak mümkün görünmemektedir. Prof. Ergun Özbudun, bahse konu kararın gerekçesine dair, Yeni Anayasa Şart Oldu başlıklı yorumunda (23 Ekim 2008 Zaman Gazetesi), gelinen noktayı şöyle değerlendirmektedir: Bu karar, Türk demokrasisinin karşı karşıya bulunduğu anayasa sorununun ciddiyetini bir kere daha ortaya koymaktadır. Düğümün çözülmesi, ancak evrensel demokratik ve hürriyetçi standartlarda ve devlet organlarının karşılıklı yetkilerini yerleşik demokrasilerdekine benzer şekilde düzenleyen yeni bir anayasanın yapılmasıyla mümkün olacağa benzemektedir. Aksi halde Türkiye, milletlerarası reyting kuruluşlarının (mesela Freedom House) listesinde olduğu gibi, bir yarı 16

17 demokrasi (semi democracy) ya da kısmen hür (partially free) bir ülke olarak kalmaya devam edecektir. TBMM BAŞKANI İNİSİYATİF ALMALIDIR Yeni Anayasa için bundan böyle yapılacak çalışmaların, herhangi bir partiye, siyasi kesime veya gruba mal edilmeksizin, bütün topluma ait olacak şekilde yürüyebilmesi için, bu meselenin asıl sahibi ve yetkilisi olan Türkiye Büyük Millet Meclisi nin uhdesinde ve önderliğinde devam ettirilmesi şarttır. Bunun için de TBMM Başkanının bizzat inisiyatif alıp, Anayasa konusunu yeniden ülke gündemine sokması gerekmektedir. Bütün siyasal partilerin de bu meselede sorumlu hareket edip, olumlu bir tavırla yaklaşması şarttır. Aksi halde, vatandaş nezdinde itibar kaybına uğrayacakları aşikardır. Sadece görünürde yeni anayasa istiyoruz deyip, ardından hiçbir ciddi faaliyet göstermeyenler, bunun sonucuna katlanmak durumundadır. Zira halkın büyük bir kısmının olayları yakından takip ettiği bir ortamda, kaçak güreşmek artık mümkün olmayacaktır. Anayasa her şeyden önce bir Toplumsal Mutabakat olduğuna göre, bu konuda toplumun her kesiminin sürece katılıp katkıda bulunması lazımdır. Burada medyaya ve bütün kitle iletişim araçlarına, sivil toplum kuruluşlarına, tek tek bütün aydınlara, kanaat önderlerine büyük sorumluluk düşmektedir. Yeni Anayasa üzerinde gerçek anlamda bir genel uzlaşamaya varabilmek için, öncelikle, var olan mutabakat noktalarının tebarüz ettirilmesi gerekiyor. Yani Anayasanın ihtilaf konusu teşkil eden hükümlerinden önce, üzerinde konsensüs sağlanmış olan kısımları netleştirilmelidir. Zira ihtilaflardan yola çıkarak uzlaşma sağlamak verimli bir usul değildir. Şimdiye kadar yapılmış olan çalışmalar, hazırlanmış olan öneri ve taslaklar, kaleme alınmış olan bilimsel analiz ve eleştiriler vb. tüm doküman, bir araya getirilip, benzer ve ortak kısımları belirlenmelidir. Hukuk ve Hayat Derneği bunun ilk örneğini hayata kavuşturmuş bulunuyor. 17

18 Adı geçen Dernek, 350 Sayfalık dergisinde (Yıl 2008, Sayı: 6) ciddi bir mukayeseli çalışma yaparak; 1982 Anayasasının mevcut metni ile, Bilim Kurulu; TBB, TUSKON ve TÜSİAD ın daha önce hazırlamış olduğu taslak ve önerileri madde madde karşılaştırmış ve derli toplu bir doküman meydana getirmiştir. Türkiye Büyük Millet Meclisi, şüphesiz çok daha kapsamlı ve ciddi bir mukayeseli çalışma ile, her şeyden önce ilgili kesimleri yeterli şekilde bilgilendirebilir, bu konudaki mevcut birikimleri güncelleştirebilir. Böyle bir hazırlık, özellikle siyasi partilerin çalışmaları açısından yararlı olacaktır. TBMM Başkanı, Meclis te temsil edilen bütün partilerin liderleriyle görüşerek Yeni Anayasa meselesinin aciliyetini müzakere etmeli ve akabinde, izlenecek yolun detaylarını belirlemek üzere, Meclis Başkanvekilleri ile ortak çalışma yapıp bir deklarasyon yayınlamalıdır. MEDYAYA BÜYÜK SORUMLULUK DÜŞMEKTEDİR Sivil Toplum Kuruluşları da, Anayasa konusunda bütün topluma bir çağrı olmak üzere, ortak deklarasyon yayınlamalıdır. UTESAV bu deklarasyon zeminini hazırlamak üzere, planlı bir dizi faaliyeti başlatabilir. Başlangıç olarak, konuya duyarlılık gösteren medya organları ziyaret edilerek, Anayasa konusu aktüel hale getirilebilir. Tartışmaların amacından saptırılmaması ve doğru zeminde sürdürülebilmesi için, gazete ve televizyonlara özel bir sorumluluk düşmektedir. Haberler, yorumlar ve açık oturum programları, geçmişte olduğu gibi vatandaşın kafasını karıştırmak için değil, konuya açıklık getirmek maksadına matuf olmalıdır. Bu noktada etik kuruluşlarına, gönüllü teşekküllere de büyük görev düşmektedir. Ülke genelinde, Anayasa ile ilgili miting, konferans, panel, sempozyum vb. bilgilendirici ve bilinçlendirici faaliyetlerin düzenlenmesi için, üniversiteler, mesleki teşekküller, düşünce kuruluşları ve çağdaş bir demokrasi ve evrensel standartlara sahip bir hukuk devleti özlemini çeken herkes ve her kesim, bu sürece fiilen dahil edilmelidir. Yeni Anayasa çalışmaları, gerektiği gibi başlatılıp devam ettirilemezse, Türkiye yeni siyasi krizlerle karşılaşabilir. Önümüzde 100 günlük bir yerel seçim süreci bulunmaktadır. Bu süreçte 18

