VAKIFLAR GENEL MÜDÜRLÜGÜ NEŞRİYATI V AKIFLAR DERGISI. Sayı: Resimli Posta M3.ıtıbaası. Ltd. Şirketi ANKARA

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "VAKIFLAR GENEL MÜDÜRLÜGÜ NEŞRİYATI V AKIFLAR DERGISI. Sayı: Resimli Posta M3.ıtıbaası. Ltd. Şirketi ANKARA-1962 ------"

Transkript

1 ı VAKIFLAR GENEL MÜDÜRLÜGÜ NEŞRİYATI V AKIFLAR DERGISI Sayı: V L Resimli Posta M3.ıtıbaası Ltd. Şirketi ANKARA _j

2 . -ANADOLtJ'D~ SAN'AT DEGERi OLAN AHŞAP. fv1inber LER, KİTA BEL~ Rİ YE Ti\RİHÇELERİ. M. ZEKİ ORAL Minher keliniesi ve tarihi. l\1ipber,kelimesi Arapçadır. Kaldırı:nak:.. y~. yuksel~mek manasma olan (n e.b r) kökünden üretilmiş, mekan adı olarak (M i n b er) denilmiştir. Minber; üzerine çıkılacak yükseeilc yer demektir. Çağulu (M e na b i.r) dir. Çarnilerde Cuma günleri hatiplerin hutbe okumak!çin üzerine çıktıkhırı merdivenli.yüksek kürsüye İslam dünyasında (M i. n b e r) denilmiştir. Fİ az ret-i M u ha mm e d (S.A.) M e s c i d- i S a a d e t 1 e r inde es.:. hab~ı kirama A ll a h ı n emirlerini duyururken hep ayakta dururlardı. Eshab da o Yüce Peygamberlerine hürmeten hurma ağ2lcından bir direk dikerek ona yas.:. lanmalarını istemişierdi Sonra Ilgın ağaenidan her kademesinde 40 cm. kadar ge~ ııişliğin.de bir fasılası bulunan üç veya dört basamakh bir. M i n b e r yapılmış 7 tır. Bu minberin arkasında dayanacak üç tane de sütunıi vardı. H a z. r e t - i M u h am m e d (S. A.) üçüncü hasarnağa oturqp ayaklarını ikinci hasarnağa koyduğu riva:yet olunmaktadır. H a z r e t" i M u. ha m m e d (S. A.) Cuma hutbe İer.lni ı.:e diğer emir ve nasihatlari~ı esha b-ı kirama buradan söylerlerdi.. H a z r e.t- i M u h am m e d (S. A.) vefat edince H a z r e t- i E b u b e k i r (R. A.) da bu Minbere cıkmıs eshab ona biat -..::0, etmişler,. H a z r e t - i E b u b e k i r (R. A). da meshur hutbelerini oradan o ku~uşlaf: (1), diğer Halifeler de - bu geleneğe uymuşlard~r,_. 1 Ahmet C eve! e[ : Kasi2S ı Gnbiy<ı. Sayfa 51 7; Sa ii _. Paş~ :. Mira i' ü!-ibei' Cilt 5. Sayfa 273' Camilere Minher konması E m e ~ v. i 1 e.r i n:' so:o. senelerindedir Hic~ ret yılında bütün camilere birer M i n.:. b e:r. konmuştur. İlk. M i n b e r 1 er 4--5 basama~la çıkılan bir sahanlıktan ibaretti. Bu M i n b e r 1 e r ahşaptan yapılırsa yanlarında birer korkuluk ile sahanlığin. üstüne bir sayvan ilave olu.:. mirdu. K uzey Afrika'da hükumet kurmuş olan A ğ 1 e b O ğ u ll a r ı ndan II. İ b r a 'h i m (26ı 298 H.) zamanında onyedi hasarnaklı ve sanatka~ tane yapılan M i n b e r, süsleri basit olmasına, kapı. üzerinde tacı bulunma~ masina rağrrie:ı;ı. bugünkü anla:yışmm:a göre kat'i şeklini almıştır... ~ A h b a s i 1 e r zamanında aynı şekilde yapılmış ve üzüm hevenkleriyle. süs- ~ lenmiş M i n b e r tipleri M ı s ı r. ve S u r i y e'ye yayılmış~ı. F a t i m i I e r ı17ı ( H.) devrinde ya~ pılan M i n b e r 1 e r i n kapılan, taçları, şerefleri ile tekemmül etmiş bulu~ nuyordu..m!inberlerin esas kısımlan ve yapılışlan Şu. izahat ile dereettiğimiz şeinasından (Kroki. I) anlaşılacağına göre. M i n b e r 1 e r de üç esas kısım vardır : ı. - Kapı, 2.- Gövde, 3 -. şerefe yahut taht. ı - Kapı : Yan söveleri, aynalığı, tacı ve kapı. kanatiarım ihtiva eder. 2 - Gövde : Merdiven, korkulük ve yanlada şerefe. altı, süpürgelik buna dahildir Şerefe : Yahut taht dediğimiz bu kubbe, külah, alem var: kısımda sahanlık, dır.

3 24 M. ZEKİ ORAL Namaz salonlannın kıble tarafına ve mihraplann sağına konulan M i n b e r ı e r camiierin en ö.nemli ve müzeyyen kısmını teşkil ederler. M i n b e r 1 e r i n yapı taşından, mermerden, tuğladan yapılmış herbir parçası dikkat ve itina ile süslenmiş olanları vardır. Konumuz ahşap M i n b e r 1 e r olduğu için bunlar üzerinde durmuyoruz. Ahşap M i n b e r 1 e r i n kapı söveleri, merdiven korkulukları, şerefe altları ile yan satıhların alt kısırnlarında boydan boya uzatılmış ekseriya dikdörtgen prizrnası şeklinde hazırlanmış abanoz, ceviz, elma, armut gibi sıcağa rutubete dayanabilen sert ağaçlar kullanılarak minberin iskeleti (Çatısı) kurulur. Bu çatı arasında kalan yüzlerin, dayanıklı sert ağaçlardan yapılmakla beraber, zaman~a çatlayıp çarpılmamaları için küçük parçalarla daldurulması esas olarak kabul edilmişti. Bu parçalar çok köşeli yıldızlar ve türlü hendesi şekillerde kesilir; kenarları yuvalı, dişli olarak hazırlanır; birbirlerine geçme olarak yerlerine yerleştirilir, bu suretle çatıların arasındakj yüzler de tamamlanırdı. İlk S e 1 ç u k M i n b e r 1 e ri (12. Asır) bu teknikte yapılmıştır. A n a d o 1 u S e 1 ç u k i - 1 e r i nin son zamanlariyle B e y 1 i k 1 e rin ilk devirlerinde (13, 14. Asır) yapılan M i n b e r 1 e r de yıldız ve hende5. I parçaların kalın talıta bloklar üzerine kaplama olarak çakıldıklan görülür. Minherlerde Bezerne : M i n b er 1 er i n çatısı dediğimiz ağaçların yüzleri uzun dar bir halde oldukları için buralarda en çok nebnti süsler arasına yazılmış ayetler, hadisler, kitabeler veya bordür tezyinatı görülür. Korkuluk aralanna yine ekseriyetle pek muhtelif ve mütenevvi hendesi şekillerden meydana gelmiş şebekeler konmuştur. Şerefe aldariyle gövdenin yan satıhlannda ise yukarıda yazılan yıldızlar ve hendesi şekillerde kesilmiş parçalann yüzleri Rumiler, asma dallarından ince kabartmalar, çiçekler bazan da hendesi veya hayvan! asıldan motiflerle bezenmiştir. 2 Kapı aynalığı yazılar, Runıiler, hendesi şekiller, çiçekli oymalada süslenir. Ekseriya istelaktitlerle genişletilen bir taçla tamamlanır. O s m a n lı devri m i n b e r 1 e r i nde ise kalın tahta bloklar kullanılarak şerefe altı ve yan satıhlar meydana getirilmiş, tezyinat ve yazılar bunların üzerine oyma olarak işlenmiştir. M i n b e r I e r i n süslemelerinde en çok KUfi ve çiçekli KUfi kullanılmıştır. Anlatmıya çalıştığımız M.i n b e r I er i n işçiliklerine (k ün d e kar i) denir. Bu sanat, marangozluğun ince ve ayrı bir şubesidir. Şu yazdığırnız vasıflarda An a d ci 1 u'da kaç minher vardır? Bunlann kaç!. m üzelere nakledilrniştir? Kesin olarak bilmiyoruz. Burada ele alın mış olan 24 M i n b e r i n 17 sini bizzat gördüm. Dördü M a n i s a, ikisi Ç o r u m, birisi K ür e'de bulunan yedi m i n b e r i n de kitabelerini fotoğraflanndan okumak suretiyle dercettim. Bulundukları yerieri haber aldığım halde mahalline gidip henüz tesbit edemediğim M i n b e r I e r de vardır. Zaman ve fırsat elverirse, inşallah onları da ikinci bir makale yapmak müyesser olur. M i n b e r 1 e r i n yapılışlan ve tezyinat unsurları hakkında genel bilgi vermekle iktifa ettik. Her minberin yapılış tarzı ve bezemelerini ayrı ayrı incelerneyi sanat tarihçilerimize bırakrnıs biz M i n b er I er i, kitabe ve tanh~ leri yönünden ele almış olduk. Minherler üzerindeki yazılar dort kısımda mütalaa olunabilir : 1) Ayet-i kerimeler : ı\11 i n b e r 1 e r e yazılmış olan ayet-i kerimeler K u - r a n - ı K e r i mde bulundu. Hangi stlrenin, hangi ayeti oldukları isaret olundu. Okuyuculara bir kolaylık oimak üzere manaları da yazıldı. Tekerrür eden ayetler bulundukları minberin hangi kısımlanndan başlayıp nasıl devam ettiklerini göstermek için bir daha yazıldı. Tercüme- 2 Bu parçalar yan satıhlar üzerine Poligonlar teşkil edeeek şekilde çakılmış; muahhar minber Ierde yüzleri kalernkari nakışlarla bezenmiştir.

4 Aı."l:ADOLU'DA SAN' AT DEGERi OLAN AHŞAP MİNBERLER, KİTABELERi VE TARİHÇELERİ 25 lerinin evvelce yazıldığı bahisler gösterildi, tekrarlanmadı. -2) Hadisıi şerifler: M i n b e r 1 e r i n ekserisiride hadis yoktur. Bir çoklannda ise ancak 1-2 tane hadis vardır. D i v r i ğ i m i n b e r i ile B i r g i m i n b e r i n e emsalinden çok fazla: hadis-i şerif yazılmıştır. Bu hadis-i serifieri (Şerh-i meşarık Li-İbn-i Melekı (S ahih-i Buhar.i Tercümesi Tecrit-i sari/ı), (S ahih-i Bııharı 1315 Matbaa-i Amire tab'ı), (Sıhah, yazma nüsha) ile karşılaştırmağa çalıştım. Bulduklarıma işaret ettim.. Bulamadıklarımı ehliyetlerille inandığım kimselerle İstişare ederek kaydet-. tim.. 3) İnşa kitabeleri : Hükümdar, vüzera ve hayır sahiplerinin isimlerini ihtiva eden inşa k i t a b e - 1 e ri mümkün olduğu kadar hatas~z tesbit olundu, mealen tercümeler yapıldı. Hükü.p:ıdar kitabelerinde hükfunetlerinin kuruluşundan başlayarak uniu:ml malumat verilmiş, sonra kitabelerde adı geçen hükümdarların zamanına ait vukuat en kısa bir şekilde yazılmıştır. Yalnız K o n y a ve A k s a r a y m i n b e r I e r i dolayısiyle A n a d o I u S e I - ç u k 1 u 1 a r ının ilk hükümdarlan hakkında bildiklerimi ve bulduklarımı biraz uzunca yazmayı faydalı buldum. Zira S e 1 ç u k tarihinin o kısmı henüz kafi ""'~-- derecede aydınlatılmamış olmakla bera ber nice nice müşküllere göğüs gererek A n a d o 1 u'yıi Anavatan yapan sonra T ü r k san'atının en. parlak devrini açan bir çok şaheserlerle bu vatanı süsleyen S e 1 ç u k 1 u lara karşı her vesile ile minnet ve saygılanmizı. açıklamak borcumuzdur. Diğer ümera ve hayır sahiplerinin hal tercürtıeleri de. mehazlarda bulunabildiği kadar yazıldı. Fakat acı bir hakikat olarak ifade etmek lazımdır ki henüz mükemmel yazılmış bir san'at tarihimiz olmadığı gibi (San'atkcirlar Tarihi) miz de yoktur. An a d o 1 u S e I ç u k 1 u 1 a r ı, B e y 1 i k I e r İ hatta ilk O s m a n I ı devri eserlerini yapmış, üzerlerine imzalarını koymuş olan mimarlarımızın, benna (mühendis) lerimizin, çinileri işleyen çinicilerimizin, yazılarını yazmış hattatlarıniızın, süslerini yapmış nakkaşlarımızın, hülasa marimgozlanmızın ve taşçılarımızın hal tercümelerini bulmak imkanı yoktur. Bugüne kadar gördüğüm kitabelerde adı geçen ve sayısı yüzü tecavüz eden san'atkar adı tesbit etmis bulunuyorum. Bunları hiç oimazs~ ın;_zalan bu İunan eserierine bakarak kıymetlendirmek suretiyle san'atkarlarınhza ait bi~ ~ broşür meydana getirmek suretiyle ilk adımı atmak başlıca emellıiıdir.. Tevfik Allahtandır. ---OÜOI----

5 26 M. ZEKi ORAL AKSA..lt.AY ULU CAMİ'İ Mİ:N"'BERİ -1- Bu minher büyük boy, eski ve muhteşem tiplerdendir, kündekarl tarzında yapılmıştır, bilhassa kapı aynahğı ve taç kısımlan tamirlerde bazı değişiklikler görmüştür. "Resim 1 Minher kapısındaili kitaheler I - Miı--ıberin aynalık kısmında üç satırlık bir kitabe vardır. Birinci satır sağda aşağıdan yukarıya, ikinci satır üstte ufki olarak, üçüncü satır solda yukandan aşağıya doğru yazılmıştır. Aynen şudur :,)\k.ui 1 lı_lj- ~...,.-11_, 1 ;L~1 1 ~ 0_..JI_, L::-:...ıJ\_;..JI - 2 ~--..._.o c.2ı_,.ı 0.o)Jı_, rjji ~:>~ ~~.A ~9 0. ıjt:.o _;J. 1..ı::"' 1.r<>L. 0)t...) -- 3 Türkçesi : (Bu minber) emir'iil-miiminin, ( A b b a' s ı H a l if e s i ) nin, yardımcısı K ı l ı ç as l an. o[jlıı, men.~~c;ketier zap,teden Rum :ve Er m e n mer;ıleketle rinin padişahı, 1slam ve müslimlerin temeli ve istinatgalıı. din ve dünyanın azızı S ıı lt an M e s'u d u ri günlerinde (yapıldı) II - Minher kapısının sol sövesinde yukarıdan aşağıya, sağ sövesinde aşağıdan yukarıya ve aynalık kısmının alt tarafında ufki bir satır olarak devam eden üç satırlık şu ilcinci inşa kitabesi vardır: wl,j':'"';ı.tı J'YL~-YI... -:"YI ;}P o...i.ıı. - 1 _,~-'!i i)l...,yi '-: J,,; -:r..j\jl~ J,L.JI..ı::-:-CJ\ <1.\.l \ ~Lı,.ıd 3..J ı V" i L"YI...ı;,..; r l.., 'J' \.J"" ~ ı:_~ ;Ll 1..;.:J }ll..j.f'!-.\.9 yj,.. \ ;..1.? - 2.:_ı{ f:l 1 _, ; _,.ACJ \ L" G -:: 2... L_l\,_; J:":" e t:.._ı..,_.ı ı 0.o) yı_, i,jı 0 ıjr. ),..:ı ı ~t.r Klı?cl:s "L. ı.,;:.ol -\ı)"' 0 )L) ~,lj es j\i:- ~,..., Y. \ }.ai 1 :ıı lt? 1 U::-" jll Türkçesi : «Bu ima1 et (cami, minber) ordular kıımandanı, yüce, adaietli, dinin cemcili, Islamın kutbu, immnın yani Abbast Halifesinin yard-ımcısı, halkın ifti,har ettiği, devletin azizi, milletin kıymeti, hilafeün direği. sultan ve padişahların şerefi, miiswman askerlerinin ya?'d,ımcısı, miişrik ve kafiı Zeri kalıı-eden, vatan sınırlar.ının direği, R u m ve E 1 m e n diyarının pehlivanı, aıp, inanç kııtluğ. bilge, sayıt babası, gazi ve Emirv.!l-mii'minin tarafından desteklenmiş olan K ı Z ı ç as l an - Allah aziz ve muzaffer eylesin (zamanında yap ıldı)». III.- Minberin sağ yanındald küçük kapılardan birinin etrafında üç satırlık bir kitabe daha vardır. Birinci satırı sağda aşağıdan yukan, ikinci satın üstte ufki olarak yazılmışhr, üçüncü satır ise yukarıdan aşağıya doğru devam eder. <\l_,..ji ~""'-~;:ll_,.j.:;-l.l )b- ı ~!\;'(;..:.,i "-::--.J;,.(.LJ.. 1 0) -- 2.ıJ_,..J\_, li}ij _j... JI ~i ).o il~ jl~l -. 3 Türkçesi : «Minb~r ve mescidin ~1imarı, devletin salahı (devlet işlerini diizenley~n. islah eden), hacılan ziyneti~ C e mal ı ailesinelen H o ca ( 3 ) Niiştekin'~ dir, Onım muııaffakiyeti, izzeti, bakası ve devleti devamlı olsıın.» 3 ( <1.> Y""" ) şeklinde yazılmış olan bu ke limeyi (Hoca) olarak okuduk. Gerçi eskiden bu far: si kelime ( "-::-- 1_,;... Hvıke ) yazılır ( -<~.:-.J;._ Ho~a) oh"unurdu. Burada eski imiaya riayet edilmeden yazılmış, aradaki ( \ ) harfi kanmamıştır. Aynı Jı:elimenin ( -<~.> _,..> Havlıa ) şeklinde okunmaeı da müın:kündiir. Bu takdirde kelime, odanın ışık aldığı hacası iki ev arasındaki geçlt, komşu deliği denilen yer manasınadlr. (Ahterl-i Kebir, Sayfa. 368, l(amus Tercümesi, ci't. 1 s:;yfa. 1013). Kitabenin başında nwscit ve minberin miman olduğu yazılı ve büyük sıfatlarla anılan N ü ş t e k i n'e hoca sıfatı daha uygun düşmektedir. Eski zelıginlere, tüccarlma da hcca denilmekteydi.

