MAKBUZ VERİLMESİ SURETİYLE ÖDEME I-MADDE METNİ: Makbuz Verilmesi Şekliyle Ödeme: Madde 18-(Değişik: 5281/2 md.)(geçerlilik:1.1.2005, Yürürlük: 31.12.2004) Bu Kanunda gösterilen haller dışında Damga Vergisi makbuz karşılığında ödenir. Maliye Bakanlığı makbuz karşılığı ödemeye ilişkin usûl ve esasları belirlemeye yetkilidir. İlgili tebliğ: 1,6,8,12,13,16,18,19,32,33,43,44,46 II-MADDENİN AÇIKLAMA VE YORUMU: A-MAKBUZ KARŞILIĞI ÖDEME GENEL ÖDEME ESASI OLARAK KABUL EDİLMİŞTİR: Makbuz karşılığı ödeme; Damga vergisinin beyannameli diğer mükellefiyet şekillerinde olduğu gibi, doğrudan doğruya vergi dairesine beyanname verilerek, beyannamedeki verginin, para olarak ödenmesi ve karşılığında makbuz alınması şeklinde uygulanan bir usuldür. Başka bir anlatımla, damga vergisinin vergi dairesine yapılan ödeme karşılığında makbuz alınmasını sağlayan bir ödeme şeklidir. Kanunun birinci fıkrasında da belirtildiği gibi, kanunda belirtilen haller dışındaki tüm ödemelerin makbuz karşılığı yapılacağı ifade edilmiştir. Damga vergisinin pul yapıştırılması suretiyle ödenmesi usulünden vazgeçildikten sonra, makbuz karşılğı ödeme genel ödeme şeklini almıştır. Kanunda 5281 sayılı Kanunla pul yapıştırılması suretiyle ödeme kaldırıldıktan sonra bu yapılan değişiklikle makbuz karşılığı ödeme 01.01.2005 tarihinden itibaren genel ödeme biçimi haline gelmiştir. Makbuz verilmek suretiyle ödeme Damga Vergisi Kanunu nun 18 inci maddesinde ödeme şekli olarak tespit edildikten sonra 22 inci maddede ödeme esasları ve ödeme zamanı belirlenmiştir. Konu ile ilgili olarak 18 inci maddenin son fıkrasında, Maliye bakanlığına usul ve esasları tespit etmeye yetki verilmiştir. Maliye Bakanlığı bu yetkisini 43 Seri Nolu Damga Vergisi tebliği ile kullanmıştır. Ve bu tebliğde 01.01.2005 tarihinden itibaren belirlenen uygulama esasları belirlenmiştir. B- 43 NUMARALI DAMGA VERGİSİ GENEL TEBLİĞİNDEKİ HUSUS: 488 Sayılı Damga Vergisi Kanununun 18 inci maddesinde yapılan değişiklik ile makbuz karşılığında ödeme şekli asıl ödeme usulü olarak belirlenmiş ve MaliyBakanlığına makbuz verilmesi şekliyle ödemeye ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisi verilmiştir. Yukarıda da belirttiğimiz gibi, 5281 sayılı Kanunla Damga Vergisi Kanunu nun 18 ve 22 inci maddelerinde usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkili kılınmıştır. Bakanlık bu yetkisini 43 numaralı tebliğle kullanmıştır. 1-5281 SAYILI KANUN (01.01.2005 DEN ) SONRASI DÜZENLEME: 43 numaralı tebliğde yapılan açıklamaya göre 01.01.2005 tarihinden sonraki uygulama, 488 Sayılı Damga Vergisi Kanununun 5281 sayılı Kanun ile değişik 22 inci maddesinde aşağıdaki şekilde belirlenmiştir: "Madde 22- Makbuz karşılığı ödemelerde Damga Vergisi; a) Maliye Bakanlığınca belirlenen mükellefler, kurum ve kuruluşlar tarafından bir ay içinde düzenlenen kağıtların vergisi, ertesi ayın yirminci günü akşamına kadar vergi dairesine bir beyanname ile bildirilir ve yirmialtıncı günü akşamına kadar ödenir.
2 b) (a) bendi dışındaki hallerde, kâğıdın düzenlendiği tarihi izleyen onbeş gün içinde vergi dairesine bir beyanname ile bildirilir ve aynı süre içinde ödenir. Maliye Bakanlığı, bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esasları belirlemeye, lüzum göreceği işlemlere ilişkin kâğıtlara ait verginin yukarıdaki sürelere bağlı kalmaksızın ve beyanname aranmaksızın kâğıdın düzenlenmesinden önce veya noterlerce işleme tâbi tutulması sırasında ödenmesi zorunluluğunu getirmeye, vergiyi işlem anında ilgili kamu kurum veya kuruluşuna makbuz karşılığı ödettirmeye yetkilidir." Şeklindedir. 2-5281 SAYILI KANUN (01.01.2005) ÖNCESİNDEKİ DÜZENLEME: 5281 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden öncesinde, makbuz karşılığı ödemenin uygulaması mevcuttu. Kanun 18 inci maddesi değişmeden evvel, Anonim, kooperatif, eshamlı komandit ve limited şirket mukavelenameleriyle, ikmalen vergi ve ceza tarhına konu teşkil eden kağıtların damga vergisi makbuz mukabilinde de ödenebilir. Bunların dışında lüzum ve ihtiyaç halinde kağıtlara pul yapıştırılması suretiyle ödenmesi lazım gelen damga vergisi Maliye Bakanlığından müsaade alınmak şartıyla, makbuz verilmesi şekliyle ödenebilir. Şeklinde idi. Başka bir anlatımla, pul yapıştırılması şekliyle ödeme yürürlükte iken de makbuz karşılığı ödeme usulüyle damga vergisi ödenmekte idi. 5281 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden önceki (01.01.2005 den önce) dönemlerde makbuz şekliyle ödemenin usul ve esasları 16, 32 ve 33 numaralı Damga Vergisi tebliğleri ile belirlenmiştir. a-16 Seri No.lu Tebliğ Uyarınca Maliye Bakanlığının Yetkisi İle Vergisini Makbuz Karşılığı Ödemek Zorunda Olan Kuruluşlar: Maliye Bakanlığı 16 Seri Nolu Genel Tebliğdeki Düzenleme ile aşağıda sayılan kurum ve kuruluşların vergilerini makbuz karşılığında ödemeleri gerektiğini belirtmiştir. 