İSTANBUL TİCARET ODASI Etüt ve Araştırma Şubesi

İSTANBUL TİCARET ODASI Etüt ve Araştırma Şubesi PARKE SEKTÖR PROFİLİ HAZIRLAYAN TALUY EMİL EKİM 2003

PARKE SEKTÖR PROFİLİ 1. ÜRÜN TANIMI ve ÇEŞİTLERİ 1.1. Ürün Tanımı 1.2. Parke Çeşitleri 2. DÜNYA PARKE PİYASASI 2.1. Avrupa Birliği 2.1.1.Üretim 2.1.2.Dış Ticaret 2.1.2.1.İhracat 2.1.2.2.İthalat 2.2. Dünya 2.2.1.İhracat 2.2.2.İthalat 3. TÜRKİYE PARKE PİYASASI 3.1. Üretim 3.2. Dış Ticaret 3.2.1. İhracat 3.2.2. İthalat 4. SONUÇ 2

1. ÜRÜN TANIMI ve ÇEŞİTLERİ 1.1. Ürün Tanımı Parkenin kayın, meşe, çam gibi ağaçların gelişen teknolojiyle işlenmesiyle evlerimizin zeminini süsleyen en kullanışlı yer döşemesi olma özelliği günümüzde giderek artmaktadır. Ağacın ihtişamını, iri gövdesinde yaşadığı yılları gösteren çizgileri, yaprakların esintisini duyumsamak için bile tercih sebebi olan ahşap, doğa özlemi içinde olanlar için artık evlere gelebilmekte, bu özlemi gideren masif, lamine ve laminat parkeler, farklı ağaçların teknoloji kullanılarak harmanlanmasıyla oluşmaktadır. Parkeyi bu kadar tercih sebebi yapan nedenler arasında; ahşaba uygulanan işlemlerle ömrünün uzaması, konfor ve dayanıklılığının arttırılması sayılabilir. Ancak, teknoloji bununla kalmamakta, sigara ateşine dayanan, çürümeyen, neme ve darbelere dayanıklı, güneşte solmayan, ses yalıtımı sağlayan akıllı parkeler yaratarak hayatımızı güzelleştirirken aynı zamanda kolaylaştırmaktadır. Bütün bunların dışında parkeyi cazip hale getiren diğer yönler ise; iyi bir mobilya gibi mekanın kalitesini arttırması ve her tür dekoru en iyi şekilde tamamlaması, doğal, yenilenebilir ve geri dönüştürülebilir olması, hekimlerin önerdikleri gibi sağlıklı bir yaşam için uygun bir tercih sayılması, uzun süre dayanıklı ve ekonomik olması ve de sınırsız çeşitleri ile en uygun ve çok yönlü yer döşemesi olarak kabul edilmesidir. 1.2. Parke Çeşitleri Endüstri ürünlerinde özellikle uluslararası rekabet ortamında çeşitlilik çok önemlidir. Üretim miktarı, kalite, çeşitlilik ve dayanıklılık ürün pazarından pay almakta en belirgin faktörlerdir. Artık günümüzde ülkemizde de tercih edilir olan parke, laminat, lamine ve masif parke olarak üç çeşidiyle ahşabı evlerin zeminine taşımaktadır. Teknolojide izlenen gelişmeler ile bu çeşitlerin avantajları artmakta ve böylece de kullanımı daha da yaygınlaşmaktadır. 3

