FARKLI KÖK KANAL DOLGU TEKNİKLERİNİN KORONAL SIZINTILARININ KARŞILAŞTIRILMASI

Benzer belgeler
REZİN ESASLI KÖK KANAL PATLARININ KORONAL SIZINTI ÜZERİNE ETKİSİ EFFECT OF RESIN BASED ROOT CANAL SEALERS ON CORONAL LEAKAGE

Üç farklı kök kanal dolgu tekniğinin apikal sızıntı miktarlarının boya penetrasyon yöntemiyle incelenmesi

ÜÇ FARKLI REZİN BAZLI KÖK KANAL DOLGU PATININ KORONAL BAKTERİYEL SIZINTISININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Doğal bir denge için. Apexit Plus ApexCal. Kök kanallarının kalıcı dolgusu için kalsiyum hidroksit esaslı kök kanal dolgusu

Yayın kuruluna teslim tarihi: II Yayına kabul tarilıi:

İKİ FARKLI EĞE SİSTEMİ İLE PREPARE EDİLEN KÖK KANALLARININ APİKAL MİKROSIZINTILARININ KARŞILAŞTIRILMASI

SYSTEM B KULLANIMINA UYGUN KÖK KANAL PREPARASYONUNUN HAZIRLANMASINDA GÜVENİLİRLİK İNCELEMELERİ: ÇALIŞMA BOYUTU KAYBI

FORAMEN APİKALE'NİN DİŞ KÖKLERİNİN ANATOMİK APEKSLERİYLE İLİŞKİSİ. Tayfun ALAÇAM*

Tek kon yönteminin apikal sızıntıyı engelleme yeteneğinin 3 farklı döner sistem ile şekillendirilen kanallarda değerlendirilmesi +

7tepeklinik ÖZGÜN ARAŞTIRMA

Cumhuriyet Dental Journal 13(1) (2010)

Orijinal makale GİRİŞ

FARKLI GÜTA-PERKA TEKNİKLERİ İLE DOLDURULAN KÖK KANALLARINDA SANTRİFÜJ YÖNTEMİNİN BOYA SIZINTISINA ETKİSİ*

İKİ FARKLI KÖK KANAL DOLUM TEKNİĞİ VE İKİ FARKLI POST SİSTEMİNİN APİKAL SIZINTI ÜZERİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ

Alt Kesici Dişlerde Farklı Güta-Perka Dolum Tekniklerinin Karşılaştırılması

SOFT-CORE ve SO UK LATERAL KONDANSASYON KANAL DOLGU YÖNTEMLER N N BOYA SIZINTISI AÇISINDAN DE ERLEND R LMES

A4. Özsezer E, Inan U, Aydın U. In vivo evaluation of ProPex electronic apex locator. J Endod 2007; 33(8):

Dr. Ġsmail UZUN * Yrd. Doç.Dr. Halit ALADAĞ ** ABSTRACT

ARAŞTIRMA. Katip Çelebi Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim dalı, İzmir, Türkiye. Abstract

Dr.Dt. Ankara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim Dalı, Ankara, Türkiye **

SAĞ ÜST 1. BÜYÜK AZI DİŞİNDE KRON VE İNTRAALVEOLAR KÖK KIRIĞI TEDAVİSİ (BİR OLGU RAPORU)

Görevler: Görev Unvanı Görev Yeri Yıl Dok. Öğr. Gazi Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi

Epiphany nin Farklı Kanal Dolgu Materyalleri ile Kök Kanalına Bağlanma Dayanımı

KLİNİK KULLANIMDA GÜTAPERKA KONİLERİN DEZENFEKSİYONU ÖZET

EĞRİ KÖK KANALLARININ BİYOMEKANİK PREPARASYONLARINDA AÇISAL DEĞİŞİMLER ÖZET

KALSİYUM HİDROKSİT ESASLI KANAL DOLGU PATLARI ÜZERİNE

Farklı İrigasyon Tekniklerinin Etkinliğinin Boya Penetrasyon Testi ile Değerlendirilmesi

APİSEKTOMİDE FARKLI YÖNTEMLER UYGULANAN GUTA - PERKA KONİLERİNİN MARJİNAL ADAPTASYONU

Anatomik Varyasyon Gösteren Üst Birinci Büyük Azı Dişlerinin Endodontik Tedavisi: Olgu Sunumu

Yeni Bir Kök Kanal Dolgu Patının Apikal Mikrosızıntısı Üzerine Smear Tabakasının Etkisi. Doç. Dr. Sema BELLİ*

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Diş Hekimliği Fakültesi Dekanlığı TEKLİF MEKTUBU

Eğimli kök kanallarında kullanılan farklı preparasyon ve kök kanalı dolgu tekniklerinin kalitesi

YÜZEY SERTLEŞTİRİCİ BİR AJANIN ALÇI MODEL YÜZEYİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ* Cihan AKÇABOY** Sevda SUCA** Caner YILMAZ*** GİRİŞ

Bazı Kök Kanal Dolgu Patların Koronal Mikrosızıntılannın Bakteri Penetrasyonu Yöntemi ile Değerlendirilmesi

ÖZGEÇMİŞ. 3. AN Dincer, O Er, BC Canakci: Evaluation of apically extruded debris during root canal. 1. Adı Soyadı : Asiye Nur Dinçer

Koronal Restorasyon ve Kök Kanal Dolgularının Kalitesi ile Tedavi Sonrası Apikal Periodontitis İlişkisinin Retrospektif İncelenmesi

ANATOMİK DÜZENSİZLİKLERE SAHİP DİŞLERDE KÖK KANAL TEDAVİSİ (3 olgu nedeniyle)

Cumhuriyet Dental Journal. Comparison of retreatment times of root fillings with different sealers by different retreatment techniques

KÖK KANAL BOYU TESPİTİNDE FARKLI DİJİTAL GÖRÜNTÜLERİN İN VİTRO OLARAK KARŞILAŞTIRILMASI

BÖLÜM 9. Sayıcılar, S7 200 CPU serilerinde C ile gösterilir. Sayıcılar, S7 200 CPU serilerinde: Yukarı sayıcı (Counter up CTU ),