19 siyasi partilerin, Anayasa meselesine fiili olarak fazla zaman ayırmayacakları bellidir. Ancak sivil toplum kuruluşları, bu alanda yapacakları güçlü etkinliklerle, siyasi partileri belli ölçüde tavır almaya zorlayabilir yılında, Anayasa tartışmaları ülke çapında yürütülüp tamamlanmalı ve en geç 2010 yılı başlarında, Türkiye yeni bir Anayasa ile yönetilmeye başlanmalıdır. Aksi halde, doğacak çeşitli siyasi gerilimler ve rejim tıkanıklıkları, ülkeyi bir erken seçime zorlayabilir. Bu da Türkiye nin siyasi istikrar açısından, istenmeyen durumlarla yüz yüze gelmesine yol açabilir. Bu sebeple bir kere daha tekrar edelim ki, yeni bir anayasa yapmak Türkiye nin en önemli ve en öncelikli meselesidir. Bunun için bir anayasa seferberliği başlatılmalıdır!.. SONUÇ Türkiye nin bir yarı demokrasi veya kısmen hür bir ülke olması kimsenin kabul edemeyeceği bir durumdur. Zaten ülkede yeni anayasa ihtiyacını inkar eden herhangi bir kişi, grup veya kesim de bulunmamaktadır. Herkes, yeni bir anayasanın yapılmasını gerekli görmektedir. Bu noktada herhangi bir tereddüt yoktur. Tereddüt ve tartışmaların olduğu husus, yöntem meselesidir. Yeni bir anayasa yapılmalı ama nasıl? İktidar Partisinin, bir bilim kuruluna anayasa taslağı hazırlatması, özünde doğru ve isabetli karardı. Ancak süreç iyi yönetilemediği için, hem hazırlanan taslak kamuoyunda hak ettiği ilgiyi bulamadı, hem de daha sonraki gelişmelerden ötürü ülke derin bir siyasi bunalıma girdi. Şayet ilan edildiği üzere, 2008 in Ocak ayından itibaren Yeni Anayasa Taslağı kamuoyuna takdim edilebilseydi, ne AK Parti hakkında kapatma davası açılmış olurdu, ne de anayasa değişikliği ve onun iptali ile doğan rejim krizi doğardı. Şu halde bundan sonra, yeni anayasa hazırlanması sürecini tekrar harekete geçirmek ve bu süreci doğru, kararlı bir şekilde yönetmek, toplumsal mutabakatı sağlayacak yöntemler geliştirmek, Türkiye nin en acil meselesidir. 19

LAW 104: TÜRK ANAYASA HUKUKU 14 HAFTALIK AYRINTILI DERS PLANI Doç. Dr. Kemal Gözler Koç Üniversitesi Hukuk Fakültesi

LAW 104: TÜRK ANAYASA HUKUKU 14 HAFTALIK AYRINTILI DERS PLANI Doç. Dr. Kemal Gözler Koç Üniversitesi Hukuk Fakültesi LAW 104: TÜRK ANAYASA HUKUKU 14 HAFTALIK AYRINTILI DERS PLANI Doç. Dr. Kemal Gözler Koç Üniversitesi Hukuk Fakültesi 1. HAFTA: OSMANLI ANAYASAL GELİŞMELERİ [Türk Anayasa Hukukukun Bilgi Kaynaklarının Tanıtımı:

Detaylı

DERSİMİZİN TEMEL KONUSU

DERSİMİZİN TEMEL KONUSU DERSİMİZİN TEMEL KONUSU 1 1. TÜRK HUKUKUNUN TEMEL KAVRAMLARINI TANIMAK 2. TÜRKIYE DE NELER YAPABİLİRİZ SORUSUNUN CEVABINI BULABİLMEK DERSİN KAYNAKLARI 2 SİZE GÖNDERİLEN MATERYAL: 1. 1982 Anayasası: https://www.tbmm.gov.tr/anayasa/anayasa_2011.pdf

Detaylı

ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI

ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI ANAYASA DERSĐ (41302150) (2010-2011 GÜZ DÖNEMĐ YILSONU SINAVI) CEVAP ANAHTARI ANLATIM SORULARI 1- Bir siyasal düzende anayasanın işlevleri neler olabilir? Kısaca yazınız. (10 p) -------------------------------------------

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm ANAYASA KAVRAMI

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm ANAYASA KAVRAMI İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm ANAYASA KAVRAMI Soru 1 : "Anayasa" deyince ne anlaşılır, ne anlamak gerekir? 7 Soru 2 : Türk tarihindeki anayasa hareketlerinin başlıca aşamaları ve özellikleri nelerdir? 15 İkinci

Detaylı

T.C. YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI Basın Bürosu Sayı: 19

T.C. YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI Basın Bürosu Sayı: 19 09/04/2010 BASIN BİLDİRİSİ Anayasa değişikliğinin Cumhuriyetin ve demokrasinin geleceği yönüyle neler getireceği neler götüreceği dikkatlice ve hassas bir şekilde toplumsal uzlaşmayla değerlendirilmelidir.

Detaylı

Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ. Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar

Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ. Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER...v GİRİŞ... 1 Birinci Bölüm Antik Demokrasi I. ANTİK DEMOKRASİNİN

Detaylı

Hükümet in TSK İçinde Oluşturduğu Paralel Yapılar; Cumhurbaşkanı ve AYİM nin Konumu..

Hükümet in TSK İçinde Oluşturduğu Paralel Yapılar; Cumhurbaşkanı ve AYİM nin Konumu.. 28 Nisan 2014 Basın Toplantısı Metni ; (Konuşmaya esas metin) Hükümet in TSK İçinde Oluşturduğu Paralel Yapılar; Cumhurbaşkanı ve AYİM nin Konumu.. -- Silahlı Kuvvetlerimizde 3-4 yıldan bu yana Hava Kuvvetleri

Detaylı

İÇİNDEKİLER TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI. Madde Sayfa BAŞLANGIÇ...17 BİRİNCİ KISIM. Genel Esaslar. I. Devletin şekli... 1...19

İÇİNDEKİLER TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI. Madde Sayfa BAŞLANGIÇ...17 BİRİNCİ KISIM. Genel Esaslar. I. Devletin şekli... 1...19 İÇİNDEKİLER TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI Madde Sayfa BAŞLANGIÇ...17 BİRİNCİ KISIM Genel Esaslar I. Devletin şekli... 1...19 II. Cumhuriyetin nitelikleri... 2...19 III. Devletin bütünlüğü, resmî dili,

Detaylı

Türkiye nin Yeni Anayasa Arayışı: 2011-2013 TBMM Anayasa Uzlaşma Komisyonu Tecrübesi

Türkiye nin Yeni Anayasa Arayışı: 2011-2013 TBMM Anayasa Uzlaşma Komisyonu Tecrübesi Taylan BARIN Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi Türkiye nin Yeni Anayasa Arayışı: 2011-2013 TBMM Anayasa Uzlaşma Komisyonu Tecrübesi AK Parti, CHP, MHP ve BDP

Detaylı

Yerel Demokrasi, Yerel Hukuk ve Evrensel Değerler

Yerel Demokrasi, Yerel Hukuk ve Evrensel Değerler Yerel Demokrasi, Yerel Hukuk ve Evrensel Değerler 2000 li yıllara gelindiğinde iç dinamikler, Türkiye nin uluslararası hukuk taahhütleri, AB süreci, bölgesel ve küresel gelişmelerin etkisiyle değişim kaçınılmaz

Detaylı

MEŞRUTİYET DÖNEMİNDE OSMANLI DEVLET TEŞKİLATI

MEŞRUTİYET DÖNEMİNDE OSMANLI DEVLET TEŞKİLATI MEŞRUTİYET DÖNEMİNDE OSMANLI DEVLET TEŞKİLATI II. Mahmut ve Tanzimat dönemlerinde devlet yöneticileri, parçalanmayı önlemek için ortak haklara sahip Osmanlı toplumu oluşturmak için Osmanlıcılık fikrini

Detaylı

ANAYASA HUKUKU (İKTİSAT VE MALİYE BÖLÜMLERİ) 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ ARASINAV 17 KASIM 2014 SAAT 09:00

