Sayfa 1 Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Gözden Geçirme Notları 2011 Yılı Ocak Ayı TÜFE Göstergeleri TÜİK tarafından tarihinde açıklanan, 2011 yılı Ocak ayı Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) haber bültenine göre Endeks; Aylık bazda %0,41 Yıllık bazda %4,90 ve Oniki aylık ortalamalara göre %8,28 oranlarında artmıştır (Bkz; Grafik 1, Grafik 2). Enflasyon yıllık bazda 1969 yılının Mart ayından bu yana en düşük düzeyine inerken, Ocak ayında aylık bazda, piyasa beklentisi olan CNBC-e enflasyon anketi (%0,29) sonuçlarının 0,12 puan üstünde gerçekleşmiştir. Değişim Oranı (%) 2,50 2,00 1,50 1,00 0,50 0,41 0,00-0,50-1,00-1,50-2,00 2010 2011 Kaynak: TÜİK. Grafik 1. Tüketici Fiyatları Endeksi (Bir Önceki Aya göre Değişim Oranları)
Sayfa 2 Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık 4,90 6,40 7,58 7,29 8,19 8,37 8,33 9,56 9,10 8,62 9,24 10,13 10,19 Değişim Oranı (%) 14,00 12,00 10,00 8,00 6,00 4,00 2,00 0,00 2010 2011 Kaynak: TÜİK. Grafik 2. Tüketici Fiyatları Endeksi (Bir Önceki Yılın Aynı Ayına göre Değişim Oranları) TÜFE de kullanılan COICOP sınıflamasına göre aylık bazda en yüksek artış % 1,61 oranında artan gıda ve alkolsüz içecekler ana harcama grubu fiyatlarında gerçekleşmiştir. Ana harcama grupları itibariyle aylık değişim oranları; Ulaştırmada %1,44 Çeşitli mal ve hizmetlerde %1,37 Haberleşmede %1,21 Ev eşyasında %1,02 Lokanta ve otellerde %0,76 Konutta %0,58 Sağlıkta %0,28 Eğitimde %0,04 artış, Eğlence ve kültürde %0,08 Giyim ve ayakkabıda %7,76 oranlarında düşüş yönünde olmuştur.
Sayfa 3 2011 yılı Ocak ayında, bir önceki yılın aynı ayına göre TÜFE de en yüksek artış %9,38 oranı ile lokanta ve oteller ana harcama grubunda gerçekleşmiştir. Gıda ve alkolsüz içeceklerde %7,06, çeşitli mal ve hizmetlerde %6,71, giyim ve ayakkabıda %5,24, konutta %4,93 oranları ile artışın yüksek olduğu diğer ana harcama gruplarıdır. Ocak ayında mevsimsel koşullara bağlı olarak en yüksek fiyat artışları sebze ve meyve fiyatlarında gerçekleşmiştir. 2011 yılı Ocak ayında aylık değişim en fazla artış gösteren ürün ve hizmetler; kuru soğan % 55,01 oranındaki fiyat artışı ile ilk sırada yer alırken bunu, %28,59 oranı ile patlıcan, %26,33 oranı ile kabak ve %23,53 oranı ile salatalık izlemiştir. Ocak ayına ilişkin özel kapsamlı TÜFE göstergelerine bakıldığında H çekirdek fiyat göstergesindeki (işlenmemiş gıda ürünleri, enerji, alkollü içkiler, tütün ürünleri ve altın hariç) aylık değişim %0,05, I çekirdek fiyat göstergesindeki (enerji, gıda ve alkolsüz içecekler, alkollü içkiler ile tütün ürünleri ve altın hariç) aylık değişim %0,36 oranları ile düşüş yönünde olmuştur. Aylık bazda H ve I çekirdek fiyat göstergesi genel enflasyon verilerinin altında gerçekleşmiştir. Baz etkisiyle H çekirdek fiyat göstergesinde yıllık olarak %3,74, I çekirdek fiyat göstergesinde %3,18 oranlarında artış olurken, gözlenen en yüksek yıllık artış %4,76 oranı ile E ve F çekirdek fiyat göstergelerinde görülmüştür. Türkiye İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflaması (İBBS) Dizey 2 ye göre 26 istatistiki bölge içinde aylık bazda en yüksek artış gösteren bölge %0,93 oranı ile TRC2 (Şanlıurfa, Diyarbakır) bölgesi olurken, %0,24 oranı ile de TR71(Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir) bölgesi endekste tek düşüş gösteren bölge olmuştur (Bkz; Tablo 1). 2011 yılı Ocak ayında endekste kapsanan 445 maddeden; %12,8 i olan 57 maddenin ortalama fiyatlarında değişim olmazken, %60,4 ü olan 269 maddenin ortalama fiyatlarında artış ve %26,7 si olan 119 maddenin ortalama fiyatlarında ise düşüş gerçekleşmiştir.