KÖK KANAL TEDAVĐSĐNDE MAKSĐLLER SĐNÜSE GÜTA- PERKA TAŞIRILMASI (BĐR OLGU SUNUMU)

ÖNSÖZ. Bayram NCE 2009 / Diyarbak r

MAKALELER. İlişkilendirilmiştir)

ENDODONTİK TEDAVİDE BAŞARI VE BAŞARISIZLIĞIN DEĞERLENDİRİLMESİ

Cumhuriyet Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi Cilt:7 Sayı:2-2004

DEĞIŞIK RETROGRAD DOLGU MADDELERININ MIKROSıZıNTı YÖNÜNDEN DEĞERLENDIRILMESI

Kök kanal tedavisinin yenilenme (retreatment) insidansına etki eden faktörlerin değerlendirilmesi: Retrospektif çalışma

Farklı Uygulama Tekniklerinin İrigasyon Solüsyonlarının Etkinliği Üzerine Etkileri

T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

ARAŞTIRMA RAPORU. Rapor No: XX.XX.XX. : Prof. Dr. Rıza Gürbüz Tel: e-posta: gurbuz@metu.edu.tr

KÖK KANALLARININ ŞEKİLLENDİRİLMESİNDE KULLANILAN ÜÇ FARKLI ENSTRÜMANIN İN VİTRO KARŞILAŞTIRILMASI

işletmeye Tesisleri ni radyatör üretilmesinin ğız. EDM/st Ağustos 2006

SENTETİK POLİMER ESASLI BİR KANAL DOLGU MATERYALİ İLE REZİN ESASLI BİR KANAL PATININ BAZI ÖZELLİKLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

BĐSĐKLET FREN SĐSTEMĐNDE KABLO BAĞLANTI AÇISININ MEKANĐK VERĐME ETKĐSĐNĐN ĐNCELENMESĐ

FARKLI İRRİGASYON SOLÜSYONLARININ BİYOSERAMİK ESASLI PATLARIN APİKAL ÖRTÜCÜLÜĞÜ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

BAĞDAT CADDESİ LEVENT ACARKENT

Mak-204. Üretim Yöntemleri II. Vida ve Genel Özellikleri Kılavuz Çekme Pafta Çekme Rayba Çekme

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ LABORATUARI YÜZEY DOLDURMA TEKNİKLERİ

Döküm. Prof. Dr. Akgün ALSARAN

Stajyer Diş Hekimleri Tarafından Yapılan Kök Kanal Dolgularının Teknik Kalitesinin Radyografik Olarak Değerlendirilmesi

Emre İriboz, Hesna Sazak Öveçoğlu. Marmara Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim Dalı, İstanbul - Türkiye

KORONAL SIZINTININ ÖNLENMESİNDE ÇEŞİTLİ GEÇİCİ RESTORATİF MATERYALLERİN ETKİLERİ

ÜST ORTA KESİCİ DİŞTE TİP III DENS İNVAGİNATUS'UN ENDODONTİK TEDAVİSİ: OLGU RAPORU

SİRKÜLER 2013/23. : Vadesi Gelmemiş İleri Tarihli Çeklere Senetler Gibi Reeskont Uygulanabilecek

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

Endodontik Materyaller

: Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr.

ESERLER LİSTESİ. A2. Tunga, U. ve E. Bodrumlu, Assessment of the sealing ability of a new root canal obturation material, J Endod, 32, (2006).

ALT VE ÜST BÜYÜK AZI DİŞLERİN KOK KANAL MORFOLOJİLERİNİN ŞEFFAFLAŞTIRMA. Sis DARENDELİLER YAMAN*, Hülya ERTEN CAN*, Tayfun ALAÇAM**

İZMİR İLİ İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI İSTATİSTİKLERİ VE İŞ GÜVENLİĞİNİNKENT YAŞAMINA ETKİLERİ. Aykut AKDEMİR Maden Mühendisi

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI PERSONEL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ NE

Küllerinden doğan bir Anka gibi rejeneratif NiTi Eğesi!

In Vitro Fracture Resistance of Endodontically Treated Roots Filled With a Bonded Filling Material or Different Types of Fiber Posts

Endodontide mikros z nt n n de erlendirilmesi

Prof. Dr. Semra SEVİMAY

Endodontik Tedavi Sonrası Post-Core Uygulamalarının Sıklık Dağılımları

Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl

MİNERAL TRİOXİDE AGGREGATE (MTA) İN İNTRAKORONAL AĞARTMA UYGULAMALARINDA BARİYER MATERYALİ OLARAK KULLANIMININ KARŞILAŞTIRILMALI DEĞERLENDİRİLMESİ

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının

RİSKLİ YAPILAR ve GÜÇG

KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI

Pulpal ve periapikal dokularda enfeksiyonların oluşmasında ve gelişmesinde

Farklı Yıkama Tekniklerinin Smear Tabakasını Uzaklaştırma Etkinlikleri

DEVLET MUHASEBES NDE AMORT SMAN

TOTEK Beşinci Dönem UZMANLIK EĞİTİMİ GELİŞİM SINAVI (UEGS) RAPORU Dr. Semih Aydoğdu Uzmanl k Eğitimi Gelişim S nav Koordinatörü

Makine Elemanları I Prof. Dr. İrfan KAYMAZ. Temel bilgiler-flipped Classroom Bağlama Elemanları

Farklı irrigasyon solüsyonlarının MTA Fillapex kanal patının bağlanma dayanımı üzerine etkisi

MOLAR KÖK KANALLARINDA FARKLI KANAL TEDAVĐSĐ YENĐLEME TEKNĐKLERĐNĐN ETKĐNLĐĞĐ: EX VĐVO ÇALIŞMA

PLATFORM VE KÖPRÜ UGULAMALARINDA KULLANILAN AKIŞ BÖLÜCÜLER

ELITE A.G. KS100/HEFM SICAK-SOĞUK ETĐKET BOY KESME VE ĐŞARETLEME MAKĐNASI KULLANIM KILAVUZU

İNTRAORAL RADYOGRAFİ TEKNİKLERİNDEN AÇIORTAY VE BITEWING YÖNTEMLERİNİN UYGULAMA HATALARI

- TESTO Hava Hızı ve Debisi Ölçüm Cihazı TANITMA VE KULLANMA KILAVUZU

SELF-ADJUSTING FILE SİSTEMİNİN C-ŞEKİLLİ KANALLAR ÜZERİNDEKİ GENİŞLETME ETKİNLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

