ALTIN, KIYMETLİ MADEN VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI RİSK YÖNETİMİ VE KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EKONOMİK ANALİZ VE DEĞERLENDİRME DAİRESİ 31.12.2013 ANKARA 1
GİRİŞ TANIM Bu bölümde kullanılan dış ticaret verileri ISIC Rev 4 sınıflandırmasına dahildir. Altın, Mücevherat ve Kıymetli Madenler sektörü, ISIC Rev 4 sınıflandırmasına göre 3211, 3212 no lu kodlardan ve 710610, 710691, 710692, 710700, 710811, 710813, 710820, 710900, 711011, 711019, 711021, 711029, 711031, 711039, 711041, 711049, 711100 nolu tarife pozisyonlarından oluşmaktadır. 32.11 Mücevherat ve ilgili eşyaların imalatı Bu sınıf aşağıdakileri kapsamaktadır; - işlenmiş inci üretimi, - işlenmiş durumdaki değerli ve yarı değerli taşların üretimi, (sanayide kullanılan nitelikli taşların ve sentetik veya yeniden oluşturulmuş değerli veya yarı değerli taşların işlenmesi dahil), - elmasların işlenmesi, - değerli metallerden, değerli metallerle kaplı ana metallerden ya da değerli veya yarı değerli taşlardan mücevher imalatı, ayrıca, değerli metallerin kombinasyonundan, değerli veya yarı değerli taşların veya diğer materyallerin kombinasyonundan mücevher imalatı, - değerli metallerden ya da değerli metallerle kaplı ana metallerden kuyumculuk ürünlerinin imalatı: yemek takımları, çatal bıçak takımları, değerli metallerden kap veya kaseler, tuvalet malzemeleri, büro ya da masa malzemeleri, dini amaçlı kullanılan eşyalar vb., - değerli metallerden teknik eşyalar ya da laboratuvar eşyalarının imalatı (donanımları ve bunların parçaları hariç): değerli metallerden maden eritme kapları, spatulalar, elektrolitik kaplama anotlar vb. - değerli metallerden saat bandı, bileklik, saat kayışı ve sigaralık imalatı. - değerli metallerden yapılmış olsun veya olmasın, yasal olarak geçerli paralar dahil, madeni para imalatı. 2
Ayrıca bu sınıf aşağıdakileri de kapsamaktadır; - değerli olsun olmasın metalden imal edilmiş kişisel eşyalar üzerine yapılan kabartmacılık Kapsam dışı olanlar; - metal olmayan saat bandı imalatı (kumaş, deri, plastik vb.), bkz.15.12, - değerli metallerle kaplı ana metallerden eşyaların üretimi (imitasyon takılar hariç), bkz. bölüm 25, - saat kasalarının imalatı, bkz. 26.52, - metalden (değerli olmayan) saat bantı imalatı, bkz. 32.12, - imitasyon takıların imalatı, bkz. 32.12, 32.12 İmitasyon takıların ve ilgili eşyaların imalatı Bu sınıf aşağıdakileri kapsamaktadır; - imitasyon takıların imalatı: yüzükler, bilezikler, gerdanlıklar ve değerli metallerle kaplanmış ana metallerden yapılmış benzer takılar, imitasyon değerli taşlar, imitasyon pırlantalar ve benzerleri gibi imitasyon taşları içeren takılar, - metal saat bantlarının imalatı (değerli metaller hariç). Kapsam dışı olanlar; - değerli metallerden yapılmış veya değerli metallerle kaplanmış mücevher imalatı, bkz. 32.11, - hakiki değerli taşları içeren mücevherat imalatı, bkz. 32.11, - değerli metallerden saat bantlarının imalatı, bkz. 32.11. 3