Bu türler hakkında bilgi verilecek olursa: Laminat Parke : Laminat parke diğer parke türlerine oranla daha kullanışlı bir parke olarak kabul edilmektedir. Ağaçtan yapılmış kısa boy parkeler olan masif parkelerin uzun yıllar kullanılması için belli dönemlerde cilasının yenilenmesi gerekirken, laminat parkeye oranla daha yoğun ahşap içeren ve ağacın doğallığını daha fazla yansıtan lamine parkenin daha yüksek fiyatlı olması laminat parkeyi daha cazip hale getirir. Türkiye de %80 oranında laminat parke tercih edilmektedir. Laminat, yapay reçine çözeltisi emdirilmiş kağıtların değişik katlarda üst üste konularak sıcaklık yardımıyla belli basınçla preslenmesiyle elde edilir. Laminat parkeler yeryüzündeki termoset özelliğinden dolayı diğer ahşap parkelere oranla pek çok avantaj sağlamaktadır. Laminat parkenin özellikle HDF içermesi gerekmektedir. Yüksek yoğunluktaki lif levha olan HDF, MDF nin daha yoğunlaştırılmış halidir. HDF den sonra üzerine desen kağıdı, bunun da üzerine overley giydirilir. En altta da balans kağıdı bulunur. Bunların yüksek basınç altında sıkıştırılmasıyla laminat parke oluşur. Üst yüzeydeki overley kağıdı, laminat parkeyi dış etkilere karşı korur, uzun ömürlü olmasını sağlar ve kalitesini belirler. Laminat parkenin avantajları; uzun ömürlü olması, morötesi ışınlara, sigara ateşine, çizilmelere karşı dayanıklı olması, çevreci olması, kolay temizlenirliği ve hijyenikliği, lekelerden etkilenmemesi, alttan ısıtmaya uygun olması, noktasal darbelere dayanıklılığı ve mobilya ayaklarından aşınmamasıdır. Lamine Parke: Lif yönü birbirine dik gelecek şekilde üst üste preslenerek elde edilen konstrüksiyonlu ve cilalı hazır parkelerdir. Orta tabaka, alt ve üst tabakaya ters bir şekilde yerleştirilir. Özellikle yerden ısıtmalı mekanlar için ideal olup, yaşanan mekanlarda uygulama kolaylığı sebebiyle tercih edilmektedir. Masif parkelerde sistrecila sonrası yaşanan renk farklılıkları lamine parkelerde görülmez. Lamine parkelere uygulanan çok özel ve sert cilalar, darbelere ve çizilmelere karşı lamine parkelerin dayanıklılığını arttırmaktadır. Masif Parke: Uzun boy masif parke özel olarak Afrika dan getirilen taslak ve tomruklardan üretilmektedir. Üretim yüzey basıncına ve aşınmaya dayanıklı çok uzun ömürlü çok sert ağaçlardan yapılmaktadır. Masif, ahşabın yer döşemesi olarak inşaat ve dekorasyon sektöründeki en eski alışkanlıklardan biridir. Masif parke doğal güzelliğinin yanında büyük riskler taşımaktadır. Montaj genellikle beton zemine uygulandığı için, gerek zeminden, gerekse üst yüzeyinden rutubet alır ve rutubet alan 4

ahşap genişler ve kabarma yapar, çok ısınan ortamlarda ise parkelerin araları açılır ve parke ilk günkü özelliğini kaybeder. Kısaca parke çeşitlerinin yapıldığı ağaç türlerine de bakacak olursak: Afroromosia: Kahve ve sarı tonlarındadır, ışıkta koyulaşır. İç doğrama, parke ve merdiven yapımında kullanılır, dayanıklılığı çok yüksektir. Bubinga: Kahve kırmızı ve pembe mor şeftali tonlarındadır. Tornacılıkta, parke, merdiven ve mobilya yapımında kullanılır, dayanıklılığı yüksektir. Iroko: Sarı kahve ve koyu kahverengi tonlarındadır. Tornacılık, iç ve dış doğrama, masif halde marangozluk, merdiven, çatı, parke, köprü işleri, iskele, gemi inşaatında kullanılır, dayanıklılığı çok yüksektir. Lotofa: Kahve kırmızı tonlarındadır. İç doğrama, çatı işleri, parke ve marangozlukta kullanılır, dayanıklılığı yüksektir. Oak (Meşe): Beyaz ve açık sarı tonlarındadır. İç ve dış doğrama, dekorasyon, parke, merdiven, demiryolu yapımında kullanılır, dayanıklılığı çok yüksektir. Ovengkol(Amezokove): Kahve sarıdan, koyu sarıya damlarlı gri tonlarındadır. Masif halde marangozluk işlerinde, dış doğrama, lambri, tornacılık ve parke işlerinde kullanılır, dayanıklılığı çok yüksektir. Doussie: Kahve kırmızı tonlarındadır. Dış doğrama, iç ve dış dekorasyon, köprü yapımı, çatı, merdiven, mobilya, tekne ve parke yapımında kullanılır, dayanıklılığı çok yüksektir. PARKE ÇEŞİTLERİ KIYAS TABLOSU 5