4. Numaralandırdığımız her boru parçasının üzerine taşıdıkları ısı yükleri yazılır.

ÖZEL MOTORLU TAŞITLAR SÜRÜCÜ KURSLARI TOPLANTISI RAPORU

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 2. SINIF RESTORATİF DİŞ TEDAVİSİ TEORİK DERS PROGRAMI

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ DERS GÖREVLENDİRME YÖNERGESİ

Transkript:

A.Ü. Diş Hek. Fak. Derg. 35(1) 17-25, 2008 FARKLI KÖK KANAL DOLGU TEKNİKLERİNİN KORONAL SIZINTILARININ KARŞILAŞTIRILMASI Comparison of Coronal Leakage of Different Root Canal Obturation Techniques Dr. Dt. Gizem AKYÜZ* Doç. Dr. Semra SEVİMAY*** Prof. Dr. Berna ASLAN** ABSTRACT The aim of this study was to compare the coronal leakage of different root canal obturation techniques. In this study, 70 mandibular premolar teeth were used. Sixty teeth were divided into 4 groups consisting of 15 teeth. After preparation, the root canals were obturated with lateral condensation, System-B, Thermafil and MicroSeal root canal obturation systems. After obturation of the root canals the teeth were incubated in 100% humidity at 37ºC for 10 days to allow the sealer to set completely. After preparation of the leakage model system, india ink was placed in the coronal chambers and incubated in 100% humidity at 37ºC for 30 days. The teeth were sectioned longitudinally, and the maximum extent of leakage was measured using a stereomicroscope at x10 magnification. The results were analysed statistically using one way ANOVA and Bonferroni test. According to the results of our study, System- B showed less dye leakage than Thermafil and the difference was statistically significant (p<0.01). There was no statistical difference between other groups (p>0.01). Key Words: Lateral condensation, System-B, Thermafil, MicroSeal, Coronal Leakage ÖZET Bu çal şman n amac, çeşitli kök kanal dolgu tekniklerinin boya penetrasyon yöntemi kullan larak koronal s z nt lar n n karş laşt r lmas d r. Çal şmam zda, 70 adet tek köklü alt premolar dişler kullan ld. Altm ş adet diş 15 erli 4 gruba ayr ld. Kök kanallar, lateral kondenzasyon, System-B, Thermafil ve MicroSeal kanal dolgu sistemleri ile dolduruldu. Kanallar doldurulduktan sonra patlar n sertleşmesi için dişler 37ºC de %100 nemli ortamda 10 gün süreyle etüvde bekletildi. Ependorf tüplerinin içine Çini mürekkebi konuldu ve örnekler 30 gün süre ile 37ºC de etüvde bekletildi. 30 günün sonunda dişler düzenekten söküldü ve elmas diskler yard m yla uzunlamas na ikiye ayr ld. Elde edilen kesitler x10 büyütmede stereomikroskop alt nda incelendi ve lineer olarak boya penetrasyon miktar ölçüldü. Elde edilen ölçümler, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Bonferroni testi ile istatistiksel olarak değerlendirildi. Çal şmam zdan elde edilen bulgular sonucunda koronal boya s z nt s yönünden System-B ile doldurulan kanallarda, Thermafil e göre daha az boya s z nt s olduğu gözlenmiştir (p<0.01). Diğer gruplar aras nda ise istatistiksel olarak anlaml bir fark olmad ğ saptanm şt r(p>0.01). Anahtar Sözcükler: Lateral kondenzasyon, System-B, Thermafil, MicroSeal, koronal s z nt. GİRİŞ Endodontik tedavinin amac, kök kanal n n uygun bir şekilde genişletilip, dezenfekte edilmesinden sonra, boyutsal olarak stabil ve biyolojik olarak uyumlu bir kök kanal dolgu * Dr. Dt. Serbest Diş Hekimi ** Prof. Dr., Ankara Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Endodonti Anabilim Dal. *** Doç. Dr., Ankara Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Endodonti Anabilim Dal.