ALTIN, KIYMETLİ MADENLER VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ KÜRESEL TİCARETİ Grafik 1: 2007-2012 Döneminde Dünya Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Ticareti (Milyar Dolar) Kaynak: Dünya Bankası WITS Veri Tabanı, H:İhracat, T:İthalat Grafik 1, 2007-2012 döneminde altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri imalatı sektörüne ilişkin dünyada gerçekleştirilen ihracat ve ithalat verilerini göstermektedir. Grafiğe göre, 2007-2012 döneminde altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ihracatı ve ithalatı küresel ticaretin en fazla etkilendiği yıl olan 2009 yılında düşüş kaydetmiştir. İhracat 2008 yılında bir önceki yıla göre %20, ithalat % 19 artmıştır. 2009 yılında ihracatta %6, ithalatta %17 oranında düşüş görülmüştür.2009-2012 yılları arasında hem ihracatta hem de ithalatta keskin bir artış kaydedilmiştir.2009 yılı ve 2012 yılı verileri esas alındığında; 2012 yılında ihracat 2009 yılına göre %75; ithalat ise %96 artmıştır. 4
Tablo 1: 2007-2012 Döneminde Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Sektöründe Toplam İhracatı En Yüksek İlk 10 Ülke ve Türkiye (Milyon Dolar)* 2007 2008 2009 2010 2011 2012 A.B.D. 32.952 42.295 23.492 30.234 39.812 45.896 Çin 8.038 8.366 7.373 12.319 27.258 45.132 Hindistan 18.384 19.356 32.013 31.610 48.363 41.019 Birleşik Arap Emirlikleri 11.634 11.741 15.388 24.016-24.849 İsviçre 9.697 12.481 9.865 13.824 18.378 18.596 İtalya 8.650 9.117 8.463 10.857 16.560 18.459 Kanada 6.728 9.083 8.432 15.748 20.952 17.731 Güney Afrika 10.651 10.645 7.245 10.132 18.889 17.319 Avusturalya 10.092 12.796 12.510 13.643 14.503 17.138 Almanya 7.504 9.617 7.537 13.223 18.539 16.915 Türkiye 2.636 5.435 6.004 3.845 3.805 16.394 Diğer 95.793 126.641 116.157 151.758 213.700 170.736 Toplam 222.758 277.573 254.478 331.209 440.757 450.184 Kaynak: Dünya Bankası WITS Veri Tabanı *Tabloda, 2007-2012 döneminde toplam ihracatı en yüksek olan ilk 10 ülkenin ihracat değerleri verilmiş olup sıralama bu ülkelerin 2012 yılı değerlerine göre yapılmıştır. Tablo 1, altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe 2007-2012 döneminde toplam ihracatı en yüksek ilk 10 ülkenin yıllara göre ihracat değerlerini göstermektedir. Tabloya göre, 2012 yılında altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe en fazla ihracat yapan ülke küresel ihracatın %10,2 sini gerçekleştiren A.B.D. dir. A.B.D. yi sırasıyla Çin (45,1 milyar dolar), Hindistan(41 milyar dolar), Birleşik Arap Emirlikleri (24,8 milyar dolar) ve İsviçre (18,6 milyar dolar) izlemiştir. Çin, 2007 yılında altın, kıymetli madenler ve mücevherat ihracatında 8 milyar dolar ile 12. sırada yer alırken 2012 yılında 45,1 milyar dolar ile 2. sıraya yükselmiştir. Türkiye nin altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektörü ihracatı 16,3 milyar dolardır; 2012 yılında küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ihracatının %3,6 sını oluşturmakta olup 11. sıradadır. Tabloda yer alan ilk 10 ülke, 2012 yılında sektör ihracatının % 58,4 ünü gerçekleştirmiştir. 5