1. Katma Bütçeli İdareler, 2. İl Özel İdareleri-Belediyeler 3. Döner Sermayeli Kuruluşlar, 4. Bankalar, 5. Kamu İktisadi Teşebbüsleri, 6. Devlet Ve Kamu İktisadi Teşebbüsleri İştirakleri, 7. Özerk Kuruluşlardan, 8. Diğer Kamu Kurumlarından, 9. Anonim Şirketler, Yukarıda sayılan kurum ve kuruluşlar, 5281 sayılı Kanun yürürlüğe girmeden önceki 18 inci maddede verilen yetki gereğine, Maliye Bakanlığı tarafından vergisini makbuz karşılığı ödeyecek kuruluşlar olarak belirlenmiştir. Yine,bu sayılan kurum ve kuruluşlar 20 Seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği uyarınca: 1- Bu kuruluşlar makbuz karşılığı ve istihkak kesinti yapılması şeklindeki ödemeleri kaydetmek için "Damga Vergisi Defteri" adı altında özel bir defter tutacaklardır. Bu defterin tutulmasında, Vergi Usul Kanununun kayıt nizamı ve tasdik zamanına ilişkin 215-219 uncu ve 221 inci maddelerindeki hükümlere uyulacaktır. 1983 yılında kullanılacak olan söz konusu defter, yukarıda belirtilen hükümler uyarınca, bu uygulamanın yürürlüğe gireceği 1/5/1983 tarihinden önce notere tasdik ettirilecektir. 2- Kayıt işlemi yapılırken makbuz karşılığı ödemeye ilişkin kâğıtlar defterin bir bölümünde, istihkaktan kesinti şekliyle ödemeye ilişkin kâğıtlarda diğer bölümünde ayrı ayrı gösterilecektir. 3- Söz konusu defterin her bölümüne takvim yılı başından itibaren 1 den başlayıp teselsül ettirilen sıra numarası verilecektir. 4- Defterde ayrıca düzenlenen kâğıdın türü, tarihi, varsa numarası, vergi matrah ve miktarı belirtilecektir. 5- Makbuz karşılığı ödemenin kapsamına giren kâğıtlara, "... liralık damga vergisi tarafımızdan makbuz karşılığı ödenecektir. Defter Sıra No..." şeklinde; istihkak ödemelerinde düzenlenen kağıtlara da,
3 "... liralık damga vergisi tarafımızdan istihkaktan kesinti şekliyle ödenecektir. Defter Sıra No..." şeklinde; yeknesak bir kaşe vurulacak ve eskiden olduğu gibi bu şerh kuruluşların yetkililerince onaylanacaktır. 6- Kağıda ait damga vergisi miktarı ile defter sıra numarası kâğıda vurulan kaşedeki ilgili yerlere yazılacaktır. 7- Kaşeleme işlemi, düzenlenen kâğıdın varsa sureti ve dip koçanı üzerine de yapılacak ve bu kağıda asıl kâğıda verilen sıra numarası yazılacaktır. 8- Gerek makbuz mukabil ödeme kapsamına giren kâğıtların, gerek istihkak ödemelerinde düzenlenen kâğıtların kaydedileceği bu defter, muhafaza süresi içinde yetkili makam ve memurların talebi üzerinde ibraz ve inceleme için arz edilecektir. 9- Bu tebliğ hükümleri 1/5/1983 tarihinden itibaren uygulanmaya başlanacaktır. b-32 Seri No.lu Tebliğdeki Uygulama: 32 Seri No.lu Damga Vergisi Genel Tebliğinde belirtildiği gibi, 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 18 inci maddesinin son fıkrasının Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak hazırlanan 31.12.1980 tarihli ve 17207 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16 Seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliğine ekli listeye; "9- ANONİM ŞİRKETLER" maddesinden sonra gelmek üzere aşağıda sözü edilen kuruluşlar eklenmiştir. 10-5422 SAYILI KURUMLAR VERGİSİ KANUNUNA TABİ DİĞER MÜKELLEFLER, 11- KOLLEKTİF VE ADİ KOMANDİT ŞİRKETLER, 12-213 SAYILI VERGİ USUL KANUNU HÜKÜMLERİ ÇERÇEVESİNDE BİLANÇO ESASINA GÖRE DEFTER TUTANLAR Buna göre, yukarıda 10, 11 ve 12 numaralı maddelerde sayılan kişi ve kuruluşlar bir ay içinde düzenleyecekleri nispi veya maktu vergiye tabi kağıtların damga vergisini ertesi ayın yirminci günü akşamına kadar ilgili vergi dairesine bir beyanname ile bildirip aynı süre içinde makbuz mukabili yatıracaklardır. Makbuz mukabili ödenecek damga vergisi yoksa beyannamenin verilmesine gerek bulunmamakla birlikte keyfiyetin bir yazı ile vergi dairesine bildirilmesi gerekmektedir. Bu tebliğ gereğince damga vergisini makbuz karşılığı ilgili vergi dairesine yatıracak olan kişi ve kuruluşlar için uygulama dönemi tebliğin yayımını takibeden ay başından itibaren başlayacaktır. Ancak, söz konusu mükelleflerin uygulamaya geçmeden önce 23.03.1983 tarihli ve 17996 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 20 Seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde tutacakları damga vergisi defterlerini notere tasdik ettirmeleri ve bağlı oldukları vergi dairelerine başvurarak sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirmeleri de gerekmektedir. Öte yandan, 16.12.1982 tarihli ve 17900 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 18 Seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği ile getirilen maktu vergiye tabi kağıtlara ait damga vergilerinin, kağıtların düzenlendiği anda damga pulu yapıştırmak suretiyle de ödenebileceğine ilişkin hüküm bu tebliğde makbuz mukabili ödeme kapsamına alınan kişi ve kuruluşlar için de geçerlidir. c-vergisini Makbuz Karşılığı Ödemek Zorunda Olan Mükelleflerin Maktu Vergilerini Pul Yapıştırmak Şeklinde Ödeyebileceklerdir: 18 no.lu tebliğde belirtildiği gibi, vergilerini makbuz karşılığı ödemek zorunda olan mükelleflerin işyerlerinin dışında düzenlemek zorunda kaldıkları özellikle maktu vergiye tabi kâğıtlara (Örneğin dilekçe) ait damga vergilerini, ilgili kâğıtlara kaşe vurmak suretiyle makbuz karşılığı ödeme imkanını bulamadıkları ileri sürülmekte ve bu kâğıtlara ait damga vergilerinin damga pulu yapıştırmak şeklinde de ödenmesine izin verilmesinin uygulamada kolaylık sağlayacağını belirtmektedirler. Bu öneri Bakanlıkça da uygun görülmüştür. Bu duruma göre, söz konusu kuruluşlar, nispi ve maktu vergiye tabi kâğıtların damga vergilerini eskiden olduğu gibi makbuz karşılığında ilgili vergi dairesine ödemeye devam edecekler ancak, diledikleri takdirde maktu vergiye tabi bulunan kâğıtlara ait damga vergilerini, kâğıtların düzenlendiği anda damga pulu yapıştırmak suretiyle de ödeyebileceklerdir.