Çeşitler Sistre Sistre Ömrü Stabilite Uygulama Doğallık Neme Dayanıklılık Cila K olaylığı Laminat Parke Yok Yok Çok İyi İyi Yok İyi Masif Parke Var 6 defa 75 yıl Lamine Parke Var 4 defa 50 yıl İyi Zor Çok İyi İyi İyi Çok İyi Çok İyi Çok İyi 2. DÜNYA PARKE PİYASASI 2.1. Avrupa Birliği 2.1.1. Üretim 2000 yılında Avrupa Parke Sanayii Federasyonu (FEP) ülkelerinde parke üretimi 62.9 milyon m 2 iken, bu ülkelerde parke kullanımı 80.6 milyon m 2 olarak gerçekleşirken, Avrupa nın tamamında parke kullanımı 91 milyon m 2 olmuştur. Avrupa da yapılan sınıflandırmaya göre parke üretiminin %72 si multilayer (çok katmanlı), %9 u lamparquet, %14 ü solid (kesintisiz) ve %5 i mosaic (mozaik) çeşitleri şeklinde gerçekleşmektedir. Avrupa Parke Sanayi Birliği ülkelerinde parke kullanımındaki gelişmelere bakılacak olursa; TÜKETİM 6

ÜLKELER (2000 Yılı) * Değişim (%) 1995/2000 İspanya 0.27 102,0 Finlandiya 0.42 85,5 Norveç/Danimarka 0.46 59,6 Belçika 0.25 41,7 İtalya 0.19 39,8 İsveç 0.43 31,0 Fransa 0.13 20,0 Hollanda 0.23 18,1 Almanya 0.30 16,4 İsviçre 0.57 6,9 Avusturya 0.68-4,0 * Tüketim harcamaları içindeki payı Tabloda da görüldüğü gibi parke harcamalarının tüketim harcamaları içindeki payı en çok Avusturya da gerçekleşirken, onu sırasıyla İsviçre, Norveç, Danimarka, İsveç ve Finlandiya izlemektedir. Bazı ülkelerde ekonomik duruma bağlı olarak ve tüketicilerde güvenin azalması dolayısıyla parke kullanımı ve harcamaları düşüş gösterebilmektedir. Uzun ve orta vadede parkenin yer döşemesi olarak kullanılışı, ağacın dayanıklı ve kalıcı bir trend olarak kullanılmasında sağladığı katkılar dolayısıyla Avrupa ve dünyada gelişme göstermesi beklenmektedir. Ayrıca devamlı ve kullanışlı olan parkeler tüm yaşamları boyunca ancak çok küçük çevresel etkilerde bulunurlar. Bu yüzden tercih nedeni gittikçe artmaktadır. 7

2.1.2. Dış Ticaret 2.1.2.1. İhracat Avrupa Birliği'nde son beş yıldaki parke ihracat rakamlarına bakılacak olursa; Yıllar İHRACAT (m 2 ) 1996 7.088.334 1997 12.181.102 1998 11.989.417 1999 12.692.462 2000 15.799.209 olarak gerçekleştiği görülür. Tabloda da görüldüğü gibi 1998 yılı haricinde parke ihracatında her yıl gözle görülür bir artış gerçekleşmiştir. 2000 yılında parke ihracatında geçen yıla oranla %24,4 lük, 1999 yılında ise bir önceki yıla oranla %5,8 lik bir artış meydana gelmiştir. 2.1.2.2. İthalat Avrupa Birliği'nde son beş yılın parke ithalat rakamları ise; 8

Yıllar İTHALAT ( m 2 ) 1996 14.809.945 1997 14.080.556 1998 17.284.659 1999 18.726.869 2000 21.399.983 şeklinde gerçekleşmiştir. 1997 yılında ufak bir düşüş olmasına karşın diğer yıllarda parke ithalatında artış görülmüştür. 2000 yılında bir önceki yıla oranla parke ithalatı %14,2 lik artış gösterirken, 1999 yılında ise gene bin önceki yıla oranla ancak %8,3 lük bir artış gerçekleşebilmiştir. olursa; Ortalama fiyatlarla Avrupa Birliği'nde ihracat/ithalat rakamlarına bakılacak Açıklama: Yıllar İTHALAT Euro /m 2 İHRACAT Euro /m 2 1996 12,0 19,0 1997 14,0 17,5 1998 12,5 18,2 1999 13,8 17,4 2000 15,1 19,3 Avrupa Birliği'nde ortalama fiyatlarla ithalatta 2000 yılında 1996 yılına göre %25,8 oranında bir artış gerçekleşirken, ihracatta bu oran %1,5 seviyesinde kalmıştır. Ortalama fiyatlarda ithalatta sadece 1998 yılında bir gerileme olurken, ihracatta hem 1997 hem de 1999 yılında düşüş yaşanmıştır. 9