ANAYASA HUKUKU (İKTİSAT VE MALİYE BÖLÜMLERİ) 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ ARASINAV 17 KASIM 2014 SAAT 09:00 ANAYASA HUKUKU (İKTİSAT VE MALİYE BÖLÜMLERİ) 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ ARASINAV 17 KASIM 2014 SAAT 09:00 A. ANLATIM SORUSU (10 puan) Temsilde adalet yönetimde istikrar kavramlarını kısaca açıklayınız. Bu konuda

Detaylı

DEMOKRASİ VE SAYDAMLIK ENSTİTÜSÜ www.dse.org.tr

DEMOKRASİ VE SAYDAMLIK ENSTİTÜSÜ www.dse.org.tr DEMOKRASİ VE SAYDAMLIK ENSTİTÜSÜ www.dse.org.tr YENİ ANAYASA DEĞİŞİKLİK ÖNERİLERİMİZ (TCBMM Başkanlığı na iletilmek üzere hazırlanmıştır) 31.12.2011 İletişim: I. Anafartalar Mah. Vakıf İş Hanı Kat:3 No:

Detaylı

ODTÜ G.V. ÖZEL LĠSESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ZÜMRESĠ. 2011-2012 Eğitim-Öğretim Yılı. Ders Adı : Siyaset ÇalıĢma Yaprağı 13 SĠYASET

ODTÜ G.V. ÖZEL LĠSESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ZÜMRESĠ. 2011-2012 Eğitim-Öğretim Yılı. Ders Adı : Siyaset ÇalıĢma Yaprağı 13 SĠYASET ODTÜ G.V. ÖZEL LĠSESĠ SOSYAL BĠLĠMLER ZÜMRESĠ 2011-2012 Eğitim-Öğretim Yılı Ders Adı : Siyaset ÇalıĢma Yaprağı 13 Adı Soyadı : No: Sınıf: 11/ SĠYASET Siyaset; ülke yönetimini ilgilendiren olayların bütünüdür.

Detaylı

20. RİG TOPLANTISI Basın Bildirisi Konya, 9 Nisan 2010

20. RİG TOPLANTISI Basın Bildirisi Konya, 9 Nisan 2010 T.C. BAŞBAKANLIK AVRUPA BİRLİĞİ GENEL SEKRETERLİĞİ Siyasi İşler Başkanlığı 20. RİG TOPLANTISI Basın Bildirisi Konya, 9 Nisan 2010 - Reform İzleme Grubu nun (RİG) 20. Toplantısı, Devlet Bakanı ve Başmüzakerecimiz

Detaylı

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN

TEMEL HUKUK ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN ARŞ. GÖR. DR. PELİN TAŞKIN BU DERSTE NELER ÖĞRENECEĞİZ? Hukukun Dallara Ayrılması (Kamu Hukuku-Özel Hukuk) Kamu Hukuku Özel Hukuk Ayrımı Hukuk kuralları için yapılan eski ayrımlardan biri, hukukun kamu

Detaylı

ANAYASA DEĞĠġĠKLĠKLERĠ HAKKINDA GÖRÜġ VE ÖNERĠLERĠMĠZ

ANAYASA DEĞĠġĠKLĠKLERĠ HAKKINDA GÖRÜġ VE ÖNERĠLERĠMĠZ 5 Aralık 2011 ANAYASA DEĞĠġĠKLĠKLERĠ HAKKINDA GÖRÜġ VE ÖNERĠLERĠMĠZ I.YENĠ BĠR ANAYASA MI? GENĠġ KAPSAMLI BĠR ANAYASA DEĞĠġĠKLĠĞĠ MĠ? Anayasa hazırlığıyla ilgili olarak kamuoyunda önemli bir tartışma yaşanıyor:

Detaylı

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu v TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ÖNSÖZ Yirmi birinci yüzyılı bilgi teknolojisi çağı olarak adlandırmak ne kadar yerindeyse insan hakları çağı olarak adlandırmak da o kadar doğru olacaktır. İnsan

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI

TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI 6 1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI Kavramlar Türk Bayrağı Kanunu İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (11. Protokol ile Düzenlenen Metin) Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (11.

Detaylı

Tüm Kamu Personeli İçin GYS. Görevde Yükselme Sınavlarına Hazırlık El Kitabı. Konu Anlatımı + Soru Bankası

Tüm Kamu Personeli İçin GYS. Görevde Yükselme Sınavlarına Hazırlık El Kitabı. Konu Anlatımı + Soru Bankası Tüm Kamu Personeli İçin GYS Görevde Yükselme Sınavlarına Hazırlık El Kitabı Konu Anlatımı + Soru Bankası Memurluk, Şeflik, Uzmanlık, Şube Müdürlüğü ve Diğer Unvanlar Adalet Bakanlığı Aile ve Sosyal Politikalar

Detaylı

YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ

YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ Yazar : Erdem Denk Yayınevi : Siyasal Kitabevi Baskı : 1. Baskı Kategori : Uluslararası İlişkiler Kapak Tasarımı : Gamze Uçak Kapak

Detaylı

BASIN AÇIKLAMASI: İnsan Hakları Ortak Platformunun TBMM de yeni Anayasa ile ilgili çalışmaları yürütecek olan Komisyonun işleyişine dair önerileri

BASIN AÇIKLAMASI: İnsan Hakları Ortak Platformunun TBMM de yeni Anayasa ile ilgili çalışmaları yürütecek olan Komisyonun işleyişine dair önerileri BASIN AÇIKLAMASI: İnsan Hakları Ortak Platformunun TBMM de yeni Anayasa ile ilgili çalışmaları yürütecek olan Komisyonun işleyişine dair önerileri 18.10.2011 Kamuoyunun da bildiği üzere, 19 Ekim 2011 tarihinde

Detaylı

2000 li Yıllar / 8 Türkiye de Eğitim Bekir S. GÜR Arter Reklam 978-605-5952-25-9 Ağustos-2011 Ömür Matbaacılık Meydan Yayıncılık-2011

2000 li Yıllar / 8 Türkiye de Eğitim Bekir S. GÜR Arter Reklam 978-605-5952-25-9 Ağustos-2011 Ömür Matbaacılık Meydan Yayıncılık-2011 Seri/Sıra No 2000 li Yıllar / 8 Kitabın Adı Türkiye de Eğitim Editör Bekir S. GÜR Yayın Hazırlık Arter Reklam ISBN 978-605-5952-25-9 Baskı Tarihi Ağustos-2011 Ofset Baskı ve Mücellit Ömür Matbaacılık Ömür

Detaylı

Cumhuriyet Halk Partisi

Cumhuriyet Halk Partisi 1 Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu: Gezi Parkından dünyaya yansıyan ses daha fazla özgürlük, daha fazla demokrasi sesidir. Tarih : 15.06.2013 Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu Türkiye de görev yapan yabancı

Detaylı

Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313

Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313 Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313 Amaç MADDE 1 KENT KONSEYİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar (1) Bu Yönetmeliğin amacı; kent yaşamında, kent vizyonunun

Detaylı

Başkentteki Yardımcı Kuruluşlar. Türkiye nin Yönetim Yapısı Doç. Dr. Aslı Yağmurlu

