KONUMUZ GÜNEŞ ve SERA MUCİZESİ!.. 16 Mayıs 2016 Güneşle gelen özgür tasarımlar deyince, bence akla ilk gelen sera mucizesidir.. Peki neden?.. Gelin bir sorgulayalım.. Ülkemizde güneş, kışın bile yüzünü sık sık gösteriyor.. İlkbaharda da son baharda da var zaten.. Peki, o mevsimlerde var olan güneş 4-5 ay yaz sürecini çıkarırsak, kapalı mekânları ısıtmaya yetiyor mu?.. Hayır! değil mi?... Halbuki güneş ışığının, sadece cam ya da benzeri bir şeffaf yüzeyden geçmesi halinde, ulaştığı yüzeyde ısıya dönüşmesi, yani sadece dalga boyunu değiştirmesi, sera dediğimiz mekânı da, güneye bakan camları varsa, evin içini de gayet güzel ısıtabiliyor.. Yani, mevcut yapılarımızın içindeki yaşamı kolaylaştırdığı gibi, ilave yaşam, hatta ekolojik üretim alanları da kazandırıyor bize değil mi?.. 1
Çok makul bir bedelle, güneye bakan bir balkon ya da terasımızı, ya da bahçemize ilave ediverdiğimiz, evimizin uzantısı olabilen alanı birden, yaşanası; baharlık, hatta kışlık salon haline getiriyor.. Yine biliyoruz ki, basit birkaç düzenek ve güneşin; düşey kontrol kanatları veya daha da basitinden, kışın yaprağını döken sarmaşıklar sayesinde, hatta sadece güney tarafımızdaki, kışın yaprağın döken birkaç ağaç sayesinde, yani fazla güneşin en doğal yöntemlerle kontrolü ile bu sera, bizi serinletebilen bir araca bile dönüşebiliyor.. Yani güneş, bizim sera sayesinde; hem ısıtıyor hem soğutabiliyor tüm kapalı mekanlarımızı.. Yeter ki kullanmasını bilelim!.. Yaklaşık 60-70 yıl sonra, petrol ya da doğalgaz çok azalacak. Belki de de tükenecek. O yüzden çok pahalı hale gelecek. Nükleer enerji gibi aptal üretimleri devre dışı bırakırsak, kömür gibi, çıkarılmasından kullanıma kadar ölümcül kaynaklardan akıllıca vazgeçersek, ısınmaya neyle devam devam edebileceğiz acaba?... Hep var olan ve olacak olan güneşle değil mi?.. Peki mimar olarak bize ne öğretildi onun hakkında?.. Kepenkleri unutma ya da saçakları geniş tut dendi değil mi sadece?.. Bazen de; ölümcül sonuçları olan, nefes almayan izolasyon malzemeleri ile sadece korunmak.. Yani, kullanmayı becermek varken, sadece kaçmak!.. 2
Gelin akıllıca kullanmaya başlayalım onu, göstereceğim bunca örnekten sonra.. Akla gelmedik seralar çizelim hayalimizden.. Kızmak darılmak olmayacak.. Saçmaladın! denmeyecek.. Güneşin çevresinde bir tur atalım. Bir yıldızı gibi olalım.. Sesini dinleyelim. Yolunu izleyelim.. Hatta konuşalım onla.. Yol yordam soralım. Paylaşalım marifetlerini.. Bir avuç güneşin bile, tüm dertlere deva olacağını görelim, gösterelim.. Elbette, hayatımıza da katalım.. Onsuz mekân tasarlamayalım.. Enerji Mimarlığı deryasına dalalım.. Hem ülkemizi hem de insanlığın geleceğini kurtaracak delice tasarımlara yelken açalım.. Belki de, en akla yatkın çılgınlığımız olur.. Ne dersiniz?.. Dilediğiniz kağıda dilediğiniz kalemle, ya da o kağıda bırakacağınız, sizi temsil eden bir karalama, hatta sadece parmak izinizle, anlatın derdinizi.. Var mısınız?.. Haydi öyleyse.. 3 Çelik Erengezgin www.erengezgin.net
GÜNEŞ, BUDUR!.. Yani ; kedi, köpek farkında!..