6 ANADOLU'DA SAN' AT DEGERi OLAN AHŞAP MİNBERLER, KİTABELERi VE TARİHÇELERİ 27 rdinberin kapı kanatlanndaki yanlar : Minberin kapısı iki kanatlıdır. Her iki kanat ikişer parça tahtadan yapılmışhr. Sol kanat üzerinde yukandan aşağıya doğru, aşağıdaki Fatiha ve İhlas siıreleıinin altı tek çizgi ile yazılan kısımları gayet güzel işlenmiş, nebati süsler arasına S e 1 ç u k i sülüslü ile kabartma olaral:( yazılmıştır. Sağ kanat üzerine ise altı çift çizgi ile çizilmiş olan kelimeler, yukandan aşağıya ve aşağıdan yukanya olarak aynı tip yazı ile yazılmıştır. 1"~ '-:"J.:a..tl...ı:_.i ~ ~i\ 0'_..i.JI.1.\.r"" ~,;~ ~l.:sl\_, *-~......ııl\.üıl * -1.-l ~I_,P> ı.j; f:.> jl,:;;;-jl ~Ir-! * -~.,..1 \_,S.ıJ ~ f-' *..J j_ t-' -\.tı_ ~ Fatiha süresinin Türkçesi : «Hamd, GJemlerin Rabbi Ralıman Ra,him ve kıyamet giiniiniin salıibi olan Aliaha malısustu?-. Ya Rabbi sana ibadet ederiz ve senden yardım ve muaver-,et isıe1iz, bi.zi doğru yola hidayet b uyur. O vol üzerlerine gazab eylediğin ve dalat.ete düşmüş/erin yo- lunu.n gayri ve kendilerine:. in am ve ihsan bııyurduklarının yoludur.» ' 4 Tercümeli Kur'en.ı Kerim. s::ıvfa 2. Bu sürede iki :kelime yanlış k~zılmı'ştır. Birisi ( ('i:.l..:..... i 1 )diğeri ( ~_,...l.;j.i ) dır. İkinci yanlı~lı:k bize S e 1 ç u k devrinde ( ı/ ) harfinin ( ; ' Z ) sesi ile okunduğunu göstermesi bakımından önemlidir. Zira İslam ı:ıleması arası nda bu lıarfin süyleniş :şekli lıakkmda ihtilaf vardır. Kadı, Kazı = L5.:.l9, Ra~ mazan' Ramadan = 0l~A J gibi. Rivayet ıolunur ~d: Bektaşinin birisine <<Ni~in camiye gitnı::yorsun... demişler. O da : -Şu ( ıf) meselesi lhallalunduktan som:a gideceğim.. demhtir. İhlas suresinin manası : «Rahmet ve inayet sahibi Aıiahın adı ile başlarım. 1 - Deki Allah birdir. 2 - Aılah samettir (doludıtr, (.ıj _,...;::--':1 ) yani ondan boşhı1c. hali yer yoktıır. ) 3 - Doğurmad-ı, doğrulmadı, evladı, anası, babası yokt-ıır. Ve bir kimse ona küfüv, eş ve emsal olamaz» 5 demektir. Minher korkuluklanndaki. yazılar : M i n b e r in giriş istikametine göre sağ korkuluğu üzerinde ve nebati süsler arasında killi yazı ile üç satır olarak Fe~ tih sures-inin ı.:.5 inci ayetleri yazılmıştır. i..üi la ;lj1 c.ij..lıi;.:l * ~.4 l,..j ı.!.ul.::-_j ~~ cl_..y. J ~le- ı..:-woi f. J j> \," L,-' ~-3 ıf * 1.. "'ı...j_:?.r.e.ı...ıı -,1 _, '. * 'i --, rı, f"4..._-' ':.4..--A U:> r 'J~bjJ - ~;tl.._._foj..i.:..cıı J_;:l <S..Uiy-... dj':jij,:)_,..._ll Jf-"'; ~J..;ı.d>A t~ıl 1 -~ı... "'.:.:l:.o_jll_, ı)"_:a.. )11 ı.j>--1.j - *\~"'~c.....;:).1 0(, }r':1 1 t;i 0 A ıs jf...:)_::-- Türkçesi : «1 - Biz sana aşikar bir fe tilıle fii.'tühat verdik. 2-Allah senin tekaddüm ve teal~hür eden geçmiş ve. gecikmiş gii~ahlannı mağfiret etmek, bağışlamak ve.. senin iizerine nimetini itmam eylemek ve seni doğrıı yola hidayet buyurmak için 3 - Ve sana galip ve kadir bir nusrat ile nusrat etmek için bıı fii,tfıhatı verdi imanlarına iman cm tması icin mü'minlerin kalplerine sükuneti inzal eden O'dur. Gök_!erin ve yerin biitün askerleri O'nundur. Allah alım ı.ıe hakim.oldıı. 5 - Erkek ve kadın mv/minle ri orada daim'i kalmak üzere ağaçları altından nehirler akan cennetle? e sokmak için ve onların günahlarını mağfiret etmek üzere bıı siikuneti indir. di. V e bu Allah yanında büyük fevz oldu».' M i n b e r in sol korkuluğu üzerinde ve aynı tipte «Bakara sfıresi» nin 255, 256. Ayetleri yazılıdır. (_y"'j J 4_:_. o..i.> li 'Y ( J:Al 1 cf. 1 y:> ':J 1.ıJ 1 ':J -Üı \ c_i.!.~<s..i.ll 1_;.:r fj'y\j l..j.::,i_,... Jij l..'\1 5 Tercümsli Kuran-ı Kerim, SB.hife: 576. G Ter::ilmeH Ktırsn-ı Karim 1 S9:1ı1fe: 478.

7 . 28. M; ZEKİ ORAL "XJ. r~ l... J rı~"~\ ~ lo il.~...,.;4 'YI o.ı..:,ç.. "-:-' ' (:;" J. l.:. k. :J\ ~ 0"' _.'\S~ (.).>b.!-. jj 1 Y') ~!.ü:,...,,;~ 'i J if }'1 IJ..:.ı 1 _,...:..J 1 *~ll: 0~ ifll 0"'...t..:.JI ~:" ~ 0:..Jij oi.}i'y ci-~ w :ıı l.... t,..:.ı &lk.j_4.a-c_ (..) J J J..1. *. f-l"' c:;:-.wl_, 4.1 il.aa; 1 y ~_,ll ÖJ~4 Bu ayetlerin Türkçesi : Ayet 255, «Ondan gayri izah olmayan Allah hayy_ ve kayyıımdur. Onu uyuklama ve uyku ah?etmez. Göklerde ve yerde olan şeyler onundur. İzni olmaksızın onun indinde şefaat eden yoktur. Halkın önünde ve arkasında olanı, is.tikbal ve maziyi bilir. İns.anlar onun ilminde'itj onun istediğinden. başkasını ihata edemezler. K:ürsüsü gökleri ve yeri alır. Onların hıfzı, onu yormaz, o pek yüksek ve büyüktür. Bu 255. Ayet «Ayet el - Kürs"i meşhurdur. diye 256. Ayetin Türkçesi ise : «Dinde ikrah ve ic_bar yoktur. Rüşt küfürden ve gayçlan _ayrılc1ı. Şeytaiıc{ küfredip, Allaha itjıan eden öyle. sağlam bir ipe sarılmıştır ~. ki CY(Lda ek yeri ve kopuk yoktur. Allah işitir ve bilir.»' Tarih : Şu k:itahelerde üç isim geçmektedir. Bunlar A n a d o 1 u S e I ç u k I u devletinin- dö:ı;düncü hükümdan olan I. G ı y a sü d - d i n M e s ';_ u t ve oğlu beşfuci hükümdar II. K ı I ı ç a s I a n ile mescit ve minberin mimarı olan N ü ş t -e k i n ' ü I - C e- m a I i'dir. Adı geçen hükümdarların zamanlanpa ait olaylar K o n y a M i n b e r i dolayısiyle ve mümkün olduğu kadar kı ~altılarak yazılacaktır.. Orada görüleceği için burada tekrarlanmadı. Su kadarını ilave edelim ki. A k s a r a y. M i n b e r i, birinci kltabedeki sarahate göre M e s ' u d'un hükümdar olduğu gllnlerde yapılmıştır. MalUnı olduğu üzere M e s ' u d son zarp.anjarında oğl:u Ş e- ' Tercümeli Kuran-ı Kerim, Sa.hife: 37..h i n ş a h'a Ankara~. Ka st am o n u taraflarını vermiş 'idi. K a y s e r i,. S iv as, M a 1 a t y a'da S e ı ç u k 1- lere tabi olmak şartiyle D a n i ş m e n t l i lerde idi. K ı 1 ı ç a s 1 a n ise ve. -Iiaht tayin edilmiş ve memleketin diğer: aksarnı buna bırakılmiş_ di:anektir. Zira A k s a r a y'da yapdan in i n b e r deki ikinci kitabeye en yüksek ve şaha,. ne elkap ile K ı ı ı ç a s 1 a n'ın aclı ya'- zılmış tır. 8 Üçüncü kitabe, mescit ve minberin mimarı olduğu anlaşılan N ü ş t e k i n, ü'i - C e m a 1 l'ye aitti. Bu san'atkar hakkında maalesef bir kelime bilmiyoruz. Şimdiye kadar bu kabil san'atkarlann hal tercümeleri hakkinda yazılmış bir eser görmedim.. Burada kayda şayan noktalardan birisi de san'atkarın C e m a 1 i sıfatıdır. P i r i M e h m e t P a ş a da dahil olduğu halde C e - m a 1 ü 'd - d i n A k s a r a y'ı ahfadına C e m a 11 denilmektedir. Minberde bazı tadilat olmuş, yazılarda sahrlanh yerleri değişmiştir. Bu itibarla minberin O s m a n 1 ı devrinde tamir edilmis ve bu kitabeyi de adı geçen. Ce m a 1 i~ierden birinin. yazmış olduğu hatıra gelmekte ise de kitabedeki yazı ve tezyinat karakteri işin S e l.ç u k devrine ait ol~ duğunda şüphe bırakmaz. Esasen minher ve mescidin mimarı olarak kendisini takdim eden H o c a N ü ş t e k i n'in S e 1 ç u k i 1 e r zamanında C e m a 1 yahut C e m a 1 ü d - d i n adında birinin yetiştirmesi yahut bu namda bir. tarikata mensubiyeti dolayısiyle s ~-k s ıi r a.y M İ' n b e r i ndeki ıki~ tabelerde tarif). yoktur. Üzerinıde H. 550 taribi bulunan K -o n y a M i n b er i nde ll. K ı I ıça s 1 a n'ın lıü'ı,."fundarlık titri yazilmış idi. Bunda i:se şe;lız;!delik, veliahtlik zamanına ait s_ıfatla[' kayıtjıdır. Bu itibarla A. k s ~ r a y M i.n, b e r ini O r t a A n a d o ı u'daki minber:erin en eskisi olarak 'kabul edebiliriz. HiÇ şüphe yok iki: A k s a.r a y' m i n ıb ıe,ı inin tari:hi f!. 550 den ev:veldir. Taıkiribi olarak 'bu :ıı:ıi.nb~rin tarihi H diyebiliriz. Bahse konu olan minher K a r a m a n :O ğ u 1 ı a r ı devri eseri o'arak mütalaa edilmiştir. (Anadolu Beylikleri, İ s m a i 1 Ha k k ı Uz u n ç a r ş ılı Resim:

8 ANADOLU'DA SAN'AT DEGERi OLAN AHŞAP MiNE ERLER, KİTABELERi VE TARİHÇELERİ 2~ bu sıfatı. almış olması kuvvetli ihtimallerdendir ;--- KONYA ALA lil)-din CAMİ'İ MİNBERİ -.2- Bu minher orta boy minberlerdendir. Kapı kanatlan yoktur. Şerefe altınl.i! kıs sağ yan tarafında bir kısım ile külalı mı tamir görmüştür. (Resim 2) vardır. Kitabeler ve Tarih : M:i,nber Üzelinde ve altı yerde yazı Wıinber Kapısındaki Yazılar: 1 - Kapının taç kısmında tezyinat arasında killi ile yazılmış şu ayet vardır. 10 )i}.a.j\..b- \_;ll.til i}:ll d\tl ul Türkçesi : «Bııgün mülk kimindir denilir,. Yine bir ve kahhar oları Allah'ındır, diye nida ol'ııniır» ıı II - Kapının aynaiık kısmında cami'in ilk hanisi olan S u ı. t a n M e s u d a ait, seçkin ve güzel bir kfıfi ile yazılmış şu kitabe vardır, 0)t...) el.9 j_ ~y--" &1 J'_ı j_..dij ~-..Jıı/'.. ~ 2 0. Türkçesi : «Din ve dünyanın azizi, sevgil isi, fetih babası, memleketler zapteden, mii'minle:r beyinin (Ab b ası halifelerinin) yardımcısı " K ıl ı ç as ı an o ğ lu M e s' u d» demektir..... ~ ~J 1 -'::"' 1 rl. 9 Bu min'her ve kitabeleri hakkında peık isabetli olmame.ıkla. beraber :bazı malılmat vardır. M u a 1 I i m H ü s nı ü - Hasan Dağında ilmi Cevelan, Alesaray Tarihçesiyle asarı atikası, Salıife: ıo Sılre: 40, ayet: 16. dan bir parça. n Tercümeli Kur'an-ı Kerim, Sayfa: Bu kitabe Dr. J. H. Löytved Konia Sayfa 23 de aynen neşredilıniştir. 13 Orta zaman İslam devletleri hükümdar Iarına Abbasi H2Hfeleri tarafından gelen menşurlara Nasu üd-din, fzz tid-din, Sultan ül-a~am gibi ünvanlar yazılır, o hükümdarlar da bu elkabı uğurlu sayarak ki:abelerinde, fermanlarında kullanırlardı. Bu elkabm Türkçeye çevrilmesi pek uygun dü~mezse de her seviyedeki okuyucuların faydalanmaları düşünülerek böyle yapılmıştır. J.II -. Bu kitabe minbe,r k~p~sının ~trafında ve çukur bir silme içlıide S.e I ç u k neshi ile yazılmış cil up hiriiı;d sit!r kapının sağından yukarıya, ikind s atı~ kapı üstün.de ~ki, üçüncü satır kapi~ın. ;& lundan aşağıya doğru devam eder. 0;1~-:' ~ r~\11 ol:.~l:. ~~.J~.:JI ~.. ~. 0:..u ı_, ~..t 11 y:- f \11 '-7' li)..:ıı Lo r::-..j ~ j '-7' :.J.~~:" 0 ::1)l.JI_,!l}il _;>-j 0 ::-l--li.j.ry...ıyi 0 ~J~:ı 0f' _rj.ij ~_;.a.cj\ji"lğ ~l)l! 0J..\ ~.d~ ;~i 0::.-A :ııı~~ :r-ı:.til\.:>)\;.kil,:-- 0~~~Ji.:ıl/.. :; 0A.) \1\ J. i J)l _:,}{! 0lk.L,...:'.til 1 4_~::-6:- - 3 i :~..:ı: 0!\.~'J\ ~ c:::all..r.l'i~\j ii.}~ll~ ;u 1 i 1.~ 1 0 ~ ;L 1 _,-:-1 rı; 0 y._..,) e~ j.. : o)..ci\ ~l.;;, J. <~.U..o -l.b-j :.,'lk.\~_,. Türkçesi : «Sultanların '!.ılusu; şq,hlq,~ şahının yücesi, A r. ap ve A c e m. hiikj.i'lii;~t darlarının efendisi. milletler yöneten, din ve dünyanın sevgilisi, islam ve miisliiman Iarm desteği, pq,dişa~ılq,r ve. sııltaniarın sevdiği ve öğdüğü, doğruluğa çok yardım ettiği d~liljeriyle anla ılan, kafir ve mii.şrikierin katili, Tanrı yolunda savaşanlann. Tanrı-ku.llarının yardımcısı, Tanrı i~1erinin ~ (Tü1 k-islam diyarının) koruyucusu, Şam, E f r e n ç, Ermen, Rum iukeierinin sv,ltanı Fetih babası (memle'f\.etler açan) K ı- ı ı ç a 8 ı a n oğlu M e 8 u d oğlu K ıl ı ç a.s ı an. Allah onun kuvvetini kat kat, rriemleketini. sonsuz, sultanlığinı :sü~ekl~ eylesin>> de~ektir. ı< - Minberin sağ tarafındaki yazılar + M i n. b e r kprkuluğunun sağ tarafına. ve yukarıdan aşağıya.doğru iki. sa tır. ha~ linde nebati tezyinat arasına şu ayetler ktıfi ile yazılmıştır. ( Sure: 3, Ayet: 17, 18 ve 19.)'dan bir 1cısım. 0 ~aci tij L.rÇ~l.a.JI_, 0 }J~\J j _;~J\- ı ~\1~ <\IIY ~\.&l...ı.? * };.ı:-~ 1 l; j_..ıio.::_l\ 3 1 tj ı./~ı 3 ;s:::. u ı J u Löytved : Konia. Sayfa. 23 de.bu kitabe neşro:unmuştur, doğrudur. Yalnız kilibenin son 'cl:elimesi ( <\1 ~ğ 1) yazılmıştır.. ~;