Başkentteki Yardımcı Kuruluşlar. Türkiye nin Yönetim Yapısı Doç. Dr. Aslı Yağmurlu Başkentteki Yardımcı Kuruluşlar Türkiye nin Yönetim Yapısı Doç. Dr. Aslı Yağmurlu Yardımcı Kuruluşlar Hükümete veya bakanlıklara görevlerinde yardımcı olmak, belirli konularda görüş bildirmek, bir idari

Detaylı

MACARİSTAN SUNUMU Dr. Csaba UJKERY

MACARİSTAN SUNUMU Dr. Csaba UJKERY VII. ULUSLARARASI BALKAN BÖLGESİ DÜZENLEYİCİ YARGI OTORİTELERİ KONFERANSI 28-30 MAYIS 2012, İSTANBUL Yargının Bağımsızlığı ve Yasama ve Yürütme Güçleriyle İşbirliği Türkiye Cumhuriyeti Hâkimler ve Savcılar

Detaylı

VII. ULUSLARARASI BALKAN BÖLGESİ DÜZENLEYİCİ YARGI OTORİTELERİ KONFERANSI MAYIS 2012, İSTANBUL

VII. ULUSLARARASI BALKAN BÖLGESİ DÜZENLEYİCİ YARGI OTORİTELERİ KONFERANSI MAYIS 2012, İSTANBUL VII. ULUSLARARASI BALKAN BÖLGESİ DÜZENLEYİCİ YARGI OTORİTELERİ KONFERANSI 28-30 MAYIS 2012, İSTANBUL Yargının Bağımsızlığı ve Yasama ve Yürütme Güçleriyle İşbirliği Türkiye Cumhuriyeti Hâkimler ve Savcılar

Detaylı

GJYKATA KUSHTETUESE УСТАВНИ СУД CONSTITUTIONAL COURT. Dava No: KO 29/11. Başvurucu. Sabri Hamiti ve Kosova Meclisinin diğer milletvekilleri

GJYKATA KUSHTETUESE УСТАВНИ СУД CONSTITUTIONAL COURT. Dava No: KO 29/11. Başvurucu. Sabri Hamiti ve Kosova Meclisinin diğer milletvekilleri REPUBLIKA E KOSOVËS - РЕПУБЛИКА КОСОВO - REPUBLIC OF KOSOVO GJYKATA KUSHTETUESE УСТАВНИ СУД CONSTITUTIONAL COURT Priştine, 30 Mart 2011 Nr. ref.: OM 108/11 Dava No: KO 29/11 Başvurucu Sabri Hamiti ve Kosova

Detaylı

Türkiye'de "Decentralization" Süreci

Türkiye'de Decentralization Süreci Türkiye'de "Decentralization" Süreci 30 Nisan 2013 Bahçeşehir Üniversitesi İlker Girit Ahmet Ketancı Türkiye'de "Decentralization" Süreci Decentralization Prensipleri Türkiye deki Tarihi Süreç Türkiye

Detaylı

Anayasa Mahkemesi nin Đki Kararı Üzerine: Haluk Ulusoy ve Cargill Kararı

Anayasa Mahkemesi nin Đki Kararı Üzerine: Haluk Ulusoy ve Cargill Kararı Anayasa Mahkemesi nin Đki Kararı Üzerine: Haluk Ulusoy ve Cargill Kararı Nihat Kayar Mersin Üniversitesi, Đ.Đ.B.F. Kamu Yönetimi Bölümü Giriş Anayasa Mahkemesi ilk defa 1961 Anayasası ile kurulmuş ve ilk

Detaylı

(DEÜ Hukuk Fakültesi Kamu Hukuku Bölümü Anayasa Hukuku Anabilim Dalı)

(DEÜ Hukuk Fakültesi Kamu Hukuku Bölümü Anayasa Hukuku Anabilim Dalı) GAU AKADEMİK PERSONEL AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ FORMU Prof.Dr. Meltem DİKMEN CANİKLİOĞLU Kastamonu 01/08/1962 Profesör 07/12/2010 (DEÜ Hukuk Fakültesi Kamu Hukuku Bölümü Anayasa Hukuku Anabilim Dalı) İzmir Ekonomi

Detaylı

40 yılı aşkın bir süre, önce öğrenci, sonra değişik unvanlarla öğretim elemanı ve

40 yılı aşkın bir süre, önce öğrenci, sonra değişik unvanlarla öğretim elemanı ve 04.10.2010 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Sayın Cumhurbaşkanı, Muhterem Konuklar, 40 yılı aşkın bir süre, önce öğrenci, sonra değişik unvanlarla öğretim elemanı ve yönetici olarak içinde yer aldığım Ankara

Detaylı

YILDIZ TEKNİKTE YENİ ANAYASA PANELİ

YILDIZ TEKNİKTE YENİ ANAYASA PANELİ YILDIZ TEKNİKTE YENİ ANAYASA PANELİ Yıldız Teknik Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İktisat Bölümü, 24 Kasım 2011 Perşembe günü Üniversitemiz Merkez Kampüsü Hünkar Salonu nda, hem Üniversitemizin

Detaylı

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUHARREM YILMAZ IN DEMOKRASİNİN KURUMSALLAŞMASI VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ KONFERANSI AÇILIŞ KONUŞMASI

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUHARREM YILMAZ IN DEMOKRASİNİN KURUMSALLAŞMASI VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ KONFERANSI AÇILIŞ KONUŞMASI TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUHARREM YILMAZ IN DEMOKRASİNİN KURUMSALLAŞMASI VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ KONFERANSI AÇILIŞ KONUŞMASI 27 Kasım 2013 The Marmara Taksim Oteli, İstanbul Sayın Konuklar, Değerli

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı.

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı. Ders T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Programları ve Öğretimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Öğretim Planı Tablo 1. ve Kredi Sayıları I. Yarıyıl Ders EPO535 Eğitimde Araştırma Yöntemleri

Detaylı

KADINA YÖNELİK ŞİDDETLE MÜCADELEDE ULUSLARARASI BELGELER VE KORUMA MEKANİZMALARI

KADINA YÖNELİK ŞİDDETLE MÜCADELEDE ULUSLARARASI BELGELER VE KORUMA MEKANİZMALARI KADINA YÖNELİK ŞİDDETLE MÜCADELEDE ULUSLARARASI BELGELER VE KORUMA MEKANİZMALARI Uluslararası Arka Plan Uluslararası Arka Plan Birleşmiş Milletler - CEDAW Avrupa Konseyi - Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi

Detaylı

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi tarafından tam algılanmadığı, diğer bir deyişle aynı duyarlılıkla değerlendirilmediği zaman mücadele etmek güçleşecek ve mücadeleye toplum desteği sağlanamayacaktır.

Detaylı

KPSS 2007 GK (50) DENEME 3 / 52. SORU 50. Aşağıdakilerden hangisi hukuk devleti ilkesinin gereklerinden biri değildir? A) Yasal idare B) Devlet faaliyetlerinin belirliliği C) İdarenin mali sorumluluğu

Detaylı

TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ

TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ 12 Eylül Darbesi 1973 seçimlerinden 1980 yılına kadar gerçekleşen seçimlerde tek başına bir iktidar çıkmadığından bu dönem hükümet istikrarsızlığı ile geçen bir dönem olmuştur.