Grafik 2: 2007-2012 Döneminde Dünya Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Sektöründe İhracatta İlk 5 Ülke ve Türkiye (Milyon Dolar) Kaynak: Dünya Bankası WITS Veri Tabanı Grafik 2, 2007-2012 döneminde küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe toplam ihracatı en yüksek ilk beş ülke ve Türkiye nin ihracat değerlerini göstermektedir. 2009 yılında altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe ilk beşte yer alan ülkelerden A.B.D. de %44, Hong Kong da %25, Çin de %12 ihracat azalışı gözlenirken aynı yıl Hindistan da %65, B.A.E. de %31 oranında ihracat artışı gerçekleşmiştir. 2007 yılında dünya altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektörü ihracatının % 4 ünü gerçekleştiren Çin in payı 2012 yılında %10 a yükselmiştir. Diğer taraftan Türkiye nin altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründeki ihracatı 2009 yılında %10 oranında artmıştır. Grafiğe göre Türkiye hariç 5 ülke, 2012 yılında küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektörü ihracatının % 39 unu gerçekleştirmiştir. 6
Tablo 2: 2007-2012 Döneminde Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Sektöründe Toplam İthalatı En Yüksek İlk 10 Ülke ve Türkiye (Milyon Dolar)* 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Hong Kong, Çin 18.670 23.983 22.358 30.902 57.813 81.737 Hindistan 20.807 28.701 36.432 59.302 80.100 66.663 A.B.D. 45.085 46.019 35.494 49.904 62.969 59.112 Birleşik Arap Emirlikleri 19.165 30.094 23.997 23.141-36.776 İngiltere 9.955 9.360 9.193 11.795 14.237 24.490 İsviçre 8.798 12.097 12.202 14.658 17.700 16.048 Almanya 8.200 10.394 8.911 12.181 16.178 14.026 Kanada 4.631 5.808 5.954 10.555 15.054 13.197 Tayland 3.589 8.624 5.672 10.111 20.096 13.031 Çin 4.576 5.882 5.363 9.361 12.867 11.258 Türkiye 5.980 5.763 2.108 3.161 7.133 8.647 Diğer 69.241 84.537 62.581 82.216 105.508 98.563 Toplam 218.698 271.262 230.265 317.288 409.656 443.547 Kaynak: Dünya Bankası WITS Veri Tabanı *Tabloda, 2007-2012 döneminde toplam ithalatı en yüksek olan ilk 10 ülkenin ithalat değerleri verilmiş olup sıralama bu ülkelerin 2012 yılı değerlerine göre yapılmıştır. Tablo 2, küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe 2007-2012 döneminde toplam ithalatı en yüksek ilk 10 ülkenin yıllara göre ithalat değerlerini göstermektedir. Tabloya göre, 2012 yılında altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe en fazla ithalat yapan ülke küresel ithalatın %18,4 ünü gerçekleştiren Hong Kong dur. Hong Kong u sırasıyla Hindistan(66,7 milyar dolar), A.B.D.(59,1 milyar dolar), Birleşik Arap Emirlikleri (36,8 milyar dolar) ve İngiltere (24,5 milyar dolar) izlemiştir. Hong Kong, 2007 yılında altın, kıymetli madenler ve mücevherat ithalatında 18,7 milyar dolar ile 4. sırada yer alırken 2012 yılında 81,7 milyar dolar ile 1. sıraya yükselmiştir. Türkiye nin altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektörü ithalatı 8,6 milyar dolardır; 2012 yılında küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatının %2 sini oluşturmakta olup 14. sıradadır. Tabloda yer alan ilk 10 ülke, 2012 yılında küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatının % 75,8 ini gerçekleştirmiştir. 7