9 3.0 M. ZEKİ ORAL * r.cı 1 J.. _;...ı 1 Y> \ll 41 ı\'.h...al4 t;g - 2.iJI i.j_.all.. ;.1:::..\ L.J i')l\'1.ı:iı\..ı...:.&. 0'_..JI ı:;l ~ ~ ~~~.,~ta ~ 0A \'1._,l:.,(JI..)AS;: 0AJ Türkçesi : «17- onlar, sab1 edenler, sa dı1dar, kanitle-ı (çok ibadet edenler> sadaka verenler ve seher vaktinde istiğfar edenlerdir. 18- AHalı melekler ve ilim sahipleri şahadet ederler ki onelan başka adil ile ktıim ilah yoktur ve aziz, hak2mdi.r Allah indinde din, din-i islarndır. Ehl-i kitap kendilerine ilim geldikten sonra aralarında haset ile ihtilaf eylediler. AHalı seri'ü'l-hesaptır. u Minbeıin sol tarafındaki yazılar Minber korkuluğunun sol tarafından başlı.yarak devam eden ve nebati süslerle tezyin edilmiş bulunan ild satır kufi yazı ile «Ayet el - Kürsi» den bir kısım yazılmıştır. ' y. YI 411 \'.&1 f. Jl ı./" Jl.Wir - ı..:.. 1 _,.._ı lj L. 41 i_,; \' J ;;_;...,,_\;..\; 'lj i r.all c./ 1 d') 'Yij t..,_;. ~'"!_ ~.,;4 y"' \.,.J...:.&. c!-.':.j.. t>..i.l A - 2 tf s-.,.<..'j~ ı) Jb.!-. \' j f~.ô_l::.. ta) ("f".ı: 1 ıj::'. L. ıf_;'lij.:..l_, ll ~r L'-'.l!l~_YI.ı...1:. Bu ayetin tercümesi A k s a r a y M i n b e r inde yazılmıştır..)t:...l J? - ı ı.j.j. i yc.;. - 2 'YI c.?."ll-1-3 lsh)\>. - 4 "..:.A t)j- 5 "-.:... '-;-"::--JJ- 6 ı~ TercümeJi Kur'an-ı l<ertm, Sa:rfa : 45. ~...:r-7 '""' J u. Minberin taht kısmındaki kitabe : Taht kısmının sol taraf cephesinde kabartma nesih. ile yazılmış şu seldz satırlık usta kitabesi vardır. Türkçesi : {{Üstat Ahlatlı Hacı Mengümberti yaptı", H. 550 yılı recep ayında ta.mamladı» demektir. 17 Bu kitabe, minberi yapan usta ile yapıldığı tarihi göstermesi hakımmdan çok önemlidir. K o n y a abideleri üzerindeki en eski tarih te budur. Atıcak kitabenin ikinci satın olan M e n g ii m b e r t i ( ı.j-j'. i JG ) kelimesinin okunuşu şüpheliclir. Merhum A b d ii ı k a d i r E r d o ğ a ri ( j y..:> 5-e ) şeklinde kaydetmiş ve «bu usta aslen M:ekke'liymi.ş, sonra Ahlatlı olmuş ve sanatında mahir bir arap oidıığu taayyiin edebilmiştir.» mütalaasını yürüt müştür. (*) Tarih : Minber kitabelerinde adı geçen şahıslann hal tercümeleri : I) I. Kılıç as 1 an : K o n yi kitabelerinde adı geçen ilk S e 1 ç u k hükümdan ve A n a d o ı u' da T ü r k ıa lviengi, Mengü, ebedi, drum demektir. H ii s e y i n K a z ı m K a d r i - Türk ıo. gatı Cilt. 4, Sayfa,: 41. Mengümberti Tanrı verdi demektir. B e s i m A t a I a y - T ü r k a3üyükleri veya Türk adları Sayh 105. ı; Minberin abanoz veya tek ağacından yapılmış olduğu yazılıdır. C. H u a r t'dan tercüme eden S a i t S u n.g u r - Konya Dergisi, Sayı 64-65, Sayfa: 16. Ceviz ağacından Olduğunu yazanlar da vardır. Islam Ansiklcpec!isi (Minber) maddesi. 1 ' Bu isim Tarih-i Osmani Em:ümeni Mecmuası Sayı. 33, Sayfa. 531, Kon.ya ve rehberi Sayfa 72 de ( J.1 J ({.. ) Löytved: Konia kita bmda ve bir nurnarada bu kitabeyi neşretmiıı ve ( ı$j.j ı:;. ) C 1 e m a n H u a r t. Epigrafia. Araba kitabında Sayfa. 49, No. 32 de yine (.J.f.) 5..) olarak <>1.'Lillluş ve yazmış.. la rdır. Bunlar görüldükten ve kltabe bir çok defalar yerinde incelendikten sonra bu ismin Tanrım verdi manasma gelen M e n g ii m- b e r t i ( J J. i y('.:...o) olduğu kanaatı h asıl oldu. Birinci kelimenin son ild harfinin ıbozul mu~ olınnsı bu ihtilil.f!arı {!oğurmtı<>tnr.

10 ANADOLU'DA SAN'AT DEGERİ OLAN AHŞAP MİNBERLER, KİTABELERi VE TARİHÇELERİ 31 hakimiyetini tesis için çok çalışmış bir kahraman olan I. K ı 1 ı ç a s 1 a n'ı derin bir ihtiramla anmak vazifemizdir. s e ı ç u k devletinin müessisi I. s u ı e y m a n (K u t u 1 m u ş o ğ 1 u s ü ı e y m a n) 1086 da vefat edince oğulları ve bu arada K ı 1 ı ç a s 1 a n tutulup H o r a s a n'a M e 1 i k ş a h ı n yanına gönderildi. A n a d o l u, M e ı i k ş a h tarafından gönderilen valilerle idare edilmek isteııiyordu. Fakat An a d o Lu'ya gelen ümera İstiklaHerini ilan etmeye başladılar. Böylece birinci S e 1 ç u k D e r e b e y 1 i ğ i kuruluyordu. Çok geçmeden 1092 de M e 1 i k ş a h vefat etti, yerine oğlu B e r k y a r u k hükümdar oldu. Diğer prensler de hükümdarlık sevdasında idi- ler. B e r k y a r u k mevkiini tahklın etmek için kendisine taraftar gördüğü şehzadeleri vilayetlere vali gönderiyordu. Bu arada K ı 1 ı ç a s 1 a n da A n a d o 1 u'ya geldi. A n a d o 1 u' da islahata başladı. Ümeradan M e h m e t B e y'i kendine Beylerbeyi yaptı. Ç a k a B e y'in kızı ile evlendi. İstanbul ve adaları zaptetmek için gemiler yapılmasını emretmiş, kendisi de M a 1 a t y a'ya giderek şehri muhasara eyleınişti. Tam bu sırada (sene 1095) ilk H a c lı S e f e r I e r i başladı. Sapları yüz binleri aşan H a ç 1 ı 1 a r bir insan seli halinde A n a d o 1 u'ya akın ediyorlardı. A n a d o 1 u'da T ü r k Beyleri ile ittifak eden K ı ı ı ç a s 1 a n yedi sene H a ç lı 1 a r 1 a çarpıştl., A I1 a d o ı u'yu onlara mezar yaptı. T ü r k :kudretini A v r u p a'ya ilk defa o tanıttı, büyük şöhretler kazandı, kend:isine (E" b ü 1- m a g a z i = G a z a D e s t a n ı a r ı n ı n B a b a s ı) denildi: K ı 1 ı ç a s ı a n A n a d o ı u işlerini yoluna koymuştu de damadı B. a l a k'ı.. S u r i y e harplerine memur. etti.. S u r i y e' de tutunmuş olan H a.ç 1 ı 1 a r ı temizletiyordu de kendisi İ z n i k ve etrafını tekrar ele geçirdi. Payİtahtını K o n y a'da kurmuştu. Oradan Doğuya-Batıya akınlar yaparak"' A n a d: o I u'yu bir bayrak altında toplamağa çalışıyordu. U r f a'- yı kuşatmış orada hastalanarak M a l a t y a'ya dönmüştü. Bu sırada büyük S e ı ç u k devleti idaresinde husule gelen kanşıklıklara K ı ı ı ç a s 1 a n da karıştı. Oğlu Ş e h i n ş a h'ı K o n y a'da, A r a p ş a h'ı A n k a r ~. M e s ' u d'u K a y s e r i, T u ğ r u I as 1 a n'ı M a 1 at y a'da bıraktı, küçük oğlu M e 1 i k ş a h'la D i y a r b a k ı r'a gitti. Şark vil&yetlerinde de ümera ile ittifak ederek, büyük S e ı.. ç u k S u 1 t a n ı M e h m e d'i tahttan indirmek istedi, M u s u I'u da zap~ tetınişti. S u 1 t a n M e h m e t K ı~ 1 ı ç a s 1 a n'la harp edilmesi için üıne~ rasına fermanlar gönderdi. S u r i y e~ de K ı 1 ı ç a s ı a n aleyhine hazırlık başlamıştı. M e 1 i k ş a h;ı M u s u I' da bırakarak dört bin kadar askerle S u r i y e üzerine yürüdü, H a b iı r nehrini geçip Ş e m s a n i y e köyü~ ne gelin~e Ç a v 1 ı askeri görüildü. 15/Tem:rnuz/1106 da çöl ortasında muharebe başladı. Harbiı1 ilk saatlerinde K ı 1 ı ç. a s 1 a n tarafı galebe. çalınıştı. S u r i y e askeri ade:.çe pek üstün ol duğu.için neticede K ıj i ç as 1 a n mağlup.~:üdu. Canını kurtanna endişesiyle atını Ha b u r nehrine sürdü, burada boğuldu. 35 yaşında idi. Cesedi M e y y a f a r i k i n (Silvan) e 18 getirilerek defnolundu. Hiç şüphe yok ki I. K ı I ı ç a s 1 a n Türk milletmin yetiştirdiği hüylik kahramanlardandır ~.. II) Sultan İzzü'çl-din Mes'ud: A n a d o 1 u 'da bugfu:ıe kadar yaşıyabileri s e ı ç 'u. k abidelerl.; nin ilk kurucuları arasında M e s., u d (H , M; ). u göiüyoru.z~. B undari anla.şılıyor ki - A n a d o ı ıi'da. imar hareketleri M e s ' u d zamanmda başlamıştır. M e s ' u d hükümdar olunca kardeşi Ş e h i n ş a h 'ı: ber-. ıs l<:amus Tercümesinıde 'böyle harekelen- miş' ir Cilt.: 4, Sayfa : ıv Anonim Selçukname.K ı 1.1 ç.a s- ı a n'ın avda at koştururke!ı Ş a ı- 'nehrine. düşüp ümera raı afından li.i.rtarılbmadı'ğı idn H. 52ı7 de boğulduğunu yazar... : '

11 M. ZEKİ ORAL taraf etmekle işe başladı. Kayınpederi ve D.a n i :ş m e n d iye hükümdan. M.e~. 1 j k G a i i ile elbirliği yaparak hük.timdarlığımn ilk senelerinde menıleket içindeki işleri yoluna koymaya çalıştı. :ı?u sırada B ü y ü k S e I ç u k hükümdan M.e 1 i k ş a h oğlu G ı y a s,: ü d - d i tı. M e h m e cl vefat etti. Bu zat etrafında büyük devletlerin teşekkülü :tıü istemiyor, bu siyaset ise A n a d o 1 u S e 1 ç u k 1 u devletinin büyümesine n:ıani oluyordu. Bu itibarla ölümü M e s ' u d' un lehine bir hadise olarak k-abul edildi. B i z a n s İ m p a r a~ t:o r u Yuva n i s K o m na n o s An a d o I u'yu elde etmek için büyük kuvvetlerle harekete geçti. M e s ' u d da A n a d; o I u'daki diğer T ü r k devletleriyle ittifak ederek memleketi niüdafaa ve muhafazaya çalışıyordu. Y: u v a n i s _K o m n a n o s ile yapılan bu çetih mücadele dan 1143 yıl]jla kadar devarn etti. M e s ' u d bazan galip, bazan mağlup olmakla beraber Batı-Güney A n a d o l u'da 've A k d e n i z salıillerindeki bazı yerleri ter..: ke mecbur oldu. Bu yıllarda B i z a n s lı~arla çarpışan M e s ' u d D a n i ş - m e n d i y e devletini de S e 1 ç u k I'. ulara ilhak ederek A n a d o 1 u' da nilili birliğin teminine çalışmış, D a:. n r ş m e n t ı i şehzadeıerini kendine bağli birer bey haline getirerek Y a ğ ı b a s a n'i S iv a s'da,_ Z ü n n u n'u K a y s e r i' de,. A y n ü d- d e v ı e'yi de İ\f a 1; a :t y a ~mıaretinde bırakmıştır de Yu va n i s Ölmüş yerine ~ğlu M a n u e 1 geçmişti. M a n u e l de b'~bası gibi bütün kuvvetlerini S e I ç~ u k ların aleyhinde kullanmak üzere cjüşmanlığa başladı. A n a d o I u'ya lro.vvetli ordulada hücum ediyor, hücum ~n Ak saray, K o n y a'ya. kadar uzanıyordu. Bu B i z a n s ve S e I ç u k kavgalan devam etmekteyken 1147 yılında ikinci H a ç lı S e f e ri başladı. Bu sefer, T ü r k ve B i z a n s ı ılan birbirlerine yaklaştırdı. Aralannda sulh yaptılar. A ı m a n İ m p a r a t o r u III. K o n r a d 200 bin kişilik bir kuvvetle A n a d o I u'ya girdi A n a d o I u'nu:t:ı. geniş ovalannda aç susuz bırakıldı. S e I ç u k ordu.. larınin şiddetli hücumları karşısında eridi gitti. K o n r a d aıicak dört bii). kişi maiyetiyle İ zn i k'e canını atabildi. K o n r a d'ı takiben A n a d o 1 u'ya gelen F r a n s ı z K r a 1 ı, K o n~ r a d'ııi düştüğü akibe.te.maruz kalmamak için gayet ihtiyatlı hareket ediyor, mümkün olduğu kadar B i z a n s arazisinden istifade ederek A n a d o l u' da ilerlemek istiyordu. Kışı E f e's'te geçirdi ilkbaharında M e n d e r e s nehri boyunca harekete geçti. T ii r k kuvvetleri H a ç 1 ı 1 a r ı. iki koldan takip ediyorlar, her fırsatta hücuni. ediyorlardı. F r a n s ı zların adetçe üstünlüğü bir netice alınmasına mani oluyordu. Nihayet B a b a d ağ ı'nda yapılan bir gece baskınında F r a n s ı z 1 a r da hemen kamilen mahvedilmişti. K r a 1 L u i en kısa yoldan kaçmak imkanını düşünerek A n t a 1 y a'ya indi. Oradan da gemilerle S u r i y e'ye geçti. A n a d o 1 u' da başsız kalan F r a n s ı z ordusu esir edildi. Müslüman olanlar kendilerini kurtarabildiler. III. K o n r a d ile L u i S u r i.y e'de bazı harplere iştirak etmek istedilerse de bir başarı göstererneden memleketlerine döndüler. İkinci H a ç 1 ı S e f e r i de böylece neticelenmiş oldu. M e s ' u d Ha çı ı_j arın kurmuş olduğu Urfa K o n t ı u ğ u üzerine saldırdi. Müteaddit harplerden: son;ta bu kontluğun arazisini teşkil eden T i 1 b a ş i r, A n t e p, S a m s a t, M a r a ş, U r f a, B i r e c i k ve başka şehirleri zaptolunarak M e s ' u d, N u r e t t i n ve A r t ı k o ğ u ı I a r ı arasında taksim olundu. H a ç I ı I a r gailesi ortadan kalkınca M a I a t y a D a n i ş m e n t I i lerini kendisine tabi bir beylik haline koyan M e s ' nd tekrar B i z a n s I ı larla çarpıştı, sulh yapıldı. K i I i k y a' da bir E r m e n i hükunıeti kurmak suretiyle B i z a n s'ı tanımamış olan T o r o s'u tedip için B i z a n s İ m p a r a t o r unun ricası üzerine K i I i k y a'ya gitmiş olan M e s' u d orada

12 AJ.'JADOLU'DA SAN'A.T DEGERİ OLAN AHŞAP MİNBERLER, KİTABELERi VE TARİHÇELERİ 33 bir cok zaferler kazanmış, fakat kat'i bir neti~eye varamamıştı. Yeniden sefer tedarikiyle meşgul idi yılında vefat etti. K 0 n y a'daki Cami'i yanına defnolundu. Oğlu II. K ı 1 ı ç a s 1 a n babasının mezarı üzerine malum. olan hükümdarlar türbesini yaptırmıştır. M e s ' u d ikinci H a ç l ı S e f e r 1 e r i n i, _ B i z a n s hücuınlarını muvaffakiyetle b ertaraf etmek, A n a d o 1 u' da dahill isieri yoluna koymak, büyük S e l e u k, devletiyle de iyi geçinmek gibi askeri, siyasi faaliyetlerle uğraşırken, ilim ve sanat hareketlerini de ihmal etmemiştir. A b d ü 1-m e c i d H e r e v 1 gibi büyük alimleri A n a d o 1 u' da toplamış, yukanda işaret olunduğu gibi A :r;ı ad o 1 u'da imar hareketleri bunun zamanında başlamıştır. 3) n. K ı I ı ç a s I a n : K ı 1 ı ç a s 1 a n (H M ) hükümdar olduğu yıllarda memleket büyük karışık Iıkiara sahne oldu. Şöyle ki : S u r i y e hükümdan N U: r ü d - d i n M a h m u d H a ç I ı 1 a rla yaptığı harplerden dolayı büyük. şöhret kazanmış, Doğu A n a d o l u illerini emri altına almıştır. I. M e s 'u d'un ölümünü fırsat bilen D a n i ş m e n t 1 ller de harekete geçerek K o n y a'yı zaptetmek istediler, A k s a r a y'a kadar ilerlediler. K ı 1 ı ç a s 1 an H. 551 yılı Şabamnda A k s a r a y' da D a n i ş m e n t 1 ileri perişan etti. K ı 1 ı ç a s I a n bunlarla uğraşırken eniştesi N u r ü d- d i n M a h m u d güney A n a d o 1 u vilayetlerini _de zaptetmiye başlamıştı. Bunun üzerine K ı 1 ıç a s I an askerini çekerek A n t a k y a'ya gelmiş N ur ü d- d i n'e meydan okumuştu. M ı s ı r - Halifesinin Veziri Z u r e y k araya girdi, N u r ü d - d i n aldığı yerleri iade ve itizar eyledi. Y a ğ ı b a s a n'ın müstakil bir hükümdar olması kabul edilmek şartiyle D a n i ş m e n t ı ilerle de sulh yapıldı. T ü r k, İ s I a m hükümdarlan böylece ittifak ettikten sonra Y a ğ ı b a s a n T r a b z o n İ m p a r a t o r 1 u ğ u üzerine yürüdü. K ı I ı ç a s I a n ise B İ-: z a n s'ın talebi üzerine onlarla sulh yaparak E r m e n iler üzerine asker gönderdi. ~onra bizzat hareket ederek E r m e n i K r a I ı T o r o s'u sulha mecbur eyledi de B i z a n s İ m p a r a t o r u A n a d o 1 u'nun zaptım ikmale çalışan S e I ç u k Ilere karşı mıilıarebelere girişti. Birçok harplerden sonra 1159 da L a d i k şehri T ü r klere geçmiş oldu. B i z a n s İ m p a r a t o r u tekrar büyük hazırlıklar yapmakla beraber D a n i ş m e n d i y e H ü k ü m d a r ı Y a ğ ı b a s a n, K ı 1 ı ç a s 1 a n'ın kardeşi Ş e- h i n ş a h ile ittifak etti. Onlardan yar-. dırncı asker aldı. Aleyhindeki bu ittifakı gören K ı 1 ı ç a s 1 a n İmparator ileağır bir sulh yaparak kardeşi ş e h i n ş a h ve Y a ğ ı b a s a n üzerine yü-. rümüştü._ İmparatorun bunlara -ara-daki sıı:lha rağmen- yardım ettiğini görünce imparatorla anlaşmak üzere 1160 da _ İ s ta n b u l'a gitti. İ s t a n b u I' da sulhu yeniledi. İmparatorun tavassutu ile kardeşi Ş e h i n ş a lı ve Y a "ğ ı b a s a n'la anlaşmışlardı. Bu anlaşma çok sfumedi. Çünkü Y a ğ ı b a s a ri A n a cf o ı u' da bir D a n i ş m e n- d i y e devleti kurmak için çalışıyor,. her fırsattan istifade etmek istiyordu. Busefer de Ş e h i n ş a h'ı Sultan ilan etti. Beraberce K ı I ı ç a s 1 a n üze~ rine yürüdüler yıllannda K 1:.. I ı ç a s I a n'ı mağlup ederek S a r ı s ve Z a m a n t ı taraflarını zaptetti Ier. Y a ğ I b a s a n Ş e h i n ş a h ile birlikte K o n y a'ya hücuın etmek istiyordu. Eniştesi Ş e h i n ş a h'ı Ç a n k ı r ı'da ziyaret etti. Dönüşte vefat eyledi. Y a ğ ı b a s a n'ın vefa tı ile D a n i ş t ~ e n d i y e devleti yıkılmış oldu. K ı- lı ç a s I a n yalnız kalan Ş e h i n ş a h üzerine yürüdü, A n k a r a'yı zaptetti. Bunun üzerine A n k a r a, Ç a n k ı r ı ve kuzey A n a d o 1 u vilayetleri de K I ı ı ç- a s ı a n'a tabi oldu. Hadiseler Kılıça s ı a n'a yardım ediyordu.e r z i n- c a n hükümdan F a h r ü d- d i n B e h r a m ş a h K ı I ı ç a s I a n'ın