4 18 ve 32 no.lu tebliğlerde belirtildiği gibi, 5281 sayılı Kanun yürürlüğnden önceki dönemlerde, makbuzla ödeme kapsamına alınmış olan mükelleflerin maktu esasa göre vergiye tabi kağıtların vergisinin pul yapıştırılması şeklinde ödenebilecektir. Örneğin bu kapsamda yer alan kuruluşların düzenledikleri bonoların damga vergisini pul yapıştırılması suretiyle ödenmesi şeklinde gerçekleştirilen uygulama, daha sonra 17 numaralı tebliğle değiştirilmiş ve bonoların damga vergisinin de makbuz karşılığı ödenmesi esası benimsenmiştir. Anılan Tebliğ gereğince, gerek anonim şirketler ve gerekse tebliğde sayılan kuruluşlarla, Bakanlığımızdan daha önce daimî olarak makbuz karşılığı ödeme konusunda izin alan kuruluşlar, tüm kağıtların damga vergisini ve bu meyanda düzenleyip imzaladıkları bonolara (Emre muharrer senet) ait damga vergisini, 1.1.1981 tarihinden itibaren uygulanmak üzere makbuz karşılığı ödiyeceklerdir d-sözleşmelerin Taraflarının Aynı veya Farklı Ödeme Şekline Tabi Olması Hali: 5281 sayılı Kaunun yürürlüğünden önceki dönemlerde, vergisini makbuz karşılığı ödemek zorunda olan mükellefler kapsamına alınanların karşılıklı olarak düzenledikten sonra imzaladıkları, kağıtların damga vergisini, kağıdın tek nüsha olarak düzenlenmesi durumunda, kağıdı elinde bulunduran tarafından, birden fazla nüsha olarak düzenlenmesi halinde ise nüshaları elinde bulunduranların ödemesi gerekmektedir. Örneğin, Bankalarla kredi müşterileri arasında yapılan sözleşmelerin vergisi, bu kredi sözleşmelerinin genellikle tek nüsha olarak düzenlenmesi ve banka tarafından muhafaza edilmesi durumunda, müşteriden tahsil edilsin veya edilmesin, banka tarafından makbuz karşılığı ödenecektir. Buna karşılık, her ikisi de makbuz karşılığı ödeme yapan kuruluşlar arasında bulunan örneğin şu şekilde rastlanır; türk firması alman firmasına teminat mektubu verecektir. 1 Türk firması Türk bankasına başvurur. ama alman firması "ben türk bankasını tanımam etmem, Türk bankasının teminat mektubunu istemem, bana alman bankasından mektup gelsin" der. bu durumda türk bankası muhabiri olan bir alman bankasına kontrgaranti vererek "almanyadaki falan firmaya türk firması lehine bir teminat mektubu düzenle. alman firmasının senden mektubun tazminini istediğini belirten ilk talebinde bu tutarı sana ödemeyi garanti ediyorum" der. böylece bu tahhütnamenin adı kontrgarantidir. Kısaca kontrgaranti bankanın bankaya verdiği garantidir. Kontrgarantide, bu garantinin yurt içindeki bir bankaya verilmesi durumanda, kontr garantilerde sadece müşterinin imzası bulunduğundan, kağıdın vergisinin müşteri tarafından ödenmesi gerekmektedir. Ancak, bu garantiyi elinde bulunduran banka tarafından verginin ödendiğinin ispat edilmesi gerekmektedir. Aksi takdiride, bankanın müşterisi tarafından verginin ödendiğinin ispat edilememesi durumunda, kağıdı ibraz eden sıfatıyla damga vergisinin ödenmesinden sorumlu olur.(md:24) Kağıtları imza edenlerden bir tarafın vergisini makbuz karşılığı ödeyecek mükellefler kapsamında olması diğer tarafın ise bu kapsama girmeyen gerçek veya tüzel kişilerden olması halninde damga vergisinin tamamının, makbuzla ödeme kapsamındaki tarafça ödenmesi gerekmektedir. 2 e-müsaade Verilmek Suretiyle Makbuz Karşılığı Ödeme: Diğer taraftan müsaade alınmak suretiyle makbuz karşılığı ödemenin 5281 sayılı Kanunun yürürlüğünden önceki dönemlerde, başka bir ödeme şekli olarak uygulanmıştır. Müsaadenin şekline gelince, bir tek kağıdın düzenlenmesi için olabileceği gibi devamlı olarak düzenlenecek kağıtlar için de olabilir. Devamlı olarak makbuz şeklinde ödeme yetkisinin verilmesi durumunda, sürekli kapsama alının mükellefler gibi, vergileme esasları uygulanacaktır. f-noterler Nezdinde Yapılan İşlemler: Noterlerce düzenlenen kağıtların damga vergisi, noteler tarafından işlemi yaptıran taraflardan tahsil edildikten sonra, vergi dairesine ödenmektedir. 1 5035 sayılı Kanunun 30.maddesi uyarınca 2.1.2004 tarihinden itibaren vergiden istisna edilmiştir. 2 KIRMAN a.g.e.sh:202
5 Bu nedenle, makbuz karşılığında damga vergisini ödemek zorunda olan mükelleflerin noterler nezdinde düzenlenen kağıtlarının damga vergisi kendileri tarafından makbuz karşılığı değil noterler tarafından tahsil edilmektedir. Ancak tasdik için notere getirilen kağıtların vergisi düzenleyenlerce ödeneceğinden, notere getirilmeden önce düzenlenme anında ödenmiş olabilir. Noter verginin ödenip ödenmediğini kontrol etmek zorundadır. (Md:27) g- 20 Nolu Tebliğde Yapılan Düzenlemeler: 20 Numaralı Tebliğde belirtildiği gibi bu kuruluşların Damga Vergisi Defteri tutmaları gerekmekte olup Maliye Bakanlığınca belirlenen mükellefler, kurum ve kuruluşlar tarafından bir ay içinde düzenlenen kağıtların vergisi, ertesi ayın yirminci (371 Sıra No.lu VUK Tebliği uyarınca yirmiüçüncü) günü akşamına kadar vergi dairesine bir beyanname ile bildirilir ve yirmialtıncı günü akşamına kadar ödenir. Konu ile ilgili 20 No.lu Damga Vergisi Genel tebliğinde yapılan açıklamalara göre; Vergi Usul Kanununun mükerrer 257 nci ve Damga Vergisi Kanununun 29 uncu maddelerinin Maliye Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak düzenledikleri kağıtlara ait damga vergisini makbuz karşılığı ve istihkaktan kesinti şekliyle ödeyen mükelleflerin, bu ödemelere ilişkin olarak aşağıda belirtilen esaslara göre işlem yapmaları uygun görüldüğü belitilmiştir. 