Grafik 3: 2007-2012 Döneminde Dünya Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Sektöründe İthalatta İlk 5 Ülke ve Türkiye (Milyon Dolar) Kaynak: Dünya Bankası WITS Veri Tabanı Grafik 3, 2007-2012 dönemi için altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe değer bakımından en fazla ithalat gerçekleştiren ilk beş ülke ve Türkiye nin ithalat değerlerini göstermektedir. 2012 yılında Hong Kong ve B.A.E. nin 2010 yılına göre ithalatlarında sırasıyla % 165 ve % 59 oranlarında yüksek artış gözlenmiştir. Grafiğe göre Türkiye hariç 5 ülke, 2012 yılında küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatının % 61 ini gerçekleştirmiştir. Grafik 2 ve 3 birlikte değerlendirildiğinde, ihracatta ve ithalatta Diğer Asya ve Amerika ülkelerinin ilk sıralarda yer aldığı görülmektedir. 8
Grafik 4: 2007-2012 Döneminde Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Sektörü Ticaretinde Başta Gelen Coğrafi Ülke Grupları (Milyar Dolar) Kaynak: Dünya Bankası WITS Veri Tabanı, H:İhracat, T:İthalat Grafik 4, 2007-2012 döneminde küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektörü ticaretinde en fazla ithalat ve ihracat gerçekleştiren coğrafi ülke gruplarını göstermektedir. Buna göre 2012 yılında küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ticaretinde 153,71 milyar dolar ile Diğer Asya bölgesi en fazla ihracat yapan bölge olmuştur. Bölge 2012 yılında toplam altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ihracatının % 34 ünü tek başına gerçekleştirmiştir. Bu bölgeyi 82,14 milyar dolar ile Avrupa Birliği(27); 63,63 milyar dolar ile Kuzey Amerika izlemiştir. Altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatına bakıldığında ise 2012 yılında en fazla ithalat gerçekleştiren bölge 207,07 milyar dolar ile yine Diğer Asya olmuştur. Bölge tek başına toplam altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatının % 47 sini gerçekleştirmiştir. Bu bölgeyi sırasıyla 75,38 milyar dolar ile Avrupa Birliği(27), 72,31 milyar dolar ile Kuzey Amerika izlemiştir. Altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatında Diğer Asya nın öne çıkmasının nedeni bu sektörde en fazla ithalat yapan ilk beş ülkenin başında Hong Kong ve Hindistan ın bulunmasıdır. 9
Grafik 5: 2007-2012 Döneminde Ekonomik Ülke Gruplarına Göre Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Ürünleri Dış Ticareti (Milyar Dolar) Kaynak: Dünya Bankası WITS Veri Tabanı, H:İhracat, T:İthalat Grafik 5, 2007-2012 döneminde ekonomik ülke gruplarına göre altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektörünün dış ticaret verilerini göstermektedir. Buna göre, 2012 yılında küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ihracatının 231 milyar dolarlık kısmı, bir başka deyişle % 52 si yüksek gelir grubunda bulunan ülkeler tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu grubu 207 milyar dolar ile düşük ve orta gelir grubu ve 4 milyar dolar ile en az gelişmiş ülkeler grubu izlemiştir. Diğer taraftan, küresel altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatının 279 milyar dolarlık kısmı yüksek gelir grubuna ait ülkeler tarafından gerçekleştirilirken, bu grubu 112 milyar dolar ile düşük ve orta gelir grubu izlemiştir. Buna göre, altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatı da ihracatı da yüksek oranda yüksek gelir grubu ülkeler tarafından gerçekleştirilmektedir. 10