2.2. Dünya Ticareti 2.2.1. İhracat DÜNYA PARKE İHRACATINDA ÖNDE GELEN ÜLKELER (1.000 $) Ülkeler 1997 1998 1999 2000 2001 Kanada 405.333 545.738 788.052 629.774 604.005 Endonezya 352.491 271.001 412.480 492.332 412.366 Avusturya 238.333 252.974 326.814 361.163 324.280 Almanya 275.766 276.646 301.208 271.651 288.165 Belçika 150.837 162.094 206.953 252.868 244.493 İsveç 360.370 340.891 237.157 220.947 198.835 Çin 130.380 119.951 135.957 173.532 167.436 Finlandiya 157.501 157.922 157.129 164.511 164.379 ABD 253.071 215.286 199.448 199.398 156.224 Danimarka 153.754 141.926 141.921 125.322 117.308 Malezya 82.789 88.742 100.335 112.853 104.858 Fransa 129.771 118.522 121.518 93.334 104.501 İtalya 102.270 96.793 100.552 98.960 90.791 Filipinler 33.788 41.786 68.266 160.908 75.990 Çek Cum. 30.124 51.158 61.745 66.311 70.766 Polonya 52.918 61.217 68.649 63.886 67.993 İspanya 41.563 40.012 51.306 52.212 50.507 İsviçre/Liecht. 43.779 51.699 53.634 49.804 50.174 Litvanya 978 2.148 19.762 34.174 38.947 Hollanda 109.607 92.995 65.621 42.853 38.471 Slovenya 41.735 44.466 43.297 41.091 36.498 Romanya 13.159 23.117 29.009 26.954 26.143 Meksika 12.245 29.445 33.055 72.206 26.073 Macaristan 15.929 15.346 17.800 19.149 22.434 İngiltere 15.590 16.352 16.406 21.469 20.738 Tayland 22.061 23.731 29.219 26.800 20.343 Estonya 5.190 11.102 10.602 13.049 19.472 Rusya Fed. 2.540 1.830 1.512 3.696 15.831 Not: Sıralama 2001 yılı rakamlarına göre yapılmıştır. 10

Dünya parke ihracatında 2001 yılı verilerine göre ilk sırada Kanada yer alırken Kanada yı Endonezya, Avusturya, Almanya ve Belçika takip etmektedir. Kanada ihracatının büyük bölümünü ABD ye yaparken diğer kısmını ise Japonya ya yapmaktadır. Endonezya da ihracatının önemli bir kısmını Japonya, Çin ve ABD ye yapmaktadır. ABD ise dünya parke ihracatı sıralamasında ancak dokuzuncu sırada yer alabilmektedir ve ihracatının büyük kısmını Kanada ve Japonya ya yapmaktadır. 2.2.2. İthalat DÜNYA PARKE İTHALATINDA ÖNDE GELEN ÜLKELER (BİN DOLAR) Ülkeler 1997 1998 1999 2000 2001 ABD 482.813 673.757 968.483 883.815 856.694 Almanya 620.409 681.721 652.673 571.221 414.718 Fransa 90.266 104.695 126.383 147.266 170.348 İngiltere 97.354 122.985 146.596 159.945 163.342 İtalya 90.403 107.840 147.438 155.102 157.835 Avusturya 157.154 150.390 154.928 152.293 138.238 İsviçre/Liecht. 105.226 122.779 123.018 114.801 124.713 İspanya 47.050 54.517 74.445 83.848 99.903 Hollanda 167.250 124.979 115.696 101.136 94.056 Danimarka 43.620 58.972 79.914 75.929 78.340 Belçika 84.877 94.822 89.606 84.382 70.551 İsveç 22.910 30.567 28.032 45.245 66.781 Kanada 63.022 65.857 68.649 67.603 61.512 İrlanda 5.37,7 12.894 11.783 20.006 22.579 Çek Cum. 14.843 24.732 22.118 24.715 21.597 Polonya 19.533 30.982 30.640 22.362 17.298 Finlandiya 17.350 15.588 16.378 17.729 15.643 Rusya Fed. 20.700 16.909 15.487 9.708 12.898 Türkiye 12.475 19.804 15.869 21.305 10.722 Slovenya 7.963 11.126 13.065 12.234 10.557 Çin 22.833 47.078 30.001 8.058 6.888 Not: Sıralama 2001 yılı rakamlarına göre yapılmıştır. 11