1. Bu kuruluşlar makbuz karşılığı ve istihkaktan kesinti yapılması şeklindeki ödemeleri kaydetmek için "Damga Vergisi Defteri" adı altında özel bir defter tutacaklardır. Bu defterlerin tutulmasında, Vergi Usul Kanununun kayıt nizamı ve tasdik zamanına ilişkin 215-219 uncu ve 221 inci maddelerindeki hükümlere uyulacaktır. 1983 yılında kullanılacak olan söz konusu defter, yukarıda belirtilen hükümler uyarınca, bu uygulamanın yürürlüğe gireceği 1.5.1983 tarihinden önce notere tastik ettirilecektir. 2. Kayıt işlemi yapılırken makbuz karşılığı ödemeye ilişkin kağıtlar defterin bir bölümünde, istihkaktan kesinti şekliyle ödemeye ilişkin kağıtlarda diğer bölümünde ayrı ayrı gösterilecektir. 3. Söz konusu defterin her bölümüne takvim yılı başından itibaren 1 den başlayıp teselsül ettirilen sıra numarası verilecektir. 4. Defterde ayrıca düzenlenen kağıdın türü, tarihi, varsa numarası, vergi matrah ve miktarı belirtilecektir. 5. Makbuz karşılığı ödemenin kapsamına giren kağıtlara, "... liralık damga vergisi tarafımızdan makbuz karşılığı ödenecektir. Defter Sıra No... " şeklinde; istihkak ödemelerinde düzenlenen kağıtlara da, "... liralık damga vergisi tarafımızdan istihkaktan kesinti şekliyle ödenecektir. Defter Sıra No..." şeklinde yeknesak bir kaşe vurulacak ve eskiden olduğu gibi bu şerh kuruluşların yetkililerince onaylanacaktır. 6. Kağıda ait damga vergisi miktarı ile defter sıra numarası kağıda vurulan kaşedeki ilgili yerlere yazılacaktır. 7. Kaşeleme işlemi, düzelenen kağıdın varsa sureti ve dip koçanı üzerine de yapılacak ve bu kağıda asıl kağıda verilen sıra numarası yazılacaktır. 8. Gerek makbuz mukabili ödeme kapsamına giren kağıtların, gerekse istihkak ödemelerinde düzenlenen kağıtların kaydedileceği bu defter, muhafaza süresi için de yetkili makam ve memurların talebi üzerine ibraz ve inceleme için arzedilecektir. 9. Bu tebliğ hükümleri 1.5.1983 tarihinden itibaren uygulamaya başlanacaktır. 3-5281 SAYILI KANUNDAN SONRAKİ DÜZENLEME: 5281 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 01.01.2005 tarıhinden sonra, pul yapıştırılmak suretiyle ödeme şekli terkedilmiş ve makbuz şekliyle ödeme genel ödeme biçimi halini almıştır. Konu ile olarak yapılması gereken uygulamalar 43 No.lu Genel tebliğle belirlenmiştir. a- 43 Seri Nolu Genel Tebliğle Yapılan Düzenleme: Tebliğde de belirtildiği gibi, 5281 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 01.01.2005 tarihinden sonra verginin pul yapıştırılması suretiyle ödenmesi uygulamasından vazgeçilmiş ve makbuz verilmesi şekliyle
6 ödeme genel ödeme biçimi haline gelmiştir. Makbuz şekliyle ödeme sadece Maliye Bakanlığının mecbur tuttuğu kuruluşlar olmaktan çıkarılmış ve genel bir ödeme biçimi olmuştur. Makbuz şekliyle damga vergisinin ödenmesi iki tür mükellefler için söz konusu edilmiş. Bunlardan birincisi sürekli mükellefiyeti olanlar, diğeri de, vergiye tabi kağıdın düzenlenmesine yani olaya bağlı olarak, bu kağıdın vergisinin makbuz şeklinde ödenmesini gerektiren süreksiz mükellefiyet şeklidir. aa- Sürekli Damga Vergisi Mükellefi Olanlar: Tebliğde belirtildiği gibi, 16 numaralı tebliğde sayılan ve damga vergisini makbuz karşılığı ödemek zorunda olan kurum ve kuruluşlar sürekli damga vergisi mükellefi olurlar. Maliye Bakanlığınca belirlenen bu mükellefler, (kurum ve kuruluşlar) tarafından bir ay içinde düzenlenen kağıtların vergisi, ertesi ayın yirminci (371 Sıra No.lu VUK Tebliği uyarınca yirmi üçüncü) günü akşamına kadar vergi dairesine bir beyanname ile bildirilir ve yirmialtıncı günü akşamına kadar ödenir. Damga Vergisi Kanunu 16 Seri No.lu Genel Tebliğinde sayılan kurum ve kuruluşların eskiden olduğu gibi damga vergisi defteri tutması ve bu defterleri notere veya ticaret sicil memurluğuna tasdik ettirmesi uygulamasına devam etmeleri gerekmektedir. Damga Vergisi Kanunu 16 Seri No.lu Genel Tebliğinde sayılanların yanısıra bu statüye sonradan dahil olanların da aynı uygulamaya tabi olacağı açıktır. 