DÜNYADAN ÖRNEKLERLE TERÖRLE MÜCADELE hsan BAL Süleyman ÖZEREN Ankara, 2010 i
USAK Yay nlar : 50 Güvenlik Serisi: 6 Genel Yay n Editörü Arzu Celalifer Ekinci Güvenlik Serisi Editörü: hsan Bal Güvenlik Serisi Yard mc Editörü: Hüseyin Cino lu IT Editörü: Vedat Suat Kavgac Sekreterya: Nuray Özkan Teknik ler: Ahmet Ünal Kütüphane Katalog Bilgileri: Kitab n Ad : Dünyadan Örneklerle Terörle Mücadele Yazar: hsan Bal Süleyman Özeren Eserin sonunda kaynakça mevcuttur. Sayfa say s : 479 ISBN: 978-605-4030-42-2 1. Terörizm 2. Uluslararas Güvenlik 3. Uluslararas Politika 4. Çat ma 5. Demokrasi Aral k 2010, Uluslararas Stratejik Ara t rmalar Kurumu (USAK) Yay nlar. Tüm yay n haklar USAK a aittir. USAK n yaz l izni olmaks z n kitab n tümünün veya bir k sm n n elektronik, mekanik ya da fotokopi yoluyla veya ba ka herhangi bir yöntem ile izinsiz bas m, yay n, ço alt lmas veya da t m yap lamaz. Kaynak gösterilerek al nt yap labilir. E itim amaçl s n rl ço altmalar için USAK tan yaz l izin al nmas gerekir. Birinci Bask : Dünyadan Örneklerle Terörle Mücadele, Ankara, Aral k 2010 Mizanpaj & Kapak Tasar m : Sadullah Hatam Bask & Cilt : Kardelen Ofset - Tel: 0312 432 23 78 ULUSLARARASI STRATEJ K ARA TIRMALAR KURUMU (USAK) Tasar m-bask Haz rl k: Kar nca Yay nlar Me rutiyet Caddesi 50/9 K z lay-ankara Tel: 0312 431 54 83 Faks: 0312 431 54 84 Ayten Sokak, No: 21, Tando an, Ankara Tel: +90312 212 28 86 Faks: +90312 212 25 84 http://www.usak.org.tr info@usak.org.tr ii
Prof. Dr. hsan Bal Prof. Dr. hsan Bal 1966 Ordu do umludur. Prof. Dr. Bal, siyaset bilimi ve güvenlik ili kisi çerçevesinde akademik çal malar n yürüten Türkiye nin say l terörizm ve güvenlik uzmanlar ndand r. Prof. Bal, lisans e itimini 1988 y l nda Ankara daki Polis Akademisi nde tamamlam t r. 1992 y l nda yüksek lisans derecesini Leicester Üniversitesi nden alan Prof. Bal, ayn üniversitede devam etti i doktora e itimini Liberal Demokrasilerde Terörizmin Önlenmesi: Türkiye Örne i ba l kl teziyle 1999 da tamamlam t r. A rl kl olarak terörizm, s n r a an suçlar ve siyaset bilimi alan nda çal malar Prof. Bal, uluslararas güvenlik, organize suçlar, suç önleme stratejileri, iç güvenlik politikalar, az nl k haklar, uluslararas göç, Türk d güvenlik politikas ve etnik ve terör konular nda çal malar n yürütmektedir. USAK Güvenlik Ara t rmalar Merkezi Ba kanl n yürüten Prof. Dr. hsan Bal, Polis Akademisi Güvenlik Bilimleri Fakültesi nde de dersler vermektedir. Polis Eti i, Türkiyeli Avrupa, Terörizm, Uzakdo u dan Yeni K taya Terörle Mücadele ve Alacakaranl kta Terörle Mücadele isimli kitaplarda yazar ve editörlük yapm t r ve Türkçe ve ngilizce birçok makalenin yazar d r. Doç. Dr. Süleyman Özeren Doç. Dr. Süleyman Özeren 1974 y l nda Samsun un Ladik ilçesinde do mu tur. Polis Akademisi nden 1996 y l nda mezun olan Doç. Dr. Özeren, doktora derecesini 2005 y l nda Kuzey Teksas Üniversitesi nden alm t r. Doçentlik derecesini 2008 y l nda Sosyoloji alan nda alan Doç. Dr. Özeren, Güvenlik Bilimleri iii