Detaylı

Adalet Bakanlığı. Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü. Personeli Görevde Yükselme GYS. Konu Anlatımlı. Sınavlarına Hazırlık El Kitabı

Adalet Bakanlığı. Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü. Personeli Görevde Yükselme GYS. Konu Anlatımlı. Sınavlarına Hazırlık El Kitabı 28 Ekim 2005 Tarihli ve 25980 Sayılı Resmî Gazete de yayımlanan Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü Personeli Görvede Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği ne uygun olarak hazırlanmıştır. GYS 2016

Detaylı

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIGI NA

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIGI NA TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIGI NA 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun ek 7 nci maddesinin birinci fıkrasının değiştirilmesi hakkındaki kanun teklifim ve gerekçesi ilişikte sunulmuştur. Gereğini

Detaylı

AKOFiS. Halkla İlişkiler Başkanlığı

AKOFiS. Halkla İlişkiler Başkanlığı Yargılama Sürelerinin Uzunluğu ile Mahkeme Kararlarının Geç veya Kısmen İcra Edilmesi ya da İcra Edilmemesi Nedeniyle Tazminat Ödenmesine Dair Kanun Halkla İlişkiler Başkanlığı TA K D İ M Değerli; Ana

Detaylı

Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları

Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları PA 101 Kamu Yönetimine Giriş (3,0,0,3,5) Kamu yönetimine ilişkin kavramsal altyapı, yönetim alanında geliştirilmiş teori ve uygulamaların analiz edilmesi, yönetim biliminin

Detaylı

Anayasa ve İdare Türk idare teşkilatı Anayasal bir kurumdur. 1982 Anayasası belli başlıklar altında idari teşkilatlanmayı düzenlemiştir.

Anayasa ve İdare Türk idare teşkilatı Anayasal bir kurumdur. 1982 Anayasası belli başlıklar altında idari teşkilatlanmayı düzenlemiştir. İDARE HUKUKU Anayasa ve İdare Türk idare teşkilatı Anayasal bir kurumdur. 1982 Anayasası belli başlıklar altında idari teşkilatlanmayı düzenlemiştir. Bu düzenlemede yer alan ilkeler şunlardır; - Hukuk

Detaylı

İnsanların birbirleriyle ve devletle olan ilişkilerini düzenleyen kurallara hukuk denir. Hukuk kurallarını koyan, uygulanıp uygulanmadığını

İnsanların birbirleriyle ve devletle olan ilişkilerini düzenleyen kurallara hukuk denir. Hukuk kurallarını koyan, uygulanıp uygulanmadığını İnsanların birbirleriyle ve devletle olan ilişkilerini düzenleyen kurallara hukuk denir. Hukuk kurallarını koyan, uygulanıp uygulanmadığını denetleyen en yüksek organ ise devlettir. Hukuk alanında birlik

Detaylı

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER Modern Siyaset Teorisi Dersin Kodu SBU 601 Siyaset, iktidar, otorite, meşruiyet, siyaset sosyolojisi, modernizm,

Detaylı

CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ VE SİYASİ ANALİZ

CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ VE SİYASİ ANALİZ İÇ POLİTİKA CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ VE SİYASİ ANALİZ OCAK 2007 SARIKONAKLAR İŞ MERKEZİ C. BLOK D.16 AKATLAR İSTANBUL-TÜRKİYE 02123528795-02123528796 www.turksae.com CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ VE SİYASİ ANALİZ

Detaylı

Yeni CHP'nin yeni anayasa vizyonu

Yeni CHP'nin yeni anayasa vizyonu Yeni CHP'nin yeni anayasa vizyonu Dr. Burak Çelik Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi 21. Yüzyılın Anayasası / Çağdaş bir anayasaya doğru 2010 yılının ilk günlerinde İçişleri Bakanı Beşir Atalay,

Detaylı

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 25.5.2005 tarihli ve 5352 Sayılı Adli Sicil Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifim gerekçesi ile birlikte ektedir. Gereğini arz ederim. 29 Ocak

Detaylı

Yükseköğretim kurumları disiplin kurullarında sendika temsilcisi bulundurulmasını sağladık.

Yükseköğretim kurumları disiplin kurullarında sendika temsilcisi bulundurulmasını sağladık. E RSİT E ÜNİV 1 12 Eylül 2010 tarihinde halkın onayına sunulan anayasa değişikliği referandum paketine toplu sözleşme hakkının eklenmesini ve pakete verdiğimiz destekle, iş güvencesine dokundurtmadan kamu

Detaylı

Ümit GÜVEYİ. Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde. Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi

Ümit GÜVEYİ. Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde. Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi Ümit GÜVEYİ Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XI GİRİŞ...1 Birinci Bölüm Teorik Boyutuyla Genel Kavramsal Çerçeve

Detaylı

Türkiye de Zorunlu Din Dersi Uygulaması

Türkiye de Zorunlu Din Dersi Uygulaması Türkiye de Zorunlu Din Dersi Uygulaması Derya Kap* Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi nin (AİHM)16 Eylül 2014 tarihli zorunlu din dersinin mevcut içerikle uygulanamayacağına dair hükmü, Türkiye de din dersi

Detaylı

Sayı: Ankara, 24 /03/2014 ANKARA İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI NA

Sayı: Ankara, 24 /03/2014 ANKARA İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI NA YÜRÜTMENİN DURDURULMASI TALEPLİDİR. DURUŞMA TALEPLİDİR. ANKARA İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI NA DAVACI VEKİLİ DAVALILAR : Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı : Oğuzlar Mah. Barış Manço Cad. Av. Özdemir Özok

Detaylı

KAMU YÖNETİMİ LİSANS PORGRAMI

KAMU YÖNETİMİ LİSANS PORGRAMI İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ LİSANS PORGRAMI ANAYASA HUKUKU DOÇ. DR. KASIM KARAGÖZ ANAYASA KAVRAMI, TANIMI VE SINIFLANDIRILMASI, ANAYASACILIK HAREKETLERİ ANAYASA

Detaylı

Bu bağlamda katılımcı bir demokrasi, hukukun üstünlüğü ve insan hakları alanındaki çalışmalarımız, hız kesmeden devam etmektedir.