16 numaralı tebliğde belirtilen listeye 32 Seri No.lu Damga Vergisi Genel Tebliği ile aşağıda yer alan kişi ve kuruluşlar da eklenmişti: 10-5422 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanununa Tabi Diğer Mükellefler 11-Kollektif Ve Adi Komandit Şirketler 12-213 Sayılı Vergi Usul Kanunu Hükümleri Çerçevesinde Bilanço Esasına Göre Defter Tutanlar, Bu açıklamadan da anlaşılacağı gibi, 16 sayılı tebliğde sayılanlar ile 32 numaralı tebliğle bu kapsama eklenen ve yukarıda belirtilen kurumlar ile kuruluşlar sürekli damga vergisi mükellefi olmaktadırlar. bb- Damga Vergisi Mükellefiyeti İhtiyari Olanlar: 43 seri No.lu tebliğde belirtildiği gibi, 32 Seri No.lu Damga Vergisi Genel Tebliğinde yer alan listeye yukarıda (aa) bölümünde belirtilen ve 12 nci sıradan sonra gelmek üzere aşağıdaki mükelleflerin de eklenmesi uygun görülmüştür: "13-213 SAYILI VERGİ USUL KANUNU HÜKÜMLERİ ÇERÇEVESİNDE İŞLETME HESABI ESASINA GÖRE DEFTER TUTANLAR" Damga Vergisi Kanunu 32 Seri No.lu Genel Tebliğinde sayılan kurum ve kuruluşlar ile listeye bu tebliğin yukarıda belirtilen bölümünde yeni eklenen "13-213 SAYILI VERGİ USUL KANUNU HÜKÜMLERİ ÇERÇEVESİNDE İŞLETME HESABI ESASINA GÖRE DEFTER TUTANLAR ların sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirmesi ve defter tutmaları ihtiyaridir. Sürekli mükellefiyet tesis ettirmek istemeyen bu mükelleflerin, damga vergisine ilişkin kayıtlarını 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre tutmak zorunda oldukları defterlerinde ayrıntılı olarak göstermek şartı ile ayrıca damga vergisi defteri tutmalarına gerek bulunmamaktır. Yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde 16 Seri No.lu Damga Vergisi Genel Tebliği dışında kalan ve ihtiyarilik hakkını kullanarak sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirmeyen mükellefler, düzenledikleri veya taraf oldukları kağıtlara ilişkin damga vergilerini 488 sayılı Kanunun 22/b bendine göre kağıdın düzenlendiği tarihi izleyen onbeş gün içinde ilgili vergi dairesine damga vergisi beyannamesi ile bildirecek ve aynı süre içinde ödeyeceklerdir. cc-yetkili Vergi Dairesi: Sürekli damga vergisi mükellefiyeti olanlar için yetkili vergi dairesi: 43 numaralı tebliğin 3.5.1.ayırımanda belirtildiği gibi, 488 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirilmesi durumunda, damga
7 vergisinin gelir veya kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine beyan edilip ödenmesi uygulamasına devam edilecektir. Diğer taraftan, bankalar, anonim şirketler gibi merkezleri dışında başka il veya ilçelerde faaliyet gösteren şubelerin düzenledikleri kağıtlara ait damga vergileri ise, şubeler tarafından, muhtasar beyannamelerinin verildiği vergi dairelerine sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirerek beyan edilip ödenecektir. b-44 No.lu Tebliğle Yapılan Düzenleme: aa-sürekli damga vergisi mükellefiyeti olmayanlar için yetkili vergi dairesi: Konu ile ilgili olarak 44 no.lu Damga Vergisi genel tebliğine göre; Uygulamayı kolaylaştırmak amacıyla, 488 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sürekli damga vergisi mükellefiyeti bulunmayan gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerinin düzenledikleri kağıtlara ilişkin damga vergisini, gelir veya kurumlar vergisi yönünden bağlı oldukları vergi dairelerine, 488 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında olan ve gelir veya kurumlar vergisi yönünden mükellefiyeti bulunmayan mükelleflerin süreksiz mükellefiyet çerçevesinde düzenledikleri kağıtlara ilişkin damga vergisini, -Tek vergi dairesi bulunan il ve ilçelerde mevcut vergi dairelerine, -Bağımsız vergi dairesi olmayan ilçelerde bağlı vergi dairesine (Malmüdürlüklerine), -Birden fazla vergi dairesi bulunan il ve ilçelerde bu vergi dairelerinden herhangi birine, kağıdın düzenlendiği tarihi izleyen onbeş gün içinde damga vergisi beyannamesi ile beyan edip aynı süre içinde ödemeleri uygun görülmüştür. bb- Genel Bütçeli Dairelerle Kişiler Arasında Düzenlenen Kağıtlara İlişkin Damga Vergisi Uygulaması: 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 22 nci maddesinin son fıkrasının Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden genel bütçeli daireler ile kişiler arasında düzenlenen kağıtlara ilişkin damga vergisinin aşağıda belirtildiği şekilde ödenmesi uygun görülmüştür. Genel bütçeli daireler ile kişiler arasında düzenlenen kağıtlara (ihale kararları hariç) ait damga vergisi, anılan dairece kağıdın mahiyeti ve nispi veya maktu vergi tutarını gösteren formüle edilmiş bir yazıyla, kişinin tabi olduğu ödeme usulüne bakılmaksızın, kişiler tarafından, kağıdın düzenlenmesinden önce peşin olarak, genel bütçeli idarelere hizmet veren saymanlıklara veya mükellefin gelir veya kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine makbuz karşılığı ödenir. Ayrıca, verginin ödendiğine dair mükellefçe getirilecek makbuzun aslının ilgili iş kağıdına bağlanması, makbuzun onaylı bir örneğinin ilgiliye verilmesi ve düzenlenen makbuza da verginin hangi işe ve kağıda ait olduğuna dair bilginin yazılması gerekmektedir. Söz konusu kağıtların noterliklerde düzenlenmesi halinde, bu kağıtlara ait damga vergilerinin 1512 sayılı Noterlik Kanunu çerçevesinde noterler tarafından makbuz karşılığı tahsil ve beyan edilmesi uygulamasına devam edilecektir. Genel bütçeli daireler tarafından alınan ihale kararlarına ait damga vergisinin, ihale kararının müteahhide tebliğinden itibaren en geç 15 gün içinde, verginin mükellefi olan müteahhitlerce, genel bütçeli idarelere hizmet veren saymanlıklara veya mükellefin gelir veya kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine, ihale kararının tebliğinden itibaren en geç 15 gün içinde, beyanname verilmeksizin, makbuz karşılığı ödenmesi gerekmektedir.