18 GİZEM AKYÜZ-BERNA ASLAN-SEMRA SEVİMAY materyali ile apikal foramene kadar üç boyutlu olarak doldurulmas d r.bu şekilde doldurulan kök kanal tamamen t kanarak periradiküler dokulara mikroorganizmalar n ve bunlar n ürünlerinin geçişi engellenebilecektir (1, 2). Preparasyon sonras kanal içinde kalabilen ya da koronalden veya lateral bağlant lardan kanal içine s zabilecek mikroorganizmalar n, kök kanal sistemini yeniden kontamine etmesini önlemek için kök kanallar n n inert bir şekilde doldurulmas çok önemlidir. Kök kanal dolgusu, kanal içindeki rezidüel mikroorganizmalar yok edebilmeli ve ayr ca kanal duvarlar na iyi bir adaptasyon göstererek mikroorganizmalar n ve ürünlerinin geçişine izin vermemelidir (3). Kök kanal morfolojisinin farkl l klar göstermesi, kök kanal preparasyonunun ve ideal bir kök kanal dolgusunun yap lmas n zorlaşt rmaktad r (4). Günümüze kadar kök kanallar n n doldurulmas için çok çeşitli kanal dolgu materyalleri ve tekniklerinden yararlan lm şt r. Günümüzde güta-perka, kök kanallar n n doldurulmas nda hala en çok kullan lan kök kanal dolgu materyalidir. Bir çok güta-perka kanal dolgu tekniği geliştirilmiştir. Yeni geliştirilen güta-perka kök kanal dolgu tekniklerinde, uygulaman n daha çabuk ve pratik olmas amaçlanmaktad r (5). Kanal dolgu teknikleri, kök kanallar n n koronal s z nt s n etkileyebilir. Termoplastik kanal dolgu tekniklerinin daha homojen ve kanal duvarlar na daha iyi adapte olabildiği (6-10), ve böylece lateral kondenzasyon yöntemiyle karş laşt r ld ğ nda, daha az oranda koronal s z nt meydana gelebileceği ileri sürülmüştür (11, 12). Çal şmam z n amac ; lateral kondenzasyon, System-B, Thermafil ve MicroSeal kök kanal dolgu tekniklerinin koronal s z nt lar n n, boya s z nt s yöntemiyle karş laşt r lmas d r. GEREÇ VE YÖNTEM Çal şmam zda periodontal, protetik ve ortodontik nedenlerle yeni çekilmiş 70 adet, tek köklü, çürüksüz, apeksi kapanm ş, düz kanall mandibular premolar diş kullan ld. Kök yüzeyleri üzerindeki tüm yumuşak doku, kemik ve diş taş küretle uzaklaşt r ld. Dişler çal şmada kullan l ncaya kadar serum fizyolojik içinde bekletildi. Dişlerin kronlar, mine-sement s n r ndan elmas bir fissur frez yard m yla uzaklaşt r ld. Kök boylar, elmas diskler yard m yla koronalden aş nd rma yap larak, uzunluklar 15 mm olacak şekilde standardize edildi. 10 nolu bir K tipi eğe (Maillefer CH-1338 Ballaigues, Switzerland) kanal boyunca ilerletilerek apikal bölgede herhangi bir t kan kl k olup olmad ğ kontrol edildi. Apikal bölgede t kan kl k olan kökler çal şmaya dahil edilmedi. Çal şma boyutu, 10 numaral K-tipi eğenin foramen apikalenin 1mm yukar s nda yerleştirilmesi ile elde edildi. Tüm preparasyon ve dolgu işlemleri s ras nda, dişler salin emdirilmiş bir gazl bez ile tutularak nemli kalmalar sağland. Tüm kanallar üretici firma talimatlar doğrultusunda crown-down tekniği ile ProFile.06 30 ve.04 30,.04 25 taper rotary eğeler (Dentsply Tulsa Dental, USA) kullan larak genişletildi. Her eğeden sonra dişler 2 ml %2,5 lik NaOCl ile (Wizard, Rehber Kimya,Turkey) irrige edildi. Preparasyondan sonra 3 ve 4 no lu Gates-Glidden frezleri (Dentsply, Maillefer, Ballaigues. Switzerland) ile flaring işlemi uyguland. Preparasyon tamamland ktan sonra smear tabakas n uzaklaşt rmak için kökler 3 ml %17 lik EDTA ve ard ndan 10 ml %2,5 lik sodyum hipokloritle irrige edildi. Son irrigasyon serum fizyolojik ile yap ld. Kanallar steril kağ t konlar ile kurutuldu. Haz rlanan tüm örnekler, rasgele her biri 15 diş içeren, 4 farkl gruba ayr ld. Geri kalan 10 adet diş ise, 2 gruba ayr larak, 5 er dişten oluşan negatif ve pozitif kontrol gruplar olarak kullan ld. Kök kanal pat olarak, tüm deney gruplar nda AH-Plus (Dentsply, DeTrey, Germany) kullan ld ve pat üretici firma talimatlar na uygun şekilde haz rland. Farkl kök kanal dolgu tekniklerinin koronal s z nt lar n karş laşt rd ğ m z çal şmam zda 4 farkl kök kanal dolgu tekniği kullan ld. Lateral Kondenzasyon Grubu: Bu gruptaki dişler lateral kondenzasyon tekniği ile dolduruldu. Preparasyonu tamamlanan kök kanallar na, 40 numaral bir ana güta-perka kon, çal şma boyutunda olacak şekilde uyumland r ld. Ana kon kanal içinden ç kart ld ktan sonra, kök