13 34 M. ZEK.İ ORAL hükümdarlığını tanıdı. Böylece E r z i n c a n taraflan da S e 1 ç u k ülkesine katılmış oldu. K ı 1 ı ç a s 1 a n K i 1 i k y a E r m e n i 1 e r i ile ittifak ederek o taraflardaki B i z a n s şehirlerini ele geçirdi. M a 1 a t y a'yı da ıapteçlerek eski hükümdannı kendine tabi. bir vali olarak tayin etti. B i z a n s'a teslim edeceği vilayetleri de vermiyen K ı 1 ı ç a s 1 a n'a artık A n ad o 1 u'da rakip kalmamıştı. B i z a n s İmparatoruııu hezimetlere uğratarak E g e Denizi sahillerine kadar akıjılar yaptı. İ ;m p a r a t o r M a n u e 1 K o m n e n'in vefatı üzerine U 1 u b o r 1 u ve civarını fetlıederek A n t a 1 y a'yı mulıasara eyledi. K ı-. 1 ı. ç a s I a n ihtiyarlaınıştı. Memleketi oğullan arasında taksim edecek, kendisi de Sultan ünvanını alarak İstirahat eyliyecekti. Fakat netice umduğu gibi çıkmadı. Oğullan saltanat kavgasına başladılar. Bu esnada üçüncü bir H a ç 1 ı S e f e. r i. de başladı. A 1 m a n y a İ. m p a r a t o ru F r e d r i k B a r b a r o s K o n y a'yı mulıasara ve zapteyledi. Kardeş kavgalan devam ediyordu. K ı 1 ı ç a s 1 a n huzursuzluk içindeydi. A k s a r a: y'a giderken yolda ve H. 575 Şaban ayı ortasında vefat etti. Cenazesi K o n y a'daki türbesine defnolundu. ---oüo--- ANKARA ALA ÜD-DİN MİNBEıti -3- Bu da orta boy CAMİ'İ minberlerdendir. Kitabesi H. 594 tarihli ise de yan satılılarındaki işçilik A h i Ş e r e f ü d d i n c a. riı i i m.inberlne benzemektedir. Bu miiı~eriıi. J3. Asırda esaslı bir tamir gördüğü es]>::i minberin kitabeleri de yerierine konuiçiuğu kanaatı hasıl olmaktadır. (Reslıiı 3) vardır. Kitabeler ve Tarih : Minber kapısı aynalığında şu kitabe..:r_..jij ~..Jıı..r./"Wl cllll - 1 fai_,., 1 0L'~\ J ij}\ ~~ cllı - 2 <t.:... _;..., j 0)\...) e-ti 0'. ~ J:ı--4 - _3,c_;. J ~-c:-!) Türkçesi : «(Bu minber) Yunan ve Rum beldelerinin padişahı (Ehl-.i ima:ıı ve lsiama) yatdım edenietin babası, din ve diinyayı ihya eden, canlandıran. kah? edici padişcıh K ı l ı ç a s ı an oğlu M e s' u d (Zamanında) 594 yılı Saferayında (yapıldı)» demeh-tır. Minberin sol korkuluğu üzerinde şu usta ki tabesi va:ı;:dır: }-: J'. 1 0'. 1 r-.)':' l--l? Jl::-...:JI ~J)I Türkçesi : «Marangoz R u ml u yan~ Anadolu lu E b u b e k ir oğlu 1 br a. h i m yaptı» demektir. Tarılı : Kİtabelerde başlıca şu üç ısım geçmektedir. II. K ı 1 ı ç a s 1 a n, oğlu M e s ' u d, D ü 1 g e r İ b r a h i ni. K o n y a ve A k s a r a y m i n b e r 1 e r i dolayısiyle II. K ı 1 ı ç a s 1 a n'dan bahsedilmiş ve menıleketi onbir oğlu arasında taksim ettiği de ilave olunmuştu. Bu itibarla K ı lı ç a s- 1 a n haklandaki bilgileri tekrar etmeden oğlu M u h y i d- d i n M e s 'u d'a geçeceğiz. Babası M e s' u d'a Ankar a ve K a s t a m o n u taraflarını vermişti. Diğer kardeşleri gibi bu da sultan ünvanını almış komşu devletlerle mulıabere ve musalahalar yapmıştı. B i z a n s İ m p a r a t o r u L a-n j 1 n K o m n e n M e s ' u d ile münasebet tesis ederek kardeşleri aleyhine ittifak teklif etti. M e s u d, K o m n e n'in bu hileli teklifini, B i z a n s elindeki D a d i p r a şehrini zaptetmekle cevap-. Iandır dı. Bu arada K a y s e r i'ye hakim olan kardeşleri K u tb ü' d- d i n

14 ANADOLU'DA SAN' AT DEGERİ OLAN AHŞAP MİNBERLER, KİTABELER1 VE TARİHÇELER1 35 M e ı i k ş a h vefat etmişti. Bunun arazisine göz diken T o k a t M e 1 i k i s ii ı e y m a n Ş a h ile harbettiler. Nihayet bu araziyi aralannda taksim etmek suretiyle banştılar. S ii 1 e y m a n diğer kardeşlerini birer birer ortadan kaldırmış K o n y a ' yı da zaptederek S e ı ç. u k tahtına oturmuştu. A n a d o 1 u' da mevkiini tahkim ettikten sonra şarka seferler yaparak S a 1 t ı k ı ı lardan E r z ri r u m'u da zapteyledi. Fakat A n k a r a kalesi henüz zaptedilmemişti. M e s u d An a d o 1 u'da ikinci bir hükümdar halinde yaşıyordu. S ü 1 e y m a n Ş a h Şark seferinden sonra An k ara üzerine yürüdü. Üç yıl muhasara etti (600 H.) yılında Ankara zaptolunarak M e s u d hükumetine nihayet verildi. M e s u d'un -varsa- evlat ve ahfadının akibetleri hakkında mehazlarımızda bir malılmat yoktur. K ı z ı 1 b e y C a m i i M i n b e r i dolayısiyle bir nebze bahsedildiği gibi A n k a r a'da S e iç u k hükümdarlarma mahsus bir saray vardır. Bu sarayın, hükümdann enıniyeti bakımından kale içinde yapılması icabeder. K o n y a'daki A 1 a ii d - d i n C a m i i de böyle ve içkale içindedir. Bahse konu olan Cami' in hükümdarların namaz kıldıkları saray cami'i olduğunu da muhakkak telakki ediyorum. A n k a r a sarayını bu cami civarında ara:rp.ak lazımdır. Minberin inşa tarihini H. 574 okumak mümkün olduğu gibi H. 594 okumak da mümkün ve yazı üslubuna göre daha doğrudur. O halde minher M e s 'u d'un babası öldükten sonra istiklal üzere yaşadığı son yıllannda yaptınlmış demektir. Bu minber bilahare tamir edilmiş olması ve minberde adı yazılı E b u b e k ir o ği. u İ b r a h i m'in A n k a r a'da K ı z ı 1 b e y M e s c i d i, Ahi Ş e r e f ii d - d i n ve Ç o r u m U I u C a m i i minber Ierini yapan ve H tarihlerinde sağ olan E b u b e k i r o ğ 1 u M e h m e t'in kardeşi bulunması ihtimali hatıra gelmektedir. (Resim 4) ---~o O o--- fiarput (ELAziG) SARA H;\TUN CAMİ'İ MİNBERİ -4- Bu minberi 1942 de H a r p u t S a r a H a t u n C a m i ' i nde görmüştüm. Küçük boy minberlerdendir. Bütün aksanıj. mevcuttur. F.J.tabeler: J(apı kanatlarında şu yazılar vardır: 1 - Kapının sağ kanadı yukansmda ve nebati süsler arasında: Türkçesi : <<Onda okııyanlar, seyredenler için hıızur ve feralılık vardır.» Bu kanadın alt tarafında girift bir siuüs ile şu (Sure :15, Ayet: 46) yazılmıştır: ~~.. r)l! ~_p.-~1-2. Türkcesi : «Onlara selametle ve emin olduğunu; halde oraya girin, denilir. yazılan 2 - Kapının sol.kanadı yukarısında: vardır..,:._::'~..ü ~)Ml~~ - 3 "?,~ ı Türkçesi Bu Cami'in yanında bir med1 ese yapıldı» demektedir. Bu kanadın alt tarafında : yazıları vardır. Türkçesi : «Minber kapıları üzerindeki yazıları Sa'd yazdı.» demektedir. (Resim : 5, 5-A). 3 - Kapı sövesinin sol tarafında aşağıdan yukanya doğru : rw 1 IJ_, ı_,.\..c:.uı_, r 'YI 411 'Y ~~.::lıly - s 'Y 1411 'Y.k_Jil4 ~ ı.; Bu sövenin mukabilinde ve sağ tarafında yukardan aşağıya doğru : i ')L \' 1:11 1~ 0_.-d 1 01 >r (:(j. 1 ).. _,~ 1 y - 6 yazıları vardır. J.; 'YI (.!.J ~ ~_;. e.. 1 L"

15 36 M. ZEKi ORAL Kapının sol ve. sağ sövelerinde gördüğümüz bu ayetler (Süre: 3, Ayet: 18, 19). dan parçadır. Türkçesi, K o n y a M i n b e r inde yazılmıştır. -Ayetlerin sonunda «Re bi ul evvel ay ının ilk günlerinde» (yapıldı) cümlesi yazılmış ise de tarihin sene kısmı maalesef eksiktir. Ya ta:mirlerde o kısım kınlmış, kesilmiş yali'ut tarih başka tarafa yazılmıştır. Görüldüğü gibi kapının yukansında sonradan konmuş ç~lenk üstüne sene H. 582 tarihi yazılmıştır. Aşağıda bu noktaya tekrar geleceğiz. 4 - Minberin şerefesi altında ve sol yanında (.0.ı Ir-! ) bunun mukabilinde (.e::_>-jl ı:_;j?-jl) yazılmıştır. Min b erin sol tarafındaki yazılar: 5 -.Minberin sol tarafında ve merdivenin üst korkuluğunda :..\ı Jc. "'"'ll :>:.-l. 1 :;. L...J 1 ~..v.. ~..\.:> L.....,) 1 J.r:J 1 cl -.r~ )1 lj=:--\'1 -':" \'1 6 - Alt korkuluğunda: l.:.r_..u.l:ji.:.--:,.s:a jl..j.i );...j o~~-.ll J~- 8..s..J.vv (2o) lğ..r.l 7- Minberin yanı ile şerefe altının birleştiği bordürde yukardan aşağıya doğru şu :.ı};.0.ıl il.ıl ~ J;.il\.;jJI 1:) "'-::"' jw.i jl ii~ij o~ {~1-l)l_r.]\j Jlb J yazılar vardır. 7-9 numaralı satırlarm Türkçesi «Bu cami'in Kaz vi n li, alevi (Haz re t i AI i mensuplanndan> E mi r K iy a oğlu Büyü k E m ir, Başkan, d inin şerefi ve tacı, sadatın.yücesi, büyüklerin iftihar ettiği, mücahitlerin istinatgahı, vefa babası (çok vefalı) azizi - Allah teııfikını clevamlı, eylesin, izzet ve ikbalinde yüksek me vkide baki kılsın-tecdid etti.» demektir. dır. 2o lvialatya Minberinde l9ji.,r.l 8 - Mirııberin süpürgelik Immında şu usta adı vardır :.0.ılji. ~ _,_;.!1. l:>-\.-~ :.....r.l J..f- lo 4J "' \.ıj. J../ Türkçesi : «K a z v i n l i İ s m a i l o ğ Z u E b u Sa i d - Allalı onıı, anası ve babasını esitgesin- yaptı >> demektir. (Resim : 6, 7). Min b erin sağ tarafındaki yazılar: 1 - Merdivenin üst kor kuluğunda: ~Lg.:.ll. l=; \'1 J)L~ \'1... ~"' \'1 il~ 1 j - ll "_..1.JI,_,..;,t~ i)l\'1 0) j_..1.j\ 2 - Korkuluğun alt kısmında.!1}1\ -...Q_'"-_... "'""'\' ~... "'.ıjll ~tr. 41.;- 12 [böyle J J.~ j_..jiil-> 3 - Minberin yan tarafı ile şerefe altının birleştiği bordürde aşağıdan yukanya doğru: ~ ~..1.:-- U'. 1 ~ t_l:9 ı.;"' Y\J~ - 13 ~ 1 ı.f.r-.j:.:.o;ı 1... :-- \ ~ J.r.: >1.>- yazıları vardır. (Resim 8).ı..Ct.<ı..\)> J o~ ll satırların Türkçesi : «Büyuk Emir, Yüce Kuman(lan, Dinin Şahabı., İs lamın ziyneti, devletin feyyazı, milletin kıymeti, hükümdarın yardımcısı, padişahlann ve dinin kılıcı. aslan.» ve < emirlerin sevgilisi ve mürninler beyinin oğullan S a' d ü d- d i n oğlıı K u t Z ıı ğ B ey ve Ç u b u k oğlu K i y a A l i günlerinde (yapıldı) A.llah onların an ve şerefini muhafaza buyursıın. Memleketlerini ebed!i kılsın.» demektir. Minberin süpürgelik kısmında ise şu : :..,:..:--:">~; _ -.0.ı\ )4AJI -\::>o-ljl.0.ıl dll\ - 14 Sılre: 40. Ayet: 16. yazılıdır. Türkçesi : «Bugun miilk bir ve kalıredici olan AllalıındıT.».demektir. şu Tarih : Bu minherdeki isimler geçmektedir: kitabelerde

16 ANADOLU'DA SAN' AT DEGERİ OLAN AHŞAP MiNBERLER, K1TABELERİ VE TARİHÇELERİ 3 7 ı - E m i r k i y e oğlu A z i z i. 2-Hüsamü'd-din Hiz e b r (H ü s am ' ü d- d i n A s I an) 3 - S a d ü ' d - d i n oğlu K u t l u ğ 4 - Ç u b u k oğlu K i y a A 1 i 5 - K a z v i n 1 i İs m a i 1 oğlu Ebu Sait 6 - Hattat S a a t ı - K i y a oğlu A z i z i : Mehazlanmızda K i y a adı ancak iki hükümdarlık siüalesine geçer. A - G e y 1 a n' da kurulmuş olan K a k i y a hanedam arasmda E m i r K i ya, AI i Ki ya, Rıza K i ya gibi isimler vardır. M a 1 a t y a minberinde adı geçen A z i z i'nin bu sitlalenin birinci hükümdan olan E m i r K i ya ı361 (H ) nın oğlu olduğunu zan ve tahmin etrniştik, çünkü bunlar da Alevidir, memleketleri K a z v i n 'e yakındır.. B - H a s a n b i n S a b b a h'ın kurduğu D e V ı e t-i M ü ı ah i d e nin ikinci hükümdan. ve H a s a n'ın oğlu K'iy a B üz ür k Ümit vardir. 21 Bu sülale hem Kazvinli hem Alevidtrler, merkezleri K a z v i n civarmda E 1 e m u t kalesidir. İ m a m-ı A I i soyundan İ m a m-ı C a f e r-i S a d ı k'a mensubiyetlerini. iddia ve İmamlığını kabul ederler. M u s a K a z ı m eviadının imametini de inkar ederler. 22 K i ya B üz ür k (5ı8-532) de hükümdardı. Yerine oğlu Me h m e t ( ) geçmiştir. 23 K i y a B ü z ü r k'ün A z i z i adında bir oğlu olup olmadığı bilinmiyor. Bununla beraber minher kapısı üze- 2 1 Sahaif ül-ahbar, Cilt : 2, Sayfa : 468. Düvei-i İslamiye, Salıife : (51!haif ül-ahbar, Cilt: 2, Sahife: 475). 2a (Sahaif ül ahbar, Cilt: 2, Salıife: 475). rinde ve her halde bir kayda dayanarak sonradan yazılmış olan H. 582 tarihi bulunması, minher üzerindeki diğer kiiabelerde adı geçen H ü s a m ü d- d i n, Ç u b u k oğlu K i y a A I i gibi isiinierin de -aşağıda açıklanacağı veçhile- bu yıllarla münasebetli görülmesi H a r p u t ve M a 1 a.t y a minber Ierinin bu ikinci maddede mütalaa edilen K i y alarla ilgili olduğu kanaatını doğurmaktadır. Bu itibarla kitabede adı geçen A z i z i'yi M ü 1 a h i dı e D e v I e t i n i.n ikinci hükümdan K i y a B ü z ü r k'ün oğlu olduğunu -yine ihtimalle- kabul ediyoruz. Kitabenin elkabmdaki (Reis, Seyyit, Cemalüs-siyade, Alevi, Kazvini) gibi nisbetler bu siüa.ie hükümdarlarının veya şehzadelerinlrı elkabına uygundur. Bunların mezhep ıtibariyle cami ve minberle alaka ve. münasebetleri hatıra geliyorsa da İ b n ü 'l E s i r deki şu kayıt bu tereddüdü ortadan 24 kaldırmaktadır 2 - Bu minher H ü s a m ü 'dd i n H i z e b r'in hükümdarlik günlerinde: yapılmıştır. Eu hükümdar kimdir. Kitaoede Şahıs adı olarak yazılmış olan H iz e b r (doğru imlası Y.r).. güçlü, kuvvetli ve aslan manasmadır, (Hizebr) in elkabı. kitabede H ü s a"' müd-din'dir. Hüsamüd-din aslan demektir. Bu Hüsamüd-din Arslainn (It ) tarihlerin-..lio 1..::.ı~l '7,..l~ c.?"l~.a!l l:-cjij_,; ~2.1 o~k-ij.~,y!.)~ü <\Ali...ı.:-,.1 r(, *\c=.-1 lj... jl_,_jl~) J~ l ~ J ~ lj...j ı. ~. ı)a J );:, ~ J..t:>- r4 J rr-... '-La~ 0 <> r.\kı_ C.:u j j, 1 ~~ I_,LI}i i)l.,'~ji Yani : «Alamut sahibi Hasan Bin Sabbah mensuplarından Kiya orada ö~dii. Bu İsma!liyye mezhebinin Feri gelenlerinden idi. Yerine oğlu ge!;ti. Orada o da tövbesini açıkladı. Yanındakilerle (arkadaşiarile) namaz kılınağ:ı Ramazan orucunu tutınağa başladı. Kazvine adam gönder~rek kendilerine namaz!;:ıldıracak ve İslamiyet hükümlerini öğretecek bir adam gönderilmesini istediler. Onlar da gönderdiler.='> (ibn ül-esir, cilt: ll, salıife: 190).