(44 No.lu Tebliğ) cc-serbest Meslek Erbabının Sürekli Damga Vergisi Mükellefiyetine İlişkin Uygulama: 32 Seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde(4) yer alan listeye 43 Seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği ile eklenen 13 üncü sıradan sonra gelmek üzere "serbest meslek erbabı"nın da eklenmesi uygun görülmüştür. Buna göre, 488 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirilmesi durumunda, bir ay içinde düzenlenen kağıtların vergisinin, ertesi ayın yirminci günü akşamına kadar gelir vergisi yönünden bağlı olduğu vergi
8 dairesine damga vergisi beyannamesi ile bildirilip yirmialtıncı günü akşamına kadar ödenmesi gerekir.(44 No.lu Tebliğ) dd-mükelleflerin 488 Sayılı Kanunun 22 nci Maddesi Kapsamında Vergi Dairelerine Yapacakları Ödemelerde Düzenlenen Makbuzlarda Yer Alması Gereken Bilgiler: Vergi dairelerince 488 sayılı Kanunun 22 nci maddesi kapsamında yapılacak ödemelere ilişkin olarak düzenlenen makbuza ödemenin hangi kağıda (sözleşme, ihale kararı vb.) ve işleme (vergi, ceza, gecikme faizi) ait olduğunun yazılması gerekmektedir. ee-sürekli Mükelleflerle veya Resmi Dairelerle Diğer Kişiler Arasında Düzenlenen Kağıtların Vergisi: Sürekli damga vergisi mükellefi olanlar ile kendi istekleri ile sürekli mükellefiyet tesis ettiren mükellefler ile bu kapsama girmeyen gerçek veya tüzel kişilerden olması halinde damga vergisinin tamamının, makbuzla ödeme kapsamındaki tarafça ödemesi gerekmektedir. Yapılan işlemlere ait verginin karşı tarafa ait olan kısmı, sürekli mükellef olan ve vergisini makbuz karşılığı ödemek zorunda olan mükelleflerce tahsil edilip, vergi dairesine yatırılacaktır. Yapılan bir aya ait işlemlere ait beyanname ertesi ayın 26 ıncı günü akşamına kadar ilgili vergi dairesine verilecektir. Kağıtları düzenleyen her iki tarafında sürekli mükellef olması durumunda, verginin mükellefi kağıtları imza edenler olduğundan tek nüsha olarak düzenlenirse, verginin kağıdı elinde bulunduran yani ibraz eden tarafından ödenmesi gerekir. Birden fazla nüsha düzenlenmesi halinde, kağıdı eldeki nüshaya göre taraflarca ödenmesi gerekir. Verginin kağıdı imzalayanlarca ödenmemesi durumunda ibraz edenlerin sorumluluğu dahilinde işlem yapılması gerekir. ff- Kağıtlara Şerh Konulması: Sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettiren mükellefler tarafından vergi dairelerine tasdik için getirilen bilançolar, gelir tabloları ve işletme hesabı özetlerinin üzerinde "... TL damga vergisi tarafımızdan makbuz karşılığı ödenecektir. Defter sıra no..." kaşesinin bulunması ve kağıdı düzenleyen mükellefin imzaya yetkili elemanları tarafından onaylanması halinde tasdik işlemi yapılacaktır. Ancak, sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirmeyen mükellefler tarafından vergi dairelerine tasdik için getirilen bilançolar, gelir tabloları ve işletme hesabı özetlerine ait damga vergileri vergi dairesi tarafından makbuz tahsil edildikten sonra tasdik işlemi yapılabilecektir. Söz konusu makbuzlara "... tarihli bilanço", veya "... tarihli gelir tablosu" gibi bir ibare konularak makbuzun hangi kağıda ait olduğunun belirtilmesi gerekmektedir. gg- Noterler Nezdinde Yapılan İşlemler: Noterlerce düzenlenen kağıtların damga vergisi, sözleşmenin taraflarının birisi veya her ikiside makbuz karşılığı ödeme kapsamında olan mükelleflerden olsa bile, vergi noterlerce tahsil edilip ilgili vergi dairesine yatırılacaktır. Bu nedenle, damga vergisini makbuz karşılığı ödemek zorunda olan mükelleflerin, noterde düzenlettirdikleri kağıtların damga vergisini kendilerinin makbuz karşılığı ödemeleri mümkün olmayıp, bu vergileri de noterler tahsil edip vergi dairesine yatıracaklardır. Kağıtlaın düzenlenme işleminin noter haricinde yapılıp ta notere sadece onay için gelmeleri durumunda, noterler bu kağıdın vergisinin ödenip ödenmediğini araştıracak, verginin mükellefinin bu kağıdın vergisini düzenlendiği anda ödenmesi durumunda. bu ödemeyi notere ibraz etmek suretiyle ispat etmek durumundadır. Aksi takdirde 27 inci madde hüküm uyarınca tastik için gelen kagıtların vergisinin ödenmedikçe noter tarafından tasdik işlemi yapılmayacaktır. Yapılması durumunda ise noter sorumlu olacaktır. Noterlerin yapacakları işlemlerle ilgili olarak 1512 sayılı Noterlik Kanunu nun 118, 119 ve 120 inci maddelerinde aşağıdaki şekilde hükümler getirilmiştir: Noterliklerde yapılan işlemler ve düzenlenen kağıtlar dolayısıyle özel kanunları uyarınca ödenmesi gereken vergi, harç ve resimler makbuz karşılığında tahsil olunur.