FARKLI KÖK KANAL DOLGU TEKNİKLERİNDE KORONAL SIZINTI 19 kanal na uygun bir spreader seçildi. Daha önceden kanala uyumland rd ğ m z ana kon, AH- Plus kök kanal dolgu pat na bulanarak, önceden belirlediğimiz uzunlukta, çal şma boyutunda kanal içine yerleştirildi. Seçtiğimiz spreader ile, ana konun yan ndan, apikal yönde lateral bas nç uygulayarak, lastik stop ile işaretlediğimiz yere kadar kanal içinde ilerlendi. Spreader istenilen derinliğe ulaş nca, saat dönüşünün tersi yönde 180 lik bir dönüş yapt r larak kanal içinden ç kart ld. Spreader ile oluşturduğumuz boşluğa, kanal pat na bulanm ş bir aksesuar güta-perka kon yerleştirildi. Yeniden spreader yard m yla kondenzasyon yap ld ve yeni bir aksesuar gütaperka kon oluşturulan boşluğa yerleştirildi. Bu işlemlere, spreader kanal ağz ndan 1-2mm den daha fazla giremeyinceye kadar devam edildi. Güta-perka konlar, s t lm ş bir ekskavatör yard m ile kanal ağz hizas ndan kesildi ve uygun bir plugger yard m yla vertikal yönde kondanse edildi. System-B Grubu: Bu gruptaki dişler, System-B (Analytic Technology, San Diego, USA) s kaynağ kullan larak, devaml s ile obturasyon tekniği ile dolduruldu. Üretici firma talimatlar na uygun olarak kök kanallar önce ince bir tabaka AH-Plus kanal pat ile kapland. Daha önce kanal içine uyumland rd ğ m z.08,.10 veya.12 taperli güta-perka kon(autofit Analytic Technology), çal şma boyutundan 0,5mm k sa olacak şekilde kanal içine yerleştirildi. Kondenzasyon için fine veya fine-medium bir Buchanan plugger seçildi. Seçilen Buchanan plugger, genellikle çal şma boyutundan 5-7mm k sa olarak tespit edilen referans noktas na göre lastik stop ile ayarland. Daha sonra System-B s kaynağ aktive edildi. Cihaz "Touch" moduna getirildi. Is 200 C yi, güç göstergesi ise 10 u gösterecek şekilde ayarland. Plugger, yay üzerine bast r larak aktive edildi ve referans noktas na 3-4 mm kalana kadar ilerletildi. Bu noktada, referans noktas na dikkat edilerek, yay üzerinden parmak bask s kald r larak sistem deaktive edildi. Sistem deaktive olduktan sonra, plugger referans noktas na doğru yavaşça ilerletildi ve apikal bask ya 10 sn daha devam edildi. Daha sonra sistem 1 saniyeliğine tekrar aktive edilerek plugger n güta-perka kütlesinden ayr lmas sağland. Kök kanal n n apikal bölgesi doldurulduktan sonra (down-pack), kanal n geri kalan bölümünün doldurulmas (backfilling) için yine System-B s kaynağ kullan ld. Backfilling s ras nda, s kaynağ n n derecesi 100 C de olacak şekilde ayarland. Güta-perkan n ucu kök kanal pat ile kapland ve gütaperka boş backfilling aral ğ na yerleştirildi. Yine down-pack için kulland ğ m z, Buchanan plugger kullan larak kondenzasyon yap ld. Daha sonra Plugger kanal içinden s uygulanmadan döndürülerek ç kart ld. Bu işleme, tüm kanal dolana kadar devam edildi. Son olarak, yine bir Buchanan plugger ile fazla güta-perka kanal ağz hizas ndan kesildi ve soğuk bir plugger ile güta-perka kondanse edildi. Thermafil Grubu: Bu gruptaki dişler, 40 ve 35 numaral Thermafil( Tulsa Dental Products, Tulsa, OK, USA) güta-perka taş y c lar ve AH- Plus kök kanal dolgu pat kullan larak dolduruldu. Üretici firma talimatlar na göre, kök kanal, AH-Plus kök kanal dolgu pat ile ince bir tabaka halinde tamamen kapland ktan sonra, Thermafil güta-perka taş y c s s t lm ş Therma Prep f r n nda üretici firma talimatlar na göre s t ld. Is t lan güta-perka taş y c s, çal şma boyutundan 0,5 mm daha k sa olacak şekilde yavaşça kanal içine yerleştirildi. Taş y c n n kanal d ş nda kalan k sm bir frez yard m yla kesildi ve bir plugger ile kalan güta-perka kondanse edildi. MicroSeal Grubu: Bu gruptaki dişler MicroSeal (SybronEndo, Orange, USA) kök kanal dolgu sistemi kullan larak dolduruldu. Üretici firma önerisi doğrultusunda, 40 numaral bir.02 taper MicroFlow ana kon çal şma boyutunda olacak şekilde kanala uyumland r ld. Daha sonra AH-Plus kök kanal dolgu pat kanal içine gönderildi. Ana kon kanal pat na bulanarak, kanal içine yerleştirildi..04 taper bir MicroSeal spreader seçilerek, 1:16 redüksiyonlu anglduruvaya tak ld ve 300rpm devirde kullan larak, ana kon boyunca kanal içinde ilerletildi. Ultra low fusing güta-perka içeren bir MicroFlow kartuş, MicroFlow ş r ngas na tak larak MicroSeal s t c s nda 15 sn bekletildi. Is t c dan ç kart lan MicroSeal ş r ngas içine.04 taper MicroSeal kompaktör sokularak, üzerinin güta-perka ile kaplanmas sağland. Daha sonra, kanal içinde spreader ile oluşturulan boşluğa yerleştirilen kompaktör, apikale

20 GİZEM AKYÜZ-BERNA ASLAN-SEMRA SEVİMAY bas nç uygulamadan, 5000 rpm devirde kullan larak uyguland. Apikal pozisyonda 2 sn bekletilen kompaktör, rotasyon devam ederken kanal içinden ç kart ld. Yeterli bir güta-perka hacmi sağlanana kadar bu işleme devam edildi. Kanal tamamen doldurulduktan sonra, bir plugger yard m yla kanal ağz ndaki güta-perka kondanse edildi. Tüm deney gruplar nda, kök kanal dolgu işlemlerinin tamamlanmas ndan sonra her bir örnekten mesio-distal ve bucco-lingual yönde radyografiler al narak, kök kanal dolgular n n yeterli olup olmad ğ kontrol edildi. Kök kanal duvar na adaptasyonu iyi olmayan ve boşluk gözlenen örnekler yeniden dolduruldu. Bu deney gruplar n n yan s ra, kalan 10 diş kontrol grubu olarak kullan ld. Negatif kontrol grubu olarak ayr lan 5 diş, doldurulmadan boş b rak ld. Dişlerin sadece koronal bölgesi siyanoakrilat siman ile tamamen kapat ld. Diğer 5 diş ise pozitif kontrol grubu olarak kullan ld. Bu dişler de yine hiç doldurulmadan boş b rak ld. Bu gruptaki dişlerin koronal k sm tamamen aç k b rak ld. Kanal pat n n sertleşmesini sağlamak amac yla, tüm deney gruplar ndaki örnekler, 37ºC de %100 nemli ortamda 10 gün süreyle etüvde bekletildi. Tüm örneklerin d ş yüzeyleri, koronal yüzeyleri hariç 2 kat t rnak cilas ile kapland. Fakat negatif kontrol grubuna ait köklerin tüm yüzeyleri t rnak cilas ile örtüldü. Deney düzeneği, alt uçlar kesilen Ependorf tüplerinin içine, kökler tüplerin ucundan ç kacak şekilde haz rland. Tüp ile diş aras ndaki bağlant bölgesinden s z nt y önlemek için akrilik rezin ve epoksi bir yap şt r c kullan ld ve üzerine 2 kat t rnak cilas sürüldü. Ependorf tüpünün geçmesi için lastik kapakta boşluk aç ld ve Ependorf tüpü kapaktan geçirildi. Ependorf tüpü ve lastik kapak aras ndaki bölge de, düzenekte s z nt olmas n önlemek için siyanoakrilat yap şt r c ile kapat ld. Dişlerin nemli kalmas n sağlamak amac yla, cam şişelere serum fizyolojik konuldu. Düzenek haz rland ktan sonra, Ependorf tüplerinin içine, 0,25ml Çini mürekkebi ilave edilerek, 37ºC de etüve yerleştirildi. Örnekler 24 saatte bir kontrol edilerek, deney düzeneğinde herhangi bir sorun olup olmad ğ kontrol edildi. Ayr ca Ependorf tüplerinin içindeki Çini mürekkebi de kontrol edildi. Çini mürekkebi 30 gün süreyle, Ependorf tüplerinin içinde bekletildi. 30 gün sonunda örnekler deney düzeneğinden sökülerek musluk suyu alt nda y kand. Böylece örnekler çini mürekkebinden tamamen ar nd r ld ve daha sonra t rnak cilalar diş yüzeyinden bir spatül yard m yla kald r ld. Her bir örneğin labial ve lingual yüzeylerinde ince elmas bir separe yard m yla uzunlamas na oluklar aç ld. Bu oluklar sayesinde kökler iki parçaya ayr ld. Tüm kesitler numaraland r larak stereomikroskopta değerlendirilmeleri için haz r hale getirildi. Boya s z nt s n n lineer ölçümleri için, örnekler stereomikroskopta (Leica MZ12.5, Leica Microsystems AG, Wetzlar, Germany) incelendi. Örneklerin ayn stereomikroskoba bağl bir fotoğraf makinesi yard m ile x10 büyütmede fotoğraflar çekildi. Koronalden apikale doğru olan lineer boya penetrasyonu, apikal yönde en derin noktas na kadar ölçüldü ve bu işlem iki kere tekrarland. Birinci ölçüm; kökler ikiye ayr ld ktan sonra kök kanal duvar ile güta perka kitlesi aras nda izlenebilen boyan n apikaldeki en derin noktas al narak yap ld. İkinci ölçüm ise; güta perka kitlesinin bir endodontik sond yard m yla kald r lmas ndan sonra yap ld. Her örneğe ait ölçümler karş laşt r larak en büyük olan değer, koronal lineer boya s z nt s değeri olarak kullan ld. Bütün gruplar n ölçümü tamamland ktan sonra, tek yön varyans analizi, ANOVA Testi ve Bonferroni Testi kullan larak, bulgular istatistiksel olarak değerlendirildi. BULGULAR Çal şmam zda, kök kanallar boş b rak lm ş, pozitif kontrol grubuna ait örneklerde kök kanal boyunca boya s z nt s gözlenirken, negatif kontrol grubuna ait örneklerde herhangi bir boya s z nt s izlenmedi. Deney gruplar na ait ortalama s z nt değerleri Tablo 1 de gösterildi. Lateral kondenzasyon grubundaki örneklerde görülen ortalama s z nt miktar 4,23 mm (Resim 1), System-B grubundaki örneklerde