ALTIN, KIYMETLİ MADENLER VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ TİCARETİ: TÜRKİYE Tablo 3: 2007-2012 Döneminde Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Sektöründe Türkiye nin Toplam İhracatı ve İthalatı (Milyon Dolar) Türkiye 2007 2008 2009 2010 2011 2012 İhracat 2.636 5.435 6.004 3.845 3.805 16.394 İthalat 5.980 5.763 2.108 3.161 7.133 8.647 Kaynak: GTB, TUİK Tablo 3, 2007-2012 döneminde altın, kıymetli madenler ve mücevherat sektöründe Türkiye nin ihracat ve ithalat miktarlarını göstermektedir. Tabloya göre 2008 yılında sektördeki ihracat bir önceki yıla göre %106 artarken aynı dönemde ithalat %4 azalmıştır.2012 yılında ise bir önceki yıla göre ihracatta %331 artış gözlenirken ithalatta %21 oranında artış gerçekleşmiştir. Tablo 4: 2007-2012 Döneminde Yıllık Ortalama 100 Milyon Dolar ve Üzerinde İhracat/İthalat Yapılan Ülkeler (Milyon Dolar) 100 Milyon Dolar ve Üzeri İhracat_Yıllık_ İthalat_Yıllık_ Ortalama Ortalama İhracat_2012 İthalat_2012 Avrupa Birliği 27 İngiltere $245 $21 $632 $11 İtalya $73 $224 $84 $230 Diğer Afrika Burkina Faso $0 $129 $0 $222 Güney Afrika $227 $813 $2 $438 Diğer Avrupa (A.B. İsviçre $1.529 $2.430 $1.308 $2.554 Hariç) Rusya $122 $14 $182 $4 Kuzey Amerika A.B.D. $184 $93 $139 $31 B.A.E $1.757 $1.059 $5.660 $3.354 Yakın ve Orta Irak $101 $35 $266 $105 Doğu İran $1.113 $0 $6.541 $0 100 Milyon Doların Altı Hepsi Diğer $1.008 $739 $1.581 $1.697 Total $6.358 $5.557 $16.394 $8.647 Kaynak: GTB, TUİK (Not: Ortalama değerler ilgili ülke ile ithalat ve/veya ihracatın gerçekleştiği yıllar itibarıyla aritmetik ortalama alınarak hesaplanmaktadır.) Altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe 2007-2012 döneminde yıllık ortalama 100 milyon ve üzerinde ticaret yapılan 10 ülke bulunmaktadır. 10 ülkenin 2 si Avrupa Birliği 27, 2 si Diğer Afrika, 2 si Diğer Avrupa(A.B. Hariç), 3 ü Yakın ve Orta Doğu, 1 i Kuzey Amerika grubu içerisinde yer almaktadır. 11
Ortalama 100 milyon doların üzerinde ticaret yapılan ülkeler arasında Türkiye Yakın ve Orta Doğu grubu ülkeleri karşısında ihracatçı kimliği ile öne çıkmaktadır. Türkiye, Diğer Avrupa(A.B. Hariç) grubu ülkeleri karşısında ithalatçı kimliği ile öne çıkmaktadır. Grafik 6: 2007-2012 Döneminde Yıllık Ortalama 100 Milyon Dolar ve Üzerinde İhracat/İthalat Yapılan Ülkeler (Milyon Dolar) Kaynak: GTB, TUİK Yakın ve Orta Doğu ülkelerine karşı net ihracatçı konumunda olan Türkiye nin bu grupta yer alan ülkelere gerçekleştirdiği altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ihracatı sektör ihracatının % 47 sini oluşturmakta olup yaklaşık 3 milyar dolar tutarındadır. Yakın ve Orta Doğu bölgesine yapılan altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ihracatının % 28 ine yakını ise B.A.E. ye gerçekleştirilmektedir. Altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri ithalatımızın %44 ü Diğer Avrupa(A.B. Hariç) ülkelerinden, %20 si Yakın ve Orta Doğu dan gerçekleştirilmektedir. Diğer Avrupa dan gerçekleştirilen altın, kıymetli madenler ve mücevherat ithalatının %99 luk kısmını İsviçre, geri kalan %1 lik kısmı ise Rusya oluşturmaktadır. Söz konusu sektör ithalatında Diğer Afrika %17, Avrupa Birliği (27) ise %4 pay almaktadır. 12