Bu bağlamda katılımcı bir demokrasi, hukukun üstünlüğü ve insan hakları alanındaki çalışmalarımız, hız kesmeden devam etmektedir. İçişleri Bakanı Sayın İdris Naim ŞAHİN nin Entegre Sınır Yönetimi Eylem Planı Aşama 1 Eşleştirme projesi kapanış konuşması: Değerli Meslektaşım Sayın Macaristan İçişleri Bakanı, Sayın Büyükelçiler, Macaristan

Detaylı

ANAYASA MAHKEMESÝ KARARLARINDA SENDÝKA ÖZGÜRLÜÐÜ Dr.Mesut AYDIN*

ANAYASA MAHKEMESÝ KARARLARINDA SENDÝKA ÖZGÜRLÜÐÜ Dr.Mesut AYDIN* 1.Giriþ ANAYASA MAHKEMESÝ KARARLARINDA SENDÝKA ÖZGÜRLÜÐÜ Dr.Mesut AYDIN* Toplu olarak kullanýlmasýndan dolayý kolektif sosyal haklar arasýnda yer alan sendika hakký 1 ; bir devlete sosyal niteliðini veren

Detaylı

TÜSİAD Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele Çalışma Grubu Sunumu

TÜSİAD Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele Çalışma Grubu Sunumu TÜSİAD Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele Çalışma Grubu Sunumu Ekonomi Koordinasyon Kurulu Toplantısı, İstanbul 12 Eylül 2008 Çalışma Grubu Amacı Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele M Çalışma Grubu nun amacı; Türkiye

Detaylı

TBMM DIŞİLİŞKİLER VE PROTOKOL MÜDÜRLÜĞÜ TARAFINDAN HAZIRLANMIŞTIR

TBMM DIŞİLİŞKİLER VE PROTOKOL MÜDÜRLÜĞÜ TARAFINDAN HAZIRLANMIŞTIR A V R U P A B İİ R L İİ Ğ İİ H U K U K U 1)) AVRUPPA TOPPLLULLUK HUKUKUNU OLLUŞŞTURAN TEEMEELL ANTLLAŞŞMALLAR BİRİNCİ İL HUKUK 1951-Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu Antlaşması 18/3/1951 de Paris'de imzalandı.

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Sunuş... 1. Konu... 2. Proje Koordinatörü ve Uygulayıcı Kurum... 2. Tarih ve Yer... 2. Amaç ve Hedefler... 3. Katılımcılar...

İÇİNDEKİLER. Sunuş... 1. Konu... 2. Proje Koordinatörü ve Uygulayıcı Kurum... 2. Tarih ve Yer... 2. Amaç ve Hedefler... 3. Katılımcılar... İÇİNDEKİLER Sunuş... 1 Konu... 2 Proje Koordinatörü ve Uygulayıcı Kurum... 2 Tarih ve Yer... 2 Amaç ve Hedefler... 3 Katılımcılar... 3 Yöntem... 3 Kapsam... 4 Projede Görevli Personel... 5 SUNUŞ 21. Yüzyıl

Detaylı

Prof. Dr. Serap Yazıcı

Prof. Dr. Serap Yazıcı Prof. Dr. Serap Yazıcı syazici@bilgi.edu.tr ; Kurtuluş Deresi Cad. Yahya Köprüsü Sok. No:1 Dolapdere 34440 Beyoğlu-İstanbul; Ofis No: 0212 311 52 67 Akademik Özgeçmiş - 1984 de, Ankara Üniversitesi Hukuk

Detaylı

TÜRKİYE DE KADINLARIN SİYASAL HAYATA KATILIM MÜCADELESİ VE POZİTİF AYRIMCILIK

TÜRKİYE DE KADINLARIN SİYASAL HAYATA KATILIM MÜCADELESİ VE POZİTİF AYRIMCILIK TÜRKİYE DE KADINLARIN SİYASAL HAYATA KATILIM MÜCADELESİ VE POZİTİF AYRIMCILIK TürkİYE KADIN DERNEKLERİ FEDERASYONU Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu 1976 Yılında kurulmuş ülke genelinde 50.500 üyesi

Detaylı

Seçim Beyannamelerinin Değerlendirilmesi

Seçim Beyannamelerinin Değerlendirilmesi Seçim Beyannamelerinin Değerlendirilmesi 2. TALEBİMİZ: RUHUNU VE GÜCÜNÜ DENGE VE DENETLEME SİSTEMİNDEN ALAN BİR ANAYASA KRİTERLER: AK PARTİ CHP MHP HDP Demokratik toplum düzeninin sözleşmesi olan anayasada;

Detaylı

TEŞKİLATLANMA VE KOLLEKTİF MÜZAKERE HAKKI PRENSİPLERİNİN UYGULANMASINA MÜTEALLİK SÖZLEŞME

TEŞKİLATLANMA VE KOLLEKTİF MÜZAKERE HAKKI PRENSİPLERİNİN UYGULANMASINA MÜTEALLİK SÖZLEŞME TEŞKİLATLANMA VE KOLLEKTİF MÜZAKERE HAKKI PRENSİPLERİNİN UYGULANMASINA MÜTEALLİK SÖZLEŞME Bu sözleşme, ILO'nun temel haklara ilişkin 8 sözleşmesinden biridir. ILO Kabul Tarihi: 18 Haziran 1949 Kanun Tarih

Detaylı

HUKUK. Soru Bankası İÇTİHAT

HUKUK. Soru Bankası İÇTİHAT HUKUK Soru Bankası ÇTHT G SS - TÜK. TH VT TM T.- 1 SOU G SS - TÜK. TH VT TM T.- 1 SOU 1.. Federal devletin tüzel kişiliği yoktur.. Federe devletlerin ayrılma hakkı yoktur.. Federe devletlerin uluslararası

Detaylı

İktisadi Kalkınma Vakfı

İktisadi Kalkınma Vakfı İktisadi Kalkınma Vakfı Türkiye-AB ilişkilerinin tarihi kadar eski ve köklü bir kurum olan İktisadi Kalkınma Vakfı, Türkiye ile AB arasındaki ortaklık ilişkisini başlatan Ankara Anlaşması nın imzalanmasından

Detaylı

Türkiye Büyük Millet Meclisi nde ( TBMM ) 26 Mart 2015 tarihinde 688 Sıra Sayılı Kanun ( 688 Sıra Sayılı Kanun ) teklifi kabul edilmiştir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi nde ( TBMM ) 26 Mart 2015 tarihinde 688 Sıra Sayılı Kanun ( 688 Sıra Sayılı Kanun ) teklifi kabul edilmiştir. Türkiye Büyük Millet Meclisi nde ( TBMM ) 26 Mart 2015 tarihinde 688 Sıra Sayılı Kanun ( 688 Sıra Sayılı Kanun ) teklifi kabul edilmiştir. 688 Sıra Sayılı Kanun uyarınca, İnternet Ortamında Yapılan Yayınların

Detaylı

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

OBJEKTİF TARİHİ YORUM METODU İLE OBJEKTİF ZAMANA UYGUN YORUM METODU ARASINDAKİ İLİŞKİ

OBJEKTİF TARİHİ YORUM METODU İLE OBJEKTİF ZAMANA UYGUN YORUM METODU ARASINDAKİ İLİŞKİ OBJEKTİF TARİHİ YORUM METODU İLE OBJEKTİF ZAMANA UYGUN YORUM METODU ARASINDAKİ İLİŞKİ YORUM KAVRAMI Betül CANBOLAT Kanun hükmü, yasama organının tercih ettiği çözümün yazılı olarak ifade edilmesidir. Kullanılan

Detaylı

TÜRK VATANDAŞLARI HAKKINDA YABANCI ÜLKE MAHKEMELERİNDEN VE YABANCILAR HAKKINDA TÜRK MAHKEMELERİNDEN VERİLEN CEZA MAHKUMİYETLERiNİN İNFAZINA DAİR KANUN