(tromp) cam güneş duvarı
1 2 3 4
5 6 7 8
CAM GÜNEŞ DUVARI
Thomas Herzog Dünyanın en uzun güneş duvarı
C AM LI DOLU DUVAR SICAK SOĞUK GÜ N D Ü Z G EC E ISITMA
CAMLI DOLU DUVAR SICAK SOĞUK RÜZGAR YÖNÜ KUZEY SOĞUK SOĞUTMA
metal güneş duvarı ile ısıtma
SICAK 1 2 3 4 3 5 METAL GÜNEŞ DUVARI 1.Üfleyici ( Fan ) 2.İçeri giren hava ile yeniden dışarı taşınacak olan ısı kaybı 3.Isı toplayıcıdan (Kollektörden) geçerken ısınan dış hava boşluğu 4.Delikli veya deliksiz metal yüzey 5.Negatif basınç altındaki ısınan hava boşluğu ISITMA
SICAK HAVA İLE ISITMA
METAL GÜNEŞ DUVARI İLE SICAK HAVA..
GÜNEŞ DUVARI Kanada hava kuvvetleri 10.000m2 alan ısıtması
cam sera ve ısıl kütle ile ısıtma
Kristal Palas Londra, 1851, Josep Paxton 100.000 m2 alan Kış Bahçesi Uygulamaları 1700 lü yıllardan sonra demir döküm ve cam endüstrisinin gelişimi ile yaygınlaştı.. Golden Gate Park - San Fransisco, 1875, Lord & Burnham Türkan Özbalta Kew Gardens, Palmiye Evi, Londra, 1844, 100 m uzunluk, döşemeden ısıtma + sera etkisi, 27 oc iç sıcaklık R. Turner, D. Burton
SERALI DOLU DUVAR GÜNDÜZ SERA SICAK SOĞUK GECE SERA ISITMA
1 2 3
4 5 6 7
Microelektronic Center, Duisburg, 1993 Mimar Norman Foster, www.fosterandpartners.com Düşük enerjili bina kış bahçesi Doğal havalandırma mevcut Temiz hava kanallarla yerin altından mekana verilmekte, toprak ısısı!! Türkan Özbalta
ULM Üniversitesi Araştırma Lab, 1989-1992, LOG ID (D. Schemp) U-formlu kütle, 670 m2 Çalışma odaları, kitaplık, 60 kişi toplantı odası, laboratuvar, Güneye yönlenme, Kış bahçesi toplaç işlevi görüyor Döşeme toprak esaslı malzeme Duvarlar masif, tuğla, Kesit Türkan Özbalta Tüm mekanlar kış bahçesine açılıyor Kış bahçesinde subtropikal bitkiler direkt toprağa bağlı, İç Mekan havasını serinletmekte yararlanma!
TÜRKİYE DEKİ GÜNEŞ MİMARİSİ UYGULAMALARI Ankara Büyükşehir Belediyesi Güneş Evi Ege Üniversitesi, Güneş Enerjisi Enstitüsü Binası TUBİTAK Ulusal Gözlemevi Konukevi Çukurova Üniversitesi Güneş Evi MTA Güneş Evi ODTÜ Güneş Evi GAMA-Tipi Güneş Evi Erciyes Aktif Güneş Evi Hacettepe Üniversitesi Güneş Evi Döşemede borular Güney sera Kuzey sera Menfez yok
BİLİM VE TEKNOLOJİ PARKI Gelsenkirchen- ALMANYA PROJE: Kiessler+Partner
YAZ GÜNDÜZ YAZ GECE KIŞ GÜNDÜZ
MONT CENIS AKADEMİSİ
Yaz Kış Dönemi doğal iklimlendirme Mont Cenis Kış Dönemi Cam kabuk Havalandırma kanalı Yaz Dönemi PV Modüller PV Modüller menfez Türkan Özbalta Havalandırma kanalı Su ögesi
Enerji adına DÜZENLEME VE YENİLEME
Güneş Evi, Berlin, 1988, Kış Bahçesi uygulaması, Çok katlı Bina, Hibrid ve Pasif sistem, Mimar Hillmann, Schreck, Nagel 7 farklı kot, 31 konut Kış bahçesinin duvarları toplaç Isıtma - tüketim 70-80 kwh/m2yıl Türkan Özbalta Sokak kesiti
SERA İLE ISITMA VE SOĞUTMA SICAK SERA SICAK GÜNDÜZ ISITMA SOĞUK ş SOĞUK SERA SICAK GECE SOĞUK SOĞUTMA SOĞUK
Renzo Piano UNESKO OFİSİ İTALYA