Sayfa 4 Tablo 1. İstatistiki Bölgelere göre Tüketici Fiyatları Endeksi Değişim Oranları (2003=100) İstatistiki Bölgeler (İBBS) Düzey 2 TÜRKİYE Bir önceki aya göre değişim oranı (Ocak 2011) Bir önceki yılın Aralık ayına göre değişim oranı (Ocak 2011/Aralık 2011) Bir önceki yılın aynı ayına göre değişim oranı (Ocak 2011/Ocak 2010) Oniki aylık ortalamalara göre değişim oranı (01Şubat 2010-31 Ocak 2011/ 01 Şubat 2009-31 Ocak 2010) 0,41 0,41 4,90 8,28 TR10 (İstanbul) TR21 (Tekirdağ, Edirne, Kırklareli) TR22 (Balıkesir, Çanakkale) TR31 (İzmir) TR32 (Aydın, Denizli, Muğla) TR33 (Manisa, Afyon, Kütahya, Uşak) TR41 (Bursa, Eskişehir, Bilecik) TR42 (Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova) TR51 (Ankara) TR52 (Konya, Karaman) TR61 (Antalya, Isparta, Burdur) TR62 (Adana, Mersin) TR63 (Hatay, K.Maraş, Osmaniye) TR71 (Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir) TR72 (Kayseri, Sivas, Yozgat) TR81 (Zonguldak, Karabük, Bartın) TR82 (Kastamonu, Çankırı, Sinop) TR83 (Samsun, Tokat, Çorum, Amasya) TR90 (Trabzon, Ordu, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane) TRA1 (Erzurum, Erzincan, Bayburt) TRA2 (Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan) TRB1 (Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli) TRB2 (Van, Muş, Bitlis, Hakkari) TRC1 (Gaziantep, Adıyaman, Kilis) TRC2 (Şanlıurfa, Diyarbakır) TRC3 (Mardin, Batman, Şırnak, Siirt) 0,36 0,36 3,92 7,47 0,06 0,06 4,68 8,56 0,14 0,14 5,18 9,44 0,55 0,55 5,85 8,72 0,82 0,82 5,84 8,59 0,83 0,83 6,01 8,85 0,47 0,47 4,82 7,98 0,31 0,31 3,45 7,20 0,57 0,57 5,15 8,32 0,57 0,57 6,43 9,33 0,46 0,46 5,18 7,85 0,41 0,41 5,81 8,99 0,23 0,23 5,84 8,46-0,24-0,24 4,99 9,28 0,44 0,44 4,71 9,77 0,69 0,69 4,99 7,24 0,67 0,67 6,03 8,93 0,29 0,29 4,80 8,43 0,37 0,37 5,89 8,54 0,41 0,41 7,37 8,85 0,88 0,88 6,99 10,42 0,65 0,65 6,13 8,88 0,79 0,79 6,06 8,03 0,60 0,60 5,98 9,26 0,93 0,93 6,34 9,44 0,65 0,65 4,83 6,80 Kaynak: TÜİK.