TÜRK VATANDAŞLARI HAKKINDA YABANCI ÜLKE MAHKEMELERİNDEN VE YABANCILAR HAKKINDA TÜRK MAHKEMELERİNDEN VERİLEN CEZA MAHKUMİYETLERiNİN İNFAZINA DAİR KANUN 6405 TÜRK VATANDAŞLARI HAKKINDA YABANCI ÜLKE MAHKEMELERİNDEN VE YABANCILAR HAKKINDA TÜRK MAHKEMELERİNDEN VERİLEN CEZA MAHKUMİYETLERiNİN İNFAZINA DAİR KANUN Kanun Numarası : 3002 Kabul Tarihi : 8/5/1984

Detaylı

Demokrat Bireyden Demokratik Topluma

Demokrat Bireyden Demokratik Topluma Şubat 2015 Demokrat Bireyden Demokratik Topluma CÜNEYT TANDOĞAN Demokrat Bireyden Demokratik Topluma Cüneyt Tandoğan Demokratikleşme ve İyi Yönetişim Merkezi İstanbul Enstitüsü İstanbul Enstitüsü toplumsal,

Detaylı

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 Z ;... Sayı TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu ile Bankacılık Kanunu'nda Değ Yapılması

Detaylı

ANTİDEMOKRATİK UYGULAMALAR BİRER BİRER YARGIDAN DÖNÜYOR!

ANTİDEMOKRATİK UYGULAMALAR BİRER BİRER YARGIDAN DÖNÜYOR! ANTİDEMOKRATİK UYGULAMALAR BİRER BİRER YARGIDAN DÖNÜYOR! Siyasi iktidar, uzunca bir süredir baskıcı, otoriter ve antidemokratik politika ve uygulamalarına itiraz eden, sesini yükselten kesimlere karşı

Detaylı

Danıştayın yürütmesini durduğu konular: 1. Mesai dışı çalışma,

Danıştayın yürütmesini durduğu konular: 1. Mesai dışı çalışma, Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumuna Bağlı Sağlık Tesislerinde Görevli Personele Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelik Hakkında Danıştay 11.Daire nin Esas No 2013/1812 Sayılı Kararı ve Yürütmeyi Durdurma Kararına

Detaylı

TCK-CMK-CGTİK-PVSK ve İLGİLİ MEVZUAT

TCK-CMK-CGTİK-PVSK ve İLGİLİ MEVZUAT 6 8 T.C. ANAYASASI TCK-CMK-CGTİK-PVSK ve İLGİLİ MEVZUAT Kavramlar Türk Ceza Kanunu TCK nın Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun Kabahatler Kanunu Ceza Muhakemesi Kanunu CMK nın Yürürlük ve Uygulama

Detaylı

BİLGESAM GENÇLİK PLATFORMU TÜZÜĞÜ

BİLGESAM GENÇLİK PLATFORMU TÜZÜĞÜ BİLGESAM GENÇLİK PLATFORMU TÜZÜĞÜ Madde 1: Topluluğun Adı Ve Merkezi a)topluluğun Adı : Bilgesam Gençlik Platformu dur. b)topluluğun Merkezi : İstanbul dur. Madde 2: Topluluğun Kurulma Amacı 1-BİLGESAM

Detaylı

KONU : Cumhurbaşkanlığı Seçim Süreci Hk. 22.07.2014 İL BAŞKANLIĞINA

KONU : Cumhurbaşkanlığı Seçim Süreci Hk. 22.07.2014 İL BAŞKANLIĞINA SAYI : TEŞ / 81.02 / 2014 / 649-1409 KONU : Cumhurbaşkanlığı Seçim Süreci Hk. 22.07.2014 İL BAŞKANLIĞINA Türkiye Cumhuriyeti devletini ve milli birliği temsil eden kişiyi ilk defa milletimiz 10 Ağustos

Detaylı

TÜRK YARGI SİSTEMİ YARGITAY Öğr. Gör. Ertan Cem GÜL MYO Hukuk Bölümü Adalet Programı

TÜRK YARGI SİSTEMİ YARGITAY Öğr. Gör. Ertan Cem GÜL MYO Hukuk Bölümü Adalet Programı TÜRK YARGI SİSTEMİ YARGITAY Öğr. Gör. Ertan Cem GÜL MYO Hukuk Bölümü Adalet Programı Yargıtay, tanımı Anayasa ile yapılan, işlevleri, mensupları ve bunların seçimi ve diğer kuruluş esasları, Anayasa'da

Detaylı

DÜNDEN BUGÜNE ÜNİVERSİTELER

DÜNDEN BUGÜNE ÜNİVERSİTELER DÜNDEN BUGÜNE ÜNİVERSİTELER Prof. Dr. M. Tuba Ongun Ülke siyasetinin yakıcı gündeminin, yükseköğretim sistemi ve üniversitelerimizin sorunlarının çok önüne geçtiği günler yaşıyoruz. YÖK ün hazırladığı

Detaylı

MECLİS KARAR ÖZET TUTANAĞI Ü Y E L E R T.C. KARAPINAR BELEDİYE BAŞKANLIĞI KARAR TARİHİ : 09/05/2014 KARAR NUMARASI : 13

MECLİS KARAR ÖZET TUTANAĞI Ü Y E L E R T.C. KARAPINAR BELEDİYE BAŞKANLIĞI KARAR TARİHİ : 09/05/2014 KARAR NUMARASI : 13 KARAR NUMARASI : 13 AYDOĞDU, Belediye Meclisi 5393 Sayılı Belediye Kanunun 20. maddesi uyarınca 2014 yılı Mayıs ayı toplantısı için Belediye Hizmet binası, Başkanlık odasında toplandı. Toplantı başında

Detaylı

Madde 3 - (1) Bu Yönetmelik; 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 76 ncı maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Madde 3 - (1) Bu Yönetmelik; 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 76 ncı maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. KENT KONSEYİ YÖNETMELİĞİ İçişleri Bakanlığından: Resmi Gazete Tarihi : 08/10/ 2006 Resmi Gazete Sayısı : 26313 BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı;

Detaylı

Haziran 25. Medya ve Güven. Gündem. Tüm hakları gizlidir.

Haziran 25. Medya ve Güven. Gündem. Tüm hakları gizlidir. Haziran 25 Medya ve Güven 2013 Tüm hakları gizlidir. Gündem 1. Yöntem Bu araştırma Xsights Araştırma ve Danışmanlık, bu konu hakkında online araştırma yöntemiyle, toplamda 741 kişi ile bir araştırma gerçekleştirmiştir.

