Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri

Transkript

1

2

3 TÜRKİYE BELEDİYELER BİRLİĞİ Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri Ekim ANKARA 1

4 BASKI Ümit Ofset Form Mat. San. Tic. Ltd. Şti. Kazımkarabekir Caddesi No:41/1 Altındağ / Ankara Tel no: Faks no:

5 İÇİNDEKİLER Resmi Gazete Tarihi 13/ Resmi Gazete Sayı:27640 Bakanlar Kurulu Kararı /6/2010 Tarihli Ve 2010/624 Sayılı Kararnamenin Eki... 8 Resmi Gazete Tarihi 05/02/2008 Resmi Gazete Sayı:26778 Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği EKLER Ek-1 Laboratuvar İzni Onay Talimatı Ek-2 Laboratuvar İzin Belgesi Teknik Şartnamesi Ek-3 Proje Kontrol Formu Örneği Ek-4 Yapıya İlişkin Bilgi Formu Örneği Ek-5 Yapı Denetim Kuruluşu Tarafından İlgili İdareye Verilecek Ek-6 Yapı Denetimi Hizmet Sözleşmesi Örneği Ek-7 İşyeri Teslim Tutanağı Örneği Ek-8 Kalıp Ve Donatı İmalatı Kontrol Tutanağı Örneği Ek-9 Beton Döküm Tutanağı Örneği Ek-10 Yapı Denetleme Defteri Örneği Ek-11 İş Bitirme Tutanağı Örneği Ek-12 Şantiye Şefliği Hizmet Sözleşmesi Örneği Ek-13 Kuruluş Ortağı Mimar Ve Mühendislere Ait Taahhütname Örneği Ek-14 Denetçi Mimar Ve Denetçi Mühendislere Ait Taahhütname Örneği Ek-15 Yapı Denetim İzin Belgesi Örneği Ek-16 Laboratuvar İzin Belgesi Örneği Ek-17 Denetçiler Belgesi Örneği

6 Ek-18 Oda Kayıt Belgesi Örneği Ek-19 Kontrol/Yardımcı Kontrol Elemanlarına Ait Taahhütname Örneği Ek-20 Seviye Tespit Tutanağı Örneği (Denetim Elemanları Değişikliğinde) Ek-21 Şube İzin Belgesi Örneği Ek-22 Seviye Tespit Tutanağı Örneği (Fesih, Geçici Faaliyet Durdurma Veya İzin Belgesi İptali Sonrasında) Ek-23 Yıl Sonu Seviye Tespit Tutanağı Örneği) Ek-24 Denetim Hizmet Bedeline Ait... Nolu Hakediş Raporu Örneği Ek /... / /... / 20...Tarihleri Arasını Kapsayan...Nolu Hakediş Raporuna Ait Personel Bildirgesi Örneği Ek-26 (Gizli) Yapı Denetim Kuruluşu Sicil Raporu Örneği Ek-27 (Gizli) Denetçi Ve Kontrol Elemanı Mimar Ve Mühendis Sicil Raporu Örneği Ek-28 Yapı Denetim Sertifikası Örneği GENELGELER Genelge 1 Kamu Ve Özel İnşaatlarda Beton, Beton Çelik Çubuk Kalite Kontrolü Hk. Sayı:B.09.YDK /48-09 EKİM Genelge 2 Yapı denetim Sayı: B.09.YDK / Genelge 3 Yapı Denetimi Sayı:B.09.0.YDK / Genelge 4 Yapı Denetimi Sayı: B.09.YDK / Mayıs Genelge 4 Tespit Tutanağı

7 Genelge 5 Y.D.Hizmet Bedeli Sayı: B.09.0.YDK / Genelge 6 Doğalgaz Tesisatı Sayı: B.09.0.YDK / Genelge 7 Y.D.Hizmet Bedeli Sayı: B.09.0.TAU / Genelge 8 Yapı Denetimi Sayı: B.09.0.TAU / Genelge 9 Yapı Denetimi Sayı: B.09.0.TAU / Genelge sayılı KanunUygulaması Sayı: B.09.0.YİG / Genelge 11 Yapı Denetimi Sayı: B.09.0.YİG / Genelge 12 Yapı Denetimi Sayı: B.09.0.YİG / Genelge 13 Yapı Denetim Sistemi Uygulaması Sayı: B.09.0.YİG /153-24/01/ Genelge 14 Sicil Durum Belgesi Sayı: B.09.0.YİG / Genelge 15 Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği Uygulaması Sayı: B.09.YİG / /05/ Genelge 16Şantiye Şefliği Uygulaması Hakkında Sayı: B.09.0.YİG / DUYURULAR Konu : Yapı Denetim Firmasının Faaliyetlerinin Geçici Olarak Durdurulması Sonrası Yapılacak İşlemler Sayı:B.09.0.YİG / Konu : Asansör Yönetmeliği Sayı: B.09.0.YİG /

8 Konu: Belge İptali Sonrasında Yapılacak İşlemler Sayı: B.09.0.YİG / Konu: Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği Sayı: B.09.YİG / Konu: Tanıtıcı levha Sayı: B.09.YİG / /07/ Türk Standardı ICS: /TS8737/ŞUBAT Yapı Ruhsatı Konu, Tarif, Kapsam, Amaç Sınıflandırma Ve Özellikler Numune Alma, Muayene Ve Deneyler Piyasaya Arz Çeşitli Hükümler Atıf Yapılan Standardlar Türk Standardı ICS: /TS10970 /NİSAN Atıf Yapılan Standardlar Türk Standardı ICS: /TS10970 /NİSAN Formlar - Yapı Kullanma İzin Belgesi Konu, Tarif, Kapsam, Amaç Sınıflandırma Ve Özellikler Numune Alma, Muayene Ve Deneyler Piyasaya Arz Çeşitli Hükümler Atıf Yapılan Standardlar Yapı Kullanma İzin Belgesi

9 Resmi Gazete Tarihi 13/ Resmi Gazete Sayı:27640 BAKANLAR KURULU KARARI Karar Sayısı : 2010/ sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun uygulanacağı iller hakkındaki ekli Karar ın yürürlüğe konulması; Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 20/4/2010 tarihli ve 1240 sayılı yazısı üzerine, adı geçen Kanunun 11 inci maddesine göre, Bakanlar Kurulu nca 14/6/2010 tarihinde kararlaştırılmıştır. Abdullah GÜL CUMHURBAŞKANI Recep Tayyip ERDOĞAN Başbakan C. ÇİÇEK B. ARINÇ A. BABACAN M. AYDIN Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bakanı M. Z. ÇAĞLAYAN F. N. ÖZAK M. Z. ÇAĞLAYAN F. ÇELİK Devlet Bakanı V. Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı E. BAĞIŞ S. A. KAVAF C. YILMAZ S. ERGİN Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı Adalet Bakanı M. V. GÖNÜL B. ATALAY A. DAVUTOĞLU M. ŞİMŞEK Milli Savunma Bakanı İçişleri Bakanı Dışişleri Bakanı Maliye Bakanı N. ÇUBUKÇU M. DEMİR R. AKDAĞ B. YILDIRIM Milli Eğitim Bakanı Bayındırlık ve İskân Bakanı Sağlık Bakanı Ulaştırma Bakanı M. M. EKER V. EROĞLU N. ERGÜN S. ERGİN Tarım ve Köyişleri Bakanı Çalışma ve Sos. Güv. Bakanı V. Sanayi ve Ticaret Bakanı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı V E. GÜNAY V. EROĞLU Kültür ve Turizm Bakanı Çevre ve Orman Bakanı 7

10 14/6/2010 TARİHLİ VE 2010/624 SAYILI KARARNAMENİN EKİ KARAR MADDE 1 - (1) 19 ilde uygulanmakta olan 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun bütün illerde uygulanması kararlaştırılmıştır. MADDE 2 - (1) Bu Karar 1/1/2011 tarihinde yürürlüğe girer. MADDE 3 - (1) Bu Karar hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. Kanun No :4708 Kabul Tarihi :28 Haziran 2001 Resmi Gazete :13 Temmuz 2001 / Amaç, kapsam ve tanımlar MADDE 1.- Bu Kanunun amacı; can ve mal güvenliğini teminen, imar planına, fen, sanat ve sağlık kurallarına, standartlara uygun kaliteli yapı yapılması için proje ve yapı denetimini sağlamak ve yapı denetimine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir. Bu Kanun; 3194 sayılı İmar Kanununun 26 ncı maddesinde belirtilen kamuya ait yapı ve tesisler ile 27 nci maddesinde belirtilen ruhsata tabi olmayan yapılar ile tek parselde, bodrum katı dışında en çok iki katlı ve toplam ikiyüz metrekareyi geçmeyen müstakil yapılar (Değişik : tarih 5205 sayılı ka- 8

11 nun) hariç, belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında kalan yerlerde yapılacak yapıların denetimini kapsar. Bu Kanunun uygulanmasında; a) Bakanlık: Bayındırlık ve İskan Bakanlığını, b) İlgili idare: Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki uygulamalar için büyükşehir belediyeleri ile diğer belediyeleri, bu alanlar dışında kalan alanlarda valilikleri, yapı ruhsatı ve kullanma izin belgesi verme yetkisine sahip diğer idareleri, c) Yapı sahibi: Yapı üzerinde mülkiyet hakkına sahip olan gerçek ve tüzel kişileri, d) Yapım süresi: Yapı sahibinin, yapı ruhsatını aldığı tarih ile yapı kullanma iznini aldığı tarih arasındaki dönemi, e) Yapı inşaat alanı: Işıklıklar hariç, bodrum kat, asma kat ve çatı arasında yer alan mekanlar ve ortak alanlar dahil yapının inşa edilen tüm katlarının alanını, f) Yapı yaklaşık maliyeti: Binalarda, Bakanlıkça her yıl yayımlanan mimarlık ve mühendislik hizmet bedellerinin hesabına esas yapı yaklaşık birim maliyetlerine ilişkin ilgili mevzuatta belirtilen birim maliyet ile yapı inşaat alanının çarpımından elde edilen bedeli; binalarda yapılacak değiştirme, güçlendirme ve esaslı onarım işlerinin ve bina dışında kalan yapılarda ise yapının keşif bedelini, g) Taşıyıcı sistem: Yapıların; temel, betonarme, ahşap, çelik karkas, duvar, döşeme ve çatı gibi yük taşıyan ve aktaran bölümlerini ve istinat yapılarını, h) Yapı hasarı: Kullanımdan doğan hasarlar hariç, yapının fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı ve kusurlu 9

12 yapılması nedeniyle yapıda meydana gelen ve yapının kullanımını engelleyen veya yapıda değer kaybı oluşturan her türlü hasarı, ı) Yapı denetim kuruluşu: Bakanlıktan aldığı izin belgesi ile münhasıran yapı denetimi görevini yapan, ortaklarının tamamı mimar ve mühendislerden oluşan tüzel kişiyi, j) Yapı müteahhidi: Yapım işini, yapı sahibine karşı taahhüt eden veya ticari amaçla ya da kendisi için şahsi finans kaynaklarını kullanarak üstlenen, ilgili meslek odasına kayıtlı, gerçek ve tüzel kişiyi, k) Proje müellifi: Mimarlık, mühendislik tasarım hizmetlerini iştigal konusu olarak seçmiş, yapının etüt ve projelerini hazırlayan gerçek ve tüzel kişiyi, l) Denetçi mimar ve mühendis: İlgili mühendis ve mimar meslek odalarına üyeliği devam eden ve Bakanlıkça denetçi belgesi verilmiş mühendis ve mimarları, m) Laboratuvar: İnşaat ve yapı malzemeleri ile ilgili ham madde ve mamul madde üzerinde ilgili standartlarına veya teknik şartnamelerine göre ölçüm, muayene, kalibrasyon yapabilen ve diğer özelliklerini tayin eden, Bakanlıktan izin almış tesisi, İfade eder. Yapı denetim kuruluşları ve görevleri MADDE 2.- Bu Kanun kapsamına giren her türlü yapı; Bakanlıktan aldığı izin belgesi ile çalışan ve münhasıran yapı denetimi ile uğraşan tüzel kişiliğe sahip yapı denetim kuruluşlarının denetimine tabidir. Yapı denetim hizmeti; yapı denetim kuruluşu ile yapı sahibi veya vekili arasında akdedilen hizmet sözleşmesi hükümlerine göre yürütülür. Yapı sahibi, 10

13 yapım işi için anlaşma yaptığı yapı müteahhidini vekil tayin edemez. Yapı denetim kuruluşlarının nama yazılı ödenmiş sermayelerinin tamamının, mimar veya mühendislere ait olması zorunludur. Yapı denetim kuruluşları; denetçi mimar ve mühendisler ile yardımcı kontrol elemanları istihdam eder. Yapı denetim kuruluşunda görev alacak denetçi mimar ve mühendisler ile yardımcı kontrol elemanlarında ve laboratuvar görevlilerinde aranacak nitelik ve deneyim ile bu kişilere belge verilmesi, yapı denetim kuruluşunun ve laboratuvarların çalışma usul ve esasları Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle düzenlenir. Yapı denetim kuruluşları aşağıda belirtilen görevleri yerine getirmekle yükümlüdür: a) Proje müelliflerince hazırlanan, yapının inşa edileceği arsa veya arazinin zemin ve temel raporları ile uygulama projelerini ilgili mevzuata göre incelemek, proje müelliflerince hazırlanarak doğrudan kendilerine teslim edilen uygulama projesi ve hesaplarını kontrol ederek, ilgili idareler dışında başka bir kurum veya kuruluşun vize veya onayına tabi tutulmadan, ilgili idareye uygunluk görüşünü bildirmek. b) Yapı denetimini üstlendiğine dair ilgili idareye taahhütname vermek, yapı ruhsatının ilgili bölümünü imzalamak, bu yapıya ilişkin bilgileri yapı ruhsatı düzenleme tarihinden itibaren yedi gün içinde Bakanlığa bildirmek. c) Yapının, ruhsat ve ekleri ile mevzuata uygun olarak yapılmasını denetlemek. d)yapım işlerinde kullanılan malzemeler ile imalatın proje, teknik şartname ve standartlara uygunluğunu kontrol et- 11

14 mek ve sonuçlarını belgelendirmek, malzemeler ve imalatla ilgili deneyleri yaptırmak. e) Yapılan tüm denetim hizmetlerine ilişkin belgelerin bir nüshasını ilgili idareye vermek, denetimleri sırasında yapıda kullanılan malzeme ve imalatın teknik şartname ve standartlara aykırı olduklarını belirledikleri takdirde, durumu bir rapor ile ilgili idareye ve il sanayi ve/veya ticaret müdürlüklerine bildirmek. f) İş yerinde, iş güvenliği ve işçi sağlığı konusunda gerekli tedbirlerin alınması için yapı müteahhidini yazılı olarak uyarmak, uyarıya uyulmadığı takdirde durumu ilgili bölge çalışma müdürlüğüne bildirmek. g) Ruhsat ve eklerine aykırı uygulama yapılması halinde durumu üç iş günü içinde ilgili idareye bildirmek. h) Yapının ruhsat eki projelerine uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğine dair ilgili idareye rapor vermek. ı) Zemin, malzeme ve imalata ilişkin deneyleri, şartname ve standartlara uygun olarak laboratuvarlarda yaptırmak. Sorumluluklar ve yapılamayacak işler MADDE 3.- Bu Kanunun uygulanmasında, yapı denetim kuruluşları imar mevzuatı uyarınca öngörülen fenni mesuliyeti ilgili idareye karşı üstlenir. Yapı denetim kuruluşları, denetçi mimar ve mühendisler, proje müellifleri, laboratuvar görevlileri ve yapı müteahhidi ile birlikte yapının ruhsat ve eklerine, fen, sanat ve sağlık kurallarına aykırı, eksik, hatalı ve kusurlu yapılmış olması nedeniyle ortaya çıkan yapı hasarından dolayı yapı sahibi ve ilgili idareye karşı, kusurları oranında sorumludurlar. Bu 12

15 sorumluluğun süresi; yapı kullanma izninin alındığı tarihten itibaren, yapının taşıyıcı sisteminden dolayı on beş yıl, taşıyıcı olmayan diğer kısımlarda ise iki yıldır. Yapıda, yapı kullanma izni alındıktan sonra, ilgili idareden izin alınmadan yapılacak esaslı tadilattan doğacak yapı hasarından, izinsiz tadilat yapan sorumludur. Yapı denetim kuruluşu; yazılı ihtarına rağmen yapı sahibi tarafından önlemi alınmayan, parsel dışında meydana gelen ve yapıda hasar oluşturan yer kayması, çığ düşmesi, kaya düşmesi ve sel baskınından doğan hasarlardan sorumlu değildir. Yapı denetim kuruluşlarının yöneticileri, ortakları, denetçi mimar ve mühendisleri ile proje müellifleri, laboratuvar görevlileri ve yapı müteahhidi; bu Kanunun uygulanmasından dolayı ortaya çıkan yapı hasarından sorumludur. Yapı denetim kuruluşu denetim faaliyeti dışında başka ticari faaliyette bulunamaz. Bu kuruluşun denetçi mimar ve mühendislerinin, denetim faaliyeti süresince başkaca mesleki ve inşaat işleri ile ilgili ticari faaliyette bulunmaları yasaktır. Yapı denetim komisyonu ve görevleri MADDE 4.- Yapı denetim komisyonu; Bakanlıkça görevlendirilecek, konu ile ilgili en az genel müdür yardımcısı seviyesinde bir başkan ile en az şube müdürü seviyesinde dört üyeden oluşur ve Bakanlıkça uygun görülen birimin bünyesinde faaliyetlerini yürütür. Yapı denetimi komisyonu, yapı denetim kuruluşlarına izin belgesi verir, faaliyetlerini denetler ve sicillerini tutar. Bu Kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıkları inceler ve görüşünü bildirir. 13

16 Yapı denetim komisyonu bu Kanun hükümlerine aykırı hareket eden yapı denetim kuruluşu hakkında 8 inci maddeye göre işlem yapılmak üzere Bakanlığa teklifte bulunur. Yapı denetim komisyonunun; çalışma usul ve esasları Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle düzenlenir. Yapı denetimi hizmet sözleşmeleri MADDE 5.- Yapı denetimi hizmet sözleşmeleri yapı sahibi ile yapı denetim kuruluşu arasında akdedilir. Bu sözleşmenin bir sureti taahhütname ekinde ilgili idareye verilir. Bu sözleşmede; taahhüt edilen hizmetin konusu, yeri, inşaat alanı, süresi, varsa yapı sahibi ile yapı müteahhidi arasında akdedilen sözleşmede yer alan yapının fiziki özellikleri, yapı denetimi hizmet bedeli, yapı denetiminde görev alacak teknik personel listesi ve diğer yükümlülükler yer alır. İlgili idare; yapı denetimi hizmet sözleşmesinde yer alan hükümlere, yapı sahibinin uymaması halinde yapı tatil tutanağı düzenleyerek inşaatı durdurur, yapı denetim kuruluşunun uymaması halinde ise yapı denetimi komisyonuna bildirimde bulunur. Yapı denetimi hizmetleri için yapı denetim kuruluşlarına ödenecek hizmet bedelleri, asgari hizmet bedelinden az olmamak kaydıyla, projenin özellikleri ile yapının bulunduğu bölgenin fiziki, ekonomik ve sosyal özellikleri dikkate alınarak bu sözleşmede belirtilir. Asgari hizmet bedeli, yapı yaklaşık maliyetinin %3 üdür. Yapım süresi, iki yılı aşan yapılarda, bu oran, her altı ay için %10 artırılır, iki yıldan kısa süren yapılarda ise her altı ay için %5 azaltılır. 14

17 Yapı denetim kuruluşu, katma değer vergisi hariç yaptığı hizmetlerden dolayı yapı sahibinden başka ad altında ayrıca hiçbir bedel talebinde bulunamaz. Yapı denetimi hizmet sözleşmesi ve hizmet bedellerinin ödenme esasları Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle düzenlenir. Yapı denetim kuruluşu ile mimar ve mühendislerinin yapı ile ilişkisinin kesilmesi MADDE 6.- Yapı denetim kuruluşunun görevden ayrılması veya mimar ve/veya mühendislerinden birinin, herhangi bir sebeple yapı ile ilişkisinin kesilmesi halinde yapı denetim kuruluşu durumu; gerekçeleri ile birlikte en geç üç iş günü içinde yazılı olarak Bakanlığa ve ilgili idareye bildirir. Aksi takdirde kanuni sorumluluktan kurtulamaz. Bu durumda; yapı sahibince, yeniden yapı denetim kuruluşu görevlendirilmedikçe veya yapı denetim kuruluşunca, ayrılan mimar ve/veya mühendislerin yerine yenisi işe başlatılmadıkça ilgili idarece yapının devamına izin verilmez. Sicillerin tutulması ve yapılara sertifika verilmesi MADDE 7.- Yapı denetim kuruluşlarının ve bu kuruluşların mimar ve mühendislerinin yapı denetimine ait sicilleri, ilgili idare tarafından verilen sicil raporlarına göre yapı denetimi komisyonunca tutulur. Bu Kanun kapsamında denetlenerek inşa edilmiş yapılara ilgili idarelerce sertifika verilir. Siciller ile sicil raporlarının tutulması ve yapılara sertifika verilmesine dair usul ve esaslar Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle düzenlenir. 15

18 Denetim faaliyetinin durdurulması ve izin belgesinin iptali MADDE 8.- Yapı denetim kuruluşlarından, bu Kanunda öngörülen esaslara göre denetim görevini yerine getirmedikleri anlaşılanların veya son üç yıl içerisinde üç defa olumsuz sicil alanların veyahut 3 üncü maddenin son fıkrası ile 6 ncı maddenin birinci fıkrası hükümlerine aykırı hareket ettiği belirlenenlerin denetim faaliyeti, yapı denetim komisyonunun teklifi üzerine Bakanlıkça bir yıla kadar durdurulur ve belgesi geçici olarak geri alınır. Durdurma kararı, Resmi Gazetede ilan edilir ve sicillerine işlenir. Denetim faaliyetinin geçici olarak durdurulmasına neden olan yapı denetim kuruluşunun mimar ve mühendisleri, bu süre içerisinde başka ad altında dahi olsa hiçbir denetim faaliyetinde bulunamaz. Geçici durdurmaya neden olan mimar ve mühendisler Bakanlıkça ilgili meslek odasına bildirilir. Meslek odaları, bu kişiler hakkında kendi mevzuatına göre işlem yapar. Faaliyeti üç defa durdurulan yapı denetim kuruluşunun denetim faaliyetine son verilir ve izin belgesi Bakanlıkça iptal edilir. İzin belgesi iptal edilen yapı denetim kuruluşunun, kusurları mahkeme kararı ile kesinleşen mimar ve mühendisleri başka bir yapı denetim kuruluşunda görev almaları halinde, görev aldıkları bu kuruluşa izin belgesi verilmez, verilmişse iptal edilir. Denetim faaliyeti geçici olarak durdurulan veya izin belgesi iptal edilen yapı denetim kuruluşu hakkındaki bu karar ilgili idareye bildirilir ve denetimini üstlendiği yapıların devamına izin verilmez. Bu durumda, yapım faaliyetine devam edilebilmesi için yapı sahibince başka bir yapı denetim kuruluşunun görevlendirilmesi zorunludur. 16

19 Ceza hükümleri MADDE 9.- (Değişik tarih 5728 sayılı Kanun 497. md.) Bu Kanun hükümlerinin uygulanması sırasında, yapı denetim kuruluşunun icraî veya ihmalî davranışla görevini kötüye kullanan ortakları, yöneticileri, mimar ve mühendisleri, yapı müteahhidi, proje müellifi gerçek kişiler ile laboratuvar görevlileri, altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Yapı denetim kuruluşunun ortak ve yöneticileri, mimar ve mühendisleri ile laboratuvar görevlileri bu Kanun hükümleri çerçevesinde yapmaları gereken denetimi yapmadıkları hâlde yapmış gibi veya yapmalarına rağmen gerçeğe aykırı olarak belge düzenlemeleri hâlinde Türk Ceza Kanununun resmi belgede sahtecilik suçuna ilişkin hükümlerine göre cezalandırılır. Yapı denetim kuruluşunun izin belgesi alma aşamasında gerçeğe aykırı belge düzenlendiğinin izin belgesi verildikten sonra anlaşılması hâlinde, izin belgesi derhal iptal edilir. Bu Kanuna aykırı fiillerden dolayı hükmolunan kesinleşmiş mahkeme kararları, Cumhuriyet başsavcılıklarınca Bakanlığa ve mimar ve mühendislerin bağlı olduğu meslek odalarına bildirilir. Yapı denetim kuruluşu ile denetçi mimar ve mühendisleri; eylem ve işlemlerinden 3194 sayılı İmar Kanununun fenni mesul için öngörülen hükümlerine tabidirler. Bakanlığın denetim yetkisi MADDE 10.- Bakanlık, bu Kanunun uygulanmasında yapı denetim kuruluşlarının işlem ve faaliyetlerini denetleme yetkisine sahiptir. 17

20 Kanunun uygulanacağı iller MADDE 11.- Bu Kanunun uygulanmasına pilot iller olarak; Adana, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bolu, Bursa, Çanakkale, Denizli, Düzce, Eskişehir, Gaziantep, Hatay, İstanbul, İzmir, Kocaeli, Sakarya, Tekirdağ ve Yalova illerinde başlanır. Pilot illerin genişletilmesi ve daraltılmasına, Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu yetkilidir. Diğer hükümler ve yönetmelikler MADDE 12.- Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 3194 sayılı İmar Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır. Bu Kanun gereğince düzenlenmesi öngörülen yönetmelikler, Kanunun yayımı tarihinden itibaren kırkbeş gün içerisinde Bakanlıkça çıkarılır. Yürürlükten kaldırılan ve değiştirilen hükümler MADDE 13.- a) tarihli ve 595 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararname yürürlükten kaldırılmıştır. b) tarihli ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanununun ek 5, ek 6, ek 7 nci maddeleri ile geçici 6 ve geçici 7 nci maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır. c) tarihli ve 3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık Hakkında Kanunun 7 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. Madde inci maddede belirtilen diploma veya ruhsatnamelerden birini haiz olmayanlar Türkiye de mühendis veya mimar unvanı ile istihdam olunamazlar, imzalarla sa- 18

21 nat icra edemezler, bu unvanları kullanarak rey veremezler ve imza da koyamazlar. GEÇİCİ MADDE 1.- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce Bakanlıkça yapı denetim kuruluşlarına verilmiş olan yapı denetimi izin belgeleri, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay süreyle geçerlidir. Bu süre içerisinde bu Kanun hükümlerine uygun olarak yenilenmeyen yapı denetim izin belgeleri geçersiz sayılır. GEÇİCİ MADDE 2.- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 3194 sayılı İmar Kanunu ile 595 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre alınan yapı ruhsatları geçerlidir. GEÇİCİ MADDE sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca yapı denetim kuruluşlarınca tahsil edilmiş olan mali sorumluluk sigorta primleri yapı sahiplerine iade edilir. Yürürlük MADDE 14.- Bu Kanun yayımı tarihinden otuz gün sonra yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 15.- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. 19

22 Resmi Gazete Tarihi 05/02/2008 Resmi Gazete Sayı:26778 YAPI DENETİMİ UYGULAMA YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı, 29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanuna göre faaliyet gösteren Yapı Denetim Komisyonunun, yapı denetim kuruluşlarının ve laboratuvarların kuruluş ve çalışmaları; yapı denetim kuruluşlarında ve laboratuvarlarda görev alacak denetçi mimar ve mühendisler ile diğer görevlilerde aranacak nitelikler; ilgili idare, proje müellifi, yapı müteahhidi, şantiye şefi, yapı sahibi ile yapı denetim kuruluşu ortaklarının görev ve sorumlulukları; yapı denetimi hizmet sözleşmesinin düzenlenmesi ve hizmet bedellerinin ödenmesi; yapı denetim kuruluşları ile bu kuruluşların denetçi ve kontrol elemanı mimar ve mühendislerinin sicil raporlarının tutulması, yapılara sertifika verilmesi ve Kanunun uygulanması ile ilgili usul ve esasları belirlemektir. Dayanak MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 2 nci, 4 üncü, 5 inci, 7 nci ve 12 nci maddeleri ile 13/12/1983 tarihli ve 180 sayılı Bayındırlık ve İskân Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 30/A maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. 20

23 Tanımlar MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelikte geçen; a) Bakanlık: Bayındırlık ve İskân Bakanlığını, b)denetçi mimar ve mühendis: İlgili mühendis ve mimar meslek odalarına üyeliği devam eden ve Bakanlıkça denetçi belgesi verilmiş mühendis ve mimarları, c) İlgili idare: Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki uygulamalar için büyükşehir belediyeleri ile diğer belediyeleri, bu alanlar dışında kalan alanlarda valilikleri, yapı ruhsatı ve kullanma izin belgesi verme yetkisine sahip diğer idareleri, ç) İlgili meslek odaları: 27/1/1954 tarihli ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanununa göre kurulmuş olan mühendis veya mimar odalarını, d) İş bitirme tutanağı: İnşaatın kısmen veya tamamen fen ve sanat kurallarına, ruhsata ve eklerine, ilgili standartlara, teknik şartnamelere ve diğer mevzuata uygun olarak tamamlandığını göstermek üzere yapı denetim kuruluşu tarafından tanzim ve ilgili idaresi tarafından tasdik edilen tutanağı, e) İşyeri teslim tutanağı: İnşaatın fiilen başladığını belgelemek üzere, yapı ruhsatının alınmasını takiben yapı sahibi, yapı denetim kuruluşu, yapı müteahhidi veya yapı müteahhidi adına şantiye şefi tarafından imza altına alınıp ilgili idareye sunulan tutanağı, e) Kanun: 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunu, f)komisyon: Kanunun 4 üncü maddesinde belirtilen Yapı Denetim Komisyonunu, 21

24 g) Kontrol elemanı: Yapım işinin denetlenmesi hizmetlerini bizzat yapıda ve şantiye sahasında, denetçi mimar ve mühendislerin sevk ve idaresi altında, gerektiğinde onlara danışarak yapmak ile görevli olan mimar ve mühendisleri, h) Laboratuvar: İnşaat ve yapı malzemeleri ile ilgili ham madde ve mamul madde üzerinde ilgili standartlarına veya teknik şartnamelerine göre ölçüm, muayene, kalibrasyon yapabilen ve diğer özelliklerini tayin eden, Bakanlıktan izin almış tesisi, ı) Proje müellifi: Mimarlık, mühendislik tasarım hizmetlerini iştigal konusu olarak seçmiş, yapının etüt ve projelerini hazırlayan gerçek ve tüzel kişiyi, i) Şantiye şefi: Konusuna ve niteliğine göre yapım işlerini yapı müteahhidi adına yöneterek uygulayan, mühendis, mimar, teknik öğretmen veya tekniker diplomasına sahip teknik personeli, j) Taşıyıcı sistem: Yapıların temel, betonarme, ahşap, çelik karkas, duvar, döşeme ve çatı gibi yük taşıyan ve aktaran bölümlerini ve istinat yapılarını, k) Yapı: Karada ve suda, daimî veya geçici, yeraltı ve yerüstü inşaatları ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine alan sabit ve hareketli tesisleri, l) Yapı denetim kuruluşu: Bakanlıktan aldığı izin belgesi ile münhasıran yapı denetimi görevini yapan, ortaklarının tamamı mimar ve mühendislerden oluşan tüzel kişiyi, m) Yapı denetleme defteri: Yapı denetim kuruluşunca, şantiyede yapılan denetim sonuçları işlenen ve şantiye şefince şantiyede muhafaza edilen defteri, 22

25 n) Yapı hasarı: Kullanımdan doğan hasarlar hariç, yapının fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı ve kusurlu yapılması nedeniyle yapıda meydana gelen ve yapının kullanımını engelleyen veya yapıda değer kaybı oluşturan her türlü hasarı, o) Yapı inşaat alanı: Işıklıklar hariç, bodrum kat, asma kat ve çatı arasında yer alan mekanlar ve ortak alanlar dahil yapının inşa edilen tüm katlarının alanını, ö) Yapı müteahhidi: Yapım işini, yapı sahibine karşı taahhüt eden veya ticari amaçla veya kendisi için şahsi finans kaynaklarını kullanarak üstlenen, ilgili meslek odasına kayıtlı, gerçek ve tüzel kişiyi, p) Yapı sahibi: Yapı üzerinde mülkiyet hakkına sahip olan gerçek ve tüzel kişileri, r) Yapı yaklaşık maliyeti: Binalarda, Bakanlıkça her yıl yayımlanan mimarlık ve mühendislik hizmet bedellerinin hesabına esas yapı yaklaşık birim maliyetlerine ilişkin ilgili mevzuatta belirtilen birim maliyet ile yapı inşaat alanının çarpımından elde edilen bedeli; binalarda yapılacak değiştirme, güçlendirme ve esaslı onarım işleri ve bina dışında kalan yapılarda ise yapının keşif bedelini, s) Yapım süresi: Yapı sahibinin, yapı ruhsatını aldığı tarih ile yapı kullanma iznini aldığı tarih arasındaki dönemi, ş) Yardımcı kontrol elemanı: Denetçi mimar ve mühendislerin sevk ve idaresi altında ve kontrol elemanları ile birlikte yapı denetimi faaliyetlerine katılan teknik öğretmen, yüksek tekniker, tekniker ve teknisyenleri ifade eder. 23

26 İKİNCİ BÖLÜM Görev ve Sorumluluklar İlgili idarenin görev ve sorumlulukları MADDE 4 - (1) İlgili idare, Kanun ve ilgili mevzuat ile belirlenen görevlerini mevzuatta gösterilen süreler içinde tam ve zamanında yerine getirmek zorundadır. (2) Yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni belgesini düzenleyen ilgili idare görevlileri, görevlerinin gereği gibi yerine getirilmemesinden doğan her türlü yapı kusurundan ve böylece meydana gelen zararlardan dolayı, tabi oldukları mevzuat çerçevesinde sorumludurlar. (3)Yapı ruhsatı müracaatına esas olan ve ilgili yapı denetim kuruluşunun uygun görüş verdiği belgeler incelenerek, eksiklik veya yanlışlık bulunmuyor ise yapı ruhsatı düzenlenir. (4) Yapı ruhsatının vizeler bölümüne yapı denetim kuruluşunun denetçilerinin imzaları alındıktan sonra ilgili bölüm idarece onaylanır, bunun dışında, ilgili idarece hiçbir şekilde vize veya vize anlamına gelecek bir uygulamada bulunulamaz. (5) Yapıda tespit edilen eksiklikler veya o yapıdan sorumlu bulunan denetçi mimar ve mühendis, kontrol veya yardımcı kontrol elemanlarının görevinden ayrılması gibi nedenlerle, yapı denetim kuruluşunun talebi üzerine ilgili idarece inşaat durdurulur. Faaliyeti durdurulmuş inşaatta eksikliklerin giderilmesi durumunda, inşaatın devamına izin verilir. (6) İnşaatın tamamlanmasını müteakiben tanzim edilen iş bitirme tutanağı ilgili idarece incelenerek, on beş iş günü 24

27 içinde onaylanır veya var ise eksikliklerinin neler olduğu belirtilerek, giderilmesinin gerektiği yazılı olarak bildirilir. Yapı denetim kuruluşunun görev ve sorumlulukları MADDE 5 - (1) Yapı denetim kuruluşu, Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen görevleri, Kanun ile belirlenmiş süreler içinde, imar planına, fen, sanat ve sağlık kurallarına, standartlara, yürürlükteki mevzuata ve mesleki ahlak kurallarına uygun ve tam olarak yerine getirmek zorundadır. (2) Yapı denetim kuruluşu proje denetimi safhasında; (a) Yapının inşa edileceği parseli ilgilendiren imar durumu belgesi, aplikasyon krokisi, tapu kaydı örneği, zemin etüdü raporu ile gerekli diğer belgelerin mevzuata uygun olup olmadığını kontrol ederek kopyalarını dosyasında muhafaza eder. (b) Proje ve uygulama denetçisi mimar ve mühendisler aracılığıyla, proje müelliflerince hazırlanan uygulama projelerinin ve hesaplarının, mühendislik ve mimarlık proje düzenleme esasları, imar planı, ilgili idarenin imar yönetmelikleri ile yürürlükte bulunan diğer yönetmelik, genelge, şartname ve standartlara uygunluğunu kontrol eder, proje müelliflerinin sicil durum belgesinin olup olmadığını denetler ve sicil durum belgesi olmayan müellifin durumunu ilgili meslek odasına bildirir. (c) Zemin ve temel etüdü raporunun hazırlanmasına ilişkin esaslara uygun olarak bir zemin etüdü raporunun olup olmadığını tespit ederek onaylar. Raporun uygunluğunu onaylamak için, bünyesinde konu ile ilgili yeterli teknik eleman bulunmadığı hâllerde hizmet satın alabilir. 25

28 ç) Ek-3 te gösterilen form-1 e uygun proje kontrol formunu esas alarak incelediği projelerde tespit edilen hata, eksiklik ve yetersizliklerin giderilmesini sağlar. d) İncelenen projeler, uygun görülmesi hâlinde, yapı denetim kuruluşu adına ilgili denetçi mimar ve denetçi mühendisler tarafından imzalanır ve kuruluş tarafından tasdik edilir. (3) Yapı denetim kuruluşu yapı ruhsatı alınması safhasında; (a) Denetimini üstleneceği yapı ile alâkalı bilgileri ek-4 te gösterilen form-2 ye uygun şekilde düzenleyip Bakanlığa bildirir. (b) Yapı denetimi izin belgesinin noterlikçe (31/07/ Resmi Gazete; eklenen İdare tarafından ) tasdikli sureti ile Bakanlıkça onaylanmış yapıya ilişkin bilgi formunun aslını, yapının denetimini üstlendiği konusunda ek-5 te gösterilen form-3 e uygun taahhütnameyi, yapı denetim kuruluşunun yapı sahibi ile imzaladığı ek-6 da gösterilen form-4 e uygun sözleşmeyi ve projelerdeki eksikliklerin giderildiğini gösterir proje kontrol formunu ilgili idareye verir. (c) Projelerin ilgili idarece onaylanmasından sonra, yapı ruhsatının yapı denetim kuruluşu ile ilgili bölümünün, kuruluşu temsilen, ortakları veya kuruluşça yetkili kılınmış inşaat mühendisi, makine mühendisi, elektrik mühendisi veya mimar olan personeli tarafından imzalanmasını sağlar. (4) Yapı denetim kuruluşu yapım safhasında; (a) Ek-7 de gösterilen form-5 e uygun işyeri teslim tutanağını, yapı sahibi ve yapı müteahhidi veya yapı müteahhidi adına şantiye şefi ile birlikte imzalayarak üç iş günü içerisinde ilgili idarenin onayına sunar. 26

29 (b) Bünyesinde konu ile ilgili teknik eleman bulunmayan hâllerde, hizmet satın almak suretiyle teknik eleman görevlendirerek, arsanın köşe noktalarının ilgili idare nezaretinde tespit ettirilmesini ve yapının, vaziyet planına uygun biçimde arsaya aplike edilmesini sağlar. (c) Denetimini üstlendiği işin projesine göre gerekli olan yapım tekniklerini göz önüne alarak, işin gerektirdiği malzeme ve bu malzeme ile ilgili imalatın, Bakanlıkça izin belgesi verilen özel veya kamu kuruluşlarına ait laboratuvarlarda muayene ve deneylerini yaptırarak, sonuçların standart ve şartnamelere uygun olup olmadığını kontrol eder. ç) Beton kalıbı, demir teçhizatı ve gerekli diğer tesisatı kontrol ederek ek-8 de gösterilen form-6 ya uygun tutanak tanzim edilmeden beton dökümüne izin vermez. Beton, uygulama denetçisi inşaat mühendisi veya kontrol elemanı inşaat mühendisi veya yardımcı kontrol elemanı nezaretinde dökülür. Beton numuneleri, döküm yerinde yapı denetim elemanlarının huzurunda, deneyi yapacak laboratuvarın teknik elemanlarınca ilgili standartlara uygun olarak alınır. Alınan numuneler üzerinde şantiyede yapılacak deneylerin sonucunun olumlu olması hâlinde beton dökümüne izin verir. Alınan diğer numuneler deneyi yapacak laboratuvara, bu laboratuvarın teknik elemanı marifetiyle iletilir. Beton dökümünü müteakiben ek-9 da gösterilen form-7 ye uygun tutanak tanzim edilir. d) (c) ve (ç) bentlerinde sayılan muayene ve deney sonuçları, ilgili standartların ve şartnamelerin öngördüğü değerlerde ise bu sonuçlara ilişkin raporları, o imalatı içeren hakediş ekinde ilgili idareye verir. Aksi hâlde, bu raporları 27

30 laboratuvarda düzenlenme tarihinden itibaren üç iş günü içinde ilgili idareye vererek, hatalı imalatlar uygun hale getirilinceye kadar yapıdaki imalatın durdurulmasını sağlar. (e) Yapılan her imalatın proje eki mahal listesine uygunluğunu ve yapı sahibi ile yapı müteahhidi arasında akdedilen sözleşmede belirtilen niteliklerde yapılıp yapılmadığını denetler. (f) Yazılı ihtarına rağmen ruhsata ve eklerine aykırı iş yapan işçi ve ustanın durumunu tespit eder ve yapı müteahhidine bildirir. Bu durum devam ettiği takdirde, ilgili idareye yazılı olarak bildirimde bulunur. g) Yapının elektrik aboneliği sırasında düzenlenecek belgeleri, denetçi elektrik mühendislerine kontrol ettirir. ğ) Şantiyede yapılan denetim sonuçlarının işlendiği ve şantiye şefi tarafından şantiyede muhafaza edilen, ek-10 da gösterilen form-8 e uygun yapı denetleme defterini takip eder. h) Yapım işlerinde kullanılacak malzemelerin ilgili teknik şartnamelere ve standartlara aykırı oldukları belirlendiğinde, bunların imalatta kullanılmasına izin vermez ve bu durumu bir rapor ile ilgili idareye ve malzeme denetimi ile ilgili kuruluşlara bildirir. ı) İnşaat alanında işçi sağlığı ve iş güvenliği ile çevre sağlığı ve güvenliğinin korunması için gereken tedbirlerin alınıp alınmadığını kontrol eder. i) Bünyesinde görevli denetçi mimar ve mühendisler ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarının Bakanlıkça düzenlenen meslek içi eğitime katılmalarını sağlar. 28

31 j) Her yılın sonu itibarı ile yapı sahibi ve yapı müteahhidi veya yapı müteahhidi adına şantiye şefi ile birlikte yapının fiziki durumunu belirleyen seviye tespit tutanağını tanzim ederek bir suretini ilgili idareye verir. Yıl sonu seviye tespitinde ihtilaf olduğu takdirde ilgili idareden seviye tespitinin yapılmasını ister. k) Ruhsata bağlanmış olmak kaydı ile, yapı sahibinin isteğine bağlı ilave işlerin projelerini ve yapımını denetler. l) Yukarıda açıklanan görevlerin yapılması sırasında ruhsata ve eklerine aykırı imalat belirlendiğinde, yapının o anki durumunu fotoğrafla tespit eder, ilgili idareye de dağıtımı yapılan bir yazı ile yapının müteahhidini iadeli taahhütlü posta yoluyla yazılı olarak uyarır ve aykırılığın giderilmesi için süre verir. Bu süre zarfında yapı müteahhidine bildirilen eksikliklerin giderilmemesi durumunda, süre bitimini takip eden üç iş günü içinde iadeli taahhütlü posta yoluyla ilgili idareye bildirimde bulunur. m) Denetim işlerine ait hakedişlerin tahakkuka bağlandığı tarihte düzenlenecek olan faturanın bir örneğini ilgili idareye verir. n) Yapım işinin devamı sırasında kayıt altına alınmasında yarar görülen hususlar için ek tutanaklar tanzim ederek imalatın denetimini ve gözetimini sağlar. o) Tanzim edilen tutanakları, imalat veya malzemede herhangi bir eksiklik veya kusur bulunmadığı takdirde, hakediş ekinde ilgili idareye sunar. Aksi hâlde, maddenin (l) bendi hükümleri uygulanır. ö) Yapının ruhsata ve eklerine uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğini belirten, ek-11 de gösterilen form-9 a 29

32 uygun iş bitirme tutanağını düzenler ve onaylanmak üzere ilgili idareye verir. p) Yapı kullanma izninin alınmasını müteakiben, ilgili idare tarafından istenilen yapı denetimine ait diğer bilgi ve belgeleri ilgili idareye verir. Denetçi, kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanının görev ve sorumlulukları MADDE 6 - (1) Proje ve uygulama denetçisi mimar ve mühendisler tarafından, proje müelliflerince hazırlanan projelerin ihtisas alanlarındaki mevzuata uygunluğu, detay ve hesapların doğruluğu, ek-3 te gösterilen form-1 ile belirlenmiş asgari kriterlere uygunluğu ve proje müelliflerinin sicil durum belgelerinin varlığı denetlenir. Var ise, eksiklik ve hataların giderilmesi sağlanır. Eksikliği ve hatası bulunmayan projeler, ilgili denetçi mimar ve denetçi mühendis tarafından onaylanır. (2) Yapı ruhsatının alınmasını müteakiben, yapı denetim kuruluşunun ilgili denetçileri, yapı sahibi, yapı müteahhidi veya yapı müteahhidi adına şantiye şefi tarafından işyeri teslim tutanağı tanzim edilerek ilgili idarenin onayına sunulur. (3) İşyeri teslimi yapıldıktan sonra, ihtisas alanlarına göre ilgili denetçiler, kontrol elemanları ve var ise yardımcı kontrol elemanları tarafından, temel bölümünün inşası sırasında gerekli denetim ve gözetimler yapılır; temel kalıp ve donatı imalatı kontrol tutanağı, temel topraklaması kontrol tutanağı ve temel beton döküm tutanağı tanzim edilerek, yapılan işlemlerin uygunluğu onaylanır. (4) Yapının taşıyıcı sistem bölümünün imalatı sırasında, beton kalıbı, demir teçhizatı ve gerekli diğer tesisat kontrol 30

33 edildikten sonra ek-8 de gösterilen form-6 ya uygun tutanak tanzim edilir. Uygulama denetçisi inşaat mühendisi veya kontrol elemanı inşaat mühendisi veya var ise yardımcı kontrol elemanı gözetiminde beton dökümüne izin verilir. Beton dökümünü müteakiben, ek-9 da gösterilen form-7 ye uygun tutanak tanzim edilir. Yapıda gerçekleştirilecek her bir beton döküm işi için bu tutanaklar ayrı ayrı hazırlanır. (5) Yapının çatı örtüsü, dolgu duvarları, kapı ve pencere kasaları ile tesisatlara ait imalatların tamamlanıp sıvaya hazır hâle gelmesi ve iş bitimine kadar olan son bölümünde ise bodrum, zemin, asma, normal kat ve çatı katlarının dış duvarları ve iç duvarları kontrol tutanakları, elektrik tesisatı duvar boruları kontrol tutanağı, elektrik kablo çekimi ve tali pano kontrol tutanağı, çatı konstrüksiyonu, ısı yalıtımı, su yalıtımı ve çatı örtüsü kontrol tutanağı, temiz su boru tesisatı hidrolik basınç testi kontrol tutanağı, pis su boru tesisatı sızdırmazlık testi kontrol tutanağı, yapının sıvaya hazır duruma geldiğini belirten tutanak, elektrik ana pano kontrol tutanağı ve mekanik tesisat montaj tutanağı tanzim edilir. (6) Maddede sayılan işlemler, ihtisas konusuna göre ilgili denetçi, kontrol ve var ise yardımcı kontrol elemanlarının denetiminde sürdürülür. Proje müellifinin görev ve sorumlulukları MADDE 7 - (1) Proje müellifi, yapı ruhsatına esas olan uygulama projelerini ve zemin etüdü raporları da dâhil olmak üzere her türlü etüde dayalı çalışmaları mevzuatına uygun olarak yapmak ya da yaptırmak ve incelenmek üzere sicil durum belgesi ile birlikte yapı denetim kuruluşuna vermek ile görevlidir. 31

34 (2) Ruhsat eki projelerin birbiri ile uyumlu olması şarttır. Birbiri ile uyumlu olmayan projelerden doğan sorumluluk, öncelikle proje müelliflerine ait olmak üzere, sırası ile yapı denetim kuruluşuna, proje ve uygulama denetçisi mimar ve mühendislere ve ilgili idareye aittir. (3) İlgili meslek odasına üye olmayan veya sicil durum belgesi bulunmayan proje müellifinin projesi, yapı denetim kuruluşunca incelenmez, durum ilgili meslek odasına bildirilir. Yapı sahibinin görev ve sorumlulukları MADDE 8 - (1) Yapı sahibi, yapı denetimi hizmet sözleşmesini bizzat veya hukuken temsile yetkili vekili aracılığı ile imzalamak zorundadır. (2) Yapı sahibinin aynı zamanda yapı denetim kuruluşunun denetçisi olduğu hâllerde, yapı sahibi olan denetçiye görev verilmemek kaydı ile, mensubu olduğu yapı denetim kuruluşunca işin denetiminin üstlenilmesi mümkündür. (3) Yapı sahibi, yapı denetimi hizmet bedeli taksitlerini zamanında ödemek ile yükümlüdür. (4) Yapı sahibi projede, mahal listesinde, metrajda ve yapı yaklaşık maliyetinde bulunmayan herhangi bir imalatı, ruhsata bağlanmadığı müddetçe yapı müteahhidinden ve yapı denetim kuruluşundan isteyemez ve bu gibi istekler yerine getirilemez. (5) Tamamlanan yapı, yapı kullanma izni belgesi düzenlenmeksizin kullanıma açılamaz. (6) Yapı kullanma izni belgesi alınmış bir yapıda, ruhsat düzenlenmeksizin değişiklik yapılamaz. İşin fiziki olarak bittiğini gösteren iş bitirme tutanağının ilgili idarece onaylan- 32

35 masından sonra yapılacak olan değişikliklerden yapı sahibi sorumludur. Yapı müteahhidi ile şantiye şefinin görev ve sorumlulukları MADDE 9 - (1) Gerçek kişiler ve kooperatifler de dâhil olmak üzere, tüzel kişiler tarafından yaptırılan her türlü yapı inşası işinin bir yapı müteahhidi tarafından üstlenilmesi mecburidir. Yapı müteahhidi, şahsen sahip olduğu teknik ve mali kaynakları kullanarak veya taşeron marifetiyle yapım işini ticari maksatla üstlenen, yapının plana ve mevzuata, fen, sanat ve sağlık kurallarına, ruhsata ve eki projelere uygun olarak ve bünyesindeki mimar ve mühendisler ile diğer uzmanların gözetimi altında inşa edileceğini yapı sahibine ve ilgili idareye taahhüt eden gerçek veya tüzel kişidir. (2) Yapım işleri yürütülen şantiyede, mühendis, mimar, teknik öğretmen veya tekniker diplomasına sahip olmak üzere bir şantiye şefinin bulundurulması mecburidir. Yapı müteahhidi, inşaatta görevlendireceği şantiye şefi ile asgari hüküm ve şartları ek-12 de gösterilen form-10 da belirlenmiş sözleşmeyi imzalar. Bu sözleşmenin bir sureti yapı denetim kuruluşuna verilir. Mühendis, mimar, teknik öğretmen veya tekniker diplomasına sahip olan yapı müteahhidinin şantiye şefliğini üstlenmesi hâlinde, şantiye şefliği için sözleşme akdedilmesi şartı aranmaz. Yapı sahibi ile yapılan sözleşmede bu husus belirtilir. (3) Şantiye şefi; yapıyı ilgili mevzuat hükümlerine, ruhsata ve eki projelere, denetçi mimar ve mühendis ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarının talimatlarına uygun olarak inşa ettirmek, yapı denetimi sırasında bizzat hazır buluna- 33

36 rak, denetimin uygun şartlar altında yapılmasını sağlamak, ek-10 da gösterilen form-8 e uygun yapı denetleme defterini şantiyede muhafaza etmek, bu defterin ilgili bölümünü ve yapı denetim kuruluşunca düzenlenen diğer tutanak ile belgeleri imzalamakla yükümlüdür. (4) Şantiye şefinin herhangi bir sebepten dolayı yapı ile ilişiğinin kesilmesi hâlinde, bu durum yapı müteahhidi tarafından, en geç üç iş günü içinde yapı denetim kuruluşuna bildirilir. Bunun üzerine yapı denetim kuruluşu ve yapı müteahhidi tarafından seviye tespit tutanağı düzenlenerek ilgili idareye ibraz edilir. Yeni bir şantiye şefi görevlendirilinceye kadar, yapı müteahhidi tarafından inşai faaliyet durdurulur. (5) Yapı müteahhidi ve onu temsilen görevlendirilen şantiye şefi, yapım işlerindeki kusurlardan dolayı müteselsilen sorumludur. (6) Yapı müteahhidi veya onu temsilen görevlendirilen şantiye şefi, inşaatta herhangi bir imalata başlamadan en az bir gün önce, yapılacak imalatı yapı denetim kuruluşuna haber vermek zorundadır. Aksi takdirde, işin denetimsiz ilerlemesinden doğabilecek her türlü sorumluluk yapı müteahhidine ve onu temsilen görevlendirilen şantiye şefine aittir. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Yapı Denetim Kuruluşlarının ve Laboratuvarların Çalışma Usul ve Esasları Yapı denetim kuruluşunda ortaklık durumu MADDE 10 - (1) Yapı denetim kuruluşuna ortak olabilmek için mimarlık, inşaat mühendisliği, makine mühendisli- 34

37 ği veya elektrik mühendisliği diplomasına sahip olmak şartı aranır. (2) Yapı denetim kuruluşu, kuruluşun hisselerinin devri ile tebligat adresi ve benzeri bilgilerin değişmesi hâlinde, bu değişikliklere dair bilgileri en geç bir ay içerisinde yazılı olarak Yapı Denetim Komisyonuna bildirmek zorundadır. (3) Vefat dışındaki herhangi bir sebepten dolayı ortaklar arasında hisse devrine gidildiğinde, bu durumu gösteren belgeler ile müracaat edilmesi hâlinde, ayrılan ortağın kuruluş ile ilişiği kesilir. Yeni ortağın Kanunda ve Yönetmelikte belirtilen ortaklık şartlarını haiz olduğunu gösterir belge kuruluşça sunulmadan, kuruluşun faaliyetine izin verilmez. (4) Ortaklardan herhangi biri vefat ettiğinde, vefat eden ortağın hissesi kanuni vârislerine intikal eder ve vârisler sermaye ortağı olarak kalabilirler. Ancak, vârisler mimar veya mühendis değil ise hiçbir şekilde kuruluşta yönetici olamazlar ve kuruluş hisselerini yapı denetim kuruluşuna ortak olma şartlarını haiz olmayan kişilere devredemezler. Mühendis veya mimar olmayan vârisler, istedikleri takdirde kendilerini kuruluşta temsil etmek üzere, yapı denetim kuruluşu ortağı olma şartlarını haiz bir mühendis veya mimar ile sözleşme imzalar ve bu durumu Yapı Denetim Komisyonuna bildirir. (5) Geçici faaliyet durdurma cezası almış olan kuruluş ortaklarınca bu süre zarfında gerçekleştirilen hisse devri işlemleri, geçici faaliyet durdurma cezası bitinceye kadar Yapı Denetim Komisyonunca işleme konulmaz. Yapı denetim kuruluşunun yetki sınırı MADDE 11 - (1) Yapı denetim kuruluşunun denetleyebileceği toplam yapı inşaat alanı m2 yi geçemez. Aynı 35

38 alanda ve aynı proje dahilinde olmak şartı ile kuruluş ve denetçileri için toplam yapı inşaat alanı sınırı aranmaz. Yapı denetim kuruluşunun üzerinde bulunan işlerin toplamı denetleme yetki sınırını aşmamış ise, alınmak istenen yeni bir işin son iş olması kaydıyla, toplam yapı inşaat alanı sınırı kuruluş ve denetçileri için aşılabilir. Yapı denetim kuruluşuna izin belgesi verilmesi MADDE 12 - (1) Yapı denetim kuruluşuna izin belgesi alabilmek için, kuruluşun ortakları tarafından, kuruluşun faaliyette bulunacağı ili belirten dilekçe ile Bakanlığa müracaat edilir. Dilekçeye aşağıdaki belgeler eklenir: (a) Kuruluşun ödenmiş sermayesinin nama yazılı hisselerinin tamamının mimar veya inşaat, makine ve elektrik mühendislerine ait ve sadece yapı denetiminin faaliyet konusu olarak seçilmiş olduğunu gösteren ticaret sicil gazetesi, (b) Ticaret veya sanayi odasına kayıt belgesi, (c) Kuruluş ortaklarının diploma veya yerine geçen belgelerinin asılları veya aslına uygun olarak noterlikçe tasdiklenmiş örnekleri (31/07/ Resmi Gazete; eklenen ibraz edilen asıllarının idare tarafından tasdikli sureti ), ek-13 deki form-11 e uygun taahhütnameleri, odaya kayıt belgeleri, adlî sicil belgeleri (31/07/ Resmi Gazete; eklenen sabıka kaydı olmadığına dair beyanı ), noterlikçe tasdikli imza sirküleri, vukuatlı nüfus kaydı örneği ve ikametgâh ilmühaberleri (31/07/ Resmi Gazete; eklenen T.C. kimlik numaraları ), ç) Kuruluşta asgari istihdam edilmesi gereken; 1) Bir proje ve uygulama denetçisi mimarın, 36

39 2) Bir proje ve uygulama denetçisi inşaat mühendisinin, 3) Bir uygulama denetçisi inşaat mühendisinin, 4) Bir proje ve uygulama denetçisi makine mühendisinin, 5) Bir proje ve uygulama denetçisi elektrik mühendisinin denetim sorumluluğu üstleneceğine dair ek-14 deki form- 12 ye uygun taahhütnameleri, denetçi belgeleri, noterlikçe tasdikli imza beyanları, vukuatlı nüfus kaydı örnekleri ve ikametgâh ilmühaberleri (31/07/ Resmi Gazete; eklenen T.C. kimlik numaraları ). (2) Teslim edilen belgelerin uygun görülmesi hâlinde, Yapı Denetim Komisyonunca ek-15 de gösterilen form-13 e uygun yapı denetim izin belgesi tanzim edilir. Verilen izin belgesi üç yıl için geçerlidir. Bu sürenin sonunda vize edilmeyen izin belgesinin kullanımına izin verilmez. (3) Yapı Denetim Komisyonunca Kanunun uygulandığı her il için o ilde faaliyet gösterebilecek yapı denetim kuruluşu sayısı hesap edilir. Bu sayı, o ilde hesap tarihi itibariyle toplam denetlenen inşaat alanının kuruluş yetki sınırı olan m2 ye bölünmesi ve elde edilen sonucun % 10 u oranında artırılmasıyla bulunur. Küsuratlar, bir üst tam sayıya tamamlanır. (3) Bir il için hesap edilen yapı denetim kuruluşu sayısı o ilde faaliyet gösteren kuruluş sayısından fazla ise izin belgesi için yapılan başvurular, Yapı Denetim Komisyonunca değerlendirmeye alınır. Aksi hâlde, başvurular her il için sıraya konulmak suretiyle, herhangi bir yapı denetim kuruluşunun izin belgesinin iptal edilmesi veya o ilde denetlenen inşaat alanının uygun olmasına kadar bekletilir. Belirtilen durum- 37

40 lar dışında, o il dâhilinde yeni yapı denetim kuruluşuna izin belgesi verilmez. (4) Yapı denetim kuruluşunun faaliyet göstereceği ilde en az 100 m2 alana sahip tam donanımlı bir ofisinin bulunması zorunludur. Merkez ofiste en az beş adet bilgisayar, iki adet yazıcı, bir adet fotokopi makinesi ve denetim hizmetinde kullanılmak üzere kuruluş adına üç adet otomobil bulundurmak şarttır. İl dışındaki şubelerde ise bu araç ve gereçlerden en az birer adedinin bulunması şartı aranır. (5) Yapı denetim kuruluşunca izin belgesi başvurusunda bulunulmasını müteakiben, Yapı Denetim Komisyonu veya Komisyonca görevlendirilecek bir heyet tarafından kuruluşun faaliyet göstereceği ofisin asgari şartları haiz olup olmadığına ilişkin rapor tanzim edilir. Bu rapor, izin belgesi verilmesi safhasında dikkate alınır. Rapor hazırlanırken, aynı ofiste yapı denetimi haricinde bir başka ticari faaliyetin yürütülmemesi, denetçiler için uygun çalışma ortamlarının, düzenli arşiv bölümünün ve proje incelemesine uygun ortamın mevcut olması hususları göz önünde bulundurulur. (6) Kuruluşun durumu ile ilgili olarak yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi birinde değişiklik olması hâlinde, değişikliğe dair belgeler ile birlikte en geç on beş gün içinde Yapı Denetim Komisyonuna bildirimde bulunulur. Laboratuvarın çalışma usul ve esasları MADDE 13 - (1) Yapı Denetim Komisyonu, yapı malzemeleri ile ilgili ham madde ve mamul madde üzerinde ilgili standartlarına veya teknik şartnamelerine göre ölçüm, muayene ve deney yapabilen ve bunların diğer özelliklerini tespit edebilen yeterli alet, teçhizat ve personele sahip olan labora- 38

41 tuvara ek-16 da gösterilen form-14 e uygun izin belgesi verir. İzin belgesi almak için aranan şartlar, ek-1 deki Laboratuvar İzni Onay Talimatı ile ek-2 deki Laboratuvar İzin Belgesi Teknik Şartnamesinde belirtilmiştir. (2) Laboratuvar kuruluşu, şube açtığı takdirde bu şube için de ayrıca izin belgesi alınması şarttır. (3) Yönetmelik kapsamındaki laboratuvarlar, üçüncü taraflara ait laboratuvarlardır. Yapı ruhsatı veren kurum ve kuruluşların laboratuvarlarında ve yapı malzemesi üreten veya imal eden kuruluşların imal ettikleri malzemeleri test etmek üzere kurdukları laboratuvarlarda Kanunun ve Yönetmeliğin öngördüğü yapı denetimine ilişkin muayene ve deneyler yaptırılamaz. (4) Laboratuvarlarda yapı malzemesi kalite kontrolü konusunda laboratuvar denetçi belgesine sahip en az bir inşaat veya kimya mühendisi, zemin deneyleri konusunda laboratuvar denetçi belgesine sahip en az bir inşaat veya jeoloji veya jeofizik mühendisi ile yardımcı teknik elemanlar istihdam edilir. (5) Deneyi yapılacak numuneler, ilgili standartlarda yazılı olan usullere göre laboratuvar görevlilerince alınır ve usulüne uygun olarak teste tabi tutulur. (6) Laboratuvarlar, her yıl en az bir defa Yapı Denetim Komisyonunca veya Komisyonun görevlendirdiği elemanlarca denetlenir ve izin belgeleri her yıl vize ettirilir. Yapı denetim kuruluşunda ve laboratuvarda görev alacak teknik personelin deneyim ve nitelikleri MADDE 14 - (1) Yapı denetim kuruluşu, denetimini üstlendiği proje ve yapım işlerinde, Kanun ve bu Yönetmelik 39

42 hükümleri ile belirlenmiş görevlerini denetçi mimar ve denetçi mühendisler eliyle yürütür. Denetçi mimar ve denetçi mühendis olarak görev yapabilmek için, ilgililerin Yapı Denetim Komisyonuna başvurarak, ek-17 de gösterilen form- 15 e uygun denetçi belgesi almaları zorunludur. (2) Denetçi belgesi, (a)proje inceleyecek ve inşaat denetimi yapacak olan mimar için proje ve uygulama denetçisi, (b) Proje inceleyecek ve inşaat denetimi yapacak olan inşaat mühendisi için proje ve uygulama denetçisi, c) İnşaat denetimi yapacak inşaat mühendisi için uygulama denetçisi, ç) Proje inceleyecek ve inşaat denetimi yapacak olan makine ve elektrik mühendisleri için proje ve uygulama denetçisi, d) Laboratuvarda görev yapacak olanlar için zemin veya yapı malzemesi laboratuvar denetçisi adıyla düzenlenir. (3) Denetçi belgesi aşağıdaki şartları haiz olup bunları belgelendiren mimar ve mühendislere verilir: a) Türkiye Cumhuriyeti tâbiiyetinde olmak, (b) Şantiyelerde iş görebileceklerine ilişkin olarak, Sağlık Bakanlığına bağlı devlet hastanelerinden son altı ay içinde alınmış olan sağlık raporu (31/07/ Resmi Gazete; eklenen görevini devamlı olarak yapmaya engel bir durumu olmadığına dair sağlık raporu ), (c) Diplomasının veya yerine geçen belgenin aslı veya Komisyonca onaylı örneği (31/07/ Resmi Gazete; 40

43 eklenen ibraz edilen aslının idare tarafından tasdiklenen sureti ), ç) İlgili meslek odasına kayıt belgesi (ek-18 form-16), d) Vukuatlı nüfus kaydı örneği (31/07/ Resmi Gazete; eklenen T.C. Kimlik Numarası ) ve iki adet vesikalık fotoğraf, e) Yüz kızartıcı bir suçtan dolayı mahkûmiyeti bulunmadığını gösteren adlî sicil belgesi (31/07/ Resmi Gazete; eklenen Affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmadığına dair yazılı beyan ), (f) Mesleğinde fiilen en az on iki yıl çalıştığına ilişkin olarak ilgili kurum ve kuruluşlardan alınacak belgeler, (g) Laboratuvar denetçisi mühendisler için on iki yıllık fiili meslek süresinin en az üç yılı ilgili alanda olmak üzere laboratuvarda çalışıldığına dair ilgili kurum ve kuruluşlardan alınacak belgeler. (4) Başvuru tarihi itibariyle bir kamu kuruluşunda çalışmakta olan mimar ve mühendislerin sahip oldukları mesleki deneyimleri, çalıştıkları mesleki ihtisas alanları ve çalışma süreleri belirtilecek şekilde görev yaptıkları kurumlardan alınacak belgeler ile belgelendirilir. Bu durumda olanlar için diploma, vukuatlı nüfus kaydı örneği, adlî sicil belgesi ve 41

44 sağlık kurulu raporu (31/07/ Resmi Gazete; eklenen T.C. kimlik numarası, sabıka kaydı olmadığına dair beyanı ve sağlık raporu ) istenmez. Kamu kuruluşlarından emekli olanlardan ise bu bilgi ve belgeler istenir. (5) Serbest olarak veya özel sektörde çalışan mühendis ve mimarların, mesleki deneyimleri ve çalışma süreleri, çalıştıkları özel kuruluşlardan alınan ve çalışma alanı ile ilgili kamu kurum ve kuruluşları veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarınca onaylanan belge ile belgelendirilir. Ayrıca, özel kuruluşlarda yapılan çalışmaları teyit etmek üzere ilgili sosyal güvenlik kurumundan alınan belgeler ibraz edilir. (6) Verilen denetçi belgeleri beş yıl için geçerlidir. Bu sürenin sonunda vize edilmeyen denetçi belgesinin kullanımına izin verilmez. (7) Denetçi belgesine sahip olan mimar ve mühendisler, Yapı Denetim Komisyonunun veya Komisyonca uygun görülen kurum ve kuruluşların açacakları hizmet içi eğitim programlarına katılmak zorundadırlar. Düzenlenen eğitim programları sonunda bir değerlendirme sınavı yapılır. Yapılan sınavda geçer not alamayanlar, geçer not alıncaya kadar eğitimlere katılmaya devam ederler. Söz konusu eğitim programlarına iki defa üst üste katılmayanların denetçi belgesi Yapı Denetim Komisyonunca iptal edilerek, durum sicillerine işlenmek üzere ilgili meslek odalarına bildirilir. Teknik personelin denetim yetkisi MADDE 15 - (1) Yapı denetim kuruluşunda görev alacak denetçi personelin unvanlarına göre denetim yetkisi sınırları ve görevleri aşağıda gösterilmiştir: 42