9 Şu kadar ki, noterler tahsil ettikleri vergi, resim ve harç tutarları üzerinden yüzde üç oranında noter hissesi alırlar. Bu hissenin noterlere ödenmesi, beyiye aidatlarının ödenmesine ilişkin hükümler dairesinde yapılır.(md:118) Noterler 118 inci madde uyarınca tahsil ettikleri vergi, resim ve harçları aşağıda yazılı süre içinde ilgili vergi dairesine bir beyanname ile bildirmek ve aynı süre içinde yatırmakla yükümlüdürler. Beyannameler her ayın 1 ile 15 inci ve 16 ile sonuncu günlerine ait iki devre için hazırlanır ve her ayın 15 inci ve son gününü takibeden 7 iş günü içinde ilgili dairelere verilir. Beyannamelerin, ait oldukları döneme ilişkin vergi, resim ve harç tahsilatının ayrı ayrı toplamları ile bu dönemde yapılan işlemlerin birinci ve sonuncusunun yevmiye numarası da yazılmak suretiyle toplam sayısını gösterecek şekilde ve üç nüsha olarak düzenlenmesi zorunludur. Noter, yatırmakla yükümlü olduğu parayı, ikinci fıkradaki süreler içinde posta veya banka havalesi ile ilgili daireye gönderebilir. Bu halde, havale makbuzu da beyanname nüshaları ile birlikte ilgili daireye ibraz edebilir. Noterlerin ilgili dairelere vereceği iki nüsha beyannameden bir nüshası ve eki makbuz nüshaları o dairede kalır. Diğer nüshaya (Kapsadığı para vezneye yatırılmıştır) veya (Kapsadığı paranın posta veya banka havalesi ile gönderildiğine dair makbuz ibraz edilmiştir) şerhleri verilerek, resmi mühür ve imza ile onaylandıktan sonra, notere geri verilir. Noter bu nüshayı 71 inci madde uyarınca vereceği aylık cetvel ile birlikte Türkiye Noterler Birliğine gönderir. Yatırdığı para için ilgili daireden alacağı makbuz noterlikte saklanır. Beyannamenin şekil ve düzenleme tarzı ile bu maddenin uygulanma şekli Adalet ve Maliye Bakanlıklarınca müştereken hazırlanacak bir yönetmelikte belirtilir.(119.md.) Noterler 119 uncu maddede gösterilen süre içinde harç, vergi ve resim bedellerini ilgili daireye yatırmadıkları veya bu süre içinde posta veya banka aracılığı ile ilgili daireye havale etmedikleri takdirde, yatırma için tanınan son günü izliyen ilk 30 gün içindeki yatırmalarda % 10, müteakıp her 30 gün için ise ayrıca % 2 gecikme zammı öderler. Bu zam Türkiye Noterler Birliğinin göstereceği milli bir bankadaki hesaba ödenerek alınacak 2 nüsha makbuzdanbiri ilgili daireye ibraz edilmek suretiyle gecikmiş harç, vergi ve resim bedelleri yatırılır. Noterin, bu makbuzu ibraz edememesi halinde, tahsilatı yapan memur keyfiyeti Türkiye Noterler Birliğine bildirir.(md:120) hh- Genel Bütçeli Daireler İle Kişiler Arasında Düzenlenen Kağıtlar: Genel bütçeli daireler ile kişiler arasında düzenlenen kağıtlara (ihale kararları hariç) ait damga vergileri, anılan dairece kağıdın mahiyeti ve nispi veya maktu vergi tutarını gösteren formüle edilmiş bir yazıyla, kişinin tabi olduğu ödeme usulüne bakılmaksızın, kişiler tarafından, kağıdın düzenlenmesinden önce peşin olarak, kağıtların düzenlendiği yerdeki ilgili vergi dairesine makbuz karşılığı ödenmesi sağlanacak, verginin ödendiğine dair mükellefçe getirilecek makbuzun aslı ilgili iş kağıdına bağlanacak, makbuzun onaylı bir örneği de ilgiliye verilecektir. Düzenlenen makbuza, verginin hangi işe ve kağıda ait olduğuna dair bilginin yazılması da gerekmektedir. Söz konusu kağıtların noterliklerde düzenlenmesi halinde, bu kağıtlara ait damga vergilerinin 1512 sayılı Noterlik Kanunu çerçevesinde noterler tarafından makbuz karşılığı tahsil ve beyan edilmesi uygulamasına devam edilecektir. Genel bütçeli daireler tarafından alınan ihale kararlarına ait damga vergilerinin, ihale kararının müteahhide tebliğinden itibaren en geç 15 gün içinde, verginin mükellefi olan müteahhitlerce, ilgili vergi dairesine beyanname verilmeksizin ödenmesi uygulamasına devam edilecektir. ıı- Bilanço Gelir Tabloları ve İşletme Hesap Hülasalaları:
10 Sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirmeyen mükellefler tarafından vergi dairelerine tasdik için getirilen bilançolar, gelir tabloları ve işletme hesabı özetlerine ait damga vergileri vergi dairesi tarafından makbuz tahsil edildikten sonra tasdik işlemi yapılabilecektir. Söz konusu makbuzlara "... tarihli bilanço", veya "... tarihli gelir tablosu" gibi bir ibare konularak makbuzun hangi kağıda ait olduğunun belirtilmesi gerekmektedir. Mükelleflerin, damga vergisinin ödendiğine ilişkin makbuzu, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri çerçevesinde saklaması ve istenildiğinde yetkililere ibraz etmesi zorunludur. Makbuz karşılığı ödenecek damga vergisi yoksa damga vergisi beyannamesi verilmesine gerek bulunmamaktadır. ii- İdarelerin 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 22 nci Maddesi Gereğince Yaptıkları Alımlar Nedeniyle Düzenlenen Kağıtlara İlişkin Damga Vergisi Uygulaması: İdarelerin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun(5) 22 nci maddesi gereğince yaptıkları alımlar sırasında düzenlenen kağıtlara ilişkin damga vergisi uygulamasının aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde yapılması gerekmektedir. Bilindiği gibi, 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasında, bu maddede belirtilen hallerde ihtiyaçların ilan yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temini usulüne başvurulabileceği belirtilmiş, aynı maddenin son fıkrasında da, "Bu maddeye göre yapılacak alımlarda, ihale komisyonu kurma ve 10 uncu