FARKLI KÖK KANAL DOLGU TEKNİKLERİNDE KORONAL SIZINTI 21 görülen ortalama s z nt miktar 3,23 mm (Resim 2), Thermafil grubundaki örneklerde görülen ortalama s z nt miktar 6,30mm (Resim 3)ve MicroSeal grubundaki örneklerde görülen ortalama s z nt miktar 5,10 mm (Resim 4) olarak saptand. Tüm deney gruplar içinde, sadece System-B grubundan 1 örnekte hiç koronal s z nt oluşmad ğ gözlendi. Gruplara ait örnekler stereomikroskop alt nda çekilen fotoğraflar ile görüntülendi. Deney gruplar n n ortalama boya penetrasyon değerlerinin istatistiksel yönden karş - laşt r lmas amac ile yap lan tek yönlü varyans analizi (ANOVA) sonucunda grup ortalamalar aras nda istatistiksel olarak anlaml fark olduğu tespit edilmiştir (p<0.01). Buna bağl olarak hangi gruplar aras nda anlaml fark olduğunu saptamak amac ile uygulanan Bonferroni testine ait sonuçlar Tablo 2 de gösterilmiştir. Çal şmam zda deney gruplar aras nda, en düşük ortalama boya penetrasyon değeri System-B kullan lan grupta gözlendi. Tablo 2 de belirtildiği gibi, bu gruba ait ortalama boya penetrasyon değeri ile, Thermafil grubuna ait ortalama boya penetrasyon değeri aras nda istatistiksel aç dan anlaml bir fark olduğu görüldü (p<0.01). Diğer gruplar n ortalama boya penetrasyon değerleri aras nda istatistiksel aç dan anlaml bir fark bulunamad (p>0.01). TARTIŞMA Kök kanal tedavisi sonras, ağ z boşluğundaki veya kök kanallar ndaki art k mikroorganizmalar n veya bunlar n ürünlerini içeren doku s v lar n n, periradiküler dokulara ulaşmas endodontik tedavinin başar s z olmas na neden olmaktad r. Pek çok çal şmada, koronalleri aç k b rak lm ş kök kanallar n n, tükürük ve mikroorganizmalara maruz b rak ld klar nda, kök kanal boyunca s z nt gözlendiği bildirilmiştir (13,14). Bu durum bize, kök kanal tedavisinin başar s için, koronal örtücülüğün ne kadar önemli olduğunu göstermektedir (15). Kök kanal sistemi aksesuar kanallar, aş r kurvatürler ve apikal deltalar n varl ğ nedeniyle, kompleks bir yap ya sahiptir. Geleneksel soğuk güta-perka kanal dolgu teknikleri, bu kompleks yap daki kök kanallar n doldurmada yetersiz kalabilmektedir(16). Kök kanallar n n doldurulmas nda çeşitli kanal dolgu teknikleri kullan lmaktad r. Bunlar n içinde lateral kondenzasyon tekniği, pratikte en yayg n kullan lan kök kanal dolgu tekniğidir. Ancak son y llarda güta-perkan n ak c l k özelliği sayesinde kanal duvarlar na daha iyi adaptasyon sağlayabileceği ve NiTi rotary enstrümanlar n kullan m n n yayg nlaşmas sonucu, bu aletlerle oluşturulan konik kanal preparasyonuna daha iyi uyum gösterebileceği düşüncesiyle, s ile yumuşat larak uygulanan güta-perka kanal dolgu teknikleri geliştirilmiştir(17). Bu in vitro çal şmam zda, lateral kondenzasyon, System-B, Thermafil ve MicroSeal kök kanal dolgu teknikleri, boya penetrasyon yöntemi ile koronal s z nt yönünden değerlendirilmiştir. Çal şmam zda kullan lan köklerdeki boyut farkl l ğ n elimine etmek için elmas diskler ile koronalden aş nd rma yap larak, kök boylar eşit uzunluğa getirilmiştir. Preparasyon sonras kök kanal genişliğinin mümkün olduğunca standardize edilebilmesi için kök kanallar Profile (Dentsply Tulsa Dental, USA) rotary NiTi eğelerle prepare edilmiştir. Böylece konik bir preparasyon oluşturularak, s t lm ş güta-perka kanal dolgu tekniklerinin daha verimli kullan labilmesi sağlanm şt r. Çal şmam zda standart bir dentin yüzeyi elde edebilmek için, kök kanallar ndan smear tabakas kald r lm şt r. Hangi kök kanal dolgu tekniği kullan l rsa kullan ls n, beraberinde kanal pat kullan lmas, tedavinin başar oran n artt racağ düşünülmektedir (18). Yap lan çeşitli koronal ve apikal s - z nt çal şmalar nda, AH-Plus kanal pat n n s zd rmazl k özelliğinin iyi sonuçlar verdiği bildirilmiştir (19-21). Çal şmam zda negatif kontrol grubundaki örneklerin koronallerinin kapat larak üzerleri t rnak cilas ile kaplanm şt r. Deney gruplar nda ise dişlerin sadece koronal k sm aç k b rak lm şt r. Böylece yan kanallardan ve apikalden, boyan n kanal içine s zmas n engelleyerek sadece koronal s z nt n n değerlendirilmesi sağlanm şt r. Negatif kontrol grubunda ise, deney düzeneğinin ve ojenin, lateral kanallardan ve apikalden s z nt oluşumunu engelleyebilip