Sayfa 5 AVRUPA BİRLİĞİ ÜLKELERİ İLE KIYASLAMA EURO BÖLGESİ ENFLASYON GÖSTERGELERİ 1 EUROSTAT tarafından açıklanan MUICP (Monetary Union Index of Consumer Prices) a göre Euro bölgesi 2010 yılı Aralık ayı için geçici sonuçlara göre enflasyonun; Bir önceki aya göre %0,6 Bir önceki yılın aynı ayına göre %2,2 ve Oniki aylık ortalamalara göre de %1,6 oranlarında artış göstermiştir. 2009 yılı Aralık ayı itibariyle %0,9 oranında olan enflasyonun yükseliş eğilimi göstererek 1,3 puan artışla 2010 yılı Aralık ayında %2,2 oranına yükseldiği görülürken, bir önceki aya göre de artış oranı %0,6 olmuştur. Ana harcama grupları itibariyle TÜFE deki aylık değişim oranlarına bakıldığında; Aralık ayında giyim grubunda %0,8 oranında düşüş olurken, diğer tüm harcama gruplarında artış görülmüştür. 2010 yılı Aralık ayında fiyat artışının en yüksek olduğu harcama grubu %1,9 oranıyla eğlence ve kültür, %1,4 oranı ile ulaştırma ve %1,0 oranı ile otel restaurant grupları olmuştur. Yıllık olarak TÜFE deki değişimlere bakıldığında 2010 yılı Aralık ayında %0,7 oranı ile haberleşme, %0,1 oranı ile eğlence ve kültür fiyatlarında düşüş olurken, diğer ana harcama grup fiyatlarında ise artış olmuştur. İlgili dönem için artışın en yüksek olduğu harcama grupları %5,2 oranı ile ulaştırma, %3,8 oranı ile konut, %3,6 oranı alkollü içecekler ve tütün ve %1,8 oranı ile de gıda olmuştur. Özel kapsamlı çekirdek fiyat göstergelerinin geçici sonuçlarına göre 2010 yılı Aralık ayında, aylık olarak enerji grubunda %2,3 oranında, gıda, alkol ve tütün grubunda %0,4 oranında artış olmuştur (Bkz, Tablo 2). 1 Avrupa Birliği İstatistik Ofisi (EUROSTAT) ın veri açıklama takviminde en son açıklanan 2010 yılı Aralık ayı göstergelerine ilişkin geçici tahmini sonuçlara yer verilmiştir.
Sayfa 6 Tablo 2. Ana Harcama Grupları İtibariyle Euro Bölgesi Tüketici Fiyatları Değişim Oranları Yıllık Yüzde Değişim 12 Aylık Aylık Euro Bölgesi Ara.10 Kas.10 Eki.10 Eyl.10 Ara.09 Yüzde Değişim (*) Yüzde Değişim (*) Toplam 2,2 1,9 1,9 1,8 0,9 1,6 0,6 Gıda 1,8 1,4 1,2 1,2-1,3 0,4 0,4 Alkol ve Tütün 3,6 3,4 3,4 3,2 4,8 3,8 0,5 Giyim 0,7 1,0 0,4 0,2 0,5 0,3-0,8 Konut 3,8 3,3 3,2 2,9-0,3 2,0 0,5 Ev Eşyası 0,6 0,7 0,6 0,6 1,2 0,7 0,1 Sağlık 0,8 0,9 1,0 0,9 1,1 0,8 0,0 Ulaştırma 5,2 3,8 4,3 4,1 3,5 4,6 1,4 Haberleşme -0,7-0,8-1,0-0,9-0,8-0,8 0,0 Eğlence ve Kültür -0,1 0,0 0,1-0,2 0,0-0,2 1,9 Eğitim 1,5 1,6 1,7 2,2 1,6 1,7 0,0 Otel ve Lokanta 1,4 1,4 1,5 1,4 1,2 1,2 1,0 Diğer 2,2 2,3 2,3 2,3 2,4 2,1 0,1 Enerji hariç 1,3 1,3 1,2 1,2 0,8 1,0 0,4 Enerji, gıda, alkol hariç 1,1 1,1 1,1 1,0 1,1 1,0 0,4 Enerji, işlenmemiş gıda hariç 1,1 1,1 1,1 1,0 1,0 1,0 0,4 Enerji, mevsimlik gıda ürünleri hariç 1,1 1,1 1,1 1,0 1,0 0,9 0,4 Tütün hariç 2,1 1,8 1,8 1,7 0,8 1,5 0,6 Enerji 11,0 7,9 8,5 7,7 1,8 7,4 2,3 Gıda, Alkol ve Tütün 2,1 1,8 1,7 1,6-0,2 1,0 0,4 Kaynak: EUROSTAT. (*): Geçici verilerdir. Özel Kapsamlı TÜFE Bu konuyla ilgili bir sonraki haber bülteninin yayımlama tarihini adresinde YAYINLAR başlığı altında, Takvimden görebilirsiniz.