maddede sayılan yeterlik kurallarını arama zorunluluğu bulunmaksızın, ihale yetkilisince görevlendirilecek kişi veya kişiler tarafından piyasada fiyat araştırması yapılarak ihtiyaçlar temin edilir." hükmü yer almıştır. Bu çerçevede, idarelerin 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesi kapsamında yapacakları alımlar nedeniyle belli parayı ihtiva eden bir sözleşmenin düzenlenmesi halinde bu sözleşmenin, idarelerce kurulacak ihale komisyonlarınca bir ihale kararının alınması halinde bu kararın, damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir. Ancak, söz konusu alımlar nedeniyle belli parayı ihtiva eden bir sözleşmenin düzenlenmemesi ve ihale komisyonları kurularak bir ihale kararının alınmaması halinde ise damga vergisinin aranılmayacağı tabiidir. III- KONU İLE İLGİLİ ÖZELGE: Konu: Damga vergisi kaşe vurularak makbuz mukabili ödenen kira sözleşmelerinin Tapuya şerhi sırasında, damga vergisinin ödenip ödenmediğinin tapu müdürlüklerince araştırılmasına gerek olup olmadığı: Damga vergisini makbuz karşılığı veya istihkaktan kesinti yapmak suretiyle ödeyecek olanlar tarafından düzenlenen vergiye tabi kağıtlar üzerine TL damga vergisi tarafımızdan makbuz mukabili ödenecektir. Defter sıra no... veya TL damga vergisi tarafımızdan istihkaktan kesinti şekliyle ödenecektir. Defter sıra no... kaşesi bulunması ve kağıdı düzenleyen kuruluşun imzaya yetkili elemanları tarafından onaylanması halinde bu kağıtları işleme koyanlar ayrıca damga vergisinin ödenip ödenmediğini araştırmak mecburiyetinde değillerdir. Konu ile ilgili Gelir İdaresi Başkanlığı Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığı 14/03/2011 tarih ve B.07.1.GİB.4.99.16.02-DAMGA-15-15 sayılı aşağıdaki özelgesinde aynı şekilde görüş belirtmiştir.... ANONİM ŞİRKETİ İlgi :... tarihli özelge talep formu. İlgide kayıtlı özelge talep formununuz incelenmesinden, damga vergisi kaşe vurularak makbuz mukabili ödenen kira sözleşmelerinin tapuya şerh edilmesi sırasında, tapu müdürlüklerince söz konusu kira sözleşmesine ait damga vergisinin ödenip ödenmediğinin araştırılmasına gerek olup olmadığı konusunda Başkanlığımız görüşü talep edildiği anlaşılmaktadır.
11 Bilindiği üzere, 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu, bu Kanundaki kağıtlar teriminin, yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade edeceği hükmü yer almaktadır. Anılan Kanunun 5281 sayılı Kanunun 1 inci maddesi ile değişen 15 inci maddesinde, "Damga Vergisi makbuz karşılığı, istihkaktan kesinti yapılması veya basılı damga konulması şekillerinden biriyle ödenir. Bu ödeme şekillerinin hangi işlemler için ne suretle uygulanacağını tespite Maliye Bakanlığı yetkilidir." hükmü, 18 inci maddesinde de; "Bu Kanunda gösterilen haller dışında Damga Vergisi makbuz karşılığında ödenir. Maliye Bakanlığı makbuz karşılığı ödemeye ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir." hükmü yer almaktadır. Aynı Kanunun 22 nci maddesinde ise, "Makbuz karşılığı ödemelerde Damga Vergisi ; a) Maliye Bakanlığınca belirlenen mükellefler, kurum ve kuruluşlar tarafından bir ay içinde düzenlenen kağıtların vergisi, ertesi ayın yirminci günü akşamına kadar vergi dairesine bir beyanname ile bildirilir ve yirmialtıncı günü akşamına kadar ödenir. b) (a) bendi dışındaki hallerde, kağıdın düzenlendiği tarihi izleyen onbeş gün içinde vergi dairesine bir beyanname ile bildirilir ve aynı süre içinde ödenir. Maliye Bakanlığı, bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esasları belirlemeye, lüzum göreceği işlemlere ilişkin kağıtlara ait verginin yukarıdaki sürelere bağlı kalmaksızın ve beyanname aranmaksızın kağıdın düzenlenmesinden önce veya noterlerce işleme tabi tutulması sırasında ödenmesi zorunluluğunu getirmeye, vergiyi işlem anında ilgili kamu kurum veya kuruluşuna makbuz karşılığı ödettirmeye yetkilidir." hükümlerine yer verilmiştir. Öte yandan, 16 ve 43 Seri No.lu Damga Vergisi Genel Tebliğlerinde sürekli damga vergisi mükellefiyeti tesis ettirmek zorunda olan kurum ve kuruluşlar sayılmış, bu kapsamda anonim şirketlerin de zorunlu olarak sürekli mükellefiyet tesis ettirmesi gerektiği hususu belirlenmiştir. Ayrıca, 43 Seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliğinin "5-Diğer kurum ve kuruluşlar ile kişilerin mecburiyeti" başlıklı 5.3. bölümünde "Damga vergisini makbuz karşılığı veya istihkaktan kesinti yapmak suretiyle ödeyecek olanlar tarafından düzenlenen vergiye tabi kağıtlar üzerine YTL damga vergisi tarafımızdan makbuz mukabili ödenecektir. Defter sıra no..." veya YTL damga vergisi tarafımızdan istihkaktan kesinti şekliyle ödenecektir. Defter sıra no... " kaşesi bulunması ve kağıdı düzenleyen kuruluşun imzaya yetkili elemanları tarafından onaylanması halinde bu kağıtları işleme koyanlar ayrıca damga vergisinin ödenip ödenmediğini araştırmak mecburiyetinde değillerdir." açıklamasına yer verilmiştir. Bu hüküm ve açıklamalara göre; şirketinizin taraf olduğu kira sözleşmelerinde "... TL damga vergisi tarafımızdan makbuz mukabili ödenecektir. Defter sıra no..." kaşesinin bulunması ve şirketinizin imzaya yetkili kişilerince onaylanmış olması halinde, ilgili kira sözleşmesinin tapuya şerh edilmesi sırasında, tapu müdürlüklerince ayrıca damga vergisinin ödenip ödenmediğinin araştırılmasına gerek bulunmamaktadır. Bilgi edinilmesini rica ederim. Vergi Dairesi Başkanı a.grup Müdürü