GÜMRÜK ANTREPO REJİMİ

Transkript

1 GÜMRÜK ANTREPO REJİMİ Tebliğler Gümrük Genel Tebliği (Gümrük Antrepo Rejimi) Seri No: 12 Gümrük Müsteşarlığından: Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı, gümrük vergileri alınmamış ve dış ticaret politikasına tabi tutulmamış eşyanın konulduğu genel antrepolar ile, her nevi petrol ürünü depolanan genel ve özel antrepoların etkin şekilde denetlenmesini sağlamaktır. Yetki Madde 2- Bu Tebliğ, Gümrük Yönetmeliği nin Antrepo İşleticileri Tarafından Uyulması Zorunlu Hususlar başlıklı 284. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan, Antrepo işleticileri, antrepo tesisat ve inşaatında, sonradan meydana gelecek arızaları tamir etmeye, gümrük haklarının emniyetle korunması ve hizmetlerin çabuk yapılması bakımından, Müsteşarlıkça zamanla gerekli görülen tesis ve değişiklikleri yapmaya ve ileri tekniğin meydana getirdiği aletleri ve cihazları sağlamaya; izin alınmadıkça varolan tesisleri hiç bir suretle değiştirmemeye, genişletmemeye veya azaltmamaya mecburdurlar. hükmüne istinaden hazırlanmıştır. A Tipi Genel Antrepolarda Bulunması Zorunlu Kamera Sistemleri Madde 3- A tipi genel antrepolarda 24 saat kayıt yapan, ilgili alanın ve bilhassa alana giriş çıkış yerlerinin Gümrük Müdürlüklerince izlenmesini sağlayan bir kamera sisteminin antrepo işleticileri tarafından kurulması zorunludur. Bilgisayar Bağlantılı Elektronik Ölçüm Cihazları Madde 4- Her nevi petrol ürünü depolanan antrepolarda Gümrük Yönetmeliği nin 286 ncı maddesinin (p)/7 nci bendi gereğince bulunması gereken elektronik ölçüm cihazlarının bilgisayar bağlantıları oluşturularak elektronik ortamda ilgili Gümrük Müdürlükleri ve Başmüdürlüklerden gözetim yapılmasını ve antrepoda mevcut yakıt miktarının izlenmesini sağlayan bir sistemin antrepo işleticileri tarafından kurulması zorunludur. Antrepo Açılışlarında Aranılacak Şartlar ve Mevcut Antrepoların Şartlara Uyumu Madde 5- Antrepo açılış taleplerinde, 17/1/2004 tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 10 Seri No. lu (Gümrük Antrepo Rejimi) Gümrük Genel Tebliği nde yer alan şartlara ilave olarak, 3 ve 4 üncü maddede belirtilen kriterlerin aranılması, mevcut antrepoların ise bu şartlara 31/12/2005 tarihine kadar uyumunun sağlanması gerekmektedir. Birinci fıkrada belirtilen tarihe kadar gerekli şartların sağlanamamış olması durumunda, gümrük antreposu Başmüdürlüklerce re sen kapatılacak ve yapılan işlem sonucundan Müsteşarlığa (Gümrükler Genel Müdürlüğü) bilgi verilecektir. Petrol Ürünlerinin Sevkinde Gümrük Müdürlüğüne Bilgi Verilmesi Madde 6- Hazine haklarının korunması ve gümrük gözetiminin etkin bir şekilde yerine getirilmesi amacıyla, antrepoya konulacak eşyanın petrol ürünü olması halinde, Gümrük Yönetmeliği nin 119. maddesi uyarınca antrepo rejimine ait beyannameye eklenecek belgeler arasında sayılan taşıma belgesinde yer alan

2 bilgilerin, antreponun denetiminde bulunduğu Gümrük Müdürlüğü ne 24 saat öncesinden bildirilmesi gerekmektedir. Yürürlük Madde 7- Bu Tebliğ yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer. Yürütme Madde 8- Bu Tebliğ hükümlerini Gümrük Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan yürütür TESLİMLER VE BELGELER 8 SERİ NO LU ÖZEL TÜKETİM VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ Kapsam 4/4/2005 tarih ve 2005/8704(1) sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Kararın 1 inci maddesinde; 6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa(2) ekli (I) sayılı listenin (A) cetvelinde ve G.T.İ.P. numaraları ile yer alan mallar için belirlenen ÖTV tutarlarının, bu mallara yerli tarım ürünlerinden elde edilmiş ve G.T.İ.P. numaralarında yer alan yakıt biyoetanolü karıştırılmış olması halinde, karıştırılan malın miktarının karışım miktarına oranı kadar eksik uygulanacağı öngörülmüş ve bu orana göre belirlenen vergi tutarlarının, ve G.T.İ.P. numaralarında yer alan yakıt biyoetanolünü ihtiva etmeyen ve G.T.İ.P. numaralarında yer alan mallar için belirlenmiş olan vergi tutarlarının % 98 inden az olamayacağı belirtilmiştir. Anılan Kararname eki Kararın 2 nci maddesinin verdiği yetki uyarınca söz konusu uygulamanın usul ve esasları aşağıdaki şekilde belirlenmiştir. 1- TANIMLAR Bu Tebliğin uygulamasında; a) Kararname: 4/4/2005 tarih ve 2005/8704 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Kararı, b) Biyoetanol: ve G.T.İ.P. numaralarında yer alan, Tütün, Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkiler Piyasası Düzenleme Kurumu (TAPDK) tarafından yayımlanan Etil Alkolün Piyasaya Arzı Hakkında Tebliğin (3) 4 üncü maddesinde yakıt biyoetanolü olarak tanımlanan ve yerli tarım ürünlerinden elde edilen etil alkolü, c) Benzin: ÖTV Kanununa ekli (I) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan ve G.T.İ.P. numaralı malları, d) Karışım (Biyoetanollü Benzin): Biyoetanol ile benzinin harmanlanması sonucu elde edilen ürünü, e) Harmanlayıcı: Maliye Bakanlığı tarafından verilen Harmanlama İzin Belgesi ni haiz, 4/12/2003 tarih ve 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununda(4) tanımlanan Rafinerici ve Dağıtıcı yı,

3 f) Harmanlama İzin Belgesi: Kararname kapsamında satış yapmak için biyoetanol ile benzini harmanlayacak olan harmanlayıcılara Maliye Bakanlığı tarafından verilen ve bir örneği bu Tebliğin ekinde (EK:1) yer alan izin belgesini, g) Üretici: Biyoetanolü üretip harmanlayıcıya teslim eden gerçek veya tüzel kişileri, h) Üretim İzin Belgesi: Biyoetanolü üretecek olan üreticilere TAPDK tarafından verilen Tesis Kurma İzin Belgesi ni, ifade eder. 2- HARMANLAMA İZİN BELGESİ VERİLMESİ Biyoetanol ile harmanlanmış benzinleri Kararname kapsamında yalnızca, harmanlama izin belgesini haiz harmanlayıcılar teslim edebileceklerdir. Bu belgeyi almak isteyen mükelleflerin; Harmanlama izin belgesi için vergi dairesine müracaat tarihinde herhangi bir vergi borcunun bulunmaması, Yönetim kurulu üyeleri ile şirket sermayesinin %10 undan fazlasına sahip olanların affa uğramış olsalar dahi, hırsızlık, emniyeti suistimal, dolandırıcılık, yalan yere şahadet, yalan yere yemin, suç tasnii, iftira, irtikap, rüşvet, ihtilas cürümlerinden biri dolayısıyla hapis cezası veya 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun ile 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanuna muhalefetten mahkum olmamaları ve 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun(5) 359 uncu maddesinde yazılı kaçakçılık suçlarını işlememiş olmaları, gerekmektedir. Bu şartları haiz mükellefler, harmanlama izin belgesini alabilmek için aşağıdaki belgeleri ekleyecekleri bir dilekçe ile ÖTV yönünden (ÖTV mükellefiyetleri yoksa KDV yönünden) bağlı oldukları vergi dairesine müracaat edeceklerdir. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan (EPDK) alınan lisans (dağıtıcı veya rafinerici lisansı) ile biyoetanol satın alınacak üreticilerin üretim izin belgelerinin aslı veya noter onaylı örneği (Harmanlama izin belgesi alındıktan sonra farklı üreticilerden de biyoetanol satın alınması halinde, harmanlama yapılmadan önce bu üreticilere ait izin belgesi vergi dairesine verilecektir) Üretici tarafından düzenlenen ve bir örneği bu Tebliğin ekinde (EK:2) yer alan Biyoetanol Üretim Taahhütnamesi Aranılan belgelerin verilmesi halinde ilgili vergi dairesi, şirketin vergi borcu olup olmadığını sorgulayarak ÖTV mükellefiyeti yoksa ÖTV mükellefiyeti de tesis etmek suretiyle harmanlama izin belgesi verecektir. Genel ve katma bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler ve sermayesinin % 51 i veya daha fazlası bunlara ait olan kuruluşlar ile özelleştirme kapsam ve programına alınmış olup hisselerinin yarısından fazlası yukarıda sayılan kuruluşlara ait olan kuruluşlara harmanlama izin belgesi verilmesinde yukarıdaki şartlar ve belgeler (üretim izin belgesi ve biyoetanol üretim taahhütnamesi hariç) aranılmayacaktır. 3- BİYOETANOLLÜ BENZİN TESLİMİ a) Karışıma Uygulanacak ÖTV Tutarının Hesaplanması Benzin ile biyoetanolün harmanlanması sonucu elde edilen karışımın tesliminde, karışıma uygulanacak ÖTV tutarı aşağıdaki formüle göre hesaplanacaktır. KV = BV x [1- (E / T)] Y = [1- (E / T)] KV = Karışımın (Biyoetanollü Benzinin) ÖTV Tutarı (YTL/lt) BV = Biyoetanolsüz Benzinin ÖTV Tutarı (YTL/lt) E = Karışımdaki Biyoetanol Miktarı (lt)

4 T = Karışım Miktarı (Karışımdaki Benzin Miktarı+Karışımdaki Biyoetanol Miktarı) (lt) Y = Benzin Miktarının Karışım Miktarındaki Oranı Kararname gereğince, karışıma uygulanacak ÖTV tutarının hesaplanmasında kullanılacak (Y) değeri hiçbir zaman 0,98 den küçük olmayacaktır. Hesaplama sonucu bulunan (Y) değeri 0,98 den küçükse, dikkate alınacak olan değer 0,98 olacaktır. Diğer taraftan biyoetanol, ve G.T.İ.P. numaralarında yer alan benzinlerden hangisi ile harmanlanır ise, hesaplamada kullanılacak (BV) değeri de, harmanlanan benzinin ( veya G.T.İ.P. numaralı malın) karışımın teslim tarihindeki ÖTV tutarı kadar olacaktır. b) Benzin ile Biyoetanolün Harmanlanması ve Beyanı Benzin ile biyoetanolün harmanlanması sonucu elde edilen karışımın tesliminde, karışıma uygulanacak ÖTV tutarının hesaplanması bu Tebliğin (3/a) bölümündeki formüle göre yapılacaktır. Karışımın tesliminde düzenlenecek faturada, hesaplanan ÖTV tutarının altına biyoetanollü benzin olduğu belirtilecektir. Biyoetanollü benzin ile ÖTV ye tabi başka bir malın satışına ilişkin olarak tek bir fatura düzenlenmesi halinde, bu mallar için hesaplanan ÖTV tutarları faturada ayrı ayrı gösterilecektir. Harmanlayıcı, (1) numaralı ÖTV beyannamesinin Matrah ve Vergi Bildirimi bölümünün A Cetvelindeki Ürünler kısmında yer alan benzinlerin G.T.İ.P. numaralarına ait satırlarda, teslim ettiği karışıma uygulanan maktu ÖTV tutarını ve karışım miktarını yazacak, Açıklama başlığının altında ise 2005/8704 sayılı Karar ibaresini seçerek beyanda bulunacaktır. c) İndirim Teslim edilen karışımda kullanılan benzinin ÖTV ödenerek satın alınmış olması halinde; karışımın satılan kısmında yer alan benzin miktarına ilişkin ödenen ÖTV tutarı, beyannamenin İstisnalar ve İndirimler bölümünün İndirimler (Üretime Giren Mal İçin) kısmında beyan edilmek suretiyle ÖTV Kanununun 9 uncu maddesi hükmü gereğince hesaplanan ÖTV den indirilir. d) YMM Raporu Düzenlenmesi Üreticiler, Kararname kapsamında kullanılmak üzere yerli tarım ürünlerinden imal ederek teslim ettikleri biyoetanole ilişkin olarak her takvim yılının ilk altı aylık 1 inci dönemi ve kalan altı aylık 2 nci dönemine ait yeminli malî müşavir (YMM) tarafından düzenlenen üretim raporlarını, bu dönemleri takip eden aybaşından itibaren en geç 1 ay içerisinde biyoetanol sattıkları harmanlayıcıların ÖTV yönünden bağlı oldukları vergi dairelerine ibraz edeceklerdir. Harmanlayıcılar, satın aldığı biyoetanolün benzinle harmanlanmasına ve elde edilen karışımın teslimine ilişkin olarak her takvim yılının ilk altı aylık 1 inci dönemi ve kalan altı aylık 2 nci dönemine ait YMM tarafından düzenlenen faaliyet raporlarını, bu dönemleri takip eden aybaşından itibaren en geç 1 ay içerisinde ÖTV mükellefiyetlerinin bulunduğu yer vergi dairesine ibraz edeceklerdir. Bu bölümde belirtilen YMM raporlarının süresi içerisinde ibraz edilemeyeceğine ilişkin, üretici, harmanlayıcı veya YMM ler tarafından makul mazeret bildirilmesi halinde, vergi dairesince 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 17 nci maddesine göre bu Tebliğde belirlenen sürelerin bir katını geçmemek üzere ek süre verilebilecektir. Genel ve katma bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler ve sermayesinin % 51 i veya daha fazlası bunlara ait olan kuruluşlar ile özelleştirme kapsam ve programına alınmış olup hisselerinin yarısından fazlası yukarıda sayılan kuruluşlara ait olan kuruluşlardan, yukarıda belirtilen dönemlerle ilgili Kararname kapsamındaki faaliyetlerini içeren kurum yetkililerince imzalanmış bir raporu ilgili vergi dairelerine ibraz etmeleri halinde, yukarıda anılan YMM raporları aranmayacaktır. e) Uygulamaya İlişkin Örnekler Örnek 1: Harmanlama izin belgesi sahibi (A) firması, rafineriden 1,3625 YTL/lt ÖTV ödeyerek satın aldığı G.T.İ.P. numaralı litre benzin ile (B) firmasından satın aldığı litre biyoetanolü harmanlayarak, elde ettiği karışımın tamamını Kararname kapsamında 25/5/2005 tarihinde satmıştır G.T.İ.P. numaralı mal için 25/5/2005 tarihinde uygulanmakta olan ÖTV tutarı

5 1,3625 YTL/lt dir. Buna göre teslim edilen karışıma ilişkin uygulanacak ÖTV tutarı aşağıdaki gibi hesaplanacaktır; BV = 1,3625 YTL/lt E = lt T = ( =) lt Y = 1-(2.000/ ) = 0,98 KV = BV x Y= (1,3625x 0,98 =) 1,33525 YTL/lt dir. Hesaplanan Toplam ÖTV Tutarı = ,33525 = YTL İndirim Konusu Yapılacak Toplam ÖTV Tutarı= ,3625 = YTL Yukarıda yer alan hesaplamada görüleceği üzere, yapılan satışa ilişkin olarak beyan edilecek hesaplanan toplam ÖTV tutarı YTL, indirim konusu yapılacak toplam ÖTV tutarı ise YTL olmaktadır. Örnek 2: Harmanlama izin belgesi sahibi (C) firması, rafineriden 1,4560 YTL/lt ÖTV ödeyerek satın aldığı G.T.İ.P. numaralı litre benzin ile (D) firmasından satın aldığı 750 litre biyoetanolü harmanlayarak, elde ettiği karışımın litrelik kısmını Kararname kapsamında 21/6/2005 tarihinde satmıştır G.T.İ.P. numaralı mal için 21/6/2005 tarihinde uygulanmakta olan ÖTV tutarı 1,4845 YTL/lt dir. Buna göre teslim edilen karışıma ilişkin uygulanacak ÖTV tutarı aşağıdaki gibi hesaplanacaktır; BV = 1,4845 YTL/lt E = 750 lt T = ( =) lt Y = 1-(750/50.000) = 0,985 KV = BV x Y= (1,4845x 0,985 =) 1, YTL/lt dir. Hesaplanan Toplam ÖTV Tutarı = , = ,65 YTL İndirim Konusu Yapılacak Toplam ÖTV Tutarı= 0, ,4560 = ,20 YTL Yukarıda yer alan hesaplamada görüleceği üzere, yapılan satışa ilişkin olarak beyan edilecek hesaplanan toplam ÖTV tutarı ,65 YTL, indirim konusu yapılacak toplam ÖTV tutarı ise ,20 YTL olmaktadır. Örnek 3: Harmanlama izin belgesi sahibi (E) firması, ithal ettiği G.T.İ.P. numaralı litre benzin ile (F) firmasından satın aldığı litre biyoetanolü harmanlamak suretiyle elde ettiği karışımın litrelik kısmını 1/11/2005 tarihinde satmıştır G.T.İ.P. numaralı mal için 1/11/2005 tarihinde uygulanmakta olan ÖTV tutarı 1,3625 YTL/lt dir. Buna göre teslim edilen karışıma ilişkin uygulanacak ÖTV tutarı aşağıdaki gibi hesaplanacaktır; BV = 1,3625 YTL/lt E = lt T = ( =) lt Y = 1-(3.850/ ) = 0,965 0,965 < 0,98 olduğu için hesaplamada (Y) değeri 0,98 olarak dikkate alınacaktır. KV = BV x Y= (1,3625x 0,98 =)1,33525 YTL/lt dir. Hesaplanan Toplam ÖTV Tutarı = ,33525 = ,50 YTL Yukarıda yer alan hesaplamada görüleceği üzere, yapılan satışa ilişkin olarak beyan edilecek hesaplanan toplam ÖTV tutarı ,50 YTL olmaktadır. Satışa konu olan karışımın içerisindeki benzin ithal edildiği yani ÖTV ödenmeden satın alındığı için indirilecek ÖTV tutarı bulunmamaktadır. 4- USUL VE ESASLARA İLİŞKİN SORUMLULUK Harmanlayıcıların ve üreticilerin bu Tebliğde belirtilen usul ve esaslara uymamaları halinde, sorumlular adına 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesi gereğince özel usulsüzlük cezası uygulanacaktır. Harmanlayıcılar, bu Tebliğde belirlenen usul ve esaslara uymamaları halinde vergi incelemesine sevk edileceklerdir. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 344 üncü maddesi uyarınca vergi ziyaı cezası

6 uygulanmasını gerektiren hallere temas eden bir amme alacağının salınması için gerekli muamelelere başlanmış olması halinde, vergi daireleri ya da vergi incelemesine yetkili memurlar, harmanlama izin belgesini iptal edip Kararname kapsamında mal teslimini durdurmaya yetkilidirler. Yapılacak vergi incelemesi sonucunda vergi tarh edilmesi ve ceza uygulanması halinde, tarh edilen vergi ve uygulanan cezaları ödeyen mükelleflere harmanlama izin belgesi, mükelleflerin bu Tebliğin 2 nci bölümünde belirtilen şartları taşımaları kaydıyla yeniden verilebilecektir. Üreticilerin bu Tebliğde belirlenen usul ve esaslara uymamaları veya biyoetanolü yerli tarım ürünlerinden imal etmemeleri nedeniyle vergi ziyaına sebebiyet vermeleri halinde, tahakkuk edecek vergi ile buna bağlı olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca uygulanacak ceza, hesaplanacak gecikme faizi ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun(6) uyarınca hesaplanacak gecikme zammının ödenmesinden, harmanlayıcılarla birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlulukları bulunmaktadır. REESKONT ORANI %35 TEN %30 A DÜŞÜRÜLMÜŞTÜR TARİHİNDEN GEÇERLİ OLMAK ÜZERE VERGİSEL İŞLEMLERDE REESKONT ORANI % 35 ten %30 a DÜŞÜRÜLMÜŞTÜR Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), yayımladığı bir Tebliğ (RG ) ile, Vadesine en çok 3 ay kalan senetler karşılığında yapılacak reeskont işlemlerinde uygulanacak iskonto faiz oranını yıllık % 32 den % 28 e, Avans işlemlerinde uygulanacak faiz oranını yıllık % 35 ten % 30 a düşürmüştür. Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir. 238 sıra no.lu VUK Genel Tebliğine göre, vergisel açıdan reeskont işlemlerine esas alınacak oran üç aylık resmi iskonto haddi olmayıp yıllık avans faizi olduğundan, bu değişiklikle tarihinden geçerli olmak üzere, reeskont hesabına esas alınacak oran, senet üzerinde herhangi bir faiz oranının yer almadığı durumlarda, % 35 den % 30 a düşmüştür. Buna göre, 2005 yılı ikinci geçici vergi dönemi ( ) için tarihi itibariyle yapılacak reeskont işlemlerinde bu yeni oran ( % 30) esas alınacak ve farklı bir oran belirleninceye kadar, izleyen geçici vergi dönem sonları ve yıl sonlarında bu oran kullanılmaya devam edilecektir. Bu değişiklik, ticari işlerde tarihinden itibaren geçerli olacak kanuni temerrüt faizi oranını da kendiliğinden değiştirmiştir. Çünkü, 3095 sayılı Kanunun 2 nci maddesine göre, TCMB nin 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranının kanuni faiz oranından yüksek olması halinde, arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi olarak kanuni faiz oranı geçerli olmaktadır. Söz konusu maddeye göre ticarî işler açısından kanunî temerrüt faizi sayılan kısa vadeli avans faizi oranının, 30 Haziran günü itibariyle, önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan avans faizi oranından beş puan veya daha çok farklı olması halinde, yılın ikinci yarısında 30 Haziran günü geçerli olan oranın uygulanması gerekmektedir. Eğer yeni bir değişiklik