17 38 M. ZEK.İ ORAL de. hükümdar olan M a r d i n A I t ı k i ı e rinden II. İ ı g a z i 'nin o~ u II. H ü s am ü ' d- d i n Y a v I a k A r s ı a n olduğunu -aksi sabit oıuncaya kadar- kabul edebiliriz~ H ü s a m ü ' d- d i n Y a v I ak A r s I a n meskükat ve kitabelerinde. 25 D i y a r- ı b e k i r M e ı i k i olarak yazılıdır ki D i y a r b a k ı r'ıa M a 1 a t y a ve H a r~ p u t'un yakınlığı bu vesile ile arnlmaya değer. 3 - Cami ve minbere her hangi bir hizmetleri açıklanmadan isimleri -teberrüken- yazılmış olan Ç u b u k o ğ ı u K i y a A 1 i ile S a' d ü ' d- d i n oğlu IÇ u t 1 u g'un lakabları Cemalü'ı - ümera _ oiduğuna göre bunların da H a r p u t'ta vazifeli beylerden olması mümkündür. Fazla olarak Emirü'ı - mürninin eviadı olduklarını da yazdırmışlardır. (Emirü'ı-müminin) ekseriya Ab b as i Ha 1 if e 1 er ine verilen unvandir. Halbuki Ç u b u k, K u t 1 u ğ gibi isim Ierin Türkçe oldukları düşün9jürse, bu beylerin ya (Emirü'l-:mümin) in manevi eviadı yahut kendisine bu unvan verilen başka bir zatın oğulları olması icabeder. Mehazlerimizde Ç u b u k adına rastlailiilaktadır. Şöyle ki: H a t p u t'taki K a 1 e M e s c i d i kitabesinde 26 0 J-!:" bu minberde.ı.j:~ şeklinde yazılan bu ismi türlü şekillerde olmmak mümkün ise de en çok yakışanı ve tarihi bilgilere uygun olanı Ç u b u k'tur. Bu ismi F e r i d u n D i r i.m t e k i n, Çubuk 27 Kıvamüddin B u r s 1 a n, Ç a b u k 2s - okumuş Iardır. M i r a t ü '1- i b e r de imla kitabedeki gibi yazılmış okunuşu mübhem kalınıştır İ b r a i1:ı i m A T t u k. Arfuk Oğulla. rı Tarihi, Sahife: Sahayifü'J.ahbar, Cilt: 2, Sahile: 577. Düvel-i islamiye, Sayfa Bu kitabe Anadolu'daki Islami kitabeler ll. adlı eserimizde yayınl2nacaktır. 2 7 Konya-Düzbel, Sahife: 58. :s Irak ve Horasan Selçulcileri. Tarihi, Türk Tarih Kurumu Neşriyatı, Sahife: Mir'atül-iber, Cilt: 8, Sahife: 192. Horasan Selçukilerifr den M e 1 i k ş a h'ın kardeşi T u t u ş 1093 ( 486 H.) yılında H a r p u t 'u R u m lardan almış emirlerinden Ç u b u k B e y e vermişti. E m i r Ç u b u k H. SOO tarihinde vefat etti, yerine oğlu M e h m e t H a r p u t beyi oldu. 30 A n a d o 1 u S e I ç u k 1 u 1 a r ı ndan I. K ı ı ı n ç a s 1 a n D i - y a r b a k ı r Emiri İ n a 1 oğlu İ b r a h i m ile H a r p u t beyi Ç u b u k oğlu M e h m e t'ten yardım alarak M u s u l'u zabtetti. 31 Ç u b u k Beyin H a r p _u t Beyi olduğu ve civardaki fütuhah hakkında daha geniş. bilgiler vardır; i 2 E m i r Ç u b u k B a ğ d a t'ta sultamn huzuruna kabul edilmişti, sultan ona H i c a z ve Y e m e n taraflarının fethlırl de tavsiye eyledi. 3a Şu izahattan Ç u b u k'un kim olduğu anjaşılmakta ise de K i y a A l i a_chllda bir oğlu olup olniadığına dair bir kayıt yoktur. Ç u b u k B e y H. SOO tarihinde öldüğüne göre oğlu K i y a A 1 i'nin minberin yapıldığı 582 yıllarında sağ olması miimkiindür. 3 ~ 4 - Minber kitabelerinde adı geçenlerden S a d ü ' d- d i n oğlu K u t l u ğ ile minberi yapan K a z v i n 1 i İ s m a i 1 oğlu E b u S a i d ve kapıqaki yazıları- yazan. hattat S a' t (Resim 6) hakkında bir bilgiye rastlıyamadım. ı 30 Mir'atü'l-iber, Cilt: 8, Salıife: Aynı eser, Cilt: 8, Sahife: İ b n ü '1 - E s i r. Tarih-i Kamil, Cilt: 8, Şahife: 240. Mısır tab'ı. 33 Aynı eser, Cilt: lo Sahife: 117, Leyden tab'ı. s4 (Konya Yusuf Ağa Kütiipbanesi, No: 4904 de kayıtlı ve S a d r ü d d i n K u n e.. v i vakfından (l<ifayetü'l-lditi"o) adlı kitabın ba- IDda adı geı;;en J >;,:ll la il,... (hudud muhafızı) inanç, bilge, beyğu, Çubuk Bey ile bu zatın bir münasebeti olup olmadığı kestirilemlyor). ---ıooo---

18 ANADOLU'DA SAN' AT DEGERİ OLAN AHŞAP MİNBERLER, KİTABELERi VE TARİHÇELERİ 3 9 SİİRT ULU CAMİİ MiNBERi -5- Orta boy minberlerdenelir. Kapı aynalığı kısmında ve eliğer bazı yerlerinde tamirler gördüğll ayetlerin baş ve sonlarındaki noksanlardan anlaşılmaktadır. Bu minher A n k a r a E t n o ğ r a f Y a M ü z e s i nde teşhir edilmektedir. (Resim : 9, 10). Kitabeler ve Taıih : A) Minher kapısındaki kitabeler : Min b er kapısının taç kısmında talik ile yazılmış şu tamir kitabesi vardır. '" ı;~tıı <.J.ı c\~ı..ı.~ı::. ~lj-1 J,_,:ı1 :/- 2 Bu satırların Türkçeşi: ~--~l---1.fu1l=.lı Onun asıl tarihi H. 611 dir H a c ı 1 s m ai ı oğlu A b dülf e t t a h onıi tamir ettirdi. 3 - Allah dilerse. II - Minher kapısının aynalığındaki kılfi ile yazılmış birinci satır kapı sövesinden. gelen ayetin devamıdır. Aşağıda görüle:::ektir. İkinci satır ise kufi celisiyle yazılmış f-> jl~ra-jl ~Ir! elir. III -. Kapı sövesinin sağ yan tarafından yukanya doğru (Ayet el-kürsi) den bir parça yazılmıştır. ~~ ı.>..üi \.; ~.r" if /~13,:)_,....Jij Lı J r~ Lı_, (r-..ı.._.l ı)~ Lı r 4 ~.5l: YI o..ı.:c ~f L' '"G k. YI 4G ~r",.~ 0~Y;., \~ka> o.:ı j~ Y J if )1\j \_, J.:_, ly-ji Bu ayetin Türkçesi A k s a r a y M i n b e r i nde yazılmıştır. IV.- Kapı sövesının cephesinde (Sftre 9, Ayet: 18) yazılıdır.... T if :iıi~l.. C*t.(**)... ~IY1~-~:t}3 ;;_,()ı u"tj ;;j..atlt rl9ı_, j>-yi iy.iıj ~4 0 Türkçesi : A l l a h ı n mescitlerini an~ cak A ı la h a ve ahiret gününe. iman ed üp, namazlarını kılan ve zekat veren ve A ı. ı ah tan başkasından korkmayanlar imar ede1 ler. Me'muldür ki onla1 hidaye_te nail olanlarla beraber olalar." V - Kapı cephesinde ufki olarak IV numaradaki ayetin devamı olan şu kelimeler yazılmıştır. 0'_ _,.Js:;: 01 c.t:ı J 1... VI - Kapı sövesinin cephesinde v.e sol tarafından aşağıya doğru evvelki ayeti takibeden şu (Süre: 9, Ayet: 19) ya:zıılıdır. ~0 1 il}-1~1 :;}r 3 "'ElJ-1 ;,_ll... (***). J:.~ j J.J>l:( _,_;,-YI r.r.l 1_, iu~ Türkçesi : Hac ılara su vermeyi, M e.s-_ c i cl - i lı a r a m ı ta mi ri, A l l a h a ve alıiret gününe iman eden ve lıak yolunda savaşanla1 gibi mi sayarsınız, bunlar A ll a lı emrinde müsavi olmazlar. Al-.. l a lı zalim olan kavmi hidayet etmez.m VII - Kapı sövesinin sol yan cephesinden aşağıya doğni s e 1 ç u k.t neshi ile yazılmış şu usta kitabesi vardır. ~ lj_ 1 <\.~! t>kj'l, 1-U::. f-12.j 1 jj 1 Y'.J.5 \:.:.., 'y 1 0'.\ Jı:. ı;:-tı 1) _;( Y. 1 0'. ~ ~ y 3 ı..ı.:r ı;:;:.lj...i 3 / ı;~lj-1 Jr\_, :iılr~ 1... [:'.}::... [Böyle] 'll W :lllrp- 1 0ı;c. t: _.~ll (*) Bu finsün kırıktır. Btll'ada [ ~ k'l J : kelimeleri olacaktır.. - C**) Burada da kırık vardır. Noksan oj:an [ ~-..9 J kelinıesidir.. (***) Bu satırın bas tarafında ;.1.,.,> 1 sonunda [ ı,)_,.:~~}/4iıl ]kelimel:ri kırılmıştır.. 25 Tercümeli Kuran-ı Kerim, Sayfa: Tercüme!i Kuran-ı Kerim, Sahife: 170.

19 40. Baştan üç kelime «Ayet el-kürsi>min devamıdır. Diğer kısmın Türkçesi : «Bu minberi E b ıı b e k i 1' oğlu Ha c ı Ali v..e üstat "' oğlu H a o ı A. ı i istekleriyle teberrüken. yaptılar. A. ı ı a 1ı onları esirge Bin. S e y ti O s m a n oğunarı H a o ı M e h m ed ve H a c ı Ö m e r de çok ççı_lıştılar. T a n r ı onları da yarlığasm» demektir. Bu satırların sonunda ( ~-Jt.,. ) yani tarihte sözü varsa da yıl rakalnı kesilmiştir. B-.. Minher korkuluklarındaki yazılar I Sol korkuluk üzerinde ( Sfı.re: 33, Ayet: 56) yazılıdır: tr_\ l~ ~ \ jc..) }-aı_.ı.:..c:)\.. _,.;:\1 1 [.) \ ]. \L- I}:_.J ~b l}..::ı 1_,..:...1 u_..ül Türkçesi : «Al l a h ve melekleri Hazret-i Mulıammecl'e dua ederler. Ey mü'minler siz de onıın üzerine salat ve selam getiriniz» demektir. 38 II -... Sağ korkuluk üzerinde ( Sure : 39, Aye(: 74) yazılmıştır. j )J\ t: Jj\ J o..l.c j l,:j..l..a ı,s..üi ~..1.:!-\ 1Jl9J 8.-ı $- -...,f.j~ Türkçesi : «Onlar da, bize vadini doğ r.u eden ve bize cennetten istediğimiz mekanda oturmak için arasını ihsan eyziyen ~4. ı ı a h a hamdolsun. Bu ne g'üzel ecr-ü mükdjattır derler», C - Minher külalundaki yazılar : Külalıta iki tip yazı vardır. Bilineisi minberle yaşıt olan güzel kfı.fi yazılar, diğeri ise tamir esnasında ilave edilenlerdir. A) Orijinal olanlar külalı kaidesindeki satıhlar üzerindedirler. (Sfı.re: 4, Ayet : 103) den bir kı~ım : [ ;_,1-.a)l.)\ ] r. )\ ı:r )1 ~~~ [~,;_,_~] [~t:.)] [~;tl] [Jc..:.;~J 37 (Bu kelimenin okunuşu şüphelidir, en kuvvetli ihtimal yazıldı). as Tereümeli Kuran-ı Kerim, Sahife: 395. ~ Tercümeli Kuran-ı Kerim, Sahife M. ZEKİ ORAL Türkçesi : «Rahnıan ve ralıim olan T anrı adıyle (zira namaz mü'minier üze- 1' ine muayyen vakit li fm zdır»" 0 B) Tamirde yazılanlar : ı - Usta adiarım gösteren kitabe dilimindedir.. olup ~inberin külalı.ı.,v-. ıf')f::,)':}\ ~- 2 j.a}l u~ij- 3 Türkçesi: «M u s ıı Z l u İ l y a s, E r z ıı r u m ' lıı Z i y a onu yaptı» demektir. Son: kelimenin M u s u 1 i okunmasınd' tereddüt yoktur. Diğer kitabedeki (Y u s u f) adının yazılışı da bu üslfı.ptadır. 2 - Tamirdeki yazıları yazanın imzası : J')..U.\ OJ.P" - Jl} y_- 2 dir. Türkçesi : «Onu müderris Y u s u f H ay a ı ı yazdı» demektir. Bu minherdeki yazılardan, ı ı minher korkuluklarında, külalı eteklerindeki ayetler kfı.fi celisi, kapı yanlarındaki ayetler kfı.fi neshi, yukarıda işaret edildiği gibi usta kitabesi S e 1 ç u k i neshldir. Tamir esnasında yazılmış yazıların XIX. asra ait olduğunu tahmin ediyorum. Kapı cephesindeki talik, külalıtakiler girift sülüs ile yazılmıştır. Tarih: Minberin tarihi usta kitabesinin sonunda yazılı imiş, çürümüş, kırılmış her ne olınuşsa tamirde o kısım eksilmiştir. Minher üzerinde hükümdar, vezir adları bulunmayışı, adları yazılı usta ve hayır sahiplerinin hal tercümelerinin de bilinmeyişi minberin devrini tayinde bizi müşkilata sevketmektedir. 41 H. 611 yılın- 40 Tereümeli Kuran-ı Kerim, Sahife: Tamir esnasında minberin cephesine inşa tarihinin H. 611 oldnğu yazılmıştır. Aslından t2mir edenlerin okuyuşları veya dedelerinden duyuşları demek olan bu H. 611 yılını aksi sa bit {}luncaya kadar doğru olarak kabul ede.. ceğiz.

20 ANADOLU'DA SA:N'A:'I' DEGERi OLAN AHŞAP MİNBERLEI( KİTABELERi VE TARİHÇELERİ 4 1 da S i i r t'te E y y u b i I e r hüküm sürmekte idi. Şöyle ki: s a ı a h ü ' d d i n E y y u b i'nin 27 Safer 589, (4 Mart 1193) de D i m i ş k 'ta vefatı üzeri.ı-ıe memleke!ti oğulları, kardeşleri, yeğenieri arasında taksim edilerek E y y u b i y e D e v I e t i parçalanmıştı. sa ı ah ü 'd- d i n'in kardeşi El-Adilevvel Seyfü'd-din E b u b e k i r ayrı ayrı hükumet kurmaya yeltenmiş olan aile efradını birer birer itaate mecbur etti. Nihayet yıllarında M ı s ı r ve S u r i y e'nin büyük bir kısmını elde ederek kendi oğullarından E 1 - E v h a t E y y u b ı ' y i H. 596 da E 1 c e z i r e'de M ey y a f a r i k i n vilayetine tayin eyledi. E 1- E v h a t'tan sonra kardeşi M u z a f f e r ü 'd- d i n M u s a yıllannda buralarda valilik yaptı. S e y f ü ' d - d i n E b u b e k i r'in vefat tarihi olan 1218 yılına kadar bütfuı. E y - y u b i y e devletinin hükümdan olmuştu. S i i r t de hükümdarlık sınırlan içindeydi. İşte S i i r t m i n b e r i bu devrede yapılmıştır. Mirrberde adı geçen ustaların kim olduklarını bilmiyoruz. ---o O o--- KAYSERİ HAND YAHUT HUVANT HATUN CAMİ'İ MiNBERi -6- Bu eser büyük tip minherlerden ve minberierin şaheserlerindendir. Yazı ve motiflerindeki uslup, binasındaki ihtisam ile mütenasip ve hepsi bir kemal devrinin ifadesi dir. (Resim 11) K.itabeler-: Minberin sol tarafındaki yazılar 1 - Minher kapısının yan sövelerinde S e I ç u k i sülüsü ile yukandan aşağıya doğru. J-lyı> YI.tJI ':/ ~\ ~ )\ ı.r-jl ~~\"'~ - ı 4.1 i;, ':i J ~...,_-..~ \i 'J (.7::~ \ 2 - Minher korkuluğunun alt kısmında ise : \j ır~ J YI jl._, (Böyledir).:.ıi.A_j ljla- 2 L._, ir_..ı.._l ~la r-4,.;.)4 ":11 0-l& ~~'-'..U\ YI.ı...k. ı_)a "~ 0.Jk!". YJ ~l> Minher korkuluğunun üst kısmında şu yazılar vardır. ıf ;'':/IJ.:.ıl_r-JI ~) C-'~.. L:. le.- 3 r.!a.j \~ IJ-l.o ~ 1 'j.j 1 _,t:. _, ~>.. ~ _Y. '1 J -~ı.l# 1_,.ıJ 1 J.e J ~le.,& \ ~ (.J(J 1 ~ J-'- J ~\ ;blj\ ~\ Bunların hepsi (Slire: 2, Ayet: 255) dir. <<Ayet el- Kürsi» denilen bu ayet Aks a r a y U 1 u C a m i i M i n b e r inde yazılmıştır. Burada ayetin sonunda «Yüce Tanrı ve ontın Kerim çılan Peygamberi doğru shyledi. Dua ve niyaz onun, evlat ve eshabının ve cümle temiz nesillerinin üzerine olsun» anlamında bir ululama (Tazim) cümlesi vardır Şerefe altında ufki olarak (Sure : 48, Ay~.t :.1, 2) den bir kısım yazılmıştır. 5 - Bu yazıya paralel ve bu ayetin devamı olan yukarıda şu bir satır vardır. _;.. \i L. J c.!l:' j d' i-la.i ~ ~ 1-5 Bunların Türkçesi : «Biz sana aşikar bir fetih ile fütuhat verdik. Allah senin geçmiş ve gecikmiş giinahlarını mağfiret etmek için... b n fütuhatı verdi» demektir. 6 - Şerefe altında ve M i n b e rin yan tarafında alttan yukanya do~ru bir. o satır halinde şu yazılar vardır. ~~ L._, i~ YI.&l..ı..:..e 0'_-lll ~~) - 6 ~~l::-l. -l"! 0A "'-yı ":'Wl ı;_,\ 0'_ (..iji c_-!.r...u 1 0t; ~ 1.:.ı~.t~ A ı.ja-' ~. ~ ~ 1.J.I~ _,.:...Ll ı.ja.i ~ ~l> 0li "' '-:'L:l-1 '7'\::S::I\ j_,l 0'.~.\l l-ı.; J 0":-'"\ ı_)a)

Orucun Manevi Hayatımıza Katkıları

Orucun Manevi Hayatımıza Katkıları Orucun Manevi Hayatımıza Katkıları Kur ân-ı Kerim de Oruç Ey müminler! Sizden öncekilere farz kılındığı gibi, size de sayılı günler içinde Oruç tutmanız farz kılındı. Umulur ki, bu sayede, takva mertebesine

Detaylı

Kur an Kerim ayetlerinde ve masumlardan nakledilen hadislerde arş ve kürsî kavramlarıyla çok

Kur an Kerim ayetlerinde ve masumlardan nakledilen hadislerde arş ve kürsî kavramlarıyla çok Question Kur an Kerim ayetlerinde ve masumlardan nakledilen hadislerde arş ve kürsî kavramlarıyla çok kez karşılaşmaktayız, bu iki kavramdan maksat nedir? Answer: Kuran müfessirleri ayet ve rivayetlere

Detaylı

TAKVA AYI RAMAZAN TAKVA AYI RAMAZAN. Rahman ve Rahim Allah ın Adıyla

TAKVA AYI RAMAZAN TAKVA AYI RAMAZAN. Rahman ve Rahim Allah ın Adıyla TAKVA AYI RAMAZAN TAKVA AYI RAMAZAN Rahman ve Rahim Allah ın Adıyla (Farz kılınan oruç) sayılı günlerdir. Sizden kim, (o günlerde) hasta veya seferde ise o, (tutamadığı) günler sayısınca başka günlerde

Detaylı

UŞAK'DA BIR KÖPRÜ KITABESI ÇANLı KÖPRÜ (H. 653. M. 1255)

UŞAK'DA BIR KÖPRÜ KITABESI ÇANLı KÖPRÜ (H. 653. M. 1255) »^o^y^^ (S)>-^ı>^-^ ûi^^ts^ Okunuşu : Essultanî UŞAK'DA BIR KÖPRÜ KITABESI ÇANLı KÖPRÜ (H. 653. M. 1255) )ena hazihi imara Emir Sipah Salar *Şücaeddin Kızıl bin Nuhbe (?) edamallahu sümuvvehu cemaziyelûlâ

Detaylı

Edirne Camileri - Eski Cami. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı

Edirne Camileri - Eski Cami. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Edirne Camileri - Eski Cami Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Aralık 25, 2006 2 İçindekiler 0.1 Eski Cami (Cami-i Atik - Ulu Cami).............. 4 0.1.1 Eski Cami ve Hacı Bayram Veli Söylencesi.......

Detaylı

SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ

SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ BAKİ SARISAKAL SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ (İSHAK PAŞA CAMİSİ) Selanik Alaca İmaret Camisi Alaca İmaret Camisi Selanik şehir merkezinin kuzey bölümünde bulunmaktadır. Aziz Dimitris

Detaylı

KURAN I KERİMİN İÇ DÜZENİ

KURAN I KERİMİN İÇ DÜZENİ KURAN I KERİMİN İÇ DÜZENİ Kur an-ı Kerim : Allah tarafından vahiy meleği Cebrail aracılığıyla, son Peygamber Hz. Muhammed e indirilen ilahi bir mesajdır. Kur an kelime olarak okumak, toplamak, bir araya

Detaylı

MÜHRÜ SÜLEYMAN. Osmanlı Paralarının üzerinde Hazreti Süleyman ın mührü bulunurdu..

MÜHRÜ SÜLEYMAN. Osmanlı Paralarının üzerinde Hazreti Süleyman ın mührü bulunurdu.. MÜHRÜ SÜLEYMAN Osmanlı Paralarının üzerinde Hazreti Süleyman ın mührü bulunurdu.. Zamanımızda bazı kendini bilge zanneden sahte alim geçinenler, yeni çıktı turfandalar bu motifi inkar edip hatta şeklini

Detaylı

3. Farz Dışında Yaptığı İbadetler

3. Farz Dışında Yaptığı İbadetler 3. ÜNİTE: EN GÜZEL ÖRNEK HZ. MUHAMMED İN İBADETLERİ 3. Farz Dışında Yaptığı İbadetler KAZANIMLARIMIZ O Bu ünitenin sonunda öğrenciler Hz. Muhammed'in: O 1. Öncelikle bir kul olarak davrandığını kavrar.

Detaylı

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır BÜLTEN İSTANBUL B İ L G. İ NOTU FİLİSTİN MESELESİ 12 de. 2014 İÇİN 3 HEDEFİMİZ, 3 DE ÖDEVİMİZ VAR 3 te

Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır BÜLTEN İSTANBUL B İ L G. İ NOTU FİLİSTİN MESELESİ 12 de. 2014 İÇİN 3 HEDEFİMİZ, 3 DE ÖDEVİMİZ VAR 3 te 9 da AK YIL: 2012 SAYI : 164 26 KASIM 01- ARALIK 2012 BÜLTEN İL SİYASİ VE HUKUKİ İŞLER BAŞKANLIĞI T E Ş K İ L A T İ Ç İ H A F T A L I K B Ü L T E N İ 4 te Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır

Detaylı

M VE NAZARDAN KORUNMA VE KURTULMA YOLLARI. lar aha beteri. dir veya 7 2. Y. 4. a bakarak " " dersek h 6. olarak sadaka verme.

M VE NAZARDAN KORUNMA VE KURTULMA YOLLARI. lar aha beteri. dir veya 7 2. Y. 4. a bakarak   dersek h 6. olarak sadaka verme. M VE NAZARDAN KORUNMA VE KURTULMA YOLLARI lar aha beteri dir... 1. -3-5 veya 7 2. Y 3. : me sem. 1 (B bir olmaz) 4. a bakarak " " 5. sek, dersek h 6. olarak sadaka verme. 2 3 k, iyilik yapmak, anaya -

Detaylı

Ankara da SELÇUKLU MİRASI. Arslanhane Camii. (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA

Ankara da SELÇUKLU MİRASI. Arslanhane Camii. (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA Ankara da SELÇUKLU MİRASI Arslanhane Camii (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA Çizim: Yük. Mim. Mehmet Emin Yılmaz 11. yüzyıldan başlayarak Anadolu ya yerleşmeye başlayan Türkler, doğuda Ermeni ve Gürcü yapıları,

Detaylı

1. İnanç, 2. İbadet, 3. Ahlak, 4. Kıssalar

1. İnanç, 2. İbadet, 3. Ahlak, 4. Kıssalar 1. İnanç, 2. İbadet, 3. Ahlak, 4. Kıssalar İÇİNDEKİLER KUR AN NEDİR? KUR AN-IN AMACI? İNANÇ NEDİR İBADET NEDİR AHLAK NEDİR KISSALAR AYETLER KUR AN NEDİR? Kur an-ı Hakîm, alemlerin Rabbi olan Allah ın kelamıdır.

Detaylı

Recep in İlk Üç Orucunun Fazileti

Recep in İlk Üç Orucunun Fazileti Mektub-u Attar Muhammed İlyas Kadiri Razavi tarafından tüm İslami Erkek Kardeşlerine ve İslami Kız Kardeşlerine, Medaris El Medine ve Camiat El Medine nin erkek öğretmenler, erkek öğrenciler, kadın öğretmenler

Detaylı

O, hiçbir sözü kendi arzularına göre söylememektedir. Aksine onun bütün dedikleri Allah ın vahyine dayanmaktadır.

O, hiçbir sözü kendi arzularına göre söylememektedir. Aksine onun bütün dedikleri Allah ın vahyine dayanmaktadır. İslam çok yüce bir dindir. Onun yüceliği ve büyüklüğü Kur an-ı Kerim in tam ve mükemmel talimatları ile Hazret-i Resûlüllah (S.A.V.) in bu talimatları kendi yaşamında bizzat uygulamasından kaynaklanmaktadır.

Detaylı

Gü ven ce He sa b Mü dü rü

Gü ven ce He sa b Mü dü rü Güvence Hesabı nın dünü, bugünü, yarını A. Ka di r KÜ ÇÜK Gü ven ce He sa b Mü dü rü on za man lar da bi lin me ye, ta nın ma ya S baş la yan Gü ven ce He sa bı as lın da ye - ni bir ku ru luş de ğil.

Detaylı

Anlamı. Temel Bilgiler 1

Anlamı. Temel Bilgiler 1 Âmentü Haydi Bulalım Arkadaşlar aşağıda Âmentü duası ve Türkçe anlamı yazlı, ancak biraz karışmış. Siz doğru şekilde eşleştirebilir misiniz? 1 2 Allah a 2 Kadere Anlamı Ben; Allah a, meleklerine, kitaplarına,

Detaylı

İLİ : GENEL TARİH : 29.01.2016. Hazırlayan: Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü

İLİ : GENEL TARİH : 29.01.2016. Hazırlayan: Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü İLİ : GENEL TARİH : 29.01.2016 EN GÜZEL İSİMLER O NUNDUR Aziz Müminler! Okuduğum âyet-i kerimede Yüce Rabbimiz şöyle buyuruyor: O, yaratan, yoktan var eden, şekil veren Allah tır. Güzel isimler O nundur.

Detaylı

Allah Kuran-ı Kerim'de bildirmiştir ki, O kadın ve erkeği eşit varlıklar olarak yaratmıştır.

Allah Kuran-ı Kerim'de bildirmiştir ki, O kadın ve erkeği eşit varlıklar olarak yaratmıştır. İslam a göre kadınlar erkeklerden daha değersiz kabul edilmez. Kadınlar ve erkekler benzer haklara sahiptirler ve doğrusu bazı hususlarda kadınlar, erkeklerin sahip olmadığı bazı belirli ayrıcalıklara

Detaylı

Yahudiliğin peygamberi Hz. Musa dır. Bu nedenle Yahudiliğe Musevilik de denir. Yahudi ismi, Yakup un on iki oğlundan biri olan Yuda veya Yahuda ya

Yahudiliğin peygamberi Hz. Musa dır. Bu nedenle Yahudiliğe Musevilik de denir. Yahudi ismi, Yakup un on iki oğlundan biri olan Yuda veya Yahuda ya VAHYE DAYALI DİNLER YAHUDİLİK Yahudiliğin peygamberi Hz. Musa dır. Bu nedenle Yahudiliğe Musevilik de denir. Yahudi ismi, Yakup un on iki oğlundan biri olan Yuda veya Yahuda ya nispetle verilmiştir. Yahudiler

Detaylı

Kur an-ı Kerim i Diğer Kutsal Kitaplardan Ayıran Başlıca Özellikleri

Kur an-ı Kerim i Diğer Kutsal Kitaplardan Ayıran Başlıca Özellikleri Kur an-ı Kerim i Diğer Kutsal Kitaplardan Ayıran Başlıca Özellikleri 1 ) İlahi kitapların sonuncusudur. 2 ) Allah tarafından koruma altına alınan değişikliğe uğramayan tek ilahi kitaptır. 3 ) Diğer ilahi

Detaylı

SULTAN IZZETTIN KEYKAVUS TÜRBESİ, 1217, SİVAS

SULTAN IZZETTIN KEYKAVUS TÜRBESİ, 1217, SİVAS SELÇUKLU MİMARİSİ Selçuklular Orta Asya dan Anadolu ve Ön Asya ya yolculuklarında Afganistan, İran, Irak, Suriye topraklarındaki kültürlerden ve mimari yapılardan etkilenmiş, İslam dinini kabul ederek

Detaylı

7- Peygamberimizin aile hayatı ve çocuklarla olan ilişkilerini araştırınız

7- Peygamberimizin aile hayatı ve çocuklarla olan ilişkilerini araştırınız 4. SINIFLAR (PROJE ÖDEVLERİ) Öğrenci No 1- Dinimize göre Helal, Haram, Sevap ve Günah kavramlarını açıklayarak ilgili Ayet ve Hadis meallerinden örnekler veriniz. 2- Günlük yaşamda dini ifadeler nelerdir

Detaylı

Kültürümüzden Dua Örnekleri. Güzel İş ve Davranış: Salih Amel. İbadetler Davranışlarımızı Güzelleştirir. Rabbena Duaları ve Anlamları BÖLÜM: 3 URL:

Kültürümüzden Dua Örnekleri. Güzel İş ve Davranış: Salih Amel. İbadetler Davranışlarımızı Güzelleştirir. Rabbena Duaları ve Anlamları BÖLÜM: 3 URL: Hazırlayan: Mehmet Fatih Bütün URL: Kültürümüzden Dua Örnekleri Güzel İş ve Davranış: Salih Amel İbadetler Davranışlarımızı Güzelleştirir Rabbena Duaları ve Anlamları BÖLÜM: 3 Kültürümüzde birçok dua örneği

Detaylı

Aynı kökün "kesmek", "kısaltmak" anlamı da vardır.

Aynı kökün kesmek, kısaltmak anlamı da vardır. Kıssa, bir haberi nakletme, bir olayı anlatma hikâye etmek. Bu Arapça'da kassa kelimesiyle ifade edilir. Anlatılan hikâye ve olaya da "kıssa" denilir. Buhâri, bab başlıklarında "kıssa"yı "olay" anlamında

Detaylı

Bu ay içinde orucu ve namazı o kişiye kolaylaştırılır. Bu ay içinde orucu ve namazı ALLAH tarafından kabul edilir.

Bu ay içinde orucu ve namazı o kişiye kolaylaştırılır. Bu ay içinde orucu ve namazı ALLAH tarafından kabul edilir. 1- Ramazan ayının birinci gecesi kılınacak namaz: Bu gecede bir kimse 2 rekat namaz kılsa, her rekatta da KADİR SÜRESİNİ okursa; ALLAHÜ Teâlâ ( cc ) o kişiye 3 türlü kolaylık verir. Bu ay içinde orucu

Detaylı

Rahmet Ayı RAMAZAN Pazar, 07 Haziran 2015 19:17

Rahmet Ayı RAMAZAN Pazar, 07 Haziran 2015 19:17 Ramazan ayı İslam inancının kendisine yüklediği önem sebebiyle halk arasında On bir ayın sultanı ve Şehr-i Mübârek (Mübârek Ay) olarak kabul edilmiştir. Ramazan ayı Müslümanların değerlendirmek için adeta

Detaylı

ARAPÇA YAZMA ESERLERİN DİZGİSİNDE TAKİP EDİLECEK YAZIM KURALLARI

ARAPÇA YAZMA ESERLERİN DİZGİSİNDE TAKİP EDİLECEK YAZIM KURALLARI ARAPÇA YAZMA ESERLERİN DİZGİSİNDE TAKİP EDİLECEK YAZIM KURALLARI 1. Âyetlerin yazımında Resm-i Osmânî esas alınacaktır. Diğer metinlerde ise güncel Arapça imlâ kurallarına riâyet edilecek, ancak özel imlâsını

Detaylı

Orucun tutulacağı günler olduğu gibi tutulmayacağı günlerde vardır. Resûlüllah sav bizzat bunu yasak etmiştir.

Orucun tutulacağı günler olduğu gibi tutulmayacağı günlerde vardır. Resûlüllah sav bizzat bunu yasak etmiştir. Hastalık ve Yolculukta: Eğer bir insan hasta ise ve yolcu ise onun için oruç tutmak Kur an-ı Kerim de yasaktır. Bazı insanlar ben hastayım ama oruç tutabilirim diyor veya yolcuyum ama tutabilirim diyor.

Detaylı

KUR'ANDAN DUALAR. "Ey Rabbimiz, Bize dünyada bir iyilik, ahrette bir iyilik ver. Bizi ateş azabından koru." ( Bakara- 201 )

KUR'ANDAN DUALAR. Ey Rabbimiz, Bize dünyada bir iyilik, ahrette bir iyilik ver. Bizi ateş azabından koru. ( Bakara- 201 ) KUR'ANDAN DUALAR "Ey Rabbimiz Bizi sana teslim olanlardan kıl, neslimizden de sana teslim olan bir ümmet çıkar, bize ibadet yerlerimizi göster, tövbemizi kabul et zira tövbeleri kabul eden, çok merhametli

Detaylı

Vakıflar Genel Müdürlüğü Vakıf Medeniyeti 2011 Takvimi

Vakıflar Genel Müdürlüğü Vakıf Medeniyeti 2011 Takvimi Vakıflar Genel Müdürlüğü Vakıf Medeniyeti Takvimi Minber: Yükseklik manasına gelmektedir. İlk defa Hz. Peygamber in ayakta yorulmaması ve dayanması için Mescid i Saadet te hurma ağacından bir direk konmuş

Detaylı

Ramazan Manileri // Ramazan Manileri. Editors tarafından yazıldı. Cuma, 25 Eylül 2009 17:55

Ramazan Manileri // Ramazan Manileri. Editors tarafından yazıldı. Cuma, 25 Eylül 2009 17:55 Ramazan Manileri // Ahmet ağa uyursun uyursun Uykularda ne bulursun Kalk al abdest, kıl namaz Sabahleyin cenneti bulursun Akşamdan pilavı pişirdim Gene karnımı şişirdim Çok mani diyecektim ama Defteri

Detaylı

10. SINIF KONU ANLATIMLI. 2. ÜNİTE: ELEKTRİK VE MANYETİZMA 4. Konu MANYETİZMA ETKİNLİK ve TEST ÇÖZÜMLERİ

10. SINIF KONU ANLATIMLI. 2. ÜNİTE: ELEKTRİK VE MANYETİZMA 4. Konu MANYETİZMA ETKİNLİK ve TEST ÇÖZÜMLERİ 10. IIF KOU ALATIMLI 2. ÜİTE: ELEKTRİK VE MAYETİZMA 4. Konu MAYETİZMA ETKİLİK ve TET ÇÖZÜMLERİ 2 Ünite 2 Elektrik ve Manyetizma 2. Ünite 4. Konu (Manyetizma) A nın Çözümleri 3. 1. Man ye tik kuv vet ler,

Detaylı

Evlenirken Nelere Dikkat Edilmeli?

Evlenirken Nelere Dikkat Edilmeli? Evlenirken Nelere Dikkat Edilmeli? EVLENİRKEN NELERE DİKKAT EDİLMELİ? Peygamber (sav) Efendimiz den Abdullah ibn-i Ömer RA ın bir hadisini bu münasebetle hatırlayalım, duymuşsunuzdur: (Lâ tenkihun-nisâe

Detaylı

TİN SURESİ. Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla TİN SURESİ TİN SURESİ TİN SURESİ TİN SURESİ TİN SURESİ TİN SURESİ. 3 Bu güvenli belde şahittir;

TİN SURESİ. Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla TİN SURESİ TİN SURESİ TİN SURESİ TİN SURESİ TİN SURESİ TİN SURESİ. 3 Bu güvenli belde şahittir; Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla 3 Bu güvenli belde şahittir; 1 4 1 İNCİR AĞACI ve zeytin (diyarı) şahittir! 4 Doğrusu Biz insanı en güzel kıvamda yaratmış, 2 İncir ile Hz Nuh un tufan bölgesi olan

Detaylı

ANADOLU SELÇUKLU MİMARİSİ

ANADOLU SELÇUKLU MİMARİSİ ANADOLU SELÇUKLU MİMARİSİ İlk bölümde Orta Asya mimarisinin bazı unsurlarının Anadolu yu etkilediğinden söz etmiştik. Bu etkileşim İran üzerinden Erzurum-Sivas hattından Anadolu nun batısına doğru yayılır.

Detaylı

Islam & Camii Diyanet İşleri Türk İslam Birliği

Islam & Camii Diyanet İşleri Türk İslam Birliği & Camii Diyanet İşleri Türk İslam Birliği Mülheim an der Ruhr Fatih Camii Islam kelimesi üc manaya gelir 1. Yüce Allahın emirlerine itaat edip, yasaklarından kacınmak. 2. Bütün insanlarla diğer canlılar

Detaylı

GADİR ESİNTİLERİ -10- Şiir: İsmail Bendiderya

GADİR ESİNTİLERİ -10- Şiir: İsmail Bendiderya GADİR ESİNTİLERİ -10- Şiir: İsmail Bendiderya GADİR ESİNTİLERİ (10) Şiir: İsmail Bendiderya Edit: Kadri Çelik - Şaduman Eroğlu Son Okur: Murtaza Turabi Hazırlayan: D.E.K. Kültürel Yardımcılık, Tercüme

Detaylı

3 Her çocuk Müslüman do ar.

3 Her çocuk Müslüman do ar. TAHR C * 1 Sözlerin en güzeli Allah ın kitabı, yolların en güzeli Muhammed in yoludur. Buhari, Edeb, 70; tisam, 2. z Müslim, Cuma, 43. z Nesai, Iydeyn, 22. z bn Mace, Mukaddime, 7. z Darimî, Mukaddime,

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Takdim... 9 İTİKAD ÜNİTESİ. I. BÖLÜM Din Din Ne Demektir?... 11 Dinin Çeşitleri... 11 İslâm Dini nin Bazı Özellikleri...

İÇİNDEKİLER. Takdim... 9 İTİKAD ÜNİTESİ. I. BÖLÜM Din Din Ne Demektir?... 11 Dinin Çeşitleri... 11 İslâm Dini nin Bazı Özellikleri... IGMG Islamische Gemeinschaft Millî Görüş e. V. İslam Toplumu Millî Görüş Eğitim Başkanlığı İÇİNDEKİLER Ders Kitapları Serisi Takdim... 9 İTİKAD ÜNİTESİ Din Din Ne Demektir?... 11 Dinin Çeşitleri... 11

Detaylı

Hazırlayan Muhammed ARTUNÇ 6.SINIF SOSYAL BİLGİER

Hazırlayan Muhammed ARTUNÇ 6.SINIF SOSYAL BİLGİER Hazırlayan Muhammed ARTUNÇ 6.SINIF SOSYAL BİLGİER SOSYAL BİLGİLER KONU:ORTA ASYA TÜRK DEVLETLERİ (Büyük)Asya Hun Devleti (Köktürk) Göktürk Devleti 2.Göktürk (Kutluk) Devleti Uygur Devleti Hunlar önceleri

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ 5 BÖÜ RENER 1 2 ODE SORU - 1 DEİ SORUARIN ÇÖÜERİ T aralığı yalnız, T aralığı ise yalnız kaynaktan ışık alabilir aralığı her iki kaynaktan ışık alabileceğinden, + ( + yeşil) = renkte görünür I II O IV III

Detaylı

Revak Kitabevi, 2015 Tüm hakları Revak Kitabevi ne aittir. Sertifika No: 23108. Revak Kitabevi: 30 Bektaşîlik Serisi: 4. Fakrnâme Vîrânî Abdal

Revak Kitabevi, 2015 Tüm hakları Revak Kitabevi ne aittir. Sertifika No: 23108. Revak Kitabevi: 30 Bektaşîlik Serisi: 4. Fakrnâme Vîrânî Abdal Revak Kitabevi, 2015 Tüm hakları Revak Kitabevi ne aittir. Sertifika No: 23108 Revak Kitabevi: 30 Bektaşîlik Serisi: 4 Fakrnâme Vîrânî Abdal Yayına Hazırlayan Fatih Usluer ISBN: 978-605-64527-9-6 1. Baskı:

Detaylı

SULTAN MEHMET REŞAT IN RUMELİ SEYAHATİ 5

SULTAN MEHMET REŞAT IN RUMELİ SEYAHATİ 5 SULTAN MEHMET REŞAT IN RUMELİ SEYAHATİ 5 BAKİ SARISAKAL SELANİK Selanik 26 Mayıs: Selanik Limanında Padişahın Gelişini Bekleyen Selanik Valisi İbrahim Bey ve Hükümet Erkânı Selanik Limanında Padişahı Bekleyen

Detaylı

SELANİK AYASOFYA CAMİSİ

SELANİK AYASOFYA CAMİSİ SELANİK AYASOFYA CAMİSİ BAKİ SARI SAKAL SELANİK AYASOFYA CAMİSİ Aya Sofya (Azize Sofya) tapınağı Selanik in merkezinde, Ayasofya ve Ermou sokaklarının kesiştiği noktadadır. Kutsal İsa ya, Tanrının gerçek

Detaylı

Ahşap İşçiliğinin 700 Yıllık Şaheseri: Eşrefoğlu Camii [Beyşehir/KONYA]

Ahşap İşçiliğinin 700 Yıllık Şaheseri: Eşrefoğlu Camii [Beyşehir/KONYA] Orta Asya'daki ağaç direkli ahşap camilerin Anadolu'daki örnekleri Selçuklu'nun ahşap ustalıkları ile 13.yy dan günümüze ulaşmıştır. Ayakta kalan örnekleri Afyon ve Sivrihisar Ulu Camileri, Ankara Arslanhane

Detaylı

TV LERDEKİ PROGRAMLARA ÇIKANLAR KURAN OKUMASINI BİLMİYOR

TV LERDEKİ PROGRAMLARA ÇIKANLAR KURAN OKUMASINI BİLMİYOR Site İsmi : Zaman 53 Tarih: 10.05.2012 Site Adresi : www.zaman53.com Haber Linki : http://www.zaman53.com/haber/14544/camilerin-ayaga-kalkmasi-lazim.html ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Detaylı

Azrail in Bir Adama Bakması

Azrail in Bir Adama Bakması Mevlâna (1207 1273) Güçlü bir bellek, çağrışım yeteneği, üretkenlik, olağanüstü görüş ve anlatım gücü, derin duygusallık ve hüzün, her yönüyle İslam kültürüne hâkimiyet... İşte Mevlâna deyince akla gelen

Detaylı

11. Kullara rızık olması için birbirine girmiş, küme küme tomurcukları olan uzun boylu hurma

11. Kullara rızık olması için birbirine girmiş, küme küme tomurcukları olan uzun boylu hurma KURAN'I KERİM TÜRKÇE MEALİ (DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI) 50-KAF SURESİ Mekke'de inmiştir. 45 (kırkbeş) âyettir. "Kaf" harfi ile başladığı için bu adı almıştır. Rahmân ve Rahîm (olan) Allah'ın adıyla. 1.

Detaylı

DÜZLEM AYNALAR BÖLÜM 25

DÜZLEM AYNALAR BÖLÜM 25 DÜZE AAAR BÖÜ 5 DE SRU 1 DE SRUAR ÇÖZÜER 4 1 A B C D E F ışık ışını B noktasından geçer ışık ışını E noktasından geçer 5 ESE AAR ışını ve düzlem aynalarında yansıdığında, n = 3 ve n = 1 olur Bu durumda

Detaylı

URL: Hazırlayan: Mehmet Fatih Bütün. Dua. Dua İbadetin Özüdür. Niçin ve Nasıl Dua Edilir? Kur'an'dan ve Hz. Peygamber'den Dua Örnekleri BÖLÜM: 2

URL: Hazırlayan: Mehmet Fatih Bütün. Dua. Dua İbadetin Özüdür. Niçin ve Nasıl Dua Edilir? Kur'an'dan ve Hz. Peygamber'den Dua Örnekleri BÖLÜM: 2 Hazırlayan: Mehmet Fatih Bütün URL: Dua Dua İbadetin Özüdür Niçin ve Nasıl Dua Edilir? Kur'an'dan ve Hz. Peygamber'den Dua Örnekleri BÖLÜM: 2 Dua Arapça kökenli bir kelime olup «istemek, davet etmek» demektir.

Detaylı

6. SINIF DERS: DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ ÜNİTE:1 KONU: DEĞERLENDİRME SORU VE CEVAPLARI

6. SINIF DERS: DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ ÜNİTE:1 KONU: DEĞERLENDİRME SORU VE CEVAPLARI 1- Soru: Allah ın insanlar arasından seçip vahiy indirdiği kişiye ne ad verilir? Cevap: Peygamber/Resul/Nebi denir. 2- Soru: Kuran da peygamber hangi kelimelerle ifade edilmektedir? Cevap: Resul ve nebi

Detaylı

Gizlemek. أ Helak etmek, yok etmek أ. Affetmek. Açıklamak. ا ر اد Sahip olmak, malik olmak. Đstemek,irade etmek. Seçme Metnler 25

Gizlemek. أ Helak etmek, yok etmek أ. Affetmek. Açıklamak. ا ر اد Sahip olmak, malik olmak. Đstemek,irade etmek. Seçme Metnler 25 136. Ey iman edenler, Allah'a, elçisine, elçisine indirdiği kitaba ve bundan önce indirdiği kitaba iman edin. Kim Allah'ı, meleklerini, kitaplarını, elçilerini ve ahiret gününü inkar ederse, uzak bir sapıklıkla

Detaylı

Ezan Vakti/Kuran-ı Kerim Pro [Faydalı Android Uygulamalar]

Ezan Vakti/Kuran-ı Kerim Pro [Faydalı Android Uygulamalar] Ezan Vakti/Kuran-ı Kerim Pro [Faydalı Android Uygulamalar] Ezan Vakti uygulaması sadece bir ezan vakti icin yola baş koymuş zamanla gelişerek farkli ozelliklere sahip olmuş çok faydalı ve önemli bir

Detaylı

1.Birlik ilkesi: İslam inancına göre bütün varlıklar, bir olan Allah tarafından yaratılmıştır.

1.Birlik ilkesi: İslam inancına göre bütün varlıklar, bir olan Allah tarafından yaratılmıştır. İnsanın toplumsal bir varlık olarak başkaları ile iyi ilişkiler kurabilmesi, birlik, barış ve huzur içinde yaşayabilmesi için birtakım kurallara uymak zorundadır. Kur an bununla ilgili ne gibi ilkeler

Detaylı

7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ 1. I. ( 15) ( 1) 5. ( 125) : ( 25) 5 6. (+ 9) = (+ 14)

7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ 1. I. ( 15) ( 1) 5. ( 125) : ( 25) 5 6. (+ 9) = (+ 14) 7. Sınıf MATEMATİK TAM SAYILARLA ÇARPMA VE BÖLME İŞLEMLERİ TEST 1 1. I. (15) (1) II. (1) (6) III. (+8) (1) IV. (10) (1) Yukarıda verilen işlemlerden kaç tanesinin sonucu pozitiftir? A) 4 B) 3 C) 2 D) 1

Detaylı

Yine onlar, sana indirilene ve senden önce indirilene iman ederler; ahiret gününe de kesin olarak inanırlar. Bakara suresi, 4. ayet.

Yine onlar, sana indirilene ve senden önce indirilene iman ederler; ahiret gününe de kesin olarak inanırlar. Bakara suresi, 4. ayet. BULUŞ YOLUYLA ÖĞRENME ETKİNLİK Ders: DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ Sınıf: 9.Sınıf Ünite: İslam da İman Esasları Konu: Kitaplara İman Etkinliğin adı: İlahi Mesaj Süre: 40 dak + 40 dak Yine onlar, sana indirilene

Detaylı

EHL-İ SÜNNET'İN ÜSTÜNLÜĞÜ.

EHL-İ SÜNNET'İN ÜSTÜNLÜĞÜ. EHL-İ SÜNNET'İN ÜSTÜNLÜĞÜ www.almuwahhid.com 1 Müellif: Şeyhu'l-İslam İbni Teymiyye (661/728) Eser: Mecmua el-feteva, cilt 4 بسم هللا الرحمن الرحيم Selefin, kendilerinden sonra gelenlerden daha alim, daha

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ ÖLÜ ÜRESEL YNLR OEL SORU - Eİ SORULRN ÇÖZÜLERİ 4 a a a d Şe kil de ö rül dü ğü i bi, ve ışık ışın la rı yansı ma lar so nu u ken di üze rin den e ri dö ner CEVP Şekilde örüldüğü ibi, aynalar arasındaki

Detaylı

36. AVRUPA BRİÇ ŞAMPİYONASI WIESBADEN / ALMANYA

36. AVRUPA BRİÇ ŞAMPİYONASI WIESBADEN / ALMANYA 36. AVRUPA BRİÇ ŞAMPİYONASI WIESBADEN / ALMANYA 1983 MİL Lİ TA IM SEÇ ME LE Rİ Al man ya, Wi es ba den 1983 Av ru pa Şam pi yo na sı için mil li ta kım seç me le ri, yi ne ba zı yö ne ti ci le rin is te

Detaylı

Hz Âmine, kocası Abdullah ın kabrini ziyaret etmiş, Hz Peygamber de Neccaroğulları ndan.

Hz Âmine, kocası Abdullah ın kabrini ziyaret etmiş, Hz Peygamber de Neccaroğulları ndan. Sevgili Peygamberimiz 20 Nisan 571 Pazartesi günü Mekke de doğdu Babası Abdullah, annesi Âmine, dedesi Abdülmuttalip, büyük babası Vehb, babaannesi Fatıma, anneannesi ise Berre dir. Doğduktan sonra 4 yaşına

Detaylı

Ölülerinizi onların iyilikleri ile yâd edin (anın). Onların kötülüklerini anlatmayın. Hadis-i şerif.

Ölülerinizi onların iyilikleri ile yâd edin (anın). Onların kötülüklerini anlatmayın. Hadis-i şerif. AHMETLER KÖYÜ SOY AĞACI Hazırlayan: Ali Varol GİRİŞ Ölülerinizi onların iyilikleri ile yâd edin (anın). Onların kötülüklerini anlatmayın. Hadis-i şerif. Peygamberimizin bu sözünü düşününce ne gelir aklımıza?

Detaylı

Hilalin bir ülkede görülmesiyle oruca başlamak. Muhammed b. Salih el-useymîn. Terceme : Muhammed Şahin Tetkik : Ali Rıza Şahin

Hilalin bir ülkede görülmesiyle oruca başlamak. Muhammed b. Salih el-useymîn. Terceme : Muhammed Şahin Tetkik : Ali Rıza Şahin Hilalin bir ülkede görülmesiyle oruca başlamak ] ريك Turkish [ Türkçe Muhammed b. Salih el-useymîn Terceme : Muhammed Şahin Tetkik : Ali Rıza Şahin 2011-1432 الصيام برؤ ة واحدة» اللغة الرت ية «بن صالح

Detaylı

dinkulturuahlakbilgisi.com KURBAN İBADETİ Memduh ÇELMELİ dinkulturuahlakbilgisi.com

dinkulturuahlakbilgisi.com KURBAN İBADETİ Memduh ÇELMELİ dinkulturuahlakbilgisi.com KURBAN İBADETİ Memduh ÇELMELİ KURBAN: AYET ve HADİSLER Biz, her ümmet için Allah ın kendilerine rızık olarak verdiği kurbanlık hayvanların üzerlerine onun adını anarak kurban kesmeyi meşru kıldık. İlahınız,

Detaylı

ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ

ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ SAYI : BİR 7-11 MAYIS 2009 ELAZIĞ - TUNCELİ ZİYARETİ Ben siyasi hayatım ve ülke sevdamla ilgili olarak tüm Türkiye yi memleketim bilirim ancak Çemişgezek benim doğup, büyüdüğüm yer. Elazığ Valisi Muammer

Detaylı

MERSİN İL MÜFTÜLÜĞÜ 2015 YILI RAMAZAN AYI VAAZ VE İRŞAT PROGRAMI VAİZİN

MERSİN İL MÜFTÜLÜĞÜ 2015 YILI RAMAZAN AYI VAAZ VE İRŞAT PROGRAMI VAİZİN VAİZİN TARİHİ VAKTİ ADI VE SOYADI UNVANI İLÇESİ YERİ KONUSU İbrahim KADIOĞLU İl Müftü Yard. Akdeniz Ulu Camii 17 Haziran 2015 Çarşamba 18 Haziran 2015 Perşembe 19 Haziran 2015 Cuma Yunus GÜRER İl Vaizi

Detaylı

2016 YILI 1. DÖNEM ÜÇ AYLIK VAAZ- IRŞAT PROGRAMI VAAZIN

2016 YILI 1. DÖNEM ÜÇ AYLIK VAAZ- IRŞAT PROGRAMI VAAZIN 2016 YILI 1. DÖNEM ÜÇ AYLIK VAAZ- IRŞAT PROGRAMI VAAZIN VAİZİN TARİHİ GÜNÜ VAKTİ ADI SOYADI ÜNVANI GÖREV YAPACAĞI YER KONUSU 1.01.2016 Cuma Öğleden Önce Şevket ŞİMŞEK Uzman Vaiz Mermerler Camii SORUMLU

Detaylı

İmam-ı Muhammed Terkine ruhsat olmayan sünnettir der. Sünnet-i müekkededir.[6]

İmam-ı Muhammed Terkine ruhsat olmayan sünnettir der. Sünnet-i müekkededir.[6] K U R B A N Şartlarını hâiz olub,allah a yaklaşmak amacıyla kesilen kurban;hz. Âdem in çocuklarıyla başlayıp [1],Hz. İbrahim-in oğlu İsmail-in kurban edilmesinin emredilmesi[2],daha sonra onun yerine koç

Detaylı

Büyük Ünlü Uyumu (Kalınlık-İncelik Uyumu)

Büyük Ünlü Uyumu (Kalınlık-İncelik Uyumu) Büyük Ünlü Uyumu (Kalınlık-İncelik Uyumu) Türkçede 8 tane ünlü harfin 4 tanesi kalın, 4 tanesi ince ünlüdür. Büyük ünlü uyumu bir kelimedeki ünlü harflerin ince veya kalın olmasıyla ilgilidir. Kalın Ünlüler:

Detaylı

İsimleri ilk önce Berre idi, Zatı saadetleri ile evlendikten sonra ismini değiştirip Meymune koydular.

İsimleri ilk önce Berre idi, Zatı saadetleri ile evlendikten sonra ismini değiştirip Meymune koydular. Müminlerin annesi... İsimleri ilk önce Berre idi, Zatı saadetleri ile evlendikten sonra ismini değiştirip Meymune koydular. Hazret-i Meymune, Hazret-i Abbas ın hanımı Ümm-i Fadl ın kızkardeşi idi. İlk

Detaylı

UMRE YAPMANIN FAZİLETİ

UMRE YAPMANIN FAZİLETİ UMRENİN FAZİLETİ UMRE YAPMANIN FAZİLETİ İbn Mâce deki rivayet şöyledir: Hz. Aişe (r.a) der ki: Ey Allah ın Resulü, kadınlara da cihad var mıdır? Efendimiz (s.a.v): Evet, içinde savaş olmayan bir cihad

Detaylı

5 Kimin ümmetisin? Hazreti Muhammed Mustafa nın (sallallahu aleyhi ve sellem) ümmetiyim. 6 Müslüman mısın? Elhamdülillah, Müslümanım.

5 Kimin ümmetisin? Hazreti Muhammed Mustafa nın (sallallahu aleyhi ve sellem) ümmetiyim. 6 Müslüman mısın? Elhamdülillah, Müslümanım. TEMEL DİNİ BİLGİLER 1 Rabbin kim? Rabbim Allah. 2 Dinin ne? Dinim İslam. 3 Kitabın ne? Kitabım Kur ân-ı Kerim. 4 Kimin kulusun? Allah ın kuluyum. 5 Kimin ümmetisin? Hazreti Muhammed Mustafa nın (sallallahu

Detaylı

9. Uluslararası Halil İbrahim Buluşmaları Kapsamında Gerçekleştirilecek. Ulusal Hüsn-i Hat Yarışması

9. Uluslararası Halil İbrahim Buluşmaları Kapsamında Gerçekleştirilecek. Ulusal Hüsn-i Hat Yarışması 9. Uluslararası Halil İbrahim Buluşmaları Kapsamında Gerçekleştirilecek Ulusal Hüsn-i Hat Yarışması Amaç: Klasik Türk sanatlarından Hüsn-i Hattın ve bu sanatla uğraşan günümüz hattatlarının desteklenmesi

Detaylı

ULU CAMİ BATTALGAZİ - MALATYA

ULU CAMİ BATTALGAZİ - MALATYA ULU CAMİ BATTALGAZİ - MALATYA Ulu Cami / Malatya - Battalgazi YAPIM TARİHİ: İlk yapı muhtemelen I. Alaaddin Keykubat döneminde (1224 civarı ) yapılmıştır. Daha sonraları

Detaylı

STAJ ARA DÖNEM DEĞERLENDİRMESİ AYRINTILI SINAV KONULARI

STAJ ARA DÖNEM DEĞERLENDİRMESİ AYRINTILI SINAV KONULARI 22 STAJ ARA DÖNEM DEĞERLENDİRMESİ AYRINTILI SINAV KONULARI 406 A GRUBU STAJ ARA DÖNEM DEĞERLENDİRMESİ AYRINTILI SINAV KONULARI 22 A GRU BU STAJ ARA DÖ NEM DE ER LEN D R ME S AY RIN TI LI SI NAV KO NU LA

Detaylı

ALEMLERİN EFENDİSİ NİN (SAV) DİLİYLE KUR AN

ALEMLERİN EFENDİSİ NİN (SAV) DİLİYLE KUR AN KUR AN KARANLIKLARDAN AYIDINLIĞA ÇIKARIR Peygamber de (şikayetle): Ya Rabbi! Benim kavmim bu Kur an ı (okumayı ve hükümlerine uymayı bırakıp hatta menedip onu) terkettiler. dedi. (Furkân /30) Elif, Lâm,

Detaylı

Vatan istilacılarına isyan edenlerin kırık utangaç hali, benim için, ibadetle olanların sert ve dik tavırlarından iyidir.

Vatan istilacılarına isyan edenlerin kırık utangaç hali, benim için, ibadetle olanların sert ve dik tavırlarından iyidir. Şeyh Şamil (k.s) in Sözleri Kahrolsun Sefil Esaret! Yaşasın Şanlı Ve Güzel Ölüm! Vatan istilacılarına isyan edenlerin kırık utangaç hali, benim için, ibadetle olanların sert ve dik tavırlarından iyidir.

Detaylı

Hocam Prof. Dr. Nejat Göyünç ü Anmak Üzerine Birkaç Basit Söz

Hocam Prof. Dr. Nejat Göyünç ü Anmak Üzerine Birkaç Basit Söz Hocam Prof. Dr. Nejat Göyünç ü Anmak Üzerine Birkaç Basit Söz PROF. DR. 133 Prof. Dr. Alaattin AKÖZ SÜ Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Hiç unutmadım ki! Akademik olarak hem yüksek lisans, hem de doktora

Detaylı

Muhammed Salih el-muneccid

Muhammed Salih el-muneccid KABİRDEKİ HAYATIN TABİATI NASILDIR? [ Türkçe ] طبيعة الحياة في القبر [باللغة التركية [ Muhammed Salih el-muneccid محمد بن صالح المنجد Terceme eden : Muhammed Şahin ترجمة: محمد بن مسلم شاهين Tetkik eden

Detaylı

Gerçek şudur ki bu konu doğru dürüst anlaşılmamıştır; hakkında hiç derin derin düşünülmemiştir. Ali-İmran suresinde Allah (c.c.) şöyle buyurur; [3]

Gerçek şudur ki bu konu doğru dürüst anlaşılmamıştır; hakkında hiç derin derin düşünülmemiştir. Ali-İmran suresinde Allah (c.c.) şöyle buyurur; [3] Şimdi de hızlıca Müteşabihat hakkında bir iki şey söylemek istiyorum. Deniliyor ki Kur ân da hem Muhkemat hem Müteşabihatlar vardır. Bu durumda Kur ân a nasıl güvenebiliriz? Gerçek şudur ki bu konu doğru

Detaylı

Şehit yakınları ve gaziler için iş kurası

Şehit yakınları ve gaziler için iş kurası Şehit yakınları ve gaziler için iş kurası Temmuz 15, 2015-4:50:00 Başbakan Ahmet Davutoğlu, salonda bulunanlara, "Bayrama ulaşmadan önce bir bayramı daha sizlerle yapabilmek için bu atama merasimi gerçekleştirme

Detaylı

Wessalatu wesselamu ala Rasuluna Muhammedin we ala alihi we sahbihi ecmain. Allahumme Rabbena ya Rabbena takabbel minna inneke entessemiul alim.

Wessalatu wesselamu ala Rasuluna Muhammedin we ala alihi we sahbihi ecmain. Allahumme Rabbena ya Rabbena takabbel minna inneke entessemiul alim. DUA Eudhu Billahi Minessaytanirracim. Bismillahirrahmanirrahim. Elhamdulillahi Rabil-alemin Wessalatu wesselamu ala Rasuluna Muhammedin we ala alihi we sahbihi ecmain. Allahumme Rabbena ya Rabbena takabbel

Detaylı

Ünite 01: Arapçada Kelime ve Cümle Çeşitleri

Ünite 01: Arapçada Kelime ve Cümle Çeşitleri Ünite 01: Arapçada Kelime ve Cümle Çeşitleri :١ mı, mi? baba ( ) uzaklaştım uzaklaştırmak uzaklaştırmak evin kapıları babam yetişiyorum eğitim görüyorum ecdadım, atam saygı otur! seviyorum seni seviyorum

Detaylı

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE GÖRE YAPACAKLARI TASDİKE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK 13 298 YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN BANKALAR KANUNU NUN 46 NCI MADDESİNE

Detaylı

SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER

SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER» Genel Bilgi» Ulu Camii» Gülabibey Camii» Sulu Camii» Haliliye Camii» Eski Hükümet Konağı ve Gazipaşa İlkokulu» Yeraltı Hamamı» Abdalağa Hamamı» Hanlar» Serap Çeşmesi...»

Detaylı

1 İslam ne demektir? Hazreti Peygamberimiz in (sallallahu aleyhi ve sellem) getirdiği din olup bunu kabul etmek, Allah a ve resulüne itaat etmektir.

1 İslam ne demektir? Hazreti Peygamberimiz in (sallallahu aleyhi ve sellem) getirdiği din olup bunu kabul etmek, Allah a ve resulüne itaat etmektir. İBADET 1 İslam ne demektir? Hazreti Peygamberimiz in (sallallahu aleyhi ve sellem) getirdiği din olup bunu kabul etmek, Allah a ve resulüne itaat etmektir. 2 İslam ın şartı kaçtır? İslam ın şartı beştir.

Detaylı

OSMANLI YAPILARINDA. Kaynak: Sitare Turan Bakır, İznik

OSMANLI YAPILARINDA. Kaynak: Sitare Turan Bakır, İznik OSMANLI YAPILARINDA İZNİK ÇİNİLERİ Kaynak: Sitare Turan Bakır, İznik Çinileri, KültK ltür r Bakanlığı Osmanlı Eserleri, Ankara 1999 Adana Ramazanoğlu Camii Caminin kitabelerinden yapımına 16. yy da Ramazanoğlu

Detaylı

Risale-i Nuru Samsat-ta Lise öğrencisi iken Teyzem oğlu vasıtasıyla tanıdım.

Risale-i Nuru Samsat-ta Lise öğrencisi iken Teyzem oğlu vasıtasıyla tanıdım. ABUZER KARA 1.Kendinizi tanıtırımsınız. Ben Abuzer Kara 1961 Samsat doğumluyum.ilk ve orta öğrenimimi Samsat ta bitirdim.19 82 yılında evlendim.1983-1984 Yılları arasında askerlik görevimi ifa ettim.1987

Detaylı

Diyanet'in yaz Kur'an kursları bugün başladı

Diyanet'in yaz Kur'an kursları bugün başladı On5yirmi5.com Diyanet'in yaz Kur'an kursları bugün başladı Türkiye ve İstanbul çapında verilecek olan Yaz Kur an Kursu eğitimlerini İstanbul Müftü Yardımcısı Mehmet Yaman ile konuştuk Yayın Tarihi : 15

Detaylı

Resulullah ın Hz. Ali ye Vasiyyeti

Resulullah ın Hz. Ali ye Vasiyyeti Resulullah ın Hz. Ali ye Vasiyyeti Hz. Ali (kv) bildiriyor: Resulullah (sav) bir gün beni huzuruna çağırdı: "Ya Ali! Senin bana yakınlığın, Harun Peygamberin Musa Aleyhisselama olan yakınlığı gibidir.

Detaylı

- 61 - Muhteşem Pullu

- 61 - Muhteşem Pullu Asaf Bey Çıkmazı Kabaltısı Sancak Mahallesindedir. Örtüsü sivri tonozludur. Sivri kemerle güneye ve ahşap-beton sundurmalı sivri kemerle kuzeye açılır. Üzerinde kesme ve moloz taşlardan yapılmış bir ev

Detaylı

ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ

ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ a. 14.Yüzyıl Orta Asya Sahası Türk Edebiyatı ( Harezm Sahası ve Kıpçak Sahası ) b. 14.Yüzyılda Doğu Türkçesi ile Yazılmış Yazarı Bilinmeyen Eserler c.

Detaylı

olduğunu fark etti. Takdir ettiği öğretmenleri gibi hatta onlardan bile iyi bir öğretmen olacaktı.

olduğunu fark etti. Takdir ettiği öğretmenleri gibi hatta onlardan bile iyi bir öğretmen olacaktı. MUSA TAKCI KİMDİR? İyi bir öğretmen, koruyucu bir ağabey, saygılı bir evlat, şefkatli bir baba, merhametli bir eş, çok aranan bir kardeş, güçlü bir şair, disiplinli bir yazar, hayırlı bir insan, güzel

Detaylı

GADİR ESİNTİLERİ -9- Şiir: İsmail Bendiderya

GADİR ESİNTİLERİ -9- Şiir: İsmail Bendiderya GADİR ESİNTİLERİ -9- Şiir: İsmail Bendiderya GADİR ESİNTİLERİ (9) Şiir: İsmail Bendiderya Edit: Kadri Çelik - Şaduman Eroğlu Son Okur: Murtaza Turabi Hazırlayan: D.E.K. Kültürel Yardımcılık, Tercüme Bürosu

Detaylı

SURUÇ İLÇEMİZ. Suruç Meydanı

SURUÇ İLÇEMİZ. Suruç Meydanı SURUÇ İLÇEMİZ Suruç Meydanı Şanlıurfa merkez ilçesine 43 km uzaklıkta olan ilçenin 2011 nüfus sayımına göre toplam nüfusu 100.912 kişidir. İlçe batısında Birecik, doğusunda Akçakale, kuzeyinde Bozova İlçesi,

Detaylı

İnsanı Diğer Canlılardan Ayıran Özellikler

İnsanı Diğer Canlılardan Ayıran Özellikler İnsanı Diğer Canlılardan Ayıran Özellikler Hani, Rabbin meleklere, Ben yeryüzünde bir halife yaratacağım demişti. Onlar, Orada bozgunculuk yapacak, kan dökecek birini mi yaratacaksın? Oysa biz sana hamd

Detaylı

1-MERKEZ TEŞKİLATI. A- Hükümdar B- Saray

1-MERKEZ TEŞKİLATI. A- Hükümdar B- Saray 1-MERKEZ TEŞKİLATI A- Hükümdar B- Saray MERKEZ TEŞKİLATI Önceki Türk ve Türk-İslam devletlerinden farklı olarak Osmanlı Devleti nde daha merkezi bir yönetim oluşturulmuştu.hükümet, ordu ve eyaletler doğrudan

Detaylı

Bâlî Paþa Camii. Âbideler Þehri Ýstanbul

Bâlî Paþa Camii. Âbideler Þehri Ýstanbul 191 Camii minaresi Camii, Ýstanbul un Fatih ilçesinde, Hýrka-i Þerif civarýnda, Hüsrev Paþa Türbesi yakýnýnda, caddesi, Hoca Efendi sokaðýnda bulunmaktadýr. Bu camiin bânîsi, Sultan Ýkinci Bayezid in veziri

Detaylı

Edebiyat tarihimize haklı olarak damgasını vuran bu şaheser aynı zamanda benimde okumayı sevmeme vesile olmuştur.

Edebiyat tarihimize haklı olarak damgasını vuran bu şaheser aynı zamanda benimde okumayı sevmeme vesile olmuştur. İbrahim Efendi Konağından Saçlı Abdülkadir Haziresine Eyüpsultan da tarihin tozlu sayfaları arasında gezintiye devam ediyoruz. Bugünkü durağımız Saçlı Abdülkadir Efendi mescidi haziresi Saçlı Abdülkadir

Detaylı