Dünya parke ithalatı sıralamasında ilk sırayı ABD alırken onu sırasıyla Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya ve Avusturya izlemektedir. ABD parke ihtiyacını daha çok Kanada, Endonezya, Brezilya ve Çin den karşılarken, Almanya ise İsveç, Endonezya, Avusturya ve Polonya dan karşılamaktadır. Dünya parke ihracatında birinci sırada olan Kanada ithalatta ise 13. sırada yer almaktadır. Türkiye ise 2001 yılı rakamlarına göre 10 milyon $ ile Rusya'nın ardından 19. sırada yer almaktadır. 3-TÜRKİYE PARKE PİYASASI 3.1. Üretim Türkiye de parke üretimi genelde artan bir seyir izlese de son 7 yılın verilerine bakıldığında, 1996 ve 2000 yıllarında önceki yıllara oranla %30,5 ve %28,2 lik gerilemeler gerçekleşmiştir. 2001 yılında ise 2000 yılına oranla parke üretiminde %37,4 lük bir artış görülmüştür ve son 7 yılın en yüksek 2. üretim seviyesine ulaşılmıştır. Türkiye de Yıllar İtibariyle Parke Üretimi ( m 2 ) Yıllar 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 Üretim 944.334 655.980 929.296 948.327 969.965 696.093 956.990 Kaynak: DİE, Türkiye İstatistik Yıllığı, 2001 Parke sektöründe üretici firmaların ülkedeki dağılımına bakılacak olursa, en çok yoğunlaşmanın, Karadeniz Bölgesi'nin batısında ve Marmara Bölgesi'nin kuzey ve doğusunda olduğu görülmektedir. Ayrıca Orta ve Doğu Karadeniz Bölgesi ile Ege Bölgesi'nde de firmaların yoğunluk kazandığı görülmektedir. İller bazında bakılırsa, özellikle Düzce, Sakarya, Kocaeli, Ankara, İzmir,Konya Samsun, Sinop ve Bartın da parke üretiminde yoğunluk görülmektedir. 12

Türkiye deki Parke Üreticisi Firmaların Bölgesel Dağılımı İç Anadolu 10% Doğu Anadolu 5% Ege 7% G.Doğu Anadolu 1% Akdeniz 1% Karadeniz 41% Marmara 35% Kaynak: TOBB Sanayi Veri Tabanı Türkiye de parke üretiminde kayıtlı firma sayısı 122'dir. Bunların %41 i Karadeniz, %35 i Marmara ve %10 u İç Anadolu Bölgesi'nde bulunmaktadır. 13

3.2. Dış Ticaret Dış ticarette ürün tanımlarının ülkeden ülkeye farklılık göstermesinin önlenmesi amacıyla ortak bir ürün tanım sistemi oluşturulmuştur. Türkiye de 01.01.1989 tarihinde yürürlüğe giren Armonize Mal Tanımı ve Kodlama Sistemi Uluslararası Sözleşmesi nde yer alan "Armonize Sistem Nomanklatürü"ne göre parke ürünlerinin Gümrük Giriş Tarife Cetvelindeki sınıflandırması aşağıdaki gibidir: G.T.İ.P. Ürünün Tanımı 4418.30 -Parke Panolar 4418.30.10.00.00 --Mozaik Parke Panolar --Diğerleri 4418.30.91.00.00 ---İki veya daha fazla ahşap tabakadan oluşanlar 4418.30.99.00.00 ---Diğerleri Türkiye'nin Parke Dış Ticareti ($) Yıllar İhracat İthalat Toplam Fark 1999 1.657.688 9.559.646 11.217.334-7.901.958 2000 1.193.488 13.059.822 14.253.310-11.866.334 2001 1.772.484 7.977.917 9.750.401-6.205.433 2002 2.669.249 5.501.481 8.170.730-2.832.232 2003* 1.436.089 3.933.562 5.369.651-2.497.473 * Ocak-Haziran Türkiye orta büyüklükteki bir ülkenin dış ticaret rakamlarında dış ticaret yapmaktadır. İhracatı çok az artarken dış ticareti ithalat sebebiyle hızlı bir büyüme göstermektedir. 1996 yılına kadar fazla veren dış ticaret dengesi son 8 yılda açık pozisyona düşmüştür. Buna azalan ihracattan ziyade son yıllarda artan ithalat sebep olmuştur. 2001 yılındaki ekonomik kriz ve artan döviz fiyatları her sektörde olduğu gibi parke ithalatını büyük ölçüde yavaşlatmış ve 2001, 2002 ve 2003 yıllarında dış açık azalmıştır. 14