22 GİZEM AKYÜZ-BERNA ASLAN-SEMRA SEVİMAY Resim 1: Lateral kondenzasyon grubuna ait boya penetrasyon örneği (x10 büyütme). Resim 2: System-B grubuna ait boya penetrasyon örneği (x10 büyütme). Resim 3: Thermafil grubuna ait boya penetrasyon örneği (x10 büyütme). Resim 4: MicroSeal grubuna ait boya penetrasyon örneği (x10 büyütme).

FARKLI KÖK KANAL DOLGU TEKNİKLERİNDE KORONAL SIZINTI 23 Tablo 1: Gruplara ait ortalama s z nt değerleri (mm) Lateral Kondenzasyon System-B Thermafil Micro-Seal x 4.23 3.23 6.30 5.10 S D 2.11 2.24 2.09 2.09 Tablo 2: Bonferroni Test Sonuçlar Grup Lateral System-B Thermafil MicroSeal Kondenzasyon Lateral Fark yok Fark yok Fark yok Kondenzasyon P>0.01 P>0.01 P>0.01 System-B Thermafil MicroSeal Fark yok Fark yok Fark yok P>0.01 P>0.01 P>0.01 Fark yok Fark var* Fark yok P>0.01 P<0.01 P>0.01 Fark yok Fark yok Fark yok P>0.01 P>0.01 P>0.01 *(p<0.01). engelleyemediğini kontrol etmek amaçlanm şt r. Daha önce yap lan çal şmalarda boya penetrasyonunun derinliğini değerlendirmek amac ile çeşitli yöntemlerden yararlan lm şt r (21, 22). Bu yöntemlerden biri olan lineer boya s z nt ölçümünde örnekler, uzunlamas na (longitudinal) ya da enine (horizontal) al nan kesitlerle veya şeffaflaşt rma tekniği kullan larak mikroskop alt nda değerlendirilmiştir (23). Şeffaflaşt rma tekniği ile boya penetrasyonu üç boyutlu olarak değerlendirilebilse de, uygulamas n n çok zaman almas, masrafl olmas, dekalsifikasyon işlemleri s ras nda kullan lan asit solüsyonlar n n diş yap s nda kay plara ve boyan n çözünmesine neden olmas ndan dolay baz dezavantajlara sahiptir. Uzunlamas na kesit al nmas, boyan n kanal boyunca penetre olduğu en derin noktan n direkt tespit edilmesine olanak verebilmektedir. Çal şmam zda s ras yla lateral kondenzasyon grubunda ortalama 4,23 mm, System-B grubunda 3,23mm, Thermafil grubunda 6,30 mm ve MicroSeal grubunda 5,10mm boya penetrasyon derinliği belirlenmiştir. Yap lan istatistiksel analiz sonucunda, System-B grubundaki ortalama boya penetrasyon miktar n n, Thermafil grubuna göre istatistiksel olarak daha az olduğu (p<0.01), diğer gruplar aras nda ise anlaml bir fark olmad ğ saptanm şt r (p>0.01). De Moor ve Hommez (24) aralar nda lateral kondenzasyon ve Thermafil kök kanal dolgu tekniklerinin de bulunduğu çeşitli dolgu tekniklerini uzun dönem koronal boya s z nt yönünden karş laşt rd klar çal şmalar nda, diğer gruplara göre Thermafil grubunda anlaml olarak daha fazla boya s z nt s gözlemişlerdir. De Moor ve De Bruyne (21) çeşitli zaman periyotlar nda kök kanal dolgu tekniklerinin koronal boya s z nt lar n incelemiş olduklar çal şmalar nda Thermafil kök kanal dolgu tekniğinin, lateral kondenzasyon tekniğine göre daha fazla