EKODER Kendi enerjisini üreten yönetim ve eğitim binası 600 m2 Y.Mim Çelik ERENGEZGİN 2004
Kesitler AA-BB
DÖŞEME ALTI ÇAKIL DEPOSU SICAK ÜFLEYİCİ (FAN) SERA SOĞUK ÇAKIL DEPOSU ISITMA
TEK VE İKİ KATLI BİNADA SERA 5 1 3 1 3 1 2 2 2 8 6 3 6 8 3 6 4 7 3 8 3 7 4 2 2 1.ODA 2.SERA 3.KAPI 4.PENCERE 5.HAVALANDIRMA 6.YATAK ODASI 7.OTURMA ODASI 8.MENFEZ 2
Çatı ve duvar havuzu ile ısıtma ve soğutma
1 2 3 4
CEPHEDE SU DUVARI GÜNDÜZ GECE ISITMA
İÇERDE SU DUVARI GÜNDÜZ GECE ISITMA
SERALI SU DUVARI SERA GÜNDÜZ SERA GECE ISITMA
yer altı su deposu (akifer) ile ısıtma ve soğutma
Berlin, Reichstag, termal ısı kullanımı 320 m2, 37 kw PV modüller yılda 30 bin kwh/yıl ısıtma ve soğutma sistemleri termal enerji kış ve yaz aylarında farklı katmanlarda depolanmaktadır. Üst katman mekanları soğutmak, Alt katman ısıtıcı depo Katmanlar arası bağlantı ile suların dönüşümü sağlanmaktadır. Türkan Özbalta
çift cephe ile iklim kontrolü
Çift cephe ile iklim kontrolü
Türkan Özbalta Çift cephe kuruluşuna sahip Aerodinamik form ile Isı kayıplarını azaltmak Çatıda PV modüller mevcut Döşemede bulunan içi su dolu buruların arasından geçen hava mekana serinletilmiş olarak verilir Business Promotion Centre, Duisburg, 1993 Mimar Norman Foster Kesit, Plan
ÇİFT CEPHE İLE İKLİM KONTROLÜ
%50 Enerji tasarruflu, çift cephe uygulamalı RENAULT Yönetim Binası Y.Mim. Çelik ERENGEZGİN 2003 18.000 m2
güneşe yönlenme
KISA DALGA IŞINIM CAM ışık ısı UZUN DALGA IŞINIM İÇ YÜZEY SERA ETKİSİ
SERA EV İsveç-Stokholm 2015 Dış hava 5 iken İç hava +15-20 derece
SERA
SERA SERA İLE ISITMA ve SOĞUTMA
DOĞAL DOLAŞIM SICAK HAVA S ICA K RÜZGAR YÖNÜ SOĞUTMA SICA K SO Ğ UK MEKANİK DOLAŞIM SO Ğ UK R ÜZG AR Y Ö NÜ K UZE Y EMİCİ EMİCİ ( ASPİRATÖR ) SOĞUK HAVA SOĞUTMA SO Ğ UK SOĞUTMA SO Ğ UK RÜZGAR YÖNÜ KUZE Y
SOĞUTMA ve HAVALANDIRMA BACASI
hava ile ısıtma güneş duvarı
İZOLASYON İyi bir izolasyonun, ısıtma ve soğutma giderlerini % 50 oranda etkilediği bilinmektedir. Burada dikkat edilmesi gereken, MANTOLAMA! denilen; sağlıksız bir yapının, petrol türevleri kullanarak, aşırı harcama ile ve nefes almayan şekilde yalıtılması tehlikesidir. Yalıtım gereksinimi en aza indirgenmiş, doğru malzeme ve plan ile üretilen yapıların optimum yalıtım ile takviye edilmesine dikkat edilmelidir.
EPS (Genleştirilmiş Polistren) Hollandalı bilim adamı Prof.Michael Braungard Avrupa daki çocuklarda astım oranının bu yüzden % 50 arttığını söylemiştir.. Ve buna; mükemmel yanlışlar!.. demiştir.. XPS
Cam tabakaları ve gaz ile ısı kontrolü
güneşle pişirme
güneşle pişirme
güneşle pişirme
Yozgat Sun-food Adana Şemsa Denizli 2010-2014 ÜLKEMİZDEN GÜNEŞ OCAĞI GÜNEŞ FIRINI ÖRNEKLERİ
GÜNEŞLE PİŞİRME GÜNEŞ OCAĞI
GÜNEŞ OCAĞI
GÜNEŞLE KURUTMA
GÜNEŞ OCAĞI 90 0 100 0
GÜNEŞ OCAĞI
GÜNEŞLE KURUTMA FIRINI
GÜNEŞLE KURUTMA FIRINI
güneşle pişirme
hava ile ısıtma sera