Fakültesi ö retim üyesidir. Güvenlik Bilimleri Fakültesi nde Terörizm ve Organize Suçlar lisans dersleri ve Güvenlik Bilimleri Enstitüsü nde Demokrasi ve Terörizm ve Terörle Mücadele Stratejilerine Küresel Bak derslerini vermektedir ve halen Uluslararas Terörizm ve S n ra an Suçlar Ara t rma Merkezi (UTSAM) Müdürlü ü görevini yürütmektedir. Uluslararas Güvenlik ve Terörizm dergisinin editörlü ünü yapan Özeren in yerli ve yabanc süreli ve süresiz yay nlar aras nda Uzak Do u dan Yeni K taya Terörle Mücadele, Understanding Terrorism: Analysis of Sociological and Psychological Aspects, Turkish Hizballah: A Case Study of Radical Terrorism, Counter-Terrorism in Turkey: Organizational and Operational Structure and Training yer almaktad r. Doç. Dr. Özeren halen Terör Örgütlerinin Eleman Kazanma Yöntemleriyle Mücadele: Türkiye de PKK Örne i isimli projenin yöneticili ini yapmaktad r. iv
çindekiler Te ekkür...vii Giri : Dünyadan Örneklerle Terörle Mücadele...1 hsan BAL ve Süleyman ÖZEREN Türkiye de Terörle Mücadele: PKK Örne i...17 hsan BAL Türkiye nin Terörizmle Mücadele Deneyimi...79 Necati ALKAN Terörle Mücadelede Farkl Bir Yakla m: Japonya Örne i...125 M. Alper SÖZER ve M. Salih ELMAS Aslan n Kaplanla Mücadelesi: Sri Lanka ve Tamil Anayurdu Özgürlük Kaplanlar (LTTE) Örgütü...159 Ömer YILMAZ Terörle Mücadele Politikalar nda Yeni Stratejiler: Fransa Örne i...219 Fatih YAMAÇ ngiltere nin Ayr l kç IRA ve Dine Kar Terörle Mücadele Politikas...237 Süleyman ÖZEREN ve Süleyman DEM RC v
spanya n n Terörle Mücadelesinde ETA Örne i...305 Y lmaz M EK ABD nin Yeni Terörle Mücadele Konsepti: Sava Yerine Uyumlu birli i mi?...347 Hüseyin C NO LU ve Süleyman ÖZEREN Uyu turucu, Terör ve FARC: Kolombiya n n (Narko)Terörle Mücadelesi...377 Mutlu KÖSEL ve M. Murat YA AR Ayd nl k Yol un Karanl k Yüzü: Bölücü Terörle Mücadelede Peru Örne i...413 Mustafa KAYAO LU ve O uzhan BA IBÜYÜK Sonuç: Terörle Mücadeleye Küresel Bak : Dünya Deneyimleri Ne Söylüyor?...441 hsan BAL ve Süleyman ÖZEREN Dizin...461 vi
Te ekkür Dünya örnekleri incelendi inde; farkl co rafyada da olsalar ülkeler aras nda, gerek terör örgütleri gerekse mücadele politika ve stratejileri aç s ndan önemli benzerlik ve paralellikler görülmektedir. Terörle mücadelede ülkelerin ald tedbirler, uygulamaya koyduklar strateji ve politikalar kitapta yer alan bölümlerde ayr nt l olarak analiz edilmektedir. Yine çal man n her bir bölümünde, ülkelerin terörle mücadele yakla mlar anlat l rken ayn zamanda ülkede faaliyet gösteren terör örgütleri hakk nda da ayr nt l bir resim ortaya konulmaktad r. Çal mada, ülkelerin gerek teröristle gerekse terörizmle mücadelede kurumsal yap lanma, yasal düzenlemeler, uluslararas alana yönelik çabalar, sosyal, ekonomik, siyasal ve kültürel alanlarda sorunun çözümüne yönelik uygulamalar incelenmi tir. K sacas Dünyadan Örneklerle Terörle Mücadele ba l kl bu kitab n amac ; dünya üzerinde terör sorunu olan ülkelerin bu sorunla mücadele yakla mlar n, mücadeleye konu terör örgütlerini de ayr nt l olarak inceleyerek ortaya koymakt r. Bu çal man n haz rlanmas na çok özel katk lar n bizlerden esirgemeyen Mehmet Özcan, O uzhan Ömer Demir, Nurullah Altun, Fatih Beren, Serpil Aç kal n ve Arzu Turgut a içten te ekkürlerimizi sunar z. vii
Terörle mücadelenin küresel kelimesiyle birlikte an ld günümüzde kitab n sunmaya çal t küresel bak n; terörizm ve terörle mücadele konusuna ilgi duyanlara çok yönlü bir perspektif kazand raca n ümit etmekteyiz. Bu kitapta ele al nan konularla ilgili gelecekte yapaca m z çal malara esas olmak üzere katk lar n z bizlerden esirgemeyece inizi umar z. hsan BAL USAK viii