3.2.1. İhracat 2002 yılında Türkiye nin parke ihracatına bakılacak olursa; 2002 Türkiye Parke İhracatı Ülkeler İhracat ($) İtalya 1.427.022 Türkmenistan 515.394 Kazakistan 194.258 Almanya 62.608 Rusya 55.603 İsrail 35.888 Fransa 31.723 İngiltere 30.456 Moldova 23.504 Tacikistan 22.559 Bulgaristan 21.411 Azerbaycan 19.643 KKTC 17.426 Gürcistan 15.627 ABD 14.417 Diğer 181.710 TOPLAM 2.669.249 Türkiye parke ihracatının %50'sinden fazlasını İtalya'ya yapmaktadır. İlk üç sırayı paylaşan İtalya, Türkmenistan ve Kazakistan'ın payı toplam ihracatın %80'ini teşkil eder. Dünyanın en büyük ağaç ürünleri ihracatçısı konumundaki İtalya'nın Türkiye ihracatında ilk sırada yer alması dikkat çekicidir. Diğer ihracat yapılan ülkelere bakılacak olursa AB ülkeleri, eski SSCB ülkeleri ve İsrail'e parke ihracatı gerçekleştirmektedir. 15

3.2.2. İthalat 2002 yılında Türkiye'nin parke ithalatına bakılacak olursa; 2002 Türkiye Parke İthalatı Ülkeler İhracat ($) Almanya 2.302.118 İtalya 968.315 Endonezya 549.674 Finlandiya 365.071 İsveç 362.484 Portekiz 282.986 Malezya 228.680 Tayland 93.026 İspanya 77.349 Avusturya 51.859 Belçika 42.653 Fransa 40.618 Danimarka 38.603 Hollanda 32.330 İsviçre 27.000 Kamerun 24.703 Yunanistan 10.922 Japonya 3.090 TOPLAM 5.501.481 Türkiye'nin toplam ihracatındaki en büyük pay Almanya'nıdır (%41,8). Almanya'yı İtalya, Endonezya, Finlandiya ve İsveç izlemektedir. İthalat yapılan ülkeler arasında Uzakdoğu ülkeleri de dikkati çekmektedir. Bölgesel bazda bakıldığında toplam ithalatın %83,2'si AB ülkelerinden yapılmaktadır. Geri kalan %15,9 Uzakdoğu ülkelerinden ve %0,9'u da diğer ülkelerden (İsviçre, Kamerun) yapılmaktadır. İthalatla ilgili son kayda değer not ise ihracatta birinci sırada yer alan İtalya'nın ithalatta da ikinci sırada bulunmasıdır. 16

4. SONUÇ Ahşap parkeler ev dekorasyonlarında mobilyaların tamamlayıcısı ve vazgeçilmez ev eşyaları arasında yer almaktadır. Evlerde, bürolarda ve daha bir çok kolaylıkla kullanılabilen, doğal, yenilenebilir, dayanıklı geri dönüştürülebilir ve sağlıklı olması, ekonomik olması ve de sınırsız çeşitleri ile her geçen gün talebi artan bir ürün haline gelmektedir. Her geçen gün artan talep ve insanların ürün çeşitlemesi istekleri karşısında tüketim ve fiyatlar sürekli artmaktadır. Bu durum karşısında kısıtlı hammadde sorunu karşısında teknoloji devreye girmektedir. İşte Türkiye bu noktada bazı sorunlar yaşamakta, teknolojik yenileme ve kısıtlı hammadde sorunları sebebiyle ithalatını (kriz dönemleri hariç) sürekli arttırmaktadır. Türkiye teknolojisini geliştirebilir ve mobilyacılıkta olduğu gibi orijinal ve kaliteli ürün üretimini sağlayabilirse dünyanın belli başlı parke üreticisi ve ihracatçısı konumuna gelebilir. KAYNAKÇA * Dış Ticaret Müsteşarlığı (1999-2003) * TOBB Sanayi Veri Tabanı * İnşaat Dünyası Dergisi, Ağustos 2003 * DİE İstatistik Yıllığı, 2001 * ITC/UND, 2001 * web siteleri: www.albero.com.tr www.daco.com.tr www.siteler.gen.tr www.bahartimber.com www.demirparke.com www.mobilyadergisi.com.tr www.yapitr.com www.fep.org www.parquet.net 17