45 a) Proje ve uygulama denetçisi mimar, mimari projenin ilgili mevzuatauygunluğunun ve yapının her safhasında bu projelere uygun yapılıp yapılmadığının denetimini yapar. Denetim yetkisi sınırı m2 toplam inşaat alanıdır. (b) Proje ve uygulama denetçisi inşaat mühendisi, zemin etüdü raporuyla birlikte yapı statiği, betonarme-çelik-ahşapyığma yapı hesabı, projelerin ve yapının denetimi ile görevlidir. Denetim yetkisi sınırı m2 toplam inşaat alanıdır. (c) Uygulama denetçisi inşaat mühendisi, yapı denetimini yapar. Denetim yetkisi sınırı m2 dir. ç) Proje ve uygulama denetçisi makine mühendisi, proje ve yapı denetimini yapar. Denetim yetkisi sınırı m2 dir. d) Proje ve uygulama denetçisi elektrik mühendisi, proje ve yapı denetimini yapar. Denetim yetkisi sınırı m2 dir. (2) Yapı denetim kuruluşunda görev alan yukarıda yetki sınırları verilmiş proje ve uygulama denetçisi inşaat mühendisi, söz konusu denetim yetkisini kullanırken, denetimi üstlenilen yapıda aynı zamanda uygulama denetçisi olarak görevlendirilebilir. (3) Kontrol elemanı: Yapı denetim kuruluşunda görev alan kontrol elemanı, denetçi mimar ve denetçi mühendisin sevk ve idaresi altında görev yapar. Görevlendirildikleri yapılarda denetçi mimar ve mühendislerin vereceği görevi yerine getirir ve sorumluluğu altında bulunan işlerden dolayı denetçi mimar ve mühendisler ile birlikte müteselsilen sorumludur. Denetim yetkisi sınırları, inşaat alanı itibarı ile aşağıdaki tabloda belirtilmiştir: 43

46 İnşaat mühendisi ve mimar m 2 Makine mühendisi Elektrik mühendisi m m2 (4) Yardımcı kontrol elemanı: Yardımcı kontrol elemanı, her yıl Bakanlık tarafından yayımlanan Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğe göre 3b (hariç) grubuna kadar olan ve inşaat alanı m2 yi geçmeyen bir yapının denetimi üstlenildiğinde, yapı denetim kuruluşunda kontrol elemanı yerine görevlendirilir. Yardımcı kontrol elemanı, denetçi mimar ve denetçi mühendislerin sevk ve idaresi altında görev yapar. Görevlendirildiği yapılarda denetçi mimar ve denetçi mühendisler ile birlikte müteselsilen sorumludur. Denetim yetkisi sınırları, inşaat alanı itibarı ile aşağıdaki tabloda belirtilmiştir: Teknik öğretmen (İnşaat, Makine, Elektrik) Tekniker (İnşaat, Makine, Elektrik) Teknisyen (İnşaat, Makine, Elektrik) m m m2 Teknik personelin yapı denetim kuruluşunda istihdam esasları MADDE 16 - (1) Yapı denetim kuruluşu, faaliyetine devam ettiği sürece 12 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) ben- 44

47 dinde sayılan çekirdek personeli istihdam etmek zorundadır. Aksi takdirde, eleman eksikliği giderilip uygun denetim elemanları istihdam edilinceye kadar, kuruluşun faaliyetine izin verilmez. Bu durum üç ay içerisinde düzeltilmez ise, kuruluşun belgesi geçici olarak geri alınır. (2) Yapı denetim kuruluşunda görev alacak denetçi mimar ve denetçi mühendisler, denetim sorumluluğu üstlenileceğine ilişkin olarak ek-14 de gösterilen form-12 ye uygun taahhütnameyi, denetçi belgesini, noterlikçe tasdikli imza beyanını, vukuatlı nüfus kaydı örneğini, adlî sicil belgesini ve ikametgâh ilmühaberini (31/07/ Resmi Gazete; eklenen T.C. kimlik numarasını, sabıka kaydı olmadığına dair beyanını ); kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanı ise, üstlenilecek denetim hizmeti için ek-19 da gösterilen form-17 ye uygun taahhütnameyi, noterlikçe (31/07/ Resmi Gazete; eklenen İdare tarafından ) tasdikli diploma suretini, ikametgâh ilmühaberini, vukuatlı nüfus kaydı örneğini (31/07/ Resmi Gazete; eklenen T.C. kimlik numarasını ), odaya kayıt belgesini ve adlî sicil belgesini (31/07/ Resmi Gazete; eklenen sabıka kaydı olmadığına dair beyanını ) Yapı Denetim Komisyonuna sunulmak üzere yapı denetim kuruluşuna vermek zorundadır. Yapı denetim kuruluşu ile istihdam edilecek denetçi, kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanı arasında, çalışma saatleri, ücret, görev ve sorumlulukları içeren bir sözleşme akdedilir. (3) Denetçi mimarlar, denetçi mühendisler, kontrol elemanları ve yardımcı kontrol elemanları, sadece bir ilin sınırları içerisinde görev yapabilirler. Yapı denetim kuruluşu, 45

48 denetçi mimarlar, denetçi mühendisler, kontrol elemanları ve yardımcı kontrol elemanlarının denetleme yetkisine sahip oldukları yapı inşaat alanı aşıldığı takdirde, ilave denetçi mimar, denetçi mühendis, kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanı görevlendirmek ve bununla ilgili belgeleri Yapı Denetim Komisyonuna vermek zorundadır. (4) Denetçi mimar ve denetçi mühendislerin sorumlulukları altındaki işlerden bilgi sahibi olmaları konusunda, yapı denetim kuruluşu gereken tedbirleri alır. Bu maksatla aylık bilgilendirme çizelgeleri hazırlanarak ilgili personele imza karşılığında tebliğ edilir. (5) Denetçi mimar ve denetçi mühendisler, sorumlulukları altında bulunan işler için aynı işte görevli olan kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarını uygun şekilde görevlendirmek ve sevk ve idare etmekle yükümlüdür. Denetçi mimar ve denetçi mühendisler, sevk ve idaresi altında bulunan kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarına sorumlulukları altındaki işler ile ilgili düzenli olarak aylık raporlar hazırlatarak yapı denetim kuruluşuna sunarlar. (6) Vefat, hastalık, izin, istifa ve benzeri nedenlerle denetçi mimar, denetçi mühendis, kontrol elemanı veya yardımcı kontrol elemanından birinin yapı ile ilişkisinin kesilmesi hâlinde, yapı denetim kuruluşunca yapının ilişik kesme anındaki durumunu belirleyen ek-20 de gösterilen form-18 e uygun seviye tespit tutanağı tanzim edilir; ayrılan denetçi mimar, denetçi mühendis, kontrol elemanı veya yardımcı kontrol elemanının yerine görev yapacak, kuruluş bünyesinde bulunan aynı statüdeki personel üç iş günü içinde geçici olarak görevlendirilir. Seviye tespit tutanağı geçici personel 46

49 görevlendirmeye ilişkin dilekçe ekinde ilgili idaresine gönderilir. Bu tarihten itibaren yeni görevlendirme yapılıncaya kadar geçen süre içinde yapı ile ilgili her türlü sorumluluk geçici olarak görevlendirilen personele aittir. Yapı denetim kuruluşunca ilgili personelin görevinden ayrılmasını takip eden otuz iş günü içinde görevlendirilen aynı statüdeki yeni personel için, yapının göreve başlama anındaki durumunu gösteren ek-20 de gösterilen form-18 e uygun seviye tespit tutanağı düzenlenerek durum ilgili idareye ve Yapı Denetim Komisyonuna bildirilir. (7) Personelin görevinden ayrılmasını takip eden otuz iş günü içinde yeni denetçi mimar, denetçi mühendis, kontrol elemanı veya yardımcı kontrol elemanı görevlendirilmediği takdirde, ilgili idarece yapı tatil tutanağı tanzim edilerek yapının devamına izin verilmez. Eksiklik giderilinceye kadar, bu durumdaki yapı denetim kuruluşunun, yeni iş almasına ve eleman eksiği olan işler işin hakediş yapmasına izin verilmez. (8) Yapı denetim kuruluşundan ayrılmak isteyen denetçi mimar, denetçi mühendis, kontrol ve yardımcı kontrol elemanları, bu isteklerini noterlikçe keşide edilecek bir istifaname ile yapı denetim kuruluşuna ve Yapı Denetim Komisyonuna bildirirler. Bu durumlarda bildirimle ilgili kanuni süreler, istifanamenin tebliğ tarihinden itibaren başlar. (9) Yapı denetim kuruluşunda çalışan kontrol ve yardımcı kontrol elemanları, bu görevi sürdürdükleri süre içinde, başkaca mesleki ve inşaat işleriyle ilgili ticari faaliyette bulunamazlar. Denetçi mimar ve denetçi mühendisler için Kanunda öngörülen hüküm ve yükümlülükler, kontrol ve yardımcı kontrol elemanları için de geçerlidir. 47

50 (10) Yapı denetim kuruluşunun ortağı olan mühendis ve mimarlar, kuruluşta görevli denetçi mimar ve denetçi mühendisler ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarının görevlerini Kanun ve bu Yönetmelik çerçevesinde yerine getirmeleri için gereken her türlü tedbiri alır. Denetim hizmetini yürüten personelin etkin biçimde görev yapmalarını sağlayacak tedbirlerin alınmaması durumunda, ortaya çıkan kusurlardan kuruluşun ortakları ve yöneticileri, ilgili denetim personeli ile birlikte müteselsilen sorumludurlar. (11) Yapı denetim kuruluşunda çalışan her türlü personelin sigorta primleri ilgili mevzuatta öngörülen şekilde eksiksiz olarak yatırılır. Yapı denetim kuruluşunun şube aracılığıyla faaliyet göstermesi ve şubede görevlendirilecek personel MADDE 17 - (1) Yapı denetim kuruluşu, Kanun kapsamında olup herhangi bir yapı denetim kuruluşuna izin belgesi verilmemiş olan illerde, şube açarak faaliyet gösterebilir. Yapı denetim kuruluşunun faaliyet gösterdiği il dışında herhangi bir ilde şube açabilmesi için, ticari ve mali yönden gereken bütün işlemlerin tamamlanarak, şube açılacak olan ilde daimi olarak ikamet etmek kaydıyla asgari; a) Bir proje ve uygulama denetçisi mimar, b) Bir proje ve uygulama denetçisi inşaat mühendisi, c) Bir uygulama denetçisi inşaat mühendisi, ç) Bir proje ve uygulama denetçisi makine mühendisi, d) Bir proje ve uygulama denetçisi elektrik mühendisi görevlendirilmesi şarttır. Denetçi mimar ve denetçi mühendisler için ek-14 te gösterilen form-12 ye uygun taahhütname, denetçi belgesi, noterlikçe tasdikli imza beyanı, 48

51 vukuatlı nüfus kaydı örneği, adlî sicil belgesi ve ikametgâh ilmühaberi (31/07/ Resmi Gazete; eklenen T.C. kimlik numarası, sabıka kaydı olmadığına dair beyanı ), kontrol elemanları ve yardımcı kontrol elemanları için ise, üstleneceği denetim hizmeti için ek-19 da gösterilen form- 17 ye uygun taahhütname, noterlikçe (31/07/ Resmi Gazete; eklenen İdare tarafından ) tasdikli diploma sureti, odaya kayıt belgesi, ikametgâh ilmühaberi, vukuatlı nüfus kaydı örneği (31/07/ Resmi Gazete; eklenen T.C. kimlik numarası ), adlî sicil belgesi (31/07/ Resmi Gazete; eklenen sabıka kaydı olmadığına dair beyanı ) ile birlikte, gereken ticari ve mali işlemlerin tamamlandığını gösteren belgeler, kuruluşun şube açma talebini belirten bir dilekçe ekinde Yapı Denetim Komisyonuna sunulur. (2) Yapı denetim kuruluşunca şube izin belgesi müracaatı yapılmasını müteakiben, Yapı Denetim Komisyonu veya Komisyonca görevlendirilecek heyet tarafından, kuruluşun faaliyet göstereceği ofisin, asgari şartları haiz olup olmadığına ilişkin rapor tanzim edilir. Bu rapor, izin belgesi verilmesi sırasında dikkate alınır. Rapor hazırlanırken, aynı ofiste yapı denetimi haricinde başkaca bir ticari faaliyetin yürütülmemesi, denetçiler için uygun çalışma ortamlarının, düzenli arşiv bölümünün ve proje incelemesine uygun ortamın mevcut olması hususları göz önünde bulundurulur. (3) Komisyon tarafından kuruluşun talebi değerlendirilerek, kuruluşun müracaatta bulunduğu ilde faaliyet gösterebileceğini göstermek üzere ek-21 de gösterilen form-19 a uygun izin belgesi verilir. Yapı ruhsatı alma safhasında, şube olarak faaliyet gösterecek kuruluşların bu belgeye sahip olup 49

52 olmadıkları ilgili idarece kontrol edilir. İzin belgesi olmaksızın şube hâlinde faaliyete izin verilmez. (4) Bir ilde açılabilecek şube sayısı, 12 nci maddede belirtilen yöntem ile hesaplanır. Bu sayının üzerinde şube açılışına izin verilmez. (5) Yapı denetim kuruluşlarının şubeleri aracılığıyla faaliyet göstermelerine izin verilmiş olan bir ilde, o ili merkez olarak seçmiş olan yeni bir yapı denetim kuruluşuna izin belgesi verilmesi hâlinde, şubeler aracılığıyla faaliyet gösteren yapı denetim kuruluşlarının sorumluluğunda bulunan işlerin tamamlanmasını müteakiben, şubeler için düzenlenmiş olan izin belgeleri iptal edilir. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Yapı Denetim Komisyonunun Çalışma Usul ve Esasları Yapı Denetim Komisyonu MADDE 18 - (1) Yapı Denetim Komisyonu, konu ile ilgili olarak Bakanlık tarafından görevlendirilecek en az genel müdür yardımcısı seviyesinde bir Başkan ile en az şube müdürü seviyesinde dört üye olmak üzere, toplam beş üyeden teşkil edilir. Asil üyelerin bulunmaması halinde, en az şube müdürü seviyesinde yedek üyeler görev yaparlar. Yapı Denetim Komisyonunun çalışma usul ve esasları MADDE 19 - (1) Yapı Denetim Komisyonu, Başkanın yazılı veya sözlü daveti üzerine üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır. Komisyon kararları çoğunlukla alınır. Çekimser oy kullanılamaz. Oyların eşit olması durumunda, Komisyon Başkanının bulunduğu taraf çoğunlukta sayılır. 50

53 (2) Yapı Denetim Komisyonu, yapı denetim kuruluşlarının kuruluş safhasında teknik altyapı ve donanım açısından yeterliliğini değerlendirmek, yapı denetim kuruluşlarının ve laboratuvarların faaliyetlerini denetlemek, mimar ve mühendislere denetçi belgesi düzenlemek, yapı denetim kuruluşlarına, şubelerine ve laboratuvarlara izin belgesi düzenlemek ve denetçi mimar ve mühendisler ile kontrol elemanlarının sicillerini tutmakla görevlidir. (3) Komisyon, ihtilaflı konuları, şikayetleri ve yapı denetim kuruluşlarının ve laboratuvarların faaliyetlerini mahallinde inceler, bunun için gerektiğinde elemanlar veya heyetler görevlendirebilir. (4) Komisyon, yapı denetim kuruluşlarının ve laboratuvarların denetçi mimar ve mühendisleri ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanları için meslek içi eğitim ve faaliyet programları tertip eder. Bu eğitimlerin düzenlenmesi amacıyla, gerektiğinde, kamu veya özel sektör kuruluşları ile işbirliği yapar. (5) Yapı Denetim Komisyonunun yapı denetim izin belgesi, laboratuvar izin belgesi ve denetçi belgesi verilmesi ile ilgili iş ve işlemleri, Komisyonca teşkil edilen bir sekreterya eliyle yürütülür. (6) Yapı Denetim Komisyonu üyeliği yapanlar, bu üyelik sona erdikten sonraki iki yıl içinde, herhangi bir yapı denetim kuruluşu veya laboratuvarın ortağı olamaz. Yapı denetimi çalışma birimleri MADDE 20 - (1) Kanunun uygulanmasına ilişkin olarak ortaya çıkabilecek ihtilaflar, tarafların yapı denetimi konusundaki her türlü müracaatları, öncelikle yapının bulunduğu 51

54 yerdeki il Bayındırlık ve İskân Müdürlüğü bünyesinde, Bakanlık uygun görüşü alınarak belirlenecek personelden müteşekkil yapı denetimi çalışma birimi tarafından incelenerek sonuçlandırılır. İtiraz halinde konu, Bayındırlık ve İskân Müdürlüğünce Yapı Denetim Komisyonuna intikal ettirilir. (2) İl Bayındırlık ve İskân Müdürlüğü, bu görevlerin yürütülmesi için personelin eğitimi ve gerekli donanımın sağlanması da dâhil olmak üzere gereken her türlü tedbirleri alır. (3) Bayındırlık ve İskân Müdürlükleri bünyesinde görev alan teknik elemanlardan teşkil edilen yapı denetimi çalışma birimlerinin görev ve yetkileri şunlardır: a) Yapı denetim kuruluşlarının faaliyetlerini inceleyerek sonuçlarını Yapı Denetim Komisyonuna bildirmek, b) Yapı denetim kuruluşlarının Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak görevlerini yürütmelerini temin etmek üzere inceleme, araştırma ve bilgilendirme faaliyetlerinde bulunmak, c) Yapı denetimi faaliyeti sebebiyle yapı denetim kuruluşu, yapı sahibi, denetçi mimar ve denetçi mühendis, kontrol ve yardımcı kontrol elemanları, yapı müteahhidi, şantiye şefi, laboratuvar sahibi ve sorumluları ile ilgili olarak ortaya çıkabilecek ihtilafların hâlline yardımcı olmak, ç) Yapı Denetim Komisyonunca Kanun, Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuat çerçevesinde verilebilecek diğer görevleri yerine getirmek. 52

55 BEŞİNCİ BÖLÜM Yapı Denetimi Hizmet Sözleşmesi ile İlgili Esaslar Yapı denetimi hizmet sözleşmesi MADDE 21 - (1) Kanun kapsamına giren yapıların sahipleri, yapının uygulama projeleri bitirildikten sonra bir yapı denetim kuruluşu ile ek-6 da gösterilen form-4 e uygun bir hizmet sözleşmesi akdederek, bir suretini ruhsat işlemlerini başlatmak üzere ek-5 de gösterilen form-3 e uygun taahhütname ekinde ilgili idareye sunar. (2) İlgili idareler, sözleşmelerde tarafların imzalarını aramak zorunda olup, imzaları tamam olmayan sözleşmelere göre ruhsat başvurusunda bulunulmasına müsaade etmez. Sözleşme süresi MADDE 22 - (1) Yapı denetimi hizmetinin süresi, sözleşmenin imzalandığı tarihten denetlenen yapı için yapı kullanma izninin alındığı tarihe kadar geçen süredir. Bu süre, yapı sahibi ile yapı müteahhidi arasında akdedilen yapım sözleşmesinin süresinden az olamaz. Sözleşmenin sona ermesine ilişkin esaslar MADDE 23 - (1) Yapı ruhsatı alındıktan sonra iki yıl içinde inşaata başlanmadığı veya başlandığı halde, başlama müddeti ile birlikte beş yıl içinde yapı bitirilemediği ve bu süre içerisinde ruhsat yenilenmediği takdirde, yapı sahibi ile yapı denetim kuruluşu arasında akdedilen sözleşme başkaca bir bildirime gerek kalmaksızın kendiliğinden sona erer. Bu durumdaki işler için ilgili idare tarafından onaylanmış seviye tespiti Yapı Denetim Komisyonuna gönderilir. Söz konusu 53

56 işin inşaat alanı, yapı denetim kuruluşu ile birlikte, denetçi mimar ve mühendisleri ile kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanlarının sorumluluğu altında bulunan inşaat alanından minha edilir. Yapı sahibi, önceki yapı denetim kuruluşu ile yeniden sözleşme akdederek işe devam edebileceği gibi, başka bir yapı denetim kuruluşu ile de sözleşme akdedip işe devam edebilir. (2) Yapı denetim kuruluşunca, iş bitirme tutanağının ilgili idareye verilmesini müteakiben, ilgili idare tarafından yapı, ruhsat ve ekleri açısından kontrol edilerek en geç on beş iş günü içinde iş bitirme tutanağı onaylanır. Aksi takdirde, durum, ilgili idarece gerekçeli ve yazılı olarak yapı denetim kuruluşuna bildirilir. (3) Yapının ilgili mevzuata uygun şekilde kısmen veya tamamen bitirildiğine dair iş bitirme tutanağının tanzim edilmesi ve ilgili idarece bu tutanağın onaylanmasını müteakiben, söz konusu yapının inşaat alanı, yapı denetim kuruluşu ile birlikte, denetçi mimar ve mühendisleri ile kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanlarının sorumluluğu altında bulunan inşaat alanından minha edilir. (4)Yapı kullanma izni belgesi tanzim edilmesi safhasında, yapı denetim kuruluşu tarafından hazırlanan iş bitirme tutanağının ilgili idarece onaylanmış olması durumunda, yapı denetim kuruluşunun yapı kullanma izni belgesini ayrıca imzalaması şartı aranmaz, ancak kuruluş, yapı kullanma izni belgesinden doğan her türlü sorumluluğu kabul etmiş sayılır. Yapı kullanma izni belgesi tanzim edildiğinde ilgili idarece kuruluşa bilgi verilir. (5) Yapı denetim hizmet sözleşmesinin, tek taraflı olarak feshi veya yapı sahibi ve yapı denetim kuruluşunun karşılıklı 54

57 anlaşmasıyla feshi durumunda, fesih işlemi, noter ihbarnamesi ile karşı tarafa, ilgili idareye, ilgili Bayındırlık ve İskân Müdürlüğüne dağıtımlı olarak bildirilmek suretiyle yapılır. (6) Fesih işlemi sonrasında yapı sahibi, yapı denetim kuruluşu ve yapı müteahhidi tarafından ek-22 de gösterilen form-20 ye uygun seviye tespit tutanağı tanzim edilir ve ilgili idarenin onayına sunulur. (7) Fesih sonrasında, ilgili idarece yapı tatil tutanağı tanzim edilerek, yapı ile ilgili her türlü belge (yapıya ilişkin bilgi formu, ruhsat, hakediş raporu, fesihle ilgili yazışmalar, seviye tespit tutanağı ve yapı tatil tutanağının tasdikli suretleri) bir görüş yazısı ekinde il Bayındırlık ve İskân Müdürlüğüne gönderilir. (8) Yapı denetimi hizmet sözleşmesi feshedilen yapıyla ilgili olarak İl Bayındırlık ve İskân Müdürlüğünce yerinde inceleme yapılır ve ilgili idareden alınan görüş ve belgeler ışığında, yapı denetim kuruluşunun görev ve sorumlulukları ile yapının ruhsata ve eklerine uygunluğu açısından durumu değerlendiren bir rapor hazırlanarak, tarafların kusur ve sorumluluğu tespit edilen durumlarda bu rapor Yapı Denetim Komisyonuna gönderilir. (9) Denetim faaliyeti geçici olarak durdurulan veya izin belgesi iptal edilen yapı denetim kuruluşunun denetim sorumluluğu altında olan yapım işleri tamamlanmış yapılar için ilgili idarelerce yapı tatil tutanağı tanzim edilmez. Yapılacak herhangi bir inşai faaliyeti kalmayan ve yapı kullanma izni belgesi için müracaatta bulunan yapı sahiplerinin yeni bir yapı denetim kuruluşu ile sözleşme akdetmesine gerek olmaksızın, bu durumdaki yapı denetim kuruluşunca, yapı- 55

58 nın ruhsata ve eki projesine uygun olarak tamamen bitirilmiş olduğuna dair rapor tanzim edilerek, ilgili idareye verilir. İş bitirme tutanağı veya yapı kullanma izni belgesi bu kuruluşça imzalanır. (10) Denetim faaliyeti geçici olarak durdurulan veya izin belgesi iptal edilen yapı denetim kuruluşunun denetim sorumluluğu altında olup inşai faaliyeti devam eden veya yapı denetimi hizmet sözleşmesi fesih edilen işler için yapı sahibi tarafından yeni bir yapı denetim kuruluşu ile sözleşme akdedilir. Yeni bir yapı denetim kuruluşu görevlendirilmeksizin yapının devamına hiçbir surette izin verilmez. İlgili idarece, ilk ruhsat numarası yazılmak kaydıyla yeni bir yapı ruhsatı tanzim edilir. Bu ruhsatın ilgili bölümü yeni yapı denetim kuruluşunca imzalanır ve ek-22 de gösterilen form-20 ye uygun seviye tespit tutanağı tanzim edilerek yeni ruhsat ekine konulur. (11) Denetim faaliyetinin geçici olarak durdurulmasına veya izin belgesinin iptaline sebep olan işler için, herhangi bir inşai faaliyeti kalmamış olsa dahi, geri kalan iş ve işlemler tamamlanmak üzere yapı sahibinin bir başka yapı denetim kuruluşu ile hizmet sözleşmesi imzalaması şarttır. (12) Yapının denetim sorumluluğunu üstlenen yeni yapı denetim kuruluşu, görevi üstlendiği tarihten önce yapılan bütün iş ve işlemlerin denetiminin Kanuna ve Yönetmeliğe uygun şekilde tamamlanmasından dolayı görevi bırakan yapı denetim kuruluşu ile birlikte müteselsilen sorumludur. (13) Yeni görevlendirilen yapı denetim kuruluşu, denetimi üstlenilen yapının imar planına, mevzuata, ruhsata ve eklerine, standartlara, teknik şartnamelere uygun olarak yapı- 56

59 lıp yapılmadığına ilişkin yapı güvenliği raporu tanzim eder. Bu rapor, ilgili idaresince incelenerek onaylanır. İnşaatın devri veya satılması MADDE 24 - (1) Yapının tamamlanmadan önce başkasına devri suretiyle yapı sahibinin değişmesi hâlinde, yapı denetim kuruluşunca ek-20 de gösterilen form-18 e uygun seviye tespit tutanağı tanzim edilerek, durum en geç üç iş günü içinde ilgili idareye ve ilgili Bayındırlık ve İskân Müdürlüğüne bildirilir ve ilgili idarece yapı tatil tutanağı düzenlenerek yapım faaliyeti durdurulur. Yapının yeni sahibi tarafından Yönetmeliğe uygun olarak bir yapı denetim kuruluşu ile hizmet sözleşmesi akdedilmedikçe inşaatın devamına izin verilmez. ALTINCI BÖLÜM Hizmet Bedellerinin Tespiti ve Ödenmesi Esasları Yapı denetimi hesabı MADDE 25 - (1) Kanun ile öngörülen hizmet bedellerini karşılamak üzere, ilgili idare adına bankada bir yapı denetim hesabı açılır. Yapı denetim kuruluşunun hizmet bedelleri yapı sahibi tarafından bu hesaba yatırılır. Hizmet bedelleri, ilgili idarenin onayı ile yapı denetim kuruluşuna bu hesaptan ödenir. (2) Bu hesap başka maksatlarla kullanılamaz. 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda belirtilen borçlar da dâhil olmak üzere haczedilemez ve tedbir konulamaz. 57

60 Hizmet bedelinin tespiti MADDE 26 - (1) Yapı denetimi hizmeti için yapı denetim kuruluşuna ödenecek hizmet bedellerine esas oranlar, aşağıdaki cetvelde belirlenen asgari hizmet bedelleri oranlarından az olmamak şartıyla, projenin özellikleri ile yapının bulunduğu bölgenin fiziki, ekonomik ve sosyal özellikleri dikkate alınarak, yapı sahibi ile yapı denetim kuruluşu arasında akdedilecek sözleşmede belirtilir. (2) Yapı denetimi hizmet bedeli, yapı yaklaşık maliyeti ile hizmet bedeline esas oranın çarpımı suretiyle elde edilen bedeldir. Bu bedele proje ve yapı denetimi ile her türlü muayene ve deney ücreti dâhildir. (3)Yapı yaklaşık maliyeti, Bakanlık tarafından her yıl yayımlanan Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğ de belirlenen birim maliyetinin yapı inşaat alanı ile çarpımından bulunur. Yapının bünyesinde bulunup da söz konusu Tebliğde belirtilmeyen veya özellik arz eden yapım işlemlerinin metraja dayalı maliyet bedeli hesaplanarak, yukarıdaki esasa göre hesaplanan toplam bedele ilave edilebilir. 58

61 Yapı Denetimi Hizmet Bedeline Esas Oranlar Cetveli Asgari Hizmet Bedeli Hizmet Süresi Oranı (% ) 0-6 ay yıl ,5 yıl yıl ,5 yıl yıl ,5 yıl yıl ,5 yıl yıl 5.31 (4) Yapı denetimi hizmet sözleşmesinde belirtilen hizmet süresi, herhangi bir sebeple uzadığı takdirde, uzayan sürenin her altı ayı için yukarıda belirtilen hizmet oranlarına göre, işin tamamını kapsayacak şekilde ilave hizmet bedeli ödenir. Sözleşmede belirtilen hizmet süresi herhangi bir nedenle kısaldığı takdirde, işin tamamı üzerinden, kısalan sürenin her altı ayı için yukarıda belirtilen hizmet oranları %5 azaltılarak ödenir. (5) Güçlendirme, değiştirme, ilave kat ve benzerleri gibi yeniden yapı ruhsatı almayı gerektiren yapım işlerinde yapı 59

62 yaklaşık maliyeti, proje müellifince hazırlanan ve ilgili idarenin onayladığı keşif bedelidir. (6) Üçüncü fıkrada belirtilen ve Tebliğ de öngörülmeyen yapı sınıfı için yapı denetimi hizmet bedeli hesaplanmasında, yapılacak imalatların yaklaşık maliyeti esas alınır. (7) Yapı yaklaşık maliyeti, denetim hizmeti verilen yılın fiyatları ile belirlenir. Bir sonraki yıla devreden işlerin yapı denetimi hizmet bedeli, uygulama yılının fiyatları ile değerlendirilir. Bu durumda yapı denetim kuruluşu, yapı sahibi ve yapı müteahhidi veya yapı müteahhidi adına şantiye şefi tarafından yıl sonu itibarı ile ek-23 de gösterilen form-21 e uygun bir seviye tespit tutanağı tanzim edilir, yapı bölümünün kısmi oranı belirlenir ve söz konusu tutanak ilgili idarenin onayına sunulur. Ancak, bu oranın belirlenmesi sırasında taraflar arasında ihtilaf olması hâlinde, ilgili idareye müracaat edilerek, seviye tespiti yapılması talep edilir ve belirlenen bu oran üzerinden yapı denetim kuruluşuna ödemede bulunularak, yıl sonu itibarı ile hesap kesilir. Bu durumda doğabilecek bedel farkı, yapı sahibi tarafından yapı denetimi hesabına yatırılır. Yıl sonu itibarı ile hesap kesimi yapılmayan işler için bir sonraki yıla ait ödemede bulunulmaz ve bu yapıların devamına yapı denetim kuruluşunun önerisi ile ilgili idarece izin verilmez. Hizmet bedeli taksitleri MADDE 27 - (1) Toplam inşaat alanı bin m2 yi (dâhil) geçmeyen yapıların denetim hizmeti bedelinin, yapı sahibi tarafından yapı denetim hesabına defaten yatırılması esastır. Ödeme makbuzunun bir sureti yapı sahibi tarafından ilgili idareye ve yapı denetim kuruluşuna verilir. Bu durumdaki 60

63 yapıların denetim hizmeti için yapı sahibi tarafından ilgili idareye hakediş talebi sırasında hizmet bedelinin tamamının karşılanabileceğini gösteren banka teminat mektubu da verilebilir. (2) Toplam inşaat alanı bin m2 nin üzerindeki yapıların yapı denetimi hizmet bedelleri, yapı sahibinin tercihine göre, defaten veya aşağıdaki tabloda gösterilen taksitler halinde veya kısmi taksitler halinde hesaba yatırılır. Ödeme makbuzunun bir sureti yapı sahibi tarafından ilgili idareye ve yapı denetim kuruluşuna verilir. Taksit Kapsam Miktar (%) 1 2 Ruhsat alınması aşamasında ödenecek olan proje inceleme bedeli Kazı ve temel üst kotuna kadar olan kısım Taşıyıcı sistem bölümü Çatı örtüsü, dolgu duvarları, kapı ve pencere kasaları, tesisat alt yapısı dâhil yapının sıvaya kadar hazır duruma getirilmiş bölümü Mekanik ve elektrik tesisatı ile kalan yapı bölümü İş bitirme tutanağının ilgili idare tarafından onaylanması

64 (3) Müteakip bölümün hizmet bedeli yatırılmadığı takdirde, yapı denetim kuruluşunca yapı faaliyet durdurma tutanağı ile seviye tespit tutanağı tanzim edilerek, tanzim tarihinden itibaren üç iş günü içinde ilgili idareye bildirimde bulunulur. İlgili idarece yapı tatil tutanağı tanzim edilir ve yapının devamına izin verilmez. Bu hükümlere aykırı hareket eden ilgililer hakkında, Kanunun cezai hükümleri uygulanır. Hizmet bedelinin ödenmesi MADDE 28 - (1) Yapı denetim kuruluşu, 27 nci maddede belirtilmiş oranlara göre her yapı bölümü veya kısmi yapı bölümü için, bu bölümlerin tamamlanmasını müteakiben, ek- 24 de gösterilen form-22 ye uygun hakediş raporunu tanzim eder. Yönetmelik ile belirlenmiş fiziki seviyelerin geçildiği tarih itibariyle geride bırakılan seviyeye dair hakedişi en geç bir ay içinde hazırlamayan yapı denetim kuruluşuna bu seviye ile ilgili ödemede bulunulmaz. (2) Her bir taksit, yapının ölçülebilir seviyesi esas alınarak, kısmi taksitlere bölünerek ödenebilir. (3) Düzenlenen hakediş raporu, yapı denetim kuruluşunca ilgili idareye sunulduktan sonra, idarece ekleriyle birlikte kontrol edilerek, bu yapı bölümünde denetim açısından herhangi bir eksiklik veya kusur yok ise, başvuru tarihinden itibaren en geç yedi iş günü içinde ilgili bölüme ait hizmet bedeli yapı denetim kuruluşuna ödenir. Aksi takdirde, başvuru tarihinden itibaren en geç yedi iş günü içinde, gerekçeleri ile birlikte durum yapı denetim kuruluşuna bildirilir. (4) Yapı denetim kuruluşu, hakediş raporuna yapının bu bölümünde çalıştırdığı teknik elemanların ek-25 de gösterilen form-23 e uygun personel bildirgesini eklemek zorundadır. 62

65 (5) Yapı denetim kuruluşu tarafından yapı müteahhidinden yaptırılması istenilen muayene ve deneyler belgelendirilir. Bu belgeler ile ilgili laboratuvarın muayene ve deney bedellerine ilişkin faturaları, hakediş raporunun ekinde ilgili idareye sunularak bedeli hakedişin tahakkuk tarihinden itibaren en geç yedi iş günü içinde yapı denetim kuruluşu tarafından laboratuvara ödenir. (6) Yapı denetim kuruluşunca hakedişi tahsil edilen kısmi yapı bölümüne tekabül eden inşaat alanı, bu kuruluş ile birlikte, denetçi mimar ve denetçi mühendisleri, kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanlarının sorumluluğu altında bulunan inşaat alanından minha edilir. Ancak, bu işlem, yapı denetim kuruluşunun o yapı bölümüyle ilgili sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Geçici olarak faaliyet durdurma cezası verilmesi, yapı denetim izin belgesinin iptali veya sözleşmenin feshi sonrasında hizmet bedellerinin ödenmesi MADDE 29 - (1) Geçici olarak faaliyet durdurma cezası veya yapı denetim izin belgesinin iptali işlemine yol açan denetim işlerinde, ilgili idaresince bu işe ilişkin denetimsizliğin başladığı seviye tespit edilir ve bu seviyeden sonraki yapı denetim hizmet bedeli ödenmez. (2) Faaliyeti geçici olarak durdurulan, yapı denetim izin belgesi iptal edilen veya sözleşme feshi sebebiyle yapı ile ilişiği kesilen yapı denetim kuruluşunun sorumluluğu altında bulunan bütün işler için, en geç on beş iş günü içinde, yapı denetim kuruluşu, yapı sahibi ve yapı müteahhidi tarafından ek-22 de gösterilen form-20 ye uygun bir seviye tespit tutanağı tanzim edilir ve ilgili idarenin onayına sunulur. Sevi- 63

66 ye tespit tutanağı esas alınarak, yapı denetim kuruluşunun mevzuata uygun şekilde yapmış olduğu denetim hizmetlerinin karşılığı olarak, süresi içinde müracaat edip daha önce almamış olduğu hakedişleri ödenir. (3) Yapı denetim kuruluşunun üzerinde bulunan bütün işler için yapılan seviye tespit işlemi sırasında, ilgili idaresi tarafından ruhsata ve eklerine aykırılıklar belirlenmesi hâlinde, denetimsizliğin başladığı seviye tespit edilerek, bu seviyeden sonraki yapı denetim hizmet bedeli ödenmez. Bu durum, idaresince ilgili bilgi ve belgeler ile birlikte yapının bulunduğu ilin Bayındırlık ve İskân Müdürlüğüne bildirilir. YEDİNCİ BÖLÜM Sicillerin Tutulması ve Yapılara Sertifika Verilmesi Sicillerin tutulması MADDE 30 - (1) Yapı denetim kuruluşları ile bu kuruluşlarda görev alan denetçi ve kontrol elemanı mimar ve mühendislerin sicil raporları, denetledikleri yapının ruhsata ve eklerine uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğini belirten iş bitirme tutanağının ilgili idarece onaylanmasından veya yapı denetim kuruluşları ile bu kuruluşlarda görev alan denetçi ve kontrol elemanı mimar ve mühendislerin, işin sözleşmesinin feshedilmesi, geçici veya daimi faaliyet durdurma cezaları, eleman değişikliği veya istifa gibi sebeplerle yapı ile ilişiğinin kesilmesinden sonra ilgili idarece ek-26 da gösterilen form-24 e ve ek-27 de gösterilen form-25 e göre işlerin bulundukları seviye itibariyle tanzim edilerek onaylanır. (2) Yapıda görevli olup, inşaat seviyesinden dolayı fiilen görevine başlamamış olan denetçi ve kontrol elemanı mimar ve mühendisler için bu süre içinde sicil raporu tanzim edilmez. 64

67 (3) Yapı denetim kuruluşları ile bu kuruluşlarda görev alan denetçi ve kontrol elemanı mimar ve mühendislerin, bir yıllık faaliyet süresi içinde iş bazında düzenlenen sicil raporlarındaki puanların aritmetik ortalaması alınarak yıl sonu ortalama sicil puanı belirlenir. Yıl sonu ortalama sicil puanı ilgili idarelerce Yapı Denetim Komisyonuna gönderilir. (4) Yapı Denetim Komisyonunca, yıl sonu itibariyle idarelerden alınan sicil puanları toplanıp, bu raporların geldiği idare sayısına bölünmek suretiyle ortalama sicil puanı hesaplanır. Ortalama sicil puanı 100 (yüz) tam puan üzerinden 60 (altmış) puanın altında olanlar, ilgili sicil devresi için olumsuz sicil almış sayılır. İdarelerce düzenlenen sicil raporlarındaki olumsuz sicillerin somut bilgi ve belgelere dayandırılması ve gerekçelerinin Yapı Denetim Komisyonuna bildirilmesi zorunludur. (5) Olumsuz sicil almış olan yapı denetim kuruluşları, denetçi ve kontrol elemanı mimar ve mühendisler, Yapı Denetim Komisyonunca yıl içinde yazılı olarak uyarılır. (6) Son üç yıl itibariyle üç defa olumsuz sicil almış olan yapı denetim kuruluşları hakkında, Yapı Denetim Komisyonunca Kanunun 8 inci maddesi gereğince işlem yapılır. (7) Üst üste iki yıl olumsuz sicil alan denetçi mimar ve mühendislerin belgeleri Yapı Denetim Komisyonunca iptal edilerek, durum ilgili meslek odalarına bildirilir. Denetçi belgelerinin geçerli olduğu süre içerisinde üç kez olumsuz sicil alan denetçi mimar ve mühendislerin belgeleri yenilenmez. (8) Faaliyeti geçici olarak durdurulmuş yapı denetim kuruluşları ile bu kuruluşların faaliyetlerinin durdurulmasında sorumluluğu bulunan denetçi ve kontrol elemanı mimar ve 65

68 mühendislerin durumu sicil değerlendirilmesinde göz önüne alınır ve bu durumda olanların yıl sonu sicilleri olumsuz olarak değerlendirilir. Yapılara sertifika verilmesi MADDE 31 - (1) İlgili idarelerce, yapı kullanma izninin verilmesini müteakiben, ek-28 de gösterilen form-26 ya uygun olarak yapı denetim kuruluşunca hazırlanan ve ilgili idarece onaylanan bir yapı sertifikası on beş gün içinde tanzim edilip yapının kolayca görülebilir bir yerine asılır. (2) Sertifikanın onaylanmış bir kopyası yapıya ilişkin dosyada saklanır. 66 SEKİZİNCİ BÖLÜM Çeşitli ve Son Hükümler Yürürlükten kaldırılan mevzuat MADDE 32 - (1) 12/8/2001 tarihli ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulan Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır. Hizmet sözleşmelerinin yenilenmesi GEÇİCİ MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce yapı denetimi hizmet sözleşmeleri akdedilerek ruhsat müracaatı yapılmış olan işlere ait sözleşmeler, Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra da geçerlidir. Hizmet süresi herhangi bir nedenle uzayan denetim işlerine ait sözleşmeler ise ek-6 da gösterilen form-4 e uygun tip sözleşme kullanılarak yenilenir.

69 Denetlenebilecek yapı inşaat alanı sınırını aşan kuruluşların yeni iş alamaması GEÇİCİ MADDE 2 - (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarı ile, denetim sorumluluğu altında toplam m2 nin üzerinde denetim işi olan yapı denetim kuruluşlarının, sorumlulukları altında bulunan iş miktarı m2 nin altına düşünceye kadar yeni iş almalarına izin verilmez. Hakedişi ödenmiş seviye nispetinde inşaat alanının yapı denetim kuruluşunun sorumluluk alanından minha edilmesi GEÇİCİ MADDE 3 - (1) Yapı denetim kuruluşlarının sorumluluğu altında bulunan ve bu Yönetmelik ile belirlenmiş muhtelif fiziki seviyelerde olan işlerde, söz konusu fiziki seviyelere ait hakedişlerin ödenmiş olması kaydıyla, Yapı Denetim Komisyonunca gerekli düzenlemeler Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde tamamlanmak suretiyle, hakedişi ödenmiş seviye nispetinde inşaat alanı yapı denetim kuruluşlarının sorumluluk alanından minha edilir. Yapı Denetim Komisyonu sekreteryası personelinin görevlendirilmesi GEÇİCİ MADDE 4 - (1) Yapı Denetim Komisyonunun yapı denetimi izin belgesi, laboratuvar izin belgesi ve denetçi belgesi verilmesi ile ilgili iş ve işlemlerini yürütecek olan sekreterya, Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde Yapı Denetim Komisyonu tarafından teşkil edilir. 67

70 Faaliyeti devam eden yapı denetim kuruluşlarının donanım yönünden eksiklerini tamamlaması GEÇİCİ MADDE 5 - (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce izin belgesi almış olan yapı denetim kuruluşları, 12 nci maddenin beşinci fıkrasında sayılan asgari donanımı ve şartları Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç üç ay içerisinde sağlamak ve bu konuda ilgili Bayındırlık ve İskân Müdürlüğüne yazılı olarak bilgi vermekle yükümlüdür. Şubeler aracılığıyla faaliyet gösteren yapı denetim kuruluşlarının durumu GEÇİCİ MADDE 6 - (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce şube aracılığıyla bir denetim hizmeti üstlenmiş olan yapı denetim kuruluşları, söz konusu işin sözleşmesine göre denetim hizmeti tamamlanana kadar o ildeki faaliyetini sürdürebilir. Şube aracılığıyla bir başka ildeki tüm işlerini tamamlayan yapı denetim kuruluşlarının o ilde faaliyetine devam edebilmesi için 17 nci madde hükümlerine uygun biçimde belge alması şarttır. Yapı denetimi çalışma birimlerinin kurulması GEÇİCİ MADDE 7 - (1) Bu Yönetmelik gereği kurulması öngörülen yapı denetimi çalışma birimlerinde görev alacak personel, Bakanlık uygun görüşü alınarak, ilgili Bayındırlık ve İskân Müdürlükleri tarafından Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç bir ay içerisinde görevlendirilir. Denetçi belgelerinin durumu GEÇİCİ MADDE 8 - (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce alınmış olan denetçi mimar ve denetçi mühendislere ait belgeler vize tarihine kadar geçerlidir. Söz 68

71 konusu belgelerin vizesi sırasında Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığınca bu Yönetmelik esasları doğrultusunda belge tanzim edilir. Yürürlük MADDE 33 - (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 34 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Bayındırlık ve İskân Bakanı yürütür. 69

72 LABORATUVAR İZNİ ONAY TALİMATI EK-1 1. AMAÇ Bu Talimat 29/6/2001 tarihli 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun gereğince kamu veya özel kuruluşların bünyesinde kurulmuş laboratuvarlara Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Yapı Denetim Komisyonu tarafından izin belgesi verilerek onaylanması ve laboratuvarların denetim hizmetinin yürütülmesi ile ilgili usul ve esasları göstermek üzere hazırlanmıştır. 2. KAPSAM Bu Talimat laboratuvar izin belgesi ve kullanımı ile ilgili görev, yetki ve yükümlülükleri, başvuru için gerekli şartları, işlemleri, denetimleri, iptal ve fesih halinde uygulanacak işlemleri kapsar. 3. KISALTMALAR VE TARİFLER 3.1.Kısaltmalar Bu limatın uygulanmasında: Bayındırlık ve İskân Bakanlığı: Bakanlık Yapı Denetim Komisyonu: YDK Laboratuvar İzin Belgesi: Belge Laboratuvar İzin Simgesi: Simge Laboratuvar İzin Belgesi Teknik Şartnamesi: Teknik Şartname Laboratuvar Değerlendirme Heyeti: Heyet, Laboratuvar İzni Onay Talimatı: Talimat, İzin Belgesi talebinde bulunan laboratuvar : Laboratuvar, olarak anılacaktır. 70

73 3.2. Tanımlar Laboratuvar izin belgesi Laboratuvarın bağlı bulunduğu laboratuvar yetkilisi veya yetkilileri ile Bakanlık arasında yapılan sözleşme çerçevesinde, laboratuvarın yeterliğinin belirlenen teknik kritere uygunluğunu izin belgesi ekindeki kapsam çerçevesinde yapabileceği deneyleri gösteren ve üçüncü şahıslara yönelik geçerlik süresi bir yıl olan belgedir. Belge her yıl vize ettirilir Laboratuvar izin simgesi İzin belgesi almış laboratuvarlarca düzenlenen deney raporları üzerinde kullanılmak üzere Bakanlıkça hazırlanan aşağıda gösterilen monogramdır Laboratuvar izin belgesi teknik şartnamesi Bakanlık tarafından laboratuvarlara izin belgesi verilmesinde kullanılan, laboratuvarın uyması ve karşılaması gereken teknik ve idari şartları ayrıntılı biçimde açıklayan temel dokümandır Laboratuvar izin onayı Belge eki kapsamda belirtilen deneylerin laboratuvarca yapılabileceğinin YDK tarafından tanınması ve tescil edilmesidir Laboratuvar izni onay talimatı Laboratuvar izin onayı için gerekli şartları, işlemleri, onay ve belge kullanma hakkıyla ilgili görev, yetki ve yükümlülükleri açıklayan dokümandır Değerlendirmeci Deney laboratuvarlarının değerlendirmesi ile ilgili fonksiyonların tamamını veya bir kısmını yapan kişidir. 71

74 4. ORGANLAR 4.1. Yapı Denetim Komisyonu YDK Laboratuvarlara izin belgesi verilmesi, sürekliliği, yenilenmesi, iptali ile belgeli laboratuvarların denetlenmesine ilişkin her türlü kararı almaya yetkili organdır Değerlendirme Heyeti Laboratuvar İzin Belgesi Teknik Şartnamesi ve Laboratuvar Değerlendirme Kılavuzu ile Laboratuvar İzin Onay Talimatı hükümlerine uygun olarak görev yapan ve YDK adına, YDK tarafından görevlendirilen, ilgili standart ve deneyler konusunda bilgili ve tecrübeli en az iki değerlendirmeciden teşkil edilen heyettir. 5. ÜCRETLER 5.1. Matbu belge ücreti Başvuru sırasında laboratuvara veya bağlı bulunduğu kuruluşa verilen Müracaat Formları, İzin Belgesi Teknik Şartnamesi ve Laboratuvar İzin Onay Talimatı karşılığı olarak bir defaya mahsus olmak üzere alınan ücrettir Değerlendirme ücreti Heyetin laboratuvarda ilk ve ara kontrol ile diğer nedenlerle yapacağı her değerlendirme hizmeti için alınan ücrettir Belge ve vize ücreti Düzenlenen her belge için belgelerin verilişi ve bunların yıllık vizeleri için alınan ücrettir Belge kullanım ücreti Bakanlık tarafından tespit edilerek, belge kullanma karşılığı olarak belgelerin vize tarihinde yılda bir defa alınan ücrettir. 72

75 5.5. Teminat Talimat, sözleşme ve bunlarla ilgili mevzuat hükümlerine aykırı davranıştan doğacak zarar ve giderleri karşılamak amacıyla, belge kullanmaya hak kazandığı zaman laboratuvar veya bağlı bulunduğu kuruluştan alınan nakittir Yol ve harcırah gider ücreti Heyetinin laboratuvarda yapacağı değerlendirme için yürürlükte bulunan Harcırah Kanununa göre gündelik ve ulaşım için alınan ücrettir. 6. LABORATUVAR İZİN BELGESİ ALINMASI 6.1. Gerekli belgeler -Laboratuvar izin belgesi için hazırlanmış müracaat formu, -Kuruluş yetkililerinin noter tasdikli imza sirküleri, -Kalite El Kitabı ve ekleri (prosedürler, talimatlar, gerekli formlar ve deney rapor örnekleri), -Laboratuvar tesisinin ve cihazların yerleşim krokisi, -Kuruluşun laboratuvar açmaya, deney yapmaya, rapor vermeye yetkili olduğuna dair ibarenin bulunduğu Ticaret Sicil Gazetesi, -Laboratuvarda tasdik edilmiş imza yetkisi için aday gösterilen mühendis için Bakanlıktan alınmış laboratuvar denetçi belgesi, -Laboratuvarda çalışan bütün teknik elemanların noter tasdikli diploma fotokopileri, -Laboratuvar denetçisinin çalıştığı kuruluş ile yaptığı sözleşmenin noter tasdikli sureti ve imza sirküleri. 73

76 6.2. Müracaatın İşleme Konulabilmesi İçin -Müracaat formunun gerçek durumu gösterecek şekilde ve eksiksiz doldurulması ve bu maddede belirtilen diğer belgelerin tamamının eksiksiz olarak teslim edilmesi şarttır. Bu şartları yerine getiren laboratuvarın talebi üzerine aşağıdaki işlemler uygulanır. 7. İZİN İŞLEMLERİ 7.1. Ön değerlendirme Müracaatı kabul edilen laboratuvarın izin işlemlerini başlatmak üzere YDK adına YDK tarafından en geç iki hafta içinde Değerlendirme Heyeti görevlendirilir Değerlendirmeciler, müracaat formlarını inceleyerek bilgilerin doğruluğunu araştırır Kalite El Kitabı ve eklerinin TS EN ISO/IEC Aralık 2005 standardına uygunluğu incelenir Ön değerlendirmede eksiği bulunan laboratuvarlara eksikleri yazı ile bildirilerek dosya askıya alınır. Eksiklerini tamamlayan laboratuvarların değerlendirilmesine kaldığı yerden devam edilir Ön değerlendirmede eksiği bulunmayan laboratuarlara gidilerek yerinde değerlendirilmede bulunulur Değerlendirme Laboratuvarın ön değerlendirmesinden sonra, belge verilmesine esas olmak üzere yerinde yapılan incelemedir Heyetin değerlendireceği hususlar a) Laboratuvarda müracaat formlarındaki bilgilerin gerçek olup olmadığı, 74

77 b) Laboratuvarda, teknik şartnamede ve talimatta aranan şartların mevcut olup olmadığı, c) Laboratuvarda gerekli incelemelerin yapıldığına dair tutanak, kuruluş yetkilileri ve heyet tarafından imza altına alınır. ç) Heyet, raporunu en geç on iş günü içerisinde YDK ya sunar Komisyon kararı Komisyon, hazırlanan heyet raporunun teslim edilmesinden sonraki on beş gün içerisinde, incelemesini tamamlayarak, belge kullanma hakkının verilip verilmemesine karar verir. Karar defterine geçirilen sonuç, ekine heyet raporu olmak üzere bir yazı ile ilgili firmaya bildirilir Belgenin verilmesi Laboratuvar, Komisyonun aldığı kararın olumlu olması halinde, imzalanacak tip sözleşmenin noter tasdikinden sonra belge kullanma hakkını kazanır Kısmi değerlendirme Kısmi değerlendirme, YDK tarafından daha önce izin belgesi verilmiş laboratuvarlarda meydana gelen herhangi bir değişikliğin, laboratuvarın deney yapma kabiliyetini nasıl etkilediğini belirlemek üzere YDK tarafından görevlendirecek heyetin yaptığı incelemedir Ara denetim Laboratuvarın ilk veya daha önce yapılan kısmi değerlendirmedeki şartları devam ettirip ettirmediğini incelemek amacıyla, YDK tarafından her yıl en az bir defa olmak üzere yaptırılacak denetimdir. 75

78 7.7. Kapsam genişletme Belgeli laboratuvarların, mevcut kapsam listesine ek deneylerin girmesi için YDK ya yazılı müracaatta bulunması halinde, yerinde yapılacak incelemeler sonucunda hazırlanacak yeni kapsam listesinin düzenlenmesidir. 8. LABORATUVARIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 8.1. Değerlendirmeye imkan sağlama Laboratuvar, gerek ön değerlendirme sırasında, gerekse belge verilmesinden sonra kısmi değerlendirme ve ara denetimde heyetin isteyeceği bütün bilgileri vermek ve çalışmalarında her türlü kolaylığı sağlamakla yükümlüdür Belge kullanma şekli Laboratuvar, YDK dan almış olduğu belgeyi bir başka laboratuvar için kullanamaz. Laboratuvarın belge kullanma hakkı hiçbir şahıs veya kuruluşa devredilemez Laboratuvarlar, şube veya numune toplama istasyonu açabilirler Laboratuvarlar, bulundukları ilde veya diğer illerde şube açtıkları takdirde, kalite sisteminde, yönetim ve teknik şartlarında değişiklik yapmak, her bir şube için izin belgesi alma şartlarını yerine getirmek zorundadırlar Bağlı olduğu laboratuvar kalite sisteminde, yönetim ve teknik şartlarda gerekli düzenlemelerin yapılması, istasyonda en az bir teknisyen bulundurulması ve görevlendirilecek heyet tarafından yapılacak inceleme sonucunun olumlu olması halinde, YDK tarafından Numune Toplama İstasyonu 76

79 İzin Belgesi verilerek, numune toplama istasyonu açılmasına izin verilir Laboratuvarlar, kapsam listesinde bulunması koşulu ile taze beton numunesi için aynı il sınırları içerisinde numune toplama istasyonu açabilirler İzin belgeli laboratuvarın, kamu veya üniversite laboratuvarının olmadığı illerde, diğer ilde faaliyet gösteren izin belgeli laboratuvarlar, sahip oldukları kapsam listesinde yer alan deneyler için numune toplama istasyonu açabilirler. Ancak o ilde izin belgeli bir laboratuvarın açılması halinde, numune toplama istasyonunu kapatmak zorundadırlar Laboratuvar, belge kapsamındaki deneyleri etkileyecek veya hükmü şahsiyeti ile ilgili meydana gelecek her değişikliği YDK ya bildirir ve bununla ilgili belgeleri gönderir. Laboratuvar, herhangi bir nedenle deney faaliyetlerini bir müddet için durduracak ise durumu on beş gün öncesinden YDK ya bildirir Laboratuvar, belge kapsamında yer almayan deneyleri YDK simgeli deney raporlarında yayımlaması halinde, bu deneylerin YDK tarafından belgeli olmadığını açık ve net bir şekilde belirtmek zorundadır Laboratuvar belge kapsamında yer alan bir veya birkaç deney için kullandığı cihazın arızalanması, tadilat, taşınma ve benzeri durumlarda, bu deney veya deneyler için YDK simgeli rapor düzenleyemez. Yapılan tamir, bakım, düzenleme ve benzeri çalışmaların tamamlanıp YDK ya bildirilmesi ve yapılacak incelemeden olumlu netice alınması halinde, laboratuvar YDK simgeli rapor yayınlamaya tekrar başlar. 77

80 8.6. Mali yükümlülükler Laboratuvar, bu talimata göre tahakkuk edecek giderleri fatura edilmesinden sonra en geç on beş gün içerisinde ödemekle yükümlüdür Laboratuvar her sözleşme dönemi sonunda almış olduğu belgelerin yıllık vizelerini en geç on beş gün içinde yaptırmak ve bununla ilgili ücretleri ödemekle yükümlüdür Laboratuvarlar, Bakanlıkça her yıl yayımlanan birim fiyatlarda meydana gelen artış nedeni ile doğacak teminat bedeli farklarını, yıllık vize ücreti ile birlikte ödemekle yükümlüdür İşbirliği Kişi veya kuruluşlarla işbirliği Laboratuvar, gerektiğinde YDK veya görevlendireceği yetkili ile şartnamede belirtilen kriterlere uygunluğu izleme imkanı verecek şekilde işbirliğinde bulunmalıdır YDK ile işbirliği Bu işbirliği şunları kapsamalıdır: a) YDK ve yetkilisinin deney laboratuvarının denetlenmesi için ilgili alanlara girmesinin sağlanması, b) Deney laboratuvarının deney yapma kapasitesinin YDK tarafından doğrulanmasını sağlamak için gerekli kontrollerinin yapılması konusunda yardımcı olunması, c) Doğrulama amacıyla YDK nın ihtiyaç duyduğu deney numunelerinin veya şahit numunelerin hazırlanması, ambalajlanması ve en geç on beş gün içerisinde YDK ya ulaşacak şekilde gönderilmesi, 78

81 ç) YDK nın uygun bulacağı değerlendirme deney programına veya bir karşılaştırılmalı deney programına katılması, d) Laboratuvarın deney sonuçlarının YDK tarafından incelenmesine ve denetlenmesine izin verilmesi Laboratuvar teknik personeli Laboratuvar Denetçisi Laboratuvar tarafından gerçekleştirilecek muayene ve deneylerin ilgili standartlara ve deney talimatlarına uygun olarak yapılmasını, muayene ve deney sonuçlarını laboratuvar kalite kayıtları sistemine uygun olarak tutulmasını sağlayan, laboratuvar denetçi belgesine sahip muayene ve deney sonuçlarına ait raporları imzalamak üzere YDK tarafından tasdik edilmiş imza yetkisi verilen mühendistir. Bir laboratuvarda bir veya daha fazla laboratuvar denetçisine, YDK tarafından tasdik edilmiş imza yetkisi verilebilir Laboratuvar, denetçinin laboratuvardan ayrılması halinde, bu değişikliği bir hafta içerisinde YDK ya bildirmekle yükümlüdür. İzin belgesi kapsam listesinde yer alan muayene ve deneyler için imza yetkisine sahip laboratuvar denetçilerinin laboratuvar ile ilişkilerinin kesilmesi halinde, YDK yeni bir imza yetkisine sahip laboratuvar denetçisi tayin edinceye kadar laboratuvarın izin belgesi dondurulur ve bu süre içinde laboratuvar, YDK simgesi taşıyan muayene ve deney raporlarını üçüncü şahıslara veremez Laboratuvar denetçisi değişiminde veya ikinci bir laboratuvar denetçisi çalıştırılmak istendiğinde, laboratuvarın yazılı başvuru tarihini takip eden on iş günü içerisinde Değerlendirme Heyeti görevlendirilir. Heyetin yapacağı de- 79

82 ğerlendirme sonucu olumlu olduğu takdirde, değerlendirmesi yapılan denetçi, yerinde tutulan bir tutanakla laboratuvarın kapsam listesinde yer alan muayene ve deneylere ait raporları imzalamaya başlayabilir. Laboratuvar denetçisi değişimi için, denetçi mühendis imza yetkilendirmesi, bilahare YDK tarafından yazılı olarak laboratuvara bildirilir Laboratuvar denetçileri en fazla yıllık yirmi günü aşmamak üzere izin kullanabilir. Denetçisi izne ayrılacak olan laboratuvar, izne ayrılacak olan denetçisinin yerine, görev alacak laboratuvar denetçisini bir ay önceden YDK ya yazılı olarak bildirir. Son bir yıl içinde denetim geçirmiş ve izin süresince görev alacağı laboratuvarın kapsam listesinde yer alan muayene ve deneyler için YDK tarafından imza yetkisi verilmiş laboratuvar denetçileri, izin süresince YDK tarafından inceleme yapılmaksızın doğrudan yetkilendirilir Laboratuvar, ayrılan ve/veya yeni işe başlayan teknik personeli, noter tasdikli diploma suretleri ile birlikte YDK ya bildirmek zorundadır. 9. LABORATUVAR İZİN BELGESİNDEN DOĞAN SORUMLULUKLAR a) Laboratuvar İzin Belgesi Teknik Şartnamesinde belirtilen kriterlere ve YDK tarafından belirtilen ve belirtilecek diğer kurallara her zaman için uymak, b) YDK tarafından verilmiş kapsam listesini ve izin belgesini laboratuvarın uygun ve görülen bir yerine asmak, c) YDK tarafından tespit edilen aralıklarla başvuru, kısmi, ara değerlendirmelere ve diğer hizmetlere ait masrafların karşılığını ödemek, 80

83 ç) Belgenin geçerliliği ne şekilde olursa olsun sona erdiğinde, belge ile ilgili bütün reklamlar ve referansların kullanımını sona erdirmek, d) Belge veya kendi hazırladığı bir deney raporunun YDK veya başka bir kuruluşun ürün onayı anlamına gelmediğini yaptığı sözleşmelerde açıkça belirtmek, e) Kurum veya kişiler tarafından deney raporunun tamamının veya bir kısmının yanıltıcı bilgi ve reklam aracı olarak kullanılmamasını sağlamak, f) Laboratuvarın kapsamını ve bu şartnamedeki kurallara uygunluğunu etkileyen değişiklikleri YDK ya bildirmek. Laboratuvar, YDK ya bir ay önceden yazılı olarak bildirimde bulunmak suretiyle laboratuvar izin belgesi sözleşmesini feshedebilir. Belgeli laboratuvarın şartnamede belirtilen kriterlere uymaması halinde ihtar sonucu on beş gün içinde gerekli hususları yerine getirmek zorundadır. Belgeli laboratuvarın yukarıdaki hususlara uyma zorunluluğu vardır. 10. LABORATUVARIN KİŞİ, KURULUŞ VE ÜÇÜNCÜ ŞAHISLARA KARŞI SORUMLULUKLARI 10.1 YDK tarafından belgelendirilen laboratuvar, talimat hükümleri ve şartnamede belirtilen esaslar doğrultusunda, bu talimatın ve şartnamenin öngördüğü şartlara uygun biçimde, tüm kişi ve kuruluşlar için standart bir deney hizmeti verecektir Laboratuvar ve YDK arasında sözleşme yapılması, laboratuvarı üçüncü şahıslara karşı olan kanuni yükümlülük ve sorumluklarını yerine getirmesinden alıkoyamaz. 81

84 10.3 Laboratuvar, deneylerin yeterliliği ve doğrulanması açısından deney yaptıranın gözlemine açık olmalı ve gerekli kontrollerin yapılmasına izin vermelidir Laboratuvar tarafından deneye tabi tutulan malzeme için verilen deney raporu, standartlara uygunluk belgesi niteliği taşımayacağı gibi, söz konusu malzemenin YDK tarafından belgelendirildiği anlamını da taşımaz. Bu durum, kişi, kuruluşlar ve laboratuvar arasında yapılan tüm sözleşmelerde açık biçimde belirtilmelidir Laboratuvar, tüm deney raporlarını, kayıtları ve diğer verileri en az on beş sene müddetle muhafaza etmelidir Simge taşıyan deney raporlarında, hem belge kapsamına giren, hem de girmeyen deneylerin yer alması halinde, kapsama girmeyen deneyler için Bu deney YDK tarafından belgeli değildir ibaresi kullanılmalıdır. 11. SÖZLEŞME KONUSU TEKNİK ESASLARDAKİ DEĞİŞİKLİKLER VE DÜZELTMELER YDK, sözleşme konusu teknik şartnamenin tadil veya revize edilmesi halinde, değişiklikleri laboratuvarlara bildirir. Laboratuvarlar da yeni esaslara göre düzenlemeler yapar. YDK, laboratuvarın kabul edilebilir bir gerekçe ile süre talebi halinde mevzuat hükümlerine aykırı olmamak ve haksız rekabet ortamı yaratmamak kaydıyla, değişikliklere uyum sağlanabilmesi için uygun bir geçiş süresi tanımaya yetkilidir. 82

85 12. TALİMATA AYKIRI HAREKET Laboratuvarın, personel, tesis, makine-teçhizat ve kalite kontrol sistem ve imkanlarında olumsuz yönde bir değişim olduğunun veya deneylerini belirlenen teknik kritere uygun olmayarak gerçekleştirdiğinin veya talimat ile sözleşmenin diğer hükümlerine aykırı hareket ettiğinin tespiti halinde YDK, gerekli düzenlemeyi sağlamak amacıyla aşağıdaki uygulamaları sırasıyla veya aykırılığın önem derecesine göre herhangi birinden başlayarak tatbik eder. YDK, bu uygulamaların her kademesinde gerekli gördüğü incelemeleri yapmak ve yeni düzenleyici taleplerde bulunmak yetkisine sahiptir Uyarma YDK, tespit ettiği aykırılıkların giderilmesi için laboratuvara uyarı bildiriminde bulunur. Laboratuvar tebligattan sonra gereğini yerine getirmek amacıyla, almış olduğu tedbirleri on beş gün içerisinde YDK ya bir rapor halinde bildirmekle yükümlüdür Nakdi ceza YDK, düzeltilmesi için uyarı bildiriminde bulunulan aykırılıkların tekrarı halinde veya ilk defa tespit edilen bir aykırılığın önem derecesi göz önünde tutularak, Madde 12.1 deki uygulamanın yanında, laboratuvarın teminatının 1/2 sini gelir kaydeder. Verilen nakdi cezanın, laboratuvar tarafından on beş gün içerisinde yatırılması halinde teminatına dokunulmaz. Aksi takdirde, teminat çözülerek nakdi ceza tahsil edilir. Bu durumda, laboratuvar on beş gün içerisinde yeni teminatını vermekle yükümlüdür. Laboratuvar, tebligattan 83