24 GİZEM AKYÜZ-BERNA ASLAN-SEMRA SEVİMAY boya s z nt s gösterdiğini bildirmişlerdir. Bu sonuçlar, bizim bulgular m z ile uyumludur. Thermafil dolgu tekniğinde α-faz termoplastik güta perka kullan lmakta ve s t ld ktan sonra güta perkan n bir miktar büzülme gösterdiği bilinmektedir (5). Bu durum, Thermafil grubunda diğer gruplara göre daha fazla s z nt gözlenmesinin nedeni olarak düşünülebilir. System-B dolgu tekniğinde ise s z nt n n daha az olmas ; β-faz güta-perkan n sürekli s ve bas nç alt nda uygulanarak güta-perkan n kanal duvarlar na daha iyi adapte olmas ve bas nc n büzülmeyi kompanse etmesi şeklinde aç klanabilir. Thermafil grubunda fazla bas nç uygulanmamas nedeniyle, güta-perkan n soğumas s ras nda oluşabilecek hacimsel değişimlerin engellenmediği düşünülebilir. Çal şmam z n sonuçlar na dayanarak yeni geliştirilen güta-perka kanal dolgu tekniklerinin geleneksel lateral kondenzasyon tekniğine göre bir üstünlük göstermediklerini söyleyebiliriz. Bu konuda tam bir sonuca varabilmek için in vitro çal şmalar n in vivo klinik çal şmalarla desteklenmesi gerektiğini düşünmekteyiz. SONUÇLAR Lateral kondenzasyon, System-B, Thermafil ve MicroSeal kök kanal dolgu sistemlerinin koronal boya penetrasyonu yönünden değerlendirdiğimiz de en düşük ortalama s z nt değeri System-B grubunda, en yüksek ortalama s z nt değeri ise Thermafil grubunda görülmüş-tür. System-B grubu ile Thermafil grubu aras nda istatistiksel olarak anlaml bir fark bulunduğu tespit edilmiştir (p<0.01). Çal şmam z n bulgular na göre klinikte, koronal örtücülüğün ortadan kalkt ğ durumlarda, kök kanallar nda yeniden bir kontaminasyon oluşma riski olduğundan, kök kanal tedavisinin yenilenmesi gerektiğini söyleyebiliriz. KAYNAKLAR 1. Alaçam T. Endodonti. 2.bask. Ankara: Bar ş Yay nlar ; 2000; s: 451-94. 2. Chohayeb AA. Comparison of conventional root canal obturation techniques with Thermafil obturators. J Endodon 1992; 18:10-2. 3. Stock CJR, Walker RT, Gulabivala K, Goodman JR. Endodontics 2nd ed. London: Mosby- Wolfe. Chapter 9 1997; s:151-76. 4. Budd CS, Weller RRN, Kulild JC. A comparison of thermoplasticized injectable gutta-percha obturation techniques. J Endodon 1991; 17:260-4. 5.Nguyen TN. Obturation of the root canal system. In: Cohen S, Burns RC (eds). Pathways of the Pulp. St Louis: Mosby, 1994: 219-271. 6. Kytridou V, Gutmann JL, Nunn MH. Adaptation and sealability of two contemporary obturation techniques in the absence of the dentinal smear layer. Int Endod J 1999; 32:464-74. 7. Gençoğlu N, Samani S, Günday M. Dentinal wall adaptation of thermoplasticized gutta-percha in the absence or presence of smear layer: a scanning electron microscopic study. J Endod 1993; 19:558-62. 8. Schilder H. Filling root canals in three dimensions. Dent Clin North Am 1967; 11:723-44. 9. Brosco VH, Bernardineli N, Moraes IG. In vitro evaluation of the apical sealing of root canals obturated with different techniques. J Appl Oral Sci 2003; 11:181-5. 10. Venturi M. Evaluation of canal filling after using two warm vertical gutta-percha compaction techniques in vivo: a preliminary syudy. Int Endod J 2006; 39:538-46. 11. McRobert AS, Lumley PJ. An in vitro investigation of coronal leakage with three guttapercha backfilling techniques. Int Endod J 1997; 30:413-7. 12. Gilbert SD, Witherspoon DE, Berry CW. Coronal leakage following three obturation techniques. Int Endod J 2001; 34:293-9. 13. Torabinejad M, Ung B, Kettering JD: In vitro penetration of coronally unsealed endodontically treated teeth. J Endodon 1990; 16:566-9. 14. Khayat A, Lee SJ, Torabinejad M. Human saliva penetration of coronally unsealed obturated root canals. J Endodon 1993; 19:458-61. 15. Shipper G, Trope M. In vitro microbial leakage of endodontically treated teeth using new and standart obturation techniques. J Endodon 2004; 30:154-8. 16. Gilhooly RMP, Hayes SJ, Bryant ST, Dummer PMH. Comparison of cold lateral condensation and a warm multhiphase gutta-percha technique for obturating curved root canals. Int Endod J 2000; 33:415-20. 17. Maggiore F. Microseal system and modified technique. Dent Clin N Am 2004; 48:217-64. 18. Walton RD, Johnson WT. Obturation. In: Principles and Practise of Endodontics 2nd edition Walton RE, Torabinejad M. Philedelphia: WB Saunders Co. 1996; s:234-59.

FARKLI KÖK KANAL DOLGU TEKNİKLERİNDE KORONAL SIZINTI 25 19. De Almedia WA, Leonardo MR, Filho MT, Silva LAB. Evaluation of apical sealing of three endodontic sealers. Int Endod J 2000; 33:25-7. 20. MiletiJ L, Mehicic GP, Marsan T, Tambic- Andrasevic A, Plesko S, Karlovic Z, Anic I. Bacterial and fungal microleakage of AH-26 and AH-Plus root canal sealers. Int Endod J 2002; 35:428-32. 21. De Moore RJG, De Bruyne MAA. The long term sealing ability of AH-26 and AH-Plus used with three gutta-percha obturation techniques. Quintessence Int 2004; 35:325-31. 22. De Moor RJG, De Boever JG. The sealing ability of an epoxy resin root canal sealer used with five gutta-percha obturation techniques. Endod Dent Traumatol 2000; 16:291-7. 23.Valli KS, Rafeek RN, Walker RT. Sealing capacity in vitro of thermoplasticized gutta-percha with a solid core endodontic filling technique. Endod Dent Traumatol 1998; 14:68-71. 24. De Moor RJG, Hommez GMG. The longterm sealing ability of an epoxy resin root canal sealer used with five gutta percha obturation techniques. Int Endod J 2002; 35:275-82. Yaz şma Adresi: Prof. Dr. Berna ASLAN Ankara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim Dal Konya Yolu Üzeri 06500 Beşevler - ANKARA Tel: (0312) 296 56 14 e-posta: baslan@dentistry.ankara.edu.tr