Tablo 5: 2007-2012 Döneminde En Yüksek Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat İhracatı Yapan 20 Ülke ve Türkiye nin Bu Ülkelerden İthalatı (Milyon Dolar) Grup ULKE_ADI İthalat/İhracat 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Avrupa Birliği 27 Diğer Afrika Diğer Asya Kuzey Amerika Yakın ve Orta Doğu Almanya H 7.504 9.617 7.537 13.223 18.539 16.915 T 24 22 17 32 146 326 Belçika H 10.924 9.534 6.724 9.697 12.942 10.999 T 13 16 5 9 12 46 Fransa H 3.134 3.661 2.919 3.946 6.333 7.002 T 7 7 4 8 13 16 İngiltere H 10.332 12.946 7.740 9.835 14.343 12.982 T 8 6 8 7 85 11 İtalya H 8.650 9.117 8.463 10.857 16.560 18.459 T 263 296 144 188 224 230 Avustralya H 10.092 12.796 12.510 13.643 14.503 17.138 T 57 36 0 0 68 209 Güney Afrika H 10.651 10.645 7.245 10.132 18.889 17.319 T 1.594 813 458 374 1.201 438 Hindistan H 18.384 19.356 32.013 31.610 48.363 41.019 T 13 28 25 35 34 34 Hong Kong H 16.851 22.783 17.134 18.561 38.246 16.055 T 26 67 38 69 62 60 Japonya H 6.265 8.916 7.455 10.689 15.166 11.689 T 1 0 1 1 2 1 Singapur H 3.042 4.188 5.417 7.335 5.355 6.409 T 3 6 6 3 4 3 Tayland H 4.987 7.893 9.602 11.400 11.984 12.879 T 40 48 38 48 49 32 Çin H 8.038 8.366 7.373 12.319 27.258 45.132 T 56 86 67 94 121 102 İsviçre H 9.697 12.481 9.865 13.824 18.378 18.596 T 3.471 3.730 578 1.409 2.836 2.554 Peru H. 6.259 7.038 7.970 10.251. T 0 0 0. 0 0 A.B.D. H 32.952 42.295 23.492 30.234 39.812 45.896 T 51 70 46 90 269 31 Kanada H 6.728 9.083 8.432 15.748 20.952 17.731 T 0 0 16 0 2 0 Meksika H 3.668 5.013 6.000 9.012 12.957 12.868 T 1 1 2 4 13 43 B.A.E. H 11.634 11.741 15.388 24.016. 24.849 T 200 411 542 511 1.340 3.354 İsrail H 15.152 16.028 9.855 13.422 17.202 14.888 T 10 9 12 19 19 20 Kaynak: GTB, TUİK, WITS. H: İlgili Ülke İhracatı, T: Türkiye İthalatı 13
Grafik 7: Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Ürünleri Sektöründe 2007-2012 Dönemi Ortalama İhracatı En Yüksek 20 Ülke ve Türkiye nin Bu Ülkelerden İthalatı (Milyon Dolar) Kaynak: GTB, TUİK, WITS. (Not: Yeşil çubuklar, 2007-2012 dönemindeki ülkelerin ortalama ihracatını, Turuncu çubuklar Türkiye'nin bu ülkelerden ortalama ithalatını göstermektedir.) 2007-2012 dönemi altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe ortalama ihracatı en fazla olan ülkeler sırasıyla A.B.D.(35,8 milyar dolar), Hindistan (31,8 milyar dolar), Hong Kong (21,6 milyar dolar), Çin (18,1 milyar dolar), B.A.E.(17,5 milyar dolar),israil (14,4 milyar dolar), İsviçre(13,8 milyar dolar) dır. Altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe 2007-2012 dönemi ortalama ihracatı en fazla olan 20 ülke içinde Türkiye nin ortalama ithalatının en fazla olduğu ülkeler; İsviçre(2,4 milyar dolar), B.A.E.(1,1 milyar dolar), Güney Afrika(813 milyon dolar) dır. 14
Tablo 6: 2007-2012 Döneminde En Yüksek Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat İthalatı Yapan 20 Ülke ve Türkiye nin Bu Ülkelere İhracatı (Milyon Dolar) Grup ULKE_ADI İthalat/İhracat 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Avrupa Birliği 27 Avustralya ve Yeni Zelanda Diğer Asya Diğer Avrupa (A.B Hariç) Kuzey Amerika Yakın ve Orta Doğu B.A.E. Almanya H 73 83 79 102 109 124 T 8.200 10.394 8.911 12.181 16.178 14.026 Avusturya H 5 8 14 9 7 26 T 1.373 2.986 3.552 3.385 5.106 3.808 Belçika H 7 13 