7 yapılmazsa tarihinde geçerli olacak oran (% 30), tarihinde geçerli olan % 42 oranından 5 puanı aşan şekilde düşük olacağından, 2005 yılının ikinci yarısında ticari temerrüt faizi oranı olarak yeni orana (% 30) itibar edilecektir. Yıl sonuna kadar başka bir oran değişikliği yapılmadığı taktirde bu yeni oran (%30), 2006 yılının birinci yarısında da yürürlükte kalmaya devam edecektir. Ticari işlere ait kanuni temerrüt faizi oranı tarihinden geçerli olmak üzere % 30 olarak değiştirilerek ilişikte yeniden bilgilerinize sunulmuştur. YATIRIM VE İSTİHDAMIN TEŞVİKİ YATIRIM VE İSTİHDAMIN TEŞVİKİNE DAİR 5084 SAYILI KANUNDA 5350 SAYILI KANUNLA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 5084 sayılı Kanunla tarihine kadar uygulanmak üzere, gayrisafi yurtiçi hasıla tutarı diğer illere nazaran düşük olan bazı illerde, Yeni istihdam sağlayan işverenlerin yeni istihdam ettikleri personelin ücretlerinden kesilen gelir vergisinin tamamının veya bir kısmının terkini sağlanarak istihdam üzerindeki yük azaltılmıştır. (Md.2,3) Kapsama dahil işyerlerinde yeni işe alınan personelin sigorta primi işveren paylarının kısmen veya tamamen Hazinece karşılanması öngörülmüştür. (Md.4) En az 10 kişilik istihdam öngören girişimcilere; Hazineye, katma bütçeli kuruluşlara, belediyelere veya il özel idarelerine ait arazi veya arsaların mülkiyetinin bedelsiz olarak devri öngörülmüştür. (Md.5) İmalat sanayi, madencilik, hayvancılık (su ürünleri yetiştiriciliği ve tavukçuluk dahil), seracılık, soğuk hava deposu, turizm konaklama tesisi, eğitim veya sağlık alanında faaliyete geçen ve sürekli olarak asgari 10 işçi çalıştıran işletmelerin elektrik enerjisi giderlerinin % 20 sinin Hazine tarafından karşılanması öngörülmüştür. (Md.6) Daha sonra 5228 sayılı Kanunun 54 üncü maddesi ile bu Kanunun 5 inci maddesinin 1 inci fıkrasında değişiklik yapılmış, 55 inci maddesi ile Kanunun 7 inci maddesine (h) bendi eklenmiştir. Bu defa yayımlanan ve ekte bilgilerinize sunulan 5350 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 5084 sayılı Kanunda önemli değişiklikler yapılarak teşvik koşulları değiştirilmiş ve yer itibariyle kapsam genişletilmiştir sayılı Kanun ilişikte bilgilerinize sunulmuş olup, aşağıda yapılan değişikliklere özet olarak değinilecektir. 1. KAPSAM GENİŞLETİLMİŞTİR : 5084 sayılı Kanunun 2 nci maddesinde kapsama giren iller, bedelsiz arsa ve arazi temini ile diğer teşvikler açısından ayrı ayrı tanımlanmıştır. Bu maddeye göre vergi ve sigorta primi teşviki ile enerji desteği kapsamına, DİE tarafından 2001 yılı için belirlenen fert başına gayrisafi yurtiçi hasıla tutarı 1500 ABD Doları veya daha az olan 36 tane il girmekteydi.

8 5350 sayılı Kanunun 1 inci maddesi ile tarihinden geçerli olmak üzere, 5084 sayılı Kanunun 2 nci maddesi değiştirilerek, kapsama, bu illerin yanı sıra DPT tarafından 2003 yılı için belirlenen sosyoekonomik gelişmişlik sıralamasına göre endeks değeri eksi olan iller de alınmıştır. Söz konusu iller 13 tane olup, aşağıdaki gibidir : Trabzon, Kilis, Tunceli, Kastamonu, Niğde, Kahramanmaraş, Çorum, Artvin, Kütahya, Rize, Elazığ, Karaman, Nevşehir 2. VERGİ VE SSK PRİMİ TEŞVİKİNDE DEĞİŞİKLİK : 5084 sayılı Kanunun değişiklikten önceki 3 ve 4 üncü maddelerine göre, gelir vergisi stopajı ve SSK primi işveren payı teşvikinden, 1 Ekim 2003 tarihinden itibaren yeni işe başlayan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin bu işyerlerinde çalıştırdıkları işçiler ile, 1 Ekim 2003 tarihinden önce işe başlamış olanların, bu tarihten önce SSK ya vermiş oldukları en son 4 aylık sigorta prim bordrolarında bildirdikleri işçi sayısına ilaveten yeni işe aldıkları işçiler için yararlanılabilmekteydi sayılı Kanunun 2 nci ve 3 üncü maddesi ile 5084 sayılı Kanunun 3 ve 4 üncü maddeleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir : ESKİ ŞEKLİ YENİ ŞEKLİ MADDE tarihine kadar uygulanmak üzere, 2 nci maddenin (a) bendi kapsamındaki illerde, tarihinden itibaren yeni işe başlayan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, bu iş yerlerinde çalıştırdıkları işçiler ile tarihinden önce işe başlamış olan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin bu tarihten önce ilgili idareye vermiş oldukları en son dört aylık sigorta prim bordrolarında bildirdikleri işçi sayısına ilave olarak yeni işe aldıkları ve bu iş yerlerinde fiilen çalıştırdıkları işçilerin ücretleri üzerinden hesaplanan gelir vergisinin organize sanayi veya endüstri bölgelerinde kurulu iş yerleri için tamamı, diğer yerlerdeki iş yerleri için %80 i, verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden vergiden terkin edilir. Terkin edilecek tutar, yeni işe alınan işçi sayısı ile asgari ücret üzerinden ödenmesi gereken verginin çarpımı sonucu bulunacak tutarın organize sanayi ve endüstri bölgelerindeki iş yerlerinde tamamını, diğer yerlerdeki iş yerlerinde ise %80 ini aşamaz. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir. Madde tarihine kadar uygulanmak üzere 2 nci maddenin (a) bendi kapsamındaki illerde; a) tarihinden itibaren yeni işe başlayan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, en az otuz işçi çalıştırmaları koşuluyla, bu iş yerlerinde çalıştırdıkları işçilerin,

9 b) tarihinden önce işe başlamış olan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, tarihinden önce ilgili idareye vermiş oldukları en son aylık prim ve hizmet belgelerindeki işçi sayısını en az yüzde yirmi oranında artırmaları ve çalıştırılan toplam işçi sayısının asgari otuz kişiye ulaşması halinde, bu iş yerlerinde çalıştırılan toplam işçi sayısını geçmemek üzere, artırdıkları işçi sayısı ile mevcut işçilerden artırdıkları işçi sayısının iki katı kadar işçinin, Ücretleri üzerinden hesaplanan gelir vergisinin; organize sanayi veya endüstri bölgelerinde kurulu iş yerleri için tamamı, diğer yerlerdeki iş yerleri için yüzde sekseni, verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden vergiden terkin edilir. Terkin edilecek tutar, işçi sayısı ile asgari ücret üzerinden ödenmesi gereken gelir vergisinin çarpımı sonucu bulunacak değer üzerinden yukarıda belirtilen oranlara göre saptanan tutarı aşamaz. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir. Buna göre, tarihine kadar uygulanmak üzere, kapsama giren illerde, tarihinden itibaren yeni işe başlayan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin en az 30 işçi çalıştırma koşuluyla bu işyerlerinde çalıştırdıkları işçiler ile, tarihinden önce işe başlamış mükelleflerin tarihinden önce SSK ya vermiş oldukları en son aylık prim ve hizmet belgelerindeki işçi sayısını en az % 20 oranında artırmaları (ve çalıştırılan toplam işçi sayısının asgari 30 kişiye ulaşması) koşuluyla, bu işyerlerinde çalıştırılan toplam işçi sayısını geçmemek üzere, artırdıkları işçi sayısı ile mevcut işçilerden artırdıkları işçi sayısının iki katı kadar işçinin, ücretleri üzerinden hesaplanan gelir vergisi ile sigorta primleri işveren paylarının, organize sanayi ve endüstri bölgelerinde tamamı, diğer yerlerde ise % 80 i alınmayacaktır. Stopaj gelir vergileri terkin edilecek, SSK primleri ise Hazinece karşılanacaktır. Bu teşvikler tarihinden geçerli olmak üzere Kanunun yayım tarihi olan tarihinde yürürlüğe girmiştir. 3. BEDELSİZ YATIRIM YERİ TAHSİSİNDE DEĞİŞİKLİK : 5084 sayılı Kanunun 5 inci maddesi, kapsama giren illerde en az 10 kişilik istihdam öngören yatırımlara bedelsiz yatırım yeri tahsisi öngörmekteydi sayılı 4 üncü maddesi ile 5084 sayılı Kanunun 5 inci maddesi tarihinden geçerli olmak üzere değiştirilerek, en az 30 kişilik istihdam öngören yatırımlar için bedelsiz yatırım yeri tahsis edileceği hükme bağlanmıştır. 4. ENERJİ DESTEĞİNDE DEĞİŞİKLİK : 5084 sayılı enerji desteğini düzenleyen 6 ncı maddesi 5350 sayılı Kanunun 5 inci maddesi ile aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. Bu değişiklik de tarihinden itibaren geçerli olmak üzere tarihinde yürürlüğe girmiştir. ESKİ ŞEKLİ YENİ ŞEKLİ MADDE tarihine kadar uygulanmak üzere, 2 nci maddenin (a) bendi kapsamındaki illerde, tarihinden itibaren imalat sanayi,madencilik, hayvancılık (su ürünleri yetiştiriciliği ve tavukçuluk dahil),seracılık, soğuk hava deposu, turizm konaklama tesisi, eğitim veya sağlık alanında faaliyete geçen, fiilen ve sürekli olarak asgari on işçi çalıştıran işletmelerin elektrik enerjisi giderlerinin %20 si Hazinece karşılanır. Bu orana ondan sonraki her bir işçi için 0,5 puan eklenir. Hazinece karşılanacak oran, organize sanayi veya endüstri bölgelerinde kurulu bulunan işletmeler için %50 yi, diğer alanlarda kurulu bulunan işletmeler için %40 ı geçemez tarihinden önce birinci fıkrada belirtilen konularda faaliyete geçmiş olan işletmeler, bu

10 maddenin yürürlük tarihini müteakip tarihinden önce ilgili idareye vermiş oldukları en son dört aylık sigorta prim bordrolarında bildirdikleri işçi sayılarını fiilen ve sürekli olarak en az %20 oranında artırmaları ve asgari on işçi çalıştırmaları koşuluyla %20 oranında enerji desteğinden yararlanır. Bundan sonraki her bir işçi için destek oranı 0,5 puan artırılır. Yararlanılabilecek destek oranı organize sanayi veya endüstri bölgelerinde kurulu bulunan işletmeler için %50 yi, diğer alanlarda kurulu bulunan işletmeler için %40 ı geçemez. Fiilen ve sürekli olarak çalıştırılan işçi sayısının tespitinde, bir takvim yılının en az 3/4 ünde çalıştırılmış işçi sayısı esas alınır. Yıl içinde faaliyete başlanmış olması halinde, faaliyette bulunulan süre dikkate alınır. Bu maddenin uygulanmasına yönelik asgari kapasiteleri belirlemeye Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığı, enerji giderlerinin iadesine ilişkin süreleri tespit etmeye, iadeyi nakden veya mahsuben yaptırmaya ve uygulamanın usul ve esaslarını belirlemeye Maliye Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlık müştereken yetkilidir. Madde tarihine kadar uygulanmak üzere 2 nci maddenin (a) bendi kapsamındaki illerde, tarihinden itibaren faaliyete geçen, fiilen ve sürekli olarak; hayvancılık (su ürünleri yetiştiriciliği ve tavukçuluk dahil), seracılık, sertifikalı tohumculuk ve soğuk hava deposu yatırımlarında asgari on; imalât sanayi, madencilik, turizm konaklama tesisi, eğitim veya sağlık alanlarında ise asgari otuz işçi çalıştıran işletmelerin, elektrik enerjisi giderlerinin yüzde yirmisi Hazinece karşılanır. Bu orana asgari sayıdan sonraki her bir işçi için 0,5 puan eklenir. Hazinece karşılanacak oran, organize sanayi veya endüstri bölgelerinde faaliyette bulunan işletmeler için yüzde elliyi, diğer alanlarda faaliyette bulunan işletmeler için yüzde kırkı geçemez. Bu Kanun kapsamındaki illerde tarihinden önce yukarıdaki fıkrada belirtilen alanlarda faaliyete geçmiş olan işletmeler, tarihinden önce ilgili idareye vermiş oldukları en son aylık prim ve hizmet belgesinde bildirdikleri işçi sayılarını, tarihinden itibaren fiilen ve sürekli olarak; hayvancılık (su ürünleri yetiştiriciliği ve tavukçuluk dahil), seracılık, sertifikalı tohumculuk ve soğuk hava deposu yatırımlarında en az yüzde yirmi oranında artırmaları ve çalıştırılan toplam işçi sayısının asgari on kişiye ulaşması; imalât sanayi, madencilik, turizm konaklama tesisi, eğitim veya sağlık alanlarında ise en az yüzde yirmi oranında artırmaları ve çalıştırılan toplam işçi sayısının asgari otuz kişiye ulaşması halinde, yüzde yirmi oranında elektrik enerji desteğinden yararlanır. Bundan sonraki her bir işçi için destek oranı 0,5 puan artırılır. Yararlanılabilecek destek oranı organize sanayi veya endüstri bölgesinde kurulu işletmeler için yüzde elliyi, diğer alanlarda kurulu bulunan işletmeler için yüzde kırkı geçemez. Fiilen ve sürekli olarak çalıştırılan işçi sayısının tespitinde, aylık prim ve hizmet belgeleri esas alınır. Bu maddenin uygulanmasına yönelik asgari kapasiteleri belirlemeye Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığı, elektrik enerjisi giderlerinin iadesine ilişkin süreleri tespit etmeye, iadeyi nakden veya mahsuben yaptırmaya ve uygulamanın usul ve esaslarını belirlemeye Maliye Bakanlığı, Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığı müştereken yetkilidir. 5. DEVAM EDEN YATIRIMLARDA DESTEK VE TEŞVİK SÜRESİ : 5228 sayılı Kanunun 55 inci maddesi ile 5084 sayılı Kanunun 7 nci maddesine eklenen (h) bendi ile, tarihinden itibaren 2 yıl içinde tamamlanan yeni yatırımlarda vergi ve SSK teşviki ile enerji desteğinin, 5084 sayılı Kanunun ilgili maddelerinde yer alan sürelere bakılmaksızın yatırımın tamamlandığı tarihi izleyen 5 yıl süresince uygulanacağı hükme bağlanmıştır sayılı Kanunun 6 ncı maddesi ile söz konusu (h) bendi değiştirilerek, kapsama giren illerde tarihine kadar tamamlanan yeni yatırımlar için sözü edilen teşviklerin, yatırımın tamamlandığı tarihi izleyen 5 yıl süresince uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Bu değişiklik tarihinden geçerli olmak üzere Kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir.

11 SAYILI KANUNUN DEĞİŞTİRİLMEDEN ÖNCEKİ HÜKÜMLERİNE GÖRE TEŞVİK VE DESTEKLERDEN YARARLANMA HAKKINI KAZANAN MÜKELLEFLERİN DURUMU : 5350 sayılı Kanunun geçici 1 inci maddesi ile, 5084 sayılı Kanunun değiştirilmeden önceki hükümlerine göre teşvik ve desteklerden yararlanma hakkı kazanan mükelleflerin kazanılmış hakları korunarak, bu mükelleflerin haklarından aynen yararlanmaya devam edecekleri hükme bağlanmıştır. Ancak bunlardan isteyenler, gerekli şartları sağlamaları koşuluyla, gelir vergisi stopajı ve SSK primi işveren payı teşvikinden yeni hükümlere göre yararlanabileceklerdir. Söz konusu geçici 1 inci maddenin c fıkrasında ise, eski 6 ncı maddeye göre enerji desteğinden yararlanabilecek işletmelerle ilgili uygulamaya, bir takvim yılının en az ¾ ünde çalıştırılmış olma şartı aranmaksızın, aynı madde hükümleri çerçevesinde devam edileceği belirtilmiştir. Ancak yeni işe başlayan işletmeler geçici 1/c maddesinde belirtilen koşullarla yeni hükümlerden yararlanabileceklerdir. 7. BAŞKA MEVZUAT UYARINCA DESTEKTEN YARARLANANLAR : 5350 sayılı Kanunun 6 nci maddesi ile 5084 sayılı Kanunun 7 nci maddesine eklenen (j) bendine göre, kapsama giren işletmeler, bu Kanunda düzenlenen destek unsurlarından diğer ilgili mevzuat uyarınca yararlanmakta iseler, aynı dönem için ve mükerrer olarak bu Kanunla sağlanan destek unsurlarından ayrıca yararlanamayacaklardır. Bunlardan tercihleri alınmak suretiyle destek unsurlarından sadece birisi uygulanacaktır. Bu hüküm tarihinden geçerli olmak üzere tarihinde yürürlüğe girmiştir. 8. YETKİ : 5350 sayılı Kanunun 6 nci maddesi ile 5084 sayılı Kanunun 7 nci maddesine eklenen (i) bendine göre, bu Kanun kapsamındaki yatırımlarla ilgili olarak yatırıma başlama ve yatırımın tamamlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı müştereken yetkilidir. Saygılarımızla, SERVER YMM A.Ş. Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (RG. 18 Mayıs ) Kanun No Kabul Tarihi : MADDE tarihli ve 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. Madde 2. Bu Kanun; a) Vergi ve sigorta primi teşvikleri ile enerji desteği açısından Devlet İstatistik Enstitüsü Başkanlığınca 2001 yılı için belirlenen fert başına gayri safi yurt içi hâsıla tutarı, 1500 ABD Doları veya daha az olan iller ile bu iller dışında kalan ve Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığınca 2003 yılı için belirlenen sosyoekonomik gelişmişlik sıralamasına göre endeks değeri eksi olan illeri, b) Bedelsiz arsa ve arazi temini açısından (a) bendindeki iller ile kalkınmada öncelikli yöreler kapsamındaki diğer illeri, Kapsar.

12 MADDE sayılı Kanunun 3 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. Madde tarihine kadar uygulanmak üzere 2 nci maddenin (a) bendi kapsamındaki illerde; a) tarihinden itibaren yeni işe başlayan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, en az otuz işçi çalıştırmaları koşuluyla, bu iş yerlerinde çalıştırdıkları işçilerin, b) tarihinden önce işe başlamış olan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, tarihinden önce ilgili idareye vermiş oldukları en son aylık prim ve hizmet belgelerindeki işçi sayısını en az yüzde yirmi oranında artırmaları ve çalıştırılan toplam işçi sayısının asgari otuz kişiye ulaşması halinde, bu iş yerlerinde çalıştırılan toplam işçi sayısını geçmemek üzere, artırdıkları işçi sayısı ile mevcut işçilerden artırdıkları işçi sayısının iki katı kadar işçinin, Ücretleri üzerinden hesaplanan gelir vergisinin; organize sanayi veya endüstri bölgelerinde kurulu iş yerleri için tamamı, diğer yerlerdeki iş yerleri için yüzde sekseni, verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden vergiden terkin edilir. Terkin edilecek tutar, işçi sayısı ile asgari ücret üzerinden ödenmesi gereken gelir vergisinin çarpımı sonucu bulunacak değer üzerinden yukarıda belirtilen oranlara göre saptanan tutarı aşamaz. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir. MADDE sayılı Kanunun 4 üncü maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. Sigorta primi işveren hissesi teşviki Madde tarihine kadar uygulanmak üzere 2 nci maddenin (a) bendi kapsamındaki illerde; a) tarihinden itibaren yeni işe başlayan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, en az otuz işçi çalıştırmaları koşuluyla, bu iş yerlerinde çalıştırdıkları işçilerin, b) tarihinden önce işe başlamış olan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, tarihinden önce ilgili idareye vermiş oldukları en son aylık prim ve hizmet belgelerindeki işçi sayısını en az yüzde yirmi oranında artırmaları ve çalıştırılan toplam işçi sayısının asgari otuz kişiye ulaşması halinde, bu iş yerlerinde çalıştırılan toplam işçi sayısını geçmemek üzere, artırdıkları işçi sayısı ile mevcut işçilerden artırdıkları işçi sayısının iki katı kadar işçinin, Prime esas kazançları üzerinden 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 72 ve 73 üncü maddeleri uyarınca hesaplanan sigorta primlerinin işveren hissesinin; organize sanayi veya endüstri bölgelerinde kurulu iş yerleri için tamamı, diğer yerlerdeki iş yerleri için yüzde sekseni Hazinece karşılanır. Hazinece karşılanacak tutar, işçi sayısı ile Sosyal Sigortalar Kanununun 78 inci maddesi uyarınca belirlenen prime esas kazanç alt sınırına göre hesaplanan işveren hissesi prim tutarının çarpımı sonucu bulunacak değer üzerinden, yukarıda belirtilen oranlara göre saptanan tutarı aşamaz. İşveren hissesine ait primlerin Hazinece karşılanabilmesi için işverenlerin çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili olarak 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu uyarınca aylık prim ve hizmet belgelerinin yasal süresi içerisinde Kuruma verilmesi ve sigortalıların tamamına ait sigorta primlerinin işçi hissesine isabet eden tutarı ile Hazinece karşılanmayan işveren hissesine ait tutarın ödenmiş olması şarttır. Bu maddeye göre işveren tarafından ödenmesi gereken primlerin geç ödenmesi halinde, Hazinece Kuruma yapılacak ödemenin gecikmesinden kaynaklanan gecikme zammı, işverenden tahsil edilir. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığı tarafından müştereken belirlenir. MADDE sayılı Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan en az on kişilik istihdam

13 öngören yatırımlara ibaresi en az otuz kişilik istihdam öngören yatırımlara olarak değiştirilmiş, maddeye birinci fıkradan sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiş ve maddenin dördüncü fıkrasına ikinci cümleden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiştir sayılı Orman Kanununa tabi alanlar hariç olmak üzere, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunması nedeniyle mülkiyeti devredilemeyen taşınmazlar üzerinde bedelsiz kullanma izni verilir. Ancak devredilen veya kullanma izni verilen taşınmazın değerinin yatırım maliyet bedelinin yüzde ellisinden fazla olması halinde, şerh kaldırılırken bu taşınmazın Kanunda öngörülen amaçlar dışında kullanılamayacağına dair tapuya şerh konulur. MADDE sayılı Kanunun 6 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. Madde tarihine kadar uygulanmak üzere 2 nci maddenin (a) bendi kapsamındaki illerde, tarihinden itibaren faaliyete geçen, fiilen ve sürekli olarak; hayvancılık (su ürünleri yetiştiriciliği ve tavukçuluk dahil), seracılık, sertifikalı tohumculuk ve soğuk hava deposu yatırımlarında asgari on; imalât sanayi, madencilik, turizm konaklama tesisi, eğitim veya sağlık alanlarında ise asgari otuz işçi çalıştıran işletmelerin, elektrik enerjisi giderlerinin yüzde yirmisi Hazinece karşılanır. Bu orana asgari sayıdan sonraki her bir işçi için 0,5 puan eklenir. Hazinece karşılanacak oran, organize sanayi veya endüstri bölgelerinde faaliyette bulunan işletmeler için yüzde elliyi, diğer alanlarda faaliyette bulunan işletmeler için yüzde kırkı geçemez. Bu Kanun kapsamındaki illerde tarihinden önce yukarıdaki fıkrada belirtilen alanlarda faaliyete geçmiş olan işletmeler, tarihinden önce ilgili idareye vermiş oldukları en son aylık prim ve hizmet belgesinde bildirdikleri işçi sayılarını, tarihinden itibaren fiilen ve sürekli olarak; hayvancılık (su ürünleri yetiştiriciliği ve tavukçuluk dahil), seracılık, sertifikalı tohumculuk ve soğuk hava deposu yatırımlarında en az yüzde yirmi oranında artırmaları ve çalıştırılan toplam işçi sayısının asgari on kişiye ulaşması; imalât sanayi, madencilik, turizm konaklama tesisi, eğitim veya sağlık alanlarında ise en az yüzde yirmi oranında artırmaları ve çalıştırılan toplam işçi sayısının asgari otuz kişiye ulaşması halinde, yüzde yirmi oranında elektrik enerji desteğinden yararlanır. Bundan sonraki her bir işçi için destek oranı 0,5 puan artırılır. Yararlanılabilecek destek oranı organize sanayi veya endüstri bölgesinde kurulu işletmeler için yüzde elliyi, diğer alanlarda kurulu bulunan işletmeler için yüzde kırkı geçemez. Fiilen ve sürekli olarak çalıştırılan işçi sayısının tespitinde, aylık prim ve hizmet belgeleri esas alınır. Bu maddenin uygulanmasına yönelik asgari kapasiteleri belirlemeye Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığı, elektrik enerjisi giderlerinin iadesine ilişkin süreleri tespit etmeye, iadeyi nakden veya mahsuben yaptırmaya ve uygulamanın usul ve esaslarını belirlemeye Maliye Bakanlığı, Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığı müştereken yetkilidir. MADDE sayılı Kanunun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (a), (c), (d) ve (h) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye aşağıdaki (i) ve (j) bentleri eklenmiştir. a) 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve uluslararası anlaşma hükümlerine istinaden yapılan hizmet ve yapım işlerinin gerçekleştirilmesine yönelik faaliyetler hakkında 3, 4 ve 6 ncı madde hükümleri uygulanmaz. c) tarihinden sonra özelleştirme kapsamında devir alınan işletmeler hariç olmak üzere, mevcut ve faaliyette bulunan işletmelerin devredilmesi, birleşmesi, bölünmesi veya nevi değiştirmesi gibi haller 3, 4 ve 6 ncı maddelerin uygulamasında yeni işe başlama olarak değerlendirilmez. d) Kapsama dahil olan illerde bulunan iş yerleri dolayısıyla birden fazla aylık prim ve hizmet belgesi verilmesi durumunda işçi sayısı olarak, 6 ncı madde uygulamasında ilgili işkolu veya sektörde faaliyet gösteren işletmelere ilişkin bordrolardaki işçi sayısının toplamı dikkate alınır. Mevcut bir işletmenin kapatılarak değişik bir ad veya unvan ya da bir iş birimi olarak açılması halinde, bu faaliyetle ilgili olarak bu

14 Kanun hükümleri uygulanmaz. h) Bu Kanun kapsamına giren illerde tarihine kadar tamamlanan yeni yatırımlar için 3, 4 ve 6 ncı maddelerde yer alan destek ve teşvikler, bu maddelerde yer alan sürelere bakılmaksızın yatırımın tamamlandığı tarihi izleyen beş yıl süresince uygulanır. i) Bu Kanun kapsamındaki yatırımlarla ilgili olarak yatırıma başlama ve yatırımın tamamlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı müştereken yetkilidir. j) Bu Kanun kapsamındaki illerde bulunan işletmelerden, bu Kanunda düzenlenen destek unsurlarından diğer ilgili mevzuat uyarınca yararlanmakta olanlar; aynı dönem için ve mükerrer olarak, bu Kanunla sağlanan destek unsurlarından ayrıca yararlanamaz. Bu durumda, işletmelerin tercihleri dikkate alınmak suretiyle uygulama, destek unsurlarından sadece biriyle sınırlı olarak yapılır. GEÇİCİ MADDE 1. a) tarihli ve 5084 sayılı Kanunun, bu Kanunla değiştirilmeden önceki 2 nci maddesinin (a) bendi kapsamına giren illerde faaliyette bulunanlardan, 5084 sayılı Kanunun, bu Kanunla değiştirilmeden önceki 3 ve 4 üncü maddelerinde belirtilen teşvik ve desteklerden yararlanma hakkı kazanan mükellefler, bu haklarından aynen yararlanmaya devam ederler. Ancak, bu mükellefler, gerekli şartları sağlamaları ve talep etmeleri halinde, 5084 sayılı Kanunun bu Kanunla değişik 3 ve 4 üncü maddeleri hükümlerinden yararlanabilirler. b) 5084 sayılı Kanunun, bu Kanunla değiştirilmeden önceki 5 inci maddesine göre bedelsiz olarak yatırımcılar tarafından devri talep edilen taşınmazlarla ilgili işlemler, mezkur madde hükümlerine göre yürütülür. c) 5084 sayılı Kanunun, bu Kanunla değiştirilmeden önceki 6 ncı maddesine istinaden enerji desteğinden yararlanabilecek işletmelerle ilgili uygulamaya; aylık prim ve hizmet belgeleri esas alınmak suretiyle, bir takvim yılı için en az 3/4 ünde çalıştırılmış olma şartı aranmaksızın, aynı madde hükümleri çerçevesinde devam olunur. Ancak, 5084 sayılı Kanunun, bu Kanunla değiştirilmeden önceki 2 nci maddesinin (a) bendi kapsamına giren illerde; yeni işe başlayan işletmelerin, 5084 sayılı Kanunun bu Kanunla değişik 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında belirtilen şartları sağlamaları, tarihinden önce 5084 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında belirtilen konularda faaliyete geçmiş olan işletmelerin ise bu maddenin yürürlük tarihini müteakip tarihinden önce ilgili idareye vermiş oldukları en son dört aylık sigorta prim bordrolarında bildirdikleri işçi sayılarını, fiilen ve sürekli olarak 5084 sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen şartları sağlamaları halinde yeni hükümler uygulanır. MADDE 7. Bu Kanunun; a) 6 ncı maddesi ile 5084 sayılı Kanunun 7 nci maddesinin birinci fıkrasına eklenen (j) bendi tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde, b) Diğer hükümleri ise tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde, Yürürlüğe girer. MADDE 8. Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

15 YATIRIM İNDİRİMİ TEVKİFATININ BEYANI VE ÖDEME ZAMANI GELİR VERGİSİ KANUNU NUN GEÇİCİ 61 İNCİ MADDESİNE GÖRE YAPILAN YATIRIM İNDİRİMİ TEVKİFATININ BEYANI ve ÖDEME ZAMANI Gelirler Genel Müdürlüğü, geçen yıl internet sitesine koyduğu 8 no.lu KV Sirkülerinde, Kurumlar Vergisi mükelleflerinin 2003 yılı KV Beyannameleri üzerinde yararlandıkları yatırım indirimi üzerinden GVK nun Geçici 61 inci maddesine göre yaptıkları %19,8 oranındaki yatırım indirimi tevkifatının, kâr dağıtımı yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın, Mayıs ayının 20 nci günü akşamına kadar Muhtasar Beyanname ile beyan edilerek aynı ayın 26 ncı günü akşamına kadar tek taksitte ödenmesi gerektiğini ilân etmişti. Söz konusu 8 no.lu KV Sirkülerindeki açıklamalar her ne kadar belli bir yıl (2003 Beyannamelerine ilişkin olarak 2004 yılı) belirtilerek yapılmış ise de, bugüne kadar aksine bir düzenleme yapılmamış olduğundan, bu yıl ve aksine bir düzenleme yapılmadığı takdirde izleyen yıllarda da aynı şekilde hareket edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Yani, 2004 yılına ilişkin KV Beyannameleri üzerinde yararlanılan yatırım indirimi üzerinden GVK nun Geçici 61 inci maddesine göre ödenmesi gereken tevkifat varsa, KV mükelleflerinin bunu en geç akşamına kadar Muhtasar Beyanname ile beyan ederek, tamamını tek taksitte en geç akşamına kadar ödemeleri gerekmektedir. Bu tevkifatın ayrı bir Muhtasar Beyanname ile yapılması tavsiye olunur. (GVK nun 99 uncu maddesine göre bunun bir zorunluluk olduğu dahi ileri sürülebilir.) Kâr dağıtımını, 2005 Nisan ayından önce yapmış olan firmaların da, yatırım indirimi tevkifatının beyanı ve ödenmesi yönünden aynı esaslara tabi olduğu anlaşılmaktadır. Yani, GVK Geçici Md.61 e göre doğan tevkifatın kâr dağıtımı yapılıp yapılmaması ile bir ilgisi olmadığı gibi, ödeme süresi de kâr dağıtımından tamamen bağımsızdır. Bilindiği gibi, Muhtasar Beyannamelerin kağıt ortamında ya da elektronik ortamda verilebilmesi konusunda ihtiyarilik devam etmektedir. Karışıklığa meydan vermemek açısından, GVK Geçici 61 inci maddeye ilişkin yatırım indirimi tevkifatı beyannamesinin kağıt ortamında verilmesi ve ayrıca söz konusu Muhtasar Beyannameye ayırt edici bir not olarak 2004 yılına ait KV Beyannamesi üzerinde yararlanılan yatırım indirimi ile ilgili olup Gelir Vergisi Kanunu nun Geçici 61 inci maddesine göre yapılan gelir vergisi tevkifatının beyanına ilişkindir cümlesi veya benzer bir ibare yazılmasında yarar vardır. Elektronik ortamda verilmesi alternatifinde de, mümkünse, diğer Muhtasar Beyannamelerden ayırdetmeye yarayacak bir işaret ya da not konulmalıdır. Diğer taraftan, bilindiği gibi yararlanılan her türlü yatırım indirimi için %19,8 oranında tevkifat ödenmesi gerekmemekte, sadece GVK Geçici Md.61 kapsamına giren yatırım indirimi kullanımları için tevkifat ödenmesi gerekmektedir. Buna göre, GVK Md. 19 kapsamındaki Teşvik Belgesiz yatırım indirimi hakları ile, GVK Geçici Md. 61 e göre verilen seçimlik hak çerçevesinde tarihinden önce alınan teşvik belgelerli kapsamında bu tarihten sonra yapılan harcamalardan doğan ve yeni yatırım indirimi rejimi kapsamında değerlendiren yatırım indirimi hakları için tevkifat ödenmesi söz konusu değildir.

16 FAALİYETLERDE ARAÇ TESLİMİ Maliye Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğü nün tarihinde yayınlamış olduğu KDVK-31 nolu sirkülerde, Faaliyetlerini kısmen veya tamamen deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olan mükelleflere bu amaçla yapılan araç teslimleri hakkındaki sirkülerimiz yazımız ekinde bilgilerinize sunulmuştur KATMA DEĞER VERGİSİ SİRKÜLERİ / 31 Konusu : Faaliyetleri kısmen veya tamamen deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olan mükelleflere bu amaçla yapılan araç teslimleri hakkında. Tarihi : Sayısı : KDVK-31 / İlgili olduğu maddeler : Katma Değer Vergisi Kanunu Madde 13/a 1. Giriş: Bakanlığımıza intikal eden olaylardan, sportif amaçlı bazı deniz ve hava araçlarının tesliminin 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu nun 13/a maddesinde yer alan istisna hükmünden faydalanıp faydalanmayacağı konusunda tereddüte düşüldüğü anlaşılmaktadır. 2. İstisna uygulaması: 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu nun 13/a maddesi uyarınca, faaliyetleri kısmen veya tamamen deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının, yüzer tesis ve araçların kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olan mükelleflere bu amaçla yapılan deniz, hava ve demiryolu taşıma araçlarının, yüzer tesis ve araçlarının teslimleri katma değer vergisinden istisnadır. Konu hakkında tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 48 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde gerekli açıklamalar yapılmıştır. Ayrıca, anılan Kanunun 13 üncü maddesinin gerekçesinde araçlara ilişkin bu düzenlemenin amacı ülkenin deniz ve hava ticaret filosu ile demiryolu ulaşım sisteminin geliştirilmesinin teşviki ve dış rekabete tahammül edebilecek duruma getirilmesi olarak ifade edilmiştir. Söz konusu Tebliğ ve kanun maddesinin gerekçesinde yer alan açıklamalar gözönünde bulundurulduğunda; Katma Değer Vergisi Kanunu nun 13/a maddesinin uygulanmasında deniz ve hava ticaret filomuz ile deniz ve hava ulaştırma sistemimizin geliştirilmesini teşvik eden araçların teslimleri istisna kapsamında değerlendirilecektir. Ancak, sportif eğlence amacına yönelik hizmet veren deniz motosikletleri, paraşüt çekme tekneleri, sürat motorları, motorsuz lazer yelkenli tekneleri, motorlu paraşüt ve balonlar ile benzeri araçlar deniz ve hava taşıma aracı niteliğinde olmadığından, bunların teslimleri istisnadan yararlanamayacaktır.

17 İHALE KONUSU İŞLERDEN KAYNAKLANAN BORÇLARIN TAKİBİ T.C. Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü Sigorta Primleri Daire Başkanlığının yayınlamış olduğu Ek ve Ek Genelgeleri yayınlanmıştır. İhale Konusu İşlerden Kaynaklanan Borçların Takibi konulu Ek Genelgesinde: İHALE KONUSU İŞLERE AİT BORÇLARIN TAHSİLİNE İLİŞKİN DÜZENLEMELER 1. İhaleli İşlerin Kuruma Bildirilme Zorunluluğu 2. İhale veya ödeme makamlarının sorumluluğu 3. Muaccel hale gelmiş prim borçlarının hakedişlerden kestirilmesi 4.Tahakkuku muhtemel sigorta primi borçlarına mahsup edilmek üzere hakedişlerden %5 oranında kesinti yaptırılması 5. İlişiksizlik belgesi ibraz edilmedikçe kesin teminatın iade edilmemesi ve borcun kesin teminattan kestirilmesi İHALELİ İŞLERİN TESPİTİ VE BU İŞLERDEN KAYNAKLANAN BORÇLARIN TAKİBİ 1. İşyeri tescil kayıtlarında ihaleli işlere ait kodlamanın yapı 2. Borcu olan ihaleli işlerin tespiti ve takibi : 3. İhaleli işyerlerinin borçlarının icraya intikalinden önce yönetmelik hükümlerine göre takibinin yapılması Konularına açıklamalar getirilmiştir Ek Genelgesinde Özürlü, Eski Hükümlü ve Terör Mağduru Çalıştırma Oranları Konularına açıklamalar getirilmiştir. GENELGE Ek 1- GENEL AÇIKLAMALAR: Bilindiği gibi, Kurumumuz, Ülkemiz nüfusunun yaklaşık %50 sine sosyal sigorta hizmeti veren en önemli sosyal güvenlik kuruluşu olup, kendisine verilen görevleri hızlı, etkin ve verimli bir şekilde yapabilmesi, en büyük gelir kaynağı olan sigorta primlerinin zamanında ve tam olarak tahsil edilmesine bağlı bulunmaktadır. Hal böyle olmakla birlikte, kamu ve özel sektörden olan prim alacaklarımızın her geçen gün artış gösterdiği, nitekim, özel sektörden olan birikmiş Kurum alacaklarının yaklaşık %12 sinin ihaleli işlerden kaynaklandığı tespit edilmiştir. (Ek-1) Oysa ki, Kurumumuzun gelir kayıplarının önlenmesi ve alacaklarımızın daha hızlı ve kolay bir şekilde tahsil edilebilmesine yönelik olarak 506 sayılı Kanunda daha önce muhtelif tarihlerde önemli düzenlemeler yapılmıştır. Bu düzenlemelerden biri de, ayrıntıları aşağıda belirtileceği üzere ihaleli işlerle ilgili olarak anılan Kanunun 83 üncü maddesinde ve bu maddeye istinaden Bakanlar Kurulu Kararı ile çıkarılmış olan Sigorta Primlerinin Hakedişlerden Mahsup Edilmesi ve Ödenmesi ile Kesin Teminatların İadesi Hakkında Yönetmelik te yapılan düzenlemelerdir.

18 Ancak, gerek Başkanlık Müfettişlerince düzenlenen raporlardan, gerekse Ünitelerimizden intikal eden yazıların tetkikinden, ihaleli işlerden kaynaklanan borçların tahsili konusunda söz konusu yönetmelikle Kurumumuza verilmiş olan yetkiden bazı Ünitelerimizin farkında olmadığı veya bu yetkilerin bilinmesine rağmen ihale konusu işlerden olan alacaklarımızın, ihaleli işin faaliyet süresi içinde işverenlere ödenmekte olan hak edişlerden kestirilmesi hususunda gerekli titizliğin gösterilmediği, bu tür işyerlerinden kaynaklanan alacaklarımızın çoğunlukla iş bittikten sonra işverenlerin idareler nezdinde bulunan teminatlarının nakde çevrilmesi suretiyle tahsiline başvurulduğu, bu durumda da ihale makamının öncelik hakkı olması veya ihale makamındaki teminatın alacağımızı karşılamaması nedeniyle tahsilatın güçleşmesi veya imkansız hale gelmesi gibi olumsuz durumların ortaya çıktığı anlaşılmıştır. Bu bakımından, ihale konusu işlerden kaynaklanan prim borçlarının zamanında ve tam olarak ödenip ödenmediğinin her ay düzenli takip edilerek, prim borçlarını ödemeyen işverenler hakkında herhangi bir gecikmeye meydan verilmeden konu ile ilgili olarak Bakanlar Kurulunca yürürlüğe konulmuş olan yönetmelikte belirtildiği şekilde işlem yapılmasını teminen Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimize aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek duyulmuştur. 2- İHALE KONUSU İŞLERE AİT BORÇLARIN TAHSİLİNE İLİŞKİN DÜZENLEMELER: 2.1. İhaleli İşlerin Kuruma Bildirilme Zorunluluğu: Bilindiği üzere, 506 sayılı Kanunun Teminatın ve hakedişlerin prim borcuna karşılık tutulması ile yapı kullanma izin belgesinin verilmesinde borcu yoktur belgesinin aranması başlıklı 83 üncü maddesinin; Birinci fıkrasında, Genel ve katma bütçeli kuruluşlar, il ve belediyeler veya sermayesinin en az yarısı genel ve katma bütçeli kuruluşlar ile il ve belediyelere ait olan teşekkül ve müesseseler, kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştirakleri, kanunla ve kanunların verdiği yetkiye dayanarak kurulan kurum ve kuruluşlar, döner sermayeli kuruluşların ihale yolu ile yaptırılan her türlü işleri üzerine alanları ve bunların adreslerini Kuruma bildirmekle yükümlüdürler. şeklinde, İkinci fıkrasında ise, Sigorta primlerinin hakedişlerden mahsubu yapılmak şartıyla alıkonularak ödenmesi esastır. Ödemenin ve teminatın geri verilmesine ait işlemlerin usul ve esasları Bakanlar Kurulunca çıkarılacak yönetmelikle tespit edilir. şeklinde, Hüküm tesis edilmiştir. Söz konusu maddeye istinaden Bakanlar Kurulunca çıkarılan Sigorta Primlerinin Hakedişlerden Mahsup Edilmesi ve Ödenmesi İle Kesin Teminatların İadesi Hakkında Yönetmelik in 4 üncü maddesinde de, İdare, kendisinden ihale veya emanet yoluyla işalanları ve bunların tebligat adreslerini, sözleşmenin imzalandığı tarihi izleyen onbeş işgünü içinde Kuruma bildirmek zorundadır. Kurum, bu bildirimi takip eden onbeş işgünü içinde ilgili ünitesini, işyeri sicil numarasını ve tediye mahallini idareye ve işverene bildirir. şeklinde düzenleme yapılmıştır. Bu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, bir yandan maddede belirtilen kurum ve kuruluşlara ihale yolu ile yaptırdıkları her türlü işi üzerine alanları (yüklenicileri) ve bunların adreslerini Kuruma bildirme yükümlüğü getirilirken, bir yandan da sigorta primlerinin hakedişlerden mahsubu yapılmak şartıyla alıkonularak ödenmesinin esas olduğu belirtilmek suretiyle primlerin zamanında ve daha kolay tahsiline imkan tanınmıştır. Ancak, Kanun ve Yönetmelikteki emredici bu hükümlere rağmen, 83 üncü maddede sayılan bazı kurum ve kuruluşların ihale suretiyle yaptırdıkları işleri ya hiç ya da zamanında Kurumumuza bildirmedikleri, bunun sonucu olarak da idarelerden ihale suretiyle iş alanların Kuruma olan prim borçlarının hakedişlerden kestirilmesi imkanının ortadan kalktığı gözlenmiştir.

19 3 üncü maddede, bildirim yükümünün yerine getirilmemesi nedeniyle işi yapan ve sigortalı çalıştıran kişinin prim borcunu ödememesi halinde ihale makamı durumunda bulunan tüzel kişiliğe sahip kamu kurum ve kuruluşundan, Kurumca ödenmeyen primlerin istenebileceğine ilişkin açık bir hüküm bulunmamakta ise de, bildirim yükümünü yerine getirmeme olgusu ile zarar (primin tahsil edilememesi) arasında uygun neden-sonuç bağının bulunması durumunda, 7201 sayılı Tebligat Kanununa göre yapılacak tebligat ile işverenin prim borçlarının on beş gün içinde ödenmesi ilgili kamu kurum ve kuruluşundan gecikme zamlarıyla birlikte istenebilecek, borcun bu süre içerisinde ödenmemesi halinde ise, bu defa ihale makamı aleyhine tazminat davası açılabilecektir. Bu nedenle, Kurumumuzun ihale suretiyle yaptırılan işlerden zamanında haberdar olmasını, bu bağlamda da söz konusu işyerlerinin tescilinin ve bu işyerlerinin prim borçlarının yönetmelik hükümleri çerçevesinde tahsilinin gerçekleştirilebilmesi amacıyla örneği Ek-2 de bulunan matbu bilgilendirme yazısı, Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimiz tarafından bölgelerinde bulunan genel ve katma bütçeli kuruluşlara, il ve belediyelere, sermayesinin en az yarısı genel ve katma bütçeli kuruluşlar ile il ve belediyelere ait olan teşekkül ve müesseselere, kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraklerine, kanunla ve kanunların verdiği yetkiye dayanarak kurulan kurum ve kuruluşlara ve döner sermayeli kuruluşlara, bu Genelgenin Ünitelerimize ulaşmasını takip eden yedi gün içinde gönderilecektir İhale veya ödeme makamlarının sorumluluğu: Yönetmeliğin Kurumun Ödettirme Hakkı başlıklı 8 inci maddesinde, İdare ve ödeme makamının 5 ve 6 ıncı maddelerde belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmeden hakediş ödemesi veya kesin teminatı iade etmesi hallerinde, genel hükümlere göre işlem yapılır. şeklinde düzenleme yapılmıştır. Yukarıdaki bölümlerde de belirtildiği gibi, yönetmeliğin 5 ve 6 ncı maddelerinde, Kurumumuzca istenilmesi halinde işverenin tahakkuk etmiş ve muaccel hale gelmiş prim borçlarının istihkaklardan ve kesin teminattan kesilmesi, ayrıca Kurumca düzenlenmiş ilişiksizlik belgesi olmadan kesin teminatın iade edilmemesi konularında idarelere (ihale makamlarına) yükümlülük getirilmiş, yönetmeliğin 8 inci maddesinde de, ihale makamlarının bu yükümlülüklerini yerine getirmemeleri halinde, işverenin ihaleli işten kaynaklanan borçlarının ihale makamlarından istenebileceği hususu düzenlenmiştir. Buna göre; ihale makamlarının Kurumun talebine rağmen işverenin tahakkuk etmiş ve muaccel hale gelmiş prim borçlarını istihkaklardan mahsup etmeden ödemesi veya Kurumca düzenlenmiş ilişiksizlik belgesini aramadan kesin teminatı iade etmesi hallerinde aşağıdaki bölümlerde açıklandığı şekilde, ihale makamları hakkında işlem yapılacaktır Muaccel hale gelmiş prim borçlarının hakedişlerden kestirilmesi: 506 sayılı Kanunun 83 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, Sigorta primlerinin hakedişlerden mahsubu yapılmak şartıyla alıkonularak ödenmesi esastır şeklinde, Sigorta Primlerinin Hakedişlerden Mahsup Edilmesi ve Ödenmesi İle Kesin Teminatların İadesi Hakkında Yönetmeliğin 5 inci maddesinde de; Kurum, herhangi bir tarih itibariyle çalıştırılan sigortalılardan dolayı tahakkuk etmiş ve muaccel hale gelmiş prim ve gecikme zammı borçlarını işverenin hakedişinden kesilerek ödenmesini idareden ister. İdarece, prim ve gecikme zammına mahsup edilmek üzere yapılan kesinti miktarı tahakkuk müzekkeresinde gösterilir. Bu kesinti ödeme makamınca muhasebe kayıtlarına intikalini izleyen ayın 20 sine kadar Kuruma yatırılır veya önceden bildirilen hesaba banka veya posta idaresi aracılığıyla gönderilir. Hakediş miktarı işverenin Kuruma olan borcunu karşılamazsa bakiye borç daha sonra ödenecek hakedişlerden kesilerek Kuruma ödenir.

20 İşverenin gecikme zamlarından dolayı sorumluluğu Kurum alacağının hakedişten mahsup edildiği tarihe kadar devam eder. İdare, hakediş kesintisinin yapıldığı tarihi, miktarını, muhasebe kayıtlarına intikal tarihini, tediye mahallini, bankaya yatırılmış ise hesap numarasını, işverenin adı ve soyadı ile varsa ünvanını, işyerinin sicil numarası ile birlikte bir yazı ile Kurumun ilgili Ünitesine bildirir. Kuruma ödenen kesintiler toplamının herhangi bir devre itibariyle mevcut borçlardan fazla olması halinde Kurum kesinti fazlalığını işverene iade eder. şeklinde, Düzenleme yapılmıştır. Yukarıdaki düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, ihaleli işlerden kaynaklanan prim borçlarının hakedişlerden kesilerek ödenmesi esas olup, Kurumca, işverenlerin ihale makamları nezdindeki hakedişlerinden söz konusu kesintinin yaptırılabilmesi için çalıştırılan sigortalılardan dolayı prim borcunun tahakkuk etmiş ve muaccel hale gelmiş (ödeme vadesi dolmuş) olması yeterlidir. Dolayısıyla, bu iki şartın mevcudiyeti halinde, Kurumca prim borçlarının icraya intikal ettirilmesine, yani ödeme emri veya haciz bildirisi gönderilmesine gerek kalmaksızın, Yönetmeliğin 5 inci maddesinden bahisle, doğrudan ihale makamına yazılacak yazı ile işverenin (varsa aracılarının) muaccel hale gelmiş prim borçlarının doğmuş veya doğacak istihkaklarından kesilmesinin istenilmesi mümkün olup, bu durumda da ihale makamlarınca sözkonusu kesintinin yapılması zorunludur. Hakedişlerin, prim borcunun mahsubu yapılmaksızın işverenlere (yüklenicilere) ödenmesi halinde, Kurumca uğranılan zararın ihale makamlarınca karşılanması gerekmektedir. Bu amaçla 7201 sayılı Tebligat Kanununa göre yapılacak tebligat ile işverenin prim borçlarının on beş gün içinde ödenmesi ilgili kamu kurum ve kuruluşundan gecikme zamlarıyla birlikte istenebilecek, borcun bu süre içerisinde ödenmemesi halinde ise, bu defa ihale makamı aleyhine tazminat davası açılabilecektir. Ancak, Kurumca ihale makamı aleyhine tazminat davası açılırken, ihale makamının Kurumun tebligatına rağmen işverene ödediği istihkak miktarı ile sorumlu olduğu dikkate alınacaktır. Bu bağlamda, Ünitelerimizce, işverenlerin muaccel hale gelmiş prim borçlarının ihale makamları nezdindeki istihkaklarından kestirilmesinin sağlanması amacıyla bundan böyle örneği Ek:3 de bulunan matbu yazı kullanılacak, ayrıca borçlarının hakedişlerinden kesildiği, örneği Ek: 4 de bulunan yazı ile ilgili işverene adi posta yoluyla bildirilecektir Tahakkuku muhtemel sigorta primi borçlarına mahsup edilmek üzere hakedişlerden %5 oranında kesinti yaptırılması: Sigorta Primlerinin Hakedişlerden Mahsup Edilmesi ve Ödenmesi İle Kesin Teminatların İadesi Hakkında Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrası,.işveren ve varsa aracılar tarafından çalıştırılan sigortalılarla ilgili prim belgeleri Kuruma verilmemiş veya işyerinde sigortalı çalıştırılmadığı takdirde bu husus bir dilekçe ile Kurumun ilgili ünitesine bildirilmemiş ise, Kurum, bu durumu idareye bildirir. İdare de bu defa iş veya işyerinden dolayı tahakkuku muhtemel sigorta primi ve gecikme zammını karşılamak üzere hakedişten %5 (yüzde beş) oranında kesinti yapar. Ancak, işyeri ile ilgili prim belgeleri verildiğinde, Kurum %5 kesinti yapılmamasını idareye bildirir. Hükmünü içermektedir. Bu düzenleme ile Kurumumuza, tahakkuk etmiş ve muaccel hale gelmiş prim borcu olmaması durumunda dahi işverenin ihale makamı nezdindeki hakedişlerinden %5 oranında kesinti yaptırabilmesine imkan verilmiştir. Ancak, %5 oranındaki sözkonusu kesintinin yaptırılabilmesi için ya işveren ve aracılar tarafından çalıştırılan sigortalılarla ilgili prim belgelerinin Kuruma verilmemiş ya da işyerinde sigortalı çalıştırılmamış ise bu hususun bir dilekçe ile Kurumun ilgili ünitesine bildirilmemiş olması şartlarından birisinin gerçekleşmiş olması şarttır.

21 Başka bir deyişle, yukarıda belirtilen iki durumdan birisinin olmaması halinde, Kurumumuzun, tahakkuku muhtemel (henüz doğmamış) borçlardan dolayı işverenin ihale makamındaki istihkaklarından % 5 oranında kesinti yapılmasını isteme yetkisi bulunmamaktadır İlişiksizlik belgesi ibraz edilmedikçe kesin teminatın iade edilmemesi ve borcun kesin teminattan kestirilmesi: Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında, ihale konusu işle ilgili işverenin, Kuruma prim ve gecikme zammı borcu bulunmadığına dair ilişiksizlik belgesi ibraz edilmedikçe işverene ait kesin teminat iade edilmez. İkinci fıkrasında, Kesin teminatın, mevzuatına göre kısmen veya tamamen iadesi imkanının başladığı tarihten itibaren onbeş işgünü içinde, ilişiksizlik belgesi ibraz edilmediği takdirde durum,bu sürenin bitmesinden itibaren onbeş işgünü içinde idarece Kuruma yazı ile bildirilerek iade konusundaki görüşü sorulur. Üçüncü fıkrasında da, Kurum, idarenin yazısını aldıktan sonra işveren ve varsa aracıların defter ve belgelerini yapılacak 30 gün süreli tebligat ile ister. Bu defter ve belgelerin tamamının süresi içinde ibraz olunduğuna ilişkin düzenlenen tutanak tarihinden itibaren Kurum, (4 ay) içinde gerekli incelemeyi yapar. Bu inceleme neticesinde borcun olmadığı tespit edildiği takdirde derhal ilişiksizlik belgesini idareye gönderir. Borcun mevcut olduğunun anlaşılması halinde ise, niteliği ve miktarı tespit edilerek 15 işgünü içinde idareye bildirir ve ilgilinin varsa hakedişinden, yoksa teminatından kesilerek Kurum hesabına yatırılmasını ister. İdare, bu yazının alındığı tarihten itibaren en geç 15 işgünü içinde kesinti yapmak ve Kurum hesabına yatırmak zorundadır. Şeklinde düzenleme yapılmıştır. Görüldüğü gibi, sözkonusu düzenlemelerle, ihale konusu işin tamamlanması sonrasında işverenin ihale makamı nezdindeki kesin teminatının ne şekilde iade edileceği belirlenmiş olup, burada da Kurumumuza, işverenin ihale konusu işten kaynaklanan borçlarının kesin teminattan kestirilebilmesine imkan tanınmıştır. Ancak, İşverenin borçlarının, ihale makamı nezdindeki kesin teminattan kestirilebilmesi Kurumumuz alacaklarının tahsili yönünden önemli bir düzenleme olmakla birlikte, söz konusu borçların, kesin teminatın iadesi aşamasına gelmeden Ünitelerimizce takip edilmiş, başka bir deyişle ihale konusu işin devam ettiği, dolayısıyla da işverenlerin istihkaklarını aldıkları aşamada takip edilmiş olması büyük önem taşımaktadır. Zira, ihale makamlarınca yüklenicilerden kesin teminat alınmasındaki asıl amaç, ihale konusu işin sözleşme şartlarına uygun olarak yapılmasını sağlamak olup, ihale konusu işin sözleme şartlarına aykırı olarak yapılması durumunda da, ihale makamlarının uğradıkları zararı kesin teminattan öncelikle tahsil etme hakları bulunmaktadır. Dolayısıyla, ihale konusu işlerden kaynaklanan borçların, işin devam ettiği (istihkakların ödendiği) süre içinde takip edilmeyerek, kesin teminatın iadesi (ilişiksizlik belgesi alınması) aşamasına bırakılması, Kurum alacaklarının tamamının kesin teminattan tahsil edilememesine yol açabilecektir. Öte yandan, işverenin Kuruma prim ve gecikme zammı borcunun bulunup bulunmadığı sorulmadan teminatının iade edilmesi durumunda, Kurumca, prim borçlusu olan işveren aleyhine icra takibine geçilmeden veya icra takibine geçilmiş ise bu takibin yanı sıra borcun tahsili hususunda doğrudan ihale makamına da başvurulabilecektir. Bu amaçla 7201 sayılı Tebligat Kanununa göre yapılacak tebligat ile işverenin prim borçlarının on beş gün içinde ödenmesi ilgili kamu kurum ve kuruluşundan gecikme zamlarıyla birlikte istenebilecek, borcun bu süre içerisinde ödenmemesi halinde ise, bu defa ihale makamı aleyhine tazminat davası açılabilecektir. Ancak, Kurumca ihale makamı aleyhine tazminat davası açılırken, ihale makamının Kurumun tebligatına rağmen işverene iade ettiği teminat miktarı ile sorumlu olduğu dikkate alınacaktır.

22 III- İHALELİ İŞLERİN TESPİTİ VE BU İŞLERDEN KAYNAKLANAN BORÇLARIN TAKİBİ: 3.1. İşyeri tescil kayıtlarında ihaleli işlere ait kodlamanın yapılması: İhale konusu işyerlerinin devamlı nitelikteki işyerlerinden veya ihale konusu olmayan geçici nitelikteki işyerlerinden ayırımının sağlanabilmesi amacıyla, ihale konusu işyerleri, 506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu kapsamına alınırken bilgisayar programlarındaki tescil giriş ekranlarında yer alan, ihale kodu : 0 (0:Yok 1:İhale 2:Özel Bina) alanına, ihale kodu 1: ihale kodu verilerek tescil edilmektedir. Ancak, işyeri tesciline ilişkin bilgisayar kayıtları üzerinde yapılan incelemede, pek çok Ünitemizin işyeri tescili sırasında söz konusu kodlamaya gerekli önemi vermediği, bu bağlamda tescili yapılan işyerinin ihale konusu bir işi üstlenmiş olmasına rağmen bu işyerlerini İhale Kodu: (0=Yok) veya (2=Özel Bina) şeklinde ya da tescili yapılan işyerinin ihale konusu bir işle ilgisi olmamasına rağmen bu işyerlerine de İhale Kodu: (1=İhale) şeklinde hatalı kodlama yaptığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla, sözkonusu kodlama hataları düzeltilmeden ihale konusu iş üstlenmiş olan işyerleri ile ihaleli bu işyerlerinden sadece borcu olanların bilgisayar programlarınca doğru ve sağlıklı bir şekilde tespit edilmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu nedenle, ihale konusu iş üstlenmiş olan işyerlerinin borçlarının Ünitelerimizce daha kolay tespit ve takip edilebilmesi amacıyla hazırlanmış ve işletime açılmış olan bilgisayar programlarından istenilen faydanın sağlanabilmesi amacıyla, işyeri dosyaları ile işyeri tescil kayıtları karşılaştırılarak, ihale konusu işyeri olduğu halde tescil giriş işlemleri sırasında ihale kodu verilmemiş ya da ihale konusu işyeri olmadığı halde ihale kodu verilmiş olan hatalı kayıtlar ivedilikle düzeltilecektir Borcu olan ihaleli işlerin tespiti ve takibi : İhale konusu işyerlerinin muaccel hale gelmiş borçlarının ihale makamı nezdindeki hakedişlerinden kesilerek tahsil edilmesi hususunun titizlikle takip edilmesini teminen, bilgisayar programlarında, işveren ana menüden nolu seçeneğin işaretlenmesi suretiyle erişilen İhale / Özel Bina Kaydı Bulunan İşyerleri Listesi ile tescil kütüklerinde ihale kaydı bulunan işyerlerinin, nolu seçeneğin işaretlenmesi suretiyle erişilen İhale / Özel Bina Borçlu İşyerleri Listesi ile de; Kurumumuza borcu bulunan ihale konusu işyerlerinin listelerinin alınabilmesi yönünde gerekli düzenleme yapılmıştır. Buna göre; sigorta primleri servislerince işveren ana menüde bulunan nolu şeçenek kullanılmak suretiyle her ayın başında Kurumumuza muaccel borcu bulunan ihale konusu işyerlerinin listesi alınarak, yine aynı ayın sonuna kadar örneği Ek-3 de bulunan matbu yazı 7201 sayılı Tebligat Kanununa uygun olarak gönderilmek suretiyle işverenin borcunun ihale makamı nezdindeki istihkakından kesilmesi istenecektir. Bundan böyle, ihale konusu işyerlerinden kaynaklanan borçlar, yukarıda belirtildiği şekilde düzenli olarak takip edilecek olup, bu konuda, ihmal veya kusuru görülen işyeri dosya memuru ve servis sorumlusu/şef ile birlikte ilgili müdür yardımcısı ve ünite amiri sorumlu olacaktır İhaleli işyerlerinin borçlarının icraya intikalinden önce yönetmelik hükümlerine göre takibinin yapılması: Bilindiği gibi, 506 sayılı Kanunun 80 inci maddesi uyarınca yasal süresi içinde ödenmemiş olan Kurum alacaklarının 6183 sayılı Kanuna göre takip edilmesi gerekmekle birlikte, 83 üncü madde ve bu maddeye istinaden Bakanlar Kurulunca çıkarılmış olan Sigorta Primlerinin Hakedişlerden Mahsup Edilmesi ve Ödenmesi ile Kesin Teminatların İadesi Hakkında Yönetmelik te ihale konusu işyerlerinden kaynaklanan borçların daha kolay ve etkin bir şekilde tahsiline ilişkin özel düzenlemeler yapılmıştır. Bu bağlamda, Kurumumuzun, asıl prim borçlusu olan işveren aleyhine yapacağı icra takibinde ihale makamına 6183 sayılı Kanunun 79 uncu maddesi uyarınca haciz bildirisi gönderme imkanı bulunmakla

23 birlikte, bundan böyle ihale konusu işlerden kaynaklanan borçların icraya intikali ve teciltaksitlendirilmesinin yapılmasından önce mutlaka söz konusu yönetmelik hükümlerine göre takibinin yapılmış ve sonuç alınamamış olmasına dikkat edilecektir. Buna göre, Ünite yetkisini aşması nedeniyle Genel Müdürlüğümüze intikal ettirilen tecil ve taksitlendirme işlemlerinde, işyerinde yapılan işin ihale konusu olup olmadığı, ihaleli bir işin söz konusu olması durumunda Yönetmelik hükümlerine göre işlem yapılıp yapılmadığı ve sonucu hakkında mutlaka bilgi verilecektir. Bilgi edinilmesini, gereğinin buna göre yapılmasını rica ederiz GENELGE Ek Bilindiği üzere, tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun Özürlü, eski hükümlü ve terör mağduru çalıştırma zorunluluğu başlıklı 30 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ile, 3713 sayılı Kanunun Ek 1 inci maddesinin (B) fıkrasında yer alan oranların, bu Kanunun 30 uncu maddesi uyarınca Bakanlar Kurulu tarafından yeniden belirlenene kadar geçerli olacağı öngörülmüştür. Konu ile ilgili olarak tarihli sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Bakanlar Kurulunun tarihli ve 2005/9077 sayılı Kararname Eki Kararında; tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 30 uncu maddesine göre işverenlerin elli veya daha fazla işçi çalıştırdıkları işyerlerinde çalıştırmaları gereken özürlü, eski hükümlü ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun Ek 1 inci maddesinin (B) fıkrası kapsamındaki terör mağdurları için öngörülen toplam çalıştırma oranının % 6 olduğu, Söz konusu % 6 lık oranın 4857 sayılı İş Kanununun 30 uncu maddesi kapsamına giren; Özürlü Eski Hükümlü Terör Mağduru KAMU İşyerlerinde %4 %2 ÖZEL İşyerlerinde %3 %1 %2 Olarak belirlendiği, Bu kararın tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği, Öngörülmüştür sayılı İş Kanununun 30 uncu maddesinin 10 uncu fıkrasının uygulanması ile ilgili olarak yayımlanmış olan Ek sayılı Genelgenin özel sektör işyerlerinde terör mağdurlarının oranlarının yer aldığı beşinci paragrafının Bakanlar Kurulunun söz konusu kararı karşısında tarihinden itibaren uygulanabilirliği kalmamış olduğundan, anılan Genelgenin uygulanmasında tarihinden geçerli olmak üzere yeniden belirlenen ve yukarıda açıklanan yeni oranlar dikkate alınarak işlem yapılacaktır. Bilgi edinilmesini, gereğinin buna göre yapılmasını rica ederiz. E-BORCU YOKTUR UYGULAMASI

24 T.C. Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü Sigorta Primleri Daire Başkanlığının e-borcu yoktur uygulaması konulu Ek Genelgesin de : I-GENEL AÇIKLAMALAR II- e-borcu YOKTUR UYGULAMASI 2.1. Başvuru İşverenin Gerçek Kişi Olması Durumunda Başvuru Formunun Doldurulması İşverenin Tüzel Kişi Olması Durumunda Başvuru Formunun Doldurulması 2.2. Başvuru Formunda Beyan Edilen Bilgilerin Eksik veya Yanlış Olmasından ya da Daha Sonra Meydana Gelecek Değişikliklerin Kurumumuza Bildirilmemesinden Doğacak Sorumluluk 2.3. Başvuru Üzerine Yapılacak İşlemler Sigorta Primleri (İşverenler) Servisi Tarafından Yapılacak İşlemler İşyeri Tescil Servisi Tarafından Yapılacak İşlemler III- e-borcu YOKTUR BELGESİ HAZIRLAMA MENÜSÜNÜN KULLANIMI 3.1. İhale Konusu İşlerle İlgili Borcu Yoktur Belgesi Hazırlama a- İhalelere Katılmak İçin e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği b- İhaleli İşlerde İstihkak Ödemesi İçin e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği 3.2. İhale Konusu Olmayan İşlerle İlgili Borcu Yoktur Belgesi Hazırlama a-türkiye Genelindeki Sorgulama Sonucu e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği b- Tek İşyerinden e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği IV-e-BORCU YOKTUR BELGELERİNİN DOĞRULUĞUNUN İHALE MAKAMLARI İLE DİĞER KURUM VE KİŞİLER TARAFINDAN KONTROL EDİLEBİLMESİ V- e-borcu YOKTUR BAŞVURU AKTİVASYONU YAPILMIŞ OLMAKLA BİRLİKTE KURUMUMUZA BORCU BULUNAN İŞVERENLER VE ÜNİTELERİMİZCE YAPILACAK İŞLEMLER VI- e-borcu YOKTUR UYGULAMASININ TANITIMI VE KULLANIMININ YAYGINLAŞTIRILMASINA YÖNELİK YAPILACAK ÇALIŞMALAR Konularında açıklamalar getirilmiştir. E-borcu yoktur uygulaması konulu Ek genelge ekte bilgilerinize sunulmuştur. GENELGE Ek I-GENEL AÇIKLAMALAR: Bilindiği gibi, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun İhaleye Katılımda Yeterlik Kuralları başlığını taşıyan 10 uncu maddesinde, Türkiye nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olan isteklilerin ihale dışında bırakılacağı öngörülmüştür. Söz konusu kanun hükmü uyarınca, Kurumumuzdan borcu yoktur yazısının talep edildiği durumlarda, yüklenicilerin kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borçlarının olup olmadığının tespiti amacıyla Türkiye genelinde (tüm Sigorta İl/ Sigorta Müdürlükleri bazında) sorgulama yapılması zorunludur. Esasen, Ünitelerimizce bu sorgulama işlemi halen Kurumumuz bilgi işlem sisteminde mevcut Intranet menüsü vasıtasıyla yapılmaktadır.

25 Ancak, yapılan çalışmalara rağmen işyeri tescil kayıtlarındaki vergi kimlik ve T.C. kimlik numaralarının güncel olmaması veya söz konusu bilgilerin işyeri tescil kayıtlarına hiç işlenmemiş olması gibi nedenlerle bu konudaki sorgulama işleminden kısa sürede ve istenilen düzeyde sonuç alınamamaktadır. Öte yandan, işverenlerin borcu yoktur yazısına ilişkin taleplerinin yoğunluğu ve bu taleplerinin belli bir süre içerisinde cevaplandırılması gerekliliği karşısında, günlük mesailerinin büyük bir bölümünü bu işe ayıran sigorta primleri servisi personelinin, esasen asli görevleri olan prim alacaklarının takip ve tahsili işlemlerini de istenilen düzeyde yapmalarına engel teşkil etmektedir. Bilindiği gibi, 4958 sayılı Sosyal Sigortalar Kurumu Kanununun Çeşitli Hükümler başlıklı ve Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği nin İşlemlerin Elektronik Ortamda Yapılması başlıklı 21 inci maddelerinde, Kurumca belirlenecek iletişim araçları esas olmak üzere, Kurumun prim tahsilatı, tescil, tahsis ve sağlık hizmetleri uygulamaları dahil bütün işlemlerinin internet ve her türlü elektronik ve bilgi iletişim, araç ve ortamı ve benzeri araçlar üzerinden yapılabileceği, internet, elektronik ve benzeri ortamda bilgi ve belge alınıp verilebileceği, elektronik veya bilgi işlem ortamında yapılanlar dahil her türlü işlemlerin ve arşivlenen bilgilerin tespit ve tevsikinde Kurum kayıtlarının esas alınacağı, bu bilgi ve belgelerin adli ve idari merciler nezdinde geçerli sayılacağı ve arşivleme konularına ilişkin usul ve esasların yönetmelikle belirleneceği öngörülmüştür. Buna göre, gerek işverenlerimizin borcu yoktur yazısına ilişkin taleplerinin daha hızlı ve doğru bir şekilde karşılanması, gerek Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerinin bu konudaki iş yoğunluğunun azaltılarak asli görevleri olan işleri yapabilmelerine imkan sağlanması, gerekse e-devlet uygulamasının yaygınlaştırılması amacıyla Sanal Sigorta ve e-bildirge Uygulaması kapsamında Kurumumuz tarafından e-borcu Yoktur Projesi geliştirilmiştir. e-borcu Yoktur Projesi, Kurumumuzda tescilli işyeri bulunan ve e-bildirge kullanıcı kodu ve şifresi almış olan işverenlerimize, vergi kimlik numaraları anahtar olarak kullanılmak suretiyle Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerine gidilmesine, Ünitelerimiz arasında yazışma yapılmasına veya faks çekilmesine gerek kalmadan Kurumumuzun adresinden borcu yoktur yazılarını istenilen gün ve saatte internet üzerinden alabilmelerine imkan sağlayan bir uygulamadır. e-borcu Yoktur uygulaması kapsamında, Kurumumuz bilgi işlem programları tarafından elektronik ortamda üretilecek olan bu belge ile işverenlerimiz, Kamu İhale Kanunu ve uygulama yönetmelikleri uyarınca ihalelere katılabilecekler, ihaleli bir işi üstlenmişler ise hak edişlerini alabilecekler veya ihale konusu olmayan işlerde ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile yaptıkları sözleşme veya protokoller gereği verdikleri hizmetler karşılığı olan ödemelerini ya da aracı (taşeron) olarak faaliyette bulundukları işlerde asıl işverenden olan alacaklarını alabileceklerdir. II- e-borcu YOKTUR UYGULAMASI: 2.1. Başvuru : e-borcu Yoktur uygulamasına ilişkin e-borcu Yoktur Taahhüt Belgesi (Ek-1) e-borcu Yoktur Başvuru Formları (Ek-2,3) ve e-borcu Yoktur Başvuru Formu Doldurma Kılavuzu (Ek-4) Kurumumuz web sayfasında yayımlanmıştır. Buna göre; e-borcu Yoktur uygulamasından yararlanmak isteyen işverenlerimiz, başvuru formlarını (Ek- 2,3), e-borcu Yoktur Başvuru Formu Doldurma Kılavuzu nda (Ek-4) yer alan açıklamaları dikkate alarak eksiksiz ve gerçeğe uygun olarak dolduracaklardır. e-borcu Yoktur Başvuru Formları, işverenin gerçek veya tüzel kişi olmasına göre ayrı ayrı hazırlanmış olup, bu bağlamda gerçek kişi olan işverenler Ek-2 de yer alan başvuru formunu, tüzel kişi olan işverenler ise Ek-3 de yer alan başvuru formunu doldurduktan sonra, istenilen belgeleri (Vergi Kimlik Kartı, Ticaret Sicil Gazetesi ve İşveren veya İşveren Vekiline ait İmza Sirkülerinin aslı veya fotokopileri ) bu formlara ekleyeceklerdir.

26 İşverenlerce, yukarıda belirtilen başvuru formları ve istenilen belgelerin e-borcu Yoktur Taahhüt Belgesi ekinde Kurumumuzda tescilli işyerlerinin bulunduğu Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerinden herhangi birine verilmek suretiyle başvuruda bulunulacaktır İşverenin Gerçek Kişi Olması Durumunda Başvuru Formunun Doldurulması: Gerçek kişi olan işverenler, Ek-2 de bulunan e-borcu Yoktur Başvuru Formunun; 1-İŞYERİNE AİT BİLGİLER bölümüne, başvuruda bulunacağı Ünitemizde kendi adına kayıtlı ve e-bildirge kullanıcı kodu ve şifresi alınmış işyeri/işyerlerinden herhangi birine ait işyeri sicil numarası, vergi kimlik numarası, unvan, işyeri adresi, telefon, faks v.d. bilgileri, 2-İŞVERENE AİT BİLGİLER bölümüne, kendisine ait T.C. kimlik numarası, adı ve soyadı, uyruğu, v.d. bilgileri, 3-ADINIZA SSK DA KAYITLI DİĞER İŞYERLERİ bölümüne, başvuru formunun 1-İşyerine Ait Bilgiler bölümünde beyan edilen işyeri dışında Türkiye genelinde (aynı ve/veya farklı Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerinde) gerçek kişi, adi ortaklık ve iş ortaklığı şeklinde sahip olunan Kurumda tescilli tüm işyerlerinin unvanı, işyeri sicil numarası ve türüne ilişkin bilgileri, 4-ORTAĞI OLDUĞUNUZ ŞİRKETLER bölümüne, gerçek kişi olarak şirket ortağı olunan Türkiye genelindeki tüm işyerlerine ait unvan, işyeri sicil numarası, şirket türü vd. bilgileri, 5-ARACI (TAŞERON) OLDUĞUNUZ İŞYERLERİ bölümüne, 506 sayılı Kanunun 87 inci maddesine göre Türkiye genelinde aracı (taşeron) olunan tüm işyerlerine ait unvan, işyeri sicil numarası, aracı kodu vd. bilgileri, 6-ÜST DÜZEY YÖNETİCİ OLDUĞUNUZ İŞYERLERİ bölümüne ise, üst düzey yönetici olarak görev yapılan Türkiye genelindeki tüm işyerlerine ait unvan, işyeri sicil numarası vd. bilgileri, Eksiksiz ve doğru olarak yazacaklardır İşverenin Tüzel Kişi Olması Durumunda Başvuru Formunun Doldurulması: Tüzel kişi olan işverenler, Ek-3 de bulunan e-borcu Yoktur Başvuru Formunun; 1-İŞYERİNE AİT BİLGİLER bölümüne, başvuruda bulunacağı Ünitemizde aynı unvan ile işlem gören ve e- Bildirge kullanıcı kodu ve şifresi alınmış işyeri/işyerlerinden herhangi birine ait işyeri sicil numarası, vergi kimlik numarası, unvan, işyeri adresi, telefon, faks v.d. bilgileri, 2-AYNI TÜZEL KİŞİLİK UNVANI İLE SSK DA TESCİLLİ İŞYERLERİNİZ bölümüne, başvuru formunun 1- İşyerine Ait Bilgiler bölümünde beyan edilen işyeri dışında Türkiye genelinde (aynı ve/veya farklı Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerinde) aynı tüzel kişilik unvanı ile işlem gören tüm işyerlerine ait unvan ve işyeri sicil numarası bilgileri, 3-TÜZEL KİŞİLİK OLARAK ORTAK OLDUĞUNUZ FARKLI UNVANLARDAKİ İŞYERLERİ bölümüne, tüzel kişi olarak ortak olunan farklı unvana sahip Türkiye genelindeki tüm işyerlerine ait unvan, işyeri sicil numarası, şirket türü v.d. bilgileri, 4-TÜZEL KİŞİLİK OLARAK ARACISI (TAŞERONU) OLDUĞUNUZ İŞYERLERİ bölümüne ise, 506 sayılı Kanunun 87 inci maddesine göre Türkiye genelinde aracı (taşeron) olunan tüm işyerlerine ait unvan, işyeri sicil numarası,aracı kodu vd. bilgileri, Eksiksiz ve doğru olarak yazacaklardır. Gerek gerçek, gerekse tüzel kişiliğe sahip işverenler, e-borcu Yoktur Başvuru Formlarında, Kurumumuzdan ilişiksizlik belgesi aldıkları işyerlerini (kısmı ilişiksizlik belgesi verilen özel bina inşaat işyerleri hariç) beyan

27 etmeyecekler, buna karşın daha önce devredilen veya ortaklık, aracılık ve üst düzey yöneticilik durumu sona eren işyerleri ile halen gayri faal (daha önce sigortalı çalıştırılmış olmakla birlikte başvuruda bulunulan tarihte sigortalı çalıştırılmayıp, Kurumumuz tarafından da 506 sayılı Kanun kapsamından çıkarılmamış veya kanun kapsamından çıkarılmış olmakla birlikte henüz iz e ayrılmamış) olan Türkiye genelindeki tüm işyerlerini beyan edeceklerdir Başvuru Formunda Beyan Edilen Bilgilerin Eksik veya Yanlış Olmasından ya da Daha Sonra Meydana Gelecek Değişikliklerin Kurumumuza Bildirilmemesinden Doğacak Sorumluluk: e-borcu Yoktur uygulamasından yararlanmak için başvuruda bulunan gerçek veya tüzel kişi olan işverenlerin, Türkiye genelinde (tüm Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerinde) kendi adlarına veya aynı tüzel kişilik unvanı ile tescil edilmiş işyerleri ile ortağı, aracısı ve üst düzey yöneticisi oldukları işyerlerini beyan etmeleri ve yine, başvuru sırasında beyan ettikleri bu bilgilerde daha sonra herhangi bir değişiklik olması (örneğin; bir işyerine ortak ya da üst düzey yönetici olunması gibi) durumunda bu değişiklikleri derhal e- Borcu Yoktur başvurusunda bulundukları Kurumumuzun ilgili Ünitesine bildirmeleri gerekmektedir. Nitekim, bu konuda gerçek veya tüzel kişi işverenlerce e-borcu Yoktur Taahhüt Belgesi ile Kurumumuza gerekli taahhütte bulunulmaktadır. Dolayısıyla, e-borcu Yoktur Başvuru Formunda beyan edilen bilgilerin eksik veya hatalı olduğunun ya da beyan edilen bilgilerde daha sonra değişiklik olmasına rağmen Kurumumuza bildirilmediğinin herhangi bir şekilde anlaşılması halinde, Kurumumuzun ve diğer kurum, kuruluş ve kişilerin uğrayacakları zararlardan işverenler sorumlu olacaktır Başvuru Üzerine Yapılacak İşlemler: Sigorta Primleri (İşverenler) Servisi Tarafından Yapılacak İşlemler: 1- Gerçek veya tüzel kişi işverenlerin e-borcu Yoktur uygulamasından yararlanma taleplerine ilişkin e- Borcu Yoktur Taahhüt Belgesi ve eki belgeler, Ünite evrak servisinden tarih ve sayı aldıktan sonra ilgili sigorta primleri servisine intikal ettirilecektir. 2-Sigorta primleri servisleri, öncelikle kendilerine intikal eden e-borcu Yoktur Taahhüt Belgesi ve eki başvuru formları ile bu formların ekinde verilmesi gereken belgelerin eksiksiz olup olmadığını kontrol edeceklerdir. Belgelerin eksiksiz olduğunun anlaşılması sonrasında yapılacak olan kontrolde ise; -e-borcu Yoktur Başvuru Formunun tüm bölümlerinin eksiksiz doldurulup doldurulmadığına, -e-borcu Yoktur Taahhüt Belgesindeki imza ile imza sirkülerinde yer alan imzanın işveren, işveren vekili veya tüzel kişiliği temsil ve ilzama yetkili olan kişiye ait olup olmadığına, -e-borcu Yoktur Taahhüt Belgesi ve e-borcu Yoktur Başvuru Formunda beyan edilen bilgiler ile Ticaret Sicil Gazetesindeki bilgilerin birbirini doğrulayıp doğrulamadığına, -Vergi kimlik kartında yer alan numara ile e-borcu Yoktur Başvuru Formlarında kayıtlı vergi kimlik numarasının aynı olup olmadığına, (e-borcu Yoktur Başvurusunda bulunan işverenlerin sahip, ortak, aracı, üst düzey yönetici oldukları işyerleri, vergi kimlik numarası altında gruplandırılacağından, beyan edilen vergi kimlik numarasının doğru olması ve bu numaranın da doğru olarak bilgisayara girişinin yapılması büyük önem arz etmektedir.) Bakılacak ve herhangi bir eksiklik ve uyumsuzluk tespit edilmesi halinde işveren, işveren vekili veya üst düzey yöneticiden bunların tamamlanması veya düzeltilmesi istenilecektir. Diğer taraftan, sigorta primleri servisleri ile işyeri tescil servislerinde görevli personele e-borcu Yoktur

28 başvurusunda bulunan işverenlerce beyan edilen T.C. kimlik numaralarının işyeri vergi kimlik numaralarının ise adreslerinden doğruluğunun araştırılması amacıyla internet üzerinden bu sitelere giriş yetkisi verilmiş olup, gerekli kontroller bu adreslerden mutlaka yapılacaktır. 3- Söz konusu kontrollerin tamamlanmasından sonra, e-borcu Yoktur Başvurusunda bulunan işverenlerin başvuru formunda beyan ettiği (aynı unvan veya adına kayıtlı diğer işyerleri, aracı, ortak ve üst düzey yönetici olarak işlem gördüğü) işyerleri dışında işyerlerinin bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla, SSK İNTRANET/ UYGULAMALAR menüsünden İlişiksizlik veya Türkiye Genelinde İşveren Tescil Sorgulama seçenekleri kullanılarak, Türkiye genelinde mutlaka sorgulama yapılacaktır. İntranet menüsünden Türkiye genelinde yapılacak sorgulama işleminde, başvuruda bulunan her bir işveren için UNVAN, SOYAD, T.C. KİMLİK NUMARASI VE VERGİ KİMLİK NUMARASI seçeneklerinin her biri kullanılacaktır. Başka bir ifade ile sorgulama işlemi, yalnızca unvandan veya yalnızca vergi kimlik numarasından yada yalnızca unvan ve vergi kimlik numarasından değil, çapraz kontrolü sağlamak amacıyla tüm seçenekler kullanılmak suretiyle yapılacaktır. Bu şekilde yapılacak sorgulama ile, tescil giriş işlemi sırasında hatalı unvan girişi yapılmış işyerleri, vergi kimlik numarasından; unvanı hatalı ve vergi kimlik numarası da girilmemiş olan işyerleri T.C.kimlik numarasından; vergi kimlik numarası hatalı olarak girilmiş işyerlerinin ise, unvandan tespiti mümkün olacaktır. İntranet menüsünden her bir sorgulama kriterine göre yapılacak araştırmanın sonuçlarına ilişkin bilgisayar çıktıları daha sonra adli ve idari makamlarca istenildiği takdirde ibraz edilmek üzere işyeri dosyasında saklanacaktır. e-borcu Yoktur başvurusunda bulunulan Ünitemiz tarafından yukarıda açıklandığı şekilde yapılacak olan sorgulama sonucunda, işveren tarafından e-borcu Yoktur Başvuru Formunda beyan edilen işyerlerinin dışında aynı veya farklı Ünitelerimizde tescilli işyeri/işyerlerinin olduğunun tespit edilmesi durumunda, başvuru formunda beyan edilen vergi kimlik numarası, unvan ve işveren gerçek kişi ise kimlik detay bilgileri de belirtilmek suretiyle ilgili diğer Ünitelerimizle yazışma yapılarak, bu işyeri/işyerlerinin e-borcu Yoktur başvurusunda bulunan gerçek veya tüzel kişi işverene ait olup olmadığı ve bu işyerlerinden ilişiksizlik belgesi verilip verilmediği araştırılacaktır. Yapılacak araştırmada, işveren tarafından e-borcu Yoktur Başvuru Formunda beyan edilmeyip, Ünite tarafından yapılan sorgulamada tespit edilen işyeri/işyerlerinin başvuruda bulunan aynı gerçek veya tüzel kişiye ait olduğunun ve bu işyerlerinden ilişiksizlik belgesinin verilmediğinin anlaşılması halinde, bu işyeri/işyerleri gerçek veya tüzel kişi işverenler için Ek-5 ve Ek-6 da ayrı ayrı hazırlanmış olan e-borcu Yoktur Başvuru Formunda Beyan Edilmeyip, Ünite Tarafından Yapılan Sorgulamada Tespit Edilen İşyeri/İşyerleri Listesi ne kaydedilecek ve söz konusu listenin fotokopisi bir üst yazı ekinde başvuruda bulunan işverene veya işveren vekiline de bilgilendirme amaçlı olarak gönderilmek suretiyle, bu işyeri/işyerlerinin de aktivasyon işlemine dahil edildiği konusunda açıklama yapılacaktır. Ünite tarafından yapılacak olan sorgulama ve diğer Ünitelerle yapılacak yazışmalar sonucunda, e-borcu Yoktur başvurusunda bulunan işverenlerin beyan ettikleri işyeri/işyerleri dışında başka işyerlerinin olmadığının anlaşılması halinde ise, sorgulamayı yapan sigorta primleri servisi memuru tarafından e- Borcu Yoktur Başvuru Formunda Beyan Edilmeyip, Ünite Tarafından Yapılan Sorgulamada Tespit Edilen İşyeri/İşyerleri Listesi üzerine Intranet menüsünden Türkiye genelinde yapılan sorgulamada başvuru formunda beyan edilen işyeri/işyerleri dışında herhangi bir işyeri tespit edilememiştir şeklinde not yazılarak, imzalanıp kaşelenecektir. Yukarıda belirtildiği şekilde sigorta primleri servisi tarafından gerekli kontrollerin ve sorgulamanın tamamlanmasını müteakip, e-borcu Yoktur Taahhüt Belgesi, e-borcu Yoktur Başvuru Formu ve e- Borcu Yoktur Başvuru Formunda Beyan Edilmeyip, Ünite Tarafından Yapılan Sorgulamada Tespit Edilen İşyeri/İşyerleri Listesi, iki nüsha olarak düzenlenecek olan Ek-7 deki Aktivasyon Onay Formu ekinde

29 dahili zimmet defterine kaydedildikten sonra İşyeri Tescil Servisine intikal ettirilecektir. Aktivasyon Onay Formunun diğer nüshası işyeri dosyasında saklanacaktır İşyeri Tescil Servisi Tarafından Yapılacak İşlemler: İşyeri Tescil Servisi, kendilerine Aktivasyon Onay Formu ekinde intikal eden e-borcu Yoktur Başvuru Formunda beyan edilen bilgiler ile Sigorta Primleri Servisi tarafından yapılan sorgulama sonucuna ilişkin e- Borcu Yoktur Başvuru Formunda Beyan Edilmeyip, Ünite Tarafından Yapılan Sorgulamada Tespit Edilen İşyeri/İşyerleri Listesinde yer alan bilgilerin girişini, İşveren Sistemi Ana Menü den 1-Tescil İşlemleri Ana Menü, 6- e-borcu YOKTUR BELGESİ BAŞVURU İŞLEMLERİ MENÜSÜ işaretlenmesi sonucu ekrana gelen; 1. e-borcu YOKTUR BELGESİ BAŞVURU FORMU GİRİŞ (GERÇEK KİŞİ) 2. e-borcu YOKTUR BELGESİ BAŞVURU FORMU GİRİŞ (TÜZEL KİŞİ) Seçeneklerini kullanarak yapacaklardır. -Girişi yapılmış olan e-borcu Yoktur başvurusunun herhangi bir nedenle tamamen silinmesi (iptal edilmesi) gerektiği durumlarda 3. e-borcu YOKTUR BELGESİ BAŞVURU FORMU İPTAL seçeneği, -Girişi yapılmış olan herhangi bir e-borcu Yoktur başvurusunun işyeri sicil numarası yazılmak suretiyle görüntülenmesinin veya kağıt olarak listesinin alınmasının ya da aktivasyon işlemi yapılmış olup olmadığına bakılmaksızın giriş işlemleri sırasında yapılmış olan hatalı bir kaydın (giriş işlemi yapılmış işyerlerinden biri veya birkaçının) silinmesinin gerektiği durumlarda 4. e-borcu YOKTUR BELGESİ BAŞVURU FORMU GÖRÜNTÜLEME/ LİSTELEME/SİLME seçeneği, Kullanılacaktır. e-borcu Yoktur Başvuru Formunda beyan edilen bilgiler ile e-borcu Yoktur Başvuru Formunda Beyan Edilmeyip, Ünite Tarafından Yapılan Sorgulamada Tespit Edilen İşyeri/İşyerleri Listesinde yer alan bilgilerin yukarıda belirtilen seçenekler kullanılarak girişinin yapılması sonrasında 5. e-borcu YOKTUR BELGESİ AKTİVASYON İŞLEMİ seçeneğinden gerçek veya tüzel kişi işverenlerin e-borcu Yoktur başvuru aktivasyon işlemi yapılacak ve buna ilişkin döküm bilgisayardan alınacaktır. Aktivasyon işleminin yapılmış olması, başvuruda bulunan işverenlerin, e-bildirge kullanıcı kodu ve şifresini kullanarak internet üzerinden e-borcu Yoktur yazılarını alabilecekleri anlamına gelmektedir. Öte yandan e-borcu Yoktur uygulamasından faydalanmak için tescilli işyerlerinin bulunduğu Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerinden herhangi birine başvuruda bulunan ve başvurulan işyeri sicil numarası üzerinden e-borcu Yoktur aktivasyon işlemi yapılan işverenlerimizin, başvuru formlarında gerçek kişi işverenler için 3)ADINIZA SSK DA KAYITLI DİĞER İŞYERLERİ, tüzel kişi işverenler için 2) AYNI TÜZEL KİŞİLİK ÜNVANI İLE SSK DA TESCİLLİ İŞYERLERİNİZ bölümünde beyan ettikleri işyerlerinin aktivasyon işlemleri de otomatik olarak yapılacağından, bu işyerleri için ayrıca e-borcu Yoktur başvurusu yapmalarına gerek bulunmamaktadır. Bu nedenle, gerçek veya tüzel kişi olan işverenler, e-borcu Yoktur uygulamasından faydalanmak için başvuruda bulundukları işyeriyle birlikte, beyan ettikleri diğer işyerleri (aynı gerçek kişi adıyla veya aynı tüzel kişilik unvanıyla Kurumumuzda kayıtlı işyerleri ve aracısı olunan işyerleri) ile aktivasyon işleminden sonra aynı vergi kimlik numarası ile tescil edilen yeni işyerlerinden de (e-borcu Yoktur başvurusunda bulunmalarına gerek olmadan) almış oldukları e-bildirge kullanıcı kodu ve şifrelerini kullanarak e-borcu Yoktur Belgesi Hazırlama menüsü altında bulunan seçeneklerden e-borcu Yoktur belgelerini almaları mümkün olacaktır. İşyeri Tescil Servisi tarafından aktivasyon işlemi yapılmış olan işyerine ilişkin alınan bilgisayar dökümü, daha önce kendilerine gönderilmiş olan e-borcu Yoktur Taahhüt Belgesi ve eki belgeler ile birlikte bir üst yazıyla Sigorta Primleri Servisine geri gönderilecek ve bu servis tarafından da başvuruda bulunan gerçek

30 veya tüzel kişi işverene örneği Ek-8 de bulunan yazı ile e-borcu Yoktur başvuru aktivasyonunun yapıldığı bildirilecektir. Diğer taraftan, gerçek veya tüzel kişi işverenlerin e-borcu Yoktur başvurusunun aktivasyonunun yapılmasından sonra Kurumumuzun herhangi bir Ünitesinde yeni bir işyeri tescil ettirmeleri veya bir işyerine aracı (taşeron) olunması durumunda, bu işyerleri, vergi kimlik numaraları vasıtasıyla daha önce aktivasyon işlemi yapılmış olan işyeri grubuna otomatik olarak dahil edileceğinden, bundan böyle işyeri tescil ve aracı giriş işlemleri sırasında işverenlerce beyan edilen vergi kimlik numaralarının doğru olup olmadığının titizlikle kontrol edildikten sonra girişinin yapılması gerekmektedir. III- e-borcu YOKTUR BELGESİ HAZIRLAMA MENÜSÜNÜN KULLANIMI: e-borcu Yoktur aktivasyon işlemi yapılan gerçek veya tüzel kişi işverenler daha önce kendilerine verilmiş olan e-bildirge kullanıcı kodu ve şifrelerini kullanarak e-bildirge ana menüsünün altında e-borcu Yoktur Belgesi Hazırlama menüsüne ulaşacaklardır. e-borcu Yoktur Belgesi Hazırlama menüsü altında; 1- İHALE KONUSU İŞLERLE İLGİLİ e-borcu YOKTUR BELGESİ a- İhalelere Katılmak İçin e-borcu Yoktur Belgesi b- İhaleli İşlerde İstihkak Ödemesi İçin e-borcu Yoktur Belgesi 2- İHALE KONUSU OLMAYAN İŞLERLE İLGİLİ e-borcu YOKTUR BELGESİ a- Türkiye Genelindeki Sorgulama Sonucu e- Borcu Yoktur Belgesi b- Tek İşyerinden e- Borcu Yoktur Belgesi hazırlama seçenekleri bulunmaktadır. Gerçek veya tüzel kişi işverenlerin söz konusu seçenekleri kullanarak hangi türde borcu yoktur yazısı alacakları ve bu yazılarla hangi işlemlerini yaptırabilecekleri hususu aşağıda açıklanmıştır İhale Konusu İşlerle İlgili Borcu Yoktur Belgesi Hazırlama: a- İhalelere Katılmak İçin e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği: Söz konusu seçenek, gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 10 uncu maddesi hükmü uyarınca Türkiye genelinde Kurumumuza kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcunun bulunup bulunmadığına ilişkin borcu yoktur yazısı almalarına imkan sağlamaktadır. Bu seçenek işaretlendiğinde, ekrandaki takvim kullanılarak ihale tarihi girilmesi istenilmektedir. İhale tarihinin yazılması halinde, ihale tarihi itibariyle daha önce e-borcu Yoktur Başvurusu sırasında aktivasyonu yapılmış tüm işyerlerinin borç sorgulaması yapılmaktadır. İhale tarihinin yazılmaması halinde ise, sözkonusu işyerlerinin işlem tarihinden bir önceki gün esas alınarak borçları sorgulanmaktadır. Sorgulamada, gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin e-borcu yoktur başvurusu sırasında beyan ettikleri ve Ünitece yapılan sorgulama sırasında tespit edilen tüm işyerlerinin ihale tarihi itibariyle sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi, işsizlik sigortası primi, damga vergisi, eğitime katkı payı ve özel işlem vergisi borçlarının olup olmadığı sorgulanmaktadır. Yapılan sorgulama sonucunda; -Gerçek veya tüzel kişi işverenler, belirttikleri ihale tarihi ya da işlem tarihinden bir önceki gün itibariyle yukarıda belirtilen türde muaccel hale gelmiş borçlarının bulunmaması halinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 10 uncu maddesi hükmü uyarınca Türkiye genelinde Kurumumuz bilgi işlem kayıtlarında. tarihi itibariyle yapılan sorgulama sonucunda, Kurumumuza kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcunuzun bulunmadığı şeklinde işyerinin vergi kimlik numarası, işyeri unvanı/adı, işyerinin adresi, borç sorgulamasına esas alınan tarih, belgenin internet ortamında alındığı tarih ve saat ile Kurumca üretilen

31 barkod ve referans numarasını içeren İhalelere Katılmak İçin e-borcu Yoktur Belgesi ni kendi bilgisayarlarından alabileceklerdir. Gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin, belirttikleri ihale tarihi ya da işlem tarihinden bir önceki gün itibariyle yukarıda belirtilen türde muaccel hale gelmiş borçlarının bulunması halinde ise, daha önce aktivasyonu yapılmış işyerlerinden borcu olan ve olmayan işyerlerinin sicil numarası, borcun nedeni, borç türleri ve borç asıllarını gösteren vergi kimlik numarası, işyeri unvanı/adı, işyeri adresi, borç sorgulamasına esas alınan tarih, belgenin internet ortamında alındığı tarih ve saat ile Kurumca üretilen barkod ve referans numarasını içeren yazılı dökümü kendi bilgisayarlarından alabilecekler, ancak ihale tarihi veya işlem tarihinden bir önceki gün itibariyle borçlarının bulunması nedeniyle, bu belge ile ihalelere katılmaları mümkün olamayacaktır. b- İhaleli İşlerde İstihkak Ödemesi İçin e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği: Bilindiği gibi, 506 sayılı Kanunun 83 üncü maddesinde belirtilen bazı kurum ve kuruluşlar tarafından ihale suretiyle yaptırılan işlerle ilgili olarak istihkak ödenmesi sırasında, işverenlerden (yüklenicilerden) ihale konusu işyerinden dolayı Kurumumuza borçlarının bulunup bulunmadığına ilişkin yazı istenilmektedir. Bu durumda, istihkak ödemesi için borcu yoktur yazısı başvurusunda bulunulan Ünitemizce ihaleli işten kaynaklanan sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi ve işsizlik sigortası primi ile bunlara bağlı gecikme zammı borcunun bulunmaması halinde, işverenin Türkiye genelinde diğer işyerleri sorgulanmaksızın yalnızca ihale konusu işyerinden dolayı hak ediş ödemesine esas olmak üzere borcu yoktur yazısı verilmektedir. İhaleli İşlerde İstihkak Ödemesi İçin e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği, yapılan işin ihaleli iş olması nedeniyle işyeri tescili ihale kodu (1) verilerek yapılmış olan işyeri işverenlerine istihkak ödemeleri için gerekli olan borcu yoktur yazılarını alabilmelerine imkan sağlamaktadır. Ancak, bu seçenek işaretlenmek suretiyle ihaleli işlerde istihkak ödemesinde kullanılmak üzere e-borcu Yoktur Yazısının alınabilmesi için, o işyerinin daha önce e-borcu Yoktur başvurusu sırasında aktivasyonu yapılmış, işyeri tescil işlemleri sırasında ihale kodu (1) olarak verilmiş ve yine o işyerine ait e-bildirge kullanıcı kodu ve şifresi ile e-bildirge Giriş menüsüne girilmiş olması gerekmektedir. Bu seçenek işaretlendiğinde, işlem tarihinden bir önceki gün esas alınarak sadece ihaleli işin yapıldığı işyeri ile ilgili olarak tahakkuk eden sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi ve işsizlik sigortası primi borçlarının olup olmadığı sorgulanmaktadır. Yapılan sorgulama sonucunda; -Gerçek veya tüzel kişi işverenler, işlem tarihinden bir önceki gün itibariyle yukarıda belirtilen türde muaccel hale gelmiş borçlarının bulunmaması halinde,.. sicil nolu işyeri ile ilgili olarak Kurumumuza verilmiş olan prim belgelerinden dolayı muaccel hale gelmiş borcunuzun bulunmadığı şeklinde işyerinin; vergi kimlik numarası, işyeri unvanı/adı, işyerinin adresi, borç sorgulamasına esas alınan tarih, belgenin internet ortamında alındığı tarih ve saat ile Kurumca üretilen barkod ve referans numarasını içeren İhaleli İşlerde İstihkak Ödemesi İçin e-borcu Yoktur Belgesi ni kendi bilgisayarlarından alabileceklerdir. Gerçek veya tüzel kişi işverenlerin, işlem tarihinden bir önceki gün itibariyle yukarıda belirtilen türde muaccel hale gelmiş borçlarının bulunması halinde ise, borcu olan işyerinin; işyeri sicil numarası belirtilmek suretiyle borç türleri ve borç asıllarını, işyerinin vergi kimlik numarasını, işyeri unvanını/adını, işyeri adresini, borç sorgulamasına esas alınan tarihi ve belgenin internet ortamında alındığı tarih ve saat ile Kurumca üretilen barkod ve referans numarasını içeren yazılı dökümü kendi bilgisayarlarından alabilecekler, ancak işlem tarihinden bir önceki gün itibariyle borçlarının bulunması ve borç asıllarına bağlı gecikme zammının da hesaplanmasının gerekmesi nedeniyle bu belge ile ihaleli işlerde istihkak

32 ödemelerini almaları ve bu belgeyi kullanmak suretiyle borçlarını istihkak ödemelerinden kesinti yaptırmaları mümkün olmayacaktır. Dolayısıyla, ihaleli işlerden dolayı borcu bulunan işverenlerin, Kurumumuza olan borçlarının ihale makamı nezdindeki istihkaklarından mahsup edilebilmesi için, ihale konusu işin yapıldığı işyerinin işlem gördüğü ilgili Sigorta İl/ Sigorta Müdürlüğüne müracaat ederek, sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi ve işsizlik sigortası primi borçlarını gecikme zamlı olarak hesap ettirmeleri gerekmektedir İhale Konusu Olmayan İşlerle İlgili Borcu Yoktur Belgesi Hazırlama: a-türkiye Genelindeki Sorgulama Sonucu e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği: Söz konusu seçenek, ihaleye katılma durumu olmadığı halde, gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin e-borcu yoktur başvurusu sırasında beyan ettikleri ve Ünitece yapılan sorgulama sırasında tespit edilen tüm işyerlerinden dolayı Kurumumuza sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi, işsizlik sigortası primi, damga vergisi, eğitime katkı payı, özel işlem vergisi, idari para cezası, tasarrufu teşvik borçlarının olup olmadığına ilişkin borcu yoktur yazısı almalarına imkan sağlamaktadır. Gerçek veya tüzel kişi olan işverenlerin söz konusu seçeneği işaretlemeleri suretiyle alacakları e-borcu Yoktur Belgesi ile ihalelere katılmaları mümkün bulunmamaktadır. Zira, bu seçeneğin işaretlenmesi üzerine yapılan bilgi işlem sorgulamasında kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu kavramına girmeyen idari para cezası, tasarrufu teşvik gibi borçlar da dikkate alınmaktadır. Dolayısıyla, gerçek veya tüzel kişi olan işverenlerin bu seçeneği işaretlemeleri halinde, kamu kurum ve kuruluşları ile ihale mevzuatına tabi olmaksızın yapmış oldukları protokol ve sözleşmelere istinaden verdikleri hizmetin karşılığı olan ödemelerini alabileceklerdir. Örneğin; özel hastaneler, gözlükçüler, görüntüleme merkezleri, eczaneler vd kişi ve kuruluşların, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile yaptıkları protokol karşılığı verdikleri hizmetlerin bedelini almaları sırasında kendilerinden istenen borcu yoktur yazılarını bu seçenekten alabileceklerdir. b- Tek İşyerinden e-borcu Yoktur Belgesi Seçeneği: Söz konusu seçenek, ihaleye katılma durumu veya ihaleli işlerde istihkak ödemesi durumu olmadığı halde, gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin e-borcu yoktur başvurusu sırasında beyan ettikleri veya Ünitece yapılan sorgulama sırasında tespit edilen işyerlerinden sadece birinden veya aracısı olduğu bir işyerinden dolayı Kurumumuza sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi, işsizlik sigortası primi, damga vergisi, eğitime katkı payı, özel işlem vergisi, idari para cezası, tasarrufu teşvik borçlarının olup olmadığına ilişkin borcu yoktur yazısı almalarına imkan sağlamaktadır. Bu seçenek işaretlenmek suretiyle alınacak borcu yoktur yazısı ile gerçek veya tüzel kişi olan işverenlerin ihalelere katılmaları veya yaptıkları ihaleli işlerde istihkaklarını almaları mümkün değildir. Bilindiği gibi, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 87 nci maddesinde, bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran üçüncü kişi aracı olarak tanımlanmakta ve sigortalılar üçüncü bir kişinin aracılığı ile işe girmiş ve bununla sözleşme yapmış olsalar bile, bu Kanunun işverene yüklediği ödevlerden dolayı aracı olan üçüncü kişi ile birlikte asıl işverenin de sorumlu olduğu öngörülmüştür. Söz konusu düzenleme uyarınca, aracılar adına ayrı bir işyeri dosyası açılmamakta olup, aracılar, 506 sayılı Kanunla ilgili yükümlülüklerini asıl işveren adına tescil edilmiş olan işyeri dosyası üzerinden yerine getirmektedirler. Buna göre, asıl işveren tarafından, işyerinde aracı olarak faaliyet gösteren ve kendi adına sigortalı çalıştıran gerçek veya tüzel kişilerden Kurumumuza borçlarının olmadığının belgelenmesinin istenilmesi

33 halinde, aracı (taşeron) durumunda olan gerçek veya tüzel kişiler, aracısı oldukları işyerinden dolayı almış oldukları e-bildirge kullanıcı kodu ve şifrelerini kullanarak kendilerine ait sigorta primi, sosyal güvenlik destek primi, işsizlik sigortası primi, damga vergisi, eğitime katkı payı, özel işlem vergisi, idari para cezası ve tasarrufu teşvik borçlarının olup olmadığına ilişkin borcu yoktur yazılarını bu seçenek vasıtasıyla alabileceklerdir. IV-e-BORCU YOKTUR BELGELERİNİN DOĞRULUĞUNUN İHALE MAKAMLARI İLE DİĞER KURUM VE KİŞİLER TARAFINDAN KONTROL EDİLEBİLMESİ: İhale makamları ile diğer kurum ve kuruluşlarca, gerçek veya tüzel kişilerin ibraz ettiği e-borcu Yoktur Belgesinin doğruluğundan tereddüt edilmesi halinde, Kurumumuzun adresindeki İnteraktif Uygulamalar menüsünden işveren başlığı altında yer alan e-borcu Yoktur Belgesi Kontrol Uygulaması seçeneği işaretlendikten sonra e-borcu Yoktur belgesinin sağ üst köşesinde yer alan Kurumca üretilmiş olan barkod/referans numarası girilerek kontrol edilmesi ve söz konusu e-borcu Yoktur Belgesinin görüntülenmesi mümkün bulunmaktadır. V- e-borcu YOKTUR BAŞVURU AKTİVASYONU YAPILMIŞ OLMAKLA BİRLİKTE KURUMUMUZA BORCU BULUNAN İŞVERENLER VE ÜNİTELERİMİZCE YAPILACAK İŞLEMLER: 1- Bilindiği gibi, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa istinaden çıkarılmış olan uygulama yönetmeliklerinde, Türkiye deki kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcunun değerlendirilmesinde, isteklinin; -Prim borcuna karşı dava açılmışsa bu dava kesin hükme (karar düzeltme aşaması dahil) bağlanana kadar kesinleşmiş prim borcu olmadığı, -Vadesi geçtiği halde ödenmemiş, ancak ilgili kurum tarafından belli bir vadeye bağlanarak tecil edilmiş prim borçlarının, vadesindeki ödemeler aksatılmadığı sürece, kesinleşmiş prim borcu olmadığı, -Prim borcunun 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre tahsili için ilgili kurum tarafından yapılan her türlü işleme karşı dava açılması halinde, açılan dava kesin hükme bağlanana kadar (karar düzeltme aşaması dahil) kesinleşmiş prim borcu olmadığı, Kabul edilmektedir. Buna göre, e-borcu Yoktur uygulamasından yararlanmak amacıyla başvuruda bulunan ve başvuru aktivasyon işlemleri yapılmış olan gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin, gerek kendi adlarına veya aynı tüzel kişilik unvanı ile tescil edilmiş, gerekse aracı, üst düzey yönetici ve ortak oldukları işyerlerinin ihale tarihi itibariyle veya işlem tarihinden bir önceki gün itibariyle Kurumumuza borçları olmakla birlikte; -Söz konusu borçlara karşı dava açılmış ve bu dava henüz kesin hükme bağlanmamışsa, -Vadesi geçtiği halde ödenmemiş ve ihale tarihinden önce ilgili kanunlara istinaden (6183, 4958 vd.) belli bir vadeye bağlanıp tecil ve taksitlendirme işlemi yapılmış olan borçların, vadesindeki ödeme yükümlülükleri aksatılmamışsa, -Yine, prim borcunun 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre tahsili için Kurumumuz tarafından yapılan her türlü işleme karşı ihale tarihinden önce dava açılmış ve açılan bu dava kesin hükme bağlanmamışsa, Bu durumda olan gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin, internet üzerinden e-borcu Yoktur uygulaması kapsamında ihalelere katılmalarına imkan verecek içerikte yazı almaları şimdilik mümkün olmadığından, bu işverenlerimizin önceden olduğu gibi, ilgili Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimize bizzat müracaat ederek, yukarıda belirtilen durumda olup olmadıklarını açıklayan yazı almaları gerekmektedir. 2- e-borcu Yoktur Başvuru aktivasyon işlemi yapılmış olan gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin kendi adlarına ya da aynı tüzel kişilik unvanıyla tescilli olan işyerleri ile aracısı oldukları işyerlerinden borçlarının

34 olmamasına ve ortağı oldukları tüzel kişi işyerlerinin borçlarından da kendi hisselerine düşen bölümü ödemiş olmaları durumunda, bu işverenlerin daha önce olduğu gibi borcu yoktur yazılarını, Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerine bizzat müracaat ederek, gerçekten ortaklıktan kaynaklanan ve kendi sorumluluk paylarına düşen borcu ödeyip ödemediklerinin araştırılması sonucunda almaları gerekmektedir. Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimizce, gerçek veya tüzel kişi olan işverenlerin ortaklıktan kaynaklanan borçlardan kendi paylarına düşen bölümü ödeyip ödemedikleri hususunda ilgili mevzuatına göre gerekli araştırma yapılacak ve bu araştırma sonucunda ödemiş olduklarının anlaşılması halinde, ortaklık borcundan olan sorumluluk yerine getirilmiş olacağından, diğer işyerlerinden de borçlarının olmaması kaydıyla, borcu yoktur yazısı kağıt ortamında verilecektir sayılı Kanunun 80 inci maddesinin onikinci fıkrası uyarınca sigorta primlerini haklı sebepleri olmaksızın, birinci fıkrada belirtilen süre içerisinde tahakkuk ve tediye etmeyen kamu kurum ve kuruluşlarının tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, mesul muhasip, sayman ile tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin üst düzey yönetici veya yetkilileri kuruma karşı, işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. Buna göre, e-borcu Yoktur Başvuru aktivasyon işlemi yapılmış olan gerçek kişi işverenlerinin kendi adlarına tescilli işyerleri ile aracısı ve ortağı oldukları işyerlerinden kaynaklanan borçlarının olmaması ve üst düzey yönetici oldukları işyerlerinde görev yaptıkları süre içerisinde de borçlarının bulunmamasına rağmen, ortaklık veya üst düzey yöneticilik ilişkisi sona erdikten sonra söz konusu işyerinin Kurumumuza borcunun bulunması durumunda, bu işverenlere daha önce olduğu gibi borcu yoktur yazıları, Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimize bizzat müracaat edilmesi üzerine, gerçekten ortak veya üst düzey yönetici oldukları süre içinde tahakkuk eden borçlarının ödenip ödenmediğinin ilgili mevzuatına göre araştırılması sonucunda verilecektir. Diğer taraftan, e-borcu Yoktur Başvurusu sırasında veya daha sonraki bir tarihte ortak veya üst düzey yönetici olarak aktivasyonu yapılmış olan işyerlerinden kaynaklanan borçların bulunmadığının yukarıda belirtildiği şekilde yapılan araştırma sonucunda anlaşılması ve ortaklık veya üst düzey yöneticilik ilişkisinin sona erdiğinin de belgelenmesi halinde, e-borcu Yoktur başvuru aktivasyonunu yapan Sigorta İl/Sigorta Müdürlüğünce bu işyerleri aktivasyonu yapılmış işyerleri grubundan çıkarılacaktır Ek sayılı Genelgede işveren ve aracıların, ihale tarihi itibariyle Türkiye genelinde Kurumumuza toplam sigorta primine esas aylık kazanç alt sınırına kadar borçlarının olması ve söz konusu borçlarının ödenmesi kaydıyla, kendilerine ihale tarihi itibariyle borcu yoktur yazısı verileceği talimatlandırılmıştır. e-borcu Yoktur uygulamasından yararlanan işverenlerin, aktivasyonu yapılmış olan tüm işyerlerinden kaynaklanan borçlarının prime esas kazanç alt sınırının altında olması durumunda, söz konusu borçlarını Kurumumuza ödedikten sonra borcu yoktur yazısını almaları gerektiğinden, bu durumda olan işverenlerin önceden olduğu gibi ilgili Sigorta İl/Sigorta Müdürlüğüne bizzat müracaat etmeleri ve gecikme zamlı olarak hesaplanacak toplam borçlarının sigorta primine esas kazanç alt sınırını aşıp aşmadığına göre borcu yoktur yazısı almaları gerekmektedir. 5- Bazı işverenlerimiz prim borçlarını işyerlerinin tescilli olduğu Sigorta İl/Sigorta Müdürlüğü dışındaki Ünitelerimiz kanalıyla da ödeyebilmektedirler. Bu durumda olan işverenlerimizin e-borcu Yoktur uygulaması sırasında herhangi bir sorunla karşılaşmamaları için bundan böyle ihbarlı kasa tahsil fişleri ile yapılan tahsilatlar ilgili Üniteye derhal bildirilecektir. 6- Yine, prim borçlarını KDV iadesi alacağından mahsup suretiyle ödeyen işverenlerimizin e-borcu Yoktur uygulamaları sırasında herhangi bir sorunla karşılaşmamaları için KDV iadesinden mahsup suretiyle yapılacak tahsilatlar gecikilmeden işyeri hesabı cari kartlarına işlenecektir. 7- e-borcu Yoktur başvuru aktivasyonu yapılmış olan gerçek veya tüzel kişi işverenlerinin, gerçekte borçlarının olmamasına rağmen yaptıkları ödemelerin emanet veya tasfiye edilecek hesaplara işlenmiş

35 olmasına bağlı olarak e-borcu Yoktur seçeneklerinden aldıkları yazılarda borç görünmesi halinde, borcu olduğu görünen işyerinin bağlı bulunduğu Sigorta İl/Sigorta Müdürlüğüne gerekli düzeltme işlemlerinin yapılması için müracaat etmeleri gerekmektedir sayılı Kamu İhale Kanununa istinaden Türkiye genelinde kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borçlarının olup olmadığına ilişkin borcu yoktur yazılarının, daha önceden olduğu gibi Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimize bizzat başvurulması suretiyle alınmak istenmesi halinde, bundan böyle Intranet menüsünden yapılacak sorgulama işlemi sadece UNVAN kriterine göre değil, çapraz kontrolü sağlamak amacıyla bu genelgenin (2.3.1) nolu bölümünün 3 üncü maddesinde belirtildiği şekilde tüm kriterler kullanılmak suretiyle yapılacaktır. V- e-borcu YOKTUR UYGULAMASININ TANITIMI VE KULLANIMININ YAYGINLAŞTIRILMASINA YÖNELİK YAPILACAK ÇALIŞMALAR: e-borcu Yoktur uygulamasının tanıtımı ve kullanımının yaygınlaştırılması amacıyla Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimizce; 1- Genel Müdürlüğümüz tarafından gönderilecek olan afişlerin Ünite girişine ve görülebilecek diğer uygun yerlere asılması ve el broşürlerinin işverenlere dağıtımının yapılması, 2- Konu ile ilgili olarak bir örneği Ek-9 da yer alan basın duyurusunun yerel yazılı ve görsel basın organlarında yayımlanması, ayrıca uygulamanın kamuoyuna anlatılmasını içeren Ünite Amirlerinin katılacağı TV programlarının düzenlenmesine yönelik girişimlerde bulunulması, 3- İşverenlerin ve serbest muhasebeciler ile serbest muhasebeci mali müşavirlerin bilgilendirilmesi amacıyla ilgili oda ve kuruluşlarla müştereken organize edilecek toplantıların düzenlenmesi, 4- Borcu yoktur yazılarını daha önce olduğu gibi Sigorta İl/Sigorta Müdürlüğünden almak isteyen gerçek veya tüzel kişi işverenlere e-borcu Yoktur uygulamasının yararları anlatılmak suretiyle başvuruda bulunmalarının sağlanması, 5- Tanıtımın ve uygulamanın yaygınlaştırılmasında faydalı olacağı düşünülen diğer etkinliklerin yerine getirilmesi, Hususlarında gerekli çalışma yapılacaktır. Bilgi edinilmesini, gereğinin buna göre yapılmasını rica ederiz. YENİDEN DEĞERLEME ORANI Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 353) Bilindiği üzere, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesinin (B) fıkrasında Yeniden değerleme oranı, yeniden değerleme yapılacak yılın Ekim ayında (Ekim ayı dahil) bir önceki yılın aynı dönemine göre Devlet İstatistik Enstitüsünün Toptan Eşya Fiyatları Genel Endeksinde meydana gelen ortalama fiyat artış oranıdır. Bu oran Maliye Bakanlığınca Resmî Gazete ile ilan edilir. hükmü yer almaktadır.

36 Bu hüküm uyarınca yeniden değerleme oranı 2005 yılı için % 9,8 (dokuz virgül sekiz) olarak tespit edilmiştir. Bu oran, aynı zamanda 2005 yılına ait son geçici vergi dönemi için de uygulanacaktır. Öte yandan, bu konuda daha önce yayımlanmış olan tebliğler de yürürlükte bulunmaktadır. Tebliğ olunur. KDV İSTİSNASI UYGULAMASI 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu Uygulamasına İlişkin Olarak ; 96 Nolu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği Yayınlanmıştır. İlgili Tebliğde Aşağıdaki Hususlar Açıklanmıştır: 1-Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu Kapsamındaki İşlemlerde İstisna Uygulaması 2-İzmir Üniversiade Oyunları Hazırlık ve Düzenleme Kuruluna Yapılan Teslim ve Hizmetlerden Doğan İade Talepleri 3-Liman ve Hava Meydanlarının İnşası, Yenilenmesi ve Genişletilmesine İlişkin İstisna 4-Katma Değer Vergisi Genel Tebliğlerinde Yapılan Değişiklikler 5-Tevkifat Uygulaması 6-İade Hakkını İndirim Yoluyla Kullanmak İsteyen Mükellefler Yukarıda Yazılı Konularda düzenleme ve açıklamaların yapıldığı 96 Nolu Tebliğ Ekte Bilgilerinize Sunulmuştur. Katma Değer Vergisi Genel Tebliği Seri No: sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu uygulamasına ilişkin olarak aşağıdaki düzenleme ve açıklamaların yapılmasına ihtiyaç duyulmuştur. 1. KÜLTÜR VE TABİAT VARLIKLARINI KORUMA KANUNU KAPSAMINDAKİ İŞLEMLERDE İSTİSNA UYGULAMASI Katma Değer Vergisi Kanununun 17 nci maddesinin 2 nci fıkrasına 5226 sayılı Kanunun 19 uncu maddesiyle eklenen (d) bendinde 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki tescilli taşınmaz kültür varlıklarının rölöve, restorasyon ve restitüsyon projelerine münhasır olmak üzere, bu projelendirmelerden yararlananlara verilen mimarlık hizmetleri ile projelerin uygulanması kapsamında yapılacak teslimlerin katma değer vergisinden istisna olacağı hükme bağlanmış, istisna kapsamına girecek mal ve hizmetler ile bunların asgari standartları ve bu bendin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları tespit etmeye Maliye Bakanlığı yetkili kılınmıştır. Bu yetkiye dayanılarak söz konusu istisna uygulamasının usul ve esasları aşağıdaki şekilde belirlenmiştir İstisna Kapsamına Giren Mal ve Hizmetler İstisna kapsamına tescilli taşınmaz kültür varlıklarının sadece rölöve, restorasyon ve restitüsyon projelerine ilişkin olarak, bu projelendirmelerden yararlananlara verilen mimarlık hizmetleri ile projelerin uygulanması kapsamında yapılacak mal teslimleri girmektedir. 11/06/2005 tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Koruma, Uygulama ve Denetim Büroları,

37 Proje Büroları ile Eğitim Birimlerinin Kuruluş, İzin, Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik te tanımlanan I. grup yapılar hariç olmak üzere, tescilli taşınmazların fonksiyon ve konfor şartları gereği kullanıma yönelik donanımı ve proje hizmetleri (klima, jakuzi, yangın hassas algılama, kapalı devre kamera sistemi, tefriş elemanları vb.) istisna kapsamına dahil değildir. Tescilli taşınmaz kültür varlıklarına ilişkin bu istisna uygulamasından yararlanabilmek için bu varlıkların sahibi olmak şart değildir. Sponsorluk vb. sözleşmelerle kültür varlıklarının rölöve, restorasyon veya restitüsyon projelerini gerçekleştirecek olanlar da bu istisnadan yararlanabilecektir. Örnek: Taşınmaz kültür varlığı olarak Vakıflar Genel Müdürlüğü adına tescil edilmiş olan bir çeşmenin, yapılan bir sözleşme ile (A) Şirketi tarafından restore edilmesi işleminde, (A) Şirketinin bu bölümde belirtilen mal ve hizmet alımlarında istisna uygulanabilecektir İstisna Kapsamına Giren İşlemlerde Alt Sınır İstisna kapsamında satın alınacak mal ve hizmet bedellerinin asgari tutarı, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 232 nci maddesinde öngörülen ve ilgili dönemde uygulanmakta olan fatura düzenleme sınırı olarak tespit edilmiştir. Aynı faturada istisna kapsamına giren birden fazla mal veya hizmetin yer alması ve bunların bedelleri toplamının fatura düzenleme sınırını aşması halinde vergi hesaplanmayacaktır. Aynı belgede istisna kapsamına giren ve girmeyen işlemlerin birlikte yer alması halinde ise her bir işlem, tür ve tutar itibariyle ayrı ayrı gösterilecek, istisna kapsamına giren işlemlere ait bedeller toplamının fatura düzenleme sınırından fazla olması halinde, sadece istisna kapsamına girmeyen işlem bedellerinin toplamı üzerinden vergi hesaplanacaktır İstisna Uygulaması İlgili Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü veya Tapu Sicil Müdürlüğünden tescil kaydı alınan taşınmaz kültür varlığına ait rölöve, restorasyon ve restitüsyon projeleri ile proje kapsamındaki işlerde kullanılacak malzemeler liste halinde proje müelliflerince hazırlanacaktır. Hazırlanılan proje ve analizler, belediye sınırları içerisinde belediyeye, belediye sınırları dışında valiliğe onaylatılarak koruma bölge kuruluna sunulacaktır. Koruma bölge kurulu, tescilli taşınmaza ait proje ile malzeme listesini inceleyip uygun bulduğu takdirde, projeyi onaylayarak projeden yararlanacak olana bu Tebliğ ekinde yer alan örneğe uygun olarak hazırlayacağı istisna belgesini verecektir. Bu belgenin ekinde yer alan listede, istisna kapsamında işlem görecek mal ve malzemeler sıra numarası verilmek suretiyle cins ve miktar (adet, kg, m3 vb.) olarak açıkça belirtilecektir. İstisnadan yararlanacak olanlar istisna belgesi ve listeyi mal aldığı satıcılara ibraz ederek bu işlemlerde katma değer vergisi uygulanmamasını talep edecektir. Satıcılar bu kapsamda teslim ettikleri malların listedeki sıra numarasını, cinsini ve teslim ettikleri miktarı listenin arka yüzüne yazarak imzalamak ve kaşe basmak suretiyle onaylayacak ve bu şekilde yapılan satışlarda katma değer vergisi uygulanmayacaktır. Kendilerine istisna belgesi ibraz edilen satıcıların, talep edilen malın listedeki miktarı ile bu maldan daha önce ne kadar satın alındığını listenin arka yüzündeki şerhlerden kontrol etmesi, kendilerinden talep edilen malın listedeki miktarı aşması halinde aşan kısmı için istisna kapsamında işlem yapmayıp katma değer vergisi uygulaması gerekmektedir. İstisna belgesi ile arka tarafına satıcı tarafından şerh düşülmüş listenin alıcı tarafından onaylanmış bir örneği satıcıya verilecektir. Satıcıların bu örnekleri Vergi Usul Kanununun muhafaza ve ibraz hükümlerine göre saklamaları gerekmektedir. Diğer taraftan, Katma Değer Vergisi Kanununun 30/a ve 32 nci maddeleri gereğince, vergiye tabi olmayan veya 32 nci maddede sayılanlar hariç olmak üzere vergiden istisna edilmiş bulunan malların teslimi ve hizmet ifası ile ilgili alış vesikalarında gösterilen veya bu mal ve hizmetlerin maliyetleri içinde yer alan katma değer vergisi, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden

38 indirilememektedir. Bu Tebliğin konusunu teşkil eden ve Katma Değer Vergisi Kanununun 17/2-d maddesinde yer alan istisna aynı Kanunun 32 nci maddesinde sayılmadığından, yukarıda belirtilen mal teslimleri ile mimarlık hizmetini yapan mükellefler tarafından bu işlemlerle ilgili alış ve giderler dolayısıyla yüklenilen katma değer vergisi indirim konusu yapılamayacak, indirilemeyen vergi, gelir veya kurumlar vergisi matrahlarının tespitinde işin mahiyetine göre gider, maliyet ya da kanunen kabul edilmeyen gider olarak dikkate alınacaktır. Söz konusu istisna nedeniyle yüklenilen vergilerin daha önce indirim konusu yapılmış olması halinde bu vergiler, işlemin yapıldığı döneme ait 1 No.lu Katma Değer Vergisi Beyannamesinin 30 uncu satırına dahil edilmek suretiyle indirim hesaplarından çıkarılacak ve aynı dönemde gider, maliyet veya kanunen kabul edilmeyen gider hesaplarına intikal ettirilecektir. 2. İZMİR ÜNİVERSİADE OYUNLARI HAZIRLIK VE DÜZENLEME KURULUNA YAPILAN TESLİM VE HİZMETLERDEN DOĞAN İADE TALEPLERİ Katma Değer Vergisi Kanununun 5398 sayılı Kanunla değişik geçici 22 nci maddesinin 1 inci fıkrası ile 2005 yılında İzmir Kentinde yapılacak Dünya Üniversitelerarası Spor Oyunlarına ilişkin olmak üzere İzmir Üniversiade Oyunları Hazırlık ve Düzenleme Kurulu ile bu oyunlarda kullanılmak şartıyla söz konusu Düzenleme Kurulunun onayladığı kurum ve kuruluşlara yapılacak teslim ve hizmet ifaları ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibariyle mevcut olan Organizasyon Komitesi tarafından teslim alınan malların İzmir Üniversiade Oyunları Hazırlık ve Düzenleme Kuruluna teslimi katma değer vergisinden istisna edilmiştir. Aynı maddenin 2 nci fıkrasında, bu istisna dolayısıyla yüklenilen vergilerin, vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan vergilerden indirilebileceği, indirim yoluyla telafi edilemeyen kısmın, bu Kanunun 32 nci maddesi gereğince istisna kapsamında işlem yapan mükellefin talebi üzerine nakden veya mahsuben iade edileceği, 3 üncü fıkrasında ise Maliye Bakanlığının istisnanın usul ve esaslarını belirlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır. Bu yetkiye dayanılarak, söz konusu istisna kapsamında gerçekleşen teslim ve hizmetlerle ilgili olarak yüklenilen ve indirim konusu yapılamayan vergilerin, 84 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin mal ihracından doğan katma değer vergisi iadelerine ilişkin esaslar çerçevesinde nakden veya mahsuben iade edilmesi uygun görülmüştür. İade için YMM tasdik raporu ibraz edilen durumlarda da ihracat istisnası için öngörülen limitler geçerli olacaktır. Öte yandan, mükellefler iade talep ettikleri dönem beyannamesine; -istisna kapsamında yapılan teslim ve hizmetlere ait faturaların fotokopisi veya listesini, -istisna kapsamındaki satışlara ait yüklenilen vergi tablosunu, -istisnaya konu işlemlerin gerçekleştiği döneme ilişkin indirilecek katma değer vergisi listesini, ekleyeceklerdir. İade talebi bir dilekçe ile yapılacaktır. Nakden veya mahsuben iade taleplerinin geçerlik kazanabilmesi için beyanname ve dilekçenin verilip yukarıda belirtilen eklerin eksiksiz olarak tamamlanmış ve iade için teminat verilmesini gerektiren durumlarda teminat mektubunun vergi dairesine ibraz edilmiş olması gerekmektedir. Ancak, bu Tebliğin yayımından önce istisna kapsamındaki işlemler ile iadesi gereken vergiyi beyan eden ve usulüne uygun bir dilekçe ile mahsup isteminde bulunan mükelleflerin yukarıdaki belgeleri Tebliğin yayımından sonra vergi dairesine ibraz etmeleri halinde mahsup işlemi dilekçe tarihi itibariyle sonuçlandırılacaktır. 3. LİMAN VE HAVA MEYDANLARININ İNŞASI, YENİLENMESİ VE GENİŞLETİLMESİNE İLİŞKİN İSTİSNA Katma Değer Vergisi Kanununun 13 üncü maddesine 5228 sayılı Kanunla eklenen (e) bendi ile liman ve hava meydanlarının inşası, yenilenmesi ve genişletilmesi işlerini fiilen kendisi yapan veya yaptıran mükelleflere bu işlere ilişkin olarak yapılan mal teslimleri ve inşaat taahhüt işleri istisna kapsamına

39 alınmış, istisnanın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar 93 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (1.3.) bölümünde açıklanmıştır. Bu düzenlemelerle ilgili olarak uygulamada bazı tereddütlerin ortaya çıktığı anlaşıldığından aşağıdaki açıklamalara gerek duyulmuştur İstisnanın Muhatabı Tek safhada uygulanacak olan istisnadan, gerçek usulde katma değer vergisi mükellefi olmaları şartıyla, inşa, yenilenme ve genişletme işlerini dışarıdan mal ve hizmet satın almak suretiyle kendi imkanları ile bizzat yapan veya kısmen veya tamamen yüklenicilere yaptıran kurum, kuruluş ve işletmeler faydalanabilecektir. İstisna kapsamına girecek mal ve hizmetler ile uygulanacak asgari limit 93 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde açıklanmıştır. Mükellef işi bizzat yapıyorsa bu işle ilgili mal ve hizmet alışlarında, sözü edilen Genel Tebliğdeki kapsam ve asgari limitle ilgili düzenlemeler göz önünde tutulmak şartıyla katma değer vergisi uygulanmayacak, bu mal ve hizmetleri temin edenlerin alışları ise vergiye tabi olacaktır. Mükellef işi yüklenicilere yaptırıyorsa yüklenicilerin düzenleyecekleri faturalarda da katma değer vergisi hesaplanmayacak, ancak yüklenicilerin bu işle ilgili mal ve hizmet alışlarında genel hükümler çerçevesinde katma değer vergisi uygulanacaktır. Öte yandan, yüklenicinin yaptığı işin bütünü içinde 93 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde istisna kapsamına dahil edilmeyen mal ve hizmetlerin bulunması halinde bunların ayrıca fatura edilmesi ve bu teslim veya hizmet bedelleri üzerinden katma değer vergisi hesaplanması gerekmektedir Yap-İşlet-Devret Modelinde İstisna Uygulaması 93 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde, liman ve hava meydanlarının inşa, yenilenme ve genişletme işlerini 3996 sayılı Kanun kapsamında yap-işlet-devret modeli çerçevesinde bizzat yapan veya başkalarına yaptıran mükelleflerin de istisnadan faydalanabilecekleri açıklanmıştır. Yap-işlet-devret modeline göre liman ve hava meydanlarının inşa, yenilenme veya genişletilmesi işlerinin bu yerlerde kısmen ya da tamamen sağlanacak işletme hakkı karşılığında üstlenilmesi mümkün bulunmaktadır. Bu durumda sözü edilen istisna, işletme hakkını devralan ve bunun karşılığında inşa, yenilenme ve genişletme işini üstlenen mükellefin alışlarında uygulanacak, istisna belgesi de sadece işletme hakkını yap-işlet-devret modeli çerçevesinde devralan firmaya verilecektir. Bu firmanın sayılan işleri bizzat yapabileceği gibi, yüklenicilere de yaptırması mümkündür. Her iki durumda da istisna uygulaması (3.1.) bölümündeki açıklamalara göre yürütülecektir. Öte yandan, işletme hakkını devralan firmanın, tasarrufundaki işletme hakkını kısmen veya tamamen, üstlendiği işin yaptırılması karşılığında alt firmalara devretmesi halinde alt firmanın istisnadan faydalanması mümkün değildir. Yap-işlet-devret sözleşmesini imzalayarak işletme hakkını devralan firmanın sayılan işleri bedel karşılığında yaptırdığı yüklenicilere veya işletme hakkı karşılığında yaptırdığı alt firmalara istisna belgesi verilmeyecektir. 4. KATMA DEĞER VERGİSİ GENEL TEBLİĞLERİNDE YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (I/C) bölümünün 2 nci paragrafının ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir: Bu firmalar sözleşme yaptıkları satıcıların isim/unvan, adres, vergi dairesi ve vergi kimlik numarasına ilişkin bilgileri aylık olarak bir liste halinde belirleyerek izleyen ayın ilk 10 günü içinde Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda göndereceklerdir Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (I/D) bölümünün 7 numaralı alt bölümünün ikinci

40 cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir: Her satıcıya verilen fatura çeklerin seri ve sıra numaraları, teslim tarihini izleyen 15 gün içinde yetki belgeli aracı firma tarafından Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda intikal ettirilecektir Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (I/D) bölümünün 8 numaralı alt bölümünün sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir: Vergi daireleri iptal edilen faturalara ilişkin bilgileri tutanak tarihinden itibaren 10 gün içinde Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda intikal ettirecektir Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (I/D) bölümüne aşağıdaki 9 numaralı alt bölüm eklenmiştir: Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (A/2) bölümüne göre Türkiye de ikamet etmeyenlere istisna kapsamında satış yapacak olanların vergi dairesinden izin alması gerekmektedir. Yetki belgesi sahibi aracı firma ile sözleşme yapan satıcıların vergi dairelerinden izin belgesi alma zorunluluğu kaldırılmış ve bu mükelleflerin izin belgesi konusunda aşağıdaki şekilde hareket etmeleri uygun görülmüştür: Yetki belgeli aracı firma ile sözleşme yapan satıcılar tarafından işletmelerinin görünür bir yerine, İşletmemizde,. ile yapılan. tarihli sözleşmeye dayanılarak, 3065 sayılı Kanunun 11/1-b maddesi ile 43 ve 96 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğleri uyarınca Türkiye de ikamet etmeyen yolculara yapılan satışlarda katma değer vergisi istisnası uygulanmaktadır. (tarih) ifadesinin yer aldığı bir levha asılacaktır. Levhada sözleşme yapılan satıcı ve yetki belgeli aracı firmanın imza tatbik edilmiş onay kaşeleri ve isteniyorsa logoları yer alacaktır. -Sözleşmelerin iptal edilmesi, yenilenmemesi veya satıcının işi terk etmesi halinde (I/D-8) bölümündeki açıklamalara göre işlem yapılacak, bu durumdaki satıcılar yukarıda belirtilen levhayı da vergi dairesine teslim edeceklerdir. İşe devam eden satıcıların istisna kapsamında işlem yapmak istemeleri halinde yeni bir izin belgesi veya levha almaları gerekmektedir. Öte yandan, yetki belgeli aracı firmalarla sözleşmesi bulunan veya ilk defa sözleşme imzalayacak olan satıcıların vergi dairesinden aldıkları izin belgesi yerine yukarıda belirtildiği şekilde düzenlenmiş levhayı işletmelerinde kullanmaları mümkün bulunmakta ancak bu durumda vergi dairesi izin belgesinin vergi dairesine teslim edilmesi gerekmektedir Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (I/D) bölümüne aşağıdaki 10 numaralı alt bölüm eklenmiştir: Bu bölümdeki açıklamalar çerçevesinde Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda aktarılacak bilgiler için yetki belgeli satıcılar tarafından Başkanlığın Uygulama ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı ile bağlantı kurulması gerekmektedir Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin A/7 bölümünün (c ve d) alt başlıklı bölümlerinde yer alan 1 ay içinde ibareleri 28/02/2004 tarihinden itibaren uygulanmak üzere 3 ay içinde şeklinde değiştirilmiştir. 5. TEVKİFAT UYGULAMASI 5.1. İşgücü Hizmetlerinde Tevkifat Uygulaması Katma değer vergisi mükellefi bazı işletmeler mal veya hizmet üretimlerine ilişkin olarak ihtiyaç duydukları işgücünü kendilerine hizmet akdi ile bağlı ücretli statüsünde hizmet erbabı çalıştırarak temin etmek yerine, alt işverenlerden veya bu alanda faaliyette bulunan diğer kurum, kuruluş veya

41 organizasyonlardan satın almaktadırlar. Katma Değer Vergisi Kanununun 9 uncu maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, bu Tebliğin yayımını izleyen ay başından itibaren geçerli olmak üzere katma değer vergisi mükelleflerinin alt işverenlerden veya bu konuda faaliyette bulunan diğer işletmelerden temin ettikleri işgücü hizmetine ait katma değer vergisinin % 90 ının tevkifata tabi tutulması ve bunlar tarafından sorumlu sıfatıyla beyan edilmesi uygun görülmüştür. 91 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (A) bölümüne göre hizmet alımlarında tevkifat uygulaması gereken kurum, kuruluş ve işletmelerin bu bölümde belirtilen türden işgücü hizmeti vermeleri halinde işgücü hizmet bedelleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisi tevkifata tabi olmayacaktır. Tevkifat kapsamına alınan bu işlem nedeniyle iadesi gereken katma değer vergisinin nakden veya mahsuben iadesi miktarına bakılmaksızın sadece banka teminat mektubu veya vergi inceleme raporu karşılığında yerine getirilecek, teminat mektupları vergi inceleme raporu sonucuna göre çözülecektir. Teminat karşılığı iade almak isteyenlerin iade talep dilekçesi ile birlikte işgücü hizmeti dolayısıyla düzenleyecekleri faturaların onaylı listesi ile iade talep ettikleri döneme ait indirilecek katma değer vergisi listesini ve banka teminat mektubunu vergi dairesine ibraz etmeleri gerekmektedir. Nakden veya mahsuben iade talepleri beyannamenin verilip dilekçe ve ekleri ile banka teminat mektubunun vergi dairesine ibraz edildiği tarihte geçerlik kazanacaktır Yapım İşlerinde Tevkifat Uygulamasından Doğan Nakden İade Talepleri 91 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (A) bölümünde yapılan düzenleme ile tevkifat kapsamına alınan yapım işlerinden doğan nakden iade talepleri, teminat veya vergi inceleme raporu karşılığında yerine getirilmekte, teminat vergi inceleme raporu ile çözülmektedir. Konunun Bakanlığımızca değerlendirilmesi sonucunda, yapım işlerindeki tevkifat uygulamasından doğan nakden iade taleplerinin yeminli mali müşavir tasdik raporu ibraz edilmek suretiyle de yerine getirilmesi uygun görülmüştür. Buna göre, bu Tebliğin yayımını içine alan vergilendirme döneminde gerçekleşenler de dahil olmak üzere yapım işlerinde tevkifat uygulamasından doğan nakden iade talepleri ihracat istisnası için öngörülen limitler dahilinde YMM tasdik raporu ile yerine getirilecektir. Öte yandan bu Tebliğin yayımı tarihinden önceki dönemlere ait olup henüz sonuçlandırılmamış nakden iade talepleri için 95 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (5.3.2.) bölümünün son paragrafındaki açıklamalara göre işlem yapılacaktır Bakır Ürünlerinde Tevkifat Uygulaması Katma Değer Vergisi Kanununun 9 uncu maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak, bu Tebliğin yayımını izleyen ayın başından itibaren bakır ve bakır alaşımlarından mamul; anot, katot, her çeşit takoz (biyet), slab, platina, kütük, granül, filmaşin, levha, boru, prinç çubuk, lama, her türlü tel ve benzerlerinin tesliminde % 90 oranında tevkifat uygulanarak alıcılar tarafından sorumlu sıfatıyla beyan edilmesi uygun görülmüştür. Katma Değer Vergisi Kanununun 17/1 inci maddesinde sayılan kurum ve kuruluşların (tarımsal amaçlı kooperatifler hariç), sermayelerinin % 51 veya daha fazlası kamuya ait işletmelerin ve özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar ile bu ürünlerin ilk üretici (cevherden üretim yapanlar) veya ithalatçılarının bu kapsamdaki teslimlerinde tevkifat uygulanmayacaktır. Tevkifat uygulaması ve bu uygulamadan doğan katma değer vergisi alacaklarının nakden ve mahsuben iadesi, metal, cam, plastik ve kağıt hurda ve atıklarında tevkifat uygulamasını düzenleyen daha önceki

42 Genel Tebliğlerdeki açıklamalar çerçevesinde yürütülecektir. 6. İADE HAKKINI İNDİRİM YOLUYLA KULLANMAK İSTEYEN MÜKELLEFLER 39 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (D) bölümünde de açıklandığı üzere, iade hakkı doğuran işlemleri bulunan mükelleflerin bu işlemler dolayısıyla yüklendikleri vergileri nakden veya mahsuben iade olarak talep etmek yerine indirim yoluyla giderme tercihinde bulunmaları mümkündür. Tercihini bu yönde kullanan mükellefler tarafından iade hakkı doğuran işlem bedelleri Katma Değer Vergisi Beyannamesinin 8 ve 9 numaralı tablolarında beyan edilecek, ancak Tabloların Yüklenilen KDV veya İadeye Konu Olan KDV sütunlarına 0 (sıfır) yazılacaktır. Bu şekilde beyanda bulunan mükelleflerin, iade için istenenler hariç, iade hakkı doğuran işlemi tevsik eden belgeleri beyanname ekinde ibraz etmeleri gerekmektedir. Örnek: Uluslararası taşımacılık yapan bir mükellefin Ekim/2005 döneminde gerçekleşen istisna kapsamındaki işlemlere ait bedellerin toplamı YTL dir. Yüklendiği vergiyi indirim yoluyla gidermek isteyen mükellef bu dönem beyannamesinin 8 numaralı tablosunun; - Kod No. sütununa 311, - KDVK Md. No. sütununa 14, - Teslim ve Hizmet Bedeli sütununa , - Yüklenilen KDV sütununa 0, yazacaktır. Bu mükellef dönem beyannamesine uluslararası taşımacılığa ilişkin hizmet faturası ile TIR karnesi, kara manifestosu vb. istisnayı tevsik edecek belgeleri ekleyecek, indirilecek KDV listesi ile yüklenilen KDV tablosu gibi iade için aranılan belgeler beyannameye eklenmeyecektir. Öte yandan, katma değer vergisi alacağını indirim yoluyla giderme tercihinde bulunan mükelleflerin daha sonra bu tercihinden vazgeçerek nakden veya mahsuben iade talep etmeleri halinde aradaki dönemler için düzeltme beyannameleri vermeleri gerekmektedir. Tercih değişikliğinin yapıldığı dönemde iade için istenilen belgelerin de beyannameye ekleneceği tabiidir. Ancak, indirimli orana tabi işlemlerle ilgili katma değer vergisi alacakları için süresinde iade talebinde bulunmayan mükelleflerin daha sonra düzeltme beyannameleri vererek iade talebinde bulunmaları mümkün değildir. Bu mükelleflerle ilgili olarak 85 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (A/4) bölümündeki açıklamalar esas alınarak işlem yapılacaktır. Tebliğ olunur.