Detaylı

Demokratik Yönetişimde Vatandaş Şikayetinin Rolü. Fikret Toksöz May 12, 2015

Demokratik Yönetişimde Vatandaş Şikayetinin Rolü. Fikret Toksöz May 12, 2015 Demokratik Yönetişimde Vatandaş Şikayetinin Rolü Fikret Toksöz May 12, 2015 Demokratik Yönetişimde Vatandaş Şikayetinin Rolü İçin Taslak Yasal Temeller Merkez Düzey Yerel Düzey Müdahale Mekanizmaları Geleneksel

Detaylı

Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol

Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol T.C. D A N I Ş T A Y Esas No : 2011/8665 Karar No : 2013/9005 Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol Özeti : İmar planında küçük sanayi

Detaylı

TURİZM HUKUKUNUN KAYNAKLARI:

TURİZM HUKUKUNUN KAYNAKLARI: TURİZM HUKUKUNUN KAYNAKLARI: TÜRKİYE TURİZM MEVZUATI DOÇ.DR. SABAH BALTA YAŞAR ÜNİVERSİTESİ İZMİR HUKUK NEDİR? Hukuk toplum düzenini sağlamak amacıyla devlet tarafından ortaya konulmuş uyma zorunluluğu

Detaylı

2 Ekim 2013, Rönesans Otel

2 Ekim 2013, Rönesans Otel 1 MÜSİAD Brüksel Temsilciliği Açı çılışı ışı 2 Ekim 2013, Rönesans Otel T.C. AB Bakanı ve Başmüzakereci Egemen Bağış,.... T. C. ve Belçika Krallığının Saygıdeğer Temsilcileri, 1 2 STK ların Çok Kıymetli

Detaylı

TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ SEPA 5

TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ SEPA 5 TÜRKİYE SOSYAL, EKONOMİK VE POLİTİK ANALİZ SEPA 5 HAZİRAN 2012 Araştırmacılar Derneği üyesi olan GENAR, araştırmalarına olan güvenini her türlü denetime ve bilimsel sorgulamaya açık olduğunu gösteren Onur

Detaylı

T.C ALANYA BELEDİYESİ KIRSAL HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ YÖNETMELİK

T.C ALANYA BELEDİYESİ KIRSAL HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ YÖNETMELİK T.C ALANYA BELEDİYESİ KIRSAL HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ YÖNETMELİK 1 ALANYA BELEDİYESİ KIRSAL HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV, YETKİ VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar, Temel

Detaylı

YERELYÖNETİM TARKANOKTAY

YERELYÖNETİM TARKANOKTAY YERELYÖNETİM REFORMUSONRASINDA İLÖZELİDARELERİ Dünyadayaşananküreseleşme,sanayitoplumundanbilgitoplumuna geçiş,şehirleşmeninartışı,ekonomikvesosyaldeğişimleryönetim paradigmalarınıveyapılarınıdaetkilemektedir.çevrefaktörlerinde

Detaylı

Tablo 4. Ders Programı 13 Ekim 2015 tarihli Akademik Kurul da değiştirilmiş metin BİRİNCİ YIL

Tablo 4. Ders Programı 13 Ekim 2015 tarihli Akademik Kurul da değiştirilmiş metin BİRİNCİ YIL Tablo 4. Ders Programı 13 Ekim 2015 tarihli Akademik Kurul da değiştirilmiş metin BİRİNCİ YIL I. Yarıyıl. Yarıyıl Kodu Dersin Adı T U AKTS Kodu Dersin Adı T U AKTS 103 HISTR 211 101 105 107 TURK 111 ENG

Detaylı

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2014/77. 6545 Sayılı Kanunla Vergi Yargılamasına ve Ticaret Mahkemelerine İlişkin Getirilen Yenilikler

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2014/77. 6545 Sayılı Kanunla Vergi Yargılamasına ve Ticaret Mahkemelerine İlişkin Getirilen Yenilikler DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş. Nurol Maslak Plaza Ayazağa Mah. Büyükdere Cad. A ve B Blok No:255-257 Kat:5 Maslak/İstanbul, Türkiye Tel: + 90 (212) 366 60 00 Fax: + 90 (212) 366 60

Detaylı

YENİ DERNEKLER KANUNU

YENİ DERNEKLER KANUNU makaleler Şerafettin GÖKALP YENİ DERNEKLER KANUNU Av. Şerafettin GÖKALP * Sivil toplum kuruluşları içinde önemli bir yer tutan derneklerin kuruluş yapısı ve denetimine dair yasal düzenlemeler o ülkenin

Detaylı

15 Nisan 2013 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı: 28619 YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ AVRUPA BİRLİĞİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

15 Nisan 2013 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı: 28619 YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ AVRUPA BİRLİĞİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM 15 Nisan 2013 PAZARTESİ Resmî Gazete Sayı: 28619 Gedik Üniversitesinden: YÖNETMELİK GEDİK ÜNİVERSİTESİ AVRUPA BİRLİĞİ UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 ÖZET: Maliye; vadeli çeklerde reeskontu kabul etmiyor. MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR Vergi Usul Kanunu na göre yapılacak dönem sonu değerlemelerinde;

Detaylı

MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler. Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi Yönetmeliği Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 05.02.

MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler. Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi Yönetmeliği Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 05.02. MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler İçindekiler Birinci Bölüm - Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 Amaç ve kapsam Madde 2 Dayanak Madde 3 Tanımlar İkinci Bölüm - Konseyin Kuruluş Amacı, Oluşumu ve

Detaylı

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI NA

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI NA TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI NA Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu nda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifimiz ve gerekçesi ek tedir. Gereğini saygılarımızla arz ederiz. GENEL GEREKÇE

Detaylı

HAK-İŞ TEN İNSANI VE EMEĞİ MERKEZ ALAN ANAYASA ÖNERİSİ ARSLAN: ÖNERİLERİMİZİN CİDDİYE ALINMASINI İSTİYORUZ

HAK-İŞ TEN İNSANI VE EMEĞİ MERKEZ ALAN ANAYASA ÖNERİSİ ARSLAN: ÖNERİLERİMİZİN CİDDİYE ALINMASINI İSTİYORUZ HAK-İŞ TEN İNSANI VE EMEĞİ MERKEZ ALAN ANAYASA ÖNERİSİ ARSLAN: ÖNERİLERİMİZİN CİDDİYE ALINMASINI İSTİYORUZ 3 Ocak 2012 HAK-İŞ Genel Başkanı Mahmut Arslan, Yönetim Kurulu üyeleri ve HAK-İŞ Anayasa Komisyonu

Detaylı

------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ

------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ ------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ İslam Ülkeleri Düşünce Kuruluşları Platformu (İSTTP); TASAM öncülüğünde İslam İşbirliği Teşkilatı üyesi devletlerin temsilcileri ile dünyanın

Detaylı

T.C. CUMHURBAŞKANLIĞI. İLGİ: 07.07.2005 günlü, A.01.0.GNS.0.10.00.02-10376/31448 sayılı yazınız.

T.C. CUMHURBAŞKANLIĞI. İLGİ: 07.07.2005 günlü, A.01.0.GNS.0.10.00.02-10376/31448 sayılı yazınız. T.C. CUMHURBAŞKANLIĞI SAYI : B.01.0.KKB.01-18/A-14-2005-611 22 / 07 / 2005 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA İLGİ: 07.07.2005 günlü, A.01.0.GNS.0.10.00.02-10376/31448 sayılı yazınız. Türkiye Büyük

Detaylı

İŞ MAHKEMELERİ KANUNU

İŞ MAHKEMELERİ KANUNU 2243 İŞ MAHKEMELERİ KANUNU Kanun Numarası : 5521 Kabul Tarihi : 30/1/1950 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 4/2/1950 Sayı : 7424 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 3 Cilt : 31 Sayfa : 753 Madde 1 İş Kanununa

Detaylı