12 15 13 34 T 7.387 8.270 5.614 7.208 9.781 8.938 Fransa H 11 10 12 9 15 42 T 3.795 4.191 3.255 4.326 5.703 5.808 İngiltere H 267 69 52 155 293 632 T 9.955 9.360 9.193 11.795 14.237 24.490 İtalya H 88 98 48 55 63 84 T 8.576 8.200 6.108 8.061 10.815 11.144 Avustralya H 24 25 9 11 14 17 T 6.297 9.606 8.546 7.778 9.494 7.743 Hindistan H 13 22 6 91 187 207 T 20.807 28.701 36.432 59.302 80.100 66.663 Hong Kong H 36 50 49 74 83 70 T 18.670 23.983 22.358 30.902 57.813 81.737 Japonya H 3 2 3 6 6 8 T 10.291 12.315 7.071 10.037 11.897 9.763 Malezya H 0 1 0 2 2 9 T 2.476 3.097 2.417 3.409 4.676 4.755 Singapur H 7 12 8 11 17 15 T 4.296 5.596 5.944 7.914 6.710 8.075 Tayland H 12 12 10 14 15 16 T 3.589 8.624 5.672 10.111 20.096 13.031 Tayvan H 0 0 0 0 0 0 T 3.002 3.356 3.146 4.502 5.895 5.838 Çin H 3 7 3 6 5 5 T 4.576 5.882 5.363 9.361 12.867 11.258 İsviçre H 317 2.229 3.410 1.316 591 1.308 T 8.798 12.097 12.202 14.658 17.700 16.048 A.B.D. H 334 201 143 151 134 139 T 45.085 46.019 35.494 49.904 62.969 59.112 Kanada H 15 15 11 14 250 250 T 4.631 5.808 5.954 10.555 15.054 13.197 B.A.E. H 735 1.064 1.045 980 1.060 5.660 T 19.165 30.094 23.997 23.141. 36.776 İsrail H 47 41 37 54 48 51 T 4.993 4.869 2.891 4.639 6.224 4.548 Kaynak: GTB, TUİK, WITS. T: İlgili Ülke İthalatı, H: Türkiye İhracatı 15
Grafik 8: Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Ürünleri Sektöründe 2007-2012 Dönemi Ortalama İthalatı En Yüksek 20 Ülke ve Türkiye nin Bu Ülkelere İhracatı (Milyon Dolar) Kaynak: GTB, TUİK, WITS (Not: Turuncu çubuklar, 2007-2012 dönemindeki ülkelerin ortalama ithalatını, Yeşil çubuklar Türkiye'nin bu ülkelere ortalama ihracatını göstermektedir.) 2007-2012 dönemi altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe ortalama ithalatı en fazla olan ülkeler sırasıyla A.B.D.(49,8 milyar dolar), Hindistan (48,7 milyar dolar), Hong Kong (39,2 milyar dolar), B.A.E. (26,6 milyar dolar), İsviçre (13,6 milyar dolar), İngiltere(13,2 milyar dolar), Almanya (11,6 milyar dolar) dır. 2007-2012 dönemi altın, kıymetli madenler ve mücevherat ürünleri sektöründe ortalama ithalatı en fazla olan 20 ülke içinde Türkiye nin ortalama en fazla ihracat yaptığı ülkeler; B.A.E. (1,7 milyar dolar) ve İsviçre (1,5 milyar dolar) dir. 16
Tablo 7: Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Ürünleri Sektörü Dahilde İşleme (Milyon Dolar) Yıl DİR İhracat Toplam İhracat İhracattaki Pay DİR İthalat Toplam İthalat İthalattaki Pay 2007 324 2.636 12% 292 5.980 5% 2008 384 5.435 7% 397 5.763 7% 2009 309 6.004 5% 336 2.108 16% 2010 549 3.845 14% 584 3.161 18% 2011 880 3.805 23% 961 7.133 13% 2012 1.108 16.394 7% 1.122 8.647 13% Kaynak: GTB Grafik 9: 2007-2012 Yılları Rejim Türüne Göre Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Ürünleri Sektörü İhracatı (Milyon Dolar) Kaynak: GTB 17
Grafik 10: 2007-2012 Yılları Rejim Türüne Göre Altın, Kıymetli Madenler ve Mücevherat Ürünleri Sektörü İthalatı (Milyon Dolar) Kaynak: GTB 2007-2012 döneminde dâhilde işleme kapsamında yıllık ortalama 615 milyon dolarlık ithalat 592 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirilmiş olup İthalatın %11 i, ihracatın %9 u dâhilde işleme kapsamında yapılmıştır. 18