86 sonra gereğini yerine getirmek ve almış olduğu tedbirleri YDK ya on beş gün içerisinde bir rapor halinde bildirmek zorundadır Belge kullanma hakkının askıya alınması Madde 12.1 ve/veya Madde 12.2 ye göre uyarıda bulunularak düzeltilmesi talep edilen aykırılıkların tekrarı veya ilk defa tespit edilen bir aykırılığın önem derecesi göz önünde tutularak, YDK sözleşmenin belge kullanma hakkını veren hükümlerini askıya alır ve laboratuvar teminatının tamamını gelir kaydeder. Laboratuvar, sözleşmenin askıda kalma süresinde YDK simgeli deney raporu düzenleyemez. YDK nın yapacağı inceleme sonucunda olumlu görüşe varılması halinde, verilecek izinden sonra belge kullanma hakkını yeniden kazanır. 13. SÖZLEŞMENİN FESHİ Belge kullanma hakkını veren sözleşme, laboratuvarın talebi veya belgelendirmenin dayanağı olan teknik esasların YDK tarafından iptal edilmesi halinde feshedilir. Bu durumda, fesihten doğan masrafların ve laboratuvarın mevcut borçlarının tahsilinden sonra teminatı iade edilir YDK, 12. maddede belirtilen uygulamalara rağmen aykırılıkların giderilmediğinin tespit edilmesi veya ilk defa tespit edilen aykırılığın önem derecesi göz önünde tutularak, belge kullanma hakkı veren sözleşmeyi tek taraflı fesih ederek teminatı gelir kaydeder Fesih kararları, YDK tarafından Resmi Gazetede, Bakanlık yayınlarında, lüzum görülmesi halinde ayrıca gün- 84

87 lük gazetelerde gerekçeli olarak yayımlanır. Laboratuvar, fesih kararının tebliğinden itibaren deney raporlarında YDK simgesini kullanmaya derhal son verir. Ayrıca yazışma, satış bağlantıları, ilan ve reklamlarında bu simgenin kullanımını durdurur. Laboratuvar, sözleşmeyle kendisine verilmiş her türlü belgeyi en geç on beş gün içerisinde YDK ya iade eder. 14. BELGENİN HAKSIZ KULLANILMASI YDK ile sözleşme akdetmeksizin belge kullanan veya sözleşmesi fesih edildiği halde belge kullanmaya devam eden laboratuvar ilgilileri hakkında, YDK dan belge almış kamu ve özel laboratuvarların manevi itibarının, haksız bir rekabet ortamı yaratmak suretiyle, kamu yararını zedeleyecek şekilde kullanması nedeniyle, suç duyurusunda bulunulur. 15. ÜCRETLERİN TAHAKKUK ESASLARI Belgelendirme hizmetleri ile ilgili olarak alınacak belge, vize, değerlendirme, teminat, matbu belge, belge kullanım ücreti ile yol ve harcırah gider ücreti, her yıl Bakanlık tarafından tespit edilen miktara göre tahakkuk ettirilir. Yapılan değişiklikler ilgili Birim Fiyat Listesinde yayınlandığı gibi, sözleşmeli laboratuvarlara da ayrıca tebliğ edilir. 16. GENEL HÜKÜMLER YDK, talimat ve teknik şartnamede belirtilen esaslara ilave olarak gerekli gördüğü konularda önceden bildirmek kaydı ile özel şartlar getirebilir. 85

88 16.2 Grev, lokavt, tevsi, yeniden organizasyon, tabii afetler ve benzer mücbir sebeplerle laboratuvar faaliyetlerinin durdurulması halinde, laboratuvar belge kullanma sözleşmelerinin devamı hususunda uygun bir süre tanınmasına YDK yetkilidir. Bu süre içerisinde laboratuvarın her türlü hakları mahfuzdur YDK ile sözleşme akdeden laboratuvar, sözleşmesinde belirtilen belgeyi, ancak belge kapsamında belirtilen deneyler için kullanmaya yetkilidir. Aksi tespit edilip, YDK tarafından yazılı olarak ikaz edilenlerin buna uymayarak belge kullanmaya devam etmeleri halinde, haklarında bu Talimatın 13. maddesine göre işlem yapılır Sözleşmesi feshedilen laboratuvarın yeniden müracaatında: a) İlk değerlendirme şartları aynen uygulanır. b) Fesih tarihinden itibaren YDK kararına bağlı olarak üç ila altı ay arasında müracaat işleme konulmaz. Ancak sözleşmesi, talimat, sözleşme ve mevzuat hükümlerine aykırılıktan dolayı fesih edilmemiş olan laboratuvarın yeni müracaatları hemen işleme konur Belge almak için YDK ya müracaat eden laboratuvarlar, bu talimat hükümlerine eksiksiz olarak uymayı kabul etmiş sayılır. Doğacak anlaşmazlıkların hal mercii T.C. Mahkemeleri ve İcra Daireleridir Belge verilmiş olması, laboratuvarı kanun, tüzük, kararname, yönetmelik, şartname ve diğer mevzuat hükümlerine uyma yükümlülüğünden kurtarmaz Laboratuvar, YDK kararlarına, bunların tebellüğü tarihinden itibaren en geç otuz gün içerisinde itirazda bu- 86

89 lunabilir. İtirazın incelenmesinden sonra YDK nın vereceği karar kesindir Laboratuvarda gerçekleşen deneyler için hazırlanacak olan raporları imzalamak üzere, YDK, laboratuvar personeli arasından laboratuvar denetçi belgesine sahip bir veya daha fazla kişiye tasdik edilmiş imza yetkisi verir. Bu şahısların laboratuvardan ayrılması halinde, laboratuvar bu değişikliği bir hafta içinde bildirmekle yükümlüdür. Belge kapsamında belirtilen deneylerle ilgili imza yetkisine sahip kişilerin laboratuvardan ayrılması, ilişiklerinin kesilmesi halinde YDK yeni bir tasdik edilmiş imza yetkisine sahip laboratuvar denetçisi tayin edinceye kadar laboratuvarın belgesi dondurulur. Bu süre içinde laboratuvar, YDK simgesi taşıyan deney raporlarını üçüncü şahıslara veremez. Laboratuvar, ayrılan ve işe yeni aldığı teknik personeli on beş gün içinde, noter tasdikli diploma suretleri ile birlikte YDK ya bildirmek zorundadır Laboratuvar yayımlayacağı raporlarda belge numarası ve YDK simgesini açık bir şekilde göstermelidir. Ayrıca, raporlarında Bu laboratuvara YDK tarafından izin belge ve simgesini kullanma hakkı verilmiştir. ibaresini kullanmalıdır Laboratuvarın, kişi ve kuruluşlara ait deney numunesi üzerindeki bazı deneyleri bir başka laboratuvara yaptırması halinde; bu deneylerin yaptırıldığı laboratuvar, Bakanlıktan belgeli olmalı ve yaptırılan deneyler de o laboratuvarın kapsam listesinde yer almalıdır YDK, bu talimatı her zaman değiştirme hakkına sahiptir. Ancak, değişiklikten önceki kazanılmış haklar söz- 87

90 leşmenin bitimi tarihine kadar geçerlidir. Uzatmalar, yeni talimat ve sözleşme hükümlerine uyularak yapılır Belge kullanılması ile ilgili olarak, üçüncü şahıslar nezdinde bütün hukuki, mali ve teknik sorumluluk laboratuvara aittir. 88

91 EK-2 LABORATUVAR İZİN BELGESİ TEKNİK ŞARTNAMESİ 1. KAPSAM 1.1. Bu teknik şartname numune alma dâhil, deney hizmeti veren bir laboratuvarın izin belgeli tanınması için sağlaması gereken genel şartları belirler. 2. TANIMLAR 2.1. Laboratuvar: Beton, zemin ve yapı malzemesi ile ilgili hammadde ve mamul üzerinde ilgili standartlarına veya teknik şartnamelerine göre ölçüm, muayene yapabilen ve diğer özelliklerini tayin eden, deney ve hizmet karşılığı ücreti KDV si ile beraber fatura veya tahakkuk fişi düzenleyerek tahsil eden, Bakanlıktan izin almış tesisi ifade eder Deney: Verilen bir ürün, proses veya hizmetin belirlenmiş bir prosedüre göre bir veya birden fazla karakteristiğinin tayin edilmesi amacıyla yapılan teknik çalışmadır Deney metodu: Deneyin yapılması için belirlenmiş teknik prosedürdür Deney raporu: Deneyle ilgili deney sonuçlarını ve diğer bilgileri gösteren dokümandır. 2.5 Laboratuvarlar arası deney karşılaştırmaları: Önceden tayin edilmiş şartlara göre, iki veya daha çok laboratuvarda, aynı veya benzer maddeler veya malzemelere yönelik deneylerin organizasyonu, yapılması ve değerlendirmesidir Laboratuvar izin sistemi: Laboratuvar yeterliğini gerçekleştirmek için, kendi prosedür ve yönetim kuralları olan bir sistemdir. 89

92 3. YÖNETİM ŞARTLARI 3.1. Kuruluş Laboratuvar veya laboratuvarın bağlı olduğu kuruluş, yasal olarak sorumlu tutulabilecek bir özel veya kamu tüzel kişiliği olmalıdır Tarafsızlık ve Dürüstlük Laboratuvar, tarafsızlığını ve kendi elemanlarının, teknik kararları etkileyebilecek her türlü ticari, mali ve diğer baskılardan uzak çalıştığını ispat etmelidir. Laboratuvar, karar verme bağımsızlığına olan güveni ve deney çalışmaları ile ilgili dürüstlüğünü tehlikeye atacak hiçbir faaliyet içine girmemelidir. Bu hususta en az aşağıdaki şartlara uyulmalıdır: a) Beton, hazır beton, beton çelik çubuk, ve benzeri yapı malzemesini üreten veya pazarlayan firmalar ile yapı denetim kuruluşları yapı denetimi amacıyla laboratuvar hizmetinde bulunamazlar, rapor veremezler. İzin belgeli laboratuvarlar, bu firmalara ait alet, cihaz ve personelden her ne sebeple olursa olsun faydalanamazlar. b) Muayene deney ve sonuçlarına laboratuvar çalışanları dışındaki kişi veya kuruluşların etkisi önlenmelidir. c) Deney çalışmalarında görev alan personelin ücretleri, yapılan deney sayısına veya bu deneyin sonuçlarına bağlı olmamalıdır. ç) Laboratuvar denetçileri ve teknik elemanları laboratuvarda çalıştığı süre içerisinde başka bir işte çalışamazlar Laboratuvar a) Laboratuvar görevlerini yerine getirmek, kalite sisteminden veya deney prosedürlerinden sapmaları tanımlamak 90

93 ve bu sapmaları önleyecek veya en aza indirecek faaliyetleri başlatmak için gerekli yetkileri ve kaynakları olan; beton deneyleri esas olmak üzere ilgili yapı malzemesi kalite kontrolü konusunda Bakanlıkça verilmiş laboratuvar denetçi belgesine sahip en az bir mühendis ile en az iki yapı öğretmeni veya yapı teknikeri veya teknisyene sahip olmalıdır. b) Yönetiminin ve personelinin yapılan işin kalitesini olumsuz yönde etkileyebilecek her türlü ticari, mali ve diğer iç ve dış baskılardan ve etkilerden uzak tutulmasını sağlayan düzenlemelere sahip olmalıdır. c) Müşterilerine ait gizli bilgilerin ve tescilli hakların korunmasını sağlayan, sonuçların elektronik olarak muhafaza edilmesini ve iletilmesini korumaya alan prosedürler de dâhil olmak üzere, politika ve prosedürlere sahip olmalıdır. ç) Yeterlik, tarafsızlık, karar verme veya çalışmayla ilgili dürüstlüğüne olan güveni azaltacak herhangi bir faaliyette bulunmayı önlemek için gerekli politika ve prosedüre sahip olmalıdır. d) Kuruluşu ve yönetim yapısını, herhangi bir ana kuruluş içindeki yerini; kalite yönetimi, teknik faaliyetleri ve destek hizmetleri arasındaki ilişkileri tarif edebilmelidir. e) Deney kalitesine doğrudan etkisi olan, yönetme, uygulama ve doğrulama görevini yerine getiren bütün personelin sorumluluklarını, yetkilerini ve birbirleri ile olan ilişkilerini belirlemelidir. f) Personel adayları dâhil bütün deney metotları, prosedürleri ve deney sonuçlarını değerlendirebilen laboratuvar görevlisi tarafından uygun şekilde yönlendirilmelerini sağlamalıdır. 91

94 g) Laboratuvar işlemlerinde gerekli kaliteyi sağlamak için ihtiyaç duyulan kaynakların temininden ve teknik işlemlerden genel olarak sorumlu olan bir teknik yönetime sahip olmalıdır. ğ) Diğer görev ve sorumluluklardan bağımsız olarak, bu standarttaki kuralların uygulanmasını ve daima takip edilmesini sağlamak için gerekli yetki ve sorumluluğa sahip, hangi isim altında olursa olsun bir kalite yöneticisi atamalı; bu yönetici, laboratuvar politikası ve kaynaklar hakkında kararların alındığı en yüksek yönetim kademesine doğrudan ulaşabilmelidir. h) Mümkünse, kilit konumdaki yönetici personel için yardımcılar atanmalıdır. Bireyler, birden fazla fonksiyona sahip olabilirler ve her fonksiyon için bir yardımcı atanması uygun olmayabilir Laboratuvar denetçisi a) Yapı malzemesi deneylerinde, beton esas olmak üzere ilgili yapı malzemesi kalite kontrolü deneyleri konusunda en az üç yıl meslek içi ihtisas alanında laboratuvar denetçi belgesine sahip inşaat mühendisi veya kimya mühendisidir. b)zemin deneyleri konusunda en az üç yıl meslek içi ihtisas alanında laboratuvar denetçi belgesine sahip inşaat veya jeoloji veya jeofizik mühendisidir Kalite sistemi Laboratuvar, faaliyetlerinin kapsamına uygun bir kalite sistemi oluşturmalı, uygulamalı ve sürdürmelidir. Laboratuvar, deney sonuçlarının kalitesini güvenceye almak için gereken bütün politika, sistem, program, prosedür ve 92

95 talimatları doküman haline getirmelidir. Kalite sisteminde kullanılan dokümantasyon, ilgili personele iletilmeli ve bu personel tarafından alışılmış, ulaşılabilir ve uygulanabilir olmalıdır Laboratuvarın kalite sistem politikaları ve hedefleri bir kalite el kitabında herhangi bir başlık altında tanımlanmalıdır. Bütün hedefler, kalite politikası beyanında yer almalıdır. Kalite politikası beyanı, baş yöneticinin onayı ile yayınlanmalıdır. Bu beyan, en az aşağıdaki bilgileri içermelidir: a) Hatasız profesyonel çalışma ve müşteriye verilen deney kalitesine dair Laboratuvar yönetiminin taahhüdü, b)laboratuvar yönetiminin, vereceği hizmetin standardı ile ilgili beyanını, c) Kalite sisteminin hedeflerini, ç) Deney çalışmalarında görev alan bütün laboratuvar personelinin, kalite dokümantasyonunu öğrenmeleri ve politika ve prosedürleri çalışmaları sırasında uygulamaları şartını, d) Laboratuvar yönetiminin bu şartnameye uygunlukla ilgili beyanını Kalite El Kitabı, teknik prosedürler de dâhil destekleyici prosedürleri içermeli veya bu prosedürlere atıfta bulunmalıdır. Kalite El Kitabında, kalite sisteminde kullanılan dokümantasyonun yapısı açıklanmalıdır. Kalite El Kitabı TS EN ISO/IEC 17025/Aralık 2005 standartlarını içermeli ve TS ISO 10013/Nisan 1996 standardına göre hazırlanmalıdır. 93

96 Teknik yönetimin ve kalite yöneticisinin görev ve sorumlulukları, bu şartnameye uygunluğu sağlama sorumluluğu da vurgulanarak, Kalite El Kitabında tanımlanmalıdır. 4. KALİTE EL KİTABI Kalite El Kitabında aşağıda başlıkları belirtilen konular bulunmalı ve bunlarla ilgili prosedür ve/veya talimatlar TS EN ISO/IEC 17025/Aralık 2005 standardına göre hazırlanmış olmalıdır. 1. Yönetim Şartları Kuruluş 1.2. Yönetim sistemi 1.3. Doküman Kontrolü 1.4. Taleplerin, tekliflerin ve sözleşmelerin gözden geçirilmesi 1.5. Deneylerin taşerona verilmesi 1.6. Satın Alma Hizmetleri ve malzemeler 1.7. Müşteriye hizmet 1.8. Şikayetler 1.9. Uygun olmayan deney işinin kontrolü İyileştirme Düzeltici faaliyet Önleyici faaliyet Kayıtların kontrolü İç tetkikler Yönetimin gözden geçirmesi

97 2. Teknik Şartlar 2.1. Genel 2.2. Personel 2.3. Yerleşim Çevre Koşulları Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri 2.4. Deney metotlarının geçerli kılınması 2.5. Cihazlar 2.6. Ölçümlerin izlenebilirliği 2.7. Numune alma 2.8. Deney numunelerine uygulanan işlemler 2.9. Deney sonuçlarının kalitesinin güvencesi Sonuçların rapor haline getirilmesi 5. DENEY RAPORLARI Raporlar, deney sonuçlarını ve ilgili diğer bilgileri doğru, açık ve şüpheye meydan vermeyecek şekilde düzenlenmelidir. Her deney raporunda; en az aşağıdaki bilgiler bulunmalıdır: a) Başlık ( Deney Raporu gibi), b) Deney laboratuvarının adı ve adresi, deney bu adresten farklı bir yerde yapıldığında bu yerin adı ve adresi, c) Laboratuvarın adı ve adresi, deney laboratuvarın adresinden farklı bir yerde yapıldıysa yeri, ç) Deney raporunun özgün bir tanımlaması ( seri numarası gibi), sayfaların deney raporunun bir kısmı olduğunun anlaşılmasını sağlamak için, her sayfanın üzerine bir tanımlama işaretinin konulması ve deney raporu son kısmının açık bir şekilde tanımlanması ve rapor tarihi, 95

98 d) Deneyi talep eden kişi veya kuruluşun adı ve adresi, e) Deneyi yapılan numunelerin tanımı, durumu ve kesin bir tanımlaması, f) Deney sonuçlarının geçerliliği ve uygulanması ile ilgili olmaları durumunda, deneyi yapılan numunelerin laboratuvara kabul edilme tarihi ve deneyin yapılma tarihleri, g) Kullanılan deney metodunun tanımı, ğ) Deney sonuçlarının geçerliliği ve uygulanması ile ilgili olmaları durumunda, laboratuvar veya diğer kuruluşlar tarafından kullanılan numune alma prosedürlerine yapılan atıf, h)deney raporunu imzalayan elemanların adları, görevleri ve imzaları veya eşdeğer tanımları, ı) Standart olmayan bir deney metodu veya işlemi kullanılmış ise sebebi, i) Deney raporuna ait teknik sorumluluğu alan kişinin veya kişilerin imzası ve unvanı, j) Mümkün olduğunda çizelgeler, grafikler, çizimler ve fotoğraflarla desteklenen ölçü birimleri ile birlikte muayene ve deney ile sonuçları tespit edilen kusurlar, k) Deney sonuçlarının, sadece deney yapılan numunelere ait olduğuna dair beyan, l) Deney raporunun tamamı dışında laboratuvarın yazılı onayı alınmadan raporun değişik sayfalarının çoğaltılamayacağına dair beyan, m) Beton raporlarında sonuçların değerlendirilmesi ile ilgili olarak TS 500 e atıf, diğer raporlar için denenen numune ilgili standart veya şartnamesinde istenen tüm limitler, Deney raporunun düzenlenmesinde, özellikle, deney verilerinin takdimine ve okuyan tarafından kolaylıkla anlaşıla- 96

99 bilir olmasına özen gösterilmeli ve dikkat edilmelidir. Rapor formatı her bir deney tipi için özel olarak ve dikkatle oluşturulmalı, ancak başlıklar mümkün olduğu kadar standart hale getirilmiş olmalıdır. Deney raporu, deney sonuçlarından çıkarılan herhangi bir tavsiye ihtiva etmemelidir. Deney sonuçları, deney metotlarını teşkil edecek olan talimata uygun olarak, doğru, açık, tam ve şüpheye meydan vermeyecek şekilde verilmelidir Numune alma işlemlerinin sonuçlarını içeren deney raporları Numune alma işlemlerinin sonuçlarını içeren deney raporları, yukarıda verilen bilgilere ek olarak, gerekli olduğunda deney sonuçlarının yorumlanması için aşağıdaki bilgileri içermelidir: a) Numune alma tarihi, b) Numune alınan maddenin, malzemenin veya ürünün belirgin bir tanımlaması (imalatçısının adı modeli veya tipi ve seri numarası ve benzeri), c) Herhangi bir şemayı, çizimi veya fotoğrafı da içeren numune alma yeri, ç) Kullanılan numune alma planına ve prosedürlere yapılan atıf ve numune alma tutanağında yer alan diğer bilgiler, d) Numune alma sırasında deney sonuçlarının yorumlanmasını etkileyebilecek çevre koşullarının ayrıntıları, e) Numune alma metodu veya prosedürü ile ilgili herhangi bir standart veya diğer şartname, dikkate alınan şartnameden sapmalar, ekleme ve çıkarmalar. 97

100 EK-3 FORM 1 PROJE KONTROL FORMU ÖRNEĞİ İl / İlçe : İlgili İdare : Pafta/Ada/Parsel No : Yapı Adresi : Yapı Sahibi : Yapı Sahibinin Adresi : İzin Belge No : Unvanı : Adresi : Denetimi Üstlenilecek İş Yapı Denetim Kuruluşu MİMARİ PROJE KONTROL FORMU Evet Hayır 1. VAZİYET PLANI (1/2000-1/1000-1/500) 0.00 kotu altına plankote veya yol kırmızı kotuna göre değerleri yazılarak düzenlenecek zemin kotu ile ilişkilendirilmiş. Yapılar birden fazla ise her bina girişi önündeki tretuvar kotu 0.00 kabul edilmiş. Çatı saçağı ve mahyası üzerine kotları yazılmış. 98

101 Vaziyet planında ölçü verilmez. Tasarlanan bina kütlesi dış konturlarıyla ve yerleşme planındaki konumuna uygun olarak gösterilmiş. Yaya ve taşıt ulaşım aksları, sokak ve cadde isimleri işlenmiş. Kuzey yönü gösterilmiş. 2. YERLEŞİM PLANI 1/1000-1/500-1/200 Kadastro ve imar sınırları çaplarına uygun olarak yerleşme planı üzerine işlenmiş. Blokların zemine oturma alanları çizilmiş. Üstteki çıkmalar nokta nokta işlenmiş. Blok köşeleri, arsa içi servis yolları, istinat duvarları, meyil, rampa, merdivenlerin başlangıç ve bitiş noktaları, servis avluları kotlandırılmış. Blokların; parsel sınırlarına, röper noktalarına uzaklıkları anlaşılır şekilde ölçülendirilmiş. Otopark yönetmeliğine uygun olarak parsel içinde düzenlenen otopark yerleri belirtilmiş, ölçülendirilmiş. Pafta kenarına otopark alanı ihtiyacı hesabı yazılmış. Aynı çizelgeye taks/ kaks alanı ve sığınak hesabı eklenmiş. Blokların dışına blok dış boyutlar yazılmış. Birden fazla blok var ise: Bloklar kodlandırılmış (isimlendirilmiş). Blok kodları için A;B;n şeklinde harfler, aynı blokların tekrarında A-1, A-2, A-n şeklinde harf ve rakam tercih edil 99

102 Binanın parsel sınırlarına kadar iki kesit çizilmiş. 3. PLANLAR İhtiyaç programının tam olarak gerçekleştiği benzer katların biri ile diğer katların tümü çizilmiş. Tekrar eden katlar için açıklama yazılmış. Her kat planında kesit geçirilen yerlerden kesit çizgisi ve bakış yönü gösterilmiş. Bitişik binalarda dilatasyon derzleri her katta gösterilmiş. Bacalar ait oldukları ve devam ettikleri katlarda eksiksiz gösterilmiş ve ölçülendirilmiş. Her mahallin içine, mahal ismi ve net m 2 yazılmış. Modüller ve inşai akslar belirtilmiş. Kesişme noktaları belirtilmiş. Taşıyıcı, aks sistemi statik projeye uygun harf ve sayılarla (koordinat sistemi esaslarına göre x ekseni üzerinde harfler, y ekseni üzerinde sayılar olmak üzere) belirtilmiş. İnşai elemanlar, kolon, perde, duvar pano ve benzeri ayrı çizim teknikleri ile çizilmiş ve gerçek boyutları gösterilmiş. İçleri koyulaştırılmış veya taranmış. 100

103 Bütün hacimler, birbirini aynen tekrarlayan hacimlerin biri ihtiyaç programına göre ölçekli olarak tefriş edilmiş. Çamaşır-bulaşık makinesi, şofben, termosifon vb cihaz yerleri gösterilmiş. Islak hacimler tefriş edilmiş veya ek tefriş paftası konmuş. Islak hacim tefrişlerinin aksları duvara göre ölçülendirilmiş. Süzgeç yerleri, döşeme kaplaması malzemelerinin derz yerleri belirtilmiş. Merdiven ve rampaların çıkış yönü işaretlenmiş, başlangıç ve bitiş kotları yazılmış. Her kata ve her farklı kota kot verilmiş. Merdiven ve sahanlık aksını gösteren çizginin basamakları kestiği noktalar çıkış yönünde numaralanmış ve bu çizgi en son basamakta ok ucu olarak bitirilmiş, korkuluklar çizilmiş. Merdiven ve sahanlık boyutlarının ölçüleri verilmiş. Esas giriş önü tretuvar kotu 0.00 kabul edilerek, döşemelerdeki bütün kot farklarına ait değerler kaba yapı kotu olarak ayrı ayrı gösterilmiş. Asansör ve monşarjlar kapasitelerine uygun olarak belirlenmiş, ölçülendirilmiş. CE standartlarına göre (1.9m x2m ve derinliği 1.4 m) asansör boşluğu makine veya elektrik avan ön projesine uygun olarak ayarlanmış, ağırlık - taşıma kapasitesi veya kaç kişilik olduğu içine yazılmış. Bütün doğramalar detayına uygun olarak çizilmiş, açılan kanatları belirtilmiş, orta aksında en ve yükseklikleri (örn:k4 90/220 gibi) gösterilmiş. 101

104 Mahallerin duvar, döşeme, tavan malzemesi belirtilmiş. Planlarda kolon ve duvar gösterimi ısı yalıtım projesine uygun olarak çizilmiş. Tavandaki kirişlerin, nervür veya kasetlerin izdüşümü nokta nokta gösterilmiş (ifade edecek kadar bodrum katta) ve 1/50 ölçekli inşaat mühendisinin parafını içeren kalıp planı eklenmiş. Çarpık, eğri imalatların gerçek ölçüleri hesaplanarak üzerlerine yazılmış. Çatı planı çizilmiş, 1-meyiller 2-su toplama yerleri 3-dereler 4-asansör ve tesisat çıkıntıları 5-bacalar 6-çatı çıkış delikleri gösterilmiş ve kotlar verilmiş. Çatı planında çatı konstrüksiyonu gösterilmiş. DIŞ ÖLÇÜ: Dıştan bina cephesine doğru, 1-blok toplam ölçüsü, 2-taşıyıcı akslar, 3-bina hareketleri, 4-doluluk boşluk (pencere, kapı vb.) ölçüsü verilmiş. İÇ ÖLÇÜ: Her hacimde iki ölçü çizgisi ile gösterilmiş. 1. çizgide, hacmin net en veya boyu kaba yapı (duvar gövdesinden duvar gövdesine) verilmiş. 2. çizgi üzerinde kapı, pencere, kolon ve benzeri elemanların genişlikleri ile duvar üzerindeki yerlerinin komşu duvara uzunlukları yazılmış. İmar yönetmeliğine göre yangın dolabı ve yangın su deposu işlenmiş 102

105 Mutfakta çift baca gösterilmiş. (bir baca aspiratör, bir baca doğal gaz ve şofben için) Makine dairesinin (min. 7.5 mm) çizilmiş, ölçülendirilmiş. 4. KESİTLER En az iki kesit çizilmiş. Biri merdivenden ve girişten, diğeri yapının özelliği olan yerinden (ıslak hacim, balkon, kapalı çıkma) en çok bilgi verecek şekilde çizilmiş. Kesitin geçtiği yerdeki mahallerin ismi ve kotları yazılmış. Kesite giren taşıyıcı elemanların aksları verilmiş. Pencere altı dolu kısımların malzeme açılımı yapılmış. Kiriş bitişi, duvar dolgusu, ayrı ayrı kotlandırılmış. Parapet denizlik detaylarına uygun olarak çizilmiş. Duvar malzeme açılımları ısı yalıtım projesine uygun olarak verilmiş. Çatı konstrüksiyonu gerçek şekil ve ölçüleri ile detaylarına uygun olarak çizilmiş. Kullanılan bütün malzemelerin isim ve ölçüleri ile çatı eğimi yazılmış. Sistem ve imalat detaylarına, ısı yalıtım projesine uygun çizilmiş, malzeme açılımları yazılmış. Bodrum duvarlarında ve temelde ısı ve su yalıtım sistemi açıklanmış. Kazan dairesi bacası gösterimi yapılmış. 103

106 Kesitlerde görünüşe giren kısımlar şematik olarak çizilmiş. ÖLÇÜ: Bina içinde 3 ölçü çizgisi üzerinde bina cephesinden içe doğru 1. çizgide doluluk boşluk 2. çizgide kiriş döşeme kalınlığı 3. çizgide döşeme üzerinden döşeme üzerine kat yüksekliği ölçüsü verilmiş. 5. GÖRÜNÜŞLER Yapı tek blok ise dört görünüşü de çizilmiş. Birbirinin aynı olan görünüşler çizilmemiş. Bitişik düzendeki yapıların görünen cepheleri çizilmiş. Yapı birkaç bloktan oluşuyorsa yapının mimarisini açıklayan tüm görünüşler çizilmiş ve bulundukları farklı düşey düzlemlere göre farklı çizim tekniği ile gösterilmiş. Doğal zemin nokta nokta, öneri zemin devamlı çizgi ile gösterilmiş ve her ikisine ait gerekli kodlandırma eksiksiz yapılmış. Zemin çizgisi altında kalan yapı kısmının dış hatları kesik çizgilerle belirtilmiş, kotlandırılmış. Kullanılan dış duvar kaplama malzemeleri yazılmış. Cephedeki hareketler gerektiriyorsa not yazılmış. Yağmur olukları ve inişleri gösterilmiş. Kapı ve pencere görünüşleri detaylarına uygun olarak çizilmiş ve açılan kanatlar işaretlenmiş. 104

107 Saçaklar, balkonlar, döşeme-denizlik-lento altı, kalkan duvarlar, oluk, mahya, baca ve çıkıntılarına kot verilmiş. Plan ve kesitlerde gösterilmeyen ölçüler yazılmış. (Saçak kalınlığı, balkon korkuluğu yüksekliği, konsollar, söveler vb.) 6. PROJELERE ÖLÇÜ VERİLMESİ Projelerde yer alması gereken en az ölçüler yukarıda belirlenmiştir. Gerekli görülürse projesini tanımlayabilmek üzere daha fazla ölçü verilebilir. Projelerde verilen ölçülerin doğru, birbirleri ile tutarlı olması esastır. Bu nedenle, projelere ölçü verildikten sonra birbiri ile (her mahalde toplam ve alt eleman ölçülerinin, plankesit-görünüşler arasında) tutarlı olması kontrol edilmiş. 7. PROJE DENETİMİNDE İSTENİLEN BELGELER 1-İmar Durumu (En son 1 yıla ait) 2-Resmi Röperli Kroki (Yok ise harita müh onaylı belge) 3-Tapu: *İmar durumu ve aplikasyon krokisi eksik olan projelerin ön kayıtları yapılmamış. *Uygulama projelerinin onaylandığı aşamada ilk bakılan projenin de gelmesi esastır. 105

108 *Uygulama projeleri 5 takım onaylanmış. *İmar yönetmeliğine vb. yönetmeliklere uygun olmayan projeler onaylanmamış. 8. BİNA APLİKASYONU PROJE UYGULAMA ESASLARI Yapının yapılacağı arsaya ait Kadastro Müdürlüğünce hazırlanan aplikasyon krokisi ve zeminde gösterilen köşe ve kırık noktalarının aplikasyon krokisinde belirtilen değerlere uygun olarak gösterilip gösterilmediği kontrol edilmiş. NOT: Bina aplikasyonu krokisini düzenleyen proje müellifi, parsel köşelerinin zemindeki konumundan, bina köşelerinin arsaya doğru aplike edilmesinden, bina subasmanı kotunun doğruluğundan sorumludur. Zeminde sınırları işaretlenen ve doğruluğu kontrol edilen arsa içine vaziyet planına uygun olmak koşulu ile, binanın köşe noktaları, ülke koordinat sistemine göre koordinatlandırılmış. Proje ölçüleri ve bina alanı hesaplanarak projeye uygunluğu doğrulanmış. Temel kazılmadan önce köşe noktaları zemine aplike edilir ve siyah kotları verilmiş. Proje müellifi mimar ile birlikte kazı kotu belirlenmiş. Temel kazıldıktan sonra bu noktalar yine aplikasyon değerlerine göre temel çukuru içine hassas bir şekilde aplike edilmiş. Binanın subasman kotu belirlenmiş, inşaat subasman düzeyine gelince idaresince onaylanan kota göre kontrol edilmiş, ayrıca inşaatın bu düzeyinde binanın yatay kanunu ölçülerek projesindeki boyutlara uygun olup olmadığı kontrol edilmiş ve aykırılıklar varsa giderilmiş. 106

109 Düzenlenen aplikasyon belgesinin arka sayfasında verilen taahhütnameyi her müellif kabul etmiş ve imzalamış. Taahhütnamesi eksik olan belge geçerli sayılmaz. Aplikasyon krokisinde: Parsel köşe koordinatları (x,y,z) Parselin çekme mesafeleri Parsel ölçüleri Bina köşe koordinatları (x,y,z) Bina ölçüleri Parsel ve bina aplikasyonunun yapıldığı yer kontrol noktaları ve koordinatlar gösterilmiş. STATİK-BETONARME PROJE KONTROL FORMU 1. TAŞIYICI SİSTEM SEÇİMİ Mimari ve statik proje kolon sistemi uyumluymuş Mimari projedeki kat planları ile statik projedeki kalıp planları uyumluymuş. Mimari proje ile statik proje toplam ve aks ölçüleri uyumluymuş. Yapıda, birden fazla kat boyunca uzanan düşey taşıyıcı eleman varmış. Kullanılan hesap programı, bu tür bir analiz için uygunmuş. Uygunsa, hesap verileri bu tür bir analize uygun şekilde girilmiş. Evet Hayır 107

110 Taşıyıcı sistem tasarımı deprem davranışı açısından uygunmuş. Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik te bina yüksekliğine ve deprem bölgesine göre izin verilen taşıyıcı sistemlerden biri seçilmiş. Yapıda perdelerin, büyük oranda burulma yaratacak şekilde yerleştirilmesinden kaçınılmış. (Her ne kadar hesap sonucunda NBİ değeri Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik te belirtilen sınırlar içinde kalsa da) Yapıda, rijit diyafram varsayımını geçersiz kılacak yoğunlukta döşeme süreksizlikleri veya planda çıkıntılar oluşturulmasından kaçınılmış. (Her ne kadar yatay kuvvetlerin düşey taşıyıcı elemanlara güvenle aktarıldığı hesapla gösteriliyorsa da) Düşey taşıyıcı elemanlarda ani rijitlik değişimi (herhangi bir kattan itibaren perdenin üst katlarda kolonlara dönüşmesi gibi) oluşturulmasından kaçınılmış. (Her ne kadar hesap sonucunda kesitler yeterli gözüküyorsa da) Kapalı bina çıkmalarında kolonların uçları sürekli kirişlerle bağlanıp çerçeve oluşturulmuş. Bina yüklerinin bileşkesi ile temel alanının ağırlık merkezi çakıştırılmaya çalışılmış. Gerekli durumda genleşme etkilerine karşı yapı dilatasyon derzleriyle ayrılmış. 108

111 2. HESAPLARIN SUNULMASI Statik hesapların başında, aşağıdaki maddeleri açıklayan bir rapor yazılmış. Rapordaki açıklamalar ikna edici mi? a. Sistem seçimi b. Malzeme seçimi c. Analiz kabulleri d. Modelleme kriterleri e. Standart ve yönetmelikler f. Katlara ait şematik kalıp planları Yapı ile ilgili genel bilgilerin yer aldığı başlık sayfası varmış. Yapılan hesapların içeriğini gösteren Hesap Bilgi Fihristi varmış. Hesap Çıktıları temel ve üst yapının tümünü içeriyormuş Hesaplar, aşağıda belirtildiği gibi, yüklerin aktarılma hiyerarşisine uygun bir sırada ve anlaşılır bir şekilde düzenlenmiş. a. Döşeme ve merdiven hesabı b. Statik ve dinamik analiz c. Kirişlere ait hesap d. Kolonlara ait hesap e. Temellere ait hesap f. İstinat duvarlarına ait hesap g. Özel elemanlara ait hesap 109

112 3. YAPISAL ÇÖZÜMLEME Yapının modelinde elemanlar, ilgili düğüm noktalarında birbirlerine bağlıymış. Hesaplarda, zemin raporunda belirtilen (veya daha gayri müsait) parametreler kullanılmış. C ve D grubu zeminler için, temel dönmelerinin hesaba katıldığı uygun idealleştirmeler yapılmış. D grubu zeminler için, zemin emniyet gerilmesi ve kazıkların emniyetli taşıma gücü, deprem durumunda hesaplarda artırılmadan kullanılmış. Spektrum eğrisi zemin koşullarına uygun bir şekilde oluşturulmuş. Taşıyıcı sistem davranış katsayısının (R) seçimi uygunmuş. Bina önem katsayısının (I) seçimi uygunmuş. Hareketli yük katılım katsayısı (n) yapının kullanım amacına uygun seçilmiş. Etkin yer ivmesi katsayısı (A0), yapının bulunduğu deprem bölgesine uygun seçilmiş. Bodrum katları (varsa) için yapılan rijit kat varsayımı uygunmuş. Eşdeğer Deprem Yükü Yöntemi kullanılması durumunda; a. Rijit katlar için ayrı, üst katlar için ayrı deprem hesabı yapılmış. 110

113 b. Al ve A2 düzensizlikleriyle ilgili olarak ek dışmerkezlik etkileri dikkate alınmış. Mod Birleştirme Yöntemi kullanılması durumunda; a. Yeterli sayıda titreşim modu hesaba katılmış. b. Hesaplanan büyüklüklerin alt sınırlarının belirlenmesi için kullanılan B katsayısı seçimi uygunmuş. Asmolen döşemeler dahil, döşeme yük analizi yapılmış. Döşeme zati ve hareketli yükleri doğru alınmış. Döşemelerden kirişlere yükler doğru aklanılmış. Kirişlerin üzerindeki duvar yükleri doğru alınmış. Merdiven yükleri taşıyıcı sisteme aktarılmış. Kren, asansör, makine yükleri gibi özel yükler hesaplara dahil edilmiş. Genleşme, büzülme veya sünme etkilerine karşı yapı dilatasyon derzleriyle bölünmediği takdirde zamana bağlı davranışı göz önüne alan hesap yapılmış. Al düzensizliği irdelenmiş. 111

114 A2 düzensizliği irdelenmiş. A3 düzensizliği irdelenmiş. B1 düzensizliği irdelenmiş. B2 düzensizliği irdelenmiş. B3 düzensizliği irdelenmiş. Göreli kat ötelemeleri sınırlandırılmış. İkinci mertebe etkileri sınırlandırılmış. 4. KESİT HESAPLARI Statik hesaplar açık ve kontrol edilebilir şekilde yapılmış. Yapı malzemesi seçimi uygunmuş. Taşıyıcı elemanlarda minimum boyut koşullarına uyulmuş. Taşıyıcı elemanlarda minimum donatı koşulları sağlanmış. Kesitler, elemanlarda meydana gelen iç kuvvetleri karşılayacak ve ilgili standart ve yönetmeliklerde belirtilen koşulları sağlayacak şekilde donatılmış. 112

115 Boyuna ve enine donatıların düzenlenmesinde ilgili standart ve yönetmeliklerde belirtilen koşullar sağlanmış. Yeniden dağılım prensibine göre donatılandırma yapıldığında ilgili standart ve yönetmeliklerde belirtilen sınırlamalar içinde kalınmış. Yapıda kısa kolon oluşumu irdelenmiş. Büyük yırtıkları olan özel döşemeler için ayrı hesap yapılmış. Kirişsiz döşemelerde zımbalama kontrolü yapılmış. Süneklik düzeyi yüksek sistemlerde; a. Kolonların kirişlerden daha güçlü olma koşulu sağlanmış. b. Kirişlerin kesme güvenliği sağlanmış. c. Kolonların kesme güvenliği sağlanmış. d. Kolon, kiriş, birleşim bölgesinin kesme güvenliği sağlanmış. e. Perdelerin donatılandırılmasında göz önünde bulundurmak üzere tasarım eğilme moment diyagramı oluşturulmuş. Temel hesabı yapılmış. Bitişik parselde tek taraflı anpatmanları bulunan temellerde aktif bağ kirişi kullanılmış. 113

116 Farklı kotlardaki temellerin alt kenarlar arasındaki eğimin belirtilen limiti geçmemesine dikkat edilmiş. Aksi takdirde temellerin birbirine etkisi hesapla gösterilmiş. Radye temellerde zımbalama kontrolü yapılmış. Kazıklı temellerde kazık başlık hesabı yapılmış. Bodrumlu yapılarda iksa hesabı yapılmış. Parsel içinde varsa istinat duvarı hesabı yapılmış. Zemin kayma veya göçme hesabı yapılmış. Farklı her bir merdiven için hesap yapılmış. Merdiven hesabında mesnet koşulları için uygun modelleme yapılmış. Büyük açıklıklı döşeme ve kirişlerde sehim hesabı yapılmış. 5. ÇİZİMLER Statik proje mimari projeden ayrı başlık altında sunulmuş. Statik proje başlık bilgileri eksiksiz doldurulmuş. Statik projede, başlık sayfasından sonra vaziyet plan ve kalıp planları sunulmuş. 114

117 İksa detayı ve hafriyat planı (gerekli durumlarda) çizilmiş. Bütün çizim paftalarının sağ alt köşesinde, binada uygulanacak beton kalitesi ve donatı çeliği kalitesi yazılmış. Kalıp planlarının sağ ait köşesinde etkin yer ivmesi katsayısı (AQ), bina önem katsayısı (I), taşıyıcı sistem davranış katsayısı (R) ve yerel zemin sınıfı belirtilmiş. Önemli yapılarda, kalıp planı üzerine hareketli yük miktarı yazılmış. Hesaplarda kullanılan eleman isim ve numaraları ile çizimlerdeki eleman isim ve numaraları birbirini tutuyormuş. Tüm çizimlerde paspayları belirtilmiş. Paspayları söz konusu elemanlar için uygunmuş. Hesaplarda kullanılan paspayları ile çizimlerde gösterilen paspayları birbiriyle uyumluymuş. Hesaplarda kullanılan yapı malzemeleri ile çizimlerde belirtilenler birbirini tutuyormuş. Tüm çizimlerde, birbirinin üstüne geçen yazılar ve çizimler için önlem alınmış. Donatılar, kesitler, görünüşler, aks çizgileri, vs için uygun kalem kalınlıkları kullanılmış. 115

118 Tüm çizimlerde, net ölçü birimleri kullanılmış. Donatılar için poz numarası verilmiş. 6. TEMELLER Temel kalıp planı 1/50 veya yeterli ölçekte çizilmiş. Temel kalıp planında; a. Gerekli tüm zemin bilgileri (zemin grubu, yerel zemin sınıfı, zemin emniyet gerilmesi, zemin düşey/yatay yatak katsayısı, içsel sürtünme açısı, kohezyon sabiti, zemin özgül ağırlığı, vs) belirtilmiş. b. Yeterli iç ölçülendirme yapılmış. Mimari katlar belirtilmiş. c. Her iki doğrultuda en az birer kesit alınmış. Kesitlerde mimari katlar ve temel boyutları belirtilmiş. Her farklı temel tipi için temel detayı çizilmiş. Temel detaylarında görünüş, kesit ve donatı açılımları belirtilmiş. Sürekli temel kirişi detayı ve boyuna donatı açılımları çizilmiş. Bağ kirişi detayı çizilmiş. 116

119 Radye temellerde alt ve üst donatılar açık bir şekilde belirtilmiş. Plak temellerde üst donatı için sehpa çizilmiş. Kazıklı temellerde kazık başlıkları çizilmiş. Kazık başlıklarını bağlayan kirişler çizilmiş. Kazık donatıları ve boyu çizilmiş. 7. KAT PLANLARI Tüm katlar için (benzer katlar hariç) 1/50 veya duruma göre 1/100 ölçekli kalıp planı çizilmiş. Kalıp planlarında; a. Hangi paftanın hangi kata ait olduğu mimari kotuyla birlikte belirtilmiş. Paftanın kenarında bu bilgiyi veren bir anahtar çizim varmış. b. Akslar ve aks ölçüleri belirtilmiş. c. Kalıp planlarında kat yükseklikleri gösterilmiş. d. Hava bacası ve benzeri boşluklar gösterilmiş. Yırtık çevresi donatı ile uygun bir şekilde detaylandırılmış. e. Yeterli iç ölçülendirme yapılmış. Özellikle döşeme yırtıkları, tali kirişler, merdiven, sahanlık ve boşlukları ölçülendirilmiş, mimari kotlar belirtilmiş. 117

120 f. Her iki doğrultuda en az birer kesit alınmış. Kesitler, özellikle kot farkının olduğu yerlerden, merdiven boşluğundan ve düşük döşemelerden geçirilmiş. Kesitlerde mimari kollar, döşeme kalınlıkları ve kiriş derinlikleri belirtilmiş. g. Özellik arz eden taşıyıcı sistem dışı elemanlara ait detaylar çizilmiş. Gerekli açıklamalar yapılmış. İnşaat sırasında uyulması gerekli hususlar ve özellikler kolayca görülecek şekilde belirtilmiş. h. Döşeme donatıları kalıp planından ayrı olarak çizilmiş. Donatıların çapı, aralığı ve boyları yazılmış. i. Kirişsiz döşeme donatıları hesaba uygun çizilmiş. Üst donatı sehpası gösterilmiş. j. Kalıp planlarına ters sehim miktarları yazılmış. 8. KOLON VE PERDELER Tüm katlar için (benzer katlar hariç) 1/20-50 veya 1/25-50 ölçekli kolon aplikasyon planı çizilmiş. Kolon aplikasyon planlarında; a. Hangi paftanın hangi kata ait (hangi mimari kollar arasında) olduğu belirtilmiş mi? Paftanın kenarında bu bilgiyi veren bir anahtar çizim varmış. 118

121 b. Tüm kolonların/perdelerin aks ölçüleri, boyutları ve kolon/perde yüzlerinin akslara olan mesafeleri belirtilmiş. Her bir kolon/perde tipi için donatı çapı ve sayısı, etriye çapı, sayısı ve aralıkları belirtilmiş. c. Kolon/perde aplikasyon planında. 1/20 veya 1/25 ölçekle çizildiğinde komşu akslara taşan kolonların/perdelerin çizimlerinin düzgün bir şekilde sunulmasına yönelik önlem alınmış. d. Her bir kolon/perde tipi için düşey donatı açılımları çizilmiş. Düşey donatı açılımlarında donatı ek bölgeleri, bindirme boyları ve kolonun üst ucundaki kolon-kiriş birleşim bölgesi belirtilmiş. e. Etriye sarılma bölgesinin uzunlukları, buraya ve kolon orta bölgesine yerleştirilecek enine donatı çap, sayı ve aralıkları belirtmiş. f. Gerektiğinde her bir kolon-kiriş birleşim bölgesinden yatay kesitler alınıp, alttaki kolondan yukarı uzatılan donatılarla kirişlerin boyuna donatılarını planda gösteren düğüm noktası detayı çizilmiş. g. Kolonlar perde ve kiriş detay paftalarının her birinde özel deprem etriyelerine ve çirozlarına ait kanca kıvrım detayları gösterilmiş. 119

122 9. KİRİŞLER Tüm katlar için (benzer katlar hariç) 1/20 veya 1/25 ölçekli kiriş detayları çizilmiş. Kiriş detaylarında; a. Her bir kiriş için (benzer kirişler hariç) çizim yapılmış. b. Mesnet ilave donatılan sadece gerekli olduğu kirişin taşıma gücünü artıracak şekilde yerleştirilmiş. c. Kiriş mesnetlerindeki sarılma bölgelerinin uzunlukları, bu bölgelere ve kiriş orta bölgesine yerleştirilen enine donatıların çap, sayı ve aralıkları ile açılımları çizim üzerinde açık olarak belirtilmiş. d. Kirişin başka bir kirişe oturması durumunda askı donatısı düzenlenmiş. e. Kısa kirişlere ilişkin koşullar yerine getirilmiş. f. Konsol veya büyük açıklıklı kirişlerde ters sehim miktarı yazılmış. 10. MERDİVENLER Merdiven kalıp planları 1/20 veya, 1/25 ölçeğinde ayrı çizilmiş. 120

123 Her bir farklı merdiven için 1/20 ölçekli merdiven donatı detayı çizilmiş. Merdiven detayında, merdivenin tipine uygun kesitler alınmış. 11. ÖZEL DURUMLAR Kiriş içerisinden geçen boşluklar kalıp ve donatı paftalarında dikkate alınmış. Varsa asansör boşluğu temel içinde dikkate alınmış. Bodrumda veya çatıda su deposu var mı ve yükü hesaplarda dikkate alınmış. 12. SIKÇA KARŞILAŞILAN EKSİKLİKLER Binalar arasında bırakılacak olan derz boşlukları için deprem yönetmeliğinin ve maddelerine uyulmuş ve temel planında gösterilmiş. Saplama kirişe bir başka kiriş yüklenmesinden olabildiğince kaçınılmış, saplama noktasında etriye sıklaştırması yapılmış. Kirişlerde etriye aralığı 20 cm den fazla yapılmamış. Aksi durumda Vd < 3 Vcr olduğu gösterilmelidir. (TS500) Kapalı çıkmalarda kolonlar her iki yönde çerçeve oluşturacak şekilde kiriş ile bağlanmış. 121

124 Konsol döşeme balkon boyu 2.00 m yi geçiyor ise kiriş sistemi oluşturularak hesap yapılmış. Kirişlerde seçilen donatı kiriş genişliğine sığmıyor ise (TS 500) 2.sıra veya döşeme içine yerleştirilmesi detaylı olarak gösterilmiş, veya kiriş genişliği artırılmış. Kolonların dar kenarı en az 30 cm olmuştur. Bina içerisinde konsol kiriş yapılmamış. Kolonlara yakın noktalarda saplama kiriş yapılmamış. Konsol boyu 1.50m den fazla olan balkonların mesnetlendiği kirişlerde gövde donatısı çizilmiş Mimari tasarım aşamasında kolonların aynı yönlü tasarlanması yapılmamış. Kolonlar mümkün olabildiğince her iki yönde eşit sayıda yerleştirilmiş. Kiriş detayları çizimlerde olabildiğince sıra ile (K101, K102, gibi) işlenmiş. Temel planlarında pis su çukuru işlenmiş. Temel planlarında varsa asansör kuyusu işlenmiş ve detayı çizilmiş. Asansör motor dairesi, kalıp ve donatı planları hazırlanmış. 122

125 ELEKTRİK PROJESİ KONTROL FORMU Evet Hayır 1. ÇİZİM STANDARTLARI Elektrik ve elektronik iç tesisat uygulama projeleri, yürürlükte bulunan kanun, yönetmelik ve EMO proje standartlarına uygun olarak hazırlanmış. Projelerde kullanılacak tüm malzemelerin zorunlu standartlara uygun olacağı ve uygulama projelerinin yapımında; Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Mimarlık ve Mühendislik Hizmetleri Şartnamesi, Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği, Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği, Asansör Yönetmeliği, Elektrik Tesislerinde Topraklama Yönetmeliği, Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Elektrik Mühendisliği Proje Düzenleme Esasları, TEDAŞ Elektrik Enerji Tesisleri Proje Yönetmeliği, EMO Transformatör Merkezleri Yapımında Dikkat Edilecek Esaslar, Anma Gerilimleri 1 kv un Üzerinde Olan Kuvvetli Akım Tesislerinin Kurulması için Yönetmelik, Elektrik Dağıtım Tesisleri Genel Şartnamesi, Elektrik Tesisleri Kabul Yönetmeliği, Elektrik Tesislerinde Emniyet Yönetmeliği, TSE Paratoner Yönetmeliği, TSE Yangın Yönetmeliği, EMO Yüksek Yapılar Yönetmeliği, EMO Ortak Anten TV/R ve Kablo TV/R 123

126 Dağıtım İç Tesisat Yönetmeliği, Türk Telekom A.Ş. Bina içi Telefon Tesisatı Teknik Şartnamesi, Diğer özel sistemlere ilişkin ve ulusal ve uluslararası standartlara uyulmuş. Projeler, imar yönetmeliğine uygun onaya sunulmuş, mimari proje ölçeklerinde hazırlanmış, ölçek proje düzenlemesine uygun değilse büyütülmüş veya açı detaylar verilmiş. Projeler, ölçekleri, mimari planlara uygun olmuş ve en azından aşağıdaki ölçeklere uyulmuş. Vaziyet Planları:1/1000 Kat Planları :1/50 Ayrıntılar:1/20 Projelerde EMO tarafından belirlenen semboller kullanılmış. Liste dışı sembol kullanıldığında mutlaka açıklama listesi verilecektir. Projelerde mimari planlar 0.2 mm, kuvvetli akın kolon hatları 0.6 mm, linyeler mm, zayıf akım hatları mm kalınlıkta çizgi ile çizilmiş, eğer çizim elektronik ortamda yapılmamış ise bütün yazılarda şablon kullanılmış. Kat planlarında, birbirinin aynı olan katlar için tek plan verilmiş. Ancak normal kat girişi katın aynı olsa bile ayrı çizilmiş. Simetrik bölümler tam olarak gösterilmiş. 124

127 Kat planları üzerinde iletken kesitleri ve sayıları ile boru çapları belirtilmiş. Açıklamalar kısmında standart boru çapları ve içinden geçebilecek iletken kesitlerinin belirtilmesi durumunda, ayrıca boru çaplarının belirtilmesine gerek yoktur. Betonarme kirişlerinin yanına zorunlu kalınmadıkça buat ve ek kutusu konulmamış. Özellikle baca, kolon, şaft ve ışıldık gibi mimari ayrıntılar projede belirtilmiş, baca ve baca çevresinden tesisat geçirilmemiş. Banyo ve mutfak gibi bölümlerdeki yerleşim kat planlarında gösterilmiş ve ıslak hacimlerde kullanılacak buat ve anahtarlar ıslak hacim dışında olmuş. Zorunlu durumlarda özel sızdırmazlığı sağlamış buat ve ek kutulan kullanılmış. Bir buata en çok 4 bağlantı ucu geçebilecek, bu sayı aşıldığında kare buat veya ek kutusu konulmuş. Projelerde kullanılan tüm elemanların yerleri tam olarak belirtilecek ve en azından aşağıdaki standartlara uyulmuş; Anahtarlar, 110 cm yukarda, Prizler zeminden 40 cm yukarda, Aplikler, zeminden 190cm yukarda, Tablolar zeminden 200cm yukarda, Buatlar, zeminden 220cm yukarda, Yukarıdaki elemanlar, kapılardan 30 cm, duvar birleşim noktalarından ve pencerelerden 50 cm uzakta olmuş. Projelerde kullanılan tüm pano ve dağıtım kutuları, özel harf ve yazılarla kodlandırılmış. 125

128 Projelerde, yatay planlar yanında her sistem için ayrı ayrı tek hat şemaları verilmiş. Projeler hazırlanırken iç mimari tasarıma ve mekanik tesisat yerleşimine dikkat edilmiş. Tesisatın ne şekilde yapılacağı, mahallin özelliğine uygun bir koruma sınıfında yapılmış. Konut projelerinde, kuvvetli ve zayıf akım aynı pafta üzerinde gösterilmiş. Ancak kapsamlı yapılarda zayıf akım ve kuvvetli akım projeleri ayrı paftalara çizilmiş. Projelerde iletken renk kodları aşağıdaki şekilde belirtilmiş. Üç fazlı sistemlerde; Koruma iletkeni yeşil bantlı - sarı, nötr iletkeni açık mavi, faz iletkenleri TSE Standartlarına uygun olarak R - gri, S - siyah, T - kahverengi seçilmiş. Üç fazlı sistemin devamı durumundaki bir fazlı sistemde, faz iletkeni gri veya kahverengi seçilmiş. Özel durumlarda ise, kullanılan iletken renkleri tanımlanmış. Bina ana beslenme hattının kesiti ve cinsi, yaklaşık uzunluğu, besleneceği direk no. su gibi bilgiler ile temel topraklaması detaylar ( Topraklama Şeridi, Topraklama Kazığı ve teknik ifadelerin detaylar tam olarak) projede belirtilmiş. Ortak çatılı ve birden fazla girişi olan binalar bir noktadan beslenmiş. 126

129 Yapı bağlantı hattı kesiti, gerilim düşümü ve akım yoğunluğu kontrolü yapılarak tespit edilmiş. Ancak konutlar için bu kesit bakır iletken olması durumunda en az 6 mm 2 alüminyum iletken olması durumunda ise en az 10mm 2 olmuş. Aydınlatma ve priz linyeleri ayrı ayrı olmuş. Kolon linye hatları tablolardan çıkış sırasına uygun olarak numaralandırılacak ve uzun hatlarda linye numaraları yanına beslendikleri tablo kodu yazılmış. Aydınlatma ve priz linyeleri ile priz sortileri en az 2.5 mm 2 kesitinde bakır iletkenle tesis edilmiş. Bütün prizler, toprak hattı olmuş. Banyolarda en az iki (çamaşır makinesi ve elektrikli şofben gücüne uygun), mutfakta ise en az üç bağımsız priz linyesi (bulaşık makinesi, elektrikli fırın ve elektrikli su ısıtıcısı gücüne uygun) olmuş. Çamaşır ve Bulaşık Makinesi, Elektrikli şofben ve termosifon, vb. elektrikli cihazlar mimari projeye uygun olarak tefrişi gösterilmiş. Prizlerin kullanma amacı ve güçleri belirtilecek, kullanma amacı belli olmayan priz güçleri bir fazlı priz için en az 300 watt, üç fazlı priz için en az 600 watt kabul edilmiş. Priz linyelerine en çok yedi priz bağlanabilmiş, ancak priz güçleri toplamı 2000 VA yı geçememiş. Projelerde, proje sorumlusu ve yapı ile diğer bilgilerin bulunduğu kapak, vaziyet planı, semboller listesi, genel notlar, tablo açılımları, kolon şemaları, sayaç panosu detayı ve metrajları kapsamış. 127

130 İşyerleri ve atölyelerde, aydınlatma için birden fazla floresan kullanılan bölümlerde, kamaşma olayının en az düzeye indirilmesi için üç fazlı besleme yapılmış. Kompanzasyon yapılmayan tesislerde, gaz deşarjlı lambaların (floresan, sodyum ve civa buharlı v.b.) kullanılması durumunda, ampul başına gerekli kapasitede kondansatör paralel bağlanmış veya kondansatörlü balast kullanılmış. Lambadan lambaya geçiş yapılması durumunda, gerekçesi belirtilmiş ve uygun klemensle bağlantı sağlanmış Tabloların yükleme cetvelleri, yüklerin özelliklerini, sorti cins ve sayılarını, linye güçlerini, sigorta cins ve kesme kapasitelerini ve gerekli diğer bilgileri kapsamış. Projelerde, ana besleme, kolon en uzun ve en yüklü linye hattı için gerilim düşümü hesabı yapılmış. İletken kesitleri, ayrıca akıma göre kontrol edilmiş. Ana besleme hattı ve kolon hatları için, talep faktörleri dikkate alınmış ve gerilim düşümü talep faktörüne göre hesaplanmış. 128

131 Bölümleri özelliklerine ve kullanım amaçlarına göre aydınlatma hesabı yapılmış, enerji tasarrufu açısından da değerlendirilerek armatürlerin cins ve güçleri seçilerek kat planları üzerinde gösterilmiş. Basit yapılar için, aydınlatmada en az 12 watt / ırf esas alınmış. Makine dairesinde en az bir ışık sortisi ve bir toprak priz bulunmuş ve bu sortiler müşterek tablodan bağımsız çekilecek bir linyeden beslenmiş. Asansör besleme hattı kesiti asansörün güç ve kapasitesine göre hesaplanmış. Bu kesitin en az 4 * 6 mm 2 olacak ve çıkışı müşterek tablodan uygun bir şalter ile yapılmış. Asansör dairesi tesisatı etanj olmuş. Asansör topraklama hattı asansör kumanda panosuna kadar bağımsız bir hat olarak çekilmiş. Asansör ön projeleri; Asansör trafik hesabı, kuyu yerleşim planı, kuyu dikine kesitleri, asansör makine dairesi planı, asansör motor gücü hesabı, asansör makine dairesi ve kuyu içi aydınlatmaları, asansör tablosu kolon hattı hesabı ile binaya gelecek statik ve dinamik yüklere ilişkin mukavemet hesaplarını kapsamış. Telefon tesisatı projeleri, Türk Telekom A.Ş. Bina İçi Telefon Tesisatı Teknik Şartnamesine uygun olarak hazırlanmış. Bu projelerde aşağıdaki noktalara dikkat edilmiş; 129

132 Bina girişine, binadaki toplam telefon sortisine yetecek kapasitede ve %20 yedek hat bağlantısına uygun Bina Telefon Dağıtım Kutusu (BTDK) konulacaktır. BTDK ile dış telefon bağlantısı için bina çıkışına kadar içinde kılavuz tel olan boş boru bırakılmış. Konutlarda en az iki, işyerlerinde en az üç adet telefon sortisi olacaktır. Kat Telefon Dağıtım Kutusu (KTDK) ile BTDK arasına çekilecek kablo, kattaki toplam telefon sortisi bağlantısına uygun olmuş. Yapı içi TV/ R Tesisatı projeleri, EMO Ortak Anten TV/R ve Kablo TV/ R İç Tesisatı Yönetmeliği ne uygun olarak hazırlanmış. Bu projelerde aşağıdaki noktalara dikkat edilmiş: Tesisat bağımsız abonelendirmeye uygun olarak, her konuta bağımsız hat düşünülerek projelendirilmiş. Her konutta en az bir TV/ R prizi olmuş. Konut içinde birden fazla TV/R prizi olması durumunda, konut içinde dağıtıcı (tap off) kullanılmış. Bina girişinde TT nin bağlantı yapması için, Bina Kablo TV Bağlantı Kutusu konulmuş. Bu kutu ile dış Kablo TV bağlantısı için, bina çıkışına kadar içinde kılavuz tel olan boş boru bırakılmış. Bu kutu binadaki toplam abonelere yetecek sayıda çıkışa ve %20 yedek kapasiteye sahip olmuş. Çok aboneli ve çok katlı binalarda, bina ana girişindeki dağıtım kutusu dışında katlarda da aynı özellikte ara dağıtım kutuları kullanılmış. 130

133 Diğer zayıf akım projeleri yapılırken, ilgili ulusal (varsa) ve uluslararası standartlara uyulmuş. Projelerde Tüm malzemeler, en az TSE Belgesine sahip olacaktır. ifadesi yazılmış ve projeye aşağıdaki yasa ve yönetmeliklere uyulacağı ifadesi eklenmiş: 66 ve 85 sayılı KHK ve 7303 sayılı yasa ile değişik 6235 sayılı TMMOB Yasası, 3194 sayılı İmar Yasası,.5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasası, 3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık Hakkındaki Yasa, EMO Tüzüğü ve ilgili Yönetmelikleri. 2. UYGULAMA tarih sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin uygulanması, inşaatta yetkili bir elektrikçinin çalıştırılması ve işe başlamadan önce işe başlama formlarının doldurularak yapı denetim dosyasına konması. İnşaat bitiminde iş bitirme belgesi ile bunların eki olan kontrol formlarının inşaata gidilmiş doldurulmuş ve yapı denetim kuruluşundaki denetçi mühendisler tarafından imzalanmış. Formlar doldurulurken özellikle topraklama ölçümü ile Kaçak Akım Rölesi testleri yapılıp raporlanmış ve bir nüshası belediyeye verilmiş. 131

134 ISI YALITIM PROJESİ KONTROL FORMU Evet Hayır 1. KAPAK Standartlara uygun 2. ISI YALITIM PROJESİ RAPORU Rapor standartlara uygun Isı ihtiyacı kimlik belgesi var. Yıllık ısıtma enerjisi ihtiyacı hesap tablosu hazırlanmış. Binanın özgül ısı kaybı hesabı tablosu hazırlanmış. Binanın ısı kaybeden yüzeylerinde oluşabilecek yoğuşma ve buharlaşma hesabı var. Yoğuşma ve buharlaşma grafikleri çizilmiş. Proje hesap rapor sayfası var (Isı yalıtımı yapılan yapı bileşenlerinin toplam alanı, ısıtılan mahallerin brüt hacmi, net alanı toplam alan/ brüt hacim oranı hesaplanmış). Bölge durumu belirtilmiş (Tek bölge, birden fazla bölge için bölge sınırları). Havalandırma tipi belirtilmiş. 132

135 Hava değişim sayısı (nh) belirtilmiş. Bütün yönler için ayrı ayrı pencere alanları ve U değerleri belirtilmiş. Cam, pencere ve kapı tipleri belirtilmiş. Dış yüzeylerde yer alan bütün betonarme elemanlar (kolon, kiriş, hatıl ve perde duvar) yalıtılmış. Bitişik nizam olarak projelendirilmiş alanlarda yapılan binaların ısıtma enerjisi ihtiyacı hesabı yapılırken, bitişik duvar olan bölümleri de dış duvar gibi değerlendirilerek hesaba katılmış. Yapı elemanları konstrüksiyon detayları çizilmiş, U değerleri belirtilmiş. Isı yalıtım malzemeleri duvar, döşeme ve çatıda uygun olarak kullanılmış. Isı yalıtım malzemeleri kalınlıkları uygulanabilir olarak belirlenmiş. 133

136 SIHHİ TESİSAT PROJESİ KONTROL FORMU Evet Hayır 1. KAPAK Standartlara uygun 2. TESİSAT RAPORU Rapor standartlara uygun Bina temiz su giriş çapı ve yük değeri yazılmış. Pis su, temiz su, yük değerleri yazılmış. Hidrofor tesisatı hesabı yapılmış. Yağmur suyu tesisatı hesabı yapılmış. 3. TESİSAT PROJESİNDE KULLANILAN İŞARET VE SEMBOLLER TABLOSU Standartlara uygun Tablodaki işaret ve semboller ile projede kullanılan işaret ve semboller aynı 4. CİHAZ MONTAJ DETAYLARI Standartlara uygun 134

137 Cihaz montaj detayları ayrıntılı olarak gösterilmiş. 5. VAZİYET PLANI 1/200 ölçekte vaziyet ve kesit planı çizilmiş. Yönler, arsa sınırı, yol, kotlar gösterilmiş. Toplama borusu binadan çıkınca rögara bağlanmış. Bina dışında büz kullanılmış, ana rögar ile kanalizasyona bağlanmış. Birden fazla bina var ise, binaların pis su çıkışları rögar ve büzlerle birbirine irtibatlandırılıp, kanalizasyona verilmiş. Belediye kanalizasyon şebekesi bağlantı durumu ve kotu belirtilmiş. Binanın bulunduğu yerde kanalizasyon şebekesi yoksa, öngörülen sızdırmaz fosseptik yeri, bağlantı durumu ve kotu belirtilmiş. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 135

138 6. KAT PLANLARI 6.1 BODRUM KAT 1/50 ölçekte çizilmiş. Mahallerin adı yazılmış. Oturulan mahal var ise kat planındaki şartlara uyulmuş. Toplama borularının nereden yapıldığı ve eğimi yazılmış. Boruların çapı ve yük değerleri yazılmış. Pis sular muflu boru olarak ve birleşimleri 45 açı ile çizilmiş. Pis su kolonları numaralandırılmış. Pis su çukuru çizilip ölçülendirilmiş, rögarla irtibatlandırılmış. Pis su pompası debi, basınç değeri yazılmış. Toplama borusu binadan çıkınca rögara bağlanmış. Bina dışında büz kullanılmış, ana rögarla kanalizasyona bağlanmış. Rögar ölçüsü ve kodu yazılmış. Sızdırmaz fosseptik yapılması durumunda fosseptik detayı çizilmiş. Bina temiz su giriş çapı ve yük değeri yazılmış. 136

139 Temiz su sayacı, yana, çekvalf ve kolektör çizilmiş. Temiz su sayacı cinsi yazılmış. Su deposu çizilip ölçülendirilmiş. Hidrofor tesisatı ve ekipmanları eksiksiz çizilmiş. Hidrofor basınç ve debisi yazılmış. Hidrofor dairesinde su drenajı yapılmış. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 6.2 ZEMİN VE NORMAL KATLAR 1/50 ölçekte çizilmiş. Mahallerin adı yazılmış. Islak hacimlerdeki cihazlar eksiksiz gösterilmiş. Şofben mutfakta çizilmiş. Pis sular mutlu boru olarak, birleşimleri 45 o açı ile çizilmiş. Yağmur suyu boruları çizilmiş ve yükleri yazılmış. Pis su ve temiz su boru çapları yazılmış. Pis su ve yağmur suyu kolonları numaralandırılmış. 137

140 Balkonlardaki yer süzgeçleri yağmur suyu kolonlarına irtibatlandırılmış. Pis su tesisat borularının birleşmelerinde ters akış verilmemiş. Yağmur suyu kolonuna hiçbir şekilde pis su boru bağlantısı yapılmamış. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 6.3 ÇATI 1/50 ölçekte çizilmiş. Yağmur suyu kolonları ve varsa yer süzgeçleri gösterilmiş. Pis su boruları havalandırmaları gösterilmiş. Yağmur suyu akış yönü ve çatı eğimi belirtilmiş. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 7. KOLON ŞEMASI Ölçek 1/50 çizilmiş. Cihazlar kat planındaki sıraya göre eksiksiz çizilmiş. Bina temiz su giriş çapı ve yük değeri yazılmış. Temiz su sayacı yana ve kolektör çizilmiş. Yangın tesisatı için yana ve sayaç konmuş. 138

141 Temiz su sayacı cinsi yazılmış. Temiz su borularının çapı ve yük değerleri yazılmış. Pis sular mutlu boru olarak, birleşimleri 45 o açı ile çizilmiş. Pis su kolonları çatıya kadar çıkarılıp numaralandırılmış. Pis su çukuru çizilip ölçülendirilmiş, rögarla irtibatlandırılmış. Pis su pompası debi ve basınç değeri yazılmış. Pis su kolonlarına temizleme kapağı konmuş. Pis su toplama borusu binadan çıkınca rögara bağlanmış. Bina dışında büz kullanılmış, ana rögarla kanalizasyona bağlanmış. Rögar ölçüsü ve kodu yazılmış. Sızdırmaz fosseptik yapılması durumunda fosseptik detayı çizilmiş. Yağmur suyu tesisatı boruları çizilip ölçülendirilmiş. Su deposu çizilip ölçülendirilmiş. Hidrofor basınç ve debisi yazılmış. Hidrofor tesisatı ve ekipmanları eksiksiz çizilmiş. Hidrofor dairesinde su drenajı yapılmış. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 139

142 8. DETAYLAR Standartlara uygun Rögar, kanal, fosseptik detayları gösterilmiş. Kat planlarında tesisatın tam anlaşılamadığı yerlerde 1/20 detay gösterilmiş. Hidrofor, su deposu detayları gösterilmiş. KALORİFER TESİSATI PROJESİ KONTROL FORMU 1- KAPAK Standartlara uygun 2- TESİSAT PROJESİNDE KULLANILAN İŞARET VE SEMBOLLER TABLOSU Standartlara uygun Tablodaki işaret ve semboller ile projede kullanılan işaret ve semboller aynı 3- KALORİFER TESİSATI RAPORU A4 boyutunda ve standartlara uygun Binanın durumu, yakıt ve ısıtıcı cinsi belirtilmiş. Hesapta kullanılan mahal sıcaklıkları yazılmış. Hesapta kullanılan ısı iletim katsayıları yazılmış. Hesap sonuçları yazılmış. Evet Hayır 140

143 4- ISI KAYIPLARI HESABI, CİHAZ VE DONANIM HESAPLARI Isı iletim katsayıları ısı yalıtım projesindekilerle aynı Isı iletim katsayılarının hesabı yapılmış ve çizimleri gösterilmiş. Isı kaybı hesapları uygun Isıtıcı cihaz (kazan vs. )seçimi ve montaj tasarımı yapılmış. Radyatör hesabı yapılıp, radyatör cinsi ve ısı değerleri gösterilmiş. Radyatör teferruatı ve hesabı cetveli hazırlanmış. Duman ve havalandırma bacaları ve baca kesitleri hesabı yapılmış. Genleşme deposu ve güvenlik boruları hesabı yapılmış. Kritik devre hesabı yapılmış. Boru hesabı cetveli ve değerleri tablosu hazırlanmış. Yıllık yakıt sarfiyatı hesaplanmış. Kömürlük alan hesabı yapılmış. Yakıt tankı hesabı yapılmış. Yakıt deposu ısıtıcı serpantin yüzeyi hesaplanmış. Tesisatta kısa devre kontrol hesabı yapılıp,sistem dengelemesi yapılmış. 141

144 Pompa hesabı yapılıp, debi, basınç ve pompa adedi belirtilmiş. 5- VAZİYET PLANI 1/200 ölçekte çizilmiş. Yönler gösterilmiş. Birden fazla bina var ise binalar arası kanallardan dağıtım yapılmış, boru çapı ve yükü yazılmış. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 6- KAZAN DAİRESİ DETAYI 1/20 ölçekte çizilmiş. Kazan dairesi alanı (kömürlük, küllük) yeterli Kazan dairesi cihaz yerleşimlerinde gerekli standart ölçülere uyulmuş, cihaz ve ekipmanların montaj ve demontajı yapılabilecek şekilde tasarlanmış. Kazan duman bacası ve havalandırma bacası çizilmiş, ölçüleri yazılmış. Kazan kaidesi uygun Kazan ve donanımları eksiksiz çizilmiş. 142

145 Kazan tesisat boru donanımı çizilmiş, ölçüleri üzerine yazılmış. Kazan beslemesi manuel yapılmış ( hortum vs.). Kazan dairesi su drenajı yapılmış. Kazan kömürlü ise baypas vanası konmuş. Kazan dairesine havalık bacasından başka bir adet havalandırma penceresi ve demir kapı konmuş ( kapı içe ve dışa açılacak). Kazan, boyler ve sıcak su tesisat boruları izolesi projede gösterilmiş. Kazan kapasitesi yazılmış. Her kazan için ayrı baca kullanılmış ve ölçüleri gösterilmiş. Pompa debi, basınç ve pompa adedi yazılmış. Yakıt deposu serpantinli ve üzerine ekipmanları konulmuş. Yakıt deposu yanmaz duvar ile kazan dairesinden ayrılmış. Pot deposu elektrikli ısıtıcılı çizilip üzerine ekipmanlar konulmuş. Kazan dairesine ısıtma tesisatı haricinde başka cihaz ve ekipman konulmamış. (hidrofor, su deposu, yangın pompası vs.) Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 143

146 7- KAT PLANLARI 7.1 BODRUM KAT 1/50 ölçekte çizilmiş. Bodrum katta oturulan mahal varsa z. ve normal katlardaki şartlara uyulmuş. Radyatör ölçekli çizilip uzunluk ve ısı değerleri yazılmış. Kolonlar numaralandırılıp, çapı ve yükü yazılmış. Kazan dairesinde ( 5- Kazan Dairesi ) bölümünde istenilen şartlara uyulmuş. Kazan dairesinde kapıların yanmaz malzemeden yapıldığı belirtilmiş. Kazan dairesi doğrudan merdiven boşluğuna açılıyorsa araya yanmaz ve kapıları sızdırmaz malzemeden giriş odası yapılmış. Yakıt deposu yanmaz duvar ile kazan dairesinden ayrılmış. Sıcak su gidiş dönüş sıcaklıkları, ısı yükleri ve boru çapları (mm) yazılmış. Boruların nereden çekildiği ve izole edileceği not olarak yazılmış. Toplama borularının ısı yükleri ve çapları yazılmış. Ana toplama borularından hat alışları 45o açı ile yapılmış. 144

147 Ana toplama borularından hat alışları 45o açı ile yapılmış. Ana toplama borularından hat alışları 45o açı ile yapılmış. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 7.2 ZEMİN VE NORMAL KATLAR 1/50 ölçekte çizilmiş. Odanın adı, sıcaklığı ve numaralandırılması yapılmış. Radyatör ölçekli çizilip uzunluk ve ısı değerleri yazılmış. Kolon ile radyatörün bağlantısı yapılıp yana konulmuş. Kolonda deplasman var ise kat planında nereden olduğu gösterilmiş. Kolonlar numaralandırılmış. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 7.3 ÇATI 1/50 ölçekte çizilmiş. Genleşme deposu ve havalık boruları bağlantıları gösterilmiş. 145

148 Genleşme deposu drenajı yapılmış ve en yakın yağmur kolonuna bağlanmış. Boru çapları eksiksiz gösterilmiş. Çizimde kullanılan kazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 8- KOLON ŞEMASI 1/50 ölçekte çizilmiş. Odanın sıcaklığı ve numaralandırılması radyatörün içine yazılmış. Radyatör şematik çizilip, uzunluk ve ısı yükleri yazılmış. Kolon ile radyatörün bağlantısı yapılıp yana konulmuş. Kolonlar numaralandırılmış, her katta boru çapı ve ısı yükleri yazılmış. Kazan duman bacası ve havalandırma bacası çizilmiş, ölçüleri yazılmış. Kazan ve donanımları eksiksiz çizilmiş. Kazan tesisat boru donanımı çizilmiş, ölçüleri üzerine yazılmış. Kazan beslemesi manuel yapılmış ( hortum vs.). Kazan dairesi su drenajı yapılmış. Kazan boyler ve sıcak su tesisat boruları izolesi projede gösterilmiş. 146

149 Kazan kapasitesi yazılmış. Her kazan için ayrı baca kullanılmış ve ölçüleri gösterilmiş. Pompa debi, basınç ve pompa adedi yazılmış. Yakıt deposu serpantindi ve üzerine ekipmanları konulmuş. Yakıt deposu yanmaz duvar ile kazan dairesinden ayrılmış. Pot deposu elektrikli ısıtıcılı çizilip üzerine ekipmanlar konulmuş. Kazan, boyler ve sıcak su tesisat boruları izolesi projede gösterilmiş. Toplama borularının ısı yükleri ve çaplan yazılmış. Ana toplama borularından hat alışları açı ile yapılmış. Genleşme deposu en yüksek radyatörden en az 1m yukarıda çizilmiş. Genleşme deposunun ölçüleri kapasitesi ve izole edileceği yazılmış. Genleşme boruları çizilmiş ve bağlantıları yapılmış. Sifon çalışan peteklere %// braşman çekilmiş. Tesisatta hava atıcılar en üst kata konmuş. 147

150 Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 9- TESİSATIN YALITIM ŞEKLİ Bodrum katta yalıtım yapılacak notu yazılmış. Kolon şemasında genleşme deposu yalıtım yapılacak notu yazılmış. Binalar arası kanallardaki borulara yalıtım yapılacak notu yazılmış. Kullanılacak yalıtım malzemeleri belirtilip şekil ile gösterilmiş. 10- KRİTİK DEVRE 1/50 ölçekte çizilmiş. Kritik devre numaralandırılmış. Kritik devrede boru çapı ve yükler yazılmış. Hesaplama ile çizimler uyuşuyor. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 11- DETAYLAR Binalar arası kanalların nereden geçtiği gösterilmiş. 148

151 Kanal ölçülendirilmesi yapılmış. Kanal drenajı gösterilmiş. Kanalda borunun döşenişi ve izolesi çizilmiş. Kanalda kullanılan genleşme alıcılar çizilmiş. Kanalda kullanılan boru askıları çizilip ölçülendirilmiş. Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun ASANSÖR PROJESİ KONTROL FORMU 1- KAPAK Standartlara uygun 2- ASANSÖR PROJE HESABI Asansör trafik hesabı yapılmış. Binada bulunan insan sayısı Asansöre bir sefer için gerekli seyir zamanı Gerekli asansör sayısı Asansör kuvvet hesapları yapılmış Çarpma tamponuna gelen kuvvetler 149

152 Karşı ağırlık tamponuna gelen kuvvetler Kabin kılavuz raylarına gelen düşey kuvvetler Karşı ağırlık kılavuz raylarına gelen düşey kuvvetler Kuyu üstü betonuna etki eden kuvvetler Asansör motor gücü hesabı yapılmış. 3- DETAY RESİMLER 1/20 ölçekte kuyu kabin durum planı çizilmiş. 1/20 ölçekte kuyu tabanına ve raylara gelen kuvvetler çizilmiş. 1/100 ölçekte asansör kuyusu ön görünüşü çizilmiş. 1/100 ölçekte asansör kuyusu yan görünüşü çizilmiş. 1/20 ölçekte makina dairesi durum planı çizilmiş. 1/20 ölçekte makina dairesinde bırakılacak halat delikleri çizilmiş. YANGIN TESİSATI KONTROL FORMU 1- KAPAK Standartlara uygun 150

153 2- YANGIN TESİSATI RAPORU Standartlara uygun Yangın Tesisatı Raporu, Binaların Yangından Korunma Hakkında Yönetmelik e göre seçilmiş bina tehlike sınıfına göre hazırlanmış Yangın tesisatının seçimi yapılmış Sabit boru tesisatı ve tasarımı yapılmış Yangın dolapları tesisatı tasarımı ve hesabı yapılmış Bina dışı yangın hidrant tesisat: tasarımı ve hesabı yapılmış Otomatik sulu yangın söndürme tesisatı tasarımı ve hesabı yapılmış Hidrolik hesap tablosu yapılmış Duman kontrol ve yönetim sistemi tasarımı ve hesabı yapılmış Merdiven basınçlandırma tasarımı ve hesabı yapılmış Mutfak davlumbaz söndürme tesisatı tasarımı ve hesabı yapılmış 3- HİDROLİK HESAP TABLOSU Standartlara uygun Yangın tesisatının numaralandırılması yapılmış 151

154 Yangın tesisatının boru çapları,yükü ve basınç kaybı hesaplanmış Seçilen pompa basıncının ve debisinin uygunluğu belirtilmiş 4- VAZİYET PLANI 1/200 ölçekte vaziyet ve kesit planı çizilmiş Yönler, arsa sınırı, yol, kotlar gösterilmiş Birden fazla yapı olması durumunda bloklar arası boru bağlantısı, zon vana yerleri gösterilmiş Bina dışı hidrant yerleri ve pompa dairesi yeri gösterilmiş İtfaiye teşkilatı şehir hidrantı ölçek dahilinde ise vaziyet planında gösterilmiş Yangın suyu deposu ve itfaiye bağlantı ağzı yeri gösterilmiş 5- YANGIN POMPA DAİRESİ Yangın pompa dairesi cihaz iç tasarımı yapılmış Yangın pompa dairesi diğer tesisattan ayrı bir bölümde ve tehlike sınıfına göre min. 60 dakika yangına dayanıklı olacak şekilde yapılmış Pompa dairesi cihaz yerleşimlerinde gerekli standart ölçülere uyulmuş, cihaz ve ekipmanların montaj ve demontajı yapılabilecek şekilde tasarlanmış 152

155 Yangın pompa tesisatı boru donanımı çizilmiş Boru çap ölçüleri yazılmış Pompa-boru tesisat armatürleri çizilmiş Bütün pompaların basınç ve debileri eksiksiz yazılmış Pompa dairesine en az 2 adet 6 kg.lık ABC türü taşınabilir sürücü konmuş Yangın pompa deresinde ulaşabilecek fazla 150 lt/dk kapasiteli yangın dolabı ve en fazla 140 m 2 de çalışacak, 6 lt/dk/ırf su debisi sağlayabilen sprinkler sistemi yapılmış Pompa dairesi su drenajı yapılmış Pompa ağırlığını taşıyabilecek min. 40 cm yüksekliğinde pompa şasesinden cm daha uzun beton kaide yapılmış Dizel pompa imalatçısının değerlerine göre yeterli havalandırma yapılmış 6- KAT PLANLARI 6.1 BODRUM KAT Yangın pompa dairesi 1/50 ölçekte kal planında gösterilmiş Hidrolik hesaplarda veya hesap tablosundan belirlenen boru çapları projede gösterilmiş 153

156 Yangın dolapları, zon vanaları, check-valf, akış anahtarları, test ve drenaj vanası ve izleme anahtarlı hat kesme vanası, drenaj bağlantısı gösterilmiş Proje tasarımında boru güzergahı kolon ve kiriş detayına göre belirlenmiş Kolon boruları yerleri belirlenip numaralandırılmış Test ve drenaj vanası en yakın pis su hattına akış gözlenebilir şekilde bağlanmış Sabit boru tesisatı bodrum kata tasarlanmış Yangın tesisat ekipmanları eksiksiz çizilmiş Su deposu çizilip ölçülendirilmiş Su deposu çizilip ölçülendirilmiş Pompa dairesinde su drenajı yapılmış Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalırı uygun Yangın projesinde her paftada alttaki bilgiler (projeye göre) yer almış: Tasarım standardı Bina tehlike sınıfı Sistem türü Sistem su talebi (debi, basınç) Sprinkler özellikleri 154

157 Sprinkler koruma alanı Toplam koruma alanı Su uygulama süresi Olası yangın sınıfı 6.2 ZEMİN VE NORMAL KATLAR Mahallerin adları (banyo, hol, mutfak, oda, salon v.s.) yazılmış Hidrolik hesaplarda veya hesap tablosundan belirlenen boru çapları projede gösterilmiş Yangın dolapları, zon vanaları, check-valf, akış anahtarlan, test ve drenaj vanası ve izleme anahtarlı hat kesme vanası, drenaj bağlantısı gösterilmiş Proje tasarımında boru güzergahı kolon ve kiriş detayına göre belirlenmiş Kolon boruları yerleri belirlenip numaralandırılmış Sabit boru tesisatı sprinkler tesisatı ve yangın dolapları gösterilmiş ve boru çapları yazılmış Test ve drenaj vanası en yakın pis su hattına akış gözlenebilir şekilde bağlanmış Duvar, döşeme ve perde geçişlerinde yangın sızdırmazlığı sağlanmalıdır yazılmış Çizimde kullanılan yazı, çizgi tipi ve kalınlıkları uygun 155

158 7- KOLON ŞEMASI VE BORU İZOMETRİĞİ Kat planında tasarımı yapılıp çizilen mekan tesisat ile kolon şemasındaki aynı Yangın dolapları, sabit boru tesisatı ve sprinkler zon hatları kolon şemasında çizilmiş Sprinkler projesi boru izometriği olarak çizilmiş Kolon şeması ve boru izometriği ayrı paftalarda çizilmiş. Bütün cihaz ve ekipmanlar ve boru dağılımı kat planları ve kolon şemasında aynı Kolonlar numaralandırılmış, her katta boru çapı ve yükleri yazılmış Kolonlar bodrum kat toplaması ile aynı sırada çizilmiş Tasarım tamamlandıktan sonra kritik devre seçimi yapılmış Yatay planda en uzak, düşey planda en yüksek sprinkler boru hattı kritik devre olarak seçilmiş ve proje tasarımına yangın dolabı ve sabit boru tesisatı da dahil edilerek, toplam debi pompa seçiminde ve ana dağıtımda dikkate alınmış Kritik devre en uzak ve yüksek noktadan yangın pompasına (dahil) olan yangın tesisat boru sistemi olarak seçilmiş Kolon şeması l/50 ölçekli yangın pompası ve ekipmanları çizilmiş Branşman kolon hattı boru çapı, kat yüksekliği boyunca her bölüme yazılmış 156

159 Boru çapları boru izometriğine yazılmış Kolon şemasında yangın dolabı tipi, adedi ve su talebi ile basınç değerleri yazılmış Proje ve Uygulama Denetçisi Mimar Adı-Soyadı İmza Proje ve Uygulama Denetçisi Makine Mühendisi Adı-Soyadı İmza Proje ve Uygulama Denetçisi İnşaat Mühendisi Adı-Soyadı İmza Proje ve Uygulama Denetçisi Elektrik Mühendisi Adı-Soyadı İmza 157

160 EK-4 FORM - 2 YAPIYA İLİŞKİN BİLGİ FORMU ÖRNEĞİ T.C. BAYINDIRLIK VE İSKÂN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı YİBF No:... :.../.../20... YAPIYA İLİŞKİN BİLGİ FORMU İLGİLİ İDARESİNE Denetlenen yapının: Yapı Denetim Kuruluşu ve Görevli Teknik Elemanlar: İdaresi Yapı Sahibi Yapı Adresi Pafta/Ada/ Parsel No İnşaat Alanı Diğer Bilgiler m 2 Birim Fiyatı Yapı Sınıfı Kat Adedi İli Proje Tipi Yapı Cinsi Son Hakediş Seviyesi 158

161 PROJE MÜELLİFLERİ Mimari Proje Müellifi Statik Proje Müellifi Makine Proje Müellifi Elektrik Proje Müellifi Jeoteknik Etüd Sorumlusu Müteahhit Unvanı Adresi DENETÇİLER Uygulama Denetçisi ADI SOYADI ADI SOYADI MESLEĞİ SİCİL NO Mimar İnşaat Müh. Makine Müh. Elektrik Müh. Elektrik Teknikeri Jeoloji Müh. Jeofizik Müh. İnşaat Müh. Sicil No / T.C. Kimlik No İzin Belge No MESLEĞİ DENETÇİ NO İnşaat Mühendisi 159

162 Proje ve Uygulama Denetçisi Proje ve Uygulama Denetçisi Proje ve Uygulama Denetçisi Proje ve Uygulama Denetçisi KONTROL ADI SOYADI ELEMANLARI Kontrol Elemanı Kontrol Elemanı Kontrol Elemanı Yardımcı Kontrol Elemanı İnşaat Mühendisi Mimar Makine Müh. Elekteik Müh. MESLEĞİ SİCİL NO İnşaat Müh. Mimar Makine Müh. Elektrik Müh. İlgili idaresince formdaki bilgiler Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı nın resmi internet adresinden teyit edilecektir. Denetlenen yapıya ilişkin bilgilerin doğruluğu ve teslim edilen projeler kontrol edildikten sonra inşaat ruhsatı düzenle- 160

163 necektir. Bu bilgilerden herhangi birinin yanlış olması durumunda, derhal Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı bilgilendirilecek ve inşaat ruhsatı verilmeyecektir. Yapı Denetim Komisyon Başkanı İmza 161

164 EK 5 FORM - 3 YAPI DENETİM KURULUŞU TARAFINDAN İLGİLİ İDAREYE VERİLECEK TAAHHÜTNAME ÖRNEĞİ İzin Belge No Unvanı Adresi İl / İlçe İlgili İdare Pafta/Ada/Parsel No Yapı Adresi Yapı Sahibi Yapı Sahibinin Adresi 162 TAAHHÜTNAME YİBF No:... Yapı Denetim Kuruluşu Denetimi Üstlenilecek İş

165 Yukarıdaki bilgilere sahip inşaatın denetiminde, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun ve ilgili tüm mevzuat hükümlerini eksiksiz uygulayacağımızı; denetimini üstlendiğimiz yapıyı ruhsata ve eki projelere, standart ve şartnamelere uygun olarak denetleyeceğimizi kabul ve taahhüt ederiz. Yapı Denetim Kuruluşu Adına Adı-Soyadı Unvanı İmza 163

166 EK-6 FORM - 4 YAPI DENETİMİ HİZMET SÖZLEŞMESİ ÖRNEĞİ YİBF No:... Taraflar MADDE 1- Bir taraftan yapı sahibi......veya adına hareket... eden ile diğer taraftan... izin belgnumaralı yapı denetim kuruluşu...arasında aşağıdaki şartlar dahilinde işbu sözleşme akdedilmiştir. Bu sözleşmede taraflar yapı sahibi ve yapı denetim kuruluşu olarak anılacaktır. Taahhüdün konusu, yeri ve miktarı MADDE 2- Yapı sahibine ait... ili,...ilçesi......adresinde bulunan, tapunun...pafta,... ada,...parsel numarasında kayıtlı arsa/arazi üzerine yapılacak bodrum katları dahil... kat, toplam...m2 inşaat alanına sahip yapının, yapı denetim kuruluşu tarafından projelerinin incelenmesi ve ruhsata ve eklerine uygun olarak yapılmasının denetlenmesi hizmetidir. Hizmetin süresi MADDE 3- Hizmetin süresi, sözleşmenin imzalandığı.../.../20... tarihinden, yapı kullanma izninin alındığı tarihe kadar geçen süredir. Yapı ruhsatı alındıktan sonra iki yıl içinde inşaata başlanmadığı veya başlandığı halde, başlama müddeti ile birlikte 164

167 beş yıl içinde bitirilemediği ve bu süre içerisinde ruhsat yenilenmediği takdirde, bu sözleşme başkaca bir bildirime gerek kalmaksızın kendiliğinden sona erer. Bu yapının bitirilmesi için öngörülen süre ise...dır. Proje müelliflerince hazırlanan uygulama projelerinin ve hesaplarının, mühendislik ve mimarlık proje düzenleme esasları, imar planı, ilgili idarenin imar yönetmelikleri ile yürürlükte bulunan diğer yönetmelik, genelge, şartname ve standartlara uygunluğu, bu işte görev alan proje ve uygulama denetçisi mimar ve mühendisler tarafından,... süre içerisinde incelenir. Hizmet bedeli MADDE 4- Yapı denetimi hizmet bedeline, proje ve yapı denetimi ile her türlü muayene ve deney ücreti dahildir. Bu işe ait yapı denetimi hizmet bedeli, Toplam Yapı İnşaat Alanı =... m 2 (4708 sayılı Kanunun 1. maddesine göre hesaplanır) Sözleşme Yılı Yapı Birim Maliyeti =... YTL./m 2 Sözleşme Yılı Yapı Yaklaşık Maliyeti =... YTL (Toplam Yapı İnşaat Alanı x Yapı Birim Maliyeti)... m 2 x...(ytl/m 2 ) Sözleşme Yılı Hizmet Bedeli =... YTL (Yapı Yaklaşık Maliyeti x Öngörülen Hizmet Süresine (YTL.x.../l00) Ait Hizmet Bedeli Oranı) 165

168 Belirlenen bu miktarın, toplam inşaat alanı bin m 2 yi (dahil) geçmeyen yapılar için, yapı sahibi tarafından yapı denetim hesabına defaten yatırılması esastır. Toplam inşaat alanı bin m 2 nin üzerindeki yapıların yapı denetim hizmet bedeli yapı sahibinin tercihine göre, defaten veya 5 inci maddede belirtilen taksitler veya kısmi taksitler halinde hesaba yatırılır. Buna ait ödeme makbuzunun bir sureti yapı sahibi tarafından ilgili idareye ve yapı denetim kuruluşuna verilir. Yapı sahibi taksidini peşin olarak yatırmadan, müteakip bölümün devamına ilgili idarece izin verilmez. Sözleşme yılı hizmet bedeline ilave olarak, yapı sahibi ve yapı müteahhidi veya yapı müteahhidi adına şantiye şefi ile birlikte yapı denetim kuruluşu tarafından her yıl sonu itibariyle düzenlenecek Yönetmelik ekindeki form-21 e uygun seviye tespit tutanağı esas alınmak suretiyle kalan işlere ait hizmet bedeli, uygulama yılı yapı yaklaşık maliyeti ve hizmet bedeli oranına göre yeniden belirlenir. Bu durumda doğabilecek bedel farkı, yapı sahibi tarafından yapı denetim hesabına yatırılır. Bu oranın belirlenmesi sırasında taraflar arasında ihtilaf olması hâlinde, ilgili idareye müracaat edilerek, seviye tespiti yapılması talep edilir. Belirlenen bu oran üzerinden yapı denetim kuruluşuna ödeme yapılarak yıl sonu itibariyle hesap kesilir. Yapı denetimi hizmet sözleşmesinde belirtilen hizmet süresi, herhangi bir sebeple uzadığı takdirde, uzayan sürenin her altı ayı için Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliğinin 26. maddesinde yer alan hizmet oranlarına göre, işin tamamını kapsayacak şekilde ilave hizmet bedeli ödenir. Sözleşmede belirtilen hizmet süresi herhangi bir nedenle kısaldığı takdir- 166

169 de, işin tamamı üzerinden, kısalan sürenin her altı ayı için söz konusu hizmet oranları %5 azaltılarak ödenir. Hizmet bedelinin ödenmesi MADDE 5- Yapı denetimi hizmet bedeli, aşağıdaki tabloda açıklandığı şekilde, Yönetmelik eki form-22 ye uygun olarak düzenlenen hakediş raporu ile ilgili idaresince yapı denetim kuruluşuna ödenir. Taksit Kapsam Miktar (%) 1 Ruhsat alınması aşamasında ödenecek olan proje inceleme bedeli 10 2 Kazı ve temel üst kotuna kadar olan kısım 10 3 Taşıyıcı sistem bölümü Çatı örtüsü, dolgu duvarları, kapı ve pencere kasaları, tesisat alt yapısı dâhil yapının sıvaya kadar hazır duruma getirilmiş bölümü Mekanik ve elektrik tesisatı ile kalan yapı bölümü İş bitirme tutanağının ilgili idare tarafından onaylanması 5 167

170 Yapı denetim kuruluşunun görev ve sorumlulukları MADDE 6- Yapı denetim kuruluşu, Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen görevleri, Kanun ile belirlenmiş süreler içinde, imar planına, fen, sanat ve sağlık kurallarına, standartlara, yürürlükteki mevzuata ve mesleki ahlak kurallarına uygun ve tam olarak yerine getirmek zorundadır. Yapı denetim kuruluşu proje denetimi safhasında; a) Yapının inşa edileceği parseli ilgilendiren imar durumu belgesi, aplikasyon krokisi, tapu kaydı örneği, zemin etüdü raporu ile gerekli diğer belgelerin mevzuata uygun olup olmadığını kontrol ederek kopyalarını dosyasında muhafaza eder. b) Proje ve uygulama denetçisi mimar ve mühendisler aracılığıyla, proje müelliflerince hazırlanan uygulama projelerinin ve hesaplarının, mühendislik ve mimarlık proje düzenleme esasları, imar planı, ilgili idarenin imar yönetmelikleri ile yürürlükte bulunan diğer yönetmelik, genelge, şartname ve standartlara uygunluğunu kontrol eder, proje müelliflerinin sicil durum belgesinin olup olmadığını denetler ve sicil durum belgesi olmayan müellifin durumunu ilgili meslek odasına bildirir. c) Zemin ve temel etüdü raporunun hazırlanmasına ilişkin esaslara uygun olarak bir zemin etüdü raporunun olup olmadığını tespit ederek onaylar. Raporun uygunluğunu onaylamak için, bünyesinde konu ile ilgili yeterli teknik eleman bulunmadığı hâllerde hizmet satın alabilir. ç) Ek-3 te gösterilen form-1 e uygun proje kontrol formunu esas alarak incelediği projelerde tespit edilen hata, eksiklik ve yetersizliklerin giderilmesini sağlar. 168

171 d) İncelenen projeler, uygun görülmesi hâlinde, yapı denetim kuruluşu adına ilgili denetçi mimar ve denetçi mühendisler tarafından imzalanır ve kuruluş tarafından tasdik edilir. Yapı denetim kuruluşu yapı ruhsatı alınması safhasında; a) Denetimini üstleneceği yapı ile alâkalı bilgileri ek-4 te gösterilen form-2 ye uygun şekilde düzenleyip Bakanlığa bildirir. b) Yapı denetimi izin belgesinin noterlikçe tasdikli sureti ile Bakanlıkça onaylanmış yapıya ilişkin bilgi formunun aslını, yapının denetimini üstlendiği konusunda ek-5 te gösterilen form-3 e uygun taahhütnameyi, yapı denetim kuruluşunun yapı sahibi ile imzaladığı ek-6 da gösterilen form-4 e uygun sözleşmeyi ve projelerdeki eksikliklerin giderildiğini gösterir proje kontrol formunu ilgili idareye verir. c) Projelerin ilgili idarece onaylanmasından sonra, yapı ruhsatının yapı denetim kuruluşu ile ilgili bölümünün, kuruluşu temsilen, ortakları veya kuruluşça yetkili kılınmış inşaat mühendisi, makine mühendisi, elektrik mühendisi veya mimar olan personeli tarafından imzalanmasını sağlar. Yapı denetim kuruluşu yapım safhasında; a) Ek-7 de gösterilen form-5 e uygun işyeri teslim tutanağını, yapı sahibi ve yapı müteahhidi veya yapı müteahhidi adına şantiye şefi ile birlikte imzalayarak üç iş günü içerisinde ilgili idarenin onayına sunar. b) Bünyesinde konu ile ilgili teknik eleman bulunmayan hâllerde, hizmet satın almak suretiyle teknik eleman görevlendirerek, arsanın köşe noktalarının ilgili idare nezaretinde 169

172 tespit ettirilmesini ve yapının, vaziyet planına uygun biçimde arsaya aplike edilmesini sağlar. c) Denetimini üstlendiği işin projesine göre gerekli olan yapım tekniklerini göz önüne alarak, işin gerektirdiği malzeme ve bu malzeme ile ilgili imalatın, Bakanlıkça izin belgesi verilen özel veya kamu kuruluşlarına ait laboratuvarlarda muayene ve deneylerini yaptırarak, sonuçların standart ve şartnamelere uygun olup olmadığını kontrol eder. ç) Beton kalıbı, demir teçhizatı ve gerekli diğer tesisatı kontrol ederek ek-8 de gösterilen form-6 ya uygun tutanak tanzim edilmeden beton dökümüne izin vermez. Beton, uygulama denetçisi inşaat mühendisi veya kontrol elemanı inşaat mühendisi veya yardımcı kontrol elemanı nezaretinde dökülür. Beton numuneleri, döküm yerinde yapı denetim elemanlarının huzurunda, deneyi yapacak laboratuvarın teknik elemanlarınca ilgili standartlara uygun olarak alınır. Alınan numuneler üzerinde şantiyede yapılacak deneylerin sonucunun olumlu olması hâlinde beton dökümüne izin verir. Alınan diğer numuneler deneyi yapacak laboratuvara, bu laboratuvarın teknik elemanı marifetiyle iletilir. Beton dökümünü müteakiben ek-9 da gösterilen form-7 ye uygun tutanak tanzim edilir. d) (c) ve (ç) bentlerinde sayılan muayene ve deney sonuçları, ilgili standartların ve şartnamelerin öngördüğü değerlerde ise bu sonuçlara ilişkin raporları, o imalatı içeren hakediş ekinde ilgili idareye verir. Aksi hâlde, bu raporları laboratuvarda düzenlenme tarihinden itibaren üç iş günü içinde ilgili idareye vererek, hatalı imalatlar uygun hale getirilinceye kadar yapıdaki imalatın durdurulmasını sağlar. 170

173 e) Yapılan her imalatın proje eki mahal listesine uygunluğunu ve yapı sahibi ile yapı müteahhidi arasında akdedilen sözleşmede belirtilen niteliklerde yapılıp yapılmadığını denetler. f) Yazılı ihtarına rağmen ruhsata ve eklerine aykırı iş yapan işçi ve ustanın durumunu tespit eder ve yapı müteahhidine bildirir. Bu durum devam ettiği takdirde, ilgili idareye yazılı olarak bildirimde bulunur. g) Yapının elektrik aboneliği sırasında düzenlenecek belgeleri, denetçi elektrik mühendislerine kontrol ettirir. ğ) Şantiyede yapılan denetim sonuçlarının işlendiği ve şantiye şefi tarafından şantiyede muhafaza edilen, ek-10 da gösterilen form-8 e uygun yapı denetleme defterini takip eder. h) Yapım işlerinde kullanılacak malzemelerin ilgili teknik şartnamelere ve standartlara aykırı oldukları belirlendiğinde, bunların imalatta kullanılmasına izin vermez ve bu durumu bir rapor ile ilgili idareye ve malzeme denetimi ile ilgili kuruluşlara bildirir. ı) İnşaat alanında işçi sağlığı ve iş güvenliği ile çevre sağlığı ve güvenliğinin korunması için gereken tedbirlerin alınıp alınmadığını kontrol eder. i) Bünyesinde görevli, denetçi mimar ve mühendisler ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarının Bakanlıkça ve ilgili meslek odalarınca verilen meslek içi eğitime katılmalarını sağlar. j) Her yılın sonu itibarı ile yapı sahibi ve yapı müteahhidi veya yapı müteahhidi adına şantiye şefi ile birlikte yapının 171

174 fiziki durumunu belirleyen seviye tespit tutanağını tanzim ederek bir suretini ilgili idareye verir. Yıl sonu seviye tespitinde ihtilaf olduğu takdirde ilgili idareden seviye tespitinin yapılmasını ister. k) Ruhsata bağlanmış olmak kaydı ile, yapı sahibinin isteğine bağlı ilave işlerin projelerini ve yapımını denetler. l) Yukarıda açıklanan görevlerin yapılması sırasında ruhsata ve eklerine aykırı imalat belirlendiğinde, yapının o anki durumunu fotoğrafla tespit eder, ilgili idareye de dağıtımı yapılan bir yazı ile yapının müteahhidini iadeli taahhütlü posta yoluyla yazılı olarak uyarır ve aykırılığın giderilmesi için süre verir. Bu süre zarfında yapı müteahhidine bildirilen eksikliklerin giderilmemesi durumunda, süre bitimini takip eden üç iş günü içinde iadeli taahhütlü posta yoluyla ilgili idareye bildirimde bulunur. m) Denetim işlerine ait hakedişlerin tahakkuka bağlandığı tarihte düzenlenecek olan faturanın bir örneğini ilgili idareye verir. n) Yapım işinin devamı sırasında kayıt altına alınmasında yarar görülen hususlar için ek tutanaklar tanzim ederek imalatın denetimini ve gözetimini sağlar. o) Tanzim edilen tutanakları, imalat veya malzemede herhangi bir eksiklik veya kusur bulunmadığı takdirde, hakediş ekinde ilgili idareye sunar. Aksi hâlde, maddenin (l) bendi hükümleri uygulanır. ö) Yapının ruhsata ve eklerine uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğini belirten, ek-11 de gösterilen form-9 a uygun iş bitirme tutanağını düzenler ve onaylanmak üzere ilgili idareye verir. 172

175 p) Yapı kullanma izninin alınmasını müteakiben, ilgili idare tarafından istenilen yapı denetimine ait diğer bilgi ve belgeleri ilgili idareye verir. Yapı sahibinin görev ve sorumlulukları MADDE 7- Yapı sahibi, yapı denetim hizmet sözleşmesini bizzat veya hukuken temsile yetkili vekili aracılığı ile imzalamak zorundadır. Yapı sahibinin aynı zamanda yapı denetim kuruluşunun denetçisi olduğu hâllerde, yapı sahibi olan denetçiye görev verilmemek kaydı ile, mensubu olduğu yapı denetim kuruluşunca işin denetiminin üstlenilmesi mümkündür. Yapı sahibi, yapı denetimi hizmet bedeli taksitlerini zamanında ödemek ile yükümlüdür. Yapı sahibi projede, mahal listesinde, metrajda ve yapı yaklaşık maliyetinde bulunmayan herhangi bir imalatı, ruhsata bağlanmadığı müddetçe yapı müteahhidinden ve yapı denetim kuruluşundan isteyemez ve bu gibi istekler yerine getirilemez. Tamamlanan yapı, yapı kullanma izni belgesi düzenlenmeksizin kullanıma açılamaz. Yapı kullanma izni belgesi alınmış bir yapıda, ruhsat düzenlenmeksizin değişiklik yapılamaz. İşin fiziki olarak bittiğini gösteren iş bitirme tutanağının ilgili idarece onaylanmasından sonra yapılacak olan değişikliklerden yapı sahibi sorumludur. Yapı denetim kuruluşunun adresi MADDE 8- Yapı denetim kuruluşu Türkiye de bir tebligat adresi bulundurmaya ve bunu sözleşmenin akit olunmasından önce, değişiklik olması halinde ise yeni adresini en kısa 173

176 zamanda yapı sahibine bildirmeye mecburdur. Yapı denetim kuruluşunun adresi: Yapı denetim kuruluşunun görevlendireceği teknik personel listesi MADDE 9- S.No Adı ve Soyadı Görevi Denetçi No Oda Sicil No Vefat, hastalık, izin, istifa ve benzeri nedenlerle denetçi mimar, denetçi mühendis, kontrol elemanı veya yardımcı kontrol elemanından birinin yapı ile ilişkisinin kesilmesi hâlinde, yapı denetim kuruluşunca yapının ilişik kesme anındaki durumunu belirleyen Yönetmelik eki form-18 e uygun seviye tespit tutanağı tanzim edilir; ayrılan denetçi mimar, denetçi mühendis, kontrol elemanı veya yardımcı kontrol elemanının yerine görev yapacak, kuruluş bünyesinde bulunan aynı statüdeki personel üç iş günü içinde geçici 174

177 olarak görevlendirilir. Seviye tespit tutanağı geçici personel görevlendirmeye ilişkin dilekçe ekinde ilgili idaresine gönderilir. Bu tarihten itibaren yeni görevlendirme yapılıncaya kadar geçen süre içinde yapı ile ilgili her türlü sorumluluk geçici olarak görevlendirilen personele aittir. Yapı denetim kuruluşunca ilgili personelin görevinden ayrılmasını takip eden otuz iş günü içinde görevlendirilen aynı statüdeki yeni personel için, yapının göreve başlama anındaki durumunu gösteren ek-20 de gösterilen form-18 e uygun seviye tespit tutanağı düzenlenerek durum ilgili idareye ve Yapı Denetim Komisyonuna bildirilir. Personelin görevinden ayrılmasını takip eden otuz iş günü içinde yeni denetçi mimar, denetçi mühendis, kontrol elemanı veya yardımcı kontrol elemanı görevlendirilmediği takdirde, ilgili idarece yapı tatil tutanağı tanzim edilerek yapının devamına izin verilmez. Denetim hizmetinin sona ermesi MADDE 10- Denetim hizmet sözleşmesi yapı kullanma izninin alındığı tarihte sona erer. Ancak, sözleşme konusu yapının kısmen veya tamamen bitirildiğinin ve yapı kullanma iznine hazır hale geldiğinin, yapı denetim kuruluşunca yapı sahibine yazılı olarak bildirilmesinden sonra, yapı denetim kuruluşunun hazırladığı, yapının ruhsata ve eki projelerine uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğini belirten iş bitirme tutanağının ilgili idaresi tarafından onaylanmasını müteakiben, yapının inşaat alanı bu kuruluş ile birlikte, denetçi mimar ve mühendisleri ile kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanlarının sorumluluğu altında bulunan inşaat alanından minha edilir. 175

178 Yapı kullanma izni belgesi tanzim edilmesi safhasında, yapı denetim kuruluşu tarafından hazırlanan iş bitirme tutanağının ilgili idarece onaylanmış olması durumunda, yapı denetim kuruluşunun yapı kullanma izni belgesini ayrıca imzalaması şartı aranmaz, ancak kuruluş, yapı kullanma izni belgesinden doğan tüm sorumluluğu kabul etmiş sayılır. Yapı kullanma izni belgesi tanzim edildiğinde ilgili idarece kuruluşa bilgi verilir. Fesih esasları MADDE 11- Yapı sahibi ve yapı denetim kuruluşları arasında akdedilen sözleşmenin fesih esasları şunlardır: Yapı denetim hizmet sözleşmesinin, tek taraflı olarak feshi veya yapı sahibi ve yapı denetim kuruluşunun karşılıklı anlaşmasıyla feshi durumunda fesih işlemi, noter ihbarnamesi ile karşı tarafa, ilgili idareye, ilgili Bayındırlık ve İskân Müdürlüğüne dağıtımlı olarak bildirilmek suretiyle yapılır. Fesih işlemi sonrasında yapı sahibi, yapı denetim kuruluşu ve yapı müteahhidi tarafından Yönetmelik eki form-20 ye uygun seviye tespit tutanağı tanzim edilir ve ilgili idarenin onayına sunulur. İlgili idarece yapı tatil tutanağı tanzim edilerek, yapı ile ilgili her türlü belge (yapıya ilişkin bilgi formu, ruhsat, hakediş raporu, fesihle ilgili yazışmalar, seviye tespit tutanağı ve yapı tatil tutanağının tasdikli suretleri) bir görüş yazısı ekinde il Bayındırlık ve İskân Müdürlüğüne gönderilir. Yeni bir yapı denetim kuruluşu görevlendirilmeden kesinlikle yapının devamına izin verilmez. Yapının denetim sorumluluğunu üstlenen yeni yapı denetim kuruluşu, görevi üstlendiği tarihten önce yapılan bütün 176

179 iş ve işlemlerin denetiminin Kanuna ve Yönetmeliğe uygun şekilde tamamlanmasından dolayı görevi bırakan yapı denetim kuruluşu ile birlikte müteselsilen sorumludur. Anlaşmazlıkların çözüm yeri MADDE 12- Bu sözleşme ve eklerin uygulanmasından doğabilecek her türlü uyuşmazlıkların çözümünde... ilindeki mahkemeler ve icra daireleri yetkilidir. Çeşitli hükümler MADDE 13- Bu sözleşmede yer almayan hususlarda, öncelik sırasıyla 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun, İmar Kanunu, Türk Ticaret Kanunu, Borçlar Kanunu, Medeni Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır. İş bu sözleşme... /... /20...tarihinde... nüsha olarak düzenlenmiştir. Yapı Sahibi veya Kanuni Vekili Yapı Denetim Kuruluşu Yetkilisi Adı-Soyadı Adı-Soyadı Unvanı Unvanı İmza İmza 177

180 EK-7 FORM - 5 İŞYERİ TESLİM TUTANAĞI ÖRNEĞİ İŞYERİ TESLİM TUTANAĞI YİBF No:... İlgili İdare: Yapı Sahibi Yapı Ruhsat Tarihi ve No Yapının Adresi Pafta/Ada/Parsel No Yapı İnşaat Alanı (m 2 ) ve Cinsi Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı / İzin Belge No DÜZENLEYENLER YİBF de Yer Alan Denetçi Mimar ve Mühendisler Yapı Sahibi Adı-Soyadı Unvanı İmza Adı-Soyadı İmza Yapı Müteahhidi veya adına Şantiye Şefi Adı-Soyadı 178

181 (Yapı Denetim Kuruluşu Adına) İmza Yukarıda özellikleri belirlenen yapının mahalline tarihinde gidilmiş ve işyeri teslimi yapılarak inşai faaliyetlere başlanmıştır. İşbu tutanak (...) nüsha olarak düzenlenmiştir. ONAY (İlgili İdare) Adı-Soyadı Unvanı İmza Adı-Soyadı Unvanı İmza Adı-Soyadı Unvanı İmza 179

182 EK-8 FORM - 6 KALIP VE DONATI İMALATI KONTROL TUTANAĞI ÖRNEĞİ YİBF No:... İlgili İdare Yapı Sahibi Yapı Ruhsat Tarihi ve No Yapının Adresi Pafta/Ada/Parsel No Yapı İnşaat Alanı (m 2 ) ve Cinsi Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı/İzin Belge No Yukarıda belirtilen yapının...blok,... kat,...kotunda yapılan denetimde: 1- Kalıp imalatında kullanılan malzemenin istenilen nitelikte, kalıp işçiliğinin iyi ve takviyelerinin yeterli olduğu, ölçü, kot, yatay ve düşey düzlemlere uygunluk açısından kalıbın projesine uygun olarak yapıldığı, 2- Betonarme demirlerinin projesinde gösterilen adet, çap ve boyda olduğu, projesine uygun olarak döşendiği, 3- Tesisat projelerine uygunluk sağlandığı tespit edilmiştir. Bu durumda beton dökülmesine izin verilmiştir. İş bu tutanak... /.../... tarihinde, bir nüshası yapı denetim kuruluşunca ilgili idareye verilmek üzere üç nüsha düzenlenmiştir. 180

183 181

184 EK-9 FORM - 7 BETON DÖKÜM TUTANAĞI ÖRNEĞİ YİBF No:... İlgili İdare Yapı Sahibi Yapı Ruhsat Tarihi ve No Yapının Adresi Pafta/Ada/Parsel No Yapı İnşaat Alanı (m 2 ) ve Cinsi Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı/İzin Belge No Yukarıda belirtilen yapının... blok,... kat,... kotunda... ve.../.../...tarihinde gerçekleştirilen m 3 beton dökümü, projesine ve standartlarına uygun olarakyapılmıştır. Ayrıca beton ve beton elemanlarının numune alma ve deney metotlarına ilişkin standartlarına uygun olarak... adet beton numunesi alınmıştır. Laboratuvar deney sonuçlarına ilişkin raporlar, olumsuzluk halinde, laboratuvar tarafından düzenlenme tarihinden itibaren üç iş günü içinde, aksi takdirde hakediş eki olarak ilgili idareye iletilecektir. İş bu tutanak, bir nüshası yapı denetim kuruluşunca ilgili idareye verilmek üzere üç nüsha düzenlenmiştir. 182

185 183

186 EK-10 FORM - 8 YAPI DENETLEME DEFTERİ ÖRNEĞİ YİBF No:... Tarihi ve Günü :../../20.., Sayfa. Hava Durumu : ÇALI ILAN YER, YAPILAN MALATLAR, GELEN MALZEME Yap Müteahhidi veya ad na antiye efi Ad -Soyad mza Yap Denetim Kurulu u Yetkilisi Ad -Soyad mza Not: Her sayfa imzalı ve mühürlü olacaktır. 184

187 EK-11 FORM - 9 İŞ BİTİRME TUTANAĞI ÖRNEĞİ İŞ BİTİRME TUTANAĞI YİBF No:... İlgili İdare: Yapı Sahibi Yapı Ruhsat Tarihi ve No Yapının Adresi Pafta/Ada/Parsel No Yapı İnşaat Alanı (m 2 ) ve Cinsi Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı / İzin Belge No DÜZENLEYENLER YİBF de Yer Alan Denetçi Mimar ve Mühendisler Yapı Sahibi Adı-Soyadı Unvanı İmza Adı-Soyadı İmza Yapı Müteahhidi veya adına Şantiye Şefi Adı-Soyadı (Yapı Denetim Kuruluşu Adına) İmza 185

188 ONAY (İlgili İdare) Bina Mahallini Tetkik Eden Teknik Görevliler Adı-Soyadı Unvanı İmza Adı-Soyadı Unvanı İmza Adı-Soyadı Unvanı İmza Belgeyi Tetkik Eden Yetkililer Adı-Soyadı Unvanı İmza Adı-Soyadı Unvanı İmza Adı-Soyadı Unvanı İmza Yukarıda özellikleri belirlenen... tarihi itibarıyla... seviyede tamamlanmıştır. İşbu tutanak (...) nüsha olarak düzenlenmiştir. 186

189 EK-12 FORM - 10 ŞANTİYE ŞEFLİĞİ HİZMET SÖZLEŞMESİ ÖRNEĞİ Taraflar MADDE isimli/unvanlı Yapı Müteahhidi ile Şantiye Şefi olarak arasında aşağıdaki şartlarla bir sözleşme düzenlenmiştir. Bu sözleşmede taraflar Yapı Müteahhidi ile Şantiye Şefi olarak anılacaktır. İşyeri MADDE 2- Şantiye şefinin işyeri...ili,... ilçesi,... adresindeki, tapunun... pafta,... ada,... parsel numarasıyla kayıtlı olan ve ilgili idareden alınan yapı ruhsatı ve eklerine göre inşa edilecek yapıdır. Görev ve Yükümlülükleri MADDE 3- Şantiye şefi; yapıyı yapı denetim kuruluşunun teknik konulardaki talimatlarına uygun olarak yönetmek ve inşa ettirmekle yükümlüdür. Şantiye şefi, yapılacak denetimler için hazırlık yaparak yapı denetim kuruluşuna bildirmek, yapı denetiminde bizzat bulunarak denetime ilişkin tutanak ve belgeleri imzalamak, yapı denetimine mani olanlar varsa bunları öncelikle yapı denetim kuruluşuna, yapı denetim kuruluşunca denetimin sağlanamaması halinde Yapı Denetim Komisyonuna bildirmek zorundadır. Bunun yanında şantiye şefi; görevinin gerektirdiği işler ile verilecek diğer görevleri, öncelik sırası ile yürürlükteki 187

190 Yapı Denetimi Hakkında Kanuna, İmar Kanunu, imar planı, yönetmelik, ruhsat ve ekleri, standart, şartname, fen ve sanat kuralları ile ilgili idare, yapı denetim kuruluşu ve yapı müteahhidinin talimatlarına uygun olarak yapmayı taahhüt eder ve bu hizmetleri karşılığında 5 inci maddede belirtilen aylık sözleşme ücretini alır. Sözleşme Süresi MADDE 4- Sözleşme süresi, inşa edilecek yapının ruhsat tarihi ile yapı kullanma izni tarihi arasında geçen süredir. Ücret MADDE 5- Şantiye şefine yapacağı işe karşılık, sözleşme süresince iş gerekleri, işyeri ve çalışma şartlarına göre birinci yıl için brüt... YTL. aylık sözleşme ücreti ödenir. Aylık sözleşme ücreti ilgili ayın son iş günü nakden ödenir. Ertesi yıllarda, enflasyon oranı dikkate alınarak beher yıl için brüt ücret yeniden belirlenir. Belirlenen bu ücret aylık sözleşme ücreti kabul edilir. Ş antiye şefine sözleşme ücreti dışında, görevi ile bu görevin iş gereklerine uygun olarak verilen diğer görevler için, bu sözleşmede belirtilenlerin (yabancı dil tazminatı, ödül, fazla çalışma ücreti, harcırah) dışında herhangi bir ad altında başka bir ödeme yapılmayacaktır. Çalışma Saat ve Süreleri MADDE 6- Şantiye şefi haftalık ve günlük çalışmanın şekli ve saatleri bakımından görevin ifa edildiği işyeri için tespit edilen esas, usul, saat ve sürelere ve kendisine verilen görevleri çalışma saat ve sürelerine bağlı kalmaksızın sonuçlandırmak zorundadır. 188

191 Sosyal Güvenlik MADDE 7- Şantiye şefi sosyal güvenlik bakımından 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabidir. Çeşitli Hükümler MADDE 8- Bu Sözleşmede yer almayan hususlarda, öncelik sırası ile Sosyal Sigortalar Kanunu, İş Kanunu, Borçlar Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır. İş bu sözleşme.../.../...tarihinde,... nüsha olarak düzenlenmiştir. Şantiye Şefi (işçi) Adı-Soyadı İmza Yapı Müteahhidi (işveren) Adı-Soyadı veya Unvanı İmza 189

192 EK-13 FORM - 11 KURULUŞ ORTAĞI MİMAR VE MÜHENDİSLERE AİT TAAHHÜTNAME ÖRNEĞİ BAYINDIRLIK VE İSKÂN BAKANLIĞINA (YAPI DENETİM KOMİSYONU BAŞKANLIĞI)... adresinde faaliyet gösteren,... unvanlı... belge numaralı yapı denetim kuruluşunda görevli denetçi mimar ve denetçi mühendisler ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarının görevlerini Kanun ve Yönetmelik doğrultusunda yerine getirmeleri için gereken tüm tedbirleri alacağımı, kuruluşun denetimi altında bulunan işlerin mevzuata uygun biçimde denetlenmesini sağlayacağımı, yapı denetim kuruluşunda ortak olduğum müddetçe, başkaca hiçbir mesleki ve inşaat işleri ile ilgili ticari faaliyette bulunmayacağımı, Ayrıca anılan yapı denetim kuruluşu ortaklığından herhangi bir nedenle ayrılacağım zaman bildirimde bulunacağımı kabul ve taahhüt ederim.../.../20... Kuruluş Ortağı Mimar veya Mühendis Adı-Soyadı İmza 190 Adres : Telefon:

193 EK-14 FORM - 12 DENETÇİ MİMAR VE DENETÇİ MÜHENDİSLERE AİT TAAHHÜTNAME ÖRNEĞİ BAYINDIRLIK VE İSKÂN BAKANLIĞINA (YAPI DENETİM KOMİSYONU BAŞKANLIĞI)... adresinde faaliyet gösteren ve faaliyet yeri olarak... ilini seçen ortağı olduğum / sözleşmeli çalıştığım, unvanlı... belge numaralı yapıdenetim kuruluşunun denetleyeceği yapılarda denetçi belge numaralı... olarak, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde yapılacak denetim hizmetlerinde imza yetkisine sahip olarak çalışacağımı, denetçilik görevini ifa ederken başkaca mesleki ve inşaat işleri ile ilgili ticari faaliyette bulunmayacağımı, aynı anda bir başka yapı denetim kuruluşunda görev almayacağımı, Denetçi olarak denetleyeceğim toplam yapı inşaat alanının / m 2 yi... geçmeyeceğini ve olarak görev yaptığım ilin sınırları dışında denetim görevi üstlenmeyeceğimi, Ayrıca anılan yapı denetim kuruluşundan herhangi bir nedenle ayrılacağım zaman bildirimde bulunacağımı kabul ve taahhüt ederim.../.../20... Denetçi Mimar veya Mühendis Denetçi Belge No Adı-Soyadı Unvanı İmza Adres : Telefon: 191

194 EK-15 FORM - 13 YAPI DENETİM İZİN BELGESİ ÖRNEĞİ YAPI DENET M Z N BELGES Unvan : Adresi : Ba l Oldu u Oda : Ticaret Sicil No : Komisyon Karar Tarihi ve No : KURULU UN bu yap denetim izin belgesi, yukar da aç k unvan yaz l kurulu un, 4708 say l Yap Denetimi Hakk nda Kanun gere i yap denetleme yetkisini haiz oldu unu gösterir belgedir. Tahrif edilemez. K smen veya okunmas n zorla t racak ekilde ço alt lamaz. BELGE NO: VER L TAR H : Yap Denetim Komisyonu Ba kan 192

195 EK-16 FORM - 14 LABORATUVAR İZİN BELGESİ ÖRNEĞİ LABORATUVAR Z N BELGES Bu belge ile.. adresinde faaliyet gösteren, Laboratuvar, Laboratuvar zni Onay Talimat ve Teknik artnamesine göre ekte kapsam belirtilen.. deneyleri yapmaya yeterlidir. Ticaret Sicil No : Dosya No : Komisyon Karar Tarihi ve No : bu izin belgesi, 4708 say l Yap Denetimi Hakk nda Kanun gere i, Bay nd rl k ve skân Bakanl taraf ndan verilmi tir. Tahrif edilemez. K smen veya okunmas n zorla t racak ekilde ço alt lamaz. Ekli kapsam listesi ( sayfa) ile birlikte geçerlidir. BELGE NO: VER L TAR H : GEÇERL L K TAR H : Yap Denetim Komisyonu Ba kan..././ /./ /./ /./200. vize onay vize onay vize onay vize onay 193

196 EK-17 FORM - 15 DENETÇİ BELGESİ ÖRNEĞİ (ÖNSAYFA) DENETÇ BELGES Foto raf Mühür T.C. Kimlik No : Ad : Soyad : Mezun Oldu u Okul : Oda Sicil No : Mezuniyet Y l : Denetçi Vasf : Düzenlenme Tarihi : 4708 say l Yap Denetimi Hakk nda Kanun gere ince düzenlenmi tir. Tahrif edilemez. K smen veya okunmas n zorla t racak ekilde ço alt lamaz. BELGE NO: VER L TAR H : Yap Denetim Komisyonu Ba kan 194

197 EK-17 FORM - 15 DENETÇİ BELGESİ ÖRNEĞİ (ARKA SAYFA) MESLEK ANDI Bay nd rl k ve skân Bakanl ndan ald m DENETÇ MÜHEND SL K / M MARLIK unvan n kullan rken, mesleki bilgi, beceri ve deneyimlerimi, ülkemin ve halk m n ortak ç karlar n ve refah n n geli mesi için kullanaca ma, mesle imin sayg nl na azami önem gösterece ime, yapt m i kar l yasal olmayan para ve arma an almayaca ma ve bunun için siyasi bask kullanmayaca ma, gelecek ku aklara miras b rakaca m z do a ve çevreye zarar verecek faaliyetlere giri meyece ime, Meslek Odam n benimsedi i etik ve ahlaki de erlere ba l kalaca ma, i ve mesleki ili kilerimde herkese adil, dürüst ve iyi niyetle davranaca ma söz veririm. Ad Soyad : Baba Ad : Do um Tarihi : mza : Tarih : 195

198 EK-18 FORM - 16 ODA KAYIT BELGESİ ÖRNEĞİ TMMOB...ODASI...ŞUBESİ Tarih : Sayı : BAYINDIRLIK VE İSKÂN BAKANLIĞINA (YAPI DENETİM KOMİSYONU BAŞKANLIĞI) Oda Sicil No : Adı, Soyadı : Baba Adı : Doğum Yeri : Doğum Tarihi : Mezun Olduğu Okul : Mezuniyet Tarihi : Odaya Kayıt Tarihi : Diploma Unvanı : Yukarıda açık kimliği yazılı olan Odamız üyesi......şubesine kayıtlıdır. Bu belge ilgilinin isteği üzerine TMMOB Yasasının 33. maddesi uyarınca Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığına verilmek üzere düzenlenmiştir. 196 Oda Yetkilisi Adı-Soyadı Unvanı İmza

199 EK-19 FORM - 17 KONTROL/YARDIMCI KONTROL ELEMANLARI- NA AİT TAAHHÜTNAME ÖRNEĞİ BAYINDIRLIK VE İSKÂN BAKANLIĞINA (YAPI DENETİM KOMİSYONU BAŞKANLIĞI)...adresinde faliyet gösteren ve faliyet yeri olarak... İlini seçen... ünvalı... belge numaralı yapı denetim kuruluşunun denetleyeceği yapılarda kontrol/yardımcı kontrol elemanı olarak çalışacağımı, kontrol/yardımcı kontrol elemanlığı görevini ifa ederken, başkaca mesleki ve inşaat işleri ile ilgili ticari faaliyette bulunmayacağımı, aynı anda bir başka yapı denetim kuruluşunda görev almayacağımı, Kontrol/yardımcı kontrol elemanı olarak denetleyeceğim toplam yapı inşaat alanının...m2 yi geçmeyeceğini ve ikamet ettiğim il sınırları dışında denetim görevi üstlenmeyeceğimi, Ayrıca anılan yapı denetim kuruluşundan herhangi bir nedenle ayrılacağım zaman bildirimde bulunacağımı kabul ve taahhüt ederim.../.../20... Adı-Soyadı Unvanı Oda Sicil No İmza Adres : Telefon: 197

200 EK-20 FORM - 18 SEVİYE TESPİT TUTANAĞI ÖRNEĞİ (DENETİM ELEMANLARI DEĞİŞİKLİĞİNDE) YİBF No:... İlgili İdare : Yapı Sahibi: Yapı Ruhsat Tarihi ve No: Yapının Adresi: Pafta/Ada/Parsel No : Yapı İnşaat Alanı (m2) ve Cinsi: Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı/İzin Belge No : İşin Tanımı (Yapı Bölümü) Taksit Gerçekleştirme Oranı (%) Oranı (%) a) Ruhsat alınması aşamasında 10 ödenecek olan proje inceleme bedeli b) Kazı ve temel üst kotuna kadar 10 olan kısım c) Taşıyıcı sistem bölümü 40 d) Çatı örtüsü, dolgu duvarları,kapı 20 ve pencere kasaları, tesisat alt yapısı dahil yapının sıvaya kadar hazır duruma getirilmiş bölümü e) Mekanik ve elektrik tesisatı ile 15 kalan yapı bölümü f) İş bitirme tutanağının ilgili 5 idare tarafından onaylanması Toplam :

201 .../.../... tarihi itibariyle yukarıda özellikleri belirtilen yapının gerçekleşme oranı yüzde...(yazıyla) dır. İş bu tutanak yapının denetim elemanlarındaki değişiklik sebebiyle üç nüsha olarak düzenlenmiştir. DÜZENLEYENLER Görevinden ayrılan Görevi devir alan Adı Soyadı: Adı Soyadı : Görevi ve Unvanı : Görevi ve Unvanı : Denetçi/Sicil No: Denetçi/Sicil No : İmzası : İmzası : Yapı Denetim Kuruluşu Yetkilisi ONAYLAYAN Adı-Soyadı İlgili İdare Yetkilisi Unvanı Adı-Soyadı İmza Unvanı İmza 199

202 EK-21 FORM - 19 ŞUBE İZİN BELGESİ ÖRNEĞİ Bulundu u l : Unvan : Adresi : Ba l Oldu u Oda : Ticaret Sicil No : UBE AÇMA Z N BELGES YAPI DENET M KURULU UNUN YAPI DENET M KURULU U UBES N N Bulundu u l : Adresi : Ba l Oldu u Oda : Ticaret Sicil No : Komisyon Karar Tarihi ve No : bu belge, yap denetim kurulu una ba l ubenin..ili dahilinde 4708 say l Yap Denetimi Hakk nda Kanun gere ince yap denetimi faaliyetinde bulunabilece ini gösterir belgedir. Tahrif edilemez. K smen veya okunmas n zorla t racak ekilde ço alt lamaz. BELGE NO: VER L TAR H : Yap Denetim Komisyonu Ba kan 200

203 EK-22 FORM - 20 SEVİYE TESPİT TUTANAĞI ÖRNEĞİ (FESİH, GEÇİCİ FAALİYET DURDURMA VEYA İZİN BELGESİ İPTALİ SONRASINDA) YİBF No:... İlgili İdare: Yapı Sahibi: Yapı Ruhsat Tarihi ve No: Yapının Adresi: Pafta/Ada/Parsel No: Yapı İnşaat Alanı (m2) ve Cinsi: Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı/İzin Belge No : İşin Tanımı (Yapı Bölümü) Taksit Gerçekleştirme Oranı (%) Oranı (%) a) Ruhsat alınması aşamasında 10 ödenecek olan proje inceleme bedeli b) Kazı ve temel üst kotuna kadar 10 olan kısım c) Taşıyıcı sistem bölümü 40 d) Çatı örtüsü, dolgu duvarları,kapı 20 ve pencere kasaları, tesisat alt yapısı dahil yapının sıvaya kadar hazır duruma getirilmiş bölümü e) Mekanik ve elektrik tesisatı ile 15 kalan yapı bölümü f) İş bitirme tutanağının ilgili 5 idare tarafından onaylanması Toplam :

204 ... /.../... tarihi itibariyle yukarıda özellikleri belirtilen yapının gerçekleşme oranı yüzde. yazıyla) dır. İş bu tutanak işin feshedilmesi / yapı denetim kuruluşunun faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması / yapı denetim izin belgesinin iptali sebebiyle üç nüsha olarak düzenlenmiştir. DÜZENLEYENLER Yap Denetim Kurulu u Yetkilisi Ad -Soyad Unvan mza Yap Müteahhidi veya ad na antiye efi Ad -Soyad mza Yap Sahibi Ad -Soyad mza ONAYLAYANLAR lgili dare Yetkilisi Ad -Soyad Unvan mza 202

205 EK-23 FORM - 21 YIL SONU SEVİYE TESPİT TUTANAĞI ÖRNEĞİ YİBF No:... İlgili İdare: Yapı Sahibi: Yapı Ruhsat Tarihi ve No: Yapının Adresi: Pafta/Ada/Parsel No: Yapı İnşaat Alanı (m 2 ) ve Cinsi: Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı/İzin Belge No: İşin Tanımı (Yapı Bölümü) Taksit Gerçekleştirme Oranı (%) Oranı (%) a) Ruhsat alınması aşamasında 10 ödenecek olan proje inceleme bedeli b) Kazı ve temel üst kotuna kadar 10 olan kısım c) Taşıyıcı sistem bölümü 40 d) Çatı örtüsü, dolgu duvarları,kapı 20 ve pencere kasaları, tesisat alt yapısı dahil yapının sıvaya kadar hazır duruma getirilmiş bölümü e) Mekanik ve elektrik tesisatı ile 15 kalan yapı bölümü f) İş bitirme tutanağının ilgili 5 idare tarafından onaylanması Toplam :

206 .../.../...tarihi itibariyle yukarıda özellikleri belirtilen yapının gerçekleşme oranı yüzde... (yazıyla) dır. İş bu tutanak üç nüsha olarak düzenlenmiştir. DÜZENLEYENLER Yap Denetim Kurulu u Yetkilisi Ad -Soyad Unvan mza Yap Müteahhidi veya ad na antiye efi Ad -Soyad mza Yap Sahibi Ad -Soyad mza ONAYLAYANLAR lgili dare Yetkilisi Ad -Soyad Unvan mza (Yapı bölümünün kısmi oranı konusunda uyuşmazlık çıkması halinde bu oran ilgili idare tarafından tespit edilecektir.) 204

207 EK-24 FORM - 22 DENETİM HİZMET BEDELİNE AİT...NOLU HAKEDİŞ RAPORU ÖRNEĞİ YİBF No :... İlgili İdare : Yapı Sahibi: Yapı Ruhsatı Tarihi ve No: Yapının Adresi: Pafta/Ada/Parsel No: Yapı İnşaat Alanı (m2) ve Cinsi: Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı/İzin Belge No: Yapı Denetim Kuruluşunun Adresi: İşin Tanımı (Yapı Bölümü) Taksit Gerçekleştirme Oranı (%) Oranı (%) a) Ruhsat alınması aşamasında 10 ödenecek olan proje inceleme bedeli b) Kazı ve temel üst kotuna kadar 10 olan kısım c) Taşıyıcı sistem bölümü 40 d) Çatı örtüsü, dolgu duvarları,kapı 20 ve pencere kasaları, tesisat alt yapısı dahil yapının sıvaya kadar hazır duruma getirilmiş bölümü e) Mekanik ve elektrik tesisatı ile 15 kalan yapı bölümü f) İş bitirme tutanağının ilgili 5 idare tarafından onaylanması Toplam :

208 I-.../.../...tarihi itibariyle toplam gerçekleşme oranı: /.../...tarih ve... nolu hakediş raporundaki toplam gerçekleşme oranı minha: Bu hakedişte gerçekleşen oran: Uygulama yılı yapı yaklaşık birim maliyeti:...ytl/m2 5- Yapı inşaat alanı:... m2 6- Yapı maliyeti (4x5):... YTL 7- Bu hakedişte denetim hizmet bedeline esas tutar (3x6):... YTL 8- Denetim hizmet bedeli oranı (gerektiğinde ilave hizmet bedeli oranı): Bu hakedişte tahakkuk eden denetim hizmet bedeli (7x8) :.. YTL 10- KDV (9x... ):... YTL II- Ödenmesi gereken denetim hizmet bedeli tutarı:... YTL 12- İlaveler ve kesintiler:... YTL 13- Yapı denetim kuruluşuna ödenecek tutar:... YTL 206 DÜZENLEYENLER Yap Denetim Kurulu u Yetkilisi lgili dare Yetkilisi Ad -Soyad Ad -Soyad Unvan Unvan mza mza Eki : Personel Bildirgesi ONAYLAYAN lgili dare ta Amiri Ad -Soyad Unvan mza

209 EK-25 FORM /... / /... / 20...TARİHLERİ ARASINI KAPSAYAN...NOLU HAKEDİŞ RAPORUNA AİT PERSONEL BİLDİRGESİ ÖRNEĞİ YİBF No:... Sıra No Adı ve Soyadı Denetçi Vasfı ve Mesleği Denetçi No / Oda Sicil No İşe Başlama Tarihi İşten Ayrılış Tarihi İmzası NOT : -Düzenleme tarihinde işten ayrılanlardan imza şartı aranmayacak, ancak bu kişiler de belirtilecektir. -Denetçiler için denetçi no, kontrol elemanları için oda sicil no yazılacaktır. -Listede varsa yardımcı kontrol elemanları da yer alacaktır. Yukarıdaki bilgilerin kayıtlarımıza uygun olduğunu onaylarım..../.../20... Yapı Denetim Kuruluşu Yetkilisi Adı-Soyadı Unvanı İmza 207

210 EK-26 FORM - 24 (GİZLİ) YAPI DENETİM KURULUŞU SİCİL RAPORU ÖRNEĞİ YİBF No:... Yap Denetim Kurulu unun Unvan Yap Denetim zin Belgesi No Denetledi i Yap ya Ait Bilgiler lgili dare Adresi Pafta / Ada / Parsel No Ruhsat Tarihi ve No Bitirme Tutana Tarihi n aat Alan ( m²) / Yap S n f Sicil Verilecek Hususlar 1 inci Sicil Amiri 2 nci Sicil Amiri Denetledi i Proje ve Yap m Süresince Kurulu un mesleki ve etik kurallar ile mevzuata hakimiyeti (40) Kalifiye teknik eleman kullanma gayreti (20) Proje ve yap denetimindeki titizlik ve ciddiyeti (20) Yap sahibinin haklar n n korunmas nda gösterdi i titizlik (20) TOPLAM (100) ORTALAMA PUAN Ad Soyad (Rakamla).. (Yaz ile).. Raporu Düzenleyen Unvan mzas / Mühür Tarih NOT : Parantez içindeki rakamlar maksimum puanları gösterir. Ortalaması en az 60 puan olan denetçi veya kontrol elemanı olumlu sicil almış sayılır. 208

211 EK-27 FORM - 25 (GİZLİ) DENETÇİ VE KONTROL ELEMANI MİMAR VE MÜ- HENDİS SİCİL RAPORU ÖRNEĞİ YİBF No: :... Denetçi ve Kontrol Eleman Mimar veya Mühendisin Ad Soyad Mimar veya Mühendisin Denetçi Vasf ve Mesle i Meslek Odas / Sicil No / Denetçi No Görev Yapt Yap Denetim Kurulu unun Unvan / zin Belge No Denetledi i Yap ya Ait Bilgiler Denetledi i Proje ve Yap m Süresince lgili dare Adresi Pafta / Ada / Parsel No Ruhsat Tarihi ve No Bitirme Tutana Tarihi n aat Alan ( m²) / Yap S n f Sicil Verilecek Hususlar 1 inci Sicil Amiri 2 nci Sicil Amiri Mesleki ve etik kurallar ile mevzuata hakimiyeti (40) Proje ve yap denetimindeki titizlik ve ciddiyeti (20) Fen ve sanat kurallar na uyma gayreti (20) antiye ve sanat kurallar na uyma gayreti (20) TOPLAM (100) ORTALAMA PUAN (Rakamla).. (Yaz ile).. Raporu Düzenleyen Ad Soyad Unvan mzas / Mühür Tarih NOT : Parantez içindeki rakamlar maksimum puanları gösterir. Ortalaması en az 60 puan olan denetçi veya kontrol elemanı olumlu sicil almış sayılır. 209

212 EK-28 FORM - 26 YAPI DENETİM SERTİFİKASI ÖRNEĞİ lgili dare : Yap n n Adresi : Pafta / Ada / Parsel No : Yap Ruhsat Tarihi ve No : Yap Kullanma zni Belgesi Tarihi ve No : Yap S n f ve n aat Alan ( m² ) : Yap n n Kullan m Amac : Yap Denetim Kurulu unun Unvan : Y BF No : YUKARIDA ÖZELL KLER BEL RT LEN YAPI, 4708 SAYILI YAPI DENET M HAKKINDA KANUN HÜKÜMLER NE GÖRE DENETLENEREK N A ED LM T R. DÜZENLEYEN Yap Denetim Kurulu u Yetkilisi Ad -Soyad Unvan mza ONAYLAYAN lgili dare Yetkilisi Ad -Soyad Unvan mza Tarih /Mühür 210

213 GENELGE 1 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı ANKARA Sayı:B.09.YDK /48 09 EKİM 2001 Konu: Kamu ve Özel İnşaatlarda Beton, Beton Çelik Çubuk Kalite Kontrolü Hk....VALİLİĞİNE İlgi: a) Bakanlığımızın (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) gün ve 512 sayılı genelgesi. b)bakanlığımızın (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) gün ve 75 sayılı genelgesi. c) Bakanlığımızın (Yüksek Fen Kurulu) gün ve 532 sayılı genelgesi. Yapı denetimi hakkında 595 Sayılı K.H.K. ve Yönetmeliği çıkartılmış, K.H.K. nin Anayasa Mahkemesi Başkanlığınca yürütmesinin durdurulması ve iptalinden sonra da 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun ve bu kanuna dayalı Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliği tarihinde yürürlüğe girmiştir. 211

214 Ülkemizin depremler nedeniyle uğradığı can ve mal kayıplarının en aza indirilebilmesi için kalitesiz ve denetimsiz yapılaşmanın önlenmesi, çağdaş norm ve standartlarda yapı üretiminin sağlanabilmesi amacıyla çıkarılan 4708 sayılı Yapı Denetim Kanununda, yapı üretim sürecinde gerçekleştirilen tüm mühendislik ve mimarlık hizmetlerinin, bünyelerinde, denetçi mühendis ve denetçi mimar bulundurması zorunlu yapı denetim kuruluşlarınca denetlenmesini hükme bağlamıştır. Ancak, kanunun geçici 2.maddesinde; bu kanun yürürlüğe girdikten önce 3194 sayılı İmar Kanunu ile 595 sayılı Yapı Denetimi Hakkında K.H.K. hükümlerine göre alınan yapı ruhsatları geçerlidir. hükmü yer almaktadır. 595 sayılı K.H.K. nın Anasaya Mahkemesince iptali nedeniyle bu K.H.K. ye göre ruhsat alan inşaatların uygulamaları 4708 sayılı Yapı Denetim Hakkındaki Kanuna göre yapılacaktır. Bu durumda sistemde 595 sayılı K.H.K., 3194 sayılı İmar Kanunu ve önümüzdeki günlerde de 4708 sayılı Yapı Denetim Hakkındaki Kanun a göre ruhsat alan inşaatlar bulunacaktır sayılı Kanunun 2.maddesi (1) bendinde; zemin, malzeme ve imalata ilişkin deneyleri, şartname ve standartlara uygun olarak Laboratuvarlarda yaptırmak hükmü yer almış, yönetmeliğin 6ncı maddesi yapım aşamasında başlıklı bölümün ( a ) bendinde de; yapının taşıyıcı sistemindeki beton, beton çelik çubuk, duvar elemanları v.b. malzeme ve imalatın standart ve şartnamelere göre bakanlıkça izin verilen özel ve kamu kuruluşlarının laboratuvarlarında muayene ve deneylerini yaptırarak raporlarının ilgili idareye verir şartı konmuştur. 212

215 3194 sayılı İmar Kanunu nda ise bu konuda açık ifade bulunmaması nedeniyle imalatlara ilişkin deneylerin kuralsız ve geçersiz yöntemlerle geçiştirileceği, Bakanlığımıza iletilen duyum ve şikayetlerden anlaşılmaktadır. Ayrıca ilgi genelgelerimizde ve standartlarda açıkça belirtilmesine rağmen, yapının taşıyıcı sisteminin kalite kontrolünün ilgili standart ve şartnamelere uygun olarak yapılmadığı, beton ve çelik çubukların inşaat mahallinde usulüne uygun numune almak yerine, hazır beton firmalarının verdiği raporları ve malzeme satıcılarının TSE belgelerini yeterli görüldüğü anlaşılmaktadır. Yapıda kalite kontrolünün en esaslı amacını dışlayan bu uygulamaya kesinlikle son verilecek ve bu konuda ilgili standartlar ve şartnamelerin uygulanması sağlanacaktır. Bu nedenle, mecburi uygulamada bulunan TS500 Betonarme Yapıların Tasarım ve Yapım Kuralları ile TS11222 Hazır Beton standartlarına uygun olarak; - Nitelik kontrolü için numunenin TS2940 uygun olarak ilgililer (Den. Müh./Mim. veya Fenni Mesul ve müteahhit) ile Bakanlığımızdan izin belgesi almış kamu veya özel laboratuvar elemanlarının nezaretinde bir tutanakla alınması, - Tutanakta, numunenin alınmasını isteyen firma, şantiye adresi, ada parsel no su, hazır beton üreticisi firma adı, beton sınıfı, katkılı olup olmadığı, numunenin alınış tarihi ve saati, yapıda betonun döküldüğü yer, slump değeri (firma beyanı ve TS2871 e uygun, yerinde yapılarak bulunan değer), alınan numune sayısı, ortam sıcaklığı ( C), beton sıcaklığı ( C) nın belirtilmesi, 213

216 Nitelik kontrolü için alınan, TS3351 e uygun olarak bakım ve kürü yaptırılan ve TS3114 e göre beton numunelerine ait basınç dayanım deney sonuçlarının yapı için öngörülen beton sınıfına göre TS500 de belirtilen koşulları sağlaması; sağlamadığı takdirde yapıya zarar vermeyecek Bakanlığımızdan Laboratuvar Yeterlik İzin Belgesi almış kamu ve özel laboratuvarlar tarafından TS10465 e göre alınan ve deneyleri yapılan karot örnekleri ile yerindeki beton dayanımının tespit edilerek yapı için öngörülen beton sınıfına göre TS500 de öngörülen koşulları sağlaması, Şantiyede ihzar edilen her partide yer alan her çapta beton çelik çubuk ve hasırların, ne miktar ihrazatı temsil ettiğini belirten bir tutanakla alınacak numuneler üzerinde Bakanlığımızdan Laboratuvar Yeterlik İzin Belgesi almış kamu ve özel laboratuvarlara yaptırılacak deney sonuçlarını gösterir rapor ile mecburi yürürlükte bulunan TS708 Beton Çelik Çubukları veya TS4559 Beton Çelik Hasırları standardlarına uygunluğun denetlenmesi, 3194 sayılı İmar Kanunu hükümlerine göre ruhsat alıp aynı kanun hükümlerine göre veya 595 sayılı K.H.K. ye göre ruhsat alıp, 4708 sayılı Kanun Hükümlerine göre devam eden inşaatlarda malzeme kalite kontrolünün devamının kesinlikle sağlanması. Yukarıdaki hususların kontrol teşkilatı veya ilgililer (Den. Müh./Mim.veya Fenni Mesuller) tarafından belgelendirilmesi, Belediyeler veya Valiliklerin de bu belgelerin eksiksiz tamamlanmasını takip etmeleri, denetimin daha sağlıklı yapılabilmesi açısından her kata ait demir vizesi 214

217 aşamasında; beton denetimi için bir önceki dökülen betona ait (28 günlük sonuçları daha sonra istenmek kaydı ile) en az 7 günlük deney raporlarının, demir denetimi için o kata ait demir raporlarının istenmesi, aksi takdirde inşaatın devamına izin verilmemesi, Ayrıca Bakanlığımız İl teşkilatlarındaki mevcut labaratuvarların 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun ve bu kanuna dayalı Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliği hükümlerine göre de gerekli inceleme ve kontrolleri yapılabilecek konuma getirilmesi gerekmektedir. Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, genelgemizin iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayii Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulmasını ve ayrıca uygulama ile görevli personele imza karşılığı tebliğ edilmesinin sağlanmasını arz/rica ederim. DAĞITIM: 1-19 Pilot İl Valiliğine Ali HELVACI Bakan a. Müsteşar 2- İçişleri Bakanlığına (Mahalli İdareler Gn.Md.ğü) 215

218 GENELGE 2 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı ANKARA Sayı: B.09.YDK / Konu: Yapı Denetimi...VALİLİĞİNE 4708 sayılı Yapı Denetimi Kanunu ile bu kanuna ilişkin yönetmeliğin uygulanmasında bazı farklı uygulamalara rastlanılmaktadır. Ortaya çıkan farklı uygulamalar ile oluşan tereddütlerin giderilmesi için; aşağıda belirtilen hususlara uyulması gerekmektedir. 1- Yapı Ruhsatı almak üzere yapılacak müracaatla imar mevzuatı gereğince idareye verilmesi gereken belgelere ilaveten aşağıdaki belgeler verilecektir. a- Yapı denetim firması izin belgesinin noter tasdikli sureti, b-bakanlıkça tasdikli bilgi formu aslı, c- Yapı denetim firması ile yapı sahibi arasında yapılan sözleşme, d- Yapı denetim firmasının yapı denetimini üstlendiğine dair taahhütname, 216

219 e- İdarenin açmış olduğu yapı denetim hesabına yapı denetim hizmet bedelinin ilk taksiti yatırıldığına dair makbuz (Aslını ibraz etmek kaydıyla sureti), f- Mal sahibince yapının müteahhitliğinin üstlenildiği takdirde, 9.ncu maddede belirtilen belgeler. 2- Yapı denetim kuruluşlarının proje ve yapım işini denetleyecekleri yapıların ruhsatları, kuruluşu temsilen denetçi mimar veya denetçi inşaat mühendisi tarafından imzalanacaktır. 3- Proje müelliflerinin tatbikat projesine geçmeden önce mimari projelerin imara uygunluğu açısından idarenin ön izninden geçirmesi ve idarenin ruhsat alımına esas yapı inşaat alanını belirlemeleri gerekmektedir. 4- İdareler yapı denetim kuruluşlarınca uygunluğu onaylanmamış hiçbir projeyi (Mimari, statik, tesisat) kabul etmeyecektir. 5- İlgili İdareler Yönetmeliğin 13.maddesi gereğince açmaları gereken Yapı denetim hesabını ivedilikle açacaklar ve hesap numaralarını Bakanlığımıza bildireceklerdir. Bu hesabın tutulması, hizmet bedellerinin tahsili ve yapı denetim kuruluşlarına ödenmesi, yönetmeliğin ilgili maddelerine uygun olarak aksatılmadan yürütülecektir. 6- İdareler ruhsat talebinde bulunulan yapının ilgili Tebliğ de açıklanan gruba uygun seçilip, seçilmediğini, denetim hizmet bedelinden az olmamak üzere yapı denetim hesabına yatırılıp, yatırılmadığını kontrol edecek ve ruhsat işlemlerini buna göre sonuçlandıracaktır. 7- Bazı idarelerce, Yapı denetim kuruluşlarından vize ücreti, denetim ücreti vs. gibi değişik isimler altında 4708 sayılı 217

220 Yapı Denetim Kanunu ve Yönetmelikte yeralmayan ücretler talep edilmektedir. idarelerin ancak hizmet verdikleri konularda, kanun ve yönetmeliklerde öngörülen harçları almaları mümkündür. Hiçbir hizmet verilmeden vize ücreti, hakediş onay ücreti, denetim ücreti gibi isimler altında ücret istenmesi yasalara aykırıdır. Suç teşkil eden bu uygulamalara, idarelerce son verilmesi gerekmektedir. Uygulamayı devam ettirenler hakkında, ilgili Cumhuriyet Savcılıklarına suç duyurusunda bulunulacağı bilinmelidir. 8- Proje müelliflerince hazırlanan projeler (mimari, statik, tesisat) yapı denetim kuruluşları tarafından kontrol edilip, mesuliyeti üstlenildiğinden, idareler bu projelerin ayrıca başka bir kurum veya kuruluşun vize ve onayına tabi tutulması şartını aramayacaklardır. İlgililer isterse, onaylı projeleri bilgi bakımından ilgili idarelere verebilir. 9- Kanun un 1 inci maddesi (J) bendindeki yapı müteahhidi tanımı ve Kanun un cezai sorumluluklarla ilgili 9 uncu maddesindeki müteahhit sorumluluğu ile ilgili amir hükümler gereği mal sahiplerince, yapı müteahhitliği üstlenilmesi durumunda; a) Kesinlikle Ticaret Odası kaydı, b) Vergi mükellefi olması, c) Yapının müteahhitliğinin üstlendiğine dair noter tasdikli taahhütname vermesi, (Danıştay 6. Dairenin 2007/9264) şartı aranacaktır sayılı K.H.K.nun iptali nedeniyle Bakanlığımızca yayımlanan 4 Haziran 2001 tarih, 6/1121 sayılı genelgenin l.madde c bendinde; Bu kapsamda, mevcut yapı denetim 218

221 şirketlerinin, tarihinden sonra inşa edilecek yapılarda yapı sahibinin isteği üzerine, İmar Kanununun 38 inci maddesine göre şirketin, imza yetkisine sahip sorumlu mimar ve/veya mühendislerinden ayrı ayrı taahhütname almak suretiyle fenni mesuliyet üstlenmelerinde herhangi bir sakınca görülmemektedir. talimatı verilmiştir. Genelgemizdeki bu şarta göre fenni mesullük üstlenmiş uzman mühendis/mimarların 4708 sayılı Kanuna göre denetçi mühendis/mimar belgesi alarak 4708 sayılı kanun hükümlerine göre kurulan denetim şirketlerinde çalışması mümkündür. Ancak bu durumdaki fenni mesul denetçi mühendis/mimarların, fenni mesullük görevini üstlendikleri yapıların toplam (m2) alanlarını, Yapı Denetim Komisyon Başkanlığına bildirmeleri gerekmektedir. 11- Laboratuvarların çalışma usul ve esasları, Yapı Denetimi Usul ve Esasları Yönetmeliği nin 8.maddesinde belirtilmekte olup, bu madde de; Laboratuvarlara, Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğünden izin belgesi alması şartı getirilmiştir. Ancak, pilot il kapsamındaki bazı illerde; a) Hiç Laboratuvar olmadığı, b) Bazı illerde ise talebi karşılayacak izin belgesi almış, fakat yeterli sayıda Laboratuvar olmadığı, c) Laboratuvar olduğu halde izin belgesi almamış illerin bulunduğu, tespit edilmiştir. Bu nedenle Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yapılacak genelgeyle belirlenecek süreye kadar; İlinizde bulunan izin belgesi almamış ancak bu Genel Mü- 219

222 dürlüğümüz tarafından gerekli tespitler yapılarak (ön izin belgesi gibi) yeterliliği belirlenen Kamu Kurum ve Kuruluşları ile, Üniversiteler ve Özel Laboratuvarlarda yönetmelikte belirlenen usul ve esaslar dahilinde deney, test ve etütleri yaptırılabilecektir. Hiç Laboratuvarı olmayan iller ise kendilerine en yakın çevre illerden belirtilen şartlar dahilinde yararlandırılacaklardır. 12- Laboratuvar deney raporlarına kesinlikle yapılan deneye ait bilgisayar çıktısı eklenecektir. 13- Kanunun geçici l.maddesi gereği 4708 sayılı kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce Bakanlıkça yapı denetim kuruluşlarına verilen izin belgelerinin üç ay süreyle geçerliliği kabul edilmiş olup, bu süre içerisinde 4708 sayılı kanun hükümlerine uygun olarak yenilenmeyen yapı denetim izin belgelerinin geçersiz sayılması hükmü getirilmiştir. Bu süre tarihinde sona ermektedir. Bu durumda; a) tarihinden itibaren 595 sayılı K.H.K. hükümlerine göre verilmiş Yapı Denetim izin belgeleri gereği yapıya ilişkin bilgi formu talepleri kabul edilmeyecektir. b) ile tarihleri arasında Bakanlıkça tasdikli yapıya ilişkin bilgi formu olarak ruhsat almış yapı denetim şirketlerinin; 4708 sayılı Kanuna göre tarihine kadar dönüşümü sağlayıp izin belgesi almamaları halinde; 1) Denetimini üstlendikleri İş in tarihi itibariyle imalat tespitini yaptırmaları, 220

223 2) Bu firmaların, ilgili idarelere Bakanlıkça onaylı 4708 sayılı kanun gereği Yapı Denetim izin belgesi talepleri olduğuna dair belge ibraz etmemeleri halinde denetim işlevlerinin durdurulması. 3) Bu durumda yapı sahiplerinin Yapı denetim izin belgesi almış bir yapı denetim kuruluşu ile sözleşme yaparak iş e devam edebileceği, Uygun görülmüştür. Uygulamada yukarıda belirlenen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, genelgemizin iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulmasını önemle rica ederim. Ali HELVACI Bakan a. Müsteşar 221

224 GENELGE 3 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı Denetimi Komisyonu Başkanlığı ANKARA Sayı:B.09.0.YDK / Konu: Yapı Denetimi PİLOT 19 İL VALİLİĞİNE İÇİŞLERİ BAKANLIĞINA SANAYİİ VE TİCARET BAKANLIĞINA ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞINA 13 Ağustos 2001 tarihinden itibaren yürürlüğe giren, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun un uygulamasında meydana gelen tereddütlerin giderilmesi için aşağıdaki açıklamalara ihtiyaç duyulmuştur. 1- TS 8737 Yapı Ruhsatı ve TS Yapı Kullanma İzin Belgesi Formlarının, 13 Ağustos 2001 tarihinde yürürlüğe giren 4708 Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun un amir hükümleriyle bazı kısımlarda uyum sağlamadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle; a) Denetlenecek yapıya ilişkin teknik bilgiler ile yapının denetimini üstlenecek denetçi mimar/mühendis ve yardımcı kontrolün kişisel bilgileri ile imzalarını taşıyan, yapı denetim kuruluşunca imzalı form, Bakanlığımızca tasdikli Yapıya İlişkin Bilgi Formu ekinde idarenize intikal ettirilecektir. 222

225 Bu nedenle denetçi mimar/mühendis ve yardımcı kontrol elemanlarının Yapı Ruhsatı nın 85 nci ve Yapı Kullanma İzin Belgesi nin 86 ncı bölümlerini imzalamalarına gerek bulunmamaktadır. Bu elemanlardan taahhütname, imza beyanı, nüfus cüzdanı, ikametgah v.b. gibi belgeler istenmeyecektir. Sadece Yapı denetçisi inşaat mühendisi ve yardımcı kontrol elemanlarından ikametgah belgeleri istenecek ve yapım süresince bu belgelerin kontrolleri idareler tarafından yapılacaktır. b) Yapı Ruhsatı ve Yapı Kullanma izin belgesinin Yapı Denetim Kuruluşu ile ilgili bölümleri; 4708 Sayılı yasanın (2-b) ve ilgili yönetmeliğin 7 nci maddesi gereğince; Kuruluşu temsilen denetçi mimar veya inşaat mühendisi tarafından imzalanacaktır sayılı İmar Kanununun 29 uncu maddesine göre ruhsat süresi 5 yıl olarak belirlenmiştir. Ruhsat süresi ile yapı süresinin aynı anlamda değerlendirilmesi söz konusu olmayıp, yapım süresi yapının niteliğine, büyüklüğüne, teknolojik özelliklerine ve finansına göre değişebilmektedir. Bu nedenle yapı süresi, yapı sahibi ile müteahhit arasında yapılacak sözleşme hükümleri içinde belirlenir ve yapı denetim bedeli de bu süre dikkate alınarak hesaplanır. 3- Yapı denetim kuruluşunun, yapı denetimini üstlendiğine dair taahhütname ile Kanun un (2-b) maddesi ile yönetmeliğin 12 nci maddesinde belirtilen Yapı Denetimi Hizmet Sözleşmesi nde noter tasdiki şartı aranmayacaktır. 4- Yapı Ruhsatı verme yetkisine haiz İdarelerin ve Yapı Denetim Kuruluşlarının, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında 223

226 Kanunun uygulanması ve bu kanun ile ilgili imar uygulamalarındaki sorunlarla ilgili tüm yazılı başvurularını Valiliklere (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) yapmaları gerekmektedir. Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerimizin konuyu çözümleyememesi durumunda; 4708 sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği ile ilgili hususları, Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığına, 3194 sayılı İmar Kanunu ve uygulamaları ile bağlantılı konuları, Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğü, İmar Uygulama Daire Başkanlığına iletmeleri gerekmektedir. Bugüne kadar, İdareler, Denetim Kuruluşları, özel ve tüzel kişiler tarafından Yapı Denetim Komisyon Başkanlığımıza iletilen yukarıda belirtilen konularla ilgili başvuru dilekçeleri, Bakanlığımız ilgili birimlerinden görüş ve teyit alınarak genelgemizle çözümlenmektedir. Genelgemiz ayrıca Yapı Denetim Komisyon Başkanlığının gov.tr adresli web sayfasında yayınlanmaktadır sayılı Kanunun l.nci maddesi (J) bendinde, Yapı Müteahhidi tanımı yapılırken... ilgili meslek odasına kayıtlı, gerçek ve tüzel kişiyi. İfadesi bulunmaktadır. Kanunun bu amir hükmü gereği, yapının müteahhitliğini üstlenen Ticari firmalardan kuruluş amaç maddesinde yapı müteahhitliği kaydı veya Ticaret Odası yapı müteahhitliği meslek kaydı istenecektir. 6- Kanunun 7 nci maddesi, Yönetmeliğin 16 ncı maddesi gereğince, denetçi mimar/ mühendisler ile Yapı Denetim kuruluşlarının sicil raporları. a) Büyükşehir Belediyelerinde: l.nci Sicil amiri; Fen İşleri Müdürü ve/veya İmar Şube Müdürü, 224

227 2.nci Sicil amiri; Fen İşleri Daire Başkanı ve/veya İmar Daire Başkanı b) Diğer Belediyelerde: 1.nci Sicil amiri; Fen İşleri Müdürü ve/veya İmar Şube Müdürü, 2.nci Sicil amiri; Belediye Başkanı veya Belediye Başkan Yardımcısı, tarafından doldurulup, ilgilinin görev ve ünvanları belirtilerek imzalanacaktır. 7- Yönetmeliğin 12 nci maddesinde yeralan Hizmet Sözleşmesinin, yönetmelik eki örnek-8 de belirtilen asgari şartları taşıması öngörülmekte olup, ancak gerekli görülen hükümler eklenebilecektir. 8- İmar planı ile belirlenen kattan az yapılmak istenen yapıların; projeleri imar durumuna göre yapılmak kaydıyla, yapının denetim hizmet bedeli, yapı ruhsatına bağlanan katlar (bodrum katları dahil) üzerinden hesaplanacaktır. 9- Bilindiği gibi tip imar yönetmeliğine göre yapılarda taşıyıcı unsuru etkileyen ve/veya inşaat alanını ve ruhsat eki projeleri değiştiren esaslı tadilatlar ruhsata tabidir sayılı Kanun gereğince denetime tabi yapılarda da, esaslı tadilatlar; (onarımlar); kat ilavesi, inşaat alanının değiştirilmesi, taşıyıcı sistemin güçlendirilmesi, yapının veya bağımsız bölümün karakterinin, kullanım amacının değiştirilmesi ruhsata tabidir. 10- Ruhsatsız olarak yapılmış veya herhangi bir nedenle (esaslı tadilat gibi) yeniden ruhsat alınması gereken, kısmen veya tamamen inşa edilmiş olan yapıların denetim ücretlerinin hesabında, aşağıda belirtilen ücret sistemi uygulanacaktır. 225

228 a) Ruhsatsız olarak başlanmış bir yapının mevcut durumunun incelenmesi, gerekli ise yeniden röleve ve plan çizilmesi, yapının betonarme hesapları ile, deprem hesaplarının yeniden yapılması, etüt, deney ve testlerin yapılması, özetle yapının güvenliğinin ortaya çıkarılması için gereken tüm işlemler, yapı denetim kuruluşları ile mal sahipleri arasında yapılacak özel hizmet sözleşmeleri ile belirlenecektir. b) Bu incelemeler sonucunda yapının güçlendirilmesi gerekli ise, yapı denetim kuruluşlarınca, yapı sahibine güçlendirmede izlenecek genel kurallar hakkında bir rapor verilecek ve proje müellifi ile anlaşılarak güçlendirme projesi hazırlanması istenecektir. Güçlendirme projesi hazırlanmış bir yapının denetim ücreti ise Yapı Denetim Uygulama Yönetmeliği nin 14.maddesinde belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. c) Mevcut yapıya ilave katlar da yapılması gerekiyor ise bu durumda yapının güvenliğinin incelenmesi için (a) bendi esasları uygulanacak, güçlendirme gerekli ise (b) bendi esaslarına göre hazırlanacak güçlendirme projesi maliyetlerine ilave katların maliyetleri de dahil edilerek bulunacak keşif bedeli esas alınacak ve 14 ncü madde esasları uygulanacaktır. (Değişik /11954 Genelge 8) sayılı Kanunun amacı olan yapıda can ve mal güvenliğini sağlamak; ancak kanunun kapsamına giren bütün yapılarda uygulanması ile mümkün olabilecektir. Dolayısıyla İdarelerin, kaçak yapılaşmayı önleyici tedbirlerini bir kez daha gözden geçirmeleri ve hiç tereddüt etmeden yasal yetki- 226

229 lerini kullanmaları ve kesinlikle kaçak olarak inşa edilen yapılara hiçbir altyapı hizmetini tesis etmemeleri gerekmektedir. 12- Uygulama Yönetmeliğinin 15 nci maddesinde Düzenlenen hakediş raporu, yapı sahibi ve ilgili idarenin yetkili birimince onaylandıktan sonra bedeli en geç 7 gün içerisinde yapı denetim kuruluşuna ödenir. hükmü yeralmaktadır. İlgili İdarenin, Mal sahibi ve/veya yapı müteahhidinin, İdareye olan kişisel, emlak, vergi v.s. gibi borçlarını bu hesaptan tediye etmeleri, bu gibi nedenlerle hakedişi bekletmeleri veya ödememeleri mümkün değildir. 13- Hizmet bedelinin ilk taksiti, yapı ruhsatının alınmasını mutakiben İlgili İdarece açılan hesaba yatırılmak zorundadır. Yönetmeliğin 15 nci maddesi ikinci paragrafında Yapı ruhsatının alınmasını müteakip, talebi halinde ilk taksit veya kısmi ilk taksit banka teminat mektubu veya devlet tahvili karşılığında yapı denetim kuruluşuna avans olarak ödenir. Bu avans ilk hakedişten mahsup edilir. Ve alınan teminat idaresince iade edilir. Hükmü bulunmaktadır. Yönetmeliğin 14 ncü maddesi son iki paragrafı gereğince; Hizmet bedelinin ikinci, üçüncü ve dördüncü bölüm taksitleri, herbiri kendi içerisinde hizmet bedelinin %10 undan az olmamak üzere yapının ölçülebilir seviyesi esas alınarak kısmi taksit oranlarına bölünebilecektir. Yapı sahibi taksitini veya kısmi taksitini peşin olarak yatırmadan, müteakip bölümün devamına ilgili idarece izin verilmeyecektir. 14- Kanunun 6 ncı maddesi, yönetmeliğin 7 nci maddesi gereği; yapı denetim kuruluşları ile denetçi mimar veya mü- 227

230 hendislerinden birinin yapı ile ilişkisinin kesilmesi halinde, İlgili İdarece yapının o andaki durumunu belirleyen tesbit tutanağını, üç iş günü içinde düzenleyerek bir kopyasını Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığına göndermek mecburiyetindedir. 15- Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından tescilli olup, kamu kurum ve kuruluşlarına ait olmayan yapılarda 4708 sayılı kanunun hükümlerine tabidir. (Mahkeme tarafından yürütmeyi durdurma kararı alınmıştır.) 16- Kanun un Yapı denetim kuruluşları ve görevleri ana başlıklı 2 nci maddesi (e) bendinde;... denetimleri sırasında yapıda kullanılan malzeme ve imalatın teknik şartname ve standartlara aykırı olduklarını belirledikleri takdirde, durumu bir rapor ile ilgili İdareye ve İl Sanayi ve/veya ticaret müdürlüklerine bildirmek hükmü (f) bendinde ise; İş yerinde, iş güvenliği ve işçi sağlığı konusunda gerekli tedbirlerin alınması için yapı müteahhidini yazılı olarak uyarmak, uyarıya uymadığı takdirde durumu ilgili Bölge Çalışma Müdürlüğüne bildirmek hükmü yeralmaktadır. İdarelerin kontrollerinde titizlikle bu konuların takipçisi olmaları gerekmektedir. 17- Arsa sahibi (mal sahibi) tarafından kendi ikametgahı için ruhsatlı veya ruhsatsız olarak yapılmış ve bitirilmiş ikamet edilen ancak Yapı kullanma izin belgesi almamış yapıların denetimi, bu genelgenin 10 ncu maddesi hükümlerine göre yapılacağı, bu durum ve şarttaki yapılara yapı kullanma izin belgesi verilmesi aşamasında, tarih ve 555 sayılı genelgemizin 9 uncu maddesindeki mal sahibinin müteahhitliği üstlenmesi durumunda istenilecek Ticaret Odası 228

231 kaydı ile vergi mükellefi olması kaydı aranmayacak sadece yapının müteahhitliğini üstlenmiş olduğuna dair noterden taahhütname vermesi istenecektir. (Değişik /11954 Genelge 8) 18- Kanun un 2 nci maddesi (a) bendinde;... yapının inşa edileceği arsa veya arazinin zemin ve temel raporları..., yönetmeliğin 6 ncı maddesi (c) bendinde; Bakanlıkça hazırlanarak tarihli ve 393 sayılı Genelge ile yürürlüğe konulmuş olan Zemin ve Temel Etüdü Raporunun Hazırlanmasına İlişkin Esaslar a uygun olarak bir Jeoteknik raporunun olup olmadığını ve temel sisteminin bu rapora uygunluğunu amir hükümleri yeralmakta olup, ilgili idarelerce istisnasız tüm yapılarda Zemin ve Temel Etüdü Raporunun hazırlanmasına İlişkin Esaslar a uygun olarak hazırlanmış Jeoteknik rapor istenecektir tarih, 555 sayılı genelgemizin, mal sahiplerince, yapı müteahhitliği üstlenilmesi durumuyla ilgili 9 ncu maddesi (c) bendinde; Yapının müteahhitliğinin üstlenildiğine dair noter tasdikli taahhütname vermesi talimatımız gereği bazı uygulama hatalarının ortaya çıktığı anlaşılmıştır. Noter tasdikli taahhütnamelerde; Mal sahibinin, arsaya ait ada, parsel, İl, İlçe, Mahalle/Köy bilgileri vermek kaydıyla yapının proje ve mahal listesine, bu hususta mevcut teknik ve idari tüzük, yönetmelik, standart ve şartnameler ile fen ve sanat kurallarına ve yapı sanatının genel olarak bilinen kaidelerine uygun olarak yapı müteahhitliğini yürüteceğini taahhüt etmesi yeterlidir. Taahhütnamelerde; Yapının (m2) si veya maliyeti (keşfi) gibi hususlar yeralmayacaktır. (Danıştay 6. Dairenin 2007/9264) 229

232 Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, genelgemizin iliniz dahilindeki tüm kaymakamlıklara, belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulmasını bilgilerinize arz gereğini rica ederim. Prof.Dr. Abdulkadir AKCAN Bakan 230

233 GENELGE 4 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı ANKARA Sayı: B.09.YDK / Mayıs 2002 Konu: Yapı Denetimi...VALİLİĞİNE 13 Ağustos 2001 tarihinden itibaren yürürlüğe giren, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun un uygulamasında meydana gelen tereddütlerin giderilmesi için aşağıdaki açıklamalara ihtiyaç duyulmuştur. 1- Yapı ruhsatı alındıktan sonra iki yıl içinde başlamayan veya başlayıp ta 5 yıl içinde ruhsatı yenilenmeyen ve ruhsatsız duruma düşen yapılar için 4708 sayılı Yapı Denetim Kanunu Hükümlerine göre yeniden ruhsat alınması, gerekmektedir. 2- Beş yıllık ruhsat süresi içinde İmar mevzuatının öngördüğü kat ilavesi, inşaat alanının değiştirilmesi, taşıyıcı sistemin güçlendirilmesi, yapının bağımsız bölümlerinin karakterini veya kullanım amacını değiştirme gibi durumda (Yapı ruhsatı alındıktan sonra iki yıl içinde inşaatına başlanmayıp 231

234 ruhsatsız duruma düşen yapılar hariç) her türlü ruhsat yenileme işlemlerinin yapı ruhsatının alındığı tarihteki mevzuat hükümlerine göre yürütülmesi gerekmektedir. Ancak yapı sahibinin talebi halinde 4708 sayılı yasa hükümleri uygulanabilir. 3- Beş yıllık ruhsat müddeti geçmiş ve ruhsatı yenilenmemiş yapılarda yapılması istenilen esaslı tadilatlar için yeni ruhsat alınması ve ruhsat işlemlerinin 4708 sayılı Yapı denetim hükümlerine göre yürütülecektir. 4- Beş yıllık ruhsat müddeti içinde bitirilmiş, yapı kullanma izin belgesi alınmamış yapılarda, Yapı sahibinin müracaatı üzerine, ilgili idarece gerekli tespitler yapılarak yapının, ruhsat süresi içinde bitirildiğinin, ruhsat ve eklerine uygun olduğunun ve kullanılmasında fen bakımdan mahzur görülmediğinin belirtilmesi halinde 3194 sayılı İmar Kanununun ilgili hükümlerine göre yapı kullanma izin belgesi verilebileceği; Yapılan tespitler sonucunda, yapının ruhsat müddeti içinde bitirilmediği veya bitirildiği halde ruhsat ve eklerine uygun olmadığı ve kullanılmasında da fen bakımdan mahzur görüldüğünün belirlenmesi halinde yeni ruhsat alınması ve ruhsat işlemlerinin 4708 sayılı Yapı Denetimi hakkında da Kanun hükümlerine göre yürütülerek, yapının bitirilip kullanma izni alınması gerekmektedir. Çok- bloklu olupta tamamı bitirilmiş bloklar içinde bu madde hükümleri uygulanacaktır. (Değişik /11954 Genelge 8) sayılı İmar Kanununa göre ruhsat almış ancak ruhsat ve eklerine aykırı yapılan yapılara öncelikle bu Kanu- 232

235 nunun 32 ve 42. Maddelerine göre işlem tesis edilmesi, ruhsat süresi dolmamış ise fenni mesullere de İmar Kanununun 42 ve 6235 sayılı Kanunun cezai işlemlerinin uygulaması ve ruhsat işlemlerinin 3194 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde sürdürülmesi, ruhsat süresi dolmuş ise fenni mesullerine imar kanununun 42 ve 6235 sayılı kanun kapsamında cezai işlem tesis edilerek yapı denetiminin 4708 sayılı kanuna uygun olarak yürütülmesi ve yapıya yeniden ruhsat düzenlenmesi gerekmektedir. (Değişik /11954 Genelge 8) sayılı Yapı denetim kanunu gereğince denetime tabi yapılarda esaslı tadilattan (onarımdan) kat ilavesi, inşaat alanının değiştirilmesi, taşıyıcı sistemi güçlendirme, yapının veya bağımsız bölümünün karakterini, kullanım amacını değiştiren düzenlemeler anlaşılacağı tarih, sayılı genelgemizde açıklanmış olup, bu imalatlar dışında kalan imalatlar ruhsata tabi olmayan işler kapsamında değerlendirilecektir. 7- Yapı denetim kuruluşlarının kendi sorumlulukları altında inşaasına başlanan yeni yapılardaki denetim sorumluluğu ve/veya 3194 sayılı İmar Kanunu gereği gerekli presedür eksikliği nedeniyle, yeniden ruhsata bağlanılarak denetimi üstlenilen yapının, daha önce inşa edilmiş bölümlerini de kapsadığından, bu tür yapılarda her türlü incelemenin; gerekli tüm test ve deneylerin yapılarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir. İlgili idarelerde; denetimlerin titizlikle yapılması konusunda takipçi olmak zorundadır. 8- Esaslı tadilat ve güçlendirme v.s. gibi keşif tanzim edilerek gerçekleştirilen işlemlerin de alan hesabı, yapının toplam bedeli ve toplam alanının esaslı tadilat ve/veya güçlendirme 233

236 gibi iş için tanzim edilen keşfin orantısı (entorpolesi) yoluyla tespit edilecektir. 9- Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği ve bu birliğe bağlı Mimarlık ve Mühendislik meslek odaları; gerek iç yönetmelik çalışmalarında ve gerekse mimarlık ve mühendislik hizmetlerinin yürütülmesinde üyelerini uygulamaya yönelik talimatlandırmada, kanunlara ve bu kanunlara ilişkin çıkarılan yönetmeliklere ve bunların uygulanmasına yardımcı olmak üzere Bakanlıklarca yayımlanan genelgelere uymak zorundadırlar. Bu kapsamda gerek 4708 sayılı Yapı Denetim Hakkında Kanun ve kanuna ilişkin çıkarılan Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliği ile genelgelere aykırı işlemlere ve başka kurallar koymaya tevessül edilmemesi hususunda gerekli hassasiyeti göstermeleri gerekmektedir sayılı Yapı Denetim Hakkında Kanun; 3194 sayılı İmar Kanununun 26.ncı maddesinde belirtilen kamuya ait yapı ve tesisler ile 27.nci maddesinde belirtilen ruhsata tabi olmayan yapılar hariç belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında kalan yerlerde yapılacak yapıların denetimini kapsar. Bu kanunda hüküm bulunmayan hallerde 3194 sayılı İmar Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır. Ancak bazı ilgili idarelerin; 4708 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik yürürlükte olduğu halde, öncelikle 3194 sayılı İmar Kanunu ve ilgili mevzuat hükümlerine göre uygulama yapma çabası içinde olduğu, Encümen ve/veya yönetim kurulu kararları ile imar mevzuatlarında 4708 sayılı Kanuna aykırı değişiklikler sağlamaya çalıştıkları tespit edilmiştir. 234

237 İlgili İdareler kanunlara, bu kanunlara ilişkin çıkarılan Yönetmeliklere ve bunların uygulanmasına yardımcı olmak üzere Bakanlıklarca yayımlanan genelgelere uymak zorundadır. Bu kapsamda gerek 4708 sayılı Kanun gerekse kanuna ilişkin çıkarılan yönetmelik ve genelgelerimize aykırı işlem yapan ilgili idareler hakkında Bakanlıklarına yasal işlem başlatması hususunda, suç duyurusunda bulunulacaktır. 11- Kamu idaresinin denetiminde yapılan kalıcı afet konutları, EYY metodu ile yapılan yapılar, 4708 sayılı yasa hükümlerine tabi değildir. (Değişik /11954 Genelge 8) 12- Yapının kısmen kullanılması mümkün olan kısımlarına kısmi kullanma izin belgesi düzenlenebilmesi için bu bölümlere hizmet veren ortak kullanım alanlarının tamamlanmış ve kullanılabilir olması ve imar mevzuatına aykırılığı olmaması şarttır. Yapı tamamen bittiğinde, kısmi kullanma izni alınmış bölümleri de olsa, yapının tamamı incelenerek yapı kullanma izin belgesi düzenlenmesi zorunludur. Kısmi kullanma izin belgesi verilmesi ruhsat süresini etkilememektedir. 13- Proje müellifleri ve/veya firmaları, mimarlık ve mühendislik hizmetlerini, Bayındırlık ve İskan Bakanlığının, yayınlamış olduğu Mimarı, İnşaat Mühendisliği, Makine Mühendisliği ve Elektrik Mühendisliği Proje düzenleme esasları şartnamelerine göre yapmak ve proje üzerinde lejant bilgilerini tam olarak vermek mecburiyetindedir. Yapı denetim kuruluşları, proje denetimlerini bu esaslar doğrultusunda 235

238 tetkik ve tasdik edecek ve yapılan işlemler belgelendirilerek muhafaza edilecektir. İlgili idarelerin talepleri halinde ve Bakanlığımız ilgili birimlerinin denetimlerinde bu belgelerin ibraz edilmesi şarttır. 14- Yapı denetim kuruluşlarının, 4708 sayılı Kanun ve Kanuna dayalı olarak çıkartılan yönetmelikte belirtilen görevleri dışında proje ve mimarlık/mühendislik hizmetlerini karşılamaya yönelik girişimleri ve/veya yönetmeliğin 14.maddesinde belirtilen asgari hizmet bedeli oranlarından daha düşük bedellerle (tenzilatla) denetim görevlerini üstlendikleri anlaşılmaktadır. Bakanlığımızca gerekli denetimler başlatılmış olup, İlgili İdarelerce de Mal sahibi ile yapı denetim kuruluşu arasında aktedilen Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesi nin 3. Ve 4. Maddesi hükümlerinin, yönetmeliğin 14.maddesi şartları ile uyumunu denetlemeleri gerekmektedir. Ayrıca vergi, Sosyal güvence (Sigorta-Bağ-Kur) yapı ve malzeme standarttı ile ilgili gerekli denetim ve kontrollerin yapılması için ilgili Bakanlıklarla yazışmalar yapılacaktır tarih, sayılı genelgemizin 16.ncı maddesinde; Yapı denetim kuruluşlarının, yapıda kullanılan malzeme ve imalatın teknik şartname ve standartlara aykırı olduklarını belirledikleri takdirde durumu bir rapor ile ilgili idareye ve İl Sanayi ve/veya Ticaret Müdürlüklerine bildirmek mecburiyetinde olduğu, tarih, sayılı genelgemizde de standartlara uygun yapı malzemesi kulla- 236

239 nılması, proje ve şartnamelere uyulmasının zorunlu olduğu talimatlandırılmıştı. Ancak proje ve uygulama aşamasında standart ve normlara uygun olmayan düşük kalite ve yoğunlukta malzeme kullanıldığı, şartnamelere ve yönetmeliklere yeterince uyulmadığı anlaşılmaktadır. İlgili idarelerin kanun ve yönetmeliğin amir hükümleri gereği yetki ve sorumluluklarını kullanarak gerekli işlemleri yapması gerekmektedir sayılı Kanunun uygulandığı 19 pilot ilde yer alan organize sanayi bölgeleri ile serbest bölgelerde inşa edilecek yapılar 4708 sayılı Kanun hükümlerine göre yapı denetimine tabidir. Bu bölgeler, planlama ve alt yapı işleri bakamından Yapı yaklaşık maliyetine esas Tebliğ de dördüncü sınıfa dahil edilmiştir. Dolayısıyla bu bölgelerde inşa edilecek yapılar, karakteri itibarıyla hangi sınıfa giriyor ise (idare binası, depo, ticari büro v.s.) o sınıftan değerlendirilecektir. Bu bölgelerde inşa edilecek tek katlı çelik kontriksiyon ve/veya betonarme ağır prefabrike binalar, Tebliğin üçüncü sınıfında bulunan endüstri yapıları kapsamında değerlendirilecek ve bu tür yapılarda yüksekliğe dayalı alan artırımı yapılmayacaktır. 17- YİBF belgelerinde denetçilik görevi yüklenen Denetçi mimar/mühendislerin istifa veya diğer nedenlerle işten ayrılması durumlarında, ilgili idarelerce ayrılma tarihi itibariyle yapı durum tespit tutanağının tanzim edilerek Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığına göndermeleri gerekmektedir. 237

240 Bu tutanaklar Bakanlığımıza intikal edene kadar, yapıların denetimsiz kalmaması ve kuruluşların yeni YİBF taleplerinin karşılanabilmesi, yapı denetim kuruluşları tarafından ekli forma göre düzenlenen tutanakların Bakanlığımıza intikali ile gerçekleştirilecektir. 18- Denetçi mimar/mühendis olduğu halde, YİBF belgelerinde proje müellifliği üstlenmiş olduğu tespit edilen elemanların; a) Şirket ortağı denetçi mimar/mühendis ise: Hisse devrini gerçekleştirmesi ve T.Tic.Sicil Gazetesinde ilanı, Denetçi mimar/mühendis noter kanalıyla istifası, b) Denetçi mimar/mühendis ise: Denetçi mimar/mühendisin noter kanalıyla istifası, c) Şirket ortağı ise: Hisse devrini gerçekleştirmesi ve T.Tic. Sicil Gazetesinde ilanı, d) Müellifliği üstlenilen projenin geri çekildiğinin ilgili idarece yazılı teyidinin yapılması, (A-B-C-D) maddelerinden ilgilinin durumuna uyan husus gerçekleştirilmeden görevli olduğu Yapı denetim firmasına YİBF verilmeyeceği, e) Denetçi mimar/mühendislerin proje müellifliğini geri çekmesi ve ilgili idarelerce teyidinin yapılması durumunda, eski YİBF belgesi iptal edilerek, yeni belge verilecektir. 19- Yapı denetim kuruluşunun, denetçi mimar/mühendisin, yardımcı kontrolun denetledikleri inşaat alanı toplamından, 238

241 a) Yapı için; Hizmet sözleşmesi 9 ncu madde birinci paragrafında belirtilen raporun idare tarafından onayı. Veya yapı ile ilişiğinin kesildiği tarihten itibaren; ilgili idarece düzenlenen sicil raporunun (yardımcı kontrol için sicil düzenlemeyecektir.) b) Mal sahibi (yapı sahibi) ile Yapı Denetim Kuruluşunun aralarında akdettikleri sözleşmenin feshinin, c) İlgili idaresince yapının kanun, yönetmelik ve teknik şartnamelere uygun olarak bitirildiğini teyit eden yazının, herhangi birisinin Yapı Denetim Komisyon Başkanlığına gönderilmesi halinde düşüş sağlanacaktır. Denetçi veya yardımcı kontrol elemanlarının istifa veya ilişkileri kesilerek başka YD Kuruluşunda görev almaları halinde Denetim yetkileri (O) dan başlayacaktır. 20- İlgili idarelerin sicil raporunu düzenlerken Bakanlığımız tarafından onaylanıp, İdarelere Yapı Denetim Kuruluşu tarafından ulaştırılan Yapı izin belgesi formlarının (YİBF) sağ üst köşesinde bulunan (tarih kısmının hemen altında) YİBF numarasını ilgili sicil raporlarına ilave etmeleri gerekmektedir. 21- İmar Kanunu ve buna dayalı yönetmeliğe göre alınan ruhsatlarla ilgili olarak fenni mesuliyet görevi alan mimar ve mühendislerin, denetçi mimar/mühendis olarak, hizmet sözleşmesi düzenleyerek denetim hizmetine başlamış bir kuruluşta görev aldıkları tarihten, henüz hizmet sözleşmesi yapmamış bir kuruluşta görev almaları halinde ise kuruluşun yaptığı ilk hizmet sözleşmesini mütakiben düzenlenen YİBF belgesi onay tarihinden itibaren fenni mesuliyet görevlerini bırakmaları gerekmektedir. 239

242 4708 sayılı yasanın ve ilgili yönetmeliğin Denetçi mimar ve/veya mühendislerin yasak ve taahhüt hükümleri; görev aldıkları YD Kuruluşunun yaptığı ilk hizmet sözleşmesini mutakıben düzenlenen YİBF onay tarihinden itibaren başlıyacaktır. Bu tarihe kadar geçen süre içinde denetçilerin mesleki ve inşaat işleri ile ilgili ticari faaliyetlerde bulunmaları istifa en veya ilişik kesme yolu ile YD Kuruluşundan ayrılmaları halinde (3) aylık yasaklama süresinin uygulanmaması, yapım faaliyeti bulunmadığından tespitlerinde bu süre içinde yapılmaması gerekmektedir. 22- Şirket ortağı ve/veya şirket ortağı denetçi mimar/ mühendisin istifa veya diğer gerekçelerle Yapı denetim kuruluşundan ayrılmaları halinde hisse devirlerini yönetmelikte belirlenen mimar/mühendis statüsündeki kişi ve/veya kişilere yapması ve bu işlemin Sanayi ve Ticaret Bakanlığının tarih ve sayılı talimat yazısı çerçevesinde Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde ilanının sağlanması ve Ticaret Sicil Gazetesinin Bakanlığımıza verilmesi gerekmektedir sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik çerçevesinde; Yapı denetim kuruluşu, ayrılan denetçi mimar veya mühendislerin yerine 30 gün içinde yeni denetçi mimar ve mühendisi görevlendirmediği takdirde ilgili idarece yapı tatil tutanağı düzenlenir. Hükmüne amirdir. İlgili Yapı denetim kuruluşlarınca belirlenen süre içinde gerekli eleman takviyesi yapılmadığı takdirde kanun ve yönetmelik hükümlerin uygulanacağı, bu sürede yapının denetimsiz kalmaması için, özellikle yapı denetçisi kontrol elemanının istifa ve/veya ayrılması halinde kesinlikle kuruluştaki diğer yapı denetçisi 240

243 elemanın geçici olarak görevlendirilmesi, gerekmektedir. Yönetmeliğini 5.maddesi gereği sistemi oluşturan eleman eksikliği nedeniyle istifa veya ayrılma nedeniyle eleman takviyesi gerçekleştirilmeden Yapı denetim kuruluşlarına yeni işleri ile ilgili (YİBF) yapı izin belge formu verilmeyecektir. 24- TS Yapı Kullanma İzin Belgesinin açıklamalar bölümünde belirtilen hüküm çerçevesinde; ilgili idareler tarafından Yapı Ruhsatlarının onaylı bir örneği ilgili meslek odasına gönderilecektir. Talep halinde Yapı Denetim Kuruluşları tarafından da Yapı Ruhsatlarının birer sureti ilgili meslek odasına verilebilecektir. 25- Proje müelliflerince yapılan projeler Yapı Denetim Kuruluşu tarafından kontrol edilip mesuliyeti üstlenildiğinden, bu projeler, Kanunun 2.nci maddesi (a) bendi gereği, ayrıca Mühendis ve Mimar Odaları vize ve onayına tabi tutulmayacaktır. 26- Yapı Denetim Kuruluşları, ilgili meslek odasınca her yıl için yenilenmiş büro tescil belgesi bulunmayan proje müelliflerinin projelerini kabul etmeyecektir. İlgili idarelerde bu kontrolu yapılacaktır tarihinde yayımlanan Tip İmar Yönetmeliği nin 57.nci maddesi 5.nci bendi gereğince Yapı denetim kuruluşları; proje müelliflerinden; yasal mevzuata aykırı uygulamaları nedeniyle süreli olarak hakları kısıtlanan müelliflerin bu durumunu denetlemek üzere ilgili meslek odasınca düzenlenen, meslek adamının O andaki durumunu 241

244 gösterir, her proje için işin adı yazılı belgeyi ayrıca isteyecektir. Bu mesleki denetim hizmeti için proje müellifleri ve/veya yapı denetim kuruluşları yapı sahibinden bir bedel talebinde bulunmayacaktır sayılı Yapı Denetim Kanunu ve bu kanuna dayalı olarak çıkartılan Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliğinin ilgili hükümleri gereği yapı sorumluluğunu üstlenen Yapı Denetim Kuruluşları ve denetçi mimar ile denetçi mühendislerin belgeleri gerekli denetim ve kontrol sonucu Bakanlığımızca verilmektedir. Ayrıca, Denetlenecek yapıya ilişkin teknik bilgiler ile yapının denetimini üstlenecek denetçi mimar/mühendis ve yardımcı kontrolün kişisel bilgileri ve imzalarını taşıyan yapı denetim kuruluşunca imzalı form Bakanlığımızca tasdikli Yapıya İlişkin Bilgi Formu ekinde idarelere intikal ettirilmektedir. Bu nedenle ilgili idarelerce TS 8737 Yapı Ruhsat Formu nun 80, 81, 82, 83, 84 ve 85 bölümü ile TS Yapı Kullanma İzin Belgesinin 81, 82, 83, 84, 85 ve 86 bölümü doldurulmayacaktır. 29- Hizmet bedellerinin ödenmesi ile ilgili tarih, sayılı genelgemizin 12. Ve13.ncü maddelerinde gerekli açıklamalar yapılmıştı. Ancak iş bitimi aşamasındaki hizmet bedelinin ödenmesinde bazı sorunlar yaşandığı belirtilmektedir. İş bitimi akabinde, yapı denetim kuruluşu yapının tamamen bitirildiğini belirten ve denetçi mimar ve mühendisler tarafından imzalı raporu ilgili idareye verecek. 242

245 İlgili idare tarafından da inşaatın tamamlandığına dair tutanak tutularak Yapı Kullanma İzni beklenmeden hakediş ödemesi yapılacaktır. Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, Genelgemizin İliniz dahilindeki tüm kaymakamlıklara, belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulmasını bilgilerinize arz gereğini rica ederim. Prof. Dr. Abdülkadir AKCAN Bakan 243

246 GENELGE 4 TESPİT TUTANAĞI İlgili İdare (Belediye/Valilik) : Yapı Ruhsat Tarihi ve Nosu : Yapının Adresi : Pafta/Ada/Parsel Noları : Yapı İnşaat Alanı (m2) ve Cinsi : Yapı Sahibi : Yapı Denetim Kuruluşunun Unvanı : Tespit Tarihi :.../.../ 2002 tarihi itibariyle İşin Tanımı (Yapı Bölümü) Gerçekleşme Oranı % a) Subasman (20) b) Taşıyıcı sistem (40) c) Sıvaya hazır durum (20) d) Kalan bölüm (20) Yapının Gerçekleşme Durumu İle İlgili Açıklama:.../.../... tarihi itibariyle yukarıda özellikleri belirtilen yapının gerçekleşme oran yüzde... dur. İş bu tutanak.../... /...tarihinde yapının sorumlularındaki değişiklik sebebiyle üç nüsha olarak düzenlenmiştir. 244

247 DÜZENLEYENLER Denetçi görevinden ayrılan: Denetçi görevi alan: Adı Soyadı : Adı Soyadı : Denetçi Mim./Müh. İmza Denetçi Mim./Müh. İmza Yapı Denetim Kuruluşu Firma İsmi İmza Kaşe... tarih ve... sayılı yazımız ile ilgili İdareye tespit talebi yapılmıştır. Yazı fotokopisi ektedir. 245

248 GENELGE 5 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı ANKARA SAYI: B.09.0.YDK / KONU: Y.D.Hizmet bedeli... VALİLİĞİNE Tek ruhsata bağlı olarak yapılacak değişken ve/veya birçok bloktan oluşan kooperatif, site, kompleks yapıların, yapım, denetim ücreti hesabı ve ücretlerinin ilgili idarelere yatırılması ve ücretin Yapı denetim kuruluşuna tediyesinde, Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliği nin Hizmet bedellerinin Tespiti ve Tahsili ile ilgili 14.ncü maddesi ve Hizmet Bedellerinin Ödenmesi ile ilgili 15.nci maddesinde hükümler bulunmasına karşın uygulama hataları yapıldığı tespit edilmiştir. Bu tip yapılaşmalarda; a) Tek ruhsat, b) 3194 sayılı İmar Kanununun Ruhsat Müddeti ile ilgili 29.ncu maddesi hükmüne uygunluk, c ) Yapı Yaklaşık Maliyetine Esas Tebliğ hükümlerine göre Yapı Yaklaşık Maliyet hesabında yapıların karakteri 246

249 itibariyle hangi sınıfa giriyor ise (konut, idare binası, ticari bina, büro V.S. gibi) o sınıftan değerlendirilmesi. şartı esas olacaktır. Değişken ve/veya çok bloktan oluşan yapılaşma da tüm inşaatların aynı sürede başlamasının çoğu kez çeşitli nedenlerle gerçekleştirilmemesi nedeniyle yukarıda belirlenen şartlarla birlikte aşağıda belirlenen açıklamalara uyum sağlanması gerekmektedir. 1- Yapı sahibi (Mal Sahibi) ile Yapı Denetim Kuruluşu arasında aktedilen Yapı Denetim Hizmet sözleşmesi nde belirlemek ve sözleşmeye eklenmek üzere yapım iş programı ve ödeme termin planı yapılacaktır. a) Yapım iş programında; Ruhsat süreci içinde yapıların ay/yıl belirlenerek başlama ve kısımlar halinde bitimi çizelgede belirtilecektir. Bu işlemde, bazı blokların başlama aşamasında, bazı blokların ise taşıyıcı sistem veya diğer imalatlar aşamasında olması mümkündür. Diğer bir ifadeyle yapılar kısım, kısım artan dilimler halinde tamamlanabilir. Veya birkaç blokun yapımı tamamen bitirilmesi diğerlerinin yapımına başlanması şeklinde olabilir. b) Hizmet bedelinin ilgili idarelere yatırılması ve Yapı Denetim Kuruluşlarına tediyesi. (Yapı denetimi imalat dilimlerine göre ödeme dilimleri) (Ödeme Termin Planı) 1- Hizmet bedeli taksitlendirilmesi iş programına bağlı olarak asgari 4 ve daha fazla taksitler halinde ve % 10 miktarından az olmamak kaydiyle yaptırılabilir. 2- Hizmet bedeli taksitlendirmesinin sistemde yeralan tüm binaların denetim bedeli hesabı üzerinden yapılmaması, 247

250 iş programında belirlenen kısmi yapılaşmaya göre değerlendirilmesi gerekmektedir. (Bu konudaki örnek ektedir.) 3- Ödeme termin çizelgesi yapılacaktır. Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, Genelgemizin İliniz dahilindeki tüm kaymakamlıklara, belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulmasını bilgilerinize rica ederim. EK-1) Örnek yazı Sabri Özkan ERBAKAN Bakan a. Müsteşar Yardımcısı ÖRNEK 10 bloklu bir sitede iş programına göre 3 blok yapımına başlanmışsa, 1 nci aşamada bu bloklara ait yapı yaklaşık maliyeti x yapı denetim hizmet bedeli oranı=sözleşme yılı hizmet bedelinin %20 si, 2 nci aşamada başlanacak blokların sözleşme yılı hizmet bedelinin %20 si ile devam eden 3 bloğa ait sözleşme yılı hizmet bedelinin %40 olmak üzere toplam hizmet bedelinin tespiti diğer aşamalarında bu sisteme benzer şekilde organize yapılarak (işin kapasitesine göre % miktarları değişebilir) hizmet bedellerinin ilgili idarelere yatırılması ve yapı denetim kuruluşuna tediyesi olabileceği gibi birkaç bloğun başlayıp, bitirilmesi daha sonra diğerlerinin yapımına başlanabilmesinin mümkün olduğu, ancak her iki sistemde de sözleşme yılı hizmet bedelinin sadece başlanan ve devam eden inşaatlar için değerlendirilmesi gerekmektedir. 248

251 GENELGE 6 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı ANKARA SAYI : B.09.0.YDK / KONU: Doğalgaz Tesisatı İLGİ: YFK Başkanlığının tarih, 6/846 sayılı görüş yazısı. EGO Genel Müdürlüğü kararınca daha evvel kurumları tarafından yapılan ancak daha sonra Yapı Denetim Firmaları tarafından yapılması istenilen Doğalgaz tesisatı proje etüt ve kontrol, baca etüt test ve rapor hazırlanması ve tesisatlarının kontrol ve işlemlerinin 4708 sayılı yasaya göre Yapı Denetim Firmaları tarafından yapılabileceğine dair Bakanlığımız Yüksek Fen Kurulu Başkanlığının görüş yazısı ektedir. Gereğini rica ederim. EK:1) İlgi kayıtlı yazı Mehmet ÜNAL Bakan a. YDK.Başkanı Genel Müdür Yrd.V. 249

252 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı ANKARA SAYI : B.09.0.YDK / KONU: Görüş istemi YAPI DENETİM KOMİSYONU BAŞKANLIĞINA İLGİ: tarih ve B.09.Y.D.K /10305 sayılı yazısı. İlgi yazınız ile EGO Genel Müdürlüğü kararınca daha evvel kurumları tarafından yapılan ancak daha sonra Yapı Denetim Firmaları tarafından yapılması istenilen Doğalgaz tesisatı proje etüt ve kontrol, baca etüt test ve rapor hazırlanması ile tesisatlarının kontrol ve muayene işlemlerinin 4708 sayılı yasaya göre Yapı Denetim Firmaları tarafından yapılmasının sakıncalı olup olmadığı hakkında Bakanlığımız görüşü istenmektedir. Konu Yüksek Fen Kurulu nca incelenmiştir. Yapılan inceleme sonucunda; Doğalgaz tesisatı proje etüt ve kontrol, baca etüt test ve rapor ile belgelendirilmesi ile tesisat muayene ve kontrol işlerinin Yapı Denetim Kuruluşlarınca yapılmasında 4708 sayılı yasaya göre bir sakıncası bulunmadığı görüşüne varılmıştır. Bilgilerinizi rica ederim. 250 Mahmut KÜÇÜK Müsteşar Yardımcısı

253 GENELGE 7 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğü ANKARA SAYI : B.09.0.TAU / KONU:Y.D. Hizmet Bedeli Yapı Denetim Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliğince Hizmet Bedellerinin Tespiti ve Tahsili ile Hizmet Bedellerinin Ödenmesi ile ilgili 14.ncü ve 15.nci Maddeleri ile Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesi nin 5.nci Maddelerinde; - Yapı sahibi taksidini veya kısmi taksidini peşin olarak yatırmadan müteakip bölümün devamına ilgili idarece izin verilmeyeceği, - Her yapı bölümü ve kısmi yapı bölümü için bu bölümlerin tamamlanmasını müteakip, hakediş raporunun yapı sahibi ve ilgili idare yetkili birimince onaylandıktan sonra bedelinin en geç yedi gün içinde yapı denetim kuruluşuna ödeneceği, - Çeşitli nedenlerle yapılan tespit tutanağına bağlı olarak belirlenen oranlarda ve kısmi taksitlendirme durumlarında ara hak edişler düzenlenebileceği, - Bir sonraki yıla devredilen işlerde, ilgili idarece yıl sonu itibariyle bir seviye tespit tutanağı düzenlenmesi, belir- 251

254 lenen kısmi orana göre yapı denetim kuruluşuna ödeme yapılarak yıl sonu itibariyle hesap kesilmesi, - hükmü getirilmiştir. Ancak bazı İdare, Mal Sahibi ve Yapı Denetim Kuruluşlarının Yönetmelik amir hükümlerine uygun olmayan tutum ve davranış içinde olduğu Bakanlığımıza intikal eden şikayetlerden anlaşılmaktadır. Bu nedenle; 1- Yapım ve denetim süresi ertesi yıla geçen işlerde, yıl sonu itibari ile, ilgili idaresince seviye tespit tutanağı düzenlenerek yapı bölümünün kısmi oranı belirlenecek, bu oran üzerinden (Yapı denetim hizmet bedelinin %10 undan az olmak şartı aranmaksızın) Yapı Denetim kuruluşu tarafından yapılacak hak edişe göre ödeme yapılarak o yıla ait hesap kesilecektir. Yıl sonu tespit tutanağına göre hak edişleri, yazımızın 2.nci maddesinde belirlenen usul ve esaslara göre Bakanlık kayıtlarına girilmeyen YİBF belgeleri iptal edilecek ve yapı denetim firmasına yeni YİBF verilmeyecektir. 2-1 Ağustos 2003 tarihinden itibaren, taksit, kısmi taksit veya yıl sonu kısmi oran denetim hizmet bedellerine ait hak edişlerin ödenmesinde, Bakanlığımızın resmi internet sayfasından ( alınan, denetim hizmet bedeline aithakediş raporunun aranması, hakediş ödemeleri, özel durum gereği farklı bir format gerekirse bile, Bakanlığımızın resmi internet sayfasından alınan raporlarının ekte bulunması ve ödenmesi gereken denetim hizmet bedelleri ile aynı olduğunun titizlikle kontrolü gerekmektedir. 252

255 3- Mal sahipleri adına tanzim edilen hak edişlere ilişkin faturanın aslı görülmesi kaydı ile bir suretinin ilgili idarece alınması ve dosyasında saklanması gerekmektedir. Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, Genelgemizin İliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulmasını bilgilerinize arz gereğini rica ederim. DAĞITIM Gereği için: - 19 Pilot İl Valiliğine S.Özkan ERBAKAN Müsteşar V. Bilgi için: - İçişleri Bakanlığına - Maliye Bakanlığına 253

256 GENELGE 8 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğü ANKARA SAYI : B.09.0.TAU / KONU : Yapı Denetimi...VALİLİĞİNE 4708 Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun ve Yönetmeliğinin uygulanması ile ilgili olarak Bakanlığımızca çıkartılan genelgelerin yanlış yorumlandığı ve uygulandığı tespit edilmiştir. Bu ve benzer konulardaki tereddütlerin giderilmesi için uygulamalara yönelik aşağıdaki açıklamalara ihtiyaç duyulmuştur. 1-İlgili idareler tarafından, yargıya intikal eden mevzuata aykırı yapılar hakkındaki yargı kararlarının ivedilikle uygulanması zorunlu olup, münferit olarak sadece hakkında yargı kararı bulunan yapılar ile diğer mevzuata aykırı yapılara yasallık kazandırmaya yönelik şehircilik ilkelerine ve planlama esaslarına aykırı imar planı değişikliği ve benzeri girişimlerde bulunulmayacaktır. 2-İmar planına, imar mevzuatı kapsamındaki bütün yönetmeliklere, standartlara, teknik şartnamelere, bilimsel ve 254

257 teknik kurallara aykırı yapılar mevzuata uygun mütalaa edilerek yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi düzenlenmeyecektir. 3-İmar mevzuatında yapılar açısından müktesep hak, yapının ruhsat süresi içinde yapıldığı kadar olan kısmıyla sınırlı olup, kalan kısımların tamamlanabilmesi için yapının tamamı açısından yürürlükteki kanun, plan ve yönetmeliklere uygunluk koşulu aranmaktadır.ayrıca imar planları genel düzenleyici işlemler olduğundan her türlü ruhsat ve yapı kullanma izin belgesi düzenleme işleminde yürürlükteki plana uygunluk koşulu aranacaktır tarih sayılı Genelgemizin 10. ve 17.nci maddeleri, tarih sayılı Genelgemizin 4 ncü, 5 nci ve 11 nci maddeleri iptal edilmiştir tarih ve sayılı Genelgemizin 2. maddesinde yer alan Her Türlü Ruhsat Yenileme İşlemlerinin ifadesi Her Türlü Ruhsat İşlemlerinin olarak değiştirilmiştir. 6 A) Kendi parselinde ruhsatsız olarak yapımına başlanılmış yapılar öncelikle 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca mühürlenecek, yapı sahibi hakkında aynı kanunun 42. maddesi kapsamında işlem tesis edilecektir. Bu yapılardan ruhsat almak üzere başvuruda bulunulanlara ilgili idarelerce öncelikle durum tespiti yapılarak yürürlükteki plan ve tüm mevzuata uygun hale getirilip getirilemeyeceği hususunda rapor tanzim edilir. Uygun hale gelmesi mümkün olmadığı kesin olarak anlaşılan yapılar İmar Kanunun 32. maddesi uyarınca yıktırılır. Mevzuata uygun hale getirilmesi mümkün olduğu anlaşılan yapıların denetim işlemleri 4708 sayılı Yapı Denetimi 255

258 Hakkında Kanuna göre gerçekleştirileceğinden parsel sahibince bir yapı denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi yapılacaktır. Yapı denetim kuruluşu tarafından; idarece hazırlanan rapor dikkate alınarak yapının tüm deney, test ve tahkik sonuçları doğrultusunda yürürlükteki imar planı, parselasyon planı, imar yönetmelikleri, Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik, Yangın Yönetmeliği, Elektrik Iç Tesisleri Yönetmeliği, Otopark Yönetmeliği, Isı Yalıtım Yönetmeliği, ilgili tüm standartlar, teknik şartnameler ve diğer mevzuat hükümleri kapsamında irdelenecek, güçlendirme gerekip, gerekmediği, gerekiyorsa güçlendirme esaslarına ilişkin hususlar da belirtilerek ayrıntılı inceleme raporu düzenlenecek ve yapı sahibine verilecektir. Yapı sahibi, ayrıntılı raporda belirtilen hususları da dikkate alarak yürürlükte bulanan plan ve tüm mevzuat hükümlerine uygun yapı projelerini, ilgili proje müelliflerine hazırlattıracaktır. Yapı Denetim Kuruluşu tarafından, uygun görüş verilen yapı projeleri ile tüm deney, test ve tahkik sonuçları, ayrıntılı inceleme raporu, tetkik edilerek onaylanmak ve yapı ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili idaresine verilecektir. Ruhsatsız olarak yapımına başlanılmış yapılarda; Yapı cinsine göre yapım süresi ve denetim ücreti, tüm yapı alanı üzerinden hesaplanmak kaydıyla yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen Yapı Denetim Hizmet Bedeline Esas Oranlar cetvelinde belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. (Değişik /1493 Genelge 11) 256

259 B) Yapı ruhsatı alındıktan sonra iki yıl içinde yapımına başlanmayan ruhsatı yenilenmeyerek ruhsatı hükümsüz hale gelen yapılar a ilişkin yeniden ruhsat düzenleme işlemleri, yürürlükteki plan ve tüm mevzuat hükümleri dikkate alınarak gerçekleştirilecektir. Bu yapıların denetim işlemleri, 4708 Sayılı Yapı Denetim Kanuna göre gerçekleştirileceğinden, yapı sahibince bir yapı denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi imzalanarak görevlendirme yapılacak ve işlemler yürürlükte bulunan kanun ve yönetmeliklere göre sürdürülecektir. Bu yapılarda yapı cinsine göre yapım süresi ve denetim ücreti, tüm yapı alanı üzerinden hesaplanmak kaydıyla yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen Yapı Denetim Hizmet Bedeline Esas Oranlar cetvelindeki belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. C) Yapı ruhsatı alındıktan sonra başlanıp da beş yıl içinde tamamlanamayan süresi içinde ruhsatı yenilenmeyerek ruhsatsız duruma düşen plan ve mevzuata uygun veya aykırı yapılar a öncelikle 3194 sayılı imar kanununun 32. maddesi uyarınca işlem tesis edilecektir. Denetim işlemleri 4708 Sayılı Yapı Denetim Kanuna göre yapılmak durumunda olan bu tip yapılarda, ilgili idarelerce durum tespiti yapılarak, imar mevzuatı kapsamında yürürlükteki plan ve tüm mevzuata uygun olup olmadığı, uygun değil ise uygun hale getirilip getirilemeyeceği hususunda rapor tanzim edilir. ilk ruhsat alındığı tarihteki plan ve mevzuata aykırı yapıldığı tespit edilenler ile ruhsat süresi dolmasına rağmen inşai faaliyetleri sürdürülen yapıların sahibine, müteahhidine ve fenni mesullerine imar Kanunun 42. maddesi uygulanacaktır. Yürürlükteki plan ve mevzuata uygun 257

260 hale gelmesi mümkün olmadığı kesin olarak anlaşılan yapılar imar Kanununun 32. maddesi uyarınca yıktırılacaktır. Yapıldığı kadarıyla, yürürlükteki plan ve mevzuata uygun olanlar ile plan ve mevzuata uygun olmayan ancak uygun hale getirilerek yapı ruhsatı düzenlenmesi mümkün olduğu anlaşılan ruhsatı hükümsüz hale gelmiş yapıların denetim işlemleri 4708 sayılı Yapı Denetim Kanuna göre gerçekleşeceğinden parsel sahibince bir yapı denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi yapılacaktır. Yapı denetim kuruluşu tarafından; idarece hazırlanan rapor dikkate alınarak yapının tüm deney, test ve tahkik sonuçları doğrultusunda yürürlükteki imar planı, parselasyon planı, imar yönetmelikleri, Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik, Yangın Yönetmeliği, Elektrik Iç Tesisleri Yönetmeliği, Otopark Yönetmeliği, Isı Yalıtım Yönetmeliği, ilgili tüm standartlar, teknik şartnameler ve diğer mevzuat hükümleri kapsamında irdelenecek, güçlendirme gerekip, gerekmediği, gerekiyorsa güçlendirme esaslarına ilişkin hususlar da belirtilerek ayrıntılı inceleme raporu düzenlenecek ve yapı sahibine verilecektir. Yapı sahibi, ayrıntılı raporda belirtilen hususları da dikkate alarak yürürlükte bulanan plan ve tüm mevzuat hükümlerine uygun yapı projelerini, ilgili proje müelliflerine hazırlattıracaktır. Yapı denetim kuruluşu tarafından, uygun görüş verilen yapı projeleri ile tüm deney, test ve tahkik sonuçları, ayrıntılı inceleme raporu, tetkik edilerek onaylanmak ve yapı ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili idaresine verilecektir. 258

261 Yapı denetim kuruluşlarının bu yapılardaki yapı denetim sorumluluğu tüm yapı inşaat alanını kapsar. Bu maddede belirtilen, yapı ruhsatı alındıktan sonra başlanıp ta 5 yıl içinde tamamlanamayan ve ruhsatı yenilenmeyerek ruhsatsız duruma düşen yapılarda; ilgili idaresince durum tespiti yapılmış kısım ve yapı denetim kuruluşunca incelenmesine (Deney, Test, Tahkik, Proje kontrolü gibi) esas inceleme keşif bedeline (Inşai faaliyeti biten kısmın alanı x yapı cinsine göre yapı yaklaşık birim fiyatı x asgari hizmet bedeli oranı x 0.20 ~ karşılığı çıkan bedelden hiçbir şekilde aşağı olamaz.) imalatı yapılacak kalan kısmın yapı sınıfına göre maliyeti eklenerek toplam maliyet bulunacaktır. Toplam maliyet, toplam inşaat alanına bölünerek m 2 birim maliyet tespit edilecektir. Yapılan deney, test ve tahkikler sonucunda güçlendirme gereken durumlarda inceleme keşif bedeli ile imalatı yapılacak kalan kısmın yapı sınıfına göre bulunan maliyetleri toplamına, güçlendirmeye esas keşif bedeli ilave edilerek toplam maliyet bulunacaktır. Bu durumda da toplam maliyet, toplam inşaat alanına bölünerek ım birim maliyet tespit edilecektir. Yapı denetim kuruluşunca hazırlanan (Deney, Test, Tahkik, Proje Kontrolü gibi) inceleme keşif bedeli ilgili idarece tasdik edilecektir. Bu yapıların yapım süresi ve denetim ücreti, toplam maliyet üzerinden, yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen Yapı Denetim Hizmet Bedeline Esas Oranlar cetvelinde belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. Yapıya ilişkin Bilgi Formlarında (YIBF) toplam inşaat alanı girişi yapılacaktır. (Değişik /1493 Genelge 11) 259

262 Sayılı imar Kanunun hükümlerine göre yapı ruhsatı alarak yapımına başlanılmış ve ruhsat süresi içinde imar planına, mevzuata, ruhsat ve eklerine, standartlara, teknik şartnamelere uygun yapılarak inşai faaliyeti kalmamış ve bu husus ilgili idarece tespit edilmiş ancak yapı kullanma izin belgesi almayarak ruhsatsız duruma düşmüş yapıların; yeniden ruhsat düzenleme işlemi yapı ruhsatının alındığı tarihteki mevzuat hükümlerine göre yapılacaktır. Ancak, ilk ruhsat alındığı tarihteki mevzuat ve kurallara uygun olmakla birlikte bugün için deprem koşullarına uygunluk taşımayan yapının, takviye projeleri ile uygun hale getirilmesinin zorunlu olduğu, konuya ilişkin Danıştay Altıncı Dairesinin tarihli ve Esas No: 1999/6465 Karar No:2001/2286 sayılı kararında hüküm altına alınmıştır. Bu nedenle öncelikle temel, beton, demir ve taşıyıcı duvar testlerinin yaptırılarak yapının deprem koşullarına uygunluk taşıyıp, taşımadığı hususunun irdelenerek rapora bağlanması gerekmektedir. Bu yapılar hakkında öncelikle 3194 sayılı imar Kanununun 32. maddeleri uyarınca işlem yapılması zorunludur. ilk ruhsat alındığı tarihteki plan ve mevzuat hükümlerine, ruhsat eki projelerine uygun yapıların sorumlularına ruhsatın hükümsüz hale gelmiş olması nedeniyle veya bugün için güçlendirme gerekmesi nedeniyle imar Kanununun 42. maddesinin tatbiki mümkün değildir. Bu yapılara yapı kullanma izin belgesi düzenlenmesi aşamasında; ilgili fenni mesullerce, yapı projelerinin, yapının ilk ruhsat tarihindeki imar planı, ilgili yönetmelikler, standartlar, teknik şartnameler ve diğer mevzuat hükümleri ile birlik- 260

263 te, yürürlükteki deprem koşullarına (Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik) uygunluk raporu da değerlendirilerek yapı güvenliğine, uygunluğuna ilişkin rapor düzenlenir. Bu rapor ilgili idarece incelenerek onaylanır. Fenni mesullerin düzenlediği rapor sonrası inşai faaliyeti tamamlanmış yapının yürürlükteki deprem koşullarına ve ilk yapı ruhsatının alındığı tarihteki diğer mevzuat hükümlerine uygun olduğu, yapı projelerinde herhangi bir değişiklik veya düzeltme gerekmediği tespit edilir ise bu yapıya ilk ruhsat alındığı tarihteki mevzuat hükümlerine göre yapının tamamının sorumluluğu uzmanlık alanına göre tüm fenni mesullerce üstlenilmek koşuluyla yeniden yapı projeleri onaylanarak ruhsat ve yapı kullanma izin belgesi düzenlenmesi mümkündür. Bu gibi yapılarda; yapı denetim görevi yeniden yapı ruhsatı alınmadan önceki yapı ruhsatında sorumluluğu üstlenen fenni mesullerce üstlenilebileceği gibi yapı sahibinin isteğine bağlı olarak yeni fenni mesullerce de üstlenilebilir veya yapı denetim kuruluşu tarafından 4708 sayılı Kanun hükümlerine göre yürütülebilir. İlgili idare ve fenni mesullerin düzenlediği rapor sonrası yapılan incelemede, yapının yürürlükteki deprem koşullarına uygun olmadığı, yapıda güçlendirme gerektiği ve bu amaçla yapı projelerinde herhangi bir değişiklik veya düzeltme gerektiği tespit edilir ise 4708 sayılı Kanuna göre yapı denetim sorumluluğu yapı denetim kuruluşu tarafından üstlenilmek şartıyla takviye (güçlendirme) projeleri ruhsat eki olarak ibraz edilerek yeniden yapı ruhsatı düzenlenir. (Değişik /1493 Genelge 11) 261

264 sayılı İmar Kanunu hükümlerine göre yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi olup ta, kat ilavesi, taşıyıcı sistemin güçlendirilmesi yapının bağımsız bölümlerinin karakterini veya kullanım amacını değiştirme gibi yeniden ruhsat alınması gereken işlemlerde;talebin yürürlükteki plan ve mevzuat hükümleri kapsamında karşılanmasının mümkün olduğunun belirlenmesi halinde tamamına yapı kullanma izin belgesi düzenlenen yapılara ilişkin tadilat, ilave ve güçlendirmeye yönelik denetim işlemleri 4708 sayılı Kanun ve mevzuatına göre gerçekleştirileceğinden parsel sahibince bir yapı denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi yapılacaktır. Yapı denetim kuruluşunca mevcut yapı ve bu yapıya ilişkin projeler yapıldığı tarihteki imar planı, ilgili yönetmelikler, standartlar, teknik şartnameler ve diğer mevzuat hükümleri ile idarece hazırlanan raporda göz önünde bulundurularak yapının tüm deney, test ve gerekli tahkikleri yaptırılacak, ayrıntılı ve gerekçeli ön inceleme raporu hazırlanacaktır. Ön inceleme raporunun, mevcut yapının, talep edilen kısımlarla birlikte yürürlükteki deprem koşullarına (temel, beton, demir ve taşıyıcı duvar testleri) yapı güvenliğine uygunluğuna ilişkin hükümleri kapsaması zorunludur. Ön inceleme sonucu, mevcut yapının ve talebin, yürürlükteki plan ve mevzuata uygun olduğu anlaşılırsa yapılan deney, test ve tahkik sonuçları, ön inceleme raporu ile birlikte yürürlükteki imar planı, parselasyon planı, imar yönetmelikleri, Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik, Yangın Yönetmeliği, Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği, Otopark Yönetmeliği, Isı Yalıtım Yönetmeliği, ilgili tüm 262

265 standartlar, teknik şartnameler ve diğer mevzuat hükümleri kapsamında güçlendirme gerekip, gerekmediği, gerekiyorsa güçlendirme esaslarına ilişkin hususlar da belirtilerek yapı denetim kuruluşunca ayrıntılı inceleme raporu düzenlenecek ve proje müelliflerine ruhsat eki projeler hazırlattırılmak üzere yapı sahibine verilecektir. Yapı denetim kuruluşu tarafından, incelenerek uygun görüş verilen yapı projeleri, tüm deney, test ve tahkik sonuçları ile inceleme raporları, incelenmek ve yapı ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili idaresine verilecektir. Yapı güvenliğinin incelenmesine (Deney, Test, Tahkik, Proje kontrolü, gibi) esas inceleme keşif bedeline imalatı yapılacak kısmın keşif bedeli dahil edilerek toplam maliyet bulunacaktır. Toplam maliyet toplam inşaat alanına bölünmek suretiyle m 2 birim maliyet tespit edilecektir. Toplam maliyet keşfi ilgili idaresince tasdik edilecektir. İlk yapı ruhsatının ve yapı kullanma izin belgesinin aslı yada ilgili idaresince aslının aynıdır onaylı nüshası Bakanlığa gönderilecektir. Bu yapıların yapım süresi ve denetim ücreti, toplam maliyet üzerinden, yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen Yapı Denetimi Hizmet Bedeline Esas Oranlar cetvelindeki belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. Yapı denetim kuruluşlarının bu tip yapılardaki sorumluluğu tüm inşaat alanını kapsar. 9-Yapı Ruhsatı olup 4708 sayılı yasa hükümlerine göre devam eden ve/veya yapı kullanma izin belgesi almış olan yapılarda kat ilavesi, taşıyıcı sistemin güçlendirilmesi, ya- 263

266 pının bağımsız bölümlerinin karakterini veya kullanım amacını değiştirme gibi yeniden ruhsat alınması gereken işlemlerde yapının güvenliğinin incelenmesinde yapının ruhsat eki projelerine esas tüm deney, test ve gerekli tahkikler yapılacaktır. Yapının güvenliğinin incelenmesine(deney, Test, Tahkik, Proje kontrolü, gibi) esas inceleme keşif bedeline, imalatı yapılacak kısmın keşif bedeli dahil edilerek toplam maliyet bulunacaktır. Toplam maliyet toplam inşaat alanına bölünmek suretiyle m2 birim maliyet tespit edilecektir. Toplam maliyet keşfi ilgili idaresince tasdik edilecektir. Ilk yapı ruhsatı ve/veya yapı kullanma izin belgesinin aslı yada ilgili idaresince aslının aynıdır onaylı nüshası Bakanlığa gönderilecektir. 10-Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesinde belirlenen hizmet süresi, mal sahibinin müteahhit ile yaptığı yapım sözleşmesinde belirlenen süreden az olamaz. Bu tarih T.S yapı ruhsat formunun 17 nolu bölümüne işlenir Temmuz 2003 Tarih ve sayılı genelgemizde; 01 Ağustos 2003 tarihinden itibaren hak edişlerin tanzimi ve ödenmesinde resmi internet sayfamızdan alınan denetim hizmet bedeline ait hakediş raporunun aranması şartı getirilmişti. Ancak; A-Herhangi bir nedenle tarihinden önceki yıllara ait tahsil edilmemiş hakedişlerin, B tarihinden önce alınan ve Yapıya ilişkin Bilgi Formlarında (YİBF) proje tipi Yeni Proje olarak belirlenen 264

267 yapılar dışında proje tiplerine ait hakedişlerin tanzim ve ödemesinde tarihinden önceki yöntem esas alınacaktır. 12-Yapım ve denetim süresi herhangi bir sebeple uzadığı takdirde, uzayan sürenin her altı ay için hizmet bedeline esas oranın %10 u kadar ilave hizmet bedeli ödenmesi Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliği ve Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesinde amir hüküm olarak belirlenmiştir. Bu uygulamada; Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesi 3. maddesinde belirtilen iş bitimi süresi itibariyle ilgili idaresince seviye tespit tutanağı düzenlenerek bitim süresi itibariyle kısmi oran tespit edilecektir. Bitim süresi itibariyle tespit edilen kısmi oran uygulama yılı hizmet bedeli üzerinden, diğer kalan kısım %10 artırımlı ilave hizmet bedeli ile hesaplanmak kaydı ile o taksite ait hakediş ödemesi gerçekleştirilecektir. 13-Bazı idarelerin, yapı denetim kuruluşlarının hakedişlerini ödemek için bir sonraki taksitin yatırılmasını ön koşul olarak ileri sürdükleri tespit edilmiştir. Yapı Denetimi Uygulama Usul Ve Esasları Yönetmeliğinin 15. maddesinde, yapı denetim kuruluşlarına hakediş ödenmesine ilişkin esaslar belirtilmiştir. Yönetmelikteki hakediş ödemesine ilişkin esaslar gereği, mevcut hakedişin ilgili idaresince yapı sahibinin bir sonraki hizmet bedeli taksitini yatırması şartı aranmaksızın ödenmesi gerekmektedir. Yapı denetim kuruluşlarının hakediş evraklarını teslim etmesi ilgili idarelere karşı ihbar niteliğinde olup, sonraki taksitin yatırılmaması sonucunda yapı tatil tutanağı düzenlenmesi ilgili idarelerin sorumluluğundadır. 265

268 14-Öngörülen yapım süresi uzadığı takdirde, uzayan sürenin her altı ayı için hizmet bedeline esas oranın %10 u kadar ilave hizmet bedeli ve/veya ruhsat alınarak yapımına başlanılan veya başlanılmayan ancak denetim süresi ertesi yıla geçen yapıların, uygulama yılına ait denetim hizmet bedellerine ilişkin, fiyat farkları mal sahibi tarafından yapı denetim hesabına yatırılacaktır. ilgili idareler bu hususların takipçisi olacaktır Sayılı imar Kanunu uyarınca yapı ruhsatının tek parselde düzenlenmesi zorunludur. Ancak birden fazla yapının bulunduğu parsellerde, farklı cins yapılar ve/veya değişken katlarda aynı cins yapılar için ruhsata esas Yapıya ilişkin Bilgi Formları (YiBF) alındığı tespit edilmiştir. 25 Temmuz 2003 tarih ve sayılı Genelgemizde 01 Ağustos 2003 tarihinden itibaren başlatılan hakedişle ilgili uygulamada bu husus sorun yaratmaktadır. Bu nedenle aynı parsel için Bakanlıktan alınan yukarıda belirlenen değişik Yapıya ilişkin Bilgi Formları iptal edilerek, Bakanlığın resmi internet sitesinde açıklandığı şekliyle yeni Yapıya ilişkin Bilgi Formları alınacaktır. İlgili idareler yukarıda açıklanan nedenlerle tek parselde verdikleri farklı ruhsatları iptal ederek aynı ruhsat numarasına bağlı olarak yapı cinslerine göre ayrı ayrı yapı ruhsat formu düzenleyecektir. 16- Kalıcı afet konutlarının denetimi 4708 Sayılı Kanun hükümlerine tabi değildir. 17 A) Yapı denetim hizmet sözleşmesi nin, tek taraflı ve/ veya mal sahibi ve yapı denetim kuruluşunun karşılıklı anlaşmasıyla müşterek kararla feshi; 266

269 B) Yapı denetim firmasının 4708 Sayılı Yasa Hükümleri gereği denetim görevini yürütemeyeceği durumlarda; (A) ve (B) maddelerindeki işlem noter ihbarnamesi ile karşı taraf, ilgili idare ve Bayındırlık ve iskan Bakanlığına dağıtımlı olarak yapılacaktır. İlgili idarece seviye tespit tutanağı düzenlenecek ve yapı tatil tutanağı tutulacaktır. Yapı ile ilgili tüm belgeler (YiBF, ruhsat, hakediş, fesihle ilgili yazışmalar, tespit tutanağı ve yapı tatil tutanağının tasdikli suretleri ile Noter fesih ihbarnamesi) ilgili idarenin detaylı görüş yazısı ekinde Bakanlığa gönderilecektir. - Yeni bir denetim kuruluşu görevlendirilmeden ve Yapıya ilişkin Bilgi Formu (YiBF) belgesi alınmadan kesinlikle yapının devamına izin verilmeyecektir. - Bu aşamada yapının denetim sorumluluğunu üstlenen yapı denetim kuruluşu görev üstlendiği tarihten önce yapılan bütün iş ve işlemlerin denetiminden görevi bırakan yapı denetim kuruluşu ile birlikte müteselsilen sorumludur. Tarafların yasal hakları saklıdır. Yeni görevlendirilen yapı denetim kuruluşları denetimi üstlenilen bu tip yapıların imar planına, mevzuata, ruhsat ve eklerine, standartlara, teknik şartnamelere uygun olarak yapıldığını ve yapının güvenliğine, ilişkin rapor düzenleyecektir. Bu rapor ilgili idaresince incelenerek onaylanacaktır. - Yapıya İlişkin Bilgi Formlarında, toplam inşaat alanı girişi yapılacaktır. (Değişik /4161 Genelge 12) 267

270 18- Yapının uzmanlık alanına göre denetiminden sorumlu denetçi mimar/mühendis ve yardımcı kontrol elemanlarının istifaları noter kanalıyla yapılacaktır. Denetçi mimar veya mühendislerinden birinin veya birkaçının istifası veya kuruluşça görevden el çektirilmeleri halinde yeni denetçi mimar veya mühendisler atanır. Denetim kuruluşunun yeni denetçi mimar ve mühendisleriyle ilgili yapı ruhsatı föyü üzerindeki düzenlemenin yasal süresi içersinde yapılmaması halinde ilgili idaresince yapı tatil tutanağı tutularak inşai faaliyet durdurulur. 19- Yapıya İlişkin Bilgi Formu alma aşamasında, ilgili idaresinden bu genelgede yer alan şartların yerine getirilip getirilmediğine dair bir yazı Bakanlığa ibraz edilecektir.ayrıca, ilgili idarelerce, Yapıya İlişkin Bilgi Formu ekindeki hizmet sözleşmelerinin hizmet bedellerine ilişkin incelemeye esas Yapı Denetim Komisyon Başkanlığı na ait GÖRÜLMÜŞ- TÜR kaşesi ve inceleyenlerin imzaları aranacaktır. (Değişik /3165 Genelge 9) Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, genelgemizin iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulmasını bilgilerinize arz gereğini rica ederim. Zeki ERGEZEN Bakan 268

271 DAĞITIM Gereği için: Pilot 19 İl Valiliğine T.M.M.O.B. Teftiş Kurulu Başkanlığına Yüksek Fen Kurulu Başkanlığına Y.D.K. Kuruluşlarına (WEB sayfamızdan alınacaktır) Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri Bilgi için: İçişleri Bakanlığına Maliye Bakanlığına Sanayi ve Ticaret Bakanlığına Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı 269

272 GENELGE 9 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğü ANKARA SAYI : B.09.0.TAU / KONU : Yapı Denetimi...VALİLİĞİNE GENELGE 2004 /13 Yapı Denetimi Uygulama ve Esasları Yönetmeliğinin 6.maddesi gereği ruhsata esas Yapıya İlişkin Bilgi Formları (YİBF) Bakanlığımızca onaylanarak ilgililerine verilmektedir. Yapıya İlişkin Bilgi Formu ve eklerinin kontrolü ve onaylanması Yapı Denetim Komisyonunca yapılmaktadır. Bu durum zaman zaman yoğunluk nedeniyle sistemin işlerliğini yavaşlatmakta ve belgelerin ilgili İdaresine intikalinde gecikmelere neden olmaktadır. Bu tür olumsuzlukların giderilmesi ve sisteme işlerlik kazandırılması için 01 Nisan 2004 tarihinden itibaren aşağıda belirlenen uygulamaya geçilecektir. 270

273 Yapı denetim kuruluşu denetim sorumluluğunu üstleneceği yapıya ilişkin tüm bilgileri Bakanlığımız resmi internet sayfası ye girişini yaparak internet sayfamızda kayıt altına alınan ve sorgulanan bilgileri içeren iki nüsha Yapıya İlişkin Bilgi Formu (YİBF), bir nüsha Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesi ve iki nüsha taahhütname çıktısı aldıktan sonra gerekli işlemlerini müteakip ilgili idaresine vereceklerdir. Yapı denetim kuruluşu tarafından teslim edilen bu belgelerin doğruluğu, İlgili İdaresince Bakanlığımız resmi internet sayfası den kontrol edilerek teyit edilecektir sayılı Kanunun, Uygulama Yönetmeliğinin 6. maddesinde belirtildiği üzere Bakanlığımız resmi internet sayfasına girişi yapılan, Yapı Denetim Bilgi İşlem Sistemince sorgulanıp onaylanarak basılan Yapıya İlişkin Bilgi Formu (YİBF) ve Taahhütnamenin birer nüshasını, aynı Kanunun 2.maddesinin (b) bendinde yeralan Yapı denetimini üstlendiğine dair ilgili idareye taahhütname vermek, yapı ruhsatının ilgili bölümünü imzalamak, bu yapıya ilişkin bilgileri yapı ruhsatı düzenleme tarihinden itibaren yedi gün içinde Bakanlığa bildirmek hükmü uyarınca yapı denetim kuruluşu, ilgili idaresine teyit ve tasdik ettirdikten sonra 7 (yedi) gün içinde Bakanlığımız Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğüne gönderecektir. Şayet denetimi üstlenilen yapı, tarih ve sayılı Genelgemizin (6A,6B,6C,7,8,9) maddeleri kapsamına giriyor ise, Genelgenin 19. maddesine istinaden, tarih, sayı ile resmi internet sayfamızda yayımlanan 271

274 duyuru eki formata uygun yazıyı aynı yasa hükmü gereğince yapı denetim kuruluşu yine ilgili idareye tasdik ettirerek (YİBF ve Taahhütnameye ilaveten) Bakanlığımız,Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğüne 7 (yedi) gün içinde göndermek zorundadır tarih ve sayılı Genelgemizin 19.maddesinde yer alan Yapıya İlişkin Bilgi Formu ekindeki hizmet sözleşmelerinin incelenmesi ilgili idarece yapılacağından Ayrıca ilgili İdarelerce, Yapıya İlişkin Bilgi Formu ekindeki hizmet sözleşmelerinin hizmet bedellerine ilişkin incelemeye esas Yapı Denetim Komisyon Başkanlığı na ait GÖRÜLMÜŞTÜR kaşesi ve inceleyenlerin imzaları aranacaktır. hükmü işlemden kaldırılmıştır. İlgili İdare, yapı denetim kuruluşlarının Genelgemiz hükümleri gereği gerçekleştirdikleri işlemlerin otokontrolü amacıyla Genelge eki formu periyodik olarak her ay sonu itibariyle tanzim ederek 7 (yedi) gün içinde Bakanlığımıza gönderecektir. Konuyla ilgili iş ve işlemlerde yukarıda belirtilen esaslara uyulması, çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, Genelgemizin İliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulması hususunda bilgilerinizi arz gereğini rica ederim. Zeki ERGEZEN Bakan 272

275 ... VALİLİĞİ (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü)... ORGANİZE SANAYİ BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ... SERBEST BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ... BELEDİYE BAŞKANLIĞI.../.../ /.../...TARİHLERİ ARASI YAPI DENETİM KURULUŞLARIYLA İLGİLİ YAPILAN İŞ VE İŞLEMLERE AİT LİSTE SIRA FİRMANIN ADI (ÜNVANI) FİRMA NO YİBF. NO RUHSAT TARİHİ ve SAYISI RUHSAT M 2 AÇIKLAMA İmza Adı Soyadı Ünvanı Mühür NOT: 1- Sadece formun düzenlendiği tarihler arası Yapı Denetim Kuruluşlarına verilen yapı ruhsatı ve değişikliklerine ait bilgiler girilecektir. 2- İmza bölümü ilgili İdarenin yetki verdiği idareciler tarafından imzalanacak ve resmi mühürle mühürlenecek. 273

276 GENELGE 10 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.0.YİG / Konu : 4708 sayılı Kanun uygulaması....valiliğine (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) Yapı Denetim birimine 4708 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile verilmiş olan asli görevlerin gecikmelere meydan verilmeden yerine getirilebilmesi, denetim sisteminin daha etkin bir şekilde işlerliğini sürdürebilmesi ve uygulamada karşılaşılan olumsuzlukların süratle giderilmesi açısından, aşağıda sıralanan hususlara riayet edilmesi gerekmektedir. Yapı Denetimi Uygulama Usul ve esasları Yönetmeliği nin 11. maddesinin 3. paragrafında Kanunun uygulanmasına ilişkin doğabilecek uyuşmazlıklar, öncelikle yapının bulunduğu yerin il Bayındırlık ve İskân Müdürlüklerince incelenerek sonuçlandırılır. ve yine tarih ve sayılı Genelgenin 4. maddesinde Yapı Ruhsatı verme yetkisine haiz İdarelerin ve Yapı Denetim Kuruluşlarının, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun uygulanması ve bu kanun 274

277 ile ilgili imar uygulamalarındaki sorunlarla ilgili tüm yazılı başvurularını Valiliklere (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) yapmaları gerekmektedir. hükümleri yer almaktadır. Dolayısıyla, 4708 sayılı Kanun un uygulaması esnasında doğabilecek uyuşmazlıklar öncelikle Valiliğiniz (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) tarafından çözümlenecektir. İtiraz halinde konu, ilgili tüm bilgi ve belgeleri içeren bir rapor ile birlikte Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) Yapı Denetim Komisyon Başkanlığı na iletilecektir sayılı Kanunun 2. maddesinin b fıkrasında Yapı denetimini üstlendiğine dair ilgili idareye taahhütname vermek, yapı ruhsatının ilgili bölümünü imzalamak, bu yapıya ilişkin bilgileri yapı ruhsatı düzenleme tarihinden itibaren yedi gün içinde Bakanlığa bildirmek. ve yine Yapı Denetimi Uygulama Usul ve esasları Yönetmeliği nin 6. maddesinin 2. paragrafında Yapı denetim kuruluşları, yapı denetimi izin belgesinin noter tasdikli sureti ile Bakanlıkça onaylanmış yapıya ilişkin bilgi formunun aslını, yapı ruhsatı alınması aşamasında ilgili idareye vermek zorundadır. hükümleri yer almaktadır. Buna göre, yapı denetim kuruluşu, denetim sorumluluğunu üstleneceği yapıya ilişkin tüm bilgileri Bakanlığımız resmi internet sayfası tr de girerek, internet sayfamızda kayıt altına alınan ve sorgulanan bilgileri içeren bir nüsha Yapıya İlişkin Bilgi Formu (YİBF), bir nüsha Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesi ve bir nüsha taahhütname çıktısı aldıktan sonra, gerekli işlemlerini müteakip ilgili idaresine vereceklerdir. Yapı denetim kuruluşu tarafından teslim edilen bu belgelerin doğruluğu, ilgili İdaresince Bakanlığımız resmi internet 275

278 sayfası den kontrol edilerek teyit edilecektir. Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliğinin 6. maddesinde belirtildiği üzere Bakanlığımız resmi internet sayfasına girişi yapılan, Yapı Denetim Bilgi İşlem Sistemince sorgulanıp-onaylanarak basılan Yapıya İlişkin Bilgi Formu (YİBF) ve Taahhütnamenin birer nüshasını, aynı Kanunun 2.maddesinin (b) bendinde yer alan Yapı denetimini üstlendiğine dair ilgili idareye taahhütname vermek, yapı ruhsatının ilgili bölümünü imzalamak, bu yapıya ilişkin bilgileri yapı ruhsatı düzenleme tarihinden itibaren (7) yedi gün içinde Bakanlığa bildirmek hükmü uyarınca yapı denetim kuruluşu, 7 (yedi) gün içinde yapı denetim bilgi işlem sistemi tarafından sorgulanıp, onaylanarak basılan Yapıya İlişkin Bilgi Formuna (YİBF) istinaden düzenlenen yapı ruhsat bilgilerini sayfasında yer alan ruhsat tarihi girişi linki aracılığıyla Genel Müdürlüğümüze gönderecektir. Yapı denetim kuruluşlarının bu Genelge hükümleri gereği gerçekleştirdikleri işlemlerin kontrolü amacıyla, ekte bulunan form ilgili idare tarafından doldurularak, periyodik olarak en geç takip eden ayın ilk haftasının sonuna kadar, Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) ileteceklerdir. Denetimi üstlenilen yapı, tarih ve sayılı Genelgenin (6A, 6B, 6C, 7, 8, 9) maddeleri kapsamına giriyor ise, yapı denetim kuruluşu aynı Genelgenin 19. maddesine istinaden tarih ve sayı ile resmi internet sayfamızda yayımlanan duyuru eki formata uygun yazıyı, kanun gereğince ilgili idareye YİBF ve taahhütnameye ile birlikte vermek zorundadır. 276

279 Yapı Denetim birimleri tarafından e-devlet anlayışı içerisinde yürütülen çalışmaların aksamasına meydan verilmemesi açısından, yukarıda belirtilen esaslara titizlikle uyulması, Genelgemizin iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne, varsa Serbest Bölge Müdürlüğü ile ayrıca ilgili diğer kurum ve kuruluşlara duyurulması; uygulama ile görevli personele imza karşılığı tebliğ edilmesi hususlarında gereğini önemle rica ederim. Sefer AKKAYA Bakan a. Genel Müdür EKLER : Ek 1- İlgili idarelerce hazırlanacak Aylık Ruhsatlandırma Bilgi Formu. DAĞITIM GEREĞİ İÇİN: Pilot 19 İl Valiliğine Yapı Denetim Kuruluşlarına (WEB sayfamızdan alınacaktır.) EK 1. Aylık Ruhsatlandırma Bilgi Formu. 277

280 ... VALİLİĞİ (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü)... ORGANİZE SANAYİ BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ... SERBEST BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ... BELEDİYE BAŞKANLIĞI.../.../ /.../...TARİHLERİ ARASI YAPI DENETİM KURULUŞLARIYLA İLGİLİ YAPILAN İŞ VE İŞLEMLERE AİT LİSTE SIRA YAPI DENET M KURULU UNUN ADI (UNVANI) KURULU NO Y..B.F. NO YAPI SAH B RUHSAT TAR H ve SAYISI RUHSAT M 2 AÇIKLAMALAR NOT: 1- Sadece formun düzenlendiği tarihler arası Yapı Denetim Kuruluşlarına verilen yapı ruhsatı ve değişikliklerine ait bilgiler girilecektir. 2- İmza bölümü ilgili İdarenin yetki verdiği idareciler tarafından imzalanacak ve resmi mühürle mühürlenecek. 278

281 GENELGE 11 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü SAYI : B.09.0.YİG / KONU : Yapı Denetimi...VALİLİĞİNE 4708 Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun ve Yönetmeliğinin uygulanması ile ilgili olarak daha önce Bakanlığımızca çıkartılan bazı genelgeler ile ilgili uygulamaya yönelik tereddütlerin giderilmesi için tarih sayılı genelgemizin 6-A, 6-C ve 7 nolu maddeleri işlemden kaldırılmış ve aşağıdaki açıklama ve değişikliklerin yapılmasına ihtiyaç duyulmuştur. 1- Kendi parselinde ruhsatsız olarak yapımına başlanılmış yapılar öncelikle 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca mühürlenecek, yapı sahibi hakkında aynı kanunun 42. maddesi kapsamında işlem tesis edilecektir. Bu yapılardan ruhsat almak üzere başvuruda bulunanlara ilgili idarelerce öncelikle durum tespiti yapılarak yürürlükteki plan ve tüm mevzuata uygun hale getirilip getirilemeyeceği hususunda rapor tanzim edilir. Uygun hale gelmesi mümkün olmadığı kesinleşen yapılar İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca yıktırılır. 279

282 Mevzuata uygun hale getirilmesi mümkün olduğu anlaşılan yapıların denetim işlemleri 4708 Sayılı Kanun ve mevzuatına göre gerçekleştirileceğinden parsel sahibince bir yapı denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi yapılacaktır. Yapı denetim kuruluşu gözetiminde, proje müelliflerince, İdarece hazırlanan raporda dikkate alınarak, yapının mevzuata, tüm deney ve testlere göre gerekli tahkiklerinin yapılmasını müteakip yapı güvenliğinin belirlenmesi ve güçlendirme gerekip, gerekmediği, gerekiyorsa güçlendirme esaslarına ilişkin hususlarda belirtilerek ayrıntılı inceleme raporu ve gerekmesi halinde güçlendirme projeleri de hazırlanarak yapı denetim kuruluşuna verilecektir. Bu projeler yapı denetimi kuruluşu tarafından yürürlükteki tüm mevzuat hükümleri, ilgili standartlar ve şartnamelere uygunluğu açısından incelenip uygun bulunanlar onaylanmak ve yapı ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili idaresine verilecektir. Yapı denetim kuruluşlarının bu yapılardaki yapı denetim sorumluluğu tüm yapı inşaat alanını kapsar. Ruhsatsız olarak yapımına başlanılmış yapılarda yapı cinsine göre yapım süresi ve denetim ücreti ilgili idaresince proje tespiti yapılan ve müelliflerince tüm deney test ve tüm mevzuata göre gerekli tahkikleri yapılmış yapı kısmı ile ilgili olarak yapı denetim kuruluşu olarak yapacakları inceleme hizmet bedeline (inşai faaliyeti biten kısmın alanı x yapı cinsine göre yapı yaklaşık birim fiyatı x asgari hizmet bedeli oranı x 0,20 = karşılığı çıkan bedelden hiçbir şekilde aşağı olmaz) imalatı yapılacak kalan kısmın yapı sınıfına göre maliyeti eklenerek toplam maliyet bulunacaktır. 280

283 Toplam maliyet toplam yapı inşaat alanına bölünerek (m2) birim maliyet tespit edilecek ve yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen Yapı Denetimi Hizmet Bedeline Esas Oranlar cetvelinde belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. Yapıya ilişkin Bilgi formlarında (YİBF) toplam yapı inşaat alanı girişi yapılacaktır Sayılı İmar Kanunu hükümlerine göre yapı ruhsatı alarak yapımına başlanılmış ve ruhsat süresi içinde imar planına, mevzuata, ruhsat ve eklerine standartlara, teknik şartnamelere ygun yapılarak inşai faaliyeti kalmamış ve bu husus ilgili İdarece tespit edilmiş ancak yapı kullanma izin belgesi almayarak ruhsatsız duruma düşmüş yapıların; yeniden ruhsat düzenleme işlemi aşağıda belirtildiği şekilde yapılacaktır. Bu yapılar hakkında öncelikle 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca işlem yapılması zorunludur. İlk ruhsat alındığı tarihteki plan ve mevzuat hükümlerine, ruhsat eki projelerine uygun yapıların sorumlularına ruhsatın hükümsüz hale gelmiş olması nedeniyle veya yürürlükteki mevzuata göre güçlendirme gerekmesi nedeniyle İmar Kanununun 42. maddesinin tatbiki mümkün değildir. Bu yapılara yapı kullanma izin belgesi düzenlenmesi aşamasında; sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlarca veya yapı denetim kuruluşunca yapı projelerinin ilgili yönetmelikler/standartlar, teknik şartnameler ve diğer mevzuat hükümlerine deprem etkilerine uygunluğu değerlendirilerek yapı güvenliğine, ilişkin rapor düzenlenir. Bu rapor ilgili idarece incelenerek onaylanır. 281

284 Sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlarca veya yapı denetim kuruluşunun düzenlediği rapor sonrası, inşai faaliyeti tamamlanmış yapının, zemin etüdü ve taşıyıcı sistem testlerinin yapılarak, deprem etkilerine, ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğu, yapı projelerinde herhangi bir değişiklik veya düzeltme gerekmediği tespit edilir ise, bu yapıya ilgili mevzuat hükümlerine göre yapının tamamının sorumluluğu, uzmanlık alanına göre tüm yapı denetim görevlileri tarafından üstlenilmek koşuluyla, yeniden yapı projeleri onaylanarak ruhsat ve yapı kullanma izin belgesi düzenlenmesi mümkündür. İlgili idare ve sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlarca veya yapı denetim kuruluşlarının düzenlediği rapor sonrası yapılan incelemede, yapıda güçlendirme ve bu amaçla yapı projelerinde herhangi bir değişiklik veya düzeltme gerektiği tespit edilir ise 4708 sayılı kanuna göre yapı denetim sorumluluğu yapı denetim kuruluşu tarafından üstlenilmek şartıyla yürürlükteki yönetmeliklerin öngördüğü güvenlik şartlarına uygun olarak hazırlanan takviye (güçlendirme) projeleri ruhsat eki olarak ibraz edilerek yeniden yapı ruhsatı düzenlenir. Bu yapıların sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlarca ve/veya yapı denetim kuruluşlarınca incelenmesi deney, test, tahkik, proje kontrolü vs gibi işlemler için yapı sahibi ile anlaşarak bir toplam hizmet bedeli ve bu bedelin inşaat alanına bölünmesi suretiyle m2 maliyet tespit edilecektir. Bu yapıların inceleme süresi ve denetim ücreti toplam maliyet üzerinden yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen Yapı 282

285 Hizmet Bedeline Esas Oranlar cetvelinde belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. Yapıya İlişkin Bilgi Formlarında (YİBF) toplam inşaat alanı girişi yapılacaktır. #9; Bu gibi yapılarda; yapı denetim görevi yeniden yapı ruhsatı alınmadan önceki yapı ruhsatında sorumluluğu üstlenen ilgili teknik elemanlarca üstlenilebilir, aksi takdirde yapı denetim kuruluşu tarafından 4708 sayılı kanun hükümlerine göre yürütülecektir Sayılı İmar Kanunu hükümlerine göre yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi olup ta yapının statik sistemine dokunmadan, taşıyıcı sistemi etkilemeyen, kullanım amacı değişikliği, hafif malzemeden ara bölme duvar yapımı, bağımsız bölümler arasındaki veya içindeki taşıyıcı olmayan bölme duvarların kaldırılması, bağımsız iki bölüm arasında kapı açılması, ait olduğu piyeste kalmak üzere pencere yerlerinin ve ebatlarının değiştirilmesi, kapı ebatlarının değiştirilmesi, bağımsız bölüm sayılarının değiştirilmesi durumlarında kısmi tadilat ruhsatı düzenlenecektir. Yapı Denetim kuruluşu veya sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik eleman tarafından mevcut yapı ve bu yapıya ilişkin projeler ilgili yönetmelikler, standartlar, teknik şartnameler ve diğer mevzuat ve hükümlerine uygunluğu ile ilgili ayrıntılı ve gerekçeli inceleme raporu hazırlanacaktır. İnceleme raporunda, mevcut yapının talep edilen değişikliklerle birlikte deprem etkilerine, yapı ile ilgili genel ilkeler ile mühendisliğe ilişkin teknik kurallara, standartlara, onaylı projelerine ve yapı güvenliği açısından uygun olduğu belirtilmelidir. 283

286 Yapı denetim kuruluşu veya sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik eleman tarafından, incelenerek uygun görüş verilen projeler tüm deney test ve tahkik sonuçları ile inceleme raporları, incelenmek ve yapı ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili İdaresine verilecektir. Bu kapsamdaki tüm binayı ilgilendirmeyen yapının statik sistemine dokunmadan, taşıyıcı sistemi etkilemeyen kısmi ruhsat sorumluluğu Yapı Denetim Kuruluşu veya ilgili sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlarca da deruhte edilebilir. Yapı Denetim hizmet sözleşmesi, Yapı Denetim Kuruluşu (yada sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlar) ile ilgilisi (bağımsız bölüm sahibi, mülk sahibi arasında ) yapılacaktır. Yapı güvenliğinin incelenmesine (Kontrol, deney, test, tahkik, proje kontrolü gibi) esas inceleme hizmet bedeline, imalatı yapılacak kısmın yapı sınıfına göre denetim hizmet bedeli dahil edilerek toplam maliyet bulunacaktır. Toplam maliyet toplam inşaat alanına bölünmek suretiyle m2 birim maliyet tespit edilecektir. Toplam maliyet hesabı ilgili idaresince tasdik edilecektir. İlk yapı ruhsatının ve yapı kullanma izin belgesinin aslı ya da ilgili idaresince aslının aynıdır onaylı nüshası Bakanlığa gönderilecektir. Bu yapıların yapım süresi ve denetim ücreti, toplam maliyet üzerinden, yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen Yapı Denetimi Hizmet Bedeline Esas Oranlar cetvelindeki belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. Yapı denetim kuruluşlarının bu tip yapılardaki sorumluluğu yapılan iş ile sınırlıdır. 284

287 4- Yapı ruhsatı alındıktan sonra başlanıp da beş yıl içinde tamamlanamayan süresi içinde ruhsatı yenilenmeyerek ruhsatsız duruma düşen plan ve mevzuata uygun veya aykırı yapılara öncelikle 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca işlem tesis edilecektir. Denetim işlemleri 4708 sayılı kanun ve mevzuatına göre yapılmak durumunda olan bu tip yapılarda, ilgili idarelerce durum tespiti yapılarak, imar mevzuatına uygun olup olmadığı, uygun değil ise uygun hale getirilip getirilemeyeceği hususunda rapor tanzim edilir. İlk ruhsat alındığı tarihteki plan ve mevzuata aykırı yapıldığı tespit edilenler ile ruhsat süresi dolmasına rağmen inşai faaliyetleri sürdürülen yapıların sahibine, müteahhidine ve fenni mesullerine İmar Kanunun 42. maddesi uygulanacaktır. Yürülükteki plana uygun hale gelmesi mümkün olmadığı kesin olarak anlaşılan yapılar İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca yıktırılacaktır. Yapıldığı kadarıyla, yürürlükteki plana uygun olanlar ile plana uygun olmayan ancak uygun hale getirilerek yapı ruhsatı düzenlenmesi mümkün olduğu anlaşılan ruhsatı hükümsüz hale gelmiş yapıların denetim işlemleri 4708 sayılı kanuna göre gerçekleştirileceğinden parsel sahibince bir yapı denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi yapılacaktır. Yapı denetim kuruluşu gözetiminde, proje müelliflerince; idarece hazırlanan raporda dikkate alınarak yapının tüm deney, test ve ilgili tüm mevzuata göre gerekli tahkiklerinin yapılmasını müteakip, güçlendirme gerekip gerekmediği gerekiyorsa güçlendirme esaslarına ilişkin hususlarda belirtilerek ayrıntılı inceleme raporu ve gerekmesi halinde güç- 285

288 lendirme projeleri de hazırlanarak yapı denetim kuruluşuna verilecektir. Bu projeler, yapı denetim kuruluşu tarafından tüm mevzuat hükümleri, ilgili standartlar ve şartnamelere uygunluğu açısından incelenip uygun bulunanlar onaylanmak ve yapı ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili İdaresine verilecektir. Yapıya ilişkin bilgi formlarına (YİBF) toplam yapı inşaat alanı girişi yapılacaktır. Bu maddede belirtilen yapı ruhsatı alındıktan sonra başlanıp da 5 yıl içinde tamamlanamayan ve ruhsatı yenilenmeyerek ruhsatsız duruma düşen yapılarda yapı cinsine göre yapım süresi ve yapı denetim ücreti ilgili İdaresince durum tespiti yapılan ve proje müelliflerince tüm deney test ve tüm mevzuata göre tahkikleri yapılmış yapı kısmı ile ilgili olarak Yapı Denetim Kuruluşu olarak yapacakları inceleme hizmet bedeline (inşai faaliyeti biten kısmın alanı x yapı cinsine göre yapı yaklaşık birim fiyatı x asgari hizmet bedeli oranı x 0.20 = karşılığı çıkan bedelden hiçbir şekilde aşağı olamaz.) imalatı yapılacak kalan kısmın yapı sınıfına göre maliyeti eklenerek toplam maliyet bulunacaktır. Toplam maliyet toplam inşaat alınana bölünerek m2 birim maliyet tespit edilecektir. Yapılan kontrol, deney, test ve tahkik hesapları sonucunda güçlendirme gereken durumlarda inceleme hizmet bedeli ile imalatı yapılacak kalan kısmın yapı sınıfına göre bulunan denetim hizmet bedeli maliyetleri toplamına, güçlendirmeye esas denetim hizmet bedeli ilave edilerek toplam maliyet bulunacaktır. Bu durumda da toplam maliyet, toplam inşaat alınana bölünerek m2 birim maliyeti tespit edilecektir. 286

289 Bu yapıların yapım süresi ve denetim ücreti, toplam maliyet üzerinden yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen Yapı Denetim Hizmet Bedeline Esas Oranlar cetvelinde belirtilen esaslara göre hesaplanacaktır. Yapıya ilişkin bilgi formlarında (YİBF) toplam yapı inşaat alanı girişi yapılacaktır. Yapı denetim kuruluşlarının bu yapılardaki yapı denetim sorumluluğu tüm yapı inşat alanını kapsar tarih sayılı genelgemizin 13. maddesinde; Yönetmeliğin 15.maddesindeki hakediş ödenmesine ilişkin esaslar belirtilerek Yapı Denetim Kuruluşlarınınhakediş evraklarını ilgili İdarelere teslim etmesinin İdarelere karşı ihbar niteliğinde olduğu sonraki taksitin yatırılmaması sonucunda yapı tatil tutanağı düzenlenmesinin İdarelerin sorumluluğunda bulunduğu belirtilmiş olmasına rağmen ilgili İdarelerin gerekli önlemleri almadığı halen yapı denetim kuruluşlarının hakedişlerini ödemek için bir sonraki taksitin ak ileri sürdükleri zaman zaman Bakanlığımıza iletilen şikayetlerden görülmektedir. Bu konular, ilgili Bakanlıklara intikal ettirilecektir. 6- Yapı denetim kuruluşları, yüklenici firma, yapı sahibi ve beton üreticisi firma tarafından taze beton numune alımı yapılmayacak, bu şekilde alınan numuneler izin belgeli laboratuvarlar tarafından kesinlikle kabul edilmeyecektir. 7- Taze beton numunesi alınması işleminde; TS 500 Şubat 2000 standardında belirtildiği gibi, tek binada beton imalatının her 100 m3 den veya bir günde dökülen beton miktarından (dökülen beton miktarının 100 m3 ten az olması halinde) 287

290 altı adet beton numunesi alınacaktır. Numunelerin dökülen betonu temsil edebilmesi için, üç adet değişik mikserin her birinden (bir beton kümesinden) ikişer adet beton numunesi alınacak, bir mikserden (bir beton kümesinden) alınan iki adet numuneden biri 7 günde diğeri de 28 günde deneye tabi tutulacaktır. 8- Yapılarda mevcut sertleşmiş betondan numune (karot) alınması durumunda; karotların yetkili laboratuvar Denetçi Mühendisi gözetiminde, Yapı Denetim Kuruluşu yapı denetçisi ve yüklenicinin katılımı ile oluşan heyet tarafından tutanakla alınması karot alma işlemine başlanılmadan yapı elemanlarında çok sayıda beton test çekici deneyi yapılması bu deneylerden elde edilecek basınç dayanım değerlerinin dikkate alınarak söz konusu betonu temsil edecek şekilde yapı elemanı seçimi yapılarak karot alınması gerekmektedir. Karot numunesi alma ve deneye tabi tutulması ve değerlendirme işlemlerinde TS 10465/Kasım 1992 deki deney metotlarına uyulacak ve deney raporlarında ilgili standartlarda olmayan (dönüşüm katsayıları gibi) kriterler basınç dayanım sonuçlarına kesinlikle uygulanmayacaktır Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun kapsamında ruhsatlandırılan yapılara ait Jeoteknik raporlarda; yapılan deneylerin raporları Bakanlığımız tarafından izin belgeli zemin laboratuvarlarınca hazırlanmış olacak ve ilgili Yapı Denetim Kuruluşları ile İdareler kesinlikle zemin raporu sonuçlarına göre işlem tesis edilmesini sağlayacaklardır. 10- Meslek Odalarınca, projelerin oda tarafından vize edilmesi veya projelerin mesleki denetimden geçirilmesi işlemlerinin 3194 sayılı İmar Kanunu, 4708 sayılı Yapı Dene- 288

291 timi Hakkında Kanun ve 6235 sayılı TMMOB Kanunu nda yer almadığı, çeşitli tarihlerde yayımlanan genelgelerde talimatlandırılmasına karşın TMMOB ne bağlı Meslek Odalarınca, proje müelliflerince talep edilen sicil durum belgesinin düzenlenmesi için projelerinin vize ve onaya tabi tutulduğu belirlenmiş olup mevzuata aykırı bu işlemin uygulamadan kaldırılması gerekmektedir. Ancak ilgili belediyesi veya mal sahibinin talebi halinde söz konusu işlem TMMOB Meslek Odalarınca yapılabilir. Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, genelgemizin iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulması hususunu bilgilerinize arz gereğini rica ederim. Faruk Nafız ÖZAK Bakan DAĞITIM : GEREĞİ BİLGİ : Pilot 19 İl Valiliğine İçişleri Bakanlığına T.M.M.O.B. Maliye Bakanlığına Teftiş Kurulu Başkanlığına Sanayi ve Ticaret Bakanlığına Yüksek Fen Kurulu Başkanlığına Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına T.A.U.Genel Müdürlüğüne YD Kuruluşlarına (İnternet duyurusu) 289

292 GENELGE 12 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı : B.09.0.YİG / Konu : Yapı denetimi....valiliğine Bilindiği üzere, Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) Yapı Denetim Komisyonuna 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun ve ilgili mevzuat ile verilmiş olan asli görevlerin daha etkin bir şekilde sürdürülebilmesi açısından dikkat edilmesi gereken konulara tarih ve 725 sayılı Genelgemizde yer verilmişti. Bununla birlikte, yapılan değerlendirmeler sonucunda, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 1. maddesinde...can ve mal güvenliğini teminen, imar planına, fen, sanat ve sağlık kurallarına, standartlara uygun kaliteli yapı yapılması için proje ve yapı denetimini sağlamak... şeklinde tanımlanan amaca uygun olmayan, denetim prensipleriyle bağdaşmayan uygulamaların halen sürdüğü tespit edilmiştir sayılı Kanunun 10. maddesi ile Bakanlığımıza verilmiş olan görevlerin, yapı denetimi konusunda uzmanlaşmış il teşkilatlarımız aracılığıyla daha hızlı ve Kanunun amacına uygun biçimde yerine getirilebilmesi ve karşılaşılan sorunların yerinde çözülebilmesini teminen: 290

293 a) Yapı denetim hizmet sözleşmesinin, tek taraflı veya mal sahibi ile yapı denetim kuruluşunun müşterek kararıyla feshi durumunda, bu işlem, noter ihbarnamesi ile karşı taraf, ilgili idare (ruhsat alınan idare), Bayındırlık ve İskan Müdürlükleri ve Yapı İşleri Genel Müdürlüğü ne (Yapı Denetimi Komisyon Başkanlığı) dağıtımlı olarak bildirilecektir. Noter fesihlerinde, fesih ihbarını yapan gerçek ve tüzel kişilerin bu işlemi gerçekleştirmeye yetkili olup olmadığının bilinmesi gereklidir. Bu husus fesih tutanağında Noter şerhiyle teyit edilecektir. a.1. İlgili idare (ruhsat alınan idare), ivedilikle seviye tespit tutanağı düzenlenecek ve yapı tatil tutanağı tutulacak; yapı ile ilgili tüm belgeler (YİBF, ruhsat, hakediş, fesihle ilgili yazışmalar, seviye tespit tutanağı ve yapı tatil tutanağının tasdikli suretleri ile noter fesih ihbarnamesi) Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerine gönderilecektir. Yeni bir denetim kuruluşu görevlendirilmeden ve Yapıya İlişkin Bilgi Formu (YİBF) yeni yapı denetim firmasınca devir alınmadan, ilgili idare tarafından yapının devamına kesinlikle izin verilmeyecektir. a.2. Bayındırlık ve İskan Müdürlükleri tarafından, noter aracılığıyla yapılan bildirim sonrasında, fesih nedenleri ile ilgili yerinde yapılan denetim sonucunda, yapı sorumlularının (mal sahibi, yapı denetim firması, müteahhit, ilgili idare) görev ve sorumlulukları hakkında rapor düzenlenecek, tarafların görev ve sorumluluklarını yerine getirmediklerine ilişkin belirlemeleri içeren raporlar, gereği yapılmak üzere Yapı İşleri Genel Müdürlüğü ne 291

294 (Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı) gönderilecek; yapı sorumlularının görev ve sorumlulukları açısından herhangi bir sorun tespit edilmeyen işlere ait raporlar ise Bakanlığımız tarafından talep edildiğinde verilmek üzere Müdürlüklerince muhafaza edilecektir. b) Bu genelgenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerine incelenmek üzere gönderilen ve henüz inceleme raporları Bakanlığımıza ulaşmayan konular için a.2 maddesindeki hükümlere göre işlem yapılacaktır tarihi ile bu genelgenin yürürlüğe girdiği tarih arasında Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerince incelenerek Bakanlığımıza gönderilen inceleme raporları ile inceleme yazıları ilgili Müdürlüklerine iade edilecek ve bunlar için a.2 maddesindeki talimatlara uyulacaktır. c) Bugüne kadar karşılaşılan uygulamalarda, özellikle Kanunun 2. maddesinin g bendi ile yapı denetim kuruluşlarına verilmiş olan Ruhsat ve eklerine aykırı uygulama yapılması halinde durumu üç iş günü içinde ilgili idareye bildirmek görevinin gereği gibi yerine getirilmediği gibi durumlar tespit edilmiştir. Yine, yapı denetim kuruluşlarının ruhsat ve eklerine aykırı uygulamaları gerekçe göstererek tek taraflı fesih işlemi yaptıkları; bu uygulamaların genellikle yapı denetim kuruluşu tarafından denetim görevi sürdürülürken gerçekleştiği görülmektedir. Yapı denetim kuruluşlarının temel görevi bu tip uygulamalara izin vermemek; bu uygulamalar tespit edildiğinde, öncelikle ilgili idaresine bildirimde bulunmaktır. Bu nedenle, ruhsat ve eklerine aykırı uygulamaların tespit edilmesini müteakip, bu tespitin tarihi, yapı denetim kuruluşu tarafından yapı sahibi ve/veya müteahhi- 292

295 din uyarıldığını gösteren belgelerle kanıtlanacak, Bayındırlık ve İskan Müdürlükleri nce fesih işleminin değerlendirmesinde öncelikle bu belgeler aranacaktır. d) Fesih sonrasında görevlendirilen yeni yapı denetim kuruluşları, denetimi üstlenilen bu tip yapıların yapılmış olan kısmının imar planına, mevzuata, ruhsat ve eklerine, standartlara, teknik şartnamelere uygun olarak yapıldığına dair, yapı güvenliği raporu düzenleyecektir. Bu rapor ilgili idaresince incelenerek onaylanacaktır. Bu aşamada yapının denetim sorumluluğunu üstlenen yapı denetim kuruluşu, görevi üstlendiği tarihten önce yapılan bütün iş ve işlemlerin, ruhsat ve ekleri ile ilgili mevzuata uygun bir şeklide yapılıp yapılmadığını denetlemekle sorumludur. Fesih sonrasında görevlendirilen yapı denetim kuruluşu tarafından, Yapıya İlişkin Bilgi Formlarında, toplam inşaat alanı girişi yapılacaktır. e) tarih ve sayılı Genelgemizin 17. maddesi iptal edilmiştir. f) Yapı ruhsatı verme yetkisine haiz idarelerin, yapı denetim kuruluşlarının ve diğer şahısların 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun uygulanmasıyla ilgili herhangi bir görüş istemi de dahil olmak üzere tüm yazılı başvurularını, Valiliklere (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) yapmaları gerekmektedir. Yapılan başvuruları Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde hızla cevaplandırabilmek amacıyla, Bayındırlık ve İskan Müdürlükleri tarafından, ilgili personelin bilgilendirilmesi başta olmak üzere, gereken tüm tedbirler alınacaktır. Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışma ve denetimlerin 4708 sayılı Yapı Denetimi 293

296 Hakkında Kanunun amacına uygun bir yaklaşımla yürütülmesi, Genelgemizin iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne, varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne ve ilgili kurum ve kuruluşlara duyurulması; uygulama ile görevli personele imza karşılığı tebliğ edilmesi hususlarında gereğini önemle rica ederim. Faruk Nafız ÖZAK Bakan EKİ : Noter Fesihnamesi Örneği. Dağıtım Gereği: 19 Pilot İl Valiliğine Yapı Denetim Kuruluşlarına (Web sayfamızdan alınacaktır.) 294

297 NOTER İHBARNAMESİ ÖRNEĞİ FESHİ İHBAR EDEN : Adres : MUHATAP: Adres :...NOTERLİĞİ FESİH İHBARNAMESİ GEREĞİ İÇİN:...VALİLİĞİNE (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) :YAPI İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE (Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı) Harbiye Mah., Çetin Emeç Bulvarı, No:5, Dik men/ankara : İLGİLİ İDARESİNE... Dosya Numaralı... Yapı Denetim Firması ile Yapı Sahibi olarak aramızda akdedilen... tarihli Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesi gereği Yapı Sahibine ait...ili...ilçesi...mahallesinde kain tapunun...pafta...ada... parsel sayısında kayıtlı arsa üzerine yapılacak...m 2 inşaat alanı bulunan...numaralı YİBF (Yapıya İlişkin Bilgi Formu) ye ait yapının... (*) Yapı Denetim Sözleşmesini fesih ettiğimizi ihtaren bildiririz. Feshi ihbar eden

298 NOTER ŞERHİ: NOT: 1-Noter şerhinde ihbar eden kişinin feshi yapmaya yetkili olduğu belirtilecektir. 2-Yapı sahibi veya Yapı Denetim Şirketi tarafından fesih yapılması halinde muhatap ikisinden biridir. Hangi taraf noter ihbarnamesi çekerse karşı taraf muhatap olmaktadır. 3-(*) Feshi ihbar edenin ihbarı niçin yaptığı yazılacaktır. 296

299 GENELGE 13 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.0.YİG / /01/2008 Konu: Yapı Denetim Sistemi Uygulaması. GENELGE Bilindiği üzere, 4708 Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun gereği Bakanlığımıza verilmiş olan görevlerin etkin, sürekli ve izlenebilir biçimde yürütülmesini teminen Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından, Ulusal Yapı Denetim Sistemi çalışmaları çerçevesinde gov.tr adresli bir web sayfası ve bu web sayfasının içinde yer alan Yapı Denetim Sistemi uygulaması hazırlanmıştır. E-devlet prensiplerine bağlı kalınarak, sorunların yerinde ve en hızlı biçimde çözülmesi ilkesiyle ortaya konulan bu uygulamanın devreye alınması ile yapı denetim sisteminin katılımcılarına gerek bilgiye ulaşma, gerekse bu bilginin denetim esaslı kullanılması konusunda faydalı olması hedeflenmektedir. Ancak, yeni uygulamadan beklenen faydanın sağlanabilmesi bakımından uygulamanın kullanıcılarının aşağıdaki hususlara riayet etmesi gerekmektedir. 1. Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerinin yeni uygulamaya erişim için kullanacakları kullanıcı adı ve parola Ba- 297

300 kanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından gönderilecek, söz konusu erişim bilgileri Bayındırlık ve İskan Müdürleri ve görevlendireceği personele zimmetlenecektir. Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından gönderilen bu bilgilerin güvenliği ve görevlendirilen personel dışındaki şahıslarca kullanılmamasının sağlanması erişim bilgilerini elinde bulunduran personelin sorumluluğundadır. Erişim bilgilerine sahip personel gelen başvuru evrakının geçerliliğini ekteki tabloya göre kontrol ederek, başvuruya konu olan bilgiyi adresinde yer alan uygulama aracılığıyla ivedilikle veritabanına işleyecektir. Ekte bulunan başvuru şeması doğrultusunda Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerine yapılan başvurulara konu olan bilgilerin veritabanına işlenmesinden sonra, ilgili evrakın yapılacak incelemelerde kullanılabilmesini teminen, öncelikle yapı denetim kuruluşlarının dosya numaralarına göre arşivlenmesi sağlanacaktır. 2. Ruhsat verme yetkisini haiz idarelerin yeni uygulamaya erişim için kullanacakları kullanıcı adı ve parolanın temin edilebilmesi için, uygulamanın ilgili idare kısmında kayıt işlemi gerçekleştirilerek, uygulama tarafından otomatik olarak düzenlenecek olan taahhütnamenin çıktısı alınacak, bu taahhütnamenin ilgili idarenin en üst amiri tarafından imzalanıp mühürlenmesi ve Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) ulaştırılmasını müteakip, bu idareye ait erişim bilgileri elektronik posta yoluyla gönderilecek, söz konusu erişim bilgileri en üst amir ve görevlendireceği personele zimmetlenecektir. Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından gönderilen bu bilgilerin güvenliği ve 298

301 görevlendirilen personel dışındaki şahıslarca kullanılmamasının sağlanması erişim bilgilerini elinde bulunduran personelin sorumluluğundadır. Erişim bilgilerine sahip personel, gelen başvuru evrakının gereği ilgili birimde (ruhsat şubesi, denetim şubesi v.b.) yapıldıktan sonra, yapılan işlem ve başvuruya konu olan bilgiyi adresinde yer alan uygulama aracılığıyla ivedilikle veritabanına işleyecektir. Ekte bulunan başvuru şeması doğrultusunda ilgili idarelere yapılan başvurulara konu olan bilgilerin veritabanına işlenmesinden sonra, uygulama aracılığıyla gerçekleştirilen işlemlere ilişkin tüm evrakın yapılacak incelemelerde kullanılabilmesini teminen, öncelikle yapı denetim kuruluşlarının dosya numaralarına göre arşivlenmesi sağlanacaktır. 3. Yapı denetim kuruluşlarının yeni uygulamaya erişim için kullanacakları kullanıcı adı ve parolanın temin edilebilmesi için, uygulamanın yapı denetim kuruluşları kısmında kayıt işlemi gerçekleştirilerek, uygulama tarafından otomatik olarak düzenlenecek olan taahhütnamenin çıktısı alınacak, bu taahhütnamenin kuruluşun yetkilisi tarafından imzalanıp kaşelenmesi ve yetki belgesi ile beraber Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) ulaştırılmasını müteakip, bu kuruluşa ait erişim bilgileri elektronik posta yoluyla gönderilecektir. Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından gönderilen bu bilgilerin güvenliği ve görevlendirilen personel dışındaki şahıslarca kullanılmamasının sağlanması erişim bilgilerini elinde bulunduran personelin sorumluluğundadır. 4. Denetçi mimar ve denetçi mühendisler ile yardımcı kontrol elemanlarının yeni uygulamaya erişim için kulla- 299

302 nacakları kullanıcı adı ve parolanın temin edilebilmesi için, uygulamanın ilgili kısmında kayıt işlemi gerçekleştirilerek, uygulamanın yönergelerini izlemeleri yeterlidir. Erişim bilgileri, kullanıcı tarafından geçerli olduğu taahhüt edilen elektronik posta adresine uygulama tarafından gönderilecektir. Bu erişim bilgilerinin güvenliği ve üçüncü şahıslarca kullanılmamasının sağlanması ilgili şahsın sorumluluğundadır. Denetçi mimar ve denetçi mühendisler ile yardımcı kontrol elemanlarının bir firmada görev alabilmeleri ve kendileriyle ilgili olarak uygulama üzerinden gerçekleştirilen işlemlerden haberdar olabilmeleri için uygulamayı bizzat ve aktif olarak kullanmaları gerekmektedir. 5. Bakanlığımızdan yetki belgesi almış olan laboratuvarların yeni uygulamaya erişim için kullanacakları kullanıcı adı ve parola Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından verilecektir. Bu bilgilerin güvenliği ve görevlendirilen personel dışındaki şahıslarca kullanılmamasının sağlanması kuruluşun yetkilisi ile erişim bilgilerini elinde bulunduran personelin sorumluluğundadır. 6. Hazır beton üreten kuruluşlarının yeni uygulamaya erişim için kullanacakları kullanıcı adı ve parolanın temin edilebilmesi için, uygulamanın hazır beton kuruluşları kısmında kayıt işlemi gerçekleştirilerek, uygulama tarafından otomatik olarak düzenlenecek olan taahhütnamenin çıktısı alınacak, bu taahhütnamenin kuruluşun yetkilisi tarafından imzalanıp kaşelenmesi ve yetki belgesi ile beraber Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) ulaştırılmasını müteakip, bu kuruluşa ait erişim bilgileri elektronik posta yoluyla gönderilecektir. Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) 300

303 tarafından gönderilen bu bilgilerin güvenliği ve görevlendirilen personel dışındaki şahıslarca kullanılmamasının sağlanması kuruluşun yetkilisi ile erişim bilgilerini elinde bulunduran personelin sorumluluğundadır. 7. Uygulamanın kullanıcılarına ilişkin bağlantı bilgileri Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından sürekli izlenecek; uygulamanın kullanımı esnasında tarafların erişim bilgilerinin başka şahıs, kurum ve kuruluşlarla paylaşıldığının anlaşılması, kullanıcı bilgilerindeki değişiklikten Bakanlığımızın (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) haberdar edilmemesi, uygulama aracılığıyla veritabanına işlenen bilgilerin gerçeğe aykırı olması yada başvuruların veritabanına işlenmesinde gecikmeye sebebiyet verildiğinin anlaşılması durumunda, taraflardan gerek elektronik ortamda alınan, gerekse Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) gönderilen taahhütnameler doğrultusunda yasal işlem başlatılacaktır. 8. Konuyla ilgili tüm gelişmeler, devreye alma planı, uygulamada dikkat edilecek hususlar ve yapılacak işlemlere ilişkin yönergeler Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından adresinde yayımlanacağından, başkaca bir duyuru yada yazışma yapılmasının önüne geçilmesini teminen, taraflarca ilgili web sayfası günlük olarak takip edilecektir. Yapı Denetim Sistemi Uygulamasının kullanımında yukarıda belirtilen esaslara uyulması, konu ile ilgili çalışmaların 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun amacına uygun bir yaklaşımla yürütülmesi, Genelgemizin iliniz dâhilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğü- 301

304 ne, varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne, ilgili tüm kurum ve kuruluşlara ve hazır beton birliğine üye olmayan hazır beton üreticilerine duyurulması; uygulama ile görevli personele imza karşılığı tebliğ edilmesi hususlarında gereğini önemle rica ederim. Faruk Nafız ÖZAK Bakan EKİ : Uygulama evrak akış tablosu. DAĞITIM Gereği: 19 Pilot İl Valiliğine Yapı Denetim Kuruluşlarına Hazır Beton Birliğine Laboratuar Kuruluşlarına (Web sayfamızdan alınacaktır.) Bilgi: İçişleri Bakanlığına 302

305 EK 1. Evrak Akış Tablosu Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri Başvurunun yapılacağı birim Başvuru konusu Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü İlgili İdare (Belediye, OSB, Serbest Bölge) Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı m 2 değişimi X Yapı sahibi değişimi X YİBF değişikliği Proje müellifi değişimi Personel değişimi Seviye tespiti onayı Hakediş onayı X X X X Ruhsat ile ilgili diğer işlemler X Denetim bilgisi değişikliği Personel istifası, işe başlaması Kontör Fesihname X X X Yapı Denetimi İzin Belgesi X Genel Denetçi Belgesi X Kuruluş ve şahıs bilgilerinde değişiklik X 303

306 GENELGE 14 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.0.YİG / Konu: Sicil Durum Belgesi...VALİLİĞİNE İlgi: İçişleri Bakanlığı hitaplı tarih ve 526 sayılı yazımız. İçişleri Bakanlığına gönderilmiş olan ilgide kayıtlı yazımızda, bazı idarelerce, projelerin incelenmesi, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgelerinin onaylanması aşamasında, ilgili meslek odasından o iş için sicil durum belgesi istenmemesi, sicil durum belgesinin tarih ve sayısının yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesinin ilgili bölümüne yazılmaması ve onaylanan yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesinin bir örneğinin ilgili meslek odalarına gönderilmemesi sonucunda usulsüzlüklerle karşılaşılacağının açık olduğu, dolayısıyla sicil durum belgesinin istenmemesi yada gereksiz olduğu gibi bir durumun söz konusu olmayıp, belge istenmesine ilişkin tüm mevzuatın kamu yararı içerdiği, Yönetmelikle getirilen 304

307 bu doğrultudaki düzenlemelerin eksik olduğu gerekçesi ile Makine Mühendisleri Odası tarafından yargıya intikal ettirildiği, Danıştay 6. Dairesinin getirilen düzenlemenin hukuka aykırı ve eksik olmadığına karar verdiği, ancak, Bakanlığımızın bu konuda yazmış olduğu yazılarda yer verilen proje müellifi mimar ve mühendislerden sicil durum belgesi talep edilmesi gerektiği yönündeki ifadelerin aksine, bazı idareler tarafından, ilgili Kanun ve Yönetmeliklerden çıkarılan sonuçlar, konuyla ilgili Bakanlığımız Genelgeleri ile getirilen açıklamalar ve 5216 sayılı Kanunun 27. maddesi doğrultusunda, proje müellifi mimar ve mühendislerden sicil durum belgesi talep edilmemesi gerektiği bildirildiğinden,... oda sicil durum belgesi ile ilgili uygulamaların ilgili Genelge ve Bakanlığımız yazılarına uygun bir şekilde yapılması konusunda ilgili idarelerin talimatlandırılması... hususu belirtilmiştir. Bu defa, ilgili idarelerden alınan yakınmalarda,... ilgili Kanun, Yönetmelik ve Genelgelerde, mimari proje, hesap ve resimler gibi mesleki ürün ve çalışmalar üzerinde, belediyelerin, meslek odalarınca vize zorunluluğunu koymalarının mümkün olmadığı, meslek odalarının içerik açısından değil, sadece üyenin odaya kayıtlı mimar ve mühendis olup olmadığı ve mesleki bir kısıtlama içinde bulunup bulunmadığı yönünde denetim yapabileceği, proje müelliflerince yapılan projeler yapı denetim kuruluşu tarafından kontrol edilip mesuliyeti üstlenildiğinden, bu projelerin, 4708 sayılı Kanunun 2. maddesi gereğince, ayrıca Mühendis ve Mimar Odaları vize ve onayına tabi tutulmaması gerektiği, meslek mensupları arasında vize uygulaması olarak anılan proje içeriği denetiminin meslek örgütleri tarafından yapılamayacağına dair yargı kararlarının mevcut olduğu, tüm bunlara rağmen, TMMOB a bağlı meslek 305

308 odalarından bazılarının proje müellifi mimar ve mühendislere düşük meblağ ücret karşılığında sicil durum belgesi düzenledikleri, bazılarının ise, proje müelliflerinin sicil durum belgesi talebi üzerine, TMMOB Mimarlar Odasınca yayımlanmış olan Serbest Mimarlık Hizmetlerini Uygulama, Tescil ve Mesleki Denetim Yönetmeliğinin 18. maddesi dayanak gösterilerek, tapu, çap, röperli kroki, imar durumu, kat krokisi ve gerekli dokümanlar istenmek suretiyle mesleki denetim adı verilen proje içerik denetimi yaptıkları ve bu iş için yüksek miktarlarda mesleki denetim bedeli aldıktan sonra sicil durum belgesi düzenledikleri, bu yasal olmayan durum karşısında, hazırladığı projesine mesleki denetim uygulatmayan ve sicil durum belgesi almadan ruhsat için İlçe Belediyesine başvuran proje müelliflerine Oda tarafından uyarı ve para, daha sonra süreli olarak meslek uygulamalarından men cezası verilerek mağduriyete neden olunduğu... beyan edilerek, Bakanlığımızdan konunun bir kez daha değerlendirilmesi talep edilmiştir. Bilindiği üzere, Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği, Anayasamızın 135. maddesine göre kurulmuş kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşu olup, bu meslek kuruluşu üzerinde Devletin idari ve mali denetimine ilişkin kuralları Kanunla düzenlenmiştir tarihinde kabul edilen 6235 sayılı TMMOB Kanununun 2. maddesinde Birliğin amacı belirtilmiş ve 39. maddesinde ise; bu Kanun hükümlerinin, Birlik Genel Kurulunca uygun görülecek bir talimatname ile uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Aynı Kanunun Odalar ile ilgili bölümünde ise, böyle bir tüzük veya yönetmelik yayımlama yetkisi bulunmadığı gibi, gün ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan ve bilahare gün ve sayılı Resmi Gazete de değiştirilen TMMOB 306

309 Ana Yönetmeliğinin içeriğinde, dayandığı 6235 sayılı Kanunla ilgili çelişkiler olması münasebetiyle buna gerekçe gösterilemeyeceği de aşikardır. Kaldı ki, bu Kanunun tarih ve 66/12 sayılı KHK ile değişik Ek 3. maddesinde, Birlik üzerinde Bayındırlık ve İskan Bakanlığının İdari ve Mali Denetimi zorunlu kılınmış, Ek 4. maddesinde ise, amaçları dışında faaliyet gösteren Birlik ve Odalar ile Bakanlığın tasarruflarını kanuni bir sebep olmaksızın yerine getirmeyen veya eski kararda direnme niteliğinde yeni bir karar veren veya Kanunun zorunlu kıldığı işlemleri Bakanlığın uyarısına rağmen yerine getirmeyen Birlik ve Oda organları hakkındaki yaptırımlar açıklanmıştır. Öte yandan, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 2. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendinde;... Yapı denetim kuruluşlarının, proje müelliflerince hazırlanan yapının inşa edileceği arsa veya arazinin zemin ve temel raporları ile uygulama projelerini ilgili mevzuata göre incelemek, proje müelliflerince hazırlanarak doğrudan kendilerine teslim edilen uygulama projesi ve hesaplarını kontrol ederek, ilgili idareler dışında başka bir kurum veya kuruluşun vize veya onayına tabi tutulmadan ilgili idareye uygunluk görüşü vermekle görevli oldukları... hüküm altına alınmıştır. TMMOB a bağlı bir kısım meslek odalarınca, tabi oldukları Kanunla böyle bir yetki verilmemiş olmasına rağmen, Kanunun içeriğiyle ters düşecek Yönetmeliği Resmi Gazete de yayımlamak suretiyle, 4708 sayılı Kanunun yukarıda belirtilen açık hükmünün ihlal edildiği, proje müelliflerince talep edilen sicil durum belgesinin düzenlenmesi için, projelerin vize ve onaya tabi tutulduğu ve mesleki denetim adı altında yapılan bu denetleme karşılığında yüksek miktarlarda bedel 307

310 alındığı, buna uymayanlara sicil durum belgesi verilmediği veya meslek mensuplarının ilgili oda tarafından cezalandırıldığı gibi yasal olmayan davranışlar sergilendiği anlaşılmaktadır. Bir meslek örgütü olan kurumun, meslek yeteneğini kazanmış mensubunun yeterliliğini inceleyemeyeceği Danıştay Kararları ile tescil edilmiş olup, bu durum, mesleki faaliyetlerin kolaylaştırılması gibi Anayasal bir görev yüklenmiş olan Birliklerin amacı ile uyum sağlamamaktadır. Bakanlığımızın ilgili Genel Müdürlüklerinin muhtelif tarihlerde yayımlamış oldukları Genelgelerle, bir kısım meslek odalarının bu uygulamalarının yasal olmadığı ve 4708 sayılı Kanuna ters düştüğü birçok kez açıklanmıştır. Bu itibarla, Mimarlar Odası tarafından tarihli Resmi Gazete de yayımlanan Yönetmeliğin TMMOB tarafından iptali, bundan böyle yayımlanacak yönetmeliklerde Bakanlığımızdan uygun görüş alınması; proje müellifi mimar veya mühendislerden mensubu bulunduğu odaya ait sicil durum belgesi istenilmesi ile ilgili olarak, 3030 sayılı Kanun Kapsamı Dışında Kalan Belediyeler Tip İmar Yönetmeliğinin Yapı Ruhsat İşleri başlıklı 57. maddesinde, 6235 sayılı Kanunun 33.maddesine istinaden ilgili meslek odasına kayıtlı olmaları, büro tescillerini yaptırıp her yıl için yenilemeleri gerektiği, idarenin, kanuna aykırı uygulama nedeni ile süreli olarak hakları kısıtlanan proje müelliflerinin bu durumunu denetlemek üzere ilgili meslek odasınca düzenlenen, meslek adamının o andaki sicil durumunu gösterir, işin adı yazılı belgeyi her proje için istemesinin zorunlu olduğu ifade edilmiş olup, söz konusu olan bu belgenin de, ilgili meslek odası tarafından her ne ad altında olursa olsun, başkaca bir 308

311 işlem yapılmaksızın, maktu bir ücret karşılığı verilmesi ve düzenlenecek bu belgenin tarih ve sayısının, tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Yapı Ruhsatı ve Yapı Kullanma İzin Belgesi Kullanılmasına İlişkin Mecburi Standard Tebliği eki TS 8737 Yapı Ruhsatı ve TS Yapı Kullanma İzin Belgesinin ilgili kısımlarına yazılması gerekmektedir. Uygulamada yukarıda belirtilen esaslara uyulması, Genelgemizin iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne, varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne, ilgili kurum ve kuruluşlara ve Birliğinize bağlı meslek odalarına duyurulması hususunda gereğini rica, bilgilerinize arz ederim. Faruk Nafız OZAK Bakan Dağıtım: Gereği : Pilot 19 İl Valiliğine Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğine Selanik Caddesi No:19/ Yenişehir/ANKARA Bilgi: İçişleri Bakanlığına 309

312 GENELGE 15 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı : B.09.YİG / /05/2008 Konu:Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği Uygulaması. Dağıtımlı yerlere yazılmıştır tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin uygulaması esnasında yaşandığı belirlenen tereddütlerin giderilmesi için, aşağıda yer verilen açıklamaların yapılmasına lüzum görülmüştür. 1. Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin Tanımlar başlıklı 3. maddesinde, Şantiye Şefi: Konusuna ve niteliğine göre yapım işlerini yapı müteahhidi adına yöneterek uygulayan, mühendis, mimar, teknik öğretmen veya tekniker diplomasına sahip teknik personel olarak tanımlanmış ve Yapı müteahhidi ile şantiye şefinin görev ve sorumlulukları başlıklı 9. maddesinde ise söz konusu personelin görev ve sorumlulukları sayılmıştır. a) 9. maddenin 2. fıkrasında yer alan... Mühendis, mimar, teknik öğretmen veya tekniker diplomasına sahip olan yapı müteahhidinin şantiye şefliğini üstlenmesi hâlinde, şantiye şefliği 310

313 için sözleşme akdedilmesi şartı aranmaz... hükmündeki mühendis ifadesinden elektrik, makine ve inşaat mühendislerinin anlaşılması gerekmektedir. b) Mimarlar ile inşaat, makine ve elektrik mühendisleri toplam m 2 ; aynı branştan olan teknik öğretmenler m 2; inşaat, makine ve elektrik teknikerleri ise, Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğe göre 3b (hariç) grubuna kadar olan ve toplam inşaat alanı m 2 yi geçmeyen yapılarda toplam m 2 olmak üzere şantiye şefliği üstlenebilir. İlgili idareler tarafından bu görev verilirken, Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin 3. maddesindeki şantiye şefi tanımının göz önünde bulundurulması ve görevlendirilecek personelin, yapım işinin gerektirdiği ve imalatın niteliğine uygun meslek grubundan olması gerekmektedir. Yapım işinin tek ruhsata bağlı ve m 2 nin üzerinde olduğu durumlarda, yapının niteliğine uygun meslek grubundan olmak üzere, üzerinde şantiye şefliği görevi bulunmayan bir mimar ya da mühendis görevlendirilecektir. Bu durumdaki bir yapıda şantiye şefi olarak görevlendirilecek personel için toplam m 2 sınırı aranmayacak, ancak söz konusu personel başkaca şantiye şefliği görevi üstlenmeyecektir. c) Serbest olarak çalışmakta olan proje müellifi mimar ve mühendisler müteahhit ve şantiye şefi olarak görev üstlenebilirler. d) Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin Yapı müteahhidi ile şantiye şefinin görev ve sorumlulukları 311

314 başlıklı 9. maddesinin 2. fıkrasına ve bu yazı hükümlerine uygun biçimde şantiye şefi görevlendirilen yapılarda, ayrıca teknik eleman bulundurulması müteahhidin tasarrufundadır. e) Şantiye şefliği görevini yürütmek üzere sadece bir müteahhitle sözleşme yapılabilir. Şantiye şefliği görevini yürüten personelin sosyal güvenliği konusunda ise yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin öngördüğü şekilde uygulama yapılacaktır. f) Şantiye şefi ikamet ettiği il sınırları dışında görev yapamaz. Şantiye şefliğinin üstlenilmesi durumunda, Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin 9. maddesi 2. fıkrası gereği imzalanacak hizmet sözleşmesi, ikametgâh ilmühaberi ile mühendis ve mimar olanların odaya kayıt belgesi; teknik öğretmen ve teknikerlerin ise diplomalarının noter tasdikli örneğinin ilgili yapı denetim kuruluşuna verilmesi gerekmektedir. Yapı ruhsatı başvurusu aşamasında bu belgeler yapı denetim kuruluşları tarafından ilgili idareye teslim edilecektir. g) Şantiye şefliği üstlenen personelin m 2 sınırları ve görev yapılan il konularındaki takip Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından Yapı Denetim Sistemi Uygulaması aracılığıyla sağlanacaktır sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun un Sorumluluklar ve yapılamayacak işler başlıklı 3. maddesinin son fıkrası ile Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin Teknik personelin yapı denetim kuruluşunda istihdam esasları başlıklı 16. maddesinde yer alan hükümler gereği, denetim elemanlarının denetim faaliyeti süresince başkaca mesleki ve 312

315 inşaat işleriyle ilgili ticari faaliyette bulunmaları söz konusu değildir. 3. Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin 3 no.lu ekinde yer alan Proje Kontrol Formu Örneği (form-1), yapı denetim kuruluşları tarafından verilecek proje denetimi hizmetinde referans olmak üzere hazırlanmış olup, bu formun muhtelif kurum ve kuruluşlarca düzenlenmiş değişik örnekleri de bulunmaktadır. Bu form ve içeriğinin örnek teşkil etmek üzere hazırlandığı dikkate alınarak, yürürlükteki mevzuat hükümlerindeki kriterlerin göz önüne alınması ve proje kontrollerinin buna göre yapılması gerekmektedir. Dolayısıyla, Yönetmelik ekinde bulunan bu formun yapı denetim kuruluşlarınca doldurulması zorunlu olmakla birlikte, içeriği ihtiyaca ve günün koşullarına göre şekillendirilebilir. Ayrıca, Yönetmelik ekinde bulunan formların kimler tarafından imzalanacağı hususundaki belirleme, Yönetmelikle verilmiş görev ve sorumluluklar çerçevesinde, yapı denetim kuruluşu tarafından yapılacaktır. 4. Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin 5. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendi ile 4. fıkrasının (b) bendinde yer alan hükümler doğrultusunda, vaziyet planına uygun olarak binanın aplike edilmesi ve zemin etüdü raporunun uygunluğunun onaylanması görevlerinin, ilgili idare nezaretinde olmak üzere, yapı denetim kuruluşunun bünyesinde konusunda uzman teknik elemanın bulunması halinde, hizmet satın alınmaksızın yürütülmesi mümkündür sayılı Kanun un uygulandığı illerde, ruhsat vermeye yetkili idareler tarafından kesinlikle vize uygulaması yapılmayacak, ruhsatın vizeler bölümü imalatın bitim aşa- 313

316 malarına göre, yapı denetim kuruluşunun o imalatın kontrolünden sorumlu denetçileri tarafından imzalanacaktır. İlgili idarenin onayı, sorumluluk yapı denetim kuruluşunda olmak üzere, işlemin gerçekleştiğine dair onay olacaktır. 6. Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin 23. maddesinin 5. fıkrasında, Yapı denetim hizmet sözleşmesinin, tek taraflı olarak feshi veya yapı sahibi ve yapı denetim kuruluşunun karşılıklı anlaşmasıyla feshi durumunda, fesih işlemi, noter ihbarnamesi ile karşı tarafa, ilgili idareye, ilgili Bayındırlık ve İskân Müdürlüğüne dağıtımlı olarak bildirilmek suretiyle yapılır. şeklinde düzenleme yapılmış olup, Yapı Denetim Sistemi Uygulaması dahilinde işlem yapılmak üzere, ihbarnamelerin Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerine gönderilmesi yeterli olacaktır. Benzer şekilde, Yapı Denetimi Hakkında Kanun un 6. maddesi gereği yapı denetim kuruluşlarından ayrılmak isteyen denetçi mimar ve denetçi mühendisler ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarının bu isteklerini, noter kanalıyla, yalnızca yapı denetim kuruluşu ile Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerine bildirmeleri gerekmektedir. Vefatlar konusundaki bildirimin de Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerine yapılması yeterlidir. Yukarıda bahsi geçen konularda, Yapı Denetim Sistemi Uygulaması hakkındaki tarih ve 153 sayılı Genelgemizde tariflendiği şekilde gerçekleştirilecek işlemlerden Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) bilgi sahibi olacaktır. 7. Yapı denetim kuruluşu tarafından bir yapının denetimi üstlenilmek üzere, ruhsat başvurusu ekinde verilen bilgi ve belgelerin Bakanlığa doğru olarak bildirildiği, ilgili idaresince Yapı Denetim Sistemi Uygulaması ( tr) aracılığıyla teyit edilecektir. Yapı denetim kuruluşlarının gerçekleştirdikleri ruhsata ilişkin işlemler için ilgili idareler 314

317 tarafından, ayrıca bir form doldurularak Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) gönderilmesine gerek bulunmamaktadır. 8. Yapı ruhsatı verme yetkisine haiz idarelerin, yapı denetim kuruluşlarının ve diğer şahısların, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun un uygulanmasıyla ilgili tüm yazılı başvurularını, Valiliklere (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) yapmaları gerekmektedir. Yapılan başvuruların Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde hızla cevaplandırabilmesi amacıyla, Bayındırlık ve İskan Müdürlükleri tarafından, Yapı Denetimi Çalışma Birimlerinde görevli personelin bilgilendirilmesi başta olmak üzere, gereken tüm tedbirler alınacaktır. Konuyla ilgili iş ve işlemlerde yukarıda belirtilen esaslara uyulması, çalışma ve denetimlerin bu yaklaşımla yürütülmesi, işbu yazımızın İliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, İl Özel İdaresine, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulması ve uygulama ile görevli personele imza karşılığında tebliğ edilmesi hususunda bilgilerinizi arz ve gereğini rica ederim. Nazım AVCI Bakan a. Genel Müdür Yardımcısı DAĞITIM: Gereği: Pilot 19 İl Valiliğine Yapı Denetim Kuruluşlarına (Web sayfamızdan alınacaktır.) Bilgi: İçişleri Bakanlığına 315

318 GENELGE 16 T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.0.YİG / Konu: Şantiye Şefliği Uygulaması Hakkında....VALİLİĞİNE İlgi : tarih ve 1315 sayılı yazımız. İlgide kayıtlı yazımızda, tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin uygulanması esnasında yaşandığı belirlenen tereddütlerin giderilmesi için birtakım açıklamalara yer verilmiş; ancak, Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) ulaşan yakınmalar nedeniyle, ilgi yazımızın 1. maddesinin (e) bendindeki hükmün yanlış yorumlandığı anlaşılmış olup, aşağıdaki açıklamanın yapılmasında yarar görülmüştür. Buna göre, 1. maddenin (e) bendinin, şantiye şefliğini yürütecek olan personelin meslek grubuna göre, yapı müteahhidinin taahhüdü altında bulunan iş miktarının 1. maddenin (b) bendinde belirtilen m 2 den az olduğu durumda, bir başka müteahhit ile meslek grubu için öngörülen m 2 sınırını 316

319 geçmemek kaydıyla sözleşme yapılabilir. Ancak, sözleşme yapılan müteahhitlerden herhangi birinin taahhüdü altında bulunan iş miktarı 1. maddenin (b) bendinde belirtilen m2 yi aşıyor ise, bu durumda başka bir müteahhitle sözleşme yapılmayacaktır. şeklinde yorumlanması gerekmektedir. Konuyla ilgili sorumluluk sınırlarının takibinin Yapı Denetim Sistemi Uygulaması üzerinden gerçekleştirilmesi için gereken hazırlıklar sürdürülmekte olup, yapılan çalışmalar tamamlandığında duyuru yapılacaktır. Bilgi alınmasını ve işbu yazımızın İliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, İl Özel İdaresine, Belediyelere, Organize Sanayi Bölgelerine ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulması ve uygulama ile görevli personele imza karşılığı tebliğ edilmesi hususunda gereğini rica ederim. Nazım AVCI Bakan a Genel Müdür Yardımcısı DAĞITIM : Gereği Pilot 19 İl Valiliğine Yapı Denetim Kuruluşlarına (Web sayfamızdan alınacaktır.) 317

320 DUYURU T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.0.YİG / Konu : Yapı Denetim Firmasının Faaliyetlerinin Geçici Olarak Durdurulması Sonrası Yapılacak İşlemler....VALİLİĞİNE 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanuna göre, Bakanlığımızca faaliyeti geçici olarak durdurulan yapı denetim şirketleri ile denetimlerini üstlendikleri inşaatlarla ilgili yapılacak işlemlerde oluşan tereddütlerin giderilmesi için aşağıdaki açıklamalara ihtiyaç duyulmuştur: Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliği nin 7. maddesinde...yapı denetim kuruluşları ile denetçi mimar veya mühendislerinden birinin yapı ile ilişkisinin kesilmesi halinde, ilgili idare yapının o andaki durumunu belirleyen bir tespit tutanağını üç iş günü içinde düzenleyerek bir kopyasını Yapı Denetim Komisyonuna gönderir.. hükmü yer almaktadır. Ayrıca, aynı Yönetmeliğin 14. maddesinde... inşaatın herhangi bir aşamasında genel hükümler çerçevesinde sözleşmesi tasfiye edilmiş işlerde, seviye tespiti yukarıda açıklandığı şekilde yapılır.. denilmektedir. 318

321 Yukarıda açıklanan Yönetmeliğin ilgili hükümlerinde belirtildiği üzere; faaliyeti geçici olarak durdurulan ve yapı ile ilişiği kesilen yapı denetim kuruluşlarının durdurulma kararını müteakip üzerindeki tüm işler için ilgili idarece üç iş günü içerisinde düzenlenen seviye tespit tutanağı esas olmak üzere, hesap kesiminin yapılması gerektiği anlaşılmaktadır. Durdurulma kararına neden olan iş için yapı denetim kuruluşunun, gereken denetim hizmetini ilgili Kanun ve Yönetmelik esaslarına göre yerine getirmediği belirlenmiş olduğundan, ilgili idaresince bu işe ilişkin denetimsizliğin başladığı seviyenin tespit edilerek o seviyeden sonraki yapı denetim hizmet bedelinin ödenmemesi gerekmektedir. Ayrıca; yapı denetim kuruluşunun üzerinde bulunan tüm işler için düzenlenecek olan seviye tespit işlemi sırasında, durdurulma kararına neden olan iş dışındaki diğer işlerde, ilgili idaresi tarafından ruhsat ve eklerine aykırılıklar belirlenmesi durumunda o işler için de denetimsizliğin başladığı seviyenin tespit edilerek o seviyeden sonraki yapı denetim hizmet bedelinin ödenmeyerek, durumun gerekli bilgi ve belgeler ile birlikte Valiliğine (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) bildirilmesi gerekmektedir. Diğer taraftan; yapılan seviye tespitinde, %100 seviyede olduğu anlaşılan inşaatlar için Bakanlığımızın (Hukuk Müşavirliği) tarih ve 6553 sayılı görüş yazısındaki;... denetim faaliyetleri durdurulan yapı denetim kuruluşunun denetim sorumluluğunda olanve bütün yapım ve yapı denetimi işleri tamamlanmış yapılar hakkında; yapı tatil tutanağı tutulmasına gerek olmadığı, yapılacak herhangi bir inşaat faaliyeti kalmayan yapı sahiplerinin yeni bir yapı denetim kuruluşu ile sözleşme imzalamasına gerek bulunmadığı, yapılacak iskan müracaatına esas olmak üzere, faaliyeti durdurulan yapı denetimi kuruluşunca, ya- 319

322 pının ruhsata ve eki projesine uygun olarak tamamen bitirilmiş olduğuna dair raporun ilgili idareye verilebileceği ve Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliğinin 14. ve 15. maddeleri ve Borçlar Kanunu hükümlerine göre de, denetim faaliyeti durdurulan yapı denetimi kuruluşunun mevzuata uygun şekilde yapmış olduğu denetim hizmetlerinin karşılığı olarak evvelce almamış olduğu hakedişlerinin ödenmesi gerektiği... hükümleri doğrultusunda işlem yapılması gerekmektedir. Faaliyeti geçici olarak durdurulan yapı denetim şirketinin denetimi altında bulunan inşaatlar için, yeni bir yapı denetim firması ile sözleşme yapılmasını müteakip; ilgili idare tarafından, ilk ruhsat numarası yazılmak kaydıyla yeni bir yapı ruhsatının düzenlenmesi, bu ruhsatın ilgili bölümünün yeni yapı denetim firması tarafından imzalanması ve geçici durdurma sonrası düzenlenecek seviye tespit tutanağının da tanzim edilecek yeni ruhsat ekine konulması gerekmektedir. Uygulamanın yukarıda belirtilen esaslar doğrultusunda yapılması, konunun iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulması hususunda bilgilerinizi ve gereğini rica ederim. Sefer AKKAYA Bakan a. Genel Müdür DAĞITIM Gereği: Pilot 19 İl Valiliğine 320

323 DUYURU T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.0.YİG / Konu : Asansör Yönetmeliği 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun uygulanması esnasında, yapı denetim kuruluşunca, asansör tesisi ile ilgili tatbikat projelerinin, Kanunun 2. maddesinde yer alan,...ilgili idareler dışında başka bir kurum veya kuruluşun vize veya onayına tabi tutulmadan... hükmü gereğince ve AB Teknik Mevzuatlarına uyum sürecinde, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından tarih ve sayılı Resmi Gazete ilanı ile yayımlanan, 18 aylık geçiş süresi sonrasında tarihinde mecburi uygulamaya geçilen 95/16/AT Asansör Yönetmeliği hükümlerine uygun hazırlanıp hazırlanmadığının kontrol edilerek ilgili idareye uygunluk görüşünün bildirilmesi, asansör firmasının CE sertifikalı firma olup olmadığı, asansörün CE işaretini taşıyıp taşımadığı, uygulamanın söz konusu Yönetmelik ve ruhsat eki projesine uygun yapılıp yapılmadığının denetimi konularında daha titiz davranılması hususunda gereğini rica ederim. Sefer AKKAYA Bakan a. Genel Müdür DAĞITIM Gereği: Yapı Denetim Kuruluşlarına (WEB sayfamızdan alınacaktır.) 321

324 DUYURU T.C. BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.0.YİG / Konu: Belge iptali sonrasında yapılacak işlemler....valiliğine İlgi: a) İzmir Valiliğinin (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) tarih ve B.09.İLM / /6182 sayılı yazısı. b) tarih ve 649 sayılı Duyurumuz. İlgi (a) yazıda, Konak Belediye Başkanlığının tarih ve 8745 sayılı yazısı ile tarihinde Yazlar Yapı Denetim Şirketinin yapı denetim izin belgesinin Bakanlığımızca iptal edildiği belirtilerek, söz konusu firmanın, denetimini üstlendiği ve gerçekleşme oranının %100 olduğunun tespit edildiği yapıların iş bitirme tutanakları ve yapı kullanma izin belgesine imza atıp atamayacağı hususunda görüş istenildiği; ilgi (b) Duyurumuzda yer alan, yapılan seviye tespitinde %100 seviyede olduğu anlaşılan inşaatlarla ilgili hükümlerin, faaliyeti geçici olarak durdurulan yapı denetim firmalarının durumlarına açıklık getirmekte olduğu; faaliyeti tamamen durdurulan ve hukuki açıdan geçerliliği kalmamış 322

325 firmaların durumlarına ilişkin bir açıklamada bulunulmadığı ifade edilerek, konunun değerlendirilmesi ve görüş verilmesi istenmektedir. İlgi (a) yazı ve eki Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğü (Yapı Denetim Komisyon Başkanlığı) tarafından incelenmiştir. Bakanlığımızca izin belgesi iptal edilen bir yapı denetim kuruluşunun, mevzuata uygun biçimde tamamlanarak herhangi bir inşai faaliyeti kalmamış bir iş için yapı sahiplerinin mağduriyetini önlemek üzere, belgenin iptal tarihi veya öncesinde, yapının ruhsata ve eki projesine uygun olarak tamamen bitirilmiş olduğuna dair rapor u ilgili idaresine vermesi, iş bitirme tutanağı veya yapı kullanma izin belgesine imza koyması ve hakediş müracaatında bulunmasında herhangi bir sakınca görülmemektedir. Ancak, herhangi bir inşai faaliyeti kalmamış olsa dahi, faaliyet durdurma cezasına konu olan işler için yapı sahibinin bir başka yapı denetim kuruluşu ile hizmet sözleşmesi imzalaması gerekmektedir. Uygulamanın yukarıda belirtilen esaslar doğrultusunda yapılması, konunun iliniz dahilindeki tüm Kaymakamlıklara, Belediyelere, Bayındırlık ve İskan Müdürlüğüne, Organize Sanayi Bölge Müdürlüğüne ve varsa Serbest Bölge Müdürlüğüne duyurulması hususunda bilgilerinizi ve gereğini rica ederim. Dağıtım: Pilot 19 İl Valiliğine Nazım AVCI Bakan a. Genel Müdür V. 323

326 DUYURU T.C BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.YİG / Konu: Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği... VALİLİĞİNE (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun gereği tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulan Yapı Denetimi Uygulama Usul ve Esasları Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmış olup, yeni Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulmuştur. Söz konusu Yönetmelik ile, Valilikler (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) tarafından yürütülecek görevlerde bir takım düzenlemeler yapılmıştır. 1. Söz konusu Yönetmeliğin 20. maddesi gereği İl Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerince yapı denetimi çalışma birimi oluşturulması gerektiğinden söz konusu birimde görev alacak asil ve yedek personel bilgileri Valilikler (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) tarafından ivedilikle Bakanlığımıza bildirilecektir. Oluşturulacak birimde en az birer adet mimar, in- 324

327 şaat mühendisi, makine mühendisi ve elektrik mühendisi yer alacak ve görevli personel değişikliklerinde durum ivedilikle Bakanlığımıza bildirilecektir. 2. Valiliklere (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) gönderilen tarih, 494 sayılı ve tarih, 1742 sayılı Duyurularımızla, yapı denetim kuruluşlarının yerinde etkin olarak denetlenmesi için teknik heyet oluşturulması istenilmiş olup, bundan böyle yapılacak denetlemeler, yapı denetimi çalışma biriminde görev alacak bu personel tarafından yürütülecektir. Denetlemede dikkat edilecek hususlara ilişkin bir örneği ekte gönderilen föyler, şantiye mahallinde veya kuruluşun bürosunda doldurulacak ve Bakanlığımız tarafından talep edildiğinde verilmek üzere Valiliklerce (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) muhafaza edilecektir. Ayrıca, denetleme sonucu ile ilgili olarak, adresinden kullanıcı hesabı girilerek internet ortamında yer alan föylere bilgi girişi yapılacaktır. Dolayısıyla föylerin ayrıca Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) gönderilmesi gerekmemektedir. Ancak mevzuata aykırı uygulamanın ve yapıda aykırılığın tespit edilmesi durumunda konu ile ilgili inceleme raporu hazırlanarak Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) gönderilecektir. 3. Valiliklerce (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) o ilde faaliyet gösteren her yapı denetim kuruluşunun yılda en az iki defa denetlenmesi hususunda gerekli özenin gösterilmesi gerekmektedir. 4. Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliğiyle yapılan düzenlemeler gereğince, yapı denetim kuruluşlarının faaliyetlerinin denetlenmesi esnasında, kalıp ve donatı imalatı kontrol 325

328 tutanağı, beton döküm tutanağına ilave olarak Yönetmeliğin 5. maddesinde belirtilen işyeri teslim tutanağının, şantiyede tutulan yapı denetleme defterinin, 16. maddesinin 4. ve 5. paragraflarında belirtilen aylık bilgilendirme çizelgeleri ile aylık raporların düzenli olarak tutulup tutulmadığının ve yapı denetim kuruluşu tarafından denetçilerle sözleşme yapılıp yapılmadığının kontrol edilmesi, aynı maddenin 11. paragrafına istinaden yapı denetim kuruluşunda çalışan her türlü personelin sigorta primlerinin yatırılmaması veya eksiklik bulunduğunun belirlenmesi durumunda konunun ilgili Kuruma bildirilerek gerekli incelemenin yapılmasının talep edilmesi hususlarının da dikkate alınması gerekmektedir. 5. Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) intikal ettirilecek denetim veya inceleme sonucuna veya şikayete ilişkin konuların değerlendirilmesi için, konu ile ilgili olarak hazırlanacak inceleme raporlarının muhakkak Bakanlığımıza bildirilmiş olan yapı denetimi çalışma biriminde görevli personel tarafından hazırlanması, raporlarda ilgililerin görev ve sorumlulukları açısından Valilik (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) görüşünün bulunması ve raporların Valilikçe (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) onaylı olması şartı aranacaktır. 6. Yönetmeliğin Geçici 5. maddesinde belirtilen hüküm doğrultusunda, Valilikler (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) tarafından, bulundukları illerde faaliyet gösteren ve Yönetmelik öncesi izin belgesi almış yapı denetim kuruluşlarının Yönetmeliğin 12. maddenin 5. paragrafında belirtilen koşulları yerine getirip getirmediklerinin takibi yapılarak, koşulları yerine getirdiğini yazılı olarak bildiren kuruluşların 326

329 denetim ve incelemeleri yapılacak, yazılı olarak bildirimde bulunmayan veya koşulları sağlamayan kuruluşlar üç aylık sürecin bitimini müteakip ivedilikle Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) bildirilecektir tarih ve 275 sayılı Duyurumuzla gönderilen kullanıcı adı ve parolalar, İl Bayındırlık ve İskan Müdürlüklerince Kurum Denetim rolü ile üstlenilen görevlere ilişkin kullanılacaktır. İl Bayındırlık ve İskan Müdürlükleri, idare (ruhsat verme yetkilisi) sıfatı ile yapacakları işlemler için Yapı Denetim Sisteminden ayrıca kullanıcı adı ve parola belirleyecekler ve bu kapsamdaki işlemleri İdare rolü ile yürüteceklerdir. 8. Kullanıcıların Yapı Denetim Sistemi uygulamalarına ilişkin kullanım kılavuzlarına, adresindeki Kütüphane linki içerisinden ulaşılabilmektedir. Yukarıda belirtilen hususların titizlikle uygulanması hususunda gereğini önemle rica ederim. Nazım AVCI Bakan a. Genel Müdür Yardımcısı EK: Örnek denetim föyleri (2 sayfa) DAĞITIM: Pilot 19 İl Valiliğine (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) (Yazımız ayrıca web sitemizden de duyurulacaktır.) 327

330 DUYURU T.C BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı: B.09.YİG / /07/2008 Konu: Tanıtıcı levha Dağıtımlı yerlere yazılmıştır sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun un uygulanması esnasında, denetimi üstlenilen inşaatın mahallinde, yapı sahibinin, yapı müteahhidinin, şantiye şefinin, mimari, statik ve tesisat proje müelliflerinin, yapı denetim kuruluşunun ismi ile inşaatın ruhsat numara ve tarihini ihtiva eden en az 0,50x0,75 metre boyutlarında bir levhanın rahat görülebilecek bir yerde asılı olarak bulundurulduğunun yapı denetim kuruluşları tarafından kontrolü gerekmektedir. Bundan böyle yapılacak uygulamalarda bu konuya riayet edilmesi hususunda gereği rica olunur. 328 Nazım AVCI Bakan a. Genel Müdür Yardımcısı DAĞITIM Yapı Denetim Kuruluşlarına (WEB sayfamızdan alınacaktır.)

331 DUYURU T.C BAYINDIRLIK VE İSKAN BAKANLIĞI Yapı İşleri Genel Müdürlüğü Sayı : B.09.YİG / Konu: Tanıtıcı levha Dağıtımlı yerlere yazılmıştır. İlgi : a) tarih ve 306 sayılı yazımız. b) tarih ve 2274 sayılı Duyurumuz. Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği nin tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe konulması sonrasında, Valilikler (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) tarafından yürütülecek görevlerin açıklandığı ilgi (a) yazımız ile, yapı denetim kuruluşlarının yerinde denetlenmesinde dikkat edilecek hususların yer aldığı örnek denetim föyleri ekte gönderilerek, şantiye mahallinde veya kuruluşun bürosunda bu föylerin doldurulması ve Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) tarafından talep edildiğinde verilmek üzere Valiliklerce (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) muhafaza edilmesi talimatlandırılmıştır. İl Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü Yapı Denetimi Çalışma Birimleri tarafından, şantiye mahallinde yapılan denetle- 329

332 melerde, Bakanlığımız Yapı Denetim Komisyonu Başkanlığı web sayfasında ilan edilmiş olan ilgi (b) Duyurumuz ile yapı denetim kuruluşlarına talimatlandırılan tanıtıcı levhanın yapı yerinde asılı olarak bulunması konusuna dikkat edilmesi ve söz konusu denetim föyünün (şantiye) Şantiye kontrol bilgileri başlıklı 2. maddesinin 2.a.4. nolu alt bendinin buna göre düzenlenmesi hususunda gereğini rica ederim. Nazım AVCI Bakan a. Genel Müdür Yardımcısı DAĞITIM Pilot 19 İl Valiliğine (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) 330

333 ICS: TÜRK STANDARDI TS 8737/ ubat 1991 TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS 8737 ubat 1991 ICS bask (Tadil ile) YAPI RUHSATI Building licence TÜRK STANDARDLARI ENST TÜSÜ Necatibey Caddesi No.112 Bakanl klar/ankara 331

334 ÖN SÖZ Bu standard, Türk Standardları Enstitüsünün Kırtasiye Malzemeleri ve Formlar özel Daimî Komitesi nce hazırlanmış ve TSE Teknik Kurulunun 5 Şubat 1991 tarihli toplantısında Türk Standardı olarak kabul edilmiş ve 12 Nisan 1991 tarihli toplantısında mecburî yürürlük için ilgili Bakanlığa önerilmiştir. 17 Eylül 1991, 26 Nisan 2000, 11 Nisan 2001 ve 7 Aralık 2006 tarihli Teknik Kurul toplantılarında da tadil edilerek yayımına karar verilmiştir. Bu standard, 07/08/1991 gün ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan ilgili Bakanlık Tebliği ile mecburi yürürlükte bulunduğundan, bu yeni metne ilişkin Bakanlı k Tebliği Resmi Gazete de yayımlandı ktan ve bu kararda verilen geçiş süresi son bulduktan sonra eski baskı ları geçersizdir. Bu standardın hazı rlanmasında, milli ihtiyaç ve imkanlarımız ön planda olmak üzere, milletlerarası standardlar ve ekonomik ilişkilerimiz bulunan yabancı ülkelerin standartları ndaki esaslar da göz önünde bulundurularak; yarar görülen hallerde, olabilen yakınlı k ve benzerliklerin sağlanmasına ve bu esasların, ülkemiz şartları ile bağdaştırmasına çalışılmıştır. Bu standard son şeklini almadan önce; bilimsel kuruluşlar, üretici, imalatçı ve tüketici durumundaki konunun ilgilileri ile gerekli işbirliği yapılmış ve alı nan görüşlere göre olgunlaştırı lmıştır. 332

335 TÜRK STANDARDI Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri ICS: /TS8737/ŞUBAT 1991 YAPI RUHSATI 0. KONU, TARİF, KAPSAM, AMAÇ 0.1. Konu Bu standard, Yapı Ruhsatı nın tarifine, sını flandı rma ve özelliklerine, numune alma, muayene ve deneyleri ile piyasaya arz şekline dairdir Tarif Yapı Ruhsatı Yapı ruhsatı, belediye ve mücavir alan sı nırları içinde ve dışında kalan yerlerde inşa edilecek yapı lar için Belediye veya Valiliklerce, imar Kanunu, imar Plânı ve Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen belgedir Kapsam Bu standard, Yapı Ruhsatı nı kapsar Amaç Bu standardın amacı, Yapı Ruhsatı nda boyut,.malzeme, imalât özellikleri, sayfa düzenlemesi ve bilgi başlıkları yönünden birlik, kullanma ve kontrolde kolaylık sağlamaktır. 1.SINIFLANDIRMA VE ÖZELLİKLER 1.1. Sınıflandırma Sınıflar Yapı Ruhsatı bir sını ftır. 333

336 Özellikler Görünüş Genel Yapı Ruhsatını n basıldığı kâğıt, lekesiz, deliksiz, yırtıksı z, kırışıksız, buruşuksuz, pürüzsüz ve düzgün bir yapıda olmalıdı r Renk Yapı Ruhsatının basıldığı kâğı dın rengi beyaz olmalıdır Malzeme Kâğıt Yapı Ruhsatının basıldığı kâğı t, TS e uygun, l. hamur kâğı t olmalı, üzerine mürekkeple yazı ldığı nda mürekkebi dağılmamalı, arka yüze geçirmemelidir Yapı Ruhsatının İmali İle İlgili Özellikler - Yapı Ruhsatı üst kenardan tutkallı 100 yapraklı bloklar halinde hazırlanmalı dır. - Baskı şekli ve ölçüleri Föy 1/a, Föy 1/b, Föy 2/a ve Föy 2/b de verildiği gibi olmalı dır. - Harf ve çizgi karakterleri Çizelge 1 de verildiği gibi olmalıdır. - Çizgiler düzgün ve net, yazılar okunaklı bası lmış olmalı dır. - Yapı Ruhsatı ön ve arka yüz baskılı olmalıdır. 1 Bu standard metninde atıf yapılan standardların numaralan, yayım tarihleri, Türkçe ve İngilizce isimleri kapak arkası nda verilmiştir.

337 - 4 nüsha olarak basılacak Yapı Ruhsatı formundan sonra gelmek üzere, 2 adet açıklama ve duyuru sayfası yer alacak şekilde blok harman yapılmalıdır. - Kenarları düzgün ve çapaksız kesilmiş olmalıdır. - Föy 1/b de yer alan TSE BELGELİ YAPI MAL- ZEMESİ VE YAPI ELEMANI KULLANILMA- SI... ZORUNLUDUR ifadeleri, koyu renkte ve büyük harflerle yazılmalıdır. ÇİZELGE 1 -Yapı Ruhsatı nın Harf ve Çizgi Karakterleri HARF KARAKTERLERİ Bilgi Başlıkları Boyut ve özellikler - YAPI RUHSATI başlığı (Föy 1/a) - Açıklama ve Duyuru kısmındaki yazılar (Föy 2/a, Föy 2/b) - 12 Punto büyük harf - AÇIKLAMA ve DUYURU başlıkları (Föy 2/a), Föy 2/b) - Diğerleri (Föy 1/a, Föy 1/b, Föy 2/a, Föy 2/b) - Duyuru sayfası 1. Maddede yer alan... TÜRK STANDARDLARINA UY- GUN TSE BELGELİ YAPI MALZE- MESİ VE YAPI ELEMANI KULLA- NILMASI... ZORUNLUDUR ifadeleri (Föy 2/b) - 8 Punto küçük ve büyük harf - 10 Punto büyük harf - 6 Punto büyük ve küçük harf - 8 Punto büyük harf tam siyah 335

338 ÇİZGİ KARAKTERLERİ - Kenar çerçeve çizgileri - Bilgi başlıklarını ayıran yatay ve dikey çizgiler - Satır çizgileri - Seçme kutuları (3 mm x 3 mm) - Dosyalama işareti (Föy 1/a, Föy 2/a) 2 Punto tam siyah 2 unto yarım siyah 2 Punto ince 2 Punto ince 2 Punto ince 1.3. Boyut ve Toleranslar Boyutlar Yapı ruhsatının basıldığı kâğıdın boyuttan TS 506 EN daki A serisinin A4 boyutuna uygun olmalıdır Toleranslar Yapı ruhsatının basıldığı kâğıdın boyutlarının toleransları TS 506 EN ya uygun olmalıdır ÖZELLİK, MUAYENE VE DENEY MADDE NUMA- RALARI Bu standardda belirtilen özellikler ile bunların muayene ve deney madde numaraları Çizelge 2 de verilmiştir. 336

339 ÇİZELGE 2 - Özellik, Muayene ve Deney Madde Numaraları Sıra No Özellik Madde No ve Adı Muayene ve Deney Madde Numaraları Görünüş Kağıt 2.3.1, Yapı Ruhsatı imali ile ilgili Özellikler Boyut ve Toleranslar Ambalajlama İşaretleme Etiketleme NUMUNE ALMA, MUAYENE VE DENEYLER Numune Alma Bir defada muayeneye sunulan ve en az 1200 adet Yapı Ruhsatı bir parti sayılır. Parti büyüklüğüne göre partiden alınacak numune miktarı Çizelge 3 de verilmiştir. 337

340 ÇİZELGE 3 - Partiden Alınacak Numune Miktarları Parti Büyüklüğü N Partiden Alınacak Numune Sayısı n Kabul Edilebilir Kusurlu Numune Sayısı ve fazlası Parti miktarına göre Çizelge 3 de belirtilen sayı da numunenin ayrılması nda, partideki Yapı Ruhsatı sayısı N olmak üzere Yapı Ruhsatlan 1, 2, 3... N olarak numaralanı r veya numaralandıkları varsayılır. Partiden ayrı lacak Yapı Ruhsatı sayısı n olmak üzere N/n = r hesaplanı r. Bu sayı tamsayı değilse tam sayı ya tamamlanır. Partinin herhangi bir yerinden saymaya başlanarak r inci Yapı Ruhsatı numune olarak ayrılı r. Sayma ve ayırma işlemi Çizelge 3 e göre ayrılması gereken numune sayısına (n) erişilinceye kadar sürdürülür Muayeneler Gözle Muayene Madde 2.1 e göre alı nan numunelerin tamamı dikkatle gözden geçirilerek: - Kâğıtta leke, delik, kırışık, buruşuk, pürüz ve yırtık olup olmadığı,

341 - Kâğıdın her iki yüzünün düzgün bir yapı da olup olmadığı, - Kâğıdın rengi, - Açıklama ve duyuru sayfasının 4 nüsha Yapı Ruhsatı formundan sonra 2 adet olmak üzere blok içinde yer alıp almadığı, - Yazı ve çizgilerin düzgün, net, okunabilir şekilde ve Çizelge-1 e uygun olup olmadığı, - Yapı Ruhsatının kenarlarının düzgün ve çapaksız olarak kesilip, kesilmediği, - Bloklardaki yaprak sayısı nın tam olup olmadı ğı, - Ambalajlamanın Madde 3.1 e uygunluğu, - İşaretlemenin Madde 3.2 ye uygunluğu, - Etiketlemenin Madde 3.3 e uygunluğu yönlerinden muayene edilir, - Sonuçların sırası ile Madde 1.2.1, Madde 1.2.3, Madde 3.1, Madde 3.2 ve Madde 3.3 e uygun olup olmadığına bakılı r Boyut Muayenesi Madde 2.1 e göre alman numunelerin boyutları ile Föy 1/a, Föy 1/b ve Föy 2la ve Föy 2/b de verilen ölçüleri TS 5828 e uygun 0,5 mm hassasiyette bir cetvel ile ölçülür. Sonuçların Madde ve Madde 1.3 e uygun olup olmadı ğı na bakılır Deneyler Kağıdın Fiziksel Özelliklerinin Tayini Yapı Ruhsatının basıldığı kâğıdın fiziksel özellikleri TS 5735 e göre tayin edilir. Sonuçların Madde e uygun olup olmadı ğına bakılır. 339

342 Mürekkep Dağılımı Tayini Mürekkep dağılımı tayini, Yapı Ruhsatının basıldığı kâğıt üzerinde TS 5735 e göre yapılır. Sonuçların Madde e uygun olup olmadı ğına bakılır Değerlendirme Muayene ve deney sonuçları Çizelge-3 deki kabul edilebilir kusurlu numune sayısı nı aştığı takdirde parti standarda aykı rı sayılı r Muayene ve Deney Raporu Muayene ve deney raporunda en az aşağı daki bilgiler bulunmalıdır: - Muayenenin ve deneyin yapıldığı yerin ve laboratuvarı n adı ve adresi, muayene ve deneyi yapanın ve/veya raporu imzalayan yetkililerin adlan, görev ve meslekleri, - Muayene ve deney tarihi, - Numunenin tanı tı lması, - Muayene ve deneyde uygulanan standartların numaraları, - Sonuçların gösterilmesi, - Muayene ve deney sonuçlarını değiştirebilecek faktörlerin mahzurlarını gidermek üzere alman tedbirler, - Uygulanan, muayene ve deney metotlarında belirtilmeyen veya mecburi görülmeyen, ancak muayene ve deneyde yer almış olan işlemler, - Standarda uygun olup olmadığı, - Rapor tarih ve numarası,

343 3. PİYASAYA ARZ Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri 3.1. Ambalajlama Yapı Ruhsatı bloklarının 10 adedi renksiz polietilen ile sarılarak paketlenir. Paketler, taşımaya ve depolamaya dayanıklı oluklu mukavvadan veya eşdeğer dayanıklılıkta başka bir maddeden yapılmış kutulara brüt kütlesi en çok 50 kg olacak şekilde yerleştirilmelidir İşaretleme Yapı Ruhsatının ön yüzünde sol alt köşesinden başlamak üzere, okunaklı olarak: - Basımevi veya firmanın adı varsa tescilli markası, - Basıldığı yıl, - Baskı adedi, - Bu standardın işareti ve numarası (TS 8737 şeklinde), yazılmalıdır. örnek :...Basımevi, 20..., adet, TS Etiketleme İç Ambalajların Etiketlenmesi Her iç ambalaj paketi üzerine en az aşağıda verilen bilgiler silinmeyecek şekilde ve okunaklı olarak basılmalı veya etiketlenmelidir. - Paketlenmiş maddenin adı, - İmalâtçı firma adı ve adresi veya tescilli markası, - İmalât yılı, - Paketteki blok ve yaprak sayısı (Örnek: 10 x 100 adet), - Parti ve/veya seri numarası 341

344 - Gerektiğinde imalâtçı kod numarası, - Bu standardın işareti ve numarası (TS 8737 şeklinde), Bu bilgiler gerektiğinde yabancı dille de yazılabilir Dış Ambalajların Etiketlenmesi Her dış ambalaj kutusu üzerine en az aşağıda verilen bilgiler silinmeyecek şekilde ve okunaklı olarak basılmalı veya etiketlenmelidir. - Ambalajlanmış maddenin adı, - İmalâtçı firma adı ve adresi veya tescilli markası, - İmalat yılı, - Ambalajdaki paket ve blok sayısı (Örnek: 50 x 100 adet), - Parti ve/veya seri numarası, - Gerektiğinde imalâtçı kod numarası, - Brüt ve net kütlesi, - Bu standardın işareti ve numarası (TS 8737 şeklinde), Bu bilgiler gerektiğinde yabancı dille de yazılabilir. 4. ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER İmalatçı veya satıcı, bu standarda uygun olarak imal edildiğini beyan ettiği Yapı Ruhsatı için istendiğinde, standarda uygunluk beyannamesi vermek veya göstermek mecburiyetindedir. Bu beyannamede satış konusu Yapı Ruhsatının: - Madde 1 deki özelliklere uygun olduğunun, - Madde 2 deki muayene ve deneylerin yapılmış ve uygun sonuç alınmış bulunduğunun belirtilmesi gerekir. 342

345 ICS: TÜRK STANDARDI TS 8737/ ubat 1991 Föy 1/a 343

346 CS: TÜRK STANDARDI TS 8737/ ubat 1991 Föy 1/b 344

347 Yapı Ruhsatı Formu Eki : Açıklama Föy 2/a Bu Ruhsat, 3194 sayılı İmar Kanunu nun ilgili maddelerine göre hazırlanmıştır. İmar planı olsun ya da olmasın İmar Kanunu nun 21. ve 26. Maddeleri uyarınca bütün yapılar için (27. maddede belirtilen istisnalar hariç), belediye veya valilikler tarafından Yapı Ruhsatı verilmesi zorunludur. Usulüne uygun doğru ve eksiksiz düzenlenmeyen Yapı Ruhsatı, onaylanmış olsa dahi geçersizdir. Bu Ruhsat formu, 1 asıl, 3 nüsha olarak düzenlenecektir. Aslı yapı sahibine verilecektir. 1 inci nüsha Ruhsatı veren kurumda kalacaktır. 3 üncü nüsha ise ilgili muhtarlığa gönderilecektir. Yapı Ruhsatı Formu nun 2 nci nüshası, İçişleri Bakanlığı tarafından aksi bildirilinceye kadar inşaata başlansın ya da başlanmasın ruhsatın verildiği tarihten itibaren bir ay içinde Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı na gönderilmeye devam edilecektir. Yapı inşaasına başlanıldığında; ruhsat formunun inşaata başlama tarihi de işlenerek bu tarihten itibaren onaylı birer örneği bir ay içinde ilgili meslek odalarına gönderilecektir. Açıklama ve duyuru sayfasının 1 nüshası yapı sahibine verilecek, 1 nüshası da Ruhsatı veren kurumda kalacaktır. Yapı Ruhsatı formu usulüne uygun olarak düzenlenmek zorundadır. Mimari proje müellifleri diğer görevliler ile birlikte bu formun usulüne uygun doldurulmasından sorumludur. Yeterli olmayan bölümler için, yanlızca o bölümü kullan- 345

348 mak koşulu ile ek form düzenlenecek olup, düzenlenecek ek form mutlaka aynı ruhsat tarih ve numarası yazılarak idarece onaylanacak ve ilgili kurum ve kuruluşlara gönderilecektir. Yapı Ruhsatı, benzer dahi olsa parselde birden fazla yapı var ise aynı ruhsat numarası ile her yapı için onaylı mimari projede belirtilen blok numarası verilerek ayrı ayrı düzenlenecektir. Form duyuru metni ile birlikte onaylanacak ve yürürlüğe girecektir. Yapı Ruhsatı Formu nun oluşturulması ve Ulusal Adres Veri Tabanı na İşlenmesi Yapı Ruhsatı ile ilgili süreç, 5490 Sayı ve 25/04/2006 tarihli Nüfus Hizmetleri Kanunu nun Sekizinci Kısım 50. Maddesi 1. fıkrası ile Adres ve Numaralamaya İlişkin Yönetmelik in İkinci Bölüm 9. Maddesine göre gerçekleştirilecektir. Ulusal Adres Veri Tabanı nda, Yapı Ruhsatı verilecek yapının adresi işlenmiş olmak zorundadır. Web üzerinde İçişleri Bakanlığı tarafından Ulusal Adres Veri Tabanı nı görme ve değiştirme konularında yetkilendirilmiş kişiler Yapı Ruhsatı verilecek yerin dış kapı numarasına kadar adresini seçecek ve bu alanda yer alan yapı belgeleri menüsünden Yapı Ruhsatı hazırla seçeneği seçilerek veri giriş sayfasına ulaşılacaktır. Bu sayfaya giriş yapılmadan önce kullanıcının TC kimlik numarası, şifresi sorgulanacaktır. Yapı Ruhsatı web ortamında usulüne uygun olarak doldurulup çıktısı formun üstüne Ruhsat Takip No olacak şekilde alınacaktır. Yapı Ruhsatı formu, ilgili makamlarca onaylandıktan sonra tekrar ulusal adres veri tabanına kaydedilmiş olan Ruhsat Takip No kul- 346

349 lanılarak ilgili Yapı Ruhsatı çağrılıp onay butonuna basılarak onaylandığı teyid edilecektir. Sistemin oluşturduğu onay kodu Yapı Ruhsatı formunda 118. Onay kodu Bölümüne elle yazılarak Yapı Ruhsatı verme işlemi sonlandırılacaktır. Ruhsatın Doldurulması İle İlgili Olarak Açıklanması Gerekli Görülen Bilgiler Aşağıda Yer Almaktadır. Ruhsat Takip No: Yıl içinde verilen Yapı Ruhsatları 1 den başlayarak yıl sonuna kadar verilen her form için artan sırada ayrı numara web üzerinden Yapı Ruhsatının sağ üst köşesine verilecektir. Bu numara; yeni yapı, yenileme, yeniden, ek bina, kat ilavesi, ilave, geçici, tadilat, dolgu, restorasyon, güçlendirme, kullanım değişimi, fosseptik, mekanik, tesisat, elektrik tesisatı, isim değişikliği, istinat duvarı, bahçe duvarı ve diğer ruhsat veriliş amacı için ayrım yapılmaksızın verilecektir. Sisteme kaydedilmiş olan Yapı Ruhsatı formuna ruhsat takip numarası kullanılarak erişilecektir. 1. Bölüme, Yapı Ruhsatını veren kurumun adı kaydedilecektir. 2. Bölüm, Ulusal Adres Kayıt Sistemi ve Numaralama Yönetmeliği ne uygun olarak Yapı Ruhsatı düzenlenen yapıya ilişkin adres eşleştirilecektir. 3., 4. ve 5. Bölümlere, yapının yapılacağı yerin pafta, ada ve parsel numaraları kaydedilecektir. 6. Bölümde, içinde birden fazla bina ve tesis bulunan parsel için düzenlenecek olup, onaylı mimari projenin vaziyet planında belirtilen blok numarası kaydedilecektir. 7. Bölüme, onaylı mimari projede belirtilen bağımsız bölüm numaraları kaydedilecektir. Bu bölüm ilave, kat ilavesi, tadilat amacıyla verilen Yapı Ruhsatları için doldurulacaktır. 347

350 8. Bölümde, Ruhsat, seçeneklerde belirtilen amaçlardan hangisi için veriliyor ise X işareti konulacaktır. Bunların dışında bir amaç için veriliyor ise, 19. boş olan seçenek işaretlenerek yanına amacı kaydedilecektir. Bir yapıya birden fazla amaç için ruhsat düzenleniyorsa, her bir amaç için aynı ruhsat numarası ile ayrı form düzenlenecek ve detay bilgiler Diğer Hususlar bölümünde açıklanacaktır. 9. Bölüme, ruhsatın onay tarihi; 10. Bölüme, ruhsatın numarası kaydedilecektir. 11. ve 12. Bölümler, ruhsat konusu yapı için düzenlenen ilk Yapı Ruhsatının tarihi ve numarası kaydedilecektir. Yapıya ilişkin ilk kez ruhsat düzenleniyor ise bu bölümler doldurulmayacaktır. 13. Bölüme, Yapı Ruhsatının düzenlendiği parseli içeren yürürlükteki imar planının onay tarihi kaydedilecektir. 14. ve 15. Bölümlere, bu ruhsat için yürürlükteki imar planı ve imar mevzuatına uygun olarak düzenlenmiş imar durumu belgesinin tarihi ve numarası kaydedilecektir. Ruhsatın onay tarihinde imar durumu belgesi hükümlerinin geçerliliği kalmamış ise mevzuat karşısında geçersiz olan imar durum belgesine göre ruhsat düzenlenmeyecektir. 16. Bölüme, yapının statik projesine esas olmak üzere hazırlanan zemin etüt raporunun onay tarihi kaydedilecektir. Bir parselde birden fazla yapı var ise, her yapı için zemin etüt raporu ayrı ayrı düzenlenecektir. 17. Bölüm, uygulama imar planı bulunan parseller için doldurulacaktır. Buraya, İmar parselini oluşturan ve tapu tesciline esas olan parselasyon planının onay tarihi kaydedilecektir. İmar planı olup onaylı ve tescile konu parselasyon 348

351 planı olmayan alanlarda Yapı Ruhsatı düzenlenmeyecektir. İmar Kanunu nun 33. Maddesine göre geçici ruhsat düzenlenecek yapılarda bu bölüm doldurulmayacaktır. 18. Bölüme, bu ruhsatın düzenlendiği parselin uygulama imar planında belirtilen kullanma amacı kaydedilecektir. İmar planı olmayan ancak üst ölçekli diğer planlar kapsamında kalan alanlarda plan ve plan notlarına göre doldurulacaktır. Herhangi bir plan kapsamında kalmayan alanlarda Plansız Alanlar İmar Yönetmeliğine uygun olarak doldurulacaktır. 19. Bölüme, parselin tapu kayıtlarına esas alanı m 2 olarak kaydedilecektir. Bu bölüm, 57. ve 62. Bölümlere kaydedilen alanlardan büyük olmalıdır. 20., 21. ve 22. Bölümler, ilgili tapu sicil müdürlüğünden alınan güncel belgede yer alan bilgiler doğrultusunda düzenlenecektir. 23. Bölüm, Çevresel Etki ve Değerlendirmesi ne konu parsel ve yapılar için doldurulacaktır. 24. Bölüme, bu ruhsat konusu yapı için temelin inşasına yönelik kazının yapılacağı tarih kaydedilecektir. 25. Bölüme, yapı sahibince inşaatın planlanan bitirme tarihi kaydedilecektir. Bu tarih, beş yılık en fazla ruhsat süresinde teknolojik olarak bitirilmesi güç olan yapılar haricinde beş yılı aşmamalıdır. Fenni mesuller veya yapı denetim kuruluşu ile yapılan yapı denetim hizmet sözleşmelerinde yer alan süreyi hiçbir şekilde aşamaz. 25. Bölüme kaydedilen tarih, 24. Bölüme kaydedilen tarihten sonraki bir tarih olmalıdır. 26. Bölüme, Yapı Ruhsatının onay tarihinden itibaren en fazla ruhsat süresi olan 5 yıllık sürenin son günü kaydedile- 349

352 cektir. 5 yıllık en fazla ruhsat süresini aşacak yapılarda yenileme ruhsat başvurusunda bulunulmasından fenni mesuller veya yapı denetim kuruluşu ile yapı müteahhidi de sorumludur. Bu bölümde yer alan tarihte Yapı Kullanma İzin Belgesi alınmaz veya yenileme ruhsatı düzenlenmez ise verilmiş olan ruhsat hükümsüz kalır ve yapı en geç üç gün içinde idarece mühürlenir. 27. Bölüme, parsel sahibinin adı soyadı, T.C. Kimlik Numarası kaydedilecektir. Birden fazla ortaklıklı veya tüzel kişiliklere ait parsellerde ve yapı sahibi özel işaretlenmiş ise bu bölüme en büyük hissedarın bilgileri kaydedilecektir. Yapı sahibi yabancı ise T.C. Kimlik Numarası doldurulmayacak, uygulama İ çişleri Bakanlığı tarafından belirlenecektir. Kamu işaretlenmiş ise T.C. Kimlik Numarası doldurulmayacaktır. Birden fazla hissedarı olan yapılarda hissedarların onaylı yapı projelerine ve ruhsata muvafakat alınmadan Yapı Ruhsatı düzenlenemez. 28. ve 29. Bölümlere, yapı sahibinin bağlı olduğu vergi dairesinin adı ve vergi kimlik numarası kaydedilecektir. 30., 41., 49., 94., 99., 105. Bölümler, adres bilgi sistemine uygun olarak düzenlenecektir. 31. Bölüm, yapı sahibi tarafından imzalanacaktır. 32. Bölüme, tüzel kişiliklerde en büyük hissedarın T.C. kimlik numarası kaydedilecektir. Yapı sahibi yabancı ise T.C. Kimlik Numarası doldurulmayacak, uygulama İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenecektir. 33. Bölüme, yapı müteahhidinin bağlı olduğu meslek odasında kayıtlı olduğu sicil numarası kaydedilecektir. 350

353 34. Bölüme, yapı müteahhidinin bağlı olduğu meslek odası tarafından bu ruhsat için düzenlenen sicil durum belgesinin tarihi ve numarası kaydedilecektir. Sicil durum belgesi olmadan Yapı Ruhsatı düzenlenmeyecektir. Yabancı müteahhitler için ticaret odası tarafından düzenlenen geçici belgenin tarihi ve numarası kaydedilecektir. Sicil durum belgesi getirilmeden Yapı Ruhsatı düzenlenmeyecektir. 35. ve 36. Bölümlere, yapı müteahhidinin bağlı olduğu vergi dairesinin adı ve vergi kimlik numarası kaydedilecektir. 37. Bölüme, işyerine ait sigorta sicil numarası kaydedilecektir. 38. ve 39. Bölümlere, yapı müteahhiti ve yapı sahibinin karşılıklı taahütlerini içeren noterden onaylı sözleşmenin tarih ve numarası kaydedilecektir. 40. Bölüme, yapı müteahhidine Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından verilen yapı müteahhidi yetki belgesinin numarası kaydedilecektir. Bu bölüme ilişkin uygulama Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan yönetmeliklere uygun olarak gerçekleştirilecektir. 42. Bölüm, yapı müteahhidi tarafından imzalanacaktır. 43., 44., 45., 46., 47., 48., 49., 50. Bölümler, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan Tip İmar Yönetmeliğinde şantiye şefi zorunluluğu getirilen yapılar, kıyı yapıları ve kamuya ait yapılar için doldurulacaktır. 351

354 Föy 2/b 45. Bölüme, mimar ve mühendisler için şantiye şefinin üyesi olduğu meslek odası tarafından düzenlenen sicil durum belgesinin tarihi ve numarası kaydedilecektir. Tip İmar Yönetmeliğinde belirlenen büyüklükteki yapılar için yetki sınırları içinde fen adamlarına şantiye şefi yetkisi verilmesi halinde bu bölüm yönetmeliğe uygun olarak, İl Bayındırlık ve İskan Müdürlükleri tarafından verilen belgenin tarihi ve numarası yazılarak doldurulacaktır. 51., 52. ve 53. Bölümlere, onaylı mimari projeye uygun olarak kullanma amacına göre konut, dükkan ve benzeri kullanma amaçları ile ortak alanlar olarak bu ruhsata konu bina ve tesis için düzenlenecektir. 51. Bölümde, yapının bir daireli konut binası, iki daireli konut binası, üç ve daha fazla daireli konut binası, huzurevi, yetimhane, yurt, otel, motel, pansiyon, apart otel, lokanta, idari amaçlı postahane-banka-belediye hizmet-devlet hizmetmahkeme, konferans-toplantı salonu, alışveriş merkezi, pasaj, mağaza, dükkan, pasaj içindeki dükkan, bina içinde işyeri, ticari depo, sanayi depo, ardiye, demiryolu-otobüs istasyon, radyo-televizyon yayın, telefon santral, yeraltı veya yerüstü garaj, fabrika, atölye, imalathane, mezbahane, mandıra, soğuk hava deposu, sinema, tiyatro, müze, sanat galerisi, konser salonları, arşiv, kütüphane, okul, metoroloji, devlet-özelcezaevi-askeri hastane, sanatoryum, dispanser, sağlık ocağı, veteriner, kaplıca, spor (basketbol, tenis, yüzme, jimnastik, buz pateni vb.), ahır-ağıl-tavuk üretme-tahıl ambarı gibi tarımsal amaçlı, cami-kilise gibi dini amaçlı, cezaevi, karakol, itfaiye, askeri vb. kullanma amaçları ile yapıya ilişkin ortak 352

355 alan ayrıntılı olarak belirtilecektir. Yapı içi ortak alan: yapı içindeki giriş holleri, ışıklıklar, merdivenler, yangın merdivenleri, asansörler, kalorifer dairesi, kömürlük, sığınak ve otopark gibi ortak kullanıma açık alanlardır. Bir yapıda birden fazla kullanma amacı var ise herbir kullanma amacı ayrı ayrı yazılacaktır. Bu bölüm ruhsata esas kısımlar için doldurulacaktır. 52. Bölüm, mimari projeye uygun olarak konut ve diğer kullanma amaçlı bağımsız bölümlerin sayıları kaydedilecektir. Toplam bölümüne yapıda kullanma amacı ayırımı yapılmadan toplam bağımsız bölüm sayısı kaydedilecektir. Konut birimi (daire); etrafı kapalı, tavanı örtülmüş, bir aile veya bir grup insanın diğer fertlerden ayrı olarak yaşamasına imkan sağlayan, doğrudan doğruya sokağa, koridora veya genel bir yere açılan, müstakil bir kapısı olan bina veya binanın bir bölümüdür. Bekçi, bahçıvan, kaloriferci, kapıcı gibi hizmetlilerin ikametine ayrılan daireler de konut birimi olarak sayılmalıdır. 53. Bölüm, onaylı mimari projeye uygun olarak yapı inşaat alanı esası üzerinden belirlenen yüzölçümleri kaydedilecektir. Yapının ortak alanlarından olmayan bağımsız bölümün eklentisi olan alanlar bağımsız bölümün yüzölçümünde belirtilecektir. Toplam bölümü ruhsat yapının tamamı için veriliyor ise yapı inşaat alanına eşit olacaktır. 54. Bölüme, birden fazla yapı olan parsellerde, onaylı mimari projede belirtilen ve projeleri, bu ruhsata konu yapı ile aynı olan yapıların sayısı kaydedilecektir. 55. Bölüme, yeni yapılarda 52. Bölümün toplamı ile tadilat, ilave ve kat ilavelerinde ise evvelce yapılanlarla birlikte yapıda toplam bağımsız bölüm sayısı kaydedilecektir. 353

356 55. Bölüm, binalar için düzenlenecek olup, ilave, tadilat ve kat ilavelerinde bu kısımlar dahil yapının tamamı için onaylı mimari projeye uygun olarak düzenlenecektir. 57. Bölüme, ilavelerde, ilave edilen kısımla birlikte onaylı mimari projeye uygun olarak yapının taban alanı kaydedilecektir. 58. Bölüme, ilave ve kat ilavelerinde ilave edilen kısımla birlikte onaylı mimari projeye uygun olarak yapı in ş aat alan ı kaydedilecektir. 59., 60. ve 61. Bölümlere, bu ruhsata konu yapı ile birlikte onaylı mimari projenin vaziyet planında bulunan toplam yapı, bağımsız bölüm ve konut birimi sayıları kaydedilecektir. 62. Bölüme, varsa ilave ile birlikte parselde bulunan bütün yapıların toplam taban alanı onaylı mimari projeye göre kaydedilecektir. 63. Bölüme, varsa ilave ve kat ilaveleri ile birlikte parselde bulunan bütün yapıların toplam yapı inşaat alanı kaydedilecektir. 64. ve 68. Bölümlerde, varsa ilavelerle birlikte yapının yol kotu tutanağı ve yönetmelik ile belirlenen yol kotu altındaki katsayısı ve yüksekliği onaylı mimari projeye uygun olarak kaydedilecektir. 65. ve 69. Bölümlerde, varsa kat ilaveleri ile birlikte yapının yol kotu tutanağı ve yönetmelik ile belirlenen yol kotu üstündeki kat sayısı ve yüksekliği onaylı mimari projeye uygun olarak kaydedilecektir. Bu ölçü ve miktarlar imar planı kararlarına aykırı olamaz. 354

357 66. ve 70. Bölümlerde, varsa ilave ve kat ilaveleri ile birlikte yapının yol kotu altında ve üstünde kalan toplam kat adedi ve toplam yüksekliği kaydedilecektir. 66. Bölüm, 64. ve 65. Bölümlerin toplamına; 70. Bölüm, 68. ve 69. Bölümlerin toplamına eşit olmalıdır. 67. ve 71. Bölümlerde, mevcut yapıya ilave ve kat ilavesi yapıldığında onaylı mimari projeye uygun olarak bu ruhsat konusu için doldurulacaktır. 67. Bölüm 66. Bölümden, 71. Bölüm 70. Bölümden küçük olmalıdır. 54,. 55., 56., 57., 58., 59., 60., 61., 62., 63., 64., 65., 66., 67., 68., 69., 70. ve 71. Bölümler, sadece bina ve tesisler için doldurulacaktır. 72., 73. ve 74. Bölümler, Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca her yıl yayımlanan Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakındaki Tebliğ hükümlerine göre kaydedilecektir. 75. Bölüme, inşaatın yüzölçümü ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı nca tespit edilip yayımlanan, inşaatın sınıfı ve grubuna göre belirlenen son inşaat m 2 birim maliyetleri esas alınarak bulunan arsa değeri hariç değer kaydedilecektir. 76. Bölüm, en son verilen Emlak Vergi Beyannamesinde gösterilen vergi değeri esas alınarak yazılan değerdir. 77. Bölüme, 75. ile 76. Bölümün toplamı kaydedilecektir. 78. Bölüme, bu ruhsat konusu için geçerli olan değer kaydedilecektir. 79. Bölüm, onaylı mekanik tesisat projelerine uygun olarak işaretlenecektir. Projesinde birden fazla ı sı tma sistemi olan bina ve tesislerde ilgili bütün seçenekler işaretlenecektir. 355

358 80. Bölüme, onaylı mekanik tesisat projelerine uygun olarak ısıtma sisteminde kullanılan yakıt veya yakıtlar işaretlenecektir. 81. Bölüme, onaylı mekanik tesisat projelerinde sıcak su tesisatı bulunan yapılarda projeye uygun seçenek işaretlenecektir. 82. Bölüme, onaylı sıcak su temin şekli projesine uygun olarak yakıt cinsi işaretlenecektir. 83. Bölüme, onaylı mekanik tesisat projesine uygun olarak yapının içme suyunu temin şekli işaretlenecektir. Taşıma ile bir parselde yer alan depo doldurularak su temin edilmesi halinde taşıma suyu seçeneği işaretlenecektir. 84. Bölüme, mekanik tesisat projelerine ve atıksu projelerine uygun olarak işaretlenecektir. 85. Bölüme, ruhsat verilen yapıya ilişkin tesisatlar işaretlenerek belirtilecektir. 86. Bölümde, ruhsat verilen yapıya ilişkin ortak kullanım alanları işaretlenerek belirtilecektir. 87. Bölümde, yapının taşıyıcı sistemi seçenekleri işaretlenerek doldurulacaktır. 88. Bölümde, yapılacak yapıda duvar dolgu maddesi olarak kullanılacak inşaat malzemeleri işaretlenecektir. 89. Bölümde, yapı katlarındaki kat döşemesi sistemi seçeneklerden işaretlenerek belirtilecektir. 90. Bölüme, formda yer alamayan projelerin adları ile ruhsat eki bütün projelerin idarece onay tarihleri kaydedilecektir. 356

359 93. Bölüme, meslek odasınca düzenlenen, büro tescil numarası, büro tescil yenileme tarihi, büro tescil adresi, üye sicil numarası ve ruhsata konu işe ait bilgilerin de olduğu meslek mesnsubunun kanuna aykırı uygulama nedeni ile haklarının kısıtlanıp kısıtlanmadığına ilişkin bilgilerin de yer aldığı sicil durum belgesinin tarihi ve numarası kaydedilecektir. Kamu görevlisi müellifler için bu ruhsat konusu iş için alınan kurum sicil numarasını içeren görevlendirme yazısının tarih ve numarası yazılacaktır. 96., 97., 99. ve 100. Bölümlere, fenni mesullerin veya yapı denetim kuruluşunun uzmanlık alanına göre denetçi mimar veya mühendislerinin ayrı ayrı adı soyadı, T.C. Kimlik Numarası, adresi kaydedilip imzası alınacaktır. 98. Bölüme, fenni mesuller için meslek odasınca düzenlenen, büro tescil numarası, büro tescil yenileme tarihi, büro tescil adresi, üye sicil numarası ve ruhsata konu işe ait bilgilerin de olduğu meslek mesnsubunun kanuna aykırı uygulama nedeni ile haklarının kısıtlanıp kısıtlanmadığına ilişkin bilgilerin de yer aldığı sicil durum belgesinin tarihi ve numarası kaydedilecektir. Denetçi mimar ve mühendisler için ise, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı sicil numarası kaydedilecektir. Denetçi mimar ve mühendisler için ise, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı ndan alınan denetçi belgesinin numarası kaydedilecektir. Kamu görevlisi fenni mesuller için bu ruhsat konusu iş için alınan kurum sicil numarasını içeren görevlendirme yazısının tarih ve numarası yazılacaktır. 101., 102., 103., 104., 105. ve 106. Bölümler, sadece yapı denetim kuruluşu görevlendirilen yapılar için doldurulacaktır Sayılı Yapı Denetimi Hakında Kanunun uygulandı- 357

360 ğı yapılarda, denetim görevini üstlenen ilgili yapı denetim kuruluşuna ilişkin bilgileri yer alacak ve kuruluşun yetkilisi tarafından imzalanacaktır Bölüme, Ulusal Adres Veri Tabanı sistemi tarafından oluşturulan onay kodu kaydedilecektir Bölüme, yapı yerinde idare görevlisinin eşliğinde, yapıya başlanılan tarih kaydedilecektir ve 124. Bölümler, yapı yerinde ve ilgililer birlikteyken doldurulacaktır Bölüme, vizelerin konusuna ve uzmanlık alanına göre ilgili fenni mesuller veya yapı denetim kuruluşunun uzmanlık alanına uygun denetçi mimar veya mühendislerin adı soyadı kaydedilip, imzalanacaktır ve 127. Bölümler, yapı yerinde ve ilgili idare görevlilerince doldurulacaktır Bölüme, idarenin ita amirince veya görevlendireceği ilgili birim amiri tarafından doldurulacaktır. > 129. Bölüme, varsa ruhsata konu yapı ile ilgili açıklanması gereken hususlar kaydedilecektir. 358

361 ATIF YAPILAN STANDARDLAR REFERENCES TS506 EN 20216/Nisan 1996: Yazı Kâğıdı ve Basılı Malzemenin Bazı Sınıfları -Tıraşlanmış Boyutlar A ve B Serisi Writing Paper and Certain Classes of Printed Matter - Trimmed Ser/es - A and B Series TS 5735/Nisan 1988 Yazışma Kâğıtları (l. Hamur Kâğıt, II. Hamur Kâğıt, Pelur Kâğıt VVritting Papers Wood - freepaper, Wood Containing Paper, Copy Paper TS 5828/Nisan 1988 Ölçü Cetvelleri (Okullar İçin) Rulers for Use in Schools 359

362 ICS TÜRK STANDARDI TS 10970/Nisan 1993 TÜRK STANDARDI TURKISH STANDARD TS Nisan 1993 (T1:Nisan 1994, T 2: Nisan 2000, TS: 3 May s 2001 Dahil) ICS FORMLAR - YAPI KULLANMA Z N BELGES Forms - Certificate of permission for buildings using TÜRK STANDARDLARI ENST TÜSÜ Necatibey Caddesi No.112 Bakanl klar/ankara 360

363 Bugünkü teknik ve uygulamaya dayanılarak hazırlanmış olan bu standardın, zamanla ortaya çıkacak gelişme ve değişikliklere uydurulması mümkün olduğundan ilgililerin yayınları izlemelerini ve standardın uygulanmasında karşılaştıkları aksaklıkları Enstitümüze iletmelerini rica ederiz. Bu standardı oluşturan Hazırlık Grubu üyesi değerli uzmanların emeklerini; tasarılar üzerinde görüşlerini bildirmek suretiyle yardımcı olan bilim, kamu ve özel sektör kuruluşları ile kişilerin değerli katkılarını şükranla anarız. Kalite Sistem Belgesi İmalât ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren kuruluşların sistemlerini TS EN ISO 9000 Kalite Standardlarına uygun olarak kurmaları durumunda TSE tarafından verilen belgedir. Türk Standardlarına Uygunluk Markası (TSE Markası) TSE Markası, üzerine veya ambalajına konulduğu malların veya hizmetin ilgili Türk Standardına uygun olduğunu ve mamulle veya hizmetle ilgili bir problem ortaya çıktığında Türk Standardları Enstitüsü nün garantisi altında olduğunu ifade eder. 361

364 TSEK Kalite Uygunluk Markası (TSEK Markası) TSEK Markası, üzerine veya ambalâjına konulduğu malların veya hizmetin henüz Türk Standardı olmadığından ilgili milletlerarası veya diğer ülkelerin standardlarına veya Enstitü tarafından kabul edilen teknik özelliklere uygun olduğunu ve mamulle veya hizmetle ilgili bir problem ortaya çıktığında Türk Standardları Enstitüsü nün garantisi altında olduğunu ifade eder. DİKKAT! TS işareti ve yanında yer alan sayı tek başına iken (TS 4600 gibi), mamulün Türk Standardına uygun üretildiğine dair üreticinin beyanını ifade eder. Türk Standardları Enstitüsü tarafından herhangi bir garanti söz konusu değildir. Standardlar ve standardizasyon konusunda daha geniş bilgi Enstitümüzden sağlanabilir. TÜRK STANDARDLARININ YAYIN HAKLARI SAK- LIDIR. 362

365 TÜRK STANDARDI Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri ICS: /TS10970 /NİSAN 1993 Önsöz Bu standard, Türk Standardları Enstitüsünün Kırtasiye Malzemeleri ve Formlar Özel Daimî Komitesi nce hazırlanmış ve TSE Teknik Kurulu nun 24 Nisan 1993 tarihli toplantısında Türk Standardı olarak kabul edilmiş ve 12 Nisan 1991 tarihli toplantısında mecburî yürürlük için ilgili Bakanlığa önerilmiştir. 19 Nisan 1994, 26 Nisan 2000 ve 11 Mayıs 2001 ve 7 Aralık 2006 tarihli Teknik Kurul toplantılarında da tadil edilerek yayımına karar verilmiştir. Bu standard, 07/08/1991 gün ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan ilgili Bakanlık Tebliği ile mecburi yürürlükte bulunduğundan, bu yeni metne ilişkin Bakanlık Tebliği Resmi Gazete de yayımlandıktan ve bu kararda verilen geçiş süresi son bulduktan sonra eski baskıları geçersizdir. Bu standardın hazırlanmasında, milli ihtiyaç ve imkanlarımız ön planda olmak üzere, milletlerarası standardlar ve ekonomik ilişkilerimiz bulunan yabancı ülkelerin standardlarındaki esaslar da gözönünde bulundurularak; yarar görülen hallerde, olabilen yakınlık ve benzerliklerin sağlanmasına ve bu esasların, ülkemiz şartları ile bağdaştırılmasına çalışılmıştır. Bu standard son şeklini almadan önce; bilimsel kuruluşlar, üretici, imalatçı ve tüketici durumundaki konunun ilgilileri ile gerekli işbirliği yapılmış ve alınan görüşlere göre olgunlaştırılmıştır. 363

366 ATIF YAPILAN STANDARDLAR REFERENCES TS 506 EN 20216/Nisan 1988 Yazı Kâğıdı ve Basılı Malzemenin bazı Sınıfları - Tıraşlanmış Boyutlar - A ve B Serisi Writing Paper and Certain Classes of Printed Matter - Trimmed Sizes - A and B Series TS 5735/Nisan 1988 Yazışma Kâğıtları (I. Hamur Kâğıt, II. Hamur Kâğıt, Pelur Kâğıt Writting Papers, Wood - freepaper, Wood Containing Paper, Copy Paper) TS 5828/Nisan 1988 Ölçü Cetvelleri (Okullar İçin) Rulers For Use In Schools 364

367 TÜRK STANDARDI Yapı Denetimi Kanunu ve İlgili Yönetmelikleri ICS: /TS10970 /NİSAN 1993 FORMLAR - YAPI KULLANMA İZİN BELGESİ 0. KONU, TARİF, KAPSAM, AMAÇ Konu Bu standard, Yapı Kullanma İzin Belgesi nin tarifine, sınıflandırma ve özelliklerine, numune alma, muayene ve deneyleri ile piyasaya arz şekline dairdir Tarif Yapı Kullanma İzin Belgesi Yapı Kullanma İzin Belgesi, Belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında kalan yerlerde inşa edilen yapıların, tamamen bittiği takdirde tamamının, kısmen kullanılması mümkün kısımları tamamlandığı takdirde bu kısımlarının kullanılabilmesi için Yapı Ruhsatını veren Belediye ve Valiliklerce düzenlenen izin belgesidir Kapsam Bu standard, Yapı Kullanma İzin Belgesi ni kapsar. Not: Bu standard metninde bundan sonra Yapı Kullanma İzin Belgesi yerine sadece Belge deyimi kullanılmıştır Amaç Bu standardın amacı, Yapı Kullanma İzin Belgesi nde boyut, malzeme, imalât özellikleri, sayfa düzenlemesi ve bilgi başlıkları yönünden birlik, kullanma ve kontrolde kolaylık sağlamaktır. 365

368 SINIFLANDIRMA VE ÖZELLİKLER 1.1. Sınıflandırma Sınıflar Belge bir sınıftır Özellikler Görünüş Madde e göre muayene edildiğinde, belgenin basıldığı kâğıt, lekesiz, deliksiz, yırtıksız, kırışıksız, buruşuksuz, pürüzsüz ve düzgün bir yapıda olmalı, baskı hataları bulunmamalı, kenarları düzgün ve çapaksız kesilmiş olmalıdır Renk Madde e göre muayene edildiğinde belgenin basıldığı kağıdın rengi beyaz olmalıdır Malzeme Madde ve Madde ye göre denendiğinde belgenin basıldığı kağıt, TS de belirtilen özelliklere uygun, I. hamur kağıt olmalı, mürekkebi dağıtmamalı ve arka yüze geçirmemelidir Belgenin İmali İle İlgili Özellikler Madde e göre muayene edildiğinde; - Belge üst kenardan tutkallı 100 yapraklı bloklar halinde hazırlanmalıdır. - Baskı şekli Föy-1/a ve Föy-1/b de verildiği gibi olmalıdır. 2 Bu standard metninde atıf yapılan standardların numaraları, yayım tarihleri, İngilizce ve Türkçe isimleri kapak arkasında verilmiştir.

369 - Çizgiler düzgün ve net, yazılar okunaklı basılmış olmalıdır. - Belge ön ve arka yüz baskılı olmalıdır. - Kenarları düzgün ve çapaksız kesilmiş olmalıdır Boyut ve Toleranslar Boyutlar Madde ye göre muayene edildiğinde, belgenin basıldığı kâğıdın boyutları TS 506 EN daki A serisinin A4 boyutuna uygun olmalıdır. - Baskı ölçüleri Föy-1/a ve Föy-1/b de verildiği gibi olmalıdır. - Harf ve çizgi karakterleri Çizelge 1 de verildiği gibi olmalıdır. 367

370 ÇİZELGE 1 - Yapı Kullanma İzin Belgesinin Harf ve Çizgi Karakterleri HARF KARAKTERLERİ Bilgi Başlıkları - YAPI KULLANMA İZİN BELGESİ (Föy-1/a) - Bölüm Başlıkları (Föy-1/a, Föy- 1/b) - Metin yazıları (Föy-1/b) - AÇIKLAMA başlığı (Föy-1/b) - Açıklama metni (Föy-1/b) -Diğer bilgi başlıkları (Föy-1/a, Föy-1/b) Boyut ve Özellikler 12 Punto büyük harf, tam siyah 8 Punto büyük harf,tam siyah 8 Punto büyük ve küçük harf 8 Punto büyük harf, tam siyah 8 Punto büyük ve küçük harf 8 Punto büyük ve küçük harf ÇİZGİ KARAKTERLERİ - Kenar çerçeve çizgileri - Bölümleri ayıran yatay ve dikey çizgiler - Bilgi başlıklarını ayıran yatay ve dikey çizgiler - Satır çizgileri - Dosyalama işareti - Seçme kutuları (3 mm x 3 mm) 2 Punto tam siyah 2 Punto tam siyah 2 Punto yarım siyah 2 Punto ince 2 Punto ince 2 Punto ince Toleranslar Belgenin basıldığı kağıdın boyutlarının toleransları TS 506 EN ya uygun olmalıdır. 368

371 1.4. Özellik, Muayene ve Deney Madde Numaraları Bu standardda belirtilen özellikler ile bunların muayene ve deney madde numaraları Çizelge-2 de verilmiştir. ÇİZELGE 2. Özellik, Muayene ve Deney Madde Numaraları Sıra No Özellik Madde No ve Adı Görünüş Renk Malzeme 2.3.1, Belgenin İmali İle İlgili Özellikler Muayene ve Deney Madde No Boyut ve Toleranslar Ambalajlama İşaretleme NUMUNE ALMA, MUAYENE VE DENEYLER 2.1. Numune alma Bir defada muayeneye sunulan ve en az 1200 adet Belge bir parti sayılır. Parti büyüklüğüne göre partiden alınacak numune miktarı Çizelge-3 de verilmiştir. 369

372 ÇİZELGE 3 - Partiden Alınacak Numune Miktarları Parti Büyüklüğü N Partidan Alınacak Numune Sayısı n Kabul Edilebilir Kusurlu Numune Sayısı ve fazlası Parti miktarına göre Çizelge-3 de belirtilen sayıda numunenin ayrılmasında, partideki belge sayısı N olmak üzere belgeler 1, 2, 3...N olarak numaralanır veya numaralandıkları varsayılır. Partiden ayrılacak belge sayısı n olmak üzere N/n = r sayısı hesaplanır. Bu sayı tamsayı değilse tam sayıya tamamlanır. Partinin herhangi bir yerinden saymaya başlanarak r inci belge numune olarak ayrılır. Sayma ve ayırma işlemi Çizelge-3 e göre ayrılması gereken numune sayısına (n) erişilinceye kadar sürdürülür Muayeneler Gözle Muayene Madde 2.1 e göre alınan numunelerin tamamı dikkatle gözden geçirilerek: - Kağıtta leke, delik, kırışık, buruşuk, pürüz ve yırtık olup olmadığı, - Kağıdın her iki yüzünün düzgün bir yapıda olup olmadığı,

373 - Kağıdın rengi, - Yazı ve çizgilerin düzgün, net, okunabilir şekilde ve Çizelge-1 e uygun olup olmadığı - Baskı hataları bulunup bulunmadığı, - Belgenin kenarlarının düzgün ve çapaksız olarak kesilip kesilmediği, - Bloklardaki yaprak sayısının tam olup olmadığı, - Ambalajlamanın Madde 3.1 e uygunluğu, - İşaretlemenin Madde 3.2 ye uygunluğu, yönlerinden muayene edilir. Sonuçların sırası ile Madde 1.2.1, Madde 1.2.2, Madde 1.2.4, Madde 3.1 ve Madde 3.2 ye uygun olup olmadığına bakılır Boyut Muayenesi Madde 2.1 e göre alınan numunelerin boyutları ile Föy-1/a, ve Föy-1/b de verilen ölçüleri TS 5828 e uygun 0,5 mm hassasiyette bir ölçü cetveli, harf ve çizgi karakterleri ise punto cetveli ile ölçülür. Sonuçların Madde 1.3 e uygun olup olmadığına bakılır Deneyler Kâğıdın Fiziksel Özelliklerinin Tayini Belgenin basıldığı kâğıdın fiziksel özellikleri TS 5735 e göre tayin edilir. Sonuçların Madde e uygun olup olmadığına bakılır Mürekkep Dağılımı Tayini Mürekkep dağılımı tayini, belgenin basıldığı kâğıt üzerinde TS 5735 e göre yapılır. Sonuçların Madde ye uygun olup olmadığına bakılır. 371

374 2.4. Değerlendirme Muayene ve deney sonuçları Çizelge-3 deki kabul edilebilir kusurlu numune sayısını aştığı takdirde parti standarda aykırı sayılır Muayene ve Deney Raporu Muayene ve deney raporunda en az aşağıdaki bilgiler bulunmalıdır: - Muayenenin ve deneyin yapıldığı yerin ve laboratuvarın adı ve adresi, muayene ve deneyi yapanın ve/veya raporu imzalayan yetkililerin adları, görev ve meslekleri, - Muayene ve deney tarihi, - Numunenin tanıtılması, - Muayene ve deneyde uygulanan standardların numaraları, - Sonuçların gösterilmesi, - Muayene ve deney sonuçlarını değiştirebilecek faktörlerin mahzurlarını gidermek üzere alınan tedbirler, - Uygulanan, muayene ve deney metotlarında belirtilmeyen veya mecburi görülmeyen, ancak muayene ve deneyde yer almış olan işlemler, - Standarda uygun olup olmadığı, - Rapor tarih ve numarası, 3. PİYASAYA ARZ 3.1. Ambalajlama Belge bloklarının 10 adedi renksiz polietilen ile sarılarak paketlenir. Paketler, taşımaya ve depolamaya dayanıklı oluklu mukavvadan veya eşdeğer dayanıklılıkta başka bir 372

375 maddeden yapılmış kutulara brüt kütlesi en çok 40 kg olacak şekilde yerleştirilmelidir İşaretleme Belgenin İşaretlenmesi Belgenin ön yüzünde sol alt köşesinden başlamak üzere, okunaklı olarak: - Basımevi veya firmanın ticari ünvanı, adı varsa tescilli markası, - Basıldığı yıl, - Baskı adedi, - Bu standardın işareti ve numarası (TS şeklinde), yazılmalıdır. Örnek : Basımevi, 20...,...adet, TS İç ve Dış Ambalajların İşaretlenmesi Her iç ve dış ambalaj paketi üzerine en az aşağıda verilen bilgiler silinmeyecek şekilde ve okunaklı olarak basılmalı veya etiketlenmelidir. - İmalatçı firmanın ticari ünvanı ve adresi veya kısa adı ve adresi, veya varsa tescilli markası, - Paketlenmiş maddenin adı, - İmalât yılı, - Brüt kütlesi (sadece dış ambalaj üzerinde bulunmalıdır). - Ambalajdaki blok ve yaprak sayısı (Örnek : 10 x 100 adet), - Parti, seri veya kod numaralarından en az biri, - Bu standardın işareti ve numarası (TS şeklinde), 373

376 4. ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER İ malatçı veya satıcı, bu standarda uygun olarak imal edildiğini beyan ettiği belge için istendiğinde, standarda uygunluk beyannamesi vermek veya göstermek mecburiyetindedir. Bu beyannamede satış konusu belgenin: - Madde 1 deki özelliklere uygun olduğunun, - Madde 2 deki muayene ve deneylerin yapılmış ve uygun sonuç alınmış bulunduğunun belirtilmesi gerekir. YARARLANILAN KAYNAKLAR 1) 3194 Sayılı İmar Kanunu 2) Kullanılan belge örnekleri. 3) İmar Kanunu ile ilgili olarak çıkarılmış olan İmar Yönetmeliği 4) 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu 5) 2589 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu nda değişiklik yapılması hakkında kanu 374

377 ICS TÜRK STANDARDI TS 10970/Nisan 1993 YAPI KULLANMA Z N BELGES (CERTIFICATE OF PERMISSION FOR BUILDING USING) Föy 1/a Ölçüler mm'dir. 375

378 ICS TÜRK STANDARDI TS 10970/Nisan 1993 YAPI KULLANMA Z N BELGES (CERTIFICATE OF PERMISSION FOR BUILDING USING) Föy 1/b ARKA YÜZ Ölçüler mm'dir. 376

379 Föy 2 YAPI KULLANMA İZİN BELGESİ (CERTIFICATE OF PERMISSION FOR BUILDING USING) Yapı Kullanma İzin Belgesi Eki : Açıklama Yapı Ruhsatı verilen bütün yapılar için İmar Kanunu nun Maddeleri doğrultusunda Yapı Kullanma İzin Belgesi düzenlenmesi zorunludur. Bu Belge, 1 asıl, 3 nüsha olarak düzenlenecektir. Aslı yapı sahibine verilecektir. 1 inci nüsha Belgeyi veren kurumda kalacaktır. 3 üncü nüsha ise ilgili muhtarlığa gönderilecektir. Ayrıca formun onaylı birer örneği bir ay içinde ilgili meslek odalarına gönderilecektir. Yapı Kullanma İzin Belgesi Formu nun 2 nci nüshası İçişleri Bakanlığı tarafından aksi bildirilinceye kadar, Belgenin verildiği tarihten itibaren bir ay içinde Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı na gönderilmeye devam edecektir. Yapı Kullanma İzin Belgesi formu usulüne uygun olarak düzenlenmek zorundadır. Mimari proje müellifleri diğer görevliler ile birlikte bu formun usulüne uygun doldurulmasından sorumludur. Yeterli olmayan bölümler için, yanlızca o bölümü kullanmak koşulu ile ek form düzenlenecek olup, düzenlenecek ek form mutlaka aynı belge tarih ve numarası yazılarak idarece onaylanacak ve ilgili kurum ve kuruluşlara gönderilecektir. Yapı Kullanma İzin Belgesi, benzer dahi olsa parselde birden fazla yapı var ise aynı belge numarası ile her yapı için 377

380 onaylı mimari projede belirtilen blok numarası verilerek ayrı ayrı düzenlenecektir. Yapı Kullanma İzin Belgesi Formu nun oluşturulması ve Ulusal Adres Veri Tabanı na İşlenmesi Yapı Kullanma İzin Belgesi ile ilgili süreç, 5490 Sayı, 25/04/2006 tarihli Nüfus Hizmetleri Kanunu nun Sekizinci Kısım 50. Maddesi 1. fıkrası ile Adres ve Numaralamaya İlişkin Yönetmelik in İkinci Bölüm 9. Maddesine göre gerçekleştirilecektir. Ulusal Adres Veri Tabanı nda, Yapı Kullanma İzin Belgesi verilecek yapının adresi işlenmiş olmak zorundadır. Web üzerinde İçişleri Bakanlığı tarafından Ulusal Adres Veri Tabanı nı görme ve değiştirme konularında yetkilendirilmiş kişiler Yapı Kullanma İzin Belgesi verilecek yerin dış kapı numarasına kadar adresini seçecek ve bu alanda yer alan Yapı Belgeleri menüsünden Yapı Kullanma İzin Belgesi hazırla seçeneği seçilerek veri giriş sayfasına ulaşılacaktır. Bu sayfaya giriş yapılmadan önce kullanıcının TC kimlik numarası, şifresi sorgulanacaktır. Yapı Kullanma İzin Belgesi web ortamında usulüne uygun olarak doldurulup çıktısı formun üstüne Belge Takip No olacak şekilde alınacaktır. Yapı Kullanma İzin Belgesi formu, ilgili makamlarca onaylandıktan sonra tekrar ulusal adres veri tabanına kaydedilmiş olan Belge Takip No kullanılarak ilgili Yapı Kullanma İzin Belgesi çağrılıp onay butonuna basılarak onaylandığı teyid edilecektir. Sistemin oluşturduğu onay kodu Yapı Kullanma İzin Belgesi formunda 132. Onay kodu Bölümüne elle yazılarak Yapı Kullanma İzin Belgesi verme işlemi sonlandırılacaktır. 378

381 Belgenin Doldurulması İle İlgili Olarak Açıklanması Gerekli Görülen Bilgiler Aşağıda Yer Almaktadır. Belge Takip No : Yıl içinde verilen Yapı Kullanma İzin Belgeleri 1 den başlayarak yıl sonuna kadar verilen her form için artan sırada ayrı numara web üzerinden Yapı Kullanma İzin Belgesinin sağ üst köşesine verilecektir. Bu numara; kısmi kullanma izni, yapı kullanma izni, yeni yapı, yenileme, yeniden, ek bina, kat ilavesi, ilave, geçici, tadilat, dolgu, restorasyon, güçlendirme, kullanım değişimi, fosseptik, mekanik, tesisat, elektrik tesisatı, isim değişikliği, istinat duvarı, bahçe duvarı ve diğer ruhsat veriliş amacı için ayrım yapılmaksızın verilecektir. Sisteme kaydedilmiş olan Yapı Kullanma İzin Belgesi formuna belge takip numarası kullanılarak erişilecektir. 1. Bölüme, Yapı Kullanma İzin Belgesini veren kurumun adı kaydedilecektir. 2. Bölüm, Ulusal Adres Kayıt Sistemi ve Numaralama Yönetmeliği ne uygun olarak Yapı Kullanma İzin Belgesi düzenlenen yapıya ilişkin adres eşleştirilecektir. 3., 4. ve 5. Bölümlere, yapının yapılacağı yerin pafta, ada ve parsel numaraları kaydedilecektir. 6. Bölümde, içinde birden fazla bina ve tesis bulunan parseller için düzenlenecek olup, onaylı mimari projenin vaziyet planında belirtilen blok numarası kaydedilecektir. 7. Bölüme, onaylı mimari projede belirtilen bu belgeye esas bağımsız bölüm numaraları kaydedilecektir. 8. Bölüme, onaylı mimari projede belirtilen bu belgeden önce Yapı Kullanma İzin Belgesi düzenlenen bağımsız bölüm numaraları kaydedilecektir. 379

382 9. Bölüme, Belgenin, yapının tamamı için mi yoksa biten kısımları için mi verildiği ilgili kutu işaretlenerek belirtilecektir. Bazı bölümleri için Kısmi Kullanma İzin Belgesi düzenlenen yapılarda, yapı tamamlandıktan sonra yapının tamamı için Yapı Kullanma İzin Belgesi alınması ve belgenin onaylı birer örneğinin ilgili kurum, kuruluş ve kişilere verilmesi ve gönderilmesi zorunludur. 12 Bölümde, Bu belgeye esas Yapı Ruhsatı nda belirtilen amaçlardan hangisi için verilmiş ise, ilgili seçenek X işareti konularak belirtilecektir. Bunların dışında bir amaç için veriliyor ise, 19. boş olan seçenek işaretlenerek yanına amacı kaydedilecektir. Bir yapı için birden fazla belgenin veriliş amacı veya belgeye esas ruhsat söz konusu ise, her bir amaç için aynı belge numarası ile ayrı form düzenlenecek ve detay bilgiler Diğer Hususlar bölümünde açıklanacaktır. 10. Bölüme, belgenin onay tarihi; 11. Bölüme, belgenin numarası kaydedilecektir. 13. ve 14. Bölümlere, belgeye esas ilk yapı ruhsatının tarihi ve numarası kaydedilecektir. 15. ve 16. Bölümlere, belgeye esas son yapı ruhsatının tarihi ve numarası kaydedilecektir. Eğer, belgeye esas yapı için bir kez Yapı Ruhsatı düzenlenmiş ise bu bölüm doldurulmayacaktır. 17., 18. ve 19. Bölümlere, belgeye esas yapı için verilen en son yenileme, yeniden ve tadilat ruhsatlarının tarihleri kaydedilecektir. 20. Bölüme, Yapı Kullanma İzin Belgesinin düzenlendiği parseli içeren yürürlükteki imar planın onay tarihi kaydedilecektir. 380

383 21. ve 22. Bölümlere, bu belge için yürürlükteki imar planı ve imar mevzuatına uygun olarak düzenlenmiş imar durumu belgesinin tarihi ve numarası kaydedilecektir. Belgenin onay tarihinde imar durumu belgesi hükümlerinin geçerliliği kalmamış ise mevzuat karşısında geçersiz olan imar durum belgesine göre ruhsat düzenlenmeyecektir. 23. Bölüme, statik projeye esas zemin etüt raporunun onay tarihi kaydedilecektir. 28. Bölüm, uygulama imar planı bulunan parseller için doldurulacaktır. Buraya, İmar parselini oluşturan ve tapu tesciline esas olan parselasyon planının onay tarihi kaydedilecektir. İmar planı olup onaylı ve tescile konu parselasyon planı olmayan alanlarda yapı belgesi düzenlenmeyecektir. İmar Kanunu nun 33. Maddesine göre geçici belge düzenlenecek yapılarda bu bölüm doldurulmayacaktır. 29. Bölüme, bu belgenin düzenlendiği parselin uygulama imar planında belirtilen kullanma amacı kaydedilecektir. İmar planı olmayan ancak üst ölçekli diğer planlar kapsamında kalan alanlarda plan ve plan notlarına göre doldurulacaktır. Herhangi bir plan kapsamında kalmayan alanlarda Plansız Alanlar İmar Yönetmeliğine uygun olarak doldurulacaktır. 30. Bölüme, parselin tapu kayıtlarına esas alanı m 2 olarak kaydedilecektir. Bu bölüm, 61. ve 66. Bölümlere kaydedilen alanlardan büyük olmalıdır. 25., 26. ve 27. Bölümler, ilgili tapu sicil müdürlüğünden alınan güncel belgede yer alan bilgiler doğrultusunda düzenlenecektir. 381

384 24. Bölüm, Çevresel Etki ve Değerlendirmesi ne konu parsel ve yapılar için doldurulacaktır. 31. Bölüme, parsel sahibinin adı soyadı, T.C. Kimlik Numarası kaydedilecektir. Birden fazla ortaklıklı veya tüzel kişiliklere ait parsellerde ve yapı sahibi özel işaretlenmiş ise bu bölüme en büyük hissedarın bilgileri kaydedilecektir. Yapı sahibi yabancı ise T.C. Kimlik Numarası doldurulmayacak, uygulama İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenecektir. Kamu işaretlenmiş ise T.C. Kimlik Numarası doldurulmayacaktır. Birden fazla hissedarı olan yapılarda hissedarların onaylı yapı projelerine ve ruhsata muvafakat alınmadan belge düzenlenemez. 32. ve 33. Bölümlere, yapı sahibinin bağlı olduğu vergi dairesinin adı ve vergi kimlik numarası kaydedilecektir. 34., 45., 53., 105., 111., ve 116. Bölümler, adres bilgi sistemine uygun olarak düzenlenecektir. 35. Bölüm, yapı sahibi tarafından imzalanacaktır. 36. Bölüme, tüzel kişiliklerde en büyük hissedarın T.C. kimlik numarası kaydedilecektir. Yapı sahibi yabancı ise T.C. Kimlik Numarası doldurulmayacak, uygulama İçişleri Bakanlığı tarafından belirlenecektir. 37. Bölüme, yapı müteahhidinin bağlı olduğu meslek odasında kayıtlı olduğu sicil numarası kaydedilecektir. 38. Bölüme, yapı müteahhidinin bağlı olduğu meslek odası tarafından bu belge için düzenlenen sicil durum belgesinin numarası kaydedilecektir. Sicil durum belgesi olmadan Yapı kullanma İzin Belgesi düzenlenmeyecektir. Yabancı müteahhitler için ticaret odası tarafından düzenlenen geçici belgenin 382

385 tarihi ve numarası kaydedilecektir. Sicil durum belgesi getirilmeden Yapı kullanma İzin Belgesi düzenlenmeyecektir. 39. ve 40. Bölümlere, yapı müteahhidinin bağlı olduğu vergi dairesinin adı ve vergi kimlik numarası kaydedilecektir. 41. Bölüm, işyerine ait sigorta sicil numarası kaydedilecektir. 42. ve 43. Bölümlere, yapı müteahhiti ve yapı sahibinin karşılıklı taahütlerini içeren noterden onaylı sözleşmenin tarih ve numarası kaydedilecektir. 44. Bölüme, yapı müteahhidine Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından verilen yapı müteahhidi yetki belgesinin numarası kaydedilecektir. Bu bölüme ilişkin uygulama Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan yönetmeliklere uygun olarak gerçekleştirilecektir. 46. Bölüm, yapı müteahhidi tarafından imzalanacaktır. 47., 48., 49., 50., 51., 52., 53., 54. Bölümler, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan Tip İmar Yönetmeliğinde şantiye şefi zorunluluğu getirilen yapılar, kıyı yapıları ve kamuya ait yapılar için doldurulacaktır. 49. Bölüme, mimar ve mühendisler için şantiye şefinin üyesi olduğu meslek odası tarafından düzenlenen sicil durum belgesinin numarası kaydedilecektir. Tip İmar Yönetmeliğinde belirlenen büyüklükteki yapılar için yetki sınırları içinde fen adamlarına şantiye şefi yetkisi verilmesi halinde bu bölüm yönetmeliğe uygun olarak, İl Bayındırlık ve İskan Müdürlükleri tarafından verilen belgenin tarihi ve numarası yazılarak doldurulacaktır. 383

386 55., 56. ve 57. Bölümlere, onaylı mimari projeye uygun olarak kullanma amacına göre konut, dükkan ve benzeri kullanma amaçları ile ortak alanlar olarak bu belgeye konu bina ve tesis için düzenlenecektir. 55. Bölümde, yapının bir daireli konut binası, iki daireli konut binası, üç ve daha fazla daireli konut binası, huzurevi, yetimhane, yurt, otel, motel, pansiyon, apart otel, lokanta, idari amaçlı postahane-banka-belediye hizmet-devlet hizmet-mahkeme, konferans-toplantı salonu, alışveriş merkezi, pasaj, mağaza, dükkan, pasaj içindeki dükkan, bina içinde işyeri, ticari depo, sanayi depo, ardiye, demiryolu-otobüs istasyon, radyo-televizyon yayın, telefon santral, yeraltı veya yerüstü garaj, fabrika, atölye, imalathane, mezbahane, mandıra, soğuk hava deposu, sinema, tiyatro, müze, sanat galerisi, konser salonları, arşiv, kütüphane, okul, metoroloji, devlet-özel-cezaevi-askeri hastane, sanatoryum, dispanser, sağlık ocağı, veteriner, kaplıca, spor (basketbol, tenis, yüzme, jimnastik, buz pateni vb.), ahır-ağıl-tavuk üretme-tahıl ambarı gibi tarımsal amaçlı, cami-kilise gibi dini amaçlı, cezaevi, karakol, askeri, itfaiye, tuvalet vb. kullanma amaçları ile yapıya ilişkin ortak alan ayrıntılı olarak belirtilecektir. Yapı içi ortak alan: yapı içindeki giriş holleri, ışıklıklar, merdivenler, yangın merdivenleri, asansörler, kalorifer dairesi, kömürlük, sığınak ve otopark gibi ortak kullanıma açık alanlardır. Bir yapıda birden fazla kullanma amacı var ise herbir kullanma amacı ayrı ayrı yazılacaktır. Bu bölüm ruhsata esas kısımlar için doldurulacaktır. 56. Bölüm, mimari projeye uygun olarak sadece konut ve diğer kullanma amaçlı bağımsız bölümlerin sayıları kayde- 384

387 dilecektir. Toplam bölümüne yapıda kullanma amacı ayrımı yapılmadan toplam bağımsız bölüm sayısı kaydedilecektir. Konut birimi (daire), etrafı kapalı, tavanı örtülmüş, bir aile veya bir grup insanın diğer fertlerden ayrı olarak yaşamasına imkan sağlayan, doğrudan doğruya sokağa, koridora veya genel bir yere açılan, müstakil bir kapısı olan bina veya binanın bir bölümüdür. Bekçi, bahçıvan, kaloriferci, kapıcı gibi hizmetlilerin ikametine ayrılan daireler de konut birimi olarak sayılmalıdır. 57. Bölüm, onaylı mimari proje uygun olarak yapı inşaat alanı esası üzerinden belirlenen yüzölçümleri kaydedilecektir. Yapının ortak alanlarından olmayan bağımsız bölümün eklentisi olan alanlar bağımsız bölümün yüzölçümünde belirtilecektir. Toplam bölümü belge yapının tamamı için veriliyor ise yapı inşaat alanına eşit olacaktır. 58. Bölüme, birden fazla yapı olan parsellerde, onaylı mimari projede belirtilen ve projeler bu belgeye konu yapı ile aynı olan yapıların sayısı kaydedilecektir. 59. Bölüme, yeni yapılarda 56. Bölümün toplamı ile tadilat, ilave ve kat ilavelerinde ise evvelce yapılanlarla birlikte yapıda toplam bağımsız bölüm sayı sı kaydedilecektir. 60. Bölüm, binalar için düzenlenecek olup, ilave, tadilat ve kat ilavelerinde bu kısımlar dahil yapının tamamı için onaylı mimari projeye uygun olarak düzenlenecektir. 61. Bölüme, ilavelerde, ilave edilen kısımla birlikte onaylı mimari proje uygun olarak yapının taban alanı kaydedilecektir. 62. Bölüme, ilave ve kat ilavelerinde ilave edilen kısımla birlikte onaylı mimari projeye uygun olarak yapı inşaat alanı kaydedilecektir. 385

388 63., 64. ve 65. Bölümlere, bu belgeye konu yapı ile birlikte onaylı mimari projenin vaziyet planında bulunan toplam yapı, bağımsız bölüm ve konut birimi sayıları kaydedilecektir. 66. Bölüme, varsa bu belge ile birlikte izin verilenler de dahil parselde bulunan bütün yapıların toplam taban alanı onaylı mimari projeye göre kaydedilecektir. 67. Bölüme, varsa ilave ve kat ilaveleri ile birlikte parselde bulunan bütün yapıların toplam yapı inşaat alanı kaydedilecektir. 68. ve 72. Bölümlerde, varsa ilavelerle birlikte yapının yol kotu tutanağı ve yönetmelik ile belirlenen yol kotu altındaki katsayısı ve yüksekliği onaylı mimari projeye uygun olarak kaydedilecektir. 69. ve 73. Bölümlerde, varsa kat ilaveleri ile birlikte yapının yol kotu tutanağı ve yönetmelik ile belirlenen yol kotu üstündeki kat sayısı ve yüksekliği onaylı mimari projeye uygun olarak kaydedilecektir. Bu ölçü ve miktarlar imar planı kararlarına aykırı olamaz. 70. ve 74. Bölümlerde, varsa ilave ve kat ilaveleri ile birlikte yapının yol kotu altında ve üstünde kalan toplam kat adedi ve toplam yüksekliği kaydedilecektir. 70. Bölüm, 68. ve 69. Bölümlerin toplamına; 74. Bölüm, 72. ve 73. Bölümlerin toplamına eşit olmalıdır. 71. ve 75. Bölümlerde, mevcut yapıya ilave ve kat ilavesi yapıldığında onaylı mimari projeye uygun olarak bu belge konusu için doldurulacaktır. 71. Bölüm 70. Bölümden, 75. Bölüm 74. Bölümden küçük olmalıdır. 386

389 58,. 59., 60., 61., 62., 63., 64., 65., 66., 67., 68., 69., 70., 71., 72., 73., 74. ve 75. Bölümler, sadece bina ve tesisler için doldurulacaktır. 76., 77. ve 78. Bölümler, Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca her yıl yayımlanan Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakındaki Tebliğ hükümlerine göre kaydedilecektir. 79. Bölüme, inşaatın yüzölçümü ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı nca tespit edilip yayımlanan, inşaatın sınıfı ve grubuna göre belirlenen son inşaat m 2 birim maliyetleri esas alınarak bulunan arsa değeri hariç değer kaydedilecektir. 80. Bölüm, en son verilen Emlak Vergi Beyannamesinde gösterilen vergi değeri esas alınarak yazılan değerdir. 81. Bölüme, 79. ile 80. Bölümün toplamı kaydedilecektir. 82. Bölüme, bu belge konusu için geçerli olan değer kaydedilecektir. 83. Bölüm, onaylı mekanik tesisat projelerine uygun olarak işaretlenecektir. Projesinde birden fazla ısıtma sistemi olan bina ve tesislerde ilgili bütün seçenekler işaretlenecektir. 84. Bölüme, onaylı mekanik tesisat projelerine uygun olarak ısıtma sisteminde kullanılan yakıt veya yakıtlar işaretlenecektir. 85. Bölüme, onaylı mekanik tesisat projelerinde sıcak su tesisatı bulunan yapılarda projeye uygun seçenek işaretlenecektir. 86. Bölüme, onaylı sıcak su temin şekli projesine uygun olarak yakıt cinsi işaretlenecektir. 387

390 87. Bölüme, onaylı mekanik tesisat projesine uygun olarak yapının içme suyunu temin şekli işaretlenecektir. Taşıma ile bir parselde yer alan depo doldurularak su temin edilmesi halinde taşıma suyu seçeneği işaretlenecektir. 88. Bölüme, mekanik tesisat projelerine ve atıksu projelerine uygun olarak işaretlenecektir. 89. Bölüme, belge verilen yapıya ilişkin tesisatlar işaretlenerek belirtilecektir. 90. Bölüme, belge verilen yapıya ilişkin ortak kullanım alanları işaretlenerek belirtilecektir. 91. Bölüme, yapının taşıyıcı sistemi seçenekleri işaretlenerek doldurulacaktır. 92. Bölüm, yapılacak yapıda duvar dolgu maddesi olarak kullanılacak inşaat malzemeleri işaretlenecektir. 93. Bölümde, yapı katlarındaki kat döşemesi sistemi seçeneklerden işaretlenerek belirtilecektir. 94., 95., 96 ve 97. Bölümlere, yapı ile ilgili daha önce verilen Yapı Kullanma İzin Belgesi(leri)nin tarihi, belge numarası, blok numarası ile belgenin kapsadığı bağımsız bölüm numaraları kaydedilecektir. 98., 99.,100 ve 101. Bölümlere, belgeye konu yapıda yer alan konut birimlerinin (daire) özellikleri oda sayısına göre daire adeti ve bir dairenin yüzölçümü kaydedilecektir. Örneğin; 3 odalı kaç daire olduğu, 4 odalı kaç daire olduğu, 3 odalı bir dairenin 4 odalı bir dairenin yüzölçümlerinin kaç m2 olduğu belirtilecektir. Ayrıca, parkesi olan daire sayısı ilgili alana kaydedilecektir. Konut dışındaki yapılar için doldurulmayacaktır. 388

391 102., 103., 105. ve 106. Bölümlere, fenni mesullerin veya yapı denetim kuruluşunun uzmanlık alanına göre denetçi mimar veya mühendislerinin ayrı ayrı adı soyadı, T.C. Kimlik Numarası, adresi kaydedilip imzası alınacaktır Bölüme, fenni mesuller için meslek odasınca düzenlenen, büro tescil numarası, büro tescil yenileme tarihi, büro tescil adresi, üye sicil numarası ve ruhsata konu işe ait bilgilerin de olduğu meslek mesnsubunun kanuna aykırı uygulama nedeni ile haklarının kısıtlanıp kısıtlanmadığına ilişkin bilgilerin de yer aldığı sicil durum belgesinin tarihi ve numarası kaydedilecektir. Denetçi mimar ve mühendisler için ise, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı sicil numarası kaydedilecektir. Denetçi mimar ve mühendisler için ise, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı ndan alınan denetçi belgesinin numarası kaydedilecektir. Kamu görevlisi fenni mesuller için bu ruhsat konusu iş için alınan kurum sicil numarasını içeren görevlendirme yazısının tarih ve numarası yazılacaktır. 107., 108., 109., 110., 111. ve 112. Bölümler, sadece yapı denetim kuruluşu görevlendirilen yapılar için doldurulacaktır Sayılı Yapı Denetimi Hakında Kanunun uygulandığı yapılarda, denetim görevini üstlenen ilgili yapı denetim kuruluşuna ilişkin bilgileri yer alacak ve kuruluşun yetkilisi tarafından imzalanacaktır Bölüme, Ulusal Adres Veri Tabanı sistemi tarafından oluşturulan onay kodu kaydedilecektir Bölüme, Yapı Kullanma İzin Belgesi nin hangi kısımlar için verildiği ve Yapı Kullanma İzin Belgesi almamış ve tamamlanmamış olan kısımlara ilişkin bilgiler de kaydedilecektir